Ge284_fol-6

Ge284_fol-6 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

Stromatum Ex Divinis Scripturis, 6 Oliva, Giovanni Paolo — — — — “ — . — „ N 12 45 1163 1405 021 . IIIIRIIIIIILRIIIIIAN * 8B Tübingen — IOANNIS PAULI E SOCIETATE UESU. ETHICARUM COMMENTA TIONUM SELECTA SCRIPTURAX LOCA, TOMUSSEXTUS. STROMATUM ENX DIVINIS SCRIPTURIS I1O MUS T;⸗ERTIUS. NOVA EDITIO ACCURATIOR ET EMEND ATIO R. C O L. O N I Æ, Sumpt. FRATRUM DE TOURNES. M. DCCXLIV. lino, ejt Uentur: PUlgue Ulerem. 4 Inidis fi⸗ lonpendiun INIO 0cc denn Car, in Kcra Ekbant. LECTORI BE NEVOLO. VARGUMENTA Stromatum ejus libri, qui “ primo loco occurrit in hoc Sexto, mearum Ethicarum Commentationum in Seledta Sa- cræ Scripturæ loca, Volumine, Stromatum ex Divinis Scripturis Tertio, proponi nolui: Eo- — rümque item vetui ſeriem inſtitui, quæ Libro ultimo, ejuſdem nimirüm Voluminis Decimo-ſexto, con- tinentur: Ne totum, quod expendo, S. Lucæ Evangelium, ipfiüſque Iſaiæ Vaticinium integrum, quod elucubro, ex- ſcriberem. In quo ſanè vacare culpâ non viderer, qui ad ea iterum edenda deicenderem, quæ tot ubique Bibliis ediis, omnibus fiunt obvia. Facturus itaque laboris, & temporis compendium, Decimi-tertii Libri, qui Primus hoc Sexto Tomo occurrit, & Decimi-Sexri ultino loco poſiti Argu- menta datà operd omiſi, ut ad ea devenirem quæ ex Variis Sacrarum Scripturarum Libris deſumpta difficilius oc- currebant. Ethice Comment. Tom. VI. 12 INDEX — in to OlII Ais nen Me, Pint peur 118. 01 Mn Qura Giligirun June & Deue: laltabo hna ul euß 5 eler j 1 ami⸗ lu)po tntur Gn d Ein Ten ublrei⸗ 4 imn Gfo IN D E x ARGUMENTORUM Quzæ in hoc Tertio Stromatum Tomo explicantur. LIBER DECIMUS - TERTIUS. Cùm totum hoc in libro expendatur S. Lucæ Evangelium, hujus omittuntur Argumenta, ob rationem in Præfatione allatam. LIBER DECIMUS- QUARTUS. Squequò, Domine, obliviſ- ſ ceris me in finem! Ujquequoò avertis faciem tuam à me? Quandiu ponam conſilia in Aanimä meà dolorem in cor- de meo! Uſuzquoò exaltabitur inimi- cus meus ſuper me! Reſpice & exau- di me, Domine Deus meus. Pſal. I12. 1. Pag. 109 Funes peccatorum circumplexi ſunt me: & Legem tuam non ſum oblitus. Pſ. 118. 61. Non dura ibi neceſſptate ſervitur, ubi diligitur, quod jubetur. S. Leo. pag. 113 Vacate & videte, quoniam ego ſum Deus: exaltabor in Gentibus, & exaltabor in Terrdâ. Pſalm. 45. 10. Ibid. Plena oculis anté, & retrò́. Apoc. 4.6. I[bid. Oeculi ejus tanquàm flamma ignis, & pedes ejus ſimiles aurichalco, ſicut in camino ardenti. Apoc. I. I4. Pag. I1I lat J ES US in civitatem, quæ vocaat Naim. Luc. 7. II. pag. 115 Lætentur & exultent gentes, quoniam ju- dicas populos in A'quitate, & Gen- vs in Terrâ dirigis. Pſ. 66.4. pag. 116 In plateis ſicut ennamomum & balſa- mum aromatizans odorem dedi, qua- ſ. Myrtha electa dedi ſuavitatem odo- Tis. Eccleſ. 24. 20. Ibid. Quaſi plantatio Roſæ in Jericho. Ec- cleſ. 24. 18. pag. 117 Etenim ſoderunt Principes, & adver- sum me loquebantur. Servus autem Ethicæ Comment. Tom. VI. Pag- II2. tuus exercebatur in juſtificationibus Tais. PDi. I18. 23. Ibid. Cm me laudarent ſimal aſtra matutina. Job. 38. 7. pag. 118 Confeſionem & decorem induiſti. Pſal- 193. 2. Ibid. Et induit maledictionem ſicut veſtimen- tum: & inttavit ſicut aqua in inte- riora ejus. Pſ. 108. IT7. pPag. 119 Pater, in manus tuas commendo Spiri- tum meum. Luc. 23. 46. Ibid. Beati, qui ſominatis ſuper omnes aquas. Ifa. 32. 20. Ibid. Non peccavi, & in amaritudinibus mo- ratur oculus meus. Job. 17. 2. pag. 12 1 Venite exultemus Domino, jubilemus Deo ſalutari noſtro. Pſ. 94. 1. Ibid. Cuſtodi anim m meam & erue me: non erubeſcam, quoniam ſperavi in Te. Pi. 24. 2 I. pag. 122 Et dixi, ſemper hi errant corae, & iſti non cognoverunt vias meas: qui- bus juravi in Ir'â med: ſi inttroibunt in requiem meam. Pſ. 94. 11I. Ibid. De Torrente in viò bibet: propterea caal- tabit caput. Pſ. 109. 8. Pag. I23 capulis ſuis obumbrabit tibst, & ſub Pennis ejas ſperabis. Pſal. 90. 4. pag. 124 Etr in alis tuis (ſieut in manibus) inven- tus eſt ſanguss animarum bauperum, E& innocentum. Jer. 2. 34. pag. 125 Quia reſpeait humilitatem ancillæ ſuc. Luc. I. 48. I[bid. Adjuro vos, Filiæ Hieruſalem, per ca- preas, cervôſque eamporaum, ne ſuſei- tetis, neque evigilare Taciatis Dilebtam, 3 quad 125 Ego ſto ad oſtium & pulſo. Apoc. 3. 20. pag. 126 Virga tua & baculus tuus ipſa me con- ſolata ſunt. Pſal. 22. 5. pag. 127 Super contritione Piliæ populi mei con- tritus ſum & contriſtatas: ſtupor obtinuit me. Numquid reſina non eſt in Galaad: aut medicus non eſt ibi!? Quare igitur non eſt obduéta cicatriæ filiæ populi mei! Jerem. 8. 21. pag. 128 Quia aſcendit Mors per feneſtras no- ſtras, ingreſſa eſt domus noſtras, diſ- perdere parvulos de foris, juvenes de plateis. Jerem. 9. 20. Ibid. Dominus regnavit, decorem indutus eſt: Indutus eſt Dominus fortitudinem, præcinait ſe. Pſ. 92. I. pag. 129 Et in Hieruſalem poteſtas mea. Eccl. 24. 15. pag. 130 Huno humiliavit, & hunc exaltat: Quia caliæ in manu Domini vini meri, ple- nus miæto. Pſal. 74. 7. pag. 13 1 Cùm eairet de terr Egypti, lin- guam, quam non noverat, audivit. Pſ. 80. 4. L pag. 132 Et diæxi, Domine Deus: Prophetæ dicunt eis, non videbitis gladium, & fames non erit in vobis: ſed Pacem veram dabit vobis in loco iſto. Jer. 14. 13. Ibid. Glorioſa dicta ſunt de Te, Civitas Dei. Pf. 860. 2. pag. 133 Congregaverunt omnes, quos invene- runt, malos & bonos. Amice, quomo- doò huc intraſti non habens veſtem nup- tialem? Matth. 22. 10. 12. bid. emen eſt Verbum Dei. Luc. 8. 11. pP. 134 Adſtiterunt Reges terræ, & Principes convenerunt in anum, adversus Do- minum, & adversus Chriſtum ejus. Pfſ. 2. 2. pag. 135 In omnibus requiem quæſivi: & in hæte- ditate Domini morabor. Eccleſ. 24. 11. lbid. Ommnis Gloria Filiæ Regis ab intus. Pf. 44. 15. Ibid. ropecr multitudinem iniquitatis tuæ, & dura peccata tua jeci hæc tibi. Jerem. 30. I5. pag. 137 In capite libri ſeriptum eſt de me. Pſal. 39. II. Ibid. Invoca me in die tribulationis: eruam Te, & honoriſicabis me. Pſalm. 49. 16. Ibid. Gloria in altiſſimis Deo, & in Terrâ Pa. Luc. 2. 14. pag. 138 TFugite de miedio Babylonis. Jer. §5I. 6. 1bid. Index — quoad uſque ipſa velit. Can. 2.7. pag. Divitiæ ſi afſluant, nolite cor apponere. Pf. 61. 10. pag. 139 Holocauſta medullata offeram tibi. Pſal. 65. 14. Ibid. Emitte lucem tuam, & veritatem tuam: ipſa me deduxerunt, & ad- duxerunt in Montem ſanétum tuum. Pfalm. 42. 3. Ibid. Paäëtum quod irritum fecerunt, & ego dominatus ſum eorum. Jerem. 3 1. 32. pag. 140 Reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ. Luc. I. 48. lbid. Converte Domine captivitatem noſtram ſicut Torrens in auſtro. Pſ. 12 5.5. Ib. In convertendlo Dominus captivitatem Sion, faäëti ſumus ſicut conſolati. Tunc repletum eſt gaudio os noſtrum. Pf. 125. I. Ibid. Eoce loquentur in ore ſuo, & gladius in lahüs eorum: quoniam quis audivit! Pſ. 58. 8. pag. 141 Et poſuerunt Idola ſua in domo, in quò invocatum eſt nomen meum, ut pol- luerent eam. Et ædificaverunt ecel- ſa Baal, quæ ſunt in valle plii Ennom ut initiarent filios ſuos. Jer. 32. 34. Ibid. Qui coronat Te in Miſericordiâ & Mi- ſerationibus. Pfſ. 102.4. pag. 142 Dignus es, Domine, accipere librum, & aperire fignacula ejus: quoniam g r es, & redemiſti nos Deo in ſanguine tuo. Apoc. 5. 9. pPag. 143 Et in civitatibus montanis, & in civita- tibus campeſtribus, & in civitatibus, quæ ad Auſtrum ſunt. Jerem. 32. 44. Ibid. Attendite, ne Juſtitiam veſtram faciatis coram hominibus. Marth. 6. 1. Ibid. Effunde ſicut aquam Cor tuum, ante conſpectum Domini. Thren. 2. 19. pag. 145 Ad nihilum devenient tanquàm aqua de- currens, intendit arcum ſuum, do- nec infirmentur. Pf. 57. 7· Ibid. Spiritus Domini ferebatur ſuper auar. Gen. 1. 2. lbid. Quis aſcendet in montem Domini, auf quis ſtabit in loco ſancto eius. Pſal. 23. 3. pag. 146 Surge, accipe Puerum, & Matrem ejus. Marth. 2. 20. pag. 147 Invenietis infantem pannis involutum: Luc. 2. 12. Ibid. Fiat Firmamentum. Gen. 1. 6. pag. 148 Diaxitque Deus: Fiat firmamentum ie medio aquarum: & dividat aquas ah aquis. Et fecit Deus frmamentum, divisitque aquas. Gen. I. 6 Ibid. Nolite judicare. Marth. 7. I. Pag. 149 Dapien⸗ i ga u⸗ M. 22. um ilat Ee 64. etue, arit in in Joan Denit uluit ab el. pſonit ſt a fu. antemu ifo⸗ leſeeit Benedi in lup lſra gle . 5 Domnur 124,2. N cha Clarita. ir eh. Cnfre, Ciburn henmn Nandet mentum Rey leca lnrvir Mnen d . M. Ii unn n fun N 11 D N l 1 en ſ nſnl Mrntnn 1 ſa Fi s oll lon ti werunt et⸗ 1 In 1 1 4 Argumentorum. Sapientia carnis inimica eſt Deo. Rom. Beatus vir qui intelligit ſuper pauperem 8. 7. pag. 150. Sed collidebantur in utero ejus parvuli, Juæ ait: Si ſic mihi futurum erat, quid neceſſe puit concipere! Gen. 25. 22. Ibid. Viam mandatorum tuorum cucurri, oum dilataſti cor meum. Pſ. 118.32. Ibid. Et ſmul exortæ ſpinæ ſußocaverunt il- ud. Luc. 8. 7. pag. 151 Petite, & accipetis. Joan. 16. 24. Ibid. Venit JESUS januis clauſis, & ſtetit in medio, & dixit eis, Paæ vohis. Joan. 20. 25. pag. 152 Dileait maledictionem, & veniet ei: Et noluit benedictionem, & elongabitur ab eo. Pſ. 108. 16. Ibid. Tunſionibus & preſuris expoliti lapides, Juis coaptantur locis per manus arti- Rcis. Pag. 154 Cantemus Domino: gloriose enim ma- gnificatus eſt: Equum & Aſcenſorem dejecit in Mare. Exod. 15. 2. Ibid. Benedictus Dominus, qui non dedit nos in captionem dentibus eorum. Anima noſtra ſicut Paßſer erepta eſt de la- gue venantium. Laqueus oontritus ſt, & nos liberati ſumus. Pſalm. 123. . Ppag. 155 Dominus in circuitu populi ſui. Bſalm. 124⸗ 2. I[bid. Deus charitas eſt, &, qui manet in charitate, in Deo manet, & Deus in eo. I. Joan. 4. 16. Ibid. Confidite, ego vici WMundum. Joan. 16.33. Pag. 157 Omnibus omnia factus ſum. I Cor:g: . . Ibid. Sed & pavimentum domus texit auro intrinſecus & extrinſecus. 3. Reg. 6. 30. Ibid. Præcepitque Reæx, ut tollerent lapides grandes, lapides pretioſos in funda- mentum Templi, & quadrarent eos. 3. Reg. 5. 27. Pag. 158 Sperabam uſ jue ad mane: Quaſi Leo ſic contrivit omnia oſſa mea. Iſal. 38. 13. Ibid. Exaudiat te Dominus in die tribulatio- nis: Protegat Te nomen Dei Jacob. Pſ. 19. 1. Ibid. Dabo vobis os & ſapientiam. Luc. 2 I. 1 5. ag. I Dominus meus & Deus mexk. S d 20. 28. Ibid. Aitendite, ne Juſtitiam veſtram faciatis oram hominibus. Matth.6. I. Ibid. Obſecro vos fratres per miſericordiam Dei, ut exhihbeatis corpora veſtra ho- ſtiam viventem, ſanctam, Deo pla- centem. Rom. 12. I. Pag. 160 G egenum. Pial. 40. I. Ibid. Memor ſit omnis ſacrificii tui, & holo- cauſtum tuum pingue fiat. Pſal. 19.3. Pag. 161 Nolite judicare, & non judicabimini. Matth. 7. I. Ibid. Et illa reſponderit, Bibe, quin & Came- lis tuis dubo potum: lpſa ſt, quam Præparaſti ſervo tuo Iſaac. Gen. 24. 14. Ibid. Domini eſt oculus hominis. Zach. 9. I. Ib. Pretioſa in conſpeötu Domini Mors San- ctorum ejus. Pſal. 115. 5. pag. 164 Ego autem dixi in abundantiâ med: Non movebor in æternum. Pſ. 29.7. p. 166 Diligit Dominus portas Sion, ſuper om- ma tabernacula Jacob. Pſ. 86. 1. p. 167 Tulit ergo Deus hominem, & poſuit eum in Paradiſum voluptatis, ut operare- tur, O& cuſtodiret illum. Gen. 2. 15. pag. 169 Nunc ergo repellant procul fornicatio- nem ſuam, & ruinas Regum ſuorum à me, & habitabo in medio eorum ſemper. Ezech. 43. 9. Ibid. cadens in terram, audivit vocem di- entem ſibi: Saule, Saule, quid me perſequeris! Act. 9. 4. Ibid. Faſciculus Myrthæz Dilectus meus mihi, inter ubera mea «ommorabitur. Can. I. 13. ag. 170 Et exaudivit me de Monte Iuo. Pſal. 3. 5F. 1bid. Domine, quid me vis Jfacere? Act. 9. 0. Ibid. Peccata popali mei comedent. Oſee 4. 8 Ibid. Quis dabit mihi pennas ſicut Colum- b, & volabo, & requieſcam? Pi. 54. b. Ibid. Ecce ancilla Domini, Fiat mihi ſecan- dum Veribum tuum. Luc. I. 38. pag. 171 An oculus tuus nequam eſt, quia égo bonus ſum! Matth. 20. 15. Ibid. Numquid Reſina non eſt in Galaad! Aut Medicus non eſt ibi! Quare ige- tur non eſt obduéta cicatriæ Filiæ Po- Puli mei! Jerem. 8. 22. pag. 172 Redimet in Pace animam meam ah his, qui appropinquant mihi. Pfſal. 54. 20. Ibid. Et caudivit de Templo ſanéo ſuo vo- cem meam. Pl. 17. 8. Pag. 173 Et ipſe avccpit eum in ulnas ſuas, & beé- nedixit Deum, & dixit: Nunc dimittis Jervum taum, Domine. Luc. 2. 28. ag. 1 Lacum aperuit, & ehodit ee: ,. e cidit in oveam, quam focic. Con- 5 † 1- Index vertetur dolor ejus in caput ejas: Er in verticem ipſius iniquitas ejus deſ- cendet. Pſal. 7. 16. pag. 174 Sicut acervus triüici, vallatas BEilüis. Can. 7. 2. pag. 175 Accedite ad eum, & illuminamini, & facies veſtræ non confundentur. Plal. 33. 60. Ibid. Exwurge, quare obdormis, Domine! Pſal. 43.25. Ibid. Quoniam quis in nubibus æ&guabitur Domino, ſimilis erit Deo in Filiis Dei! Deus D glorificatur in conſilio Sanétorum. Pſ. 88. 7. I[bid. Erue à frameâ, Deus, animam meam, & de manu Canis unicam meam. Sal- va me ex ore Leonis, & d cornibus Unicornium humilitatem meam. Pfſal. 21. 2I. pag. 176 Veréne Sdrac, Miſac, & Abdenago, Deos meos non oolitis, & Statuam auream, quam conſtitui, non adoratis! Dan. 3. 14. Ibid. Viétoria noſtra Crux Chriſti eſt: Tro- phæum noſtrum Paſcha eſt Domini JESU. S. Ambroſius cap. I. de Elià. Ibid. Divwitque Reæx Danieli: Deus Tuus, quem colis ſemper, ipſe liberabir Te. Dan. 6. 16. pag. 177 Dominus in Sion magnus, & eacelſus ſuper omnes populos. Pſ. 98. 2. Ibid. Aſcendit Mors per feneſtras noſtras, ingreſſa eſt per domos noſtras. Jerem. 9. 20. Ibid. Quis ſcandalizatur, & ego non uror . 2. Cor. I1. 29. Ibid. Quoniam alieni inſurrexerunt adver- sum me, & fortes quæ ſierunt ani- mam meam, non propoſuerunt Deum ante conſpectum ſuum. Ecce enim Deus adjuvat me, & Dominus ſuſcepior eſt animæ meæ. Pſal. 53. 3. pag. 178 Miſſus eſt Angelus Gabriel. Luc. 1. 26. Ibid. Quia dimiſiſii virum dignum Morte de manu tud, erit anima tua pro ani- m ejus, & populus tuus pro populo ejus. 3. Reg. 20. 42. Ibid. Intellexiſti cogitationes meas de longéè, ſemitam meam, & funiculum meum inveſtigaſti. Et omnes vias meas præ- vidiſti. Pial. 138. 2. pag. 179 Elevatio manuum mearum ſacrificiam veſpertinum. Pf. 140.2. Ibid. Jugam enim meum ſuave eſt, & onus meum leve. Matth. II. 30. Ibid. Non laudes virum in ſpecie ſud. Eccleſ. II. 2. pag. 180 Emittet verbum ſuum, & queſaciet ea. Pſ. 147. 7. pag. 18 1 Domine Dominus noſter, quàm aumira- bile eſt nomen tuum in univerſa terra! Pf. S. 1. Ibid. Paravit in judicio thronum ſuum. Pſal. 9. 8. Ibid. Qui modicus eſt, erit in millibus, & qui parvus, erit in Gentem magnam. Iſa. 60. 22. Ibid. Ecce Rex tuus veniet tibi. Zach. 9. 9. Ibid. En lectulum Salomonis ſexaginta for- tes ambiunt ea ſortiſſtimis Irael. Can. 3 7. . Pag. 182 Domini eſt Terra & plenitudo ejus. Pi. 23. I. Ibid. Deduc me in vid tud. Dirige me in ſe- mitdâ rectà. Pſ. 85. 10. & 26. 17. Ib. Iter facite ei, qui aſcendit ſuper occa- ſum. Dominus nomen illi. Pſ. 67. 4. Ibid. & 183 Charitas nunquàm excidit: ſive Prophe- tiæ evacuabuntur, ſive Linguæ ceſ- ſabunt. I. Cor. 13. 8. Et ecce velum Templi ſeiſum eſt in duas partes, à ſummo uſque deorsum. Marth. 27. 5 1. Ibid. Prædicate Evangelium omni Creaturæ. Marc. 16. 15. pag. 184 Argue, obſecra, increpa. 2. Tim. 4.2. Ib. Multi ſunt vocati, Pauci verò electi. Matth. 20. 16. Ibid. Quia ædificavit Dominus Sion, & vi- debitur in glorid ſuò. Pſ. 101.17. Ibid. Jucundum ſit ei eloquium meum: 630 verò deleétabor in Domino. Plalm. 103. 35. pag. 186 Servus tuus ſum ego: da mihi intellec- tum, ut ſoiam teſtimonia tua. Plial. II8. 124. Lbid. Domine, ecce, quem amas, infir matur. Joan. II. 3. Lbid. Eſtatem & ver Tu plaſmaſti ea. Pſal. 73. 18. pag. 187 Utinam frigidus eſſes aut calidus. Apoc. . 15. ic⸗ Ullie Naves pertranſibunt. Pſ. 1o; 1. id. Et accedens Tentator. Matth. 4. 3. Ibid. Deatera tua inveniat omnes, 414 Te oderunt. Pſ. 20. 8. Ibid. Ab altitudine diei timebo. Pfal. 55. 3. pag. 188 Super inimicos meos prudentem mé feci- Ri mandato tuo: quia in æte1un mi- hi eſt. Pſ. 118.98. Ibid. A fructu frumenti, vini, & olei ſui multiplicati ſunt. Pſ. 4. 8. Ibid. . . uis deducet me in civitatem munitam Quis deducet aſque in Mumga7 PI. 59. 10. Pag- 189 Ertenim pag. 183 tis: Nie Domine r⸗ Mat li leo 22. nur ⸗ 1o. l euiru 1. De, u 3. 4bſe, omin pynit Leum Hee e ſclum ih. urcolir Mhufe⸗ ubibu. lui mi II, 1). iudel „ keg liir gui Matth. iunr . imnnce Manh. Nium non nune 4 Diun 164) lnß l ſue hemn p⸗ ſob. 4 nelan emnur. uf dior 49. 2. lee not . ſmu 1h. 30. i⸗ i E Ninr. I n N 4 . N hnuhnn. l . m . Nol 1d tulg z gen 1 Kuni 4 NN Onniimn 8 ſ mnn 1 I, H 1 Etenim Paſſer invenit ſibi domum, & Tartur nidum ſibi, ubi ponat pullos ſuos, Altaria tua Domine. Pſ. 83. 3. pag. 189 Quod ergo ignorantes colitis, hoc ego an- nuntio vobis. Act. 17. 23. Ibid. Ego ſum J Es US, quem Tu perſeque- ris. Act. 9. 5§. pag. 190 Ego ſum. Joan. 18. 8. pag. 191 Abſorpta eſt Mors in victoriâ, ubi eſt Mors victoria tua? I. Cor. 15. 54. Ibid. Cùm autem appropinquaret portæ civita- tis: Ecce defunctus efferebatur, filius unicus Matris ſuæ. Luc. 7. 12. P. 192 Domine nonne bonum ſemen ſeminaſti in agto tuo? Unde ergo habet zizania! Matth. 13. 27. Ibid. In loco paſcuxæ ibi me collocavit. Pfal. 22. I. pag. 193 Omne firmamentum Panis contrivit. Pſ. I04. 10. pag. 196 In exitu Irael de Zgypto. Pſalm. 113. I. Ibid. Dic, ut lapides iſti Panes fiant. Matth. 4. 3. Ibid. A Peſte, fame, & bello, Libera nos Domine. pag. 197 Eſto mihi in Deum protectorem, & in locum refugii. Pſ. 30. 3. pag. 198 Hæc eſt vita æterna, ut cognoſcant te ſolum Deum, verum, &, quem mi- Iiſti, Jſam Chriſtum. Joan. 17. 3. Ib. Pax vobis, Ego ſum. Luc. 24. 36. Ib. Magnificentia eus, & Virtus ejus in nubibus. Pi. 67. 37 Ibid. In quâ nocte tradebatur, accepit. I. Cor. II. 23. pag. 199 Tribus diebus erit Ppeſtilentia in teriâ tud. 2. Keg. 24. 13. Pag. 200 Eaiit qui ſeminat ſeminare ſemen ſuum. Matth. 13. 3. Ibid. Veniunt ad vos in veſtimentis ovium, intrinſecus autem ſunt lupi rapaces. Matth. 7. I15. Ibid. Vinum non habent. Joan. 2. 3. Ibid. Eoce nune non potes dicere: quia iſte non eſt Deus vivens: adora ergo eum. Dan. 14. 2 3. pag. 20I Percuſßit Job ulcere peſſimo, à plant pe- dis uſque ad verticem ejus; Qui teſiâ Janiem radehat, ſedens in ſterquilinio. Job. 2. 7. Ibid. Comedamus & bibamus; oras enim mo- riemur. Iſa. 22. 13. pag. 202 Et fili Sion exultent in Rege ſuo. Pſal. 149. 2. Ibid. Ecce nos reliquimus omnia, & ſecuti ſumus Te: quid ergo erit nobis?! Matth. 19. 27. Ibid. Quid tibi vis faciam? Rabbi, utvideam. Argumentorum. Marc. 10. 51. Ibid. Domine ut videam. Luc. 18. 41. p. 203 Viri, quid hæc fſacitis? & nos mortales ſumus. Act. I4. 15. Ibid. Libenter ſuſſfertis inſipientes, oum ſitis ipſe ſapientes. 2. Cor. I1. 19. Ibid. LIBER DECIMUS -QUINTUS. Quia eripuit animam meam de morte, oulos meos à lacrymis, pedes meos à lapfſu. Pſ. 114. 8. pag. 205 Converſus ſum in ærumndà mà, dum conſigitur ſpina. Pſal. 31. 4. Ibid. Et diæi: Quis dabit mihi pennas ſicut Columbæ! & volabo, & requi ſcam. Pſ. 54. 6. Ibid. Currus Dei decem millibus multiplex, millia lætantium: Dominus in eis. Pſ. 67. 18. pag. 206 Deus miſereatur noſtti, & benzdicat nobis: illuminet vultum ſuum ſu- per nos, & miſereatur noſtri. Pfal. 66. I. Ibid. Redde mihi lætitiam ſalutaris tui: & Wiritu principali confirma me. Plal. 50. 13. Ibid. Beatus ille ſervus quem, cum venerit Do- minus ejus, invenerit vigilantem. Marth. 24. 46. pag. 207 Vulneraſti cor m um Soror mea Sponſa, in uno oculorum tuorum, & in und crine colli tui. Can. 4. 9. LIbid. In æternum non obliviſcar juſtifications tuas, quia in ipſis vivificaſti me. Pſ. 118. 93. Ibid. Omnis gloria ejus quaſi Flos Agri. Iſa. 40. 7. pag. 208 Et erit tanquâm lignum, quod plan- tatum eſt ſecus decurſus Aquarum. Pial. I. 3. Ibid. Et exierunt citò de monumento cum ti- more, & gaudio magno, currentes nuntiate Diſcipulis ejus. Et ecce Je- ſus occurrit illis dicens, Avete. II- læ autem acceſſrunt, & tenuerunt pedes ejus. Matth. 28. 8. pag. 208 Senſus & ogitatio humani coräais in malum prona ſunt ab Adoleſcentiâ. Gen. 8. 21. Pag. 209 Pacem meam relinquo vobis. Joan. 14. 27. I[bid. Prædicate Evangelium omni ereaturæ. Marc. 16. 15. Ibid. Mulier, quid ploras? Joan. 20. 15. Pag. 210 Signum magnum apparuit in Cælo, Ma- lier amicdta Sole. Apoc. 12. I. Ibid. Ignitum eloquium tuum vehementer, & ſervus tuus dilexit illud. Pialm. 118.139. pag. 2 11 Nonne Nonne cor? noſtrum ardens erat in no- bis, dum loqueretur in viâ?! Luc. 24. 32. pag. 2 I1 Qui facit peccatum, ſervus eſt pecca- ti. Joan. 8. 34. Ibid. Nec in cor hominis aſcendit, quæ præ- paravit Deus is, qui diligunt illum. 1. Cor. 2. Ibid. Sitio. Joan. 19. 28. pag. 212 Numquid adhæret tibi ſedes iniqurtatis, qui ſingis laborem in præcepto! Pf. 93. 20. Ibid. Beaius, qui tenebit, & allidet parvu- los tuos ad petram. Pſ. 136. 12. Ibid. Laudate Dominum de Cœlis, laudate eum in excelſis, laudate eum omnes Angeli ejus. Quia ipſe dixit, & fa- Ga ſunt, ipſe mandavit, & ereata ſunt. Pfſal. 148. 15. I[bid. Et ſi ingrediebatur ut videret, vana lo- quebatur: Cor ejus congregavit ini- quitatem ſibi. Pſal. 40. 6. pag. 213 Venite, & aſcendamus ad montem Do- mini, & ad domum Dei Jacob, & docebit nos vias ſuas. Iſa. 2. 3. Ibid. Cur præcepit vobis Deus, ut non come- deretis ex omni ligno paradiſi?! Gen. 3. I. I[bid. Signum magnum apparuit in oœlo, Mu- lier amicta Sole, & Luna ſub pedibus ejus, & in capite ejus corona tella- rum duodecim. Apoc. 12. 1. lbid. Et pannis eum involvit. Luc. 2. 7. Ibid. Proba me Domine, & tenta me: ure renes meos, & cor meum: quoniam miſæricordia tua ante oculos meos eſt. Pial. 25. 2. Sicut Lilium inter ſpinas. Can. 2.2. Ibid. In leäétulo meo per noctes quæſivi, quem diligit anima mea: quæſivi illum, & non inveni. Can. 3. 1. lbid. Beati, quorum tecta ſunt peccata. Pf. 31. 1. pPag- 215 Erraverunt in ſolitudine, in inaquoſo. Pſal. 106. 4. Ibid. lafer digitum tuum huc, & noli eſſe in- credulus, ſed fidelis. Joan. 20. 27. Ibid. Non extendas manum tuam ſuper Pue- rum. Gen. 22. 12. pag. 216 Lingua mea calamus Sctibæ. Pſalm. 44. 2. Ibid. Ego vir videns paupertatem meam. Thren. 3. I. Ibid. Vidimus Stellam ejus in Oriente, & ve- nimus adorare Dominum. Matth. 2.2. Ibid. Elegit nobis hæreditatem ſuam, ſpeciem Jacob quam dilenit. Pſ. 46. 4. Ibid. Nabes & caligo in circuitu ejus. Pfal. 96. 2 217 Index pag. 214 Et ſuper ipſos in Cæœlis tonabit. I. Reg. 25 12. Ibid. Qurs operatur Terram ſuam, ſatiabitur panibus: qui autem ſectatur otium, Rultiſſimus eſt. Prov. 12.11. p. 218 Lætatus ſum in his, quæ dicta ſunt mihi: in domum Domini ibimus. Pfſ. 121. . Ibid. Vos autem ſedete in eivitate, quoad uſ- que induamini virtute ea alto. Luc. 24. 49. Ibid. Qui docet manus meas ad prælium, & digitos meos ad bellum. Pſalm, 143. I. Pag. 219 Pater, quos dediſti mihi, volo, ut ubi ſum ego, & illi ſint mecum. Joan. 17. 24. Ibid. Pater noſter qui es in cœlis. Matth. 6. 9. Ibid. In matutino interficiebam omnes pecca- tores terræ. Pſ. 100. 10. pag. 2 20 Et tamen fratres ipſe cognoſcens, non eſt cognitus ab eis. Gen. 42. 8. Ibid. Semen eſt verbum Dei. Luc. 8. 11. Ibid. Oculi tui ſicut piſcinæ in Heſebon. Cant. 7. 4. Ibid. Si conſiſtant adversdm me caſtra, non timebit Cor meum: di exurgat ad- versům me prælium, in hoc ego ſpe- rabo. Pl. 26. 5. 6. pag. 22 1 Noli timere, quia redemi te, & vo- cavi Te nomine tuo. Meus es Tu. Iſar. 4. I. lbid. Ego ſcio cogitationes, quas ego cogito Juper vos, cogitationes pacis, & non aßiätionis: ut dem vobis ſinem & Patientiam. Jerem. 19. II. pag. 222 Quaſi Navis inſtitoris de longe portans Panem ſuum. Prov. 13. 14. lbid. Cùm te conſumptum putaveris, orieris ut Lucifer. Job. II. 19. pag. 223 Buccinate in Neomenid tubä, in in- ſegni die ſolemnitatis veſtræ: quia Præceptum in Iſrael eſt. Pſalmus 80. 3. pag. 224 Non nobis, Domine, non nobis, ſed no- mini tuo da gloriam. Pſ. 113. 1. P. 22 5 Qui credit in me, etiamſi mortuus Jue- rit, vivet. Joan. II. 25. Pag. 22 Quoniam à dewtris eſt mihi, ne com- moveat. Propter hoc lætatum eſt Cor meum, inſuper & Caro mea requis ſoer in ſpe. Pſal. 15. 8. Ibid. Si aſcendero in Cælum, Tu illic es, deſcendero in Iufernum, ades. Pſal. 138.7. pPpag. 227 Tamquam aurum in fornace probavit illos Dominus, & quaſi holocauſti ho- ſtiam accepit illos. Sap. 3. 6. Ibid. Ego ſum Alpha, & Omega, Principium & Finis. Apoc. I. 8. pag 228 Eece 118 Hat co lati Pl.1 propu li:0 Une tle li intui um: ra jin . Eruam iut. Cil ne Nruſal ,4 1 un pe 19. 1 fuen ſum len: 6 litatig lin gin me hon l, ina 1n. nunfe . 1. ler 1 na 70 Nari um 0 lamer navit en R at vole, W gnakte Uin dun c Unn N li ſel l I Mein, Nn l, 4 Einn n E e N ontetft * nd rNllki Ulnn 1 ar i eungt as e ſpun aln nl 4 ig “ a, 19. P . AA,N ſmuß .N . , nili, Ne NIV etutun n Argumentorum. Ecce enim Dies veniet ſuccenja, qua- ſi caminus: & erunt omnes ſuper- bi, & omnes facientes impietatem ſtipula: & inflammabit eos dies veniens, dicit Dominus exercituum, quæ non derelinquet eis radicem & germen. Et orietur vobis timenti- bas nomen meum Sol juſtitizæ, & ſa- nitas in pennis ejus: O egrediemini, O& ſalietis ſicut vituli de armento. Malach. 4. 1. pag. 228 Fulgebunt Juſti, & tanquam ſeintillæ in arundineto diſcurrent. Sap. 3.7. p. 230 Miſericordiæ tuæ multæ, Domine. Pfſ. 118. 155. Ibid. Si aſcendero in Cælum, Tu illic es: ſi deſcendero in Infernum, ades. Si ſum- plero pennas meas diluculs, & ha- bitavero in eatremis Maris. Pſalm. 138. 7. pag. 23 I Servus tuus ſum ego: da mihi intelle- ctum, ut ſciam teſtimonia tua. Pfſal. 118. 124. Ibid. Fiat cor meum immaculatum in juſtifi- cationibus tuis, ut non confundar. Pſ. 118. 80. pag. 232 Appropinquaverunt perſequentes me ini- Jqui: à lege autem tuâ longè facti ſunt. Prope es Iu, Domine: & omnes viæ tuc V'eritas. Pſ. 118. 149. I[bid. Et induit malediétionem ſicut veſiimen- tum: & intravit ſicut aqua in inte- riora ejus, & ſicut oleum in oſſibus ejus. Pi. 108. 18. lbid. Et tuam ipſius animam pertranſibit gla- dius. Luc. 2. 35. Pag. 23 3 Quid me cædis! Jan. 18. 23. p. 234 Eri placebit Domino Jacrißicium Juda & Jeruſalem ſicut dies ſæculi. Malach. 3. 4. Ibid. Et cum perverſo pervertéris. Pſalm. 17. 19. ag. 2 Et gu me de manu Hliorum , rum, quorum os locutum eſt vanita- tem: & dextera eorum, dextera ini- Juitatis. Filiæ eorum compoſitæ. Bea- tum dixerunt populum, cui hæc ſunt. Pſ. 143. 12. 14. 18. Ibid. Nonne bonum ſemen ſeminaſti in agro tuo, undè ergo habet zizania! Matth. 13. 27. pag. 236. & 237 Et transfiguratus eſt ante eos. Matth. 17. 2. pag. 2 37 Ert Pax Chriſti enultet in cordibus veſtris: in quâ & vocari eſtis in uno corpore, & grati eſtote. Coloſſ. 3. 15. p. 238 Verbum Chriſti habitet in vobis abun- danter. Coloſſ. 3. 16. pag. 239 Amavit eum Dominus & ornavit eum. pag. 241 Fiat voluntas tua. Matth. 6. 10. Ibid. Quid retribuam Domino pro omnibus, Juæ retribuit mili! Pſ. 115. 3. Pp. 243 In eadem hora apparuerunt Digiti, qua- ſe manus hominis ſoribentis contra oan- delabrum. Dan. 5. §5. pag. 242 Lauda Jeruſalem Dominum. Pl. 147. 1. ag. 2 Oculi mei ſemper ad Domznaln g 1 niam ipſe evellet de laqueo pedes meos. Pilſal. 24. 16. lLbid. Pater futuri Sæculi, Princeps Pacis. Iſa. D,.6. Richr. 2. 244 Diligite inimicos veſtros. Marth. 5. 44. Ib. Laboramus operantes manibus noſttis. I. Corinth. 4. 12. 1bid. Et epulabatur quotidié ſplendide. Luc. 16. 19. pag. 245 Obumbraſti ſuper caput meum in die belli. Pſal. 139. 8. Ibid. Vinum, in quo eſi Luwuria. Epheſ. 5.18. Ibid. Ab eo miſſus eſt articulus manus, qui Joripſit hoc. Dan. 5. 24. Ibid. Laudabo nomen Dei cum cantico, & magnificabo eum in laude. Et placebit Deo ſuper vitulum novellum, cornua Producentem & ungulas. Pfſ. 68. 35. pag. 246 Iacurvati ſunt colles Mundi, ab ttineri- bus Eternitatis hujus. Hab. 3. 6. bid. Mons coagulatus, mons pinguis: Ut quid ſuſpicamini montes coagulatos? Pfſal. 67. 16. Ibid. De Cælo auditum feciſti judicium: Terra tremuit, & quievit. Pſ. 75. 8. p. 248 Viderunt Te Agaux, Deus, viderunt Te Aquæ, & nmuerunt, & turbatæ ſunt Abyhz. Pſal. 76. 15. Ibid. Exaliabo ITe, Deus meus Re. Pſ. 144. 1. Pag- 249 Et ſacrificent Sacriſicium laudis: & an- nüuntient opera ejus in ewultatione. Pſal. 100. 22. Ibid. Qui operit Cæœlum nubibus, & parat Terræ pluviam. Pſal. 146. 8. p. 250 Cibabis nos pane lacrymarum, & po- tum dabis nobis in lacrymis in menſu- rd. Pfſal. 79. 6. Ibid. Jaäta cogitatum tuum in Domino. Pſ. 25. Pag. 25 1 V. H ſi foruerunt Mala Punica. Cant. 7. 12. Ibid. Ecce ego mitto vos. Matth. 10.16. Ibid. Quantas oſtendiſti mihi tribulationes multas & malas! & converſus vivi- fcaſti me: & de abyſſis Terræ iterum reduxiſti me. Pſal. 70. 22. Ibid. Fiant immobiles quaſi lapis, donec ver- tranſeat populus tuus, Domine: do- nec pertranſeat populus tuus iſte, quem poſſediſti. Exod. 15. 17. lda. 5 2 Os habent, & non loquentur: oculos habent, & non videbunt. Aures ha- bent, & non audient: Neque enim e Spiritus in ore ipſorum. Pſ. 134. 16. pag. 252 In me tranſierunt iræ tuz, & terrores tui conturbaverunt me. Pſ. 87. 17. Ibid. Luæ orta eſt Juſto, rectis corde lætitia. Pfalm. 96. 12. Ibid. Eoce Agnus Dei, ecce, qui tollit pec- cata Mundi. Joan. I. 29. pag. 253 Torcular calcavi ſolus. Iſa. 63. 3. Ibid. Noliue confidere in Principibus, in qui- bus non eſt ſalus. Pſal. 145. 2. Ibid. Succide ergo eam: ut quid etiam Ter- ram ocupat. Luc. 13. 7. Ibid. Projice eam. Projecit, & verſa eſt in Colubtum. Exod. 4. 3. Ibid. Iniquitatem ſi aſpexi in oorde meo, non exaudiet Dominus. Pſal. 65. 17. p. 254 Confundantur omnes, qui adorant ſculp- tilia: & qui gloriantur in ſimulacris ſuis. Pſ. 96. 7. Ibid. Et vocabitur nomen eius Emmanuel- Iſa. 7. 14. Ibid. Sperate in eo omnis congregatio populi, effundite coram illo corda veſtra, Deus adjutor noſter in æternum: Ve- rum tamen vani Filii hominum, men- daces Filii hominum in ſtateris, ut decipiant ipſi de vanitate in id ipſum. Pſal. 61. 9. Ibid. Qui non bajulat Crucem ſuam, & ve- nit poſt me, non poteſt meus eſſe Diſ- cipulus. Luc. 14. 27. pag. 255 Signatum eſt ſuper nos lumen vultus tui, Domine: dediſti lætitiam in corde meo. Plalm. 4. 7. Ibid. In terrdâ deſertâ, invià. Pſal. 62. 3. Ibid. Junior fui; etenim ſenui. Pſal. 36. 26. —— pag. 256 Erit fons patens domui David in ablu- tionem peccatorum. Zacch. I3. I. Ilbid. Ejice Ancillam & Filium ejus. Gen. 21. 10. pag. 259 Poſuerunt morticinia ſervorum tuorum eſ- cas volatilibus Cæœli. Pſal. 78. 2. Ibid. Stetitque Judith ante leétdum orans cum lacrymis. Judith. 13. 5. Ibid. Nos autem Populus tuus, & Oves Paſ- Index Argumentorum. cuæ tuæ. Pſal. 78. 14. pag. 260 Credere enim oportet accedentem ad Deum. Hebr. II. 6. Ibid. & 262 Qui amat Patrem, aut Matrem plus quàm me, non eſt me dignus. Matth. 10. 4. Pag. 262 Fide & ipſa Sara ſterilis virtutem in congeptionem accepit. Fide obtulit A- braham Iaac. Ad Hebr. II. 1I1. 17. .. „„ PpPag. 263 Sponſabo te mihi in Fide. Oſee. 2. 20. Ibid. Et Aquæ omnes, quæ ſuper Cælos ſunt. Pſal. 148. 4. Ibid. Quod deſeendit in oram veſtimenti ejus. Pſal. 132. 3. . . Pag. 264 Haæc eſt victoria, quæ vincit Mundum, Fides noſtra. I. Joan. 5. 4. Ibid. Filioli mei, quos iterum parturio, do- nec formetur Chriſtus in vobis. Gal. . 19. ag. 26 Radino⸗ Dominus Animas r ſuorum: & non delinquent omnes, qui ſperant in eo. Pſal. 33. 22. Ibid. Flores apparuerunt in Terrà noſtrà, tempus putationis advenit: Vox tur- turis audita eſt in terrâ noſtrâ. Can. 2. I2. J Ibid. Ignis, Grando, Niæx, Glacies, ſpiritus Procellarum, quæ faciunt Verbum ejus. Pſal. 149. 8. Ibid. Omnis plaga triſtitia cordis eſt: & om nis malitia, nequitia mulieris. Eccle. 25. 17. pag. 266 Quærite Dominum, dum inveniri poteſt. Iſa. 55. 6. Ilbid. Qui exaltas me de portis Mortis, ut annuntiem omnes Laudationes tuas in portis Filiæ Sion. Pſal. 9. 14. lbid. Uſque ad fundum calicis Soporis bibhi- fſti. Iſa. 5I. 17. pag. 267 Ignorantes enim Juſtitioam Dei, &G ſuam quærentes ſtatuere, Juſtitia Dei non ſunt ſubjeöéti. Rom. 10. 3. pag. 268 Ite & vos in vineam meam. Match. 20. 4. Ibid. In Monte Dominus videbit. Gen. 22. 14. J pag. 270 Pater noſter. Matth. 6. 9. pag. 271 LIBER DECIMUS -SEXNTUS.„ Omittuntur datà operâ hujus Libri Argumenta, quòd totus Iſaiæ liber in eo expendatur, inutiléque foret hic librum illum exſcribere. JIOANNIS H ( —2 —— IX C lur in heh Elens E die 4 lis Aar, , 1 Ahartla 1 hbiee⸗ inent i 1 4 Muro 6 lin l N 1 ſennn ent inn Benl ne i zi: u ſpi 1 tiel ſn liung 5 6 linia 0 ipuimie i Ani, Nutonttui glf 1 en, G Nom Nean U i. 0 11 wns 1 JOANNIS PAULI E SOCIEATE IESU. STROMATUM EX DIVINIS SCRIPTURIS LIBER DECIMUS-TERTIUS. IIN EVANGELIUM S. I. U C . — EX CAPITE PRIMO. Fuit in diehus Herodis Regis Judæz, Sacerdos quidam nominez Zacharias de vice Abia; & uwor illius de ſilia- bus Aaron, & nomen ejus Eliſabeth. Verſ. 5. 6. RBOR bona non poteſt N e fructus malos facere, rat ex allo germine , quam ſancto. Quam con- gruenter autem Victima Caſtitatis Patre naſcitur Sacerdote; qui vel no- mine Zachariæ marty- 8. Zoannes Baptiſta. . WS 5 S rium Pilio portenderet, non quidem caſuro inter altare, & templum, ſed inter patinas, paterâſque decollando! Fieri enim non pote- Perſeeutio rat, ut Pudoris caput non amputaretur;, ubi Eceleéſia imt , ſuo loco. Notandum nunc eſt, impio Regi ien Sacerdotem optimum conferri; quòd fſcilicet 2, qui forét, felicius Eccleſiaſtica res Pprocedat, cùm infeli- cum peſ- Cius temporalia pertractantur. Hinc eſt, quèd, ſimi forèt ſub Nerone, ſub Caligula, ſub Domitiano Ertirhicæ Comment. Tom. VI. me. Herode itaque regnante, præeſt ſacrificiis habeatur in Evangelio, ubi & Zachariæ ge- nec Joannes naſci pote- Regni caput erat Impudicitia. Veruùm de his rela? An qui legem implet, cum querela vi- „a. aliiſque monſtris crudelitatis humanæ Linos, Religio Cletos, Clementes, Xiſtos, Anacletos cen- mixzta ſemus, qui tanquam Violæ floruere ſub hye- wali⸗ & . benis. Züt — . . . Fervor Zacharias, ut olim, imperante Saüle, Sa- v'geat, & muélis pietas emicuit, & Jezabelis cupidita- Propoſita tem inops Elias compreſſit. Illud prætereà no- retinéda. to, non ità profanum eſie ſeriem Proavorum Sanéti . . Laus &% retexere in laudatione Juſtorum, ut non id Pros vig derivari nealogia deſcribitur, & ab Regibus COhriſti poteſt. nobilitas ducta prædicatur. Erant autem Juſti ambo ante Deum, inoedentes in omnibus mandatis, & juſtiſicationibus Domini, ſine quere- La, & non erat illis Filius, e quòd eert Eliſabeth ſterilis, & ambo pro- ulſent in diebus ſuis. Verſ. 6. 7. Juſti ambo, ſed non ideò deſides, aut a- Fervor in deptâ ſanctitate contenti; verùm incedentes berfedis in mandatis, & juſtificationibus Domini. Ne- waio- que ſolùm in mandatis, ſed in omnibus man- Religif datis ambulabant; corum incuſantes ignaviam, ſemiper- qui aliquali perfectione ſuum curſum circum- feci. feribunt, omnium mandatorum rei, quia pi- Servire gri, & tardi in pleriſque ſunt. Cur verò ait, bs . . . . . . . Dominis. illos inceſſifſe in omnibus mandatis, ſine que- Fama vet 1 2 vet? Imòô rara felicitas iſthæc eft, & paucis Marmu- ratio de conceſſa, ſanctum eſſe, & detractorum mor- Eccleſia ſibus non peti. Quèò juſtior quis, eò ſævihs Taie G, impiorum dentibus laceratur. Oderunt enim ae Perſe- ſceleſti Juſtitiæ cultorem. Et ſi, quod ſen- euiio in tio, ingenuè fatendum eſt: Ideò ſine quere- eos argu- la erant Eliſabeth, & Zacharias, quia in om- mentum nibus omninò mandatis incedebant. Etenim eſt Perfe- . . . C. . 1 Gioni. nonnulli Sanctimoniam bifariô ſecant. Non Fervor rarò, qui abſtinent à Cibis, Auro ſeſe in- omnimo- gurgitant: Qui Mundum fugiunt, Gloriam dus valdè conlectantur: Qui calcavere Superbiam, cal- Viſ e: Cantur à Gula. Hinc populorum querimoniæ, 145. hinc vulgi ſales, hinc ſummerum, infimo- Murmu- rümque maledicta execrantium claudam quo- ratio que- rundam ſanctitatem; qui, ſi æmuli Zacha- modo cô- riæ, præceptorum omnium tenaces forent, Bhnts & dicta effugerent hominum, & à Deo lau- imperfe- dem mererentur. A Dario ideò plurimi fiebat ctis. Daniel, quòd Deum ſuum coleret ſemper;, Eceleſia- hoc eſt, ubique & in quovis munere, obe- Mici aff. dientiâ legum Divinarum præclarus, propte- er atdi- reäque percharus Regi. In aula imperando, me: in oratorio flendo æquè Nlumini obiequutus, vitæ Deo & Sibi concors. Vel certè Prophetæ hi om- impen- nia impleſſe mandata dicuntur ſine querela; dendum. quòd perſæpè in auſteritatem degeneret per- Pab: . fecta legum obſervantia, quæ, dum imperfe- ctiores odit, carpitque, excitat querimonias. Perſeca- Hi autem & Juſti erant, & peccatores miſe- agzugt,. rando, ſine querela mandata ſervabant. Ut autem humana felicitas præmium non habere- Religioſf,: tur, qui Juſti erant, carebant prole: quique Rr re longam annorum ſeriem ſupputabant „nec uni- gane c. Curn recenſehant Filium; adeò proſpera tem- teros. perantur adverſis: & qui protrahunt vitam, Cenſores deſtituuntur hærede. Equidem, ut Sacerdo- aliorum. tio melius fungeretur Lacharias, Hærede pri- Riagen vabatur. Rarò enim vacamus ſacris, ſi de tranſ- Zelantes mittendo affinibus patrimonio cogitemus. Ca- indiſere- taſtrophem luctuoſam relegat Filiorum Heli, ri qui è& domo Præſulum non arbitratur elimi- Felicitas nandam carnem, & ſanguinem. Hæredem Wpernen- luit eſſe I „ . e noluit eſſe Deus in domo Pontificis; quem ſi Niysl rr- tandem dedit, citò tamen eduxit ab oculis zer Def. Sacerdotis, & compulit in deſerta. Hoc eſt, 4* 1127 . . 112 17 Parentum Vix dedit; mutumque prius reddidit Myſtam, oblivio in quam Patrem, ut ſcilicèt, in deliciis Parenti Eecleße ſacrificanti is Natus non eiſet, qui eum prius Kicis, & W Relegaſe. torſerat „quam recrearat. Voluit Dominus, ut Sacerdos, quamvis non ſecundum Ordinem Melchiſedech, diu eum imitaretur, Poſte- rorum genealogiâ deſtitutus, quoòd ez eo naſ- citurus Filius nuntiaturus eſſet ortum Maxi- mi, & Summi Pontificis Eccleſiæ Chriſtianæ. Ideò enim Sponſa ubera non habet, ſed pro mainmis Turrim geſtat. Ego murus, & ubera mea ſicut Turris. Quò ſciamus Eccleſiam non Filios aut Patrueles nutrire debere, ſed ma- gis exſtructâà Turri ab eis ſeſe defendere. Filii Can. I. 5. Matris meæ pugnaverunt contra me. Fratres, Filiique, & Nati Natorum Eccleſiæ interdum ſunt hoſtes; undè & quivis Levita clamare ₰ ½ 2 = . e — ₰◻ „ Pſ.18. 14. meritò poteſt: S mei non fuerint dominati, tunc immaculaius ero. Turris itaque pectus tueatur ab Amore propinquorum, non UÜber eos alliciat, & nutriat. Videant Evangelici Sacerdotes, an accerſere liceat alienos natos, quando Zachariæ vix Joannes conceſſus, illi- cò ereptus eſt ei. Itaque hæredem difficilè im- petravit Sacerdos, qui quinquennis domo pro- fugus ſolicitudine Parentem liberavit. Sterilita- Oliva tem porrò quis objiciet Eliſabethæ? Non or- . 5 Dies veri bitas eſt, quæ vacaturos nos Templo liberat & plani onere liberorum. Et ambo proceſſiſent in diebus quinam ſuis. Non multis ait, ſed ſuis: quòd noſtri di- Ant. cantur tunc dies, cùm eos non in Vanitatibus H enden. Sæculi, ſed in Templo, & Oratione expen- da dimus. Hinc eſt, quòd Saül duos duntaxat an- Temporis nos regnaſſe fertur, quòd eo tantùm tempore ara. cupiditatibus non ſervierit. Quot Senes nume- terna rantur, qui nec unam quidem dieculam ſuam ze,de ”õ . . a. dicere poſſunt, quòôd totam vitam in conqui- Seneitus ſitione vixerint vanitatum ! allegori. ca. Faétum eſt autem, cum Sacerdotio fun- geretur in erdine vicis ſuæ ante Deum. Et omnis multitudo populi erat orans Jorls hora ineenſi. Apparuit nutem illi Angelus Domini, ſians à dextris al- taris incenſi. Verſ. 8. 10. 11. Dum Sacerdos munere ſuo fungitur, po- Eccleße- pulus Templum ſubit, & orat. Fruſtrà ergo Kicorum Eccleſiarum ſolitudinem querimur, ſi qui Do- eempla. mini Miniſtri ſumus, rarò eas inviſimus. Fun- Erenglo- gantur Sacerdotio Sacerdotes, Religioſi, Ab- eclſe. bates atque Antiſtites, & non aut Gloriæ, aut ſiei coli Opum mercaturàâ, ſi ante Deum multitudi- dekent. nem populi intueri cupiant provolutam. O- Dignita- rantibus autem Angelus Domini apparuit, 4,geae ſtans à dextris altaris; ut doceret faſtum non Tials eſſe, ſed prudentiam, Digmiores Digniorem illieiti. ſibi locum uſurpare. Nec immeritò Antiquæ Sacerdo- legis Sacerdoti Angelus præcedit, qui Novi 7 digni. Teſtamenti ſe Sacerdotibus exæquavit. Qui er. enim hic ſtat à dextris Altaris, in Apocalypfſi Eccleſs Joannem non patitur adoratorem, ſed illius anteeellit ſe proclamat Conſervum, & Fratrem. Ut .780. ex dignitate utriuſque Legis Sacerdotum, con- jectare liceat ſacrificiorum utriuſque Teſta- menti diſcrimen. Videamus nunc, quid An- gelicam viſionem conſequatur. Et Zacharias Luc. I. turbatus eſt, videns & timor irruit ſuper eum. v. . . 42 mor Apparet Angelus, & timuit Zacharias. Ut Dei in intelligas, non excludi ſanctitate Timorem, perfedis. ſed cò, quemque Divina ſacro horrore plus vereri, quò Juſtior eſt. Promiſcuæ ex pecca- Parenunm toribus juſtiſque plebi Angelus ad minimum blivir. eminùs adſtitit, & unus expavet Sacerdos;, que non perfectior alter. Et fortè ideò ti- Eer ia muit, quia cùm teneretur;, utpote Sacerdos, ganer e. orare pro populo, ſuæ fortè domũs orbitate zes zants permotus, & alienam felicitatem exoraverat, Spiritua- & fœcunditatem ſibi deeſſe doluit. Suam ita- lia curiſs que cauſam perorat, quiſquis precatur, & S timet. Eum ſciant Principes alienam curaré ,, utilitatem incurioſum ſui, qui ſine timore & , petit, & præeſt. Verùm erraremus nunnun Del nge à veritate, ſi rationum privatarum vel memo- „„mmn rem ſuſpicaremur ſejunctum penitùs à ſua pe,wori ſtirpe præſtantiſſimum Senem. Ea fuiſſe vide- . tur turbationis cauſa, quòd Angelus, qui om- nibus apparuit, non ab omnibus viſus ſit, ſe⸗ umius tantum Prophetæ oculis conſpiceretur. Si enim multitudo Angelum vidiſſet, hau quereretur de mora Zachariæ in Templo. Nam Miu. & hoc ex textu eruitur, in quo habetur: Er Zacharias turbatus eſt, videns. Alit r A tu ſoen ,rN e⸗ Pn s enn H 4. ela * lta tel. Pie autem 1 Er aten nu Pophei) t ſcetio Polt t cun 1. . unine hor m ke lebele i. ublie b i gnl vernat hetann non . D vr opulo; opu, u conceſlil e Mgeli: P l, Pofka 8 No popui to ſrirati e u,; gui ſe n Etiti althab & dlipolis .. , G, Lun, & 0 e i uſpient 1 Mt kpumo Sn nd, mnimicir Ar Idu lberatu, un Petit) is ans Nenam, t 0it Irbari Mee Deus Ut lis eorun De n prof 11 Cin aonant in t Utltatem unin mea in En umim efful⸗ bin Min ſibi Fi n Ahene com 4 l git, g Ir, cuſis Kagrn inpubes hurt . e, (arnl un Pir a ltigande ale, Unlda ENntenuur pare Cuatn. D — Ait autem ad illum Angelus: Ne ti- meas, Zacharia, quoniam eaaudita eſt deprecatio tua: & auxor tua Eli- Jahbeth pariet tibi Filium, & vobis nomen ejus Jannem. Verſ. 13. Timor Dei IIle planè Timere non debet, qui Timet: lesuras ità enim Timore armatur Animus adversùs acrr ignita tela inimici, ut nihil debeat formidare. Lalitia Hic autem non parùm miror, quo modo Vir, vera ex Propheta, Sacerdos, Senex, & Sanctus de- Timore ſiderio prolis adeò abreptus ſit, ut eam petie- Pee Ka- rit; cùᷣ/m verecundum erat impetraſſe: eàque firi oéti- Maximè horà id oraverit, cum pro populo o- viſeantur rare deberet Sacerdos. Itàâ-ne privatus dolor pareztü. à publici boni procuratione deflexit? Ego, Epiſcopvi nihil veritati hiſtoriæ derogando, putarim Pro- itperior phetam non ſibi Filium tunc oraſle, ſed bona Diocura populo; Deum autem publica oranti, priva- eſs. ta conceſſiſſe. Neque verò id repugnat verbis Zelus a- Angeli: Exaudita eſt deprecatio tua. Nam;, Per Sie. qui, poſthabitis doms ſuæ curis, Deum orat Lilntis pro populi commodis, ejus apud Deum ora- ia eor, qui tiO Privata illi commoda impetrat: ſibique o- ſus aegli- rat, qui ſe negligit, ſuâque reliquorum uti- guut ut Hitati poſthabet. Sic Jrsus in horto ſolicitus Hubkia de diſcipulis, dum pro eorum triſtitia & tri- Sae⸗ R ſtatur, & orat, ab Angelo meruit conforta- lui obli- ri, ut ſapienter notavit Hilarius Libro de Tri- tus. nitate ſeptimo. Sic David precando,; Averte Df. 53. 7. mMmala inimicis meis: de inimicorum ipſe ma- Telus a. nibus liberatur. Orat pro perſecutoribus Ste- uicmna rEA .. . . mbil ue- Phanus; ſed Chriſti vultum ſibi impetravit. rat, Unum petit, aliud meretur: alienam depre- Rationess Ccans poœnam, ſuam gloriam antevertit. Ità Private. forté Zachariam pro multitudine fundentem Dei cete preces Deus exaudit in iis, quæ cupiebat. Je permii- . . . . 1 es. Ut fſcias eorum deſideria audiri à Deo, quæ velicitas Deo non proponuntur;, ut vota publica ſan- ² Deo. Ctiùs exponantur. In privatam enim redun- Oratio dat utilitatem, quidquid aliis precamur. Et J2/ 6 oratio mea in Zinu meo convertetur. Pro aliis Pl. 34 13. nimirům effuſa, Tibi proſpicit. Et uxor Tua Charitas pariet Tibi Filium. Quid, Tibi? An natus Iraterna. Zachariæ commodis eſt Joannes, à quo vix Sikee. natus fugit, cum quo nunquàm convixiſſe le- „„ gitur, cujus rem familiarem non curavit, 8. Foanes. quem impubes abdicavit, cui nuſquam adhæ- Vocari: à ſit ? Sylvis, Jordani, Prædicationi, Plebi, Deo Filiis Carceribus, Pœnitentiæ natus eſt Joannes, non Farent; Patri. At nos erramus, non Angelus fallitur, non relu- . TL.: . . . antaer, Qui Filium Zachariæ naſciturum affirmavit. Filiorum Neque enim ulli magis Parentibus conſulunt educatio. Filii, quàm, qui patrio lare deſerto, ut Deo Deo dare ſerviant, carni & ſanguini valedicunt. IIIi . cν+ρ naſcuntur Parentibus Liberi, quorum ætas omnis non amplificando patrimonio militat, ſed profligandæ impietati, caſtris Domini ad- ſcripta, inſudat. Non ergo ſibi perire natos arbitrentur parentes, quos Religionis ardor ab Luc. 14. Domo in Grucis campum traducit. Et vocabis eum Joannem. Pater es: ſed nec tuum eſt de Filii nomine deliberare. Quòd ſi nomen ex Divino præcepto imponere debes, cur de Na- ti vita, ſtudiiſque tibi judicium uſurpas? Dei eſt non Natorum ſolùm vocare nomen, ſed & vitæ genus præſcribere. Ethäcæ Comment. Tom. V I. Stromatum, Lib. XIII. 3 Et erit gaudium tibi & exultatio, & malii in nativitate ejus gaudebunt. Erit enim magnus coram Domino: Er vinum & ſiceram non bibet; & Spiritu Sanéto replebitur adhuc ex u- tero Matris ſuæ: Et multos Filiorum Ijrasl convertet ad Dominum Deum ipſorum. Verſ. I4. 15. 16. Verè Theſaurus hic latet ubique. Hinc gau= Eelieinas dium Parenti, & Plebi, quòd futurus ſit co- vera Pa- ram Domino Magnus. Nulla proindé à Fi- erä ſami- liis expectanda lætitia eſt, niſi quæ de eorum ar een oritur Innocentia. Nota myſterium verborum. gia; . Et erit gaudium tibi, & exultatio. Gaudium Filiorum de Filii integritate naſcituri novam pariet ex- edneatios ultationem. Nam quæ de Filiorum vanitate; Porae: & pompa futilis lætitia percipitur, non exul- e wiif tationem gignit, ſed luctu, lacrymiſque con- „ario or- cluditur. Vapor eſt, ad modicum pariens poris Ta- gaudia; triſtitià reſtinguendus æternâ. Hæc ſo- leutis mas la radix ſolidæ exultationis: Erit enim mag- Ss NMe- nus coram Domino. Et vinum & ſiceram non DRarie „ . . . gion bibet. Conjunctio, Et, otioſa non eſt; ſed felisitss, cauſam reddit futuræ coram Domino Magni- ſi Pati tudinis. Quaſi dicat, Magnus erit coram Do- pre Chri- tnino, quia vino abſtinebit, ac ſicerâ. Quare o non re- homo non eo ſoluùm diſcrimine à reliquis plan-gimmuse tis differt, quòd, cùm illarum radices in ex- tremo ſint, hujus virent in capite; verum & ideò ab arboribus differt, quòd excreſcit tum, cùm neque vino, neque ſicerâ irrigatur. Cum- Felicitas que virgulta humore potiſſimum adoleſcant;, vere. vir in oculis Domini Magnus eſt, cùm Jeju- nus, Aridus, & Abſtemius eſt. At qua de cauſa Joannes merum non bibet? Inquies, quia plenus erat Spiritu Sancto. Undè inundante Spiritu vino locus haud ſupererat. Planéè ſa- pienter. Dixerim libentius, non ides abhor- Tiritus ruiſſe à mero, quòd Divino Spiritu redunda- m. rit; ſed eò maximè redundaſſe in ipſo Domini aiss aed- Spiritum, quòd potaturus vinum non efſet. venit. Nam, cùm ſpectatâ ſerie temporum, prius in utero oppletus ſit Spiritu Sancto, quàm extra uterum, vinum horruerit: nihilo minùs ta- men priùs dicitur vini abſtemius, quam ple- nus Spiritu;; ut manifeſtum ſit, divinum ei Spiritum affluxiſſe, quòd eum præviderit ab. omni voluptatis irritamento alienum. Et vinum & ſiceram non bibet; & Spiritu Sanéto replebi- tur adbhuc ex utero Matris ſuxæ. Ordinem tem- poris confudit, ut cauſarum ſeries ſervaretur. Hâc tandem armatus Abſtinentiâ, facilè mul- tos Filiorum Iraël convertit ad Dominum. Et ipſe præcedet ante illum in ſpiritu & virtute Eliæ; ur convertat corda Pa- trum in Eilios, G Inoredulos ad pra- dentiam Juſtorum. Verſ. 17. Quæ conventio Eliæ & Joannis? Hic in Talente Sylvis, Ille in Urbibus. Hic Coœlum aperit: Verie- IIle claudit. Hic Regem increpat: Ille fugit à Hener Fœmina. Joannes cilicio tectus: Elias in aerem ct rapitur palliatus. Denique mundat Eliæ Diſ- i. Trdrn cipulus lepram; abluit Joannes Domini ſan- fces ctitatem. Hinc diſcas, non totum ſe prodere Spi- aszendi- ritum Prophetarum; ſed non rarò, qui urbes me . Inten tis 2 colunt, troska, pent. colunt, qui aulas terunt, qui pall'o veſtiun- tur, mente eremum petunt, ſpiritu recedunt Religieoß ab urbibus, animo peregrinantur ab aulis, vita ſan- corde nuditatem amplexantur. Undè Joannis ioris a- Solitudo & Cilicium, Spiritus & Virtus di- ios hone- cuntur Eliæ aliquando palliati, & urbiuin in- oestio. Qquilini. Sic Solitudo ſpiritus dicetur Davidis nes in Ec. Militantis in Acie, & regnantis in Sion; nam eleſia va animo ſecedebat à turbis, quoties cum turba rie. verſabatur. Non continuò proindè Contem- F Msr. plantes non ſunt, qui Actioni ſe dedunt. Ne- vandi à que enim à cilicio, jejuniéque abhorrebat Ju- Religioſis., dith, inter epulas Holophernis phalerata. Vir- tus tadicis luteæ aureus pomorum nitor eſt: Et Eliæ ſimulamis timorem Spiritus Joannis eſt arguentis Herodem. Ut convertat corda Patrum in Filios. Adeô-ne difficilis eſt amor in libe- ros, ut expectari debeat Præcurſoris oratio? Nimirùm rari fili, in quos paternum cor in- flectatur. Se amant Parentes, ſuæque volup- tatis rationes ſubducunt Patres, quamvis a- morem erga Liberos jactent. Hoc ex eo vel maximè elucet, quòd æternæ ſalutis ſtudioſi Filii, ſi nomen Chriſto dederint, à Parenti- bus abdicantur. Corda Patrum in Filios con- vertere, & avertere ſeu voluptatem, ſeu cu- piditatem, ſeu ſpem, non Naturæ opus eſt, ſed Magiſterium Joannis, qui à Zacharia & amari potuit, & ad deſerta dimitti. Diſcitur hic quoque Amor, & diligendi Ars, quæ nec Patribus nota eſt: cùm ſæpenumeròô Con- cupiſcentia oculorum, aut ſuperbia vitæ ſit, quæ in Filios Charitas oftentatur. Joannes er- go Parentum oculos avertet à Filiis, & cor- da Patrum convertet in Filios. Et Incredulos Eierna d prudentiam Juſtorum. Non dicit Fidem, tanikm., non Pœnitentiam, non Æquitatem Juſtorum, Pruvderis fed Prudentiam. Tum, quod ſine Prudentia;, Potiti- juſtus nemo eſt, quæ complexio virtutum ha- betur; tum, quia ſola Prudentia eſt, Juſtum Pocati Farents. ca vera. 1 6 Eleci eſſe. Undè impi non ſolùm homicidæ ſunt, ſi * . R . giasn. Perimant, non ſoluùm vani, ſi ornentur, non ſolum perfidi, ſi pejerent: ſed in his omnibus Stolidi ſunt, & Imprudentes. Fruſirà enim ſi- bi Prudentiam arrogant Politica quorumdam Capita. Nam is demum Prudens eſt, qui ob- ſequens Deo eſt, cùm prudentia Juſtorum ſit, ſi tamen credimus Evangelio. dervire Ego ſum Gabriel, qui aſto ante Deum: Deo plus & miſſus ſum loqui ad te. Verſ. I eſt, quàm G 1 1 4 92 4 vegnare . Operarius Non recedit à Deo famulatu & voto An- 1 li va- gelus, cùm accedit ad homines: Nec ſuam SS lactat dignitatem, ſed ſincerè miniſtrum ſe fa- “ Ru- tetur, & miſſum. Non alloquuturus fortaſsè Gioria vel Prophetam, niſi ex imperio Dei. Quin, vera. reticens titulos, nomen tantùm ſuum mani- Dignitas feſtat, aſtaréque ſe dicit ante Dominum, cùm Sim D prædicare potuiſſet, quot ſibi ex Archangelis ia sS,, iubdantur. Miſſum præterea profitetur ſe, non, ut dignitatem ſuam prædicaret, ſed; ut Dei legatus haberetur, & hominum con- tur. Zelus a nimarum ſervus, qui ad homines ablegatur. de ſe non loquatur. Lingus Egreſſus autem non poterat loqui ad il- ℳ . Neabyliig. los . . cognoverunt, quòt viſionem iis propris vidiget in Templo. Verſ. 22. Jastantia. Planè non imperitum Vulgus in Templo Oliva eſt, quod procul ab aris tam frequenter inſa- nit. Ex Silentio enim divinitùs afflatum Sa- ealfz cerdotem agnoſcunt , eumque credunt coœleſtia T S contemplatum, quia humana non loquitur. E- Oraiio quidem nullum certius indicium eſt animi ab ruadit. oratione recedentis, diviniſque myſterüs im- Pivsas buti, quam Silentium. Quòd ſi, in morem , fluminis, per labia ſermo exundat, non illum Sileniz. oraſſe in Templo credas, ſed obdormiſſe. Za- Oraris charias namque, poſt viſiones, tacet; nec hoc baru Si. mirum;, non enim logui valebat: ſed populus leminm, ex illhus Silentio, viſionibus eum arguit re- Ooperari? creatum. Sileas oportet, ſi haberi cupis, coe- leſtium conſcius arcanorum. Et factum eſt, ut impleti ſunt dies off- ci ejus, abiit in domum ſuam. Po hos autem dies concepit Eliſabeth a- æor ejus. Verſ. 23. 24. Temperata prolis cupiditas, & accura- Xiums tum fungendi muneris ſtudium! Zacharias Tempera. certior factus de futuro Filio per Angelum , libus eurit domum non redit, niſi completis officii ſui raferen- diebus. Quis ſuſcepturus in ſenectute cœlitus Eerleſis deſtinatum Filium, & ſimul cum Filio loque- fici Se⸗ lam recepturus, non ſtatim Domum conce- cleſia :4. deret, relicto Templo? Cùm præſertim illum νar præpeditus ſermo excuſaret à munere. At Pro- an pheta; etſi Sermonis, Filiique percupidus, li- a cèt mutus & dierum multorum, per ſtat in oblivin. Templo; nec prius domum uxoris repetit;, quàm muneris ſui tempus elaberetur. Nec il- Eczleße- lud prætereundum, quòd Sacerdotii tempore Tici Clo⸗ nec uxorem cognoſcebat, nec ſibi tutum cre- si didit patrium domicilium, ne ſi Domi vive- lia cte. ret, ſacrificia Templi negligentiùs procuraret. ris pre- In Templo vixit, dum officio functus eſt Sa- ferenda, cerdotis, ingenti exprobratione eorum, qui cùm quotidiè ſacris operentur, procul ſæpè à Templo degant, nec ſemper procul vivunt à Theatris. Et occultabat ſe menſibus quinque. Verfſ. Licèt certa de fœtu Eliſabeth, prudens ta- Benger- men ſupprimit, quod majori miraculo exci- eultanda; piendum erat, & evulgandum. Eos is mos Cleris ſanctæ Fœminæ arguit, quos ociùs cantus , Vans, quam partus prodit. Vix unam guttulam con- Arrogan, cepere pietatis, vix lacrymulam emiſere do-ie. loris, cuùm ubique ed inundantur, quicumque Hagu, cum eis colloquuntur. Ubique decurrit, & mmili. quèôvis pertingit lacryma, quæ vix ex Oculis zas de ſi in genas demiila exaruerat. Sapiens Anus tan- non loui ti ponderis gloriam & tulit, & tacuit: id- ur. que, quod mutus Pater neceſſitate non evul- gavit, Mater Joannis, prudentià ſuggerente, occuluit. Sequitur. Menſe autem ſexto, ⸗ Luc, y eſt Angelus Qatrie à Deo in civitatem Galilææ. 6. Uno éodémque menſe conceptum ſuum præ- dicat Eliſabetha, quo ab Angelo Virgini nun- tiatur. Ac ſi à Muliere, quæ ſilere potuerat, Humilis tempus loquendi Gabriel doceretur. Quinqueè ?as ſe menſibus occultat Eliſabeth, & ſexto, per Dõ Angelum, concepiſſe prædicatur in Nazareth. R eo Quaſi non antè putaret Joannis foetum æſti- Malieri- mandum, quàm Chriſtus, cujus erat Præ- us & ra- curſor, Virginee thalamo exciperetur. Porrò a & caus Angelus ts Nr. nel Sn. Del, . laritate m a ly imgt. , g UNr Ne ln um nomnin r Hilo minis (mmmyenta, yat Aſ⸗ Eſtie fuit, ngelvs Iten Dei! Prum non 1 eopolet ure Aucil llmn vere leu (am bre in Men, An⸗ n hgitur! E mNonng Mari⸗ i e Maticz Eiane ſiige 4 Puhn & ſol 3 Elen ube 4. Utone redin mingtonlin Mnle Vir⸗ K Morchemtur: ul k, ugo, 8 lope Conlabr Eum nle, 14 Aoqbemten ¹ Annprobat. 8 . Modets U, g. Nin gam ar 4 A e V drot lun aut lir in n S em . . Marie r . 1 , 1 Dareng n äpeter ſ. Wc 1 i Et . labeenn Nacerlc ke ſbin eti cio Mnd tone enn er an uunel „ 1 K um dun. lui⸗ Luc. I. Circum. Angelus nec Virginem convenit ( licèt ipſe ſit ſpectio e. Spiritus, licèt illa ſit Innocens) niſi miſſus à tism per. Deo. Multi nec Angeli ſunt, nec Legati ſunt Fedis ne Dei, nec Immaculatæ ſunt quas adeunt Foœ- N Tis, minæ, & tamen à circumſepta periculis fami- liaritate nihil formidant. Legant Hieronymi da- tam ad Heliodorum epiſtolam. Et ingreſſus Angelus ad eam dixit: A- ve, gratid plena, Dominus te-um, benediéta tu in mulieribus. Verſ. 29. Zelus a,. Ne familiarius eam inviſere putaretur, e- nimarum jus nomine abſtinet. Deſcribit magis, quàm cautus D . e irgini videri am GaPiratis nominat; malens ignotus Virgini videri, quà is, fafniliaris. Ne autem ſolam ſe exhorreſceret Familia- Virgo, vel ab Angelo ſalutata, Dominum rita: eum illi adeſſe teſtatur, Dominus tecum. Quæ ni- mulieri- hilo minus turbata eſt humano alloquio cir- . (cumventa, & cogitabat, qualis eſſet ſalutatio. Et ait Angelus ei, Ne Timeas, Maria. Mo- deſtiæ fuig, quòd Virginis nomen ſuppreſſerit Angelus " non ignorantiæ. Quis enim Deum videns Dei Matrem ignoret? Aut quis Ange- lorum non ſuæ cohorti Ducem Mariam non depopoſcit? . 30. Ecce Ancilla Domini: fat mihi ſecun- dum verbum tuum. Verſ. 38. Collequis Quaàm brevi verborum ambitu inter Vir- cum war ginem, Angelumque tantæ molis negotium ir u“. peragitur! Et quam procul à fuco, & cære- rct. moniis Maria, quæ tantæ dignitatis Nuntio banitates. Hec gratias agit,, nec eum geminatâ interro- gatione fatigat', ſed ſermonem, quem cautus Pudor & ſolicita Virginitas interceperat, o- bediens Submiſſio concludit. Quid in iſta ſa- lutatione redundans? Quid in re tantarum in- verzora, terrogationum parente compendioſius? Sic al- ca.“ loquendæ Virgines etiamſi in Chriſti Sponſas zarea. oquendæ gines etiam P P Simplici. Provehantur: ſic vel Angelo reſpondendum, tas neſcia ſi te, Virgo, de ſupernis arcanis admoneat. Amici- Longæ confabulationes, & extractæ ad veſ- tiarum. Lingug cura. Caſtitas veer, alloquentem: Archangelo diſſimillimum net. comprobant. Fiat mihi ſecundum verbum Moniales., iuum. Modeſtè dignitatem tantam optat ma- HBawilia- gis, quam arripit. Haud de alio ſolicita, a,s duam ut Numinis decreta impleantur, An- zus. cillam ſe proteſtatur, cætera Deo permit- tit. Exurgens autem Maria, in diebus illis, abut in montana cum feſtinatione in iitatem Juda: & intravit in domum Zacharig, & ſalutavit Eliſabeth. Verſ. 39. 40. vifiatio. Qui parcus cum Angelo paulò ante Pudor ".ↄͥ́ interrogaverat Gabrielem, nunc nihilo pro- H fuſior cum Propheta, Zachariæ domum in- tis onra. trat, ſed ſalutat Eliſabeth. Cauta ubique Vir- gimtas, & citò Angelum dimittit à ſe, nec cum Sene auſa congredi, divertit ad Cogna- tam prægnantem. Quærendæ hic campus a- peritur accelerati itineris cauſæ: cam nec a- deò procul à Nazareth Prophetæ domus di- ſtaret, & procul efſet a partu Anus. Cur Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, I ib. XIII. peram nugeæ, nec Te Virginem probant, ergo abiit cum Feſtinatione? Nimirùm publi- ci fugitans Virgo, ut minus virorum aſpe- ctui pateret, gradum acceleravit. Id etiam cauſæ fuiſſe puto, quòd Virgo, quæ per tres fermè menſes prægnanti ſervierat, paucis an- te partum diebus in domum ſuam remigra- Verit. Nam, cùm natalem Joannis diem præ- Celle a-⸗ videret cognatorum concurſu frequentem fu- mor. turum, ne turbæ virorum, & fœminarum, Præſertim exultantium, intereſſet; maluit 5; ut plerique cenſuerunt, à Cognata abeſſe;, quam deeſſe Pudicitiy. Honeſtafſet libenter Præcurſoris ortum ſuo aſpectu Maria: ſed, ut ſe Virginem meminit, potiùs ruſtica haberi voluit, quàm multitudine accurrentium inter- turbari. Docuit nos etiam feſtinatum iter in Charitas montes, ardua adiri oportere ardentius: Nec Fr'aterna. retardandum curſum, cùm ad aliena commo- aa . da properamus. Quæ enim cum feſtinatione mor. domum Eliſabethæ ſubüt, in domum ſuam Zelut a- non legitur reverſa cum feſtinatione. Verùm nimarum non otioſa verboſâque Virginis ſalutatio, ex met RM qua Infantis Exultatio, & Matris conſequitur commede: Prophetia. Et repleta eſt Spiritu ſancto Eliſabeth: 1 & ewblamavit voce magnd, & dixit; Benedicta Tu inter mulieres. Verſ. 41. 42. Sanctiſi- ma Ma- Vacuus Spiritu ſancto ſit oportet, qui Vir- rie vir- ginem non commendat. Et beata ,„ quaæ credi- use diſti, quoniam, &c. Si quis æterna credere, & Luc. 1.452 inviſibilia ſperare, facile putat, audiat Eliſa- Sõ betham, quæ tot Mariæ ſe ultrò offerentibus in die Pz- virtutibus, prætermiſsd Humilitate, quà pla- tecoſtes. cuit, Virginitate,; quâà concepit, ſolam Fidem Spiritus dilaudavit. O rara in terris Fides, qu ſi fir-Handt r. mè adhæreres Deo, revellereris à Sæculi va- t⸗ Von ſa nitatibus! Quoniam perficientur ea, quæ di- cilis. ta ſunt Tibi à Domino. Dominus nunquam lbid. Virginem alloquutus erat, ad illam uſque Humili- diem: ſed quæ Mimiſtri Dei enuntiant nobis, ¹“s nihil ea nonniſi à Domino imperata putari debent. rſn e. At tantâne virtus eſt, Angelo nuntiante, rans. Virginitate plaudente, Vitæ non diſſentiente Obedien- Integritate, Matrem ſe futuram Domini cre- tia &‿υ‿ dere? An ignorabat, ex Virgine naſciturum lnege, Regem Iſrael? Cur ergo beata, quæ credidi- 8. Soelaſts ſti, cum prona ſemper ad ſumma, humana Romana- fragilitas meliora ſperet? Difficilius videri po- Aulicus terat illi, non futuram ſe Matrem Domini, "on pro- quæ ſe ommi virtutum pulchritudine cohone- lar e ſtatam intuebatur? Itaà eſt: Tam demiſsè hu- gazer milis Virgo erat, ut miraculo proximum ha- Cognitio beatur, reluctante Humilitate, in ea viciſſe ſui. Fidem; & ſe maximam credidifle inter Re- Arrogan- ginas, quæ penes ſe minima erat Ancillarum. gss gs Non immeritò proindè Fidem miratur Eliſa- præſumit. beth, quam de Humilitate in Virginis corde Religionis triumphaſſe cognoſcit. r⸗ Viliora appeten= Et emultavit Spiritus meus in Deo ſalu- da. tari meo. Verſ. 47. Moſtitiam quiſquis radicitus extirpare cu- Serupule- pis, Deum crede ſalutare tuum. Incertus de . „ ſalute angeris? Dei ſupputa beneficia, & exul- Bumti- tabis. Nam damnare vix poterit, quem acl 1alenra excelſum extulit religioſæ humilitatis faſtigium. medioeris 3 Quia 7* 6 uia reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ: Eoce enim beatam me dicent omnes generationes. Verſ. 48. Beatus cenſetur in aula, cujus humilitas occultatur. Virgo autem felix eſt, ejus abje- à humilitate vel cœlo, Deique oculis per- ſpectà. Rursùs reliquorum laus claro ab ge- nere repetitur: Virginem verò origo humilis commendabit. Quòd abjecta, quòd ingloria, quèd in angulo Nazareth vixerit, ideò Regi- næ eam prædicabunt beatiſſimam. Felix humi- litas, quæ divinum in ſe oculum convertit. Qui ſanèe Dei oculus ſe videt, & beatus eſt, humilitatem verò Mariæ reſpicit, ut ſit bea- ta. Fecit potentiam in brachio ſuo, diſper- ſit ſuperbos mente cordis ſui. Depoſuit potentes de ſede, & exaltavit humi- les. Verſ. 5I. 52. Superior? Non benè comprehendo, quo modo Dei Exempla. Filius tunc temporis, cùm incarnatus eſt, ſuperbos contriverit, & potentes è throno Exemplo deturbaverit. Nec iſta brachii Domini poten- Z. e. tia tanta elucet, quam Virgo deprædicat. Ve- Taoaena- Tüm cogitanti omnia optimè patebunt. Nam, zio viéto- Incarnato Verbo, quis audeat ambire Faſti- ria vitio- gium? quis Coronam optet, Unigenito Dei rum. Pilio habitu Servi circumdato? Duo hic obi- i ter noto. Primum deponi de ſede, quos è cor- ITaca na- de ſuo abjecerat Deus: Quèòd ſcilicet nuſ- tione de- quàm conquieſcat humana mortalitas, miſi in vica. corde Dei conſidat. Non ſedebis, nec regna- Vox ope- bis, ſi diſperdaris mente cordis ejus. Alte- Pa wa rum, mitem eſſe Domini Severitatem, quæ Miſeri- non præcipitet de ſede ſuperbos, at deponat. cors. Quin & brachium adhibet, in irrogando ſup- Dignitas plicio, qui cœlum tribus duntaxat digitis ap- Pa: Be. pendit; quia nimirùm confligendum illi eſt Pesea cum Miſericordia ſua, edque vincenda, an- Dei Mi- tequàm peccatores profliget, & perdat. Hinc ſericor- eſt, quèòd primus in Deo conflictus fuit cum dia. Corde ſuo; ex quo quùm impetu diſpergi Clemetis., debuerint ſuperbi, nullà tamen violentia, Piägere quos à corde revulſerat ,de ſede depoſuit. Sic zus, Aum dicitur à Davide, Opera manuum ejus veritas zunit. & judicium: cùm in eodem pſalmo Memo- Pf. r10.7. riam feciſſe narretur mirabilium ſuorum, eſ- Pei Mi- càmque dediſſe ſui corporis ſine ullo manuum Eneer. conatu, ſolo nutu ſui arbitrii. Fecit itaque Saperior Potentiam in brachio ſuo, non ut impios peſ- zardus ad ſumdaret; ſed ut cor ſuum vinceret, quò pœnas t. ſeſe receperant perduelles. O ſpatia Charitatis Clemetia. verè dilatata! quando & ſuperbos admittitis, eos non dimiſſura, niſi conatu totius brachii divini oppugneminmi. Fatigaſtis Omnipoten- tem, illùmque quaſi vinceretis, niſi in auxi- lium expugnandi ſui cordis, brachii ſui poten- tiam advocaſſet. Eſurientes implevit bonis, & divites di- miſit inanes. Verſ. 53. Felhritas inanis. Prorsùs non ¹ ivi imi aa. on inanes Divites dimittuntur, ſi inexplebi-— ms Eſurientes implentur. Nemo enim ma lir. gis eſurit, quam Avarus. At quoniam Divi- Oliva tum vorago nunquam impletur, ſed eorum fames copiâ irritatur: ii eſurientes paſti ſunt, Divitie qui & impleri poſſunt. Avarorum enim Cha- miſere. rybdis naufragiis non ſaturatur, nec oppleta dicit, Sat. Pauperes verò ſpiritu quâvis exi- guâ bonorum portione factum ſibi Satis, ex- clamant. Nota: Divites opibus non ſpohian- tur, & tamen dicuntur inanes: ne fortè crederes, aliquid ab eo poſſideri, qui gazis Peubat. Cum ſuis divitis dimiſſi, inanes unt. Manſit autem Maria cum illa, quaſi menſibus tribus: & reverſa eſt in domum ſuam. Eliſabeth autem imple- tum eſt tempus pariendi, & peperit Filium. Verſ. 56. 57. Inſtante tempore partůs Maria diſcedit; viſiatis- quòd tunc non defuturæ eſſent, quæ Eliſa- nez beth miniſtrarent; quédque, edito Filio, ex- Celie ultationem prævideret futuram. Quare ſibi ab- per. . eundum cenſuit à domo convivii, ne Lilium, quod inter ſpinas adoleſcit, periret in flori- bus. Germinat enim Pudicitiæ Lilium, non in Vere gaudiorum, ſed in Hyeme ærumnarum. Ut ſerviret parturienti Virgo domum ſubiit prægnantis Anüs, non ut epulis intereſſet pa- rientis. Servitura, non lætatura, adivit Co- gnatam. Caſtita- tis cura. Innuebant autem Patri us, guaem vellet Vror viro vogari eum. Verſ. 62. Sic⸗ zt. . . . Obedien- Miror ego cninæ moderationem; quæ, tia. cùm Joannem dixiſſet nomen Pueri eſſe, non Saperior iraſcitur, ſi in ejus contemptum, mutus ZLa- mouus charias conſulatur. . Saladewy majori. Matrime⸗ Apertum eſt autem illieò os ejus, & au. lingua ejus, & loquebatur benedicens Deum. Verſ. 64. qui Cereme-⸗ Non immeritò loquelam recuperat, nis vana. eam impendit benedicendo Domino. Non co. alier gnatos alloquitur; non gratulantibus reſpon- nobi De det; non uxorem ſalutat; non miraculum gcceptas exponit; ſed exſolutam linguam Dei laudi- neferens bus implicat. . venue. . . .Ialenta Quis, putas, puer iſte erit? Etenim aunßi-. manus Domini erat cum illo. Verſ. Pi ct 6 6. Status. Vide, quò deducatur à manu Domini Joan- uori nes. Abducitur Quinquennis à Matre: indui- D tur cilicio aſperrimo: luſtris ferarum includi- tur: locuſtis ſaginatur. Hæc præbet manus Confeſo. Domini. Quis modò⸗-Aubitet Paupertatem do- niſeüſis num eſſe dexteræ Altiſſimi; cùm is, cui ad- adn. eſt miniſtra, magiſtrâque Dei manus, ſemi- eder a nddus & cilicio tegatur, & melle ſylveſtri hera. famem non ſedet, ſed torqueat? Non in au- las Regum ducit divina manus Ephebum, ſed trahit in antra Ferarum. Non patermis deliciis reſolvi patitur: verùm duro ſtrato vigilare eum cogit dormientem. dSalutem Glur⸗ mn uni Porn N vruo Ull 0 n⸗ Pon , elms u 4. ſes Han . Iumm gun a, & ll „ qule ſelene iſe Klloten nu Commm On Uaru ſbi mn fonat t Araniti Gerio: I ſelena imp Uit, Verium idorum. Dilas, C s ex kecorda ingeſta? mreſggnano i. luen er in/ gi lmm ni Melmn ele 1t. Ebereti, de fr Ccinunr exſo numn Hof U, ſur ſunn niſn ſell. 7 14. Aon tin Mueni kn n elerckret, tum uorante CImg, ſed do ki inbeles Gtni Hofiun mumcg. lſaztn⸗ A m,. n. Mur guh Mlkreri h e et,. . npun,nul, ledr ,. Donin N Genlunb Stromatum Salutem ex inimicis noſtris, & de manu omnium, qui oderunt nos. Verſ. 71. Pharmacum ſanè inſolens, Salus ex inimi- cis. Nullus hoſtium timendus eſt nobis, nam uso eorum omnium manu medicina conficietur. H Porrò undèé victoriæ ſpes tantæ ? An recens perſicu- editus Puer Iſraelem Romano jugo ſubducet? Peccati damna. Peccatum tio non Num de Capitolio triumphum referet Joan- vocet. nes? Haud credidit excutiendum Romano- 1. iaatr. rum jugum Propheta, quo brevi opprimen- nd da, & quaſſanda erat Hieroſolyma. Sed, æaiten- quia Puer futurus erat Tuba Pœnitentiæ, & tia. e ſcelera omnia delentur; Pater exclamat, Confeſio Salutem naſcituram de manu omnium inimi- corum. Omnium, quia Virtutes reliquæ con- traria ſibi vitia profligant; Temperantia Gu- lam frœnat;, alligat Libidinem Caſtitas, cal- cat Avaritiam Liberalitas, inhibetur Lingua Silentio: Poenitentia verò in omnia omninò ſcelera impetum facit, nec ea ſolùm proſter- nit, verùm de eorum veneno nobis parat An- tidotum. Undè enim Lacrymæ, Dolor, Hu- militas, Charitas, Solitudo, Jejunium, niſi Peccati ex recordatione peccatorum, per Pœnitentiam damna. ingeſta? Quare, Joanne nato, Ponitentiæ anteſignano, ſapienter camitur à Propheta: Na- lutem ex inimicis noſtris, & de manu omnium Sratue dui oderunt nos. Adverte etiam, nullum Ini- mediocris Micum eſſe præter Peccatum. Nam ab illo non infe- liberati, de manu Omnium, qui nos oderunt, lix, i Iju- dicimur exſoluti. Diſce, ſcelus non ſoluùm Ma- ximum Hoſtem eſſe, ſed Omnem. al. Tribula- tio vera. Ut, ſine timore, de manu inimico- rum noſtrorum liberati, ſerviamus illi. Verſ. 74. Tentatio. Si non timeamus, non vincemur. Maluit num ſons., autem Propheta canere, de Manu, quàm de Rpiditas. Potentia ſeu Imperio inimicorum eruendos: ut oſtenderet, non illorum Potentià nos ſu- perari, ſed noſtrâà illos regnare Socordiâ. Non enim pugnantes eminùs aut ſagittis, aut ma- chinis, ſed dormientes Manmibus ſubegerunt: adeò imbelles capimur, ut, ſine vinculis, aut catenis Hoſtium tantùm Dexterâ detenti, ſer- viamus. lIu ſanctitate & Juſtitia coram ipſo, om- Dei “ nibus diebus noſtris. Verſ. 75. Fer vor eut Et Perſeverantiam docemur per omnes dies, ona esi- & ambulare debemus in conſpectu Domini, nenda, ſi Juſti eſſe deſideramus. Præibis enim ante faciem Domini para- pite re vias ejus. Verſ. 76. gud ra- tione via . area. IS vias Domino præparat, qui poſt ſe cre- Electio dit ſequi Deum. O ſi Judicem nobis adhære- arer re cogitaremus, à quo non viſo conſpicimur, i * procul dubio non vias noſtras ad dignitates Der gee. ſterneremus, ſed viæ Domini ſemitæ noſtræ ſentia, Pararentur. At, cùm ſe nemo credat ante fa- Timor ciem Judicis eſſe, in devia fertur, & in viam Dei. impiorum declinat omnis ferè homo. Lib. XIII 7 Ad dandam ſcientiam ſalutis plebi ejus. Verlſ. 77. Scientia ſalutis non docetur, ſed datur. Dat Vox ope⸗ autem nemo, quod non poſſidet. In vanum “m. proindè laborat, ſpiritu Dei jejunus Orator, ſi corda tentat impinguare Audientium. Datur etiam hæc ſcientia, quæ manibus porrigitur, non linguâ: cùm faciliùs per opera inſtruatur multitudo, quàm longâ ſermonum ambage. Ideò enim Scientia boni & mali, quæ Scien- tia ſalutis eſt, Arbor erat in paradiſo: ut, Bernard, quemadimodùm non ex foliis, non ex floribus, Epiſt. 103 ſed ex fructibus Arbor dignoſcitur, ita Scien- tia ſalutis Operibus doceretur. Per viſcera miſericordiæ Dei noſtri, in quibus viſitavit nos Oriens ex al- 10. Verſ. 78. Viſcera Miſericordiæ rheda ſunt Dei invi- Vißtatio- ſentis genus humanum. Nunc verò ferrea ali- Pes Et - quando induuntur viſcera, & virgis devehi- Se mur, ſi ſubjectos luſtrare contingat. Lux e- niora ſint tiam cum Deo viſitante invehitur Vitæ nun- miſericor= tia, non Tenebræ offunduntur primitiæ Sup- des. plicii, & Sepulchri. Diſcant Paſtores, non Charitas per cuniculos in ſanguinem graſſandum ſubje-F aterka. ctorum; ſed ſi commoda quærunt populorum, Orientem vehant, quo & obſcura manifeſta ſint æquitati, & vel vigilantiæ minima pa- gSnperior teant, & feræ malarum conſuetudinum in an- zardus ad tra retrudantur. Orientem, inquam, non Me- pænas ſit- ridiem, ut diuturnius ſuperſit ſpatium medi- tandæ pœnæ, cauſæque eventilandæ: ne fe- ſtinandum in Supplicia ſit, vergente in Oc- caſum die. Illuminare hie, qui in tenebris, & in umbra mortis ſodent, ad dirigendos pedes noſtros in viam pacis. Verſ. 79. Tenebræ peccatum ſunt. Mirum autem quo Peceats modo in ſceleribus ſedeatur, cùm in circuitu Tπnαν — . . . Tepiditas impii ambulent. Verum Otium eſt iſtud pec- infelixe cantium, non Quies. Nam & ſedentes ambu- labant venando Pacem: ideò enim dirigi dicuntur pedes eorum in viam Pacis, non verò ſtatui, aut conſtitui, quia jam per vo- luptatis viam ad Pacis commoda contende- bant. Error autem, non curſus erat ad Pa- cem, per ſemitam ſcelerum. Non eſt Pax Iſa. 48, impiis, dicit Dominus. Non ſedendo perve- 22. nitur ad Pacem, ſed ſtando. Santes erant pe- Pl. 121.2. des noſtri in atriis Hieruſalem; quæ poſue- rat fines ſuos Pacem. Pugnantes cum vitiis, Tentatis ſtantes in excubiis deliciis tranquillitatis per- ſignum fruuntur. At verò, qui in umbra mortis ſedent, Virtutiss bello non fatigantur, quia in vinculis non Ho- ſtem, ſed Dominum patiuntur. Dicuntur au- tem peccatores in umbra mortis ſedere, quòd eis incumbat mors, & fupplicium; adeôque brevi inter ſe dirimantur confinio Culpa, & Poœna, ut qui peccarint, inumbrari poſſint à Morte. Hinc eſt, quòd Avarus inſequenti nocéte raptatur ad inferos: Epulo, paucis in- terjectis diebus „ expirat: Et impi omnes dies ſuos non dimidiant. Adam, ut pecca- Mors os A 4 vit, Peccaisg. vit, nec in Meridie umbram Mortis effugit; ſed in Paradiſo audivit, Cinis es, & in cine- rem reverteris. Baltaſar in eadem menſa; ubi vaſa Templi contaminavit, umbram Mortis in ſe conſpexit, & ſcribentem expavit. Judas poſtridiè proditionis Suſpendio interiit. Ho- lophernes eâdem penè horà & Merum hau- ſit, & Sanguinem regeſſit. Cur tam citum de impiis ſupplicium? niſi quia tam proxima Morti Culpa eſt, ut ejuſdem umbràâ impii per- cellantur. Tribula- zionism Jons. Puer autem creſcebat, & confortaba- tur Spiritu, & erat in d-⸗ſerto uſque in diem oſtenſionis ſuæ ad Hrael. Verſ. 80. Concis ex Nutriunt & ſylvæ Concionatores, & , ut Oratisne. Bernardus ait, plus interdum Ligna docent, quàm Libri. En Joannes non ex eo Concio- natorum genere, qui ſolo vocis boatu vulgus deterrent, ſed is, quem de ſuis legibus & Scribæ percontarentur & Milites, quem Rex Seienia libenter vel increpantem audiret, Joannes, sget Ora- inquam, eruditur in Antris, ſugit non è& Pa- sione. ginis doctrinam, ſed è& Cortice, Ferarum Zelus a. condiſcipulus, Silentü auditor, diſcipulus So- nimarum litudinis. A ſilentio didicit declamare: fera- Ki vacet. rum indutus exuviis, humamitate induit Iſ- Celi« a- raélem; ſaxis innutritus, & educatus in ſi- mor. lice dura Judæorum corda emolliit: ſocius Scorpionum Agnum Dei abluit in Jordane. Non dedecet Concionatorem Eremus: imô;, niſi Solitudini afſueſcat, non ad Deum ho- mines convertet, ſed ad Filios hominum ipſe convertetur. Porrò Joannes non proſilit è ſyl- vis uſque ad diem oſtenſionis ſuæ ad IIraeèl. Nota, oſtenſione primum prædicat, quaàm ſermone: ex Tertulliano enim ipſe Philoſo- phi habitus ſonare debet, & ſuadere. Prima Joannis Concio ora ſunt non turgida Eloquen- tià, ſed pallentia Jejuniis; latus non Chla- myde ornatum, ſed exaſperatum exuviis Ca- Zelus a- melorum. Tum diem non antevertit officii nimarum ſui, non uno, ante concionandi tempus, vel v * αse anno, vel menſe regionem circa Jordanem zur Viſi-. . 7 . 4 ationi- Circuit; verùm eâdem prorſus die, quâ egre- oͤus. ditur ex Eremo;, incipit Pœnitentiam docere Religioſus exemplo, & voce. in Anla. EX CA P. II. S8. L U C F. In diebus illis, exüt ediéctum à Cæſare Auguſto, ut deſeriberetur univerſus orbis. Verſ. I. Uiſquis Dei Filium hominem negas, Romanum evolve catalogum, & citè inter cives Bethlehem Jeſum reperies. Equidem Obedientem, Humilémque obiiſſe in Cruce Chriſtum ab Apoſtolo acceperam: Pauperem verò natum „ & Gementem clamant ubique Scripturæ. Verùm per Evangelium doceor non magis in Cruce floruiſſe Obedientiam oledien- Chriſti, quàm in Ortu. Nam tum naſci vo- is etiam it, cum ex Imperio Cæſaris Virgo perge- Obedien- ℳ .0% Oliva ret in civitatem David; & quidem moriendo Patri obedivit, naſcendo Imperatori ſe ſub- Superiori 1. . — .ʒ— non preb. didit: imò, ut ità de Jeſu loquar, ut Chry- rekccn. ſologus ſcripſit de Jacob Sermone ſeptuageli- Eecleſia- mo: antè obedivit, quam vixit. In utero Lici & enim Virginis clauſus iter arripuit imperatum: ahe: Zic & tum fortè natus eſt, ut ſubditum ſe ſate- zie a; retur Auguſto, & inter ſubjectos cenſeretur Oerimit. Romani Impern. Tum prodit in lucem, cum occaſio oblata eſt profitendi ſe ſervum morta- lis Principis. Itaque illud Pauli: Humiliavit Philip.3, ſemetipſum fatus Obediens uſque ad mortem, 8. hic incœpit, ubi Humilitas illum ſervis ad- numerat, & Obedientia peregrinari eum co- git, antequàm viveret. Magna nunc Roma es, quæ tuos inter populos vectigalem cen- ſes Deum. Ergo, ſub Auguſto, univerſus Orbis deſcribitur, quia regnandi Libidini non ſat eſt corpora poſſidere, niſi ipſa quoque no- mina ſibi vendicet. Ne nomen quidem im- mune eſt à Cupiditate Romana, quæ, quan- do alià ratione non licuit, ſcribendo liberta- Ambitie. tem nominibus eripuit, & cùm non poſſet in carcere, ea alligavit in libris, membraniſ- que adſtrinxit. Adeò nihil intactum eſt vin- culis, ubi pro libitu Faſtus imperitat. Unus Auguſtus terrarum latitudine nequaquàm ſa- tur, de mortalium nominibus triumphavit; & quia latè diffuſa tranquillitas gladios the- cis incluſerat, bellavit calamis, ſcribendéque commiſſum ſibi imperium propagavit. Pru- Muynere. dentiæ id adſcribunt Auguſti nonnulli, quèd ea de cauſa unumquemque referri voluerit Veaigs- in ſyllabum, ut nullius inſcius omnium cu- lia. ram gereret. Sed ſuſpectus Amor is eſt, quo, ſi quis diligeret, Indigentiam ſibi magis re- nuntiari cuperet populorum, quàm Nomina. Ubi porrò Pecunia corrogatur, indè Chari- tas exulat. Superbia⸗ Et peperit Filium ſuum primogenitum, & pannis eum involvit; Et reclina- vit eum in præſepio, quia non erat ei locus in diverſorio. Verſ. 7. Ama Purpuram, qui Deum tuum Panno- pstheras ſum intueris. Architectare Tibi Domos cer- Chrihi tantes cum ſtellis, accubante Sole ſub Antro. exemplo O portentum! Regem cœli Urbes non ſoluùm c, excludunt crucifigendum, ſed & naſciturum abjiciunt. Humaniores hominibus feræ; quem nullus civium admiſerat, recipiunt, & fo- vent. Naſcitur Tibi Chriſtus extra urbem, Zalus a- ut tibi perſuadeas, nonniſi procul à Turbis nimarum Chriſtum tuo in pectore naſciturum. Exi in ex Ora: agrum, ſi cupis florem Jeſſe tibi legere. Non tvione: floret in Urbe Flos campi, ſed laniatur. In Malier Antro floret, viret in Fœno, Lacrymis ado- demi ſi leſcit. Hac fortè de cauſa & Flos Virgæ di- citur Chriſtus & Campi Flos; ut eum ſcias, vel in area florere, vel procul ab urbibus: ne extra Templum fruſtrà illum quæreres, vel cum periculo quæreres in plateis. Extra Ur- bem invenitur à Magis; ut Reges aliquando ſolitarii ſint, qui nunquàm ſoli ſunt. In Tem- plo reperitur à Matre; ut orandum ſibi du- cant, qui Chriſto Filios peperere. Non inve- nitur in Plateis à Sponſa; ut domi ſedeat Virgo, quæ ſi vagetur & pallio Pudoris ſpoliabitur, nec ſine vulnere erit, amiſsâ veſte Modeſtiæ. Cuùm pertranſiſſet eos obvium Chriſtu habuit, ut Vir- ginitas ginitg vmm lum el ir: Geelt in Fuh eullate, is Jd⸗ lu huge ly ß⸗ lantes pr. en n he ,,n Ils hon giii iſs Gilicg uli 4 (batt, ſenol inet 60 Corie hic 1 iglare faei Uileant lupe 0 a r. Zque m hypoc⸗ ſbi dormiun grege, & pundue pr⸗ & culkodien leite ſe d ſi Dant ab incu . Atun eit; 4 N Aemn mal Korum mau r No Mrolpicie n Eee 410 tore n Il Coſi⸗ Cni ſi alin umntr de lures ſi is ſltat Kutes dl Nn. Non lenng eſt, ſe Elu. bar Alge 11, G cla, ſinueri, 8 Daſto Fenln eorumn, 8 Neno Gorn E ſigllarent = E 2 S S. S= — Stromatum, Lib. XIII. ginitas vitandos ſibi homines ſciat, ſi Spon- lum cupiat amplecti. Porrò ſi Chriſto locus deeſt in diverſorio, anguſtias domicilii Cinis & Pulvis lamentabitur, durumque erit Româ exulare, cùm nec Bethleem minimam in tribu- bus Juda ad breve tempus habitare potuerint ſeu Virgo paritura, ſeu naſciturum Verbum? Locorum indiffers. tis. Er paſtores erant in regione eadem vigi- lantes, & cuſtodientes vigilias noätis ſuper gregem ſuum. Verſ. 8. all cn Saserier Ut greges dormiant, Paſtores vigilent ; Ne M invigiet. quos non ſatis eſt vigilare gregi, niſi & vi⸗ giliis ipſis invigilent. Cuſtodientes, inquit; vi⸗ Imientio gilias noblis ſuper gregem ſuum. Et gregi ex- ilha reda. cubant , & excubias obſervant, nec minus be periculi ineſſe credunt pecori, quaàm vigiliis. Nn uk Ghesies Gloriæ hic innuitur cavendus dolus, quæ & , e vand: vigilare facit Paſtores ſuper gregem, non ut ibenh „ Videant lupos, ſed ut ab hominibus videan- Cun n Rene. tur. .Æquè gregi tuo metuas; ac tuis vigiliis. is, Nam hypocritæ ; dùm pro gloria excubant, dtadhn ſibi dormiunt. Ideò Sancti Paſtores & feras à grege; & gloriam repellentes à mente, u- trumque præflitere: Erant enim vigilantes, & cuſtodientes vigilias noctis. Nimirùm ſo- licitè ſe à ſuperbiæ impetu, armenta defenſa- bant ab incurſione ferarum. Neque fruſtra ad⸗ ditum eſt; Super gregem ſuum. Pronius enim Genßre ad aliena mala oculus fertur „ut aliorum Pa- aleorarr. ſtorum incuriâ noſtras vigilias commendemus. Judican. Suo proſpiciebant gregi Evangelici Paſtores, es teme- nec aliò torquebant oculos, ne aliis inſul- Waer tandi occaſio præbefetur. Unuſquiſque alie- Marmu- ratorezs. æ familiæ fabulas decantat, ignarus, quid omi ſuæ aliis cantitandum factitetur. Fabu- la narratur de te, dum vicinis inſultas. Qui ſi Vigilares ſuper gregem tuum, deprehen- deres fortaſsè exerraſle Armenta. Verùm fe- ſtinantes ad Virginem Paſtores talia dedecet hingyn ; Eide audire. Non ergo Paſtoris officio defungi Nirnxde Dignitas eſt, ſed Labor; non Quies, ſed Vi- 1, gilia. elle⸗ Et ecce Angelus Domini ſtetit juxta il- los, & claritas Dei ciroumfultſit illos, & timuerunt timore magno. Verſ. 9. euln tw eThi te uperir Plures Paſtores ſuper gregem unum, & isvigile, nullus eorum, commiisd ſociis cur, dormie- Epiſepo- Pat. Nemo dormivit, quamvis certus, quòd rum veſi- reliqui vigilarent; ſed unuiquiſque, ac ſi cæ- pon! H Tai teri obdormiſſent „excubat. Quæ excuſatio Nm a⸗ . dormientis Præſulis ac Præpoſiti „ quia juſſit Gethienh r. Vicarios ſui operis Miniftros vigilare ? An ,dlen neſcimus, altiùs in excubiis ſtertere mercena- W rium, quàm nos: credimúſque inſomnem heſ efle, qui lucrum ſuum & ſuas delicias quæ-⸗ ae rit in cura? Integrum, inquit;, Mini ſtrum o- vibus præfeci. Non meliorem Petro. Hic ta- men Vicarius Chriſti, admonitus, ut excuba- ret, à Chriſto, incurſantibus non in Oves modè, ſed in Paſtorem quoque Lupis, und horà vigilare non potuit. Et putas Apoſtolo vigilantiores fore, quibus ſuper gregem ex- cubias demandaſti? Ipſe Chriſtus, Epiſcopus animarum noſtrarum, pernoctavit in oratio= ne Dei, & nihilo minus diſperſæ ſunt Oves ejus. Vix Tu vigilando periuaſeris Mimiſtris ſtes, quot vitia. ahus autem ſic: tuis vigilantiam. Vigilia Epiſcopi, Oratio eſt adhortantis ad excubias Vicarios. Ideò Pro- pheta dixit; NWon ſileat pupilla oculi tui. Id Thren à eſt, pupilla oculi tui excubantis alios vigila- 18. re faciet, exemplis perôrando. Redeamis ad Paſtores, quos Angelus vigilantes circumſte- tit. Qui, ut divinâ luce circumſuſi ſunt» timuere timore magno. Equidem Tenebra- Tzmos rum foœtus eſt Timor, & obſtetricantibus Um= Dei. bris, Horror emergit. Nunc verò ex luce naſcitur tremor; quique non turbabantur in nocte, Angelico fulgore exanimantur. Ni- mirùm Timor, inter timores, Magnus, & Primus hic eſt, ex Domimi claritate procrea- tus. O Dei claritas, Timoris, ſed Magni; Parens. Ex hoc enim Timore gignitur Forti- tudo: Vbi eſt timor tuns, fortitudo tua. Co- Job: 4. G; cus itaque eſt, qui non timet; nam ſi æterna videret, procul dubio jocos & ſales in planctum converteret. En, ut Paſtores, ad divinæ lu- cis aſpectum;, timorem concipiunt. Timere- mus & nos, ſi videremus; ſed caligantibus in regione umbræ mortis inanis lætitia ſubrepit, Pax oor- &α cùm ruamus ad interitum, quia cœci, i- i,: Per, deò alacres properamus. Paſtores autem , quia vigilant, ideò illuminantur- Qui hoc Ti- more initiantur, traducentur mox eo, ubi ab Angelis Pax canitur, & Gloria. — Serietazs Et hoc vohis ſignum: invenietis infan- tem pannis involutum, & boſitum in Præſepio. Er ſubitò facta eſt cum An- gelo multitudo militiæ cœleſtis lau- dantium Deum, & dicentium; Glo- ria in altiſſtmis Deo, & in terra Pax hominibus bonæ voluntatis. Verſ. 12. 13. 14. Ne timeant conſternati Paſtores „ adjungi- Mortit- tur Angelo multitudo militiæ coœleftis. Si ad aſpectum Angeli horruere, an non ad adven- Arzs tum ſupernarum Cohortium intermorientur? alsleg. At Coœrli milites, non Arma tractant, ſed Pacem canunt. Ut ſciamus cœleſti illum tan- Bella al= dem recreari pace, qui Miles eſt; qui pug- ge nat cum Carne, qui cum Mundo dordien. In terra quidem, inernium Pax eſt, armatos Bellum ſpectat: inverſo tamen ordine in ca- ſtris Dei, otioſi exagitantur ſævo turbine paſ- ſionum. Vigiles tranquillitate ſumm reficiun- tur. Chriſti miles recreatur internâ pace: diſ- cinctum voluptatis mancipium tot patitur ho- Ut proptereà, quod fertur Moyſi contigiſſe, ibi cantus exauditur, Ge exultatio, ubi armorum fremitus perſtrepit: difficiléque in tentoriis Eccleſiæ diſcernitur à tympano tuba, quia Pacis tripudia cum ar- morum fragore conveniunt. Pax noſtra bel- lum eſt ſceleri. Chriſtus enim qui Pacem diſcipulis reliquit , imperavit & Gladium: qui⸗ que Pacem dedit, Bellum ſe intulifſe teſtatur, Pax cora dis. Cirenſzes Kio pess febtis. Porròͤ quæ conventio Gloriæ & Pacis? Glo- Tia in altiſſimis Deo, & in terra Pax, Ideò fortaſsè, quia nullà re magis divina Gloria amplificatur, quàm Paſtorum concordià. Nota⸗ Pax, inquit, hominibus bonæ voluntatis: quòd frequenter in diverſa ferri videmus, quos bo- næ voluntatis zelus abripit. Unus quidem ſic; & nelig quomodò, minùs ſibi ſanctus videtur is, Pnig qui alienæ neſcit ad-= vVe?lari 1 gaelu, in. verſari ſententiæg. Malæ voluntatis homines I, csetus. ſacilius concordant, quam Bonæ. Rarus in Pnio inter cœlo eſt ſtellularum eodem loci concurſus: celach. * frequenter autem ſub cœlo exhalationes in Sahek . fulmina coaleſcunt. Optanda ergo Pax eſt bo- na voluntatis hominibus;, & præſertim Pa- ſtoribus, ut cani poſſit gloria in altiſſimis Deo. Sed inter diſſidentes Paſtores obliti penè ſu- mus pannoſæ Domini ſupellectilis. En Opes Cœli l Infans obvolutus Pannis. Unum igno- ro; an arctiùs Paupertas ſtrinçerit Puerum, an eam Infans ulnulis ſuis firmiùs adſtrinxerit. Certè, ſi ſtrinxere panni, adſtricti ſunt: nul- lus enim tam promptè Inopiam à ſe ablegavit: quàm recepit Infans. Gemella Dei Paupertas;, Chriſti contubernalis, Adami quidem peccan- tis Supplicium, ſed redimentis Salvatoris Pa- trimonium. Ut diſceſjerunt ab eis Angeli in Cœlum, Paſtores loquehbantur ad invicem: Tran- ſeamus uſque Bethleem, & videnmus hoc verbum, quod facëtum eſt, qu0N Dominus oſtendit nobis. Verſ. 15. Pauper- as. Ohriſti Animo & voce concordes in re ardua, & Nativi- pleniſſimà periculi, cùm omnes loquantur, 17, , omnium vox una eſt, Tranſeamus, & videa- piritna- . . ie sseris us. Tranſeunt ab Ovibus, ut Agnum videant praferen- in fœno ; quemadmodum & ab grege Moy ſes da. tranſivit, ut eum videret in rubo. Sed illic ardebat, hic tremit. Illic erat, qui erat, hic eſt, quod non fuit. IIhc imperat, hic obedit; ex- calceat illhc Moyſem, hic, ut Nos induat, de- nudatur. IIhc denique incipit eductio populi ab Ægypto, hic redemptio incipit Orbis ter- Operarius rarum. Ibi in Deum Pharaonis homo evadit, ſbi etiam hic verò Deus factus eſt homo & ſervus Au- Vacet. . . . aSas s. Luſti. Monemur hoc loco;, ab ovibus aliquan- imarum do ſecedendum ad antra, ſi Chriſto frui veli- ſiti va- mus. Quæ implicat nos Ovibus cura à Salva- cet. toris amplexu revellit; cumque paſcendo gre- gi toti occupamur, jumenta, viliores ſcilicèt & abjectiores Eccleſiæ, Salvatorem recreant;, & ab eo viciſſim recreantur. Bos enim diutur- nius & citius Paſtore, fortaſsè, ſuo, anhelitu Redemptoris confortatus eſt. Et videamus hoc Verbum, quod factum eſt, quod Dominus oſten- dit nobis. Nihil illis oſtenſum, ſed nuntiatum tantùm eſt; ſed fides non viſa firmiùs credit, quàm audita. Quando autem illis Dominus oſ- tenderit arcana Præſepii, non lego. At Paſto- res iſti ſanctos præſignant Prælatos, qui ſicut ab inferioribus haberi ſe volunt loco Chriſti; ità ipſi in Angelis perſonam Numinis recognoſ- cunt. Nullus Paſtorum à ſubjectis haberi Chri- superior ſtus non vult. Citant pro ſe Evangelia & Scri- miner obe. pturas, & benè faciunt, ſunt etenim Chriſti diat ma- loco. Verùm ſupra ſe conſtitutas Poteſtates non Jor:. ſemper colunt pro Deo. Dii eſſe volunt, quia S.Eccleſes Paſtores ſunt: ſed nolunt habere pro Diis, Remana. quos Majores illis Deus effecit. Non ità hi Paſtores, Angeli juſſla Domini eſſe fatentur, quôdque ab eo dictum audierunt, id oſtenſum à Domino credidere. F. ides. Oliva Et venerunt feſtinantes , O invenerunt Mariam & Joſeph, & Infantem po- ſitum in præſepio. Videntes autem co- gnoverunt de verbo, quod dictum e- rat lis de Puero hoc. Verſ. 16. Ut Chriſtum inveniant, feſtinant; & quia Procraſi. feſtinarunt , non ſolo Pueri aſpectu, ſed Vir- natio. ginis quoque ac Joſeph modeſtià recreantur. Moniales, Præmium hoc acceleratæ pietatis. Deus au- Aali tem grande documentum Virginibus dedit, eei cùm ſolitariam eſſe noluit Mariam;, venturis Religionis ad præſepe Paſtoribus. Etſi enim IIIi neceſ- munia ſarius teſtis aut comes non erat, erat tibi ne- viliora n ceſſarium ſoliciti pudoris exemplum. Quam :. 66 autem feliciùs naſcitur Chriſtus, quàm mo- ſal ia ritur! Hunc enim, quem adoras medium in- Affabili- ter Joſephum & Virginem, blaſphemabunt s ſenis. Judæi inter Latrones crucifixum. Unum ve- es e hementer miror, in tam miro ſpectaculo nul- Fr lum adinvicem miſcuiſſe ſermonem Paſtores Qrerarts & Virginem. Non illi ſciſcitantur, quo mo- 3sreus do natus ſit Puer, nec Illa interrogat de iti- Qrca, nere, ſed inter ſe colloquuti Paſtores, filen- wibe. tio venerati ſunt Virginitatem Matris; & Ma- afuett⸗ ter ſilendo Virginitatem reddidit Venerandam. as s Maria autem conſervabat omnia verba bæc, auta. conferens in corde ſuo. Nimirum undè Ver- Luc. 1. bum Patris emiſerat, Paſtorum verba repo- Sülanta nit. En quò inferri debeant Superiorum man- Raeredtin data, quando Mater Chriſti dicta Paſtorum 2rsas collocavit in corde, ubi auſim dicere, Vix Religioß aliquid repoſitum, quod ſcribi debuerit, præ- ter amorem Dei, & Paſtorum verba. Omnia ⸗ in figura contingebant illis, ad documentum las, ſed noſtirum. Tacet Virgo, loquentibus Paſtori- orum di- bus; & eorum ſermonem obſervat, quæ pe- hs waͤgui pererat Sapientiam. Quod judicium inobe- Tezte, dientes manet, quando Epiſcoporum verba:, cuilibet. quæ Maria in cor contulit, ſceleſti ipſi & te- Honor merarii vel labiis rident, vel dente lacerant, utun’ vel pede conculcant. Cordi inſerenda ſunt Ma- Ser jorum verba, ut in ſede amoris inſita, & àa- ponoreea⸗ mentur ardentius, & promptiùs impleantur. cipienda. In domo autem Chriſti aut tacetur, aut ſoli Ecelaſe- Paſtores audiuntur. Virgo verò Simplicium ici . dicta ſervat in corde. . SS 114. Er reverſi ſunt Paſtores, glorificantes & laudantes Deum in omnibus, quæ audierant & viderant, ſicut dictum eſt ad illos. Verſ. 20. Nec Chriſti causa diutiùs à grege abeſſe e Paſtores permittuntur. Quid de his, quos ſo- “H la Ambitio à dioæceſi exules remoratur? Pr.. go Paſtores ovium ab Angelo miſſi ad præ- depenh ſepe, citò repetunt gregem ſuum: Et Paſto- „. a res urbium Superbiâ abrepti de ſua ſede, totà ſin vitũ nundinantur gloriam, non ſemper redu- ces in commiſſas iibi Eccleſias? Nec Angelus eos accerſiit, nec pietas apud Summos deti- net: nam quos devotio in Bethleem compulit, ſolicitudo gregis citò revocavit. Non ita Nos docint Chriſtus; qui tant4 diſcipulorum ſoli⸗ citudine urgebatur, ut cum ad feſtum Sceno- pegiæ abirent Hieroſolymam, permilerit qui- dem illis, ut, ſine ſe, eò contenderent; bre- vi tamen liceèt quæreretur ad mortem; ee inle⸗ ⸗ iſen polt 1 eoruun ſrruit, Gubitamt gantes le, an o Cheix eutunn alt ie Inete lerent el lelnur 1. Hiritu ſ⸗ NESSs, tmum ine Puit: tann olost ind angu Vunns kuit⸗ Ieje, lecl gegeln rec Flendum 1 un ftacti ſunt mr s, & ieit nunns ſ 1 magts Vi Ar Ouim pugne inn Eiibit, unn kerumm H t ineliger, antone Obedli ub tun eſle & A magh, hudantes Ian kerertunt Den in ho, li Ceruli . ebant. . uon on rumcide en ejut krin (nue r Gret alrator Ne uuhneret, inſequutus, inviſibilis adſtiterit ſuo gregi. Qui, poſt reiurrectionem, ac ſi Paſtor etiamnum eorum eſſet & Magiſter, euntes in Emaüs in- ſtruit, in Cœnaculo conſternatos confirmat, dubitantem Thomam reprehendit, & Navi- gantes in capturam piſcium immittit. Et vi- de, an Paſtoris neceſſaria præſentia ſit, quan- do Chriſti Oves, quæ Apoſtolicæ erant virtu- tis, diſperſæ adeò erant paucis illis diebus, ut earum aliæ Triſtes proficiſcerentur in Emaus, aliæ Incredulæ dejerarent, aliæ Phantaſma cre- derent eſſe Magiſtrum ſuum, aliæ aliâ infice- reitur Tabe brevi à Lupis devorandæ, miſi Spiritu ſancto purgarentur. Nam & Dominus JIJksOs, antequàm raperetur in Cœlum, eo- rum incredulitatem & cordis duritiem incre- puit: tam ſubitò, abſente Paſtore, vel in A- poſtolos tanta irruperant, quæ à mitiſſimo Do- mino argui poſſent. Magna autem Paſtorum virtus fuit, dimiſio grege ad Chriſtum accur- rere, ſed fortè major, relicto Chriſto, ad gregem redüſſe. Angelo enim ad Puerum in- viſendum impulſi, ſolà inſpiratione cordis ab- oedien- ſtracti ſunt ab Infante, & Deo ſuo. Quòd ſi tis Oraz JEsUS, & Virgo deſerendi ſunt à Paſtoribus, nons e ut munus ſuum obeant, & quidem vile: quan- Prende, t magis Viri Religioſi ab debent Ora- Vus mix- t0 Magis V. gioſi abrumpere debent Ora ta. tionis delicias, ut obediant, & ne Chriſtus ali- quid patiatur detrimenti in Membris ſuis. Nun- Zelus a- quaàm pugnat cum obedientia Chriſtus; nec te nimarum detinebit, ſi Pralatus avocet, qui Paſtores in tanta rerum omnium inopia remiſit ad Oves. Orations: Nalmn & ipſi prius audivere, quam viderint; quand Ut intelligeremus potiorem eſſe Contempla- mags De- tione Obedientiam, häncque illius Prænun- licia, & tiam eſſe & Magiſtram. Quôdque mirandum Nigas. eſt magis, non mœſti, non murmurantes, ſed laudantes Deum ad abjectam pecudis cu- ram revertuntur ſancti Paſtores, glorificantes Deum in his, quæ viderant, non iterùm de his queruli, quæ, non amplius viſuri relin- quebant. Poſtquam conſummati ſunt dies octo, ut circumcideretur puer, vocatum eſt no- men ejus Jſus. Verſ. 21. Nomen Et in Cruce vitam perdidit, ne nomen per- Jeſu no- deret Salvatoris, & in Circumciſione ut illud men ine acquireret, Sanguinem dedit. Magno itaque erits ſemper conſtitit & naſci JxsoM, & mori. Zelesa- Aut Circumciſio tanto te nomine inſigniet, vaDT aut Crux: nec Jeſuitæ, hoc eſt, Salvatores ,S““ erimus Mundi, niſi Corda circumcidamus ab affectibus Mundi. Et quidem ſeriò meditanti apertum erit, ſolis nos Affectibus retineri poſ- ſe, quò minùs Salutem operemur in medio terræ. Qui quia pro Dei ſumma miſeratione reciduntur, ejuſmodi Circumciſio & nobis Ins nomen præbet, & populis Salutem af- ferimus. Tulerunt illum in Jeruſalem, ut ſiſte- rent eum Domino. Et at darent ho- NRiam, ſecundum quod diätum eſt in lege Domini, par Turturum, aut duos pullos Columbarum. Verſ. 2 2.24. Dii de- Dentem pro dente hominibus rependimus, α Pro auro aurum: pro voluptate dzæmoni ani- Stromatum, Lib. XIII. 11 mam ſolvimus. Piratas non niſi ingenti pretio Serwire placamus: ſolum cum Deo commercium faci- Piofelins le, à quo oblatum Puerum recipimus duarum volucrum oblatione. Par Columbarum JrsM reddidit Matri; adeè munificam Dommum habemus. Et ecce homo erat in Jeruſalem, oui no- men Simeon: & homo iſte juſius & timoratus, ewpebtans onſolationem Iraeël: & Spiritus Sanätus erat in eo. Verſ. 25. Sanctorum elogia Dei manu conſignata, & Zahfitiss Juſtitiam ſemper commendant, & Timorem. Itaà enim laudatur Job, ita extollitur Zacha- Saperioris rias. Præſertim verò in Sacerdote Juſtitia, & exempla. Timor celebrantur; quèòd Dignitas tumorem fast, s magis ingeneret, quaàm timorem, quòdque pignitas Juſtitia difficillimè retineatur, ubi ſummum mores noyns Imperium Dominantem eximit à metu talio- matet. nis. Simeon verò in ſummo faſtigio à nemine timebatur, & timebat: & Juſtus erat, qui injuriam pati vix poterat. Rara virtus in Præ- Hamili- ſule Timor, nec minus rara .quitas in eo, “s in Dis qui æqualem non agnoſcit. Cùm inter homi- 4bitate, nes vix inveniret Simeon, quem timeret, Cœ- Honer lum petit, Aſtra tranſcendit, ad Deum per- matnus tingit, & illum metuit, cujus erat Miniſter in terra. Qui verôò aut nemini aut non multis æ- quare ſe poterat privilegio Dignitatis, Judi- cio & Juſtitià omnes ſibi homines exæquavit; nullius perſonam deſpiciens. Rariorem quoque in Simeone virtutem reperio, quòd & Senex, cui inhærere debuit cupiditas, & Sacerdos qui neminem curaſſe poterat, & Spiritu San- cto plenus, quo ſatiari, explerique potuit, Claritas adhuc tamen nec acquirendi ſibi boni cupidus, fraterns. nec alieni negligens, nec adepto contentus profectu, conſolationem expectat Iraëlis. O ke- verè magno dignum Pontifice pectus! Spiri- Feevos tus Nunätus erat in eo, & nihilo minus pro- verus Ze- Priâ opulentid nequaquaàm ſatur, in conſola- lIi obſer- tionem Ifraelis anhelat. Suum flocci æſtimat vantia ſolatium, niſi & allevatam ſpectet commiſſam srir: ſibi populi multitudinem. Totus fertur in com- moda aliena; & plebis ſitit delicias, qui intus fonte voluptatis inundatur. Et reſponſum aceperat à Spiritu Sanéto, non vij urum ſe mortem, niſi prilis vi- deret Chriſium Domini. Verſ. 26. Meritò Juſti viſi ſunt oculis inſipientium Mors zu mori, non autem mortui ſunt; nam eos vi- Korum dere magis Mortem, quaàm ſuſtinere Lucas affirmat. Ut proindè Pompam verius eſſe Mor- tis, non Mortem ſeripſerit Ethicorum Prin- ceps. Mors autem ab iis videtur, à quibus prævidetur; reliquos enim imparatos premit, & opprimit. Porrò Mors videri potiùs dici- tur hic, quàm guſtari; quòd Morientibus lucem quamdam invehat, quâ & ipſa vide- tur, & reliqua ab oculis evaneſcunt. Si e- nim Mortem nobis proponamus ob oculos, mox, coronæ, infulæ, opes, nobilitas, im- peria, velut Stellæ, fulgore Solis hebetan- tur, & nuſquàm lucent. Quæ, ſubductà Mor- Mor: Lax te;, adeò ſplendent, ut perſpicaciores quoque S alleger ſapientium acies in diſcernendis rebus hallu- ica, cinentur. 12 cinentur. Videtur itaque Mors, quia ſi ſe det in conſpectum;, cætera obſcurantur, & ſola ſuis ſtipata facibus feralibus radiis inter- Ea etiam cauſa eſſe poteſt, cur Mors Tembova- linm non 1 temptus. ipſa micat. c videri dicatur, quia per Mortem ſolius oculi objecta ſubtrahuntur. Cùm enim felicitas om- nis ſucus ſit, & colorata voluptas, Rhilque ſolidi inſit in mundo, meritè ſoli oculi Mor- tem dicuntur pati, quia temporalia omnia vi- dentur verius, quàm aut guſtantur, aut poſ- ſidentur. Dives namque,dives creditur, quia congeſtum aurum videt in loculis, quia cum mali certare videt prædiorum ſuorum confi- nia, & eodem gratulatur coërceri ſabulo Cu- piditatem ſuam, & æ qquoris Tempeſtates ; qui ſi Moriatur, ea omnia videre deſinit. Nam pompam illam Cupiditatis nec tetigit unquàm, nec audivit, ſed vidit tantùm. Ideò r. oan.z. terrenorum poſſeſſio, non Uſus dicitur ma- 16. nuum, ſed oculorum Concupiſcentia à Joanne Evangeliſta. Ideò & Job tot circumſeptus an- guſtüs, oculis ſe eas tolerare quodam modo dixit, cùm è ſterquilinio ait: Et in amaritudi- nibus moratur oculus meus. Ut enim felicitas, ità & miſeria hujus vitæ colorata eſt: ideôque oculos vel deludit, vel torquet, vano doloris apparatu. Mori itaque nihil eſt aliud, quam Mortis objectu temporalia non ampliùs oculis ſubjici, quibus illudebant, cùm poſſideri cre- debantur. ſob 17. 2. Et venit in Spiritu in Templum: Et cùm inducerent puerum Jeſum paren- tes ejus, ut facerent ſecundum con- ſuetudinem legis pro eo: Er ipſe acce- pit eum in ulnas ſuas, & benediwit Deum, & dixit: Nunc dimittis ſer- vum tuum, Domine, ſecundum Ver- bum tuum in pace. Verſ. 27. 28. 29. Tot Sacramenta, quot apices Evangelii. In Templum vemit Simeon in Spiritu. Audis, quò Spiritus bonus homines ducat? In Tem- plum. Nam ſi ſupra pinnaculum Templi ſta- tuaris, non duceris Spiritu, ſed à Lucifero traheris. Chriſti recordaris qui ſupra Tem- plum nunquaàm fuiſſe legitur, niſi eò à Dæa- mone ab deſerto tranſlatus. Terrenæ Sapien- tiæ Oracula, niſi prorsas deſipiant, intelli- Politicz. gant. Etſi vixeris in Eremo, etſi dies quadra- Pontiheü ginta Jejunus traduxeris, etſi tibi Angeli mi- git, niſtraverint, ſi te video ſtare ſupra Templum, à Dæmone ibi te arguam collocatum. Qui Ambitio. Dignita- tes Eccle- Biaſticæ. Tamplæ Iriquen- tanda. excipien- π☛ . r . 1,X : . a ſi ſapis, meminiſſe debebis, ideò in vertice Eecleßa- Templi ope Dæmonis ſtetiſſe Chriſtum, non Pi Size ut ibi ſtaret, ſed ut præceps ageretur. Quiſ- quis enim ſubeſſe recuſat Eccleſiæ, eâmque premit, ſolum expectare debet præcipitium. Politicam enim extollentem ſe ſupra omne, . quod dicitur Deus, ſeu Eccleſia, caſus con- §.simeon. ſequitur. Senex verò licèt Juſtus, & Spiri- tu Sancto plenus, non niſi in Templo Pue- Eecleſia- 2 . . kiei cboro rum ſuſcipere meretur in ulnis: ne fortè mi- sdſint. nùs ſibi frequentandam duceret domum Dei, ze. qui Juſtior ſibi incipit videri. Verùm, quo æ- ebranda. ſtu abreptus Senex, Mortem petit, dum Vi- Tenpla tam geſtat in pectore? Tantuſ-ne Moriendi ar- frrgeen. dor, dum Vitâ frueris? An Mors oppetenda fanda- non ideò eſt, ut ſis cum Chriſto? Melius enim diſſolvi, & eſſe cum Chriſto. Tu vero & Chri- Oliva ſto fruere, & vive. Fortè Gladius eſt Verbum op,, le ni Dei, quo pectori admoto, ut cordi immerga- G& ige Cuum 4 tur, Mortem expetis? At cordatus Senex non 8. zimern, 1 Qullin mortem petit, ſed miſſionem. Nune dimittis alodl⸗ ſervum tuum. Et ſervitus, & dimiſſionis cupi- Hoen, do ligatum illum eſſe demonſtrat. Undè cum dun, n. ex Ambroſio, Chriſtus Gladius ille ſit, quo lo: he Sponſa vulnerata eſt, petit Simeon ſuorum vin- glunclu culorum exſolutionem à Gladio. Educi ſe ro- Ir, Eel gat ab hujus vitæ carcere. Quôdque mirum eſt, lenencl à Gladio impetrat Pacem. Nunc dimittis ſervum es! Iny tuum, Domine, ſecundum Verbum tuum in pa- lo elal t ce. Pax habetur per Mortem, quia vita homi- agbrlet nis militia eſt. Undè verò tam vehemens deſi- i. Perta derium mortis in Sene, qui, quò ſe cognoſcit 8 Ueratäln 4 viciniorem ſepulchro, eò lentiùs progredi- 1, getur enn tur. Undè? Quia Chriſtum ſuſceperat in ul- Servire , um nula nas ſuas. Plerique enim etiam Juſtorum ab- dubes r is tiunpt. horrent à Morte, quòd und quidem manu Poniniz Ugnn et. InsM circumdent, alterà verò, utinam ſini- Cue ſa- n relnikret, ſtrà, honores & temporalia prenſant. Solus?Rae. 6r kiiren in is, qui liber eſt à Mundo, ſolus qui ambâbus lt, ſed ſe⸗ lrs n ſrnuten i. Er hyyr D iiijciebat, Mercilimile u ſun Davic ulnis Chriſtum ſtringit, dimitti quærit à vita. Chriſtum tene, & vivendi deſiderio non te- TVetiditas neberis. Complectere JzsoM utroque bra- & Ambi- chio, & dimittet te illecebra vitæ. Is ægrè e, Mer- . . tiem non Mortem ſuſtinet, cujus & dextera Chriſto op aaf occupatur, & ſiniſtra implicatur negotiis hu- Dei voli. nenetewr, jus vitæ. Er benedixit Deum, & dixit, Nunc Tati con- Gi mmn opreſtit dimittis. Nihil audio, quod Domini ſonet be-r, r. er Voluebuut i — . . . . . ors op⸗ M. 1 nedictionem; vel enim Simeon ſibi mortem anas Runndls ob u tet in Nde. 5. AClleſtentis: ſilt Beneicl deprecatur, vel felicitatem proximam Iraeéli gratulatur. Fortè nulla præſtantior ratio be- nedicendi Deum, quaàm Mortem non horrere. Undè dicebatur Jobo; Benedie Deo, & mo- Job. 2. 9. enlribls co rere. Iſtud ſacrificium pingue, iſtud holocau- i Aollem tan ſtum laudis eſt, Mortem non recuſare; verum “ udd ſt etiam extorquere. ſodi Cor ni Iin Adama Quod paraſti ante faciem omnium popu- lmnn le n lorum: Lumen ad revelationzm gen- e, D . . . Kllerl tium, & gloriam plebis tug Hrael. Pente ell Tarf Skalerit unpe Verſ. 31. 32. chire Hite . . è .unbet Petula Non umus urbis, aut regionis, ſed om- ainen ne ellir mium populorum Lumen Chriſtus eſt: qui & ,4ſe- Diſcipulis dixit, Vox eſtis lux Mundi. Qui- Match.5. . . Match. 5e iar A, bus verbis duobus præſertim documentis in- 14. n ſtruimur. Primum, non fumoſis Patriæ te- Talemo- er rore Ctis Talenta noſtra includenda, quæ defodiun- mum uſui. Uunefat en . . . . . . . 141 tur in terra, cùm terrenis acquirendis ea im- ee -. . . . 1- Zelui A- Muate pendimus, ſed ultra mare promovenda, nul- „em léque coërcenda termino, niſi Mundi confi- ind fes uck9 nio. Vitis ſimus, extendens non uſque ad ad omner. Mare, ſed ultra undas palmites ſuos. Alte- Vnio inier rum, Lux dicuntur Apoſtoli, non Lucernæ e, 1. Mundi, ut ſine liquore humanæ ſeu mercé- „iarum dis, ſeu gloriæ, gratis ubique ſplendeant tum ipil que⸗ diviti, tum pauperi. Si enim Lucernæ forent, rat. fortè refugere poſſent eos, qui oleum ſuppe- ditare nequirent. 4. nmn 1 atrunm 1 Et tuam ipſius animam pertranſibit gla- dius. Verſ. 35. l Ven . iin; We Planè Anima, ſeun Cor Virginis terreſtris H i rn he Paradiſus eſt; nam & gladio cuſtoditur. Quis Penaru der ne- autem arcetur ab ingreſſu hujus Paradiſi? Is, Aſt verus lte i ean l qui à terreſtri repellebatur: Homo. Neſas e- in enie nim ſibi Virgo ducebat vel minimum cositan in 1 de viro. Quàm feliciter autem à tali hoſte cor ſuum deſenderit, ex ipſa Virgine accipiamus: Luc. 1. Quoniam Virum, inquit, non cognoſco. Tali 35. cuſtodiâ munire cor ſuum debet, qui Pudoris Florem, & Vitæ Arborem ſervare cupit. Gla- dium, non monile, ante Virginis pectus con- ſpicio: nec ornatus quærendus; at enſis eva- ginandus eſt, ubi non cum Serpente pugna- tur, ſed cum Libidine. Porrò, quæ iſthæc defendendi ars inuſitata, ferire, quam ſer- ves? En Virgineis viſceribus adactum ferrum, quo erat tranſverberanda Luxuria, ſi aditum exploraſſet. Tuam ipſius animam pertranſi- Trnratip. Vif. Pertranſibit, hoc eſt per Virginem vul- nüu eme- Deratam ad Virginitatis hoſtem pertinget. Fu- diuw. gatur enim Luxuria non tam enſe noſtro, Caſta quàm vulnere: & , quæ frequenter de arma- Mortif- tis triumphavit, frequentiſſime à ſauciis pro- Gasess, fligata eſt. Hinc Paulus, ut ſtimulos Carnis defsdizur. Tretunderet, in ſe tela convertebat, utque Li- Belam bidinem in fugam ageret, non illam cæde- alleg. bat, ſed ſe. Audi: Caſtigo corpus meum, & 1. Cor,g. in ſervitutem redigo. Ut pennas ad fugam ad- 27. Maertif deret Impuritati Apoſtolus, compedes Corpo- cstio. ri injiciebat, Utque illa abiret, hoc ligabatur. Pugnae Nec diflimiles fuere adversùs teterrimum mon- Pirima- ſtrum Davidis inſidiæ: qui, ut Impuritas ex- i. tingueretur, Pectus ſuum eluvione Lacryma- §. David, rum oppreſſit. Plorabat ipſe, ne illa rideret, volutabatur in cinere, ut eam ambureret. Sic Bernardus obriguit in glacie, ut Venus frige- ret in corde. Sic conglaciato Ignatü corpore;, Caia- Adoleſcentis ardor obtorpuit: Sic ſpimis con- tis cura. fixus Benedictus rebellantes Animi motus ſuis Circaſpe vulneribus confodit. Undè prudenter Virgo;, Fa . ut hoſtem tranſverberaret, ſibi cultrum immer- ceſſaris. ſit. Quèòd ſi dicas, non tam arctâ cingendum cuſtodià Cor tuum firmatum ſatis, & ære fir- Luxuria Mius. Adamas ſit, non modò Æs, poſtquàm vix vin- ferrum Iræ retuderit, aurum irriſerit Avari- ee„ tiæ, Invidiæ limam abraſerit, rubiginem de- terlſerit Acediæ, denique poſtquam omnium repulerit impetus Vitiorum, uno frangetur ſanguine Hirci, & qui reſtitit Malleo, ſuc- cumbet Petulantiæ. Carmi & Sanguini nec A- damas reſiſtit. Laeryme. Serietas. Et erat Anna Prophetiſſa Filia Phanuél: haæc procefferat in diebus multis, & vixerat oum viro ſuo annis ſeptem à Virginitate ſua. Verſ. 38. Perenuum TLypus eſt Anna Eccleſiæ, ſi credimus San- edium in ctorum Patrum authoritati. Hæc itaque filia ieis quidem dicitur Phanuelis, ſed nullius perhi- ſenim. betur eſſe prolis Mater. Prophetiſſa enim, & in figuram Eccleſiæ data Fœmina & Viro li- berari debuit, ut vacaret Templo: & Libe- rorum onere prægravari non debuit, ne eo- rum ſolicitudine à Templo in domum abſtra- heretur. Eccleſia itaque Idolis nupta, ſepti- mâ Mundi ætate eis viduata eſt, quæ procul dubio Filiis careat, oportet. Ubi igitur, in- e Iſa. 54. 1. guer aliquis , gratulatio illa Prophetica, Lau- m 2 Rerilis, quæ non paris : decanta laudem & hinnt, quæ non pariebas, quoniam multi TFilii deſertæ magis, quàum ejus, quæ habet vi- tum, ſi eam liberis carere jubes? Haud no- ſtræ ſententiæ Iſaiæ vaticinium repugnat. Non enim hiberos habet, quæ, ut non parlebat, Ethiea Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIII. 1 itaà nec parit, & adhuc ſterilis appellatur; in- ſuper & deſerta dicitur, virôque orbata. An ſine viro Filios generet, præſertim ſterilis & non pariens? Adhué enim Propheta teſtatur, eam non parere, quæ nec pepererat Lauda Rerilis, quæ non paris. Etiam, cùm exultan- dum illi eſt, abſtinendum prole illi eſt. Filii ergo undéè? Audi Joannem. Qui non ex ſan- guinibus, neque ex voluntate carnis, neque é voluntate viri, ſed ex Deo nati ſunt. Hi ſunt tandem Eccleſiæ fili. Non propinquos, non agnatos, non notos, non denique ex carne natos adſciſcere & cooptare debent in Filios Eccleſiaſtici; ſed ſi Jacob imitari velint, ſi Patres eſſe velint futuræ in Chriſto poſterita- tis, eorum femur emarceſcat; nullumque er- S carnem ſenſuri affeéctum, luctentur. Nicut Can. 2.23 Lilium inter ſpinas, ſic Amica mea inter f- liat. Quia mimirùm nunquàm Eccleſia ad af- fines accedit;, ſine vulnere integritatis & fa- mæ. Qur non ſicut Roſam eam dixit inter ſpi- nas? Quia ità alienæ debent eſſe à Sponſa Chriſti filiæ, ſicut ſpinæ abſunt à Lilio. At neſcio, quà ratione perpauci quidem, aliqui tamen ſtatim ac initiantur, Roſæ malunt eſſeé » quam Lilia: illicè enim affuſos illis ploramus affines, eiſque jungi conjunctos, quos Spon- ſus Spinas appellat in Canticis. Hujuſmodi autem eſſe debere Eccleſiæ filios, ſcilicet non natos ex carne neque cognatione propinquos, colligitur ex eodem IIaia, ubi ſic legitur. Leva in circuitu oculos „ & vide, omnes iſti Iſa. 49.18. congregati ſunt, venerunt tibi. Haud generan- parentum tur ab ea, qui de longè ad illam magnis iti- ebl:ivio neribus pervenerunt. Chriſtus Eccleliæ Pa- ſanda. ſtoribus adducere debet diſſitos filios, non Eeeleſia- ipſi propinquos accerſere. Nam & ipſa Ec- Bies - cleſia ne quidem noverat, quos ſibi datos, Notos, ſes & fubſtitutos gratulabatur pro filiis. Ibidem Oriimos. enim in hæc verba prorumpit. OQOuis genuit mi- Ibid. 2rs hi iſtos? Ego ſterilis & non pariens, tranſmi- grata & captiva: & iſtos quis enutrivit? go deſt tuta & ſola, & iſti ubi erant? Profecétò ſi Patruêles adoptaſſet, non quæreret eorum genus & patriam. Sed tanta inde cooritur ad- miratio, quòd circumfuſos ſibi videt Japones, Sinas, & Barbaros, quos necdùm in mundo habitare cognoverat. Et ſane multitudo ho- vnios inter rum Filiorum Eccleſias Domini circumſtafet, sdvenas. niſi interdum unus eligeretur Natus ex volun- Zelus a- tate viri adoptantis, & ex affectu carnis, , ve. qui omnium filiorum locum, qui ex Deo na- S ⸗ ti ſunt, occuparet. Non ita Magnus Grego- rius, qui adoptavit in filios, vel toto diviſos orbe Britannos; quos, cùm Oceani rabies ab Europæ ſinu revulſiſſet, ipſe Romanæ Eccle- ſiæ pectori admovit. Tu enim, qui paulò anté in rem tuam Iſaiam attraxeras, cur non pergis in textu, & qui legiſti, Malti filii de- Ifa. 34. 15 Jertæ magis, quàm ejus quæ habet virum; cur non legis ibidem, quod ſequitur? Dilata lo- Tbid. z., cum tentorii tui, & pelles tabernaculorum tuo- rum exiende. Ad dexteram enim & ad ſiniſtram penetrabis, & ſemen tuum Gentes hæreditabit. An illa tibi videretur Eccleſia ſuum locum di- latare, ſi (quod non evenit) Notorum ità amplificaret ædificia, ut penè Veios iteràm Quiritibus migrandum foret, ità Urbem totam una occuparet domus? An Gentes hæredita- ret, ſi Calvariæ Patrimonium in Charos tranſ- criberet? Tertius decimus Gregorius Gentes hære- Joan. 14 13. Iſa. 49.18 Apoc. 19. 16. Can. I. 5. Iſa. 49. 12, tui, inquit Propheta, — hæreditaſſe viſus eſt, qui omnes ad ſe Natio- nes evocatas liberaliter aluit; quique ex ulti- mo naturæ confinio, ſoliſque naſcentis incu- nabulis ad ſe advectos Filios amplexatus a- mantiſſimè eſt, antequaàm expiraret. Cur non legis, quod de iiſdem Eccleſiæ filus idem Iſaias teſtatur: Quia omnibus his velut orna- mento veſtieris. Haud itaque fili Eccleſiæ, ſi Eccleſiam ſpoliarent, eam ornaturi prædi- cuntur. Edomatur hâc noſtrà ætate in car- nem & ſanguinem Amor degener. In Apo- calypſi certé Eccleſiæ Sponſus, nonniſi in fe- more inſcriptum habet, Rex Regum, & Do- minus dominantium. Qui enim Fratres ſuos & Matrem dixit eſſe, non quos dederat Genus, ſed quos ei Obedientia copulaſſet; qui, in- quam, amorem erga Propinquos vicit, re- gium ſupra femur inſculpſit titulum; quaſi Rex ejus eſſet, quod vicerat. Per Femur erim Po- ſieritas deſignatur. Undè infigi debet Regis titulus in femore, ut in Poſteros amor gene- rosè frænetur. Quin & Dominantium dici- tur Dominus, quaſi eorum dominetur, qui- bus, ſi Caro & Affinitas non imperaret;, Im- perium deberetur. Non immeritò proindè A- braham ſator quodammodò Eccleſiæ, & tar- diùs ſuſcepit Filium, & maturè Domino im- molare jubetur; ut non cogitaret de Patri- monio Iſaaci, cùm de Sacrificio ejus monere- tur. Iſaac Eccleſiæ & ipſe Sponſus (ſiquidem ex Ambroſio Rebecca Eccleſia eſt) quem no- luit, filiorum benedictione impertivit; ut ſibi Paſtores eum benedicendum ducerent, non quem Amor, ſeu cibi Voluptas, ſed quem & Virtus & Rebecca ſubflituerint. Jacob quoque & Filio, quem unicè diligebat, or- batur; & quia vicinior attingebat Eccleſiam, Fratrem habuit infeſtum, & femur ejus ab Angelo preſſum emarcuit. Verum, quid re- petimus Patriarchas Eccleſiæ? An non Spon- ſa ipſa exclamat: Filii Matris meæ pugnave- runt contra me? Nimirùm propinquiores habuit infeſtiores, & quos ſolos affines habuit, eos duntaxat hoſtes eſt experta. Id cauſæ fuit, quòd baſes ejus, id eſt pedes, columnæ mar- moreæ dicantur. Pedes enim ex Gregorio af- fectus ſunt. Ideò Eccleſia erga eos, quos a- mare natura cogit, ſaxea quodam modo eſſe debet, ſi ſuſtentare cupiat & Evangelium, & Se. Nam & in Canticis nunquam lego Cor Sponſæ laudari, cùm tam ſæpè laudentur ocu- li. Caruit fortaſsè Corde, ne cognatos ama- ret, Oculis verò eguit, ut ſe ab eis tueretur. Quæ & ad cavernam maceriæ invitatur, ut ex ſaxeo domicilio ad ſaxeam erudiretur duri- tiem in propinquos. Ipſa quoque, cùm viro non careat, caret prole; Et Anna noſtra quæ Virum habuit, Filios non habet: Filii enim de longè venient. Planè non de longè, quos è domo fratrum accerſe- remus, quéſque nobis propinquitas ſola com- mendaret. Et hæc tumultuariè ingeſta potius, quàm edita, de divino, ſanctéôque odio Re- ligioſorum, ac Sacerdotum in Cognatos. Et hæc vidua uſque ad annos oftogin- ta quatuor; quæ non diſcedebat de templo, jejunis & obſecrationibus ſer- viens noëte ac die. Et hæc ipsd hord ſuperveniens conſitebatur Domino: & loquebatur de illo omnibus, qui ea- pectabant redemptionem Irael. Verfſ. 37. 38. Emerita videri jam poterat octogenaria in S§. Anna. Templo Fœmina; quæ tamen;, quéò plus ſibi ,ta, non imminui cognoſcebat de Via, eò minus Via- artenden. tici comparabat. Jejuniis, non diebus, obſe- Di. crationibus, non horis, annos ſupputabat. re l. Undè non mirum ſi in Paradiſo Dei, in Afzdus Templo videlicèt, jejuna perſeveraverit, un- non cfi⸗ dè cibi illecebrâ eliminata Eva eſt. At ſi & *α. Templo non diſcedebat, quo modo dicitur launii illa hord ſupervenifſe? In ædibus temphifſor- Cauriſ- tè commorabatur: vel, quod vehementer tas ſtupeas, longe à Templo poſita animo & Templa mente perſtabat in Templo: cumque nos vix honoren- corde verſemur in Templo, cùm indè cor- Derkfes. pore non abſumus, ſed non rarôò, provoluti hiei her ante aras, vel in aula vagemur, vel in foro. adſint es Hæc, etiam corporeis neceſſitatibus ab aris corde. abſtracta, in templo nihilo minùs mente igseel votéque verſabatur. Majus autem & difficilius ſe opus eſt Cor in Eccleſia firmare, quàm Mem- ſuns “ bra, hoc enim præſtant vel Impii, cuùm a- pere, deunt ad Templa; illud vix ab inſtabihitate affectuum impetrant perſecti, & devoti Deo viri. Quæro, quo modo jejuniis & obſecratio- mibus Templo dicatur ſerviviſſe? Jejuniis & obſecrationibus ſerviens nocte ac die, ſi ligna conveheret, ſi vaſa mundaret, ſi pararet fo- cos, ſi aram everreret, intelligerem planè An- nam Sacerdotibus inſerviſſle. At vetula exhau- ſtis viribus, jejuniiſque confecta;, quid tan- dem præſtitit Templo? Nimirùm plus oratio- Temple- nibus, quàm laboribus ſacræ .des illuſtran- rmumorna- tur, pluúſque Aris ornamenti addit oratione, tus verus. qui eam in illis fundit, quàm qui peripetaſmna- ta, vel holoſerica muris earum apponit. Mar- tialis enim, larva illa culinæ nidoribus conta- minata, Deos facere, non qui ſimulacra eorum fingit, ſed, qui rogat, teſtatur. Verùm ani- madvertere libet in Sancta Foœmina Caſtitatis cuſtodiam, cum nec octogenaria ſibi cum viris Malie- tutam familiaritatem arbitrata eſt. Non- diſce- dn ſ debat & Templo, & in Templo non fabulis e 3 vacabat, ſed orationibus. Et meritò; nam „wa re. Sponſa foràs egreſſa, à Cuſtodibus civitatis ex- ligiaſr. ſpoliata, & vulneribus confoſſa deſcribitur. Por- 1ò quinam Cuſtodes, à quibus non excubiæ a- guntur, ſed infliguntur vulnera! En Sponſam ſanguine oblitam, totôque nudatam pallio. Itaà eſt; Ut mulierem cuſtodirent, eam domi eſſe vulneribus docuere, nudaveréntque, ut exſpo- liata publicum erubeſceret. Vel certè, cuſto-⸗ des & vigiles urbis præclariùs ſuo defungi mu- nere non poterant, quàm ſi vagantem Fomi- nam, tanquàm luem juventutis, & morum hoſtem, & ſauciam remitterent domum, & nudam. Quæ quamvis Pudica, & Honeſtiſ- ſima eſſet fœminarum, ſuſpicione apud müli- tes non caruit, dàm noctu circumit plateas, & compita. Vulneratam autem cafn lego, cùm lego nudatam; & tamen affecta plagis ardentius unir lumen lns ncen nuur⸗ l un 1. mun taßs antuͦmn I1n r h Peii E n Hecfa 38. regel e (aſitih e 14 (cinet, r. gn eun w. ſes ſemot e rolit. un hilell be Sßi tium enpe la. f. Bil enrun ange ſed umi, a 77 giit, vel cnn epe Terborum ſ pretium. olee ſu auhichta lis. Uu Perfe Domini r avira N. in Critun efl me. utor ohler en Di Me 4 gen Præc krdte ſupn mnt, lcuna t, t reus Nenge e. lu ſapi⸗ loe Verl 6 ge ſeelm e ſimn, ir 8 eiſ, (A Pends S Mr. Nr Ren dn 0 immzachana, 8 e te, n Umnd I Comd. Cumnſln n ue inſlat nem ſeer Perſicutio ardentins Sponſum inquirit, nec unquàm aut lin⸗ verior. dolet de ictu, aut fomenta conquirit. Fortè inſs verecun-s nullum Virgini acerbius vulnus, quam dam- “l die. num Pudoris, ſeu probrum, licèt aliqua . huhe Ceſtitatis tantüm ex parte’, Nuditatis. Non erim mole- nmn . ſtior Virginitati plaga, quàm demuidatio. Un- guin dè plerique teſtantur in flagellatione illa cru- dehi id ſenſifſſe Chriſtum ſolatii inter verbera, quôd plagis & ſanguine probroſam quodam- modò Nuditatem cooperiret. =JJJMẽ Et loquebatur de illo omnibus, qui ér- beétabant redemptionem IHGraël. Verſ. Sermo Integerrimæ Ands, Deôque devotæ Viduæ ſpiritua- Caſtitas elucet, & Zelus. Et Pudor quidem lis. eminet, dùm non unum præ turba ſeligit, cCahitz quo cum de Chriſto fabuletur, verùm ſui te- iis ecura. ſtes ſermonis quotquot in Templo erant habe- Zeins a- Te vohuit. Zelus autem indè emicat, quòd ne- nimarum Minem deſpicit, paucis non addicitur, ſed om- indiferes nium expectantium ſalutem cupiditati ſatisfa- ad omué. Cit. Sugillat tarm indifferens Viduæ ſtudium ceorum anguſtias, quorum zelus non omnibus, Perſona- jed uni, aut altéri deſudat; & vel opes reſ- rlon. picit, vel ſplendorem familiæ, nec tam allo- 3. quitur expectantes redemptionem Iraél, quàm verborum ſuorum ipfe expetit redemptionem, & pretium: Diſcas vel à Fonina, neminem negligere; qui dccedat ad te propriæ ſalutis ſeu Cupiditate accenſus, ſeu indigentid com- pulſus. Et ut perfecerunt omnia ſecundum legem Domini, reverſi ſunt in Galilæam, in civitatem ſuam Nazareth. Verſ. Regular; Gratum eſſe debet Patriæ domicilium, ſed otſerven- gratior obſervantia Legis, quâ impletâ, à tia pleng. Dei Matre Nazareth repetitur. Porrò nota Vaifor- exaktarn Præceptorum executionem in Matre, Nnlece, 1 ſee en. WWuu mitas. g — 4 „ Puerôque ſupra Legem poſitis: Ui perſecerunt . „ . . . omnia, ſecundim legem. Qui enim in uno de- ficit, fit reus omnium. Pljenus ſapientid, & gratia Dei erat in u10. Verſ. 40. . , Sciertia Adeò ſecum ipſæ non pugnant Sapientia, i ii eceſſaria & Virtus, ut etiam alterà exundante in cor- olbuain⸗ Ssle eſn de Chriſti“, altera nequaquam excludatur 3 R animaru. ſed Plenus Sapienti repletur Gratià. Enim- ee Viramix- verò ignem dixerim Virtutis ardorem, oleo db ge⸗ ra. verò comparaverim Scientiam, quâ non ex- bn deientis tinguitur lumen, ſed fovetur. Verendum ta- e , Dir. men, ne, dùm cum fatuis Virginibus toti en,en 6 ſumus in comparando oleo Sapientiæ, à nup- e tis Contemplationis excludamur. Scientia e- 1 ug⸗ nim quæ inflat, non patitur ſecum Gratiæ ple- aie, nitudinem. JM 6) 1.KNH T Dthicæ Comment. Tom. VI. Stromatum Fruſtraà enim quæris in plateis Sapientiam: Conſummatiſque diebus, cum redirent, remanſit puer ESUSd n Jeruſalem, & non cognoverunt parentes ejus. Verſ. 43. Parentum antè mirari libet pietatem, qui Regala- non antè redeunt in patriam, quàm diebus fe- ram obſer. ſtis expletis. Puer verò, qui cum parentibus Pa, ne perrexit Hieroſolymam, non inde abit cum 7”e . E . . colantur ipfis. Ut enith parentes ſequi debemus, ſi nos aſque ad trahant ad Templum; ità pro parentibus ha- aras. bendi non ſunt, cum nos & Templo abduce- Vozais re cupiunt. Et requirehant eum inter cognatos & notos. Et non invenientes, regreſete Junt in Jeruſalem requirentes eum. Verſ. 44. 45. Quid quærit in affinium, amicorûmque do- Parentum mo Religioſus? Jpso. Erras; hec Virgo "dinm. (quæ tamen eum quærebat, & non ſua com- lare⸗⸗ moda venabatur) eum inter cognatos, & no- tos invenit. In ſolo Templo Chriſtum Virgo reperiet, fruſtrà alibi quæſitura Dilectum. Momialis, & quæ Chriſti cupida eſt Fomina diſcat, inter aras JäsM degere. Qui etiam à Matre in medio Doctorum convenitur, ut ſapientes conſulere aſſueſcat, qui Chriſto frui Peroptat. Quam procul a domicilio Chriſti ab- errant ii, quos Sapientia carnis ad confeſſa- rios rudes impellit; cùm S. Lucas enucleatè teſtetur à Virgine in medio Doctorum inve- niri. Sanè deplorandi latè campus hic nobis a- Seientia peritur. Verùm ſatis pro remedio ſit tanti vul- vereſſa- neris, pro comperto habere, non diverſari & feha. cum indoctis confeſſariis plenum ſapientià Ver- „ bum , quod non mii inter Doctores legimus teletes: parentibus affuiſſe. Audi, aut indos n “ Eii eligen- Poſt triduum, invenerunt illum in Tem plo, ſedentem in medio Doctorum, audientem illos, & interrogantem es. Stupebant autem omnes, qui eum au- diebant, ſuper prudentia, & reſpon- A ſis cjus. Verſ. 46. 47. Mirum in modum nos Chriſtus docet; Scholaßßi- dùm à Doctoribus quâdam quaſi ratione do- ei Locie- cetur. Nam, qui in medio docentium ſe- atis om- det, non plùs uni defert, quam ali; non ab Pe e illo recedit, illum verò commendat; ſed æ „, què proximus omnibus non acceptat Perſonas, gant. ſed expetit Sapientiam. Irrepit plerumque in Socieratis Diſcipulorum animis propenſio quædam in ali- Magiſri quem Præceptorum, quæ eos abducere ſolet iſtizn i⸗ ab omnibus, redditque Chriſto longè diſſi- ovozen miles, qui docendus nonniſi in medio Docto- iwur. rum ſedet. Sedet, inquam; nam Sapientia in Scientia otio diſcitur, vagaâſque, & errabundas men- ger labo- tes declinat. Quare; ſi diſcere cupis, ſedeas. c ,1 “W Mmor. quæ ſi clamat in viis, convivium tamen in do. mno parat, quam ædificavit exciſis columnis ſeptem. Vox fortaſsè Sapientiæ eſſe poteſt in trivio: at epulæ domi ſunt. Jejuna & garrula Scientia erit in plateis, quam étiam paucos 2 audire, — 16 scientia audire, & lequi perhibet Princeps ſapientiæ humilis Salomon. Porrò eſt, quod miremur in textu lie. Evangelico; qui, cùm affirmat puerum JrsM Talenta audiſle, & interrogaſſe Doctores, obſtupuiſ- enn, Mpi ſe deindè ait ſuper ejus reſponſis, & pruden- ritu. . . 4 Ceonſcien- tiâ, qui aderant. An ſapientia tanta eſt, do- zia ape- centes percontari? Næ auditoris hoc eſt, & riendaæ quidem rudis, non ejus, qui concitare in au- a faz, dientium animis ſui debeat admirationem. E- S quidem illos credo admiratos in Puero, quôd ia eæca ſciverit doceri, cùm foret omnium Sapientiſ- etiã per- ſimus. Rarò enim contingit, ut audiat alios, Fectis ne- & interroget, cujus Scientia & conſuli po- ceſſaria. teſt, & debet audiri. Hinc eſt, quòd tantis Humili- : . 1. . 125. effertur laudibus Samuël, quòd divino judi- Diffden- cio Heli prælatus, ab illo tamen ſapientiam tia ſui. haurire non dedignabatur; cumque ejus inſi- Cognitio pientia damnata jam eſſet à Domino, ipſe Prein, tamen vel noctu implebat ejus monita, nec Deo vocanti, alio, quàm Heli ſenſu reſpon- dit. Ultimò denique ex Evangelio colligi- mus, non pugnare cum Pietate Sapientiam, quæ à Chriſto & auditur in Templo, & do- cetur. Imò quicunque diſciplinarum ſtudiis addicitur, ſciat holocauſtum eſſe Studium, quod inter Aras mactatur, ubi adoletur in- cenſum. In Templo Doctores, quòd Sapien- tia columna Eccleſiæ ſit, & victima: ſuéſque immolet laboribus oppreſſos innumeris, ut eam undique appetitam & concuſſam tueatur, & ſirmet. Satentia weceſſa- Yia. Ecce Ego, & Pater tuus dolentes quæ- rebamus te. Verſ. 48. &priſtu: Invenitur à Virgine Chriſtus, ſed ſi eum gquemod? dolens, & gemens quærat. Sic Magdalenæ geeren- ploranti Chriſtus ſe præbuit, dixitque, Mu- Se H lier, quid ploras? Scilicèt non de lacrymis du- X. * pitabat, ſed tam ſplendidi fluvii indagabat Lacryme. originem, fontémque ſcrutabatur. Quare, ſi Seriezas. Chriſtum cupis, adi domum luctůs, & non Recrestio domum convivii. Ubi Lazarus fletur, ibi Jr- Kigravis, sOS. Sponſa enim, quæ illum in Lecto quæ- ſivit floribus exornato, inter Sepulchri fœto- res eum faciliùs reperiſſet. Quæ quoque ſplen- didè induta obvium illum habere non potuit, niſi à cuſtodibus nudaretur. Sola enim Pau- pertas Chriſtum poſſidet recuſantem partem, & hæreditatem & portionem ejus eſſe, qui Moniales. nummos habet, imò habetur à nummis. Vir- ginem imitare, quæcunque Chriſti deſiderio Malier teneris. Dolens quære;, devita pſaltrias, fuge domi ſir, colloquia, abjice ornamenta, devita illece- bram, riſum cohibe, lacrymas funde, & ſe- cura eſto de tui Redemptoris occurſu. In do- mo, inquies, Phariſæi, ubi epularum exqui- ſitus apparatus, Jks video. Vides in con- vivio; ſed lacrymas cur ibi Pœnitentis non vides? Chryſologum interroga, apertè con- teſtantem ſolum Magdalenæ planctum Chri- ſtum eſuriſſe in tanta copia ciborum. In nu- ptiis eum video Galilææ: at ubi vinum defi- cit, quod lætificat cor hominis, ubi lætitia Mortiß. non abundat. Ideéque fortè durius Matrem Sbte ACccepit, conquerentem, quòd vinum deeſſet. pergraza. Nam, ſi vinum non habent, JxswM habent: qui fortè abeſſet, ubi convivii lætitia aliquâ ſaltem amaritudine non aſpergeretur. Cur enim credis, tam cupidum accurriſſe Spon- ſum ad Sponſæ fores, & ante illas vel noctu Tauper- za5. Oliva excubaſſe; niſi, quia illius manibus eas ſihi aperiri cupiebat, quæ myrrham primam ſtil- labant? Odor illius janux, quam myrrhatæ manus occluſerant „ Sponſum allexit. Quid Sponſam excito? Diſcipulos euntes in Emais comitemur, à quibus triſtitià oppreſſis abeſſe Chrifſtus non poterit. Juxta emim iis eſt, qui tribulato ſunt corde. Unde Jonas, qui felix Deum fugere potuit, Procellis exceptus, & à Ceto voratus præſentem ſenſit. Neſciehatis, quia in his, quæ Patris mei ſunt, oportet me eſſe. Et ipſi non intellexerunt verbum, quod locutus eſt ad eos. Et Mater ejus conſerva- bat omnia verba hæc in corde ſuo. Verſ. 49. 50: 51. Primò. Parentes non intelligunt, & ægrè Pitati z, ferunt, filios domum laremque patrium abdi- renies. care, ut Deo in templo adſint. Et mirum ſa- nè, quèͤd hoc tunc vix Virgo intellexerit, quæ tamen nihil aliud optabat, quàm Dei gloriam. Secundò. Licèt Maria non intellige- obodies- ret, ea tamen verba reponebat in corde. Quò tis Rg. ſcilicèt ea, quæ duriora nobis accidunt, ame- etunſa- mus;, ut dulceſcant. Verborum Dei, & Su- Pe: 1 perioris mandatorum horreum Cor eſt; quò “ illata ſervantur excubiis charitatis. A corde ſormari. veròô JEsM ablegat, qui mœrens audit præ- cepta Paſtoris, & vocem Ducis. Etiam quæ non benè intelligimus, quæque ſubobſcura videntur, & imprudenter putantur præcipi, in corde reponi debent. Fortè enim cœcus A- mor videbit, quod oculata Prudentia carnis non comprehendit. Et deſcendit cum eis, & venit Naza- reth. Et erat ſubditus illis: & Ma- ter ejus conſervabat omnia verba hæc in oorde ſuo. Et JESUS proficiebat Japientiäd, & ætate, & gratiâ apud Deum & homines. Verſ. 51. 52. A Templo regreditur Nazareth, quæ flos Caftitatis interpretatur. Caſtitas enim hauritur & Tem- Obedien- plo, & Obedientià ſervatur. Ideò enim 3 t ger Cùm deſcendiſſet Nazareth, erat ſubditus illis. parens. Vix enim invenies Contumacem, & Pudi- cum; rebellat ſiquidem in Rebellem Caro, quique ſubeſſe recuſat Superiori, inferioris mancipii tolerare cogitur ſervilem Domina- tum. Memineris etiam, deſcenſu adiri Naza- Humili⸗ reth: quòd flos Pudoris ſolàâ Humilitate ſe- zas ratur. Si aſcendas, flos de radice Virginita- tis non aſcendet in Cor tuum. Fons namque honeſtatis Ima petit, rarò erumpit in Monti- bus. Valles non Frumento duntaxat abunda- bunt, ſed Liliis quoque. Quare deſcendat, quiſquis venire cupit Nazareth cum Jns; cum- que devenerit ad urbem florum, ſit Subditus illis: hoc eſt, non ſoli Parenti, ſummique pudoris Virgini, ſed etiam Joſepho. Omnibus Pudor obedit, optimè conſcius ſervitutem O- bedientiæ ſupra corpus imperium parere Ca- ſtitati. At obiter notata hæc ſunto; quod ſe- riò examinandum eſt, illud cenſeo: Chriſtum, zeientis poſt ſolemnem illã cum Doctoribus in Templo ſye ole- congreſſionem, poſt evulgatas opes Sapientiæ dientia. 5 Subditum tati con. Piente ,u. Tle e, mi E 1 1 gen ſe limn ſei, Pol n. it abite (e, opl ſtiis lon leth, qu⸗ Irelucete jetiorumn Aiiſſimus Iliſgne num dllle bi Regi⸗ uts güſken 05 ura, Ouin Doce Geth obten Gtnr Sapien ſenmtis men Obedientie Gpenti, Wentin, ve Eee, Unde ntt in el uur, ftumen tRe 44 6t Cormitant l, dum x n lecto ftat 116,. Drmit, qui ili lu Nritllatur ercche, ſergi ſin ele cu 16 Nn & Chnt un Pcht ad (til Lans Eirut,ignii Uu nicibes lli kammas ul eri Pe C, wdkurs n ante ſores att aherent, munn, Güm rhlle ſerz⸗ n Apienti Alentir üben lihiee mncht ittt A Nerens u Ducs rd Pann n te eum ut 1 Duudaan wute ,F iln nnnis unni Seientia Subditum factum Parentibus. Non ergo Sa- vers. pientes dedecet Obedire, quando Chriſtus, otedien. terna Patris Sapientia, tum potiſſimum Ma- zia negle. tri ie ſubdidit, cùm Sapientiæ ſpecimen in- 4a. ens præbuerat in medio Doctorum. Præte- aane. rea, poſt ſcientiæ trophæa Chriſtus non re- “õ Trt. nuit abire Hieroſolymà, & Nazareth conce- dere, oppidum ſubobſcurum: ut nos doceat ſatius longè eſſe, Obedire in umbris Naza- reth, quam in luce Hieruſalem Doctrinà aliis prælucere. Quare, ſi ſubditus eſſe debes Su- periorum imperio, non recuſes, quamvis do- Talanta Ctiſſimus, latere in oppidulo. Melius tibi, cum ſpi- utiliuſque eſt, ſubditum eſſe, quam doctri- nam diſſeminare; & Nazareth anteferenda eſt urbi Regiæ, ſi Obedientia non ibi deſit. Si- Talenta quidem Obedire præclarius procul dubio eſt, veri .. quam Docere. Quin & Jeſus, cùm Naza- reth obtemperaturus deſcendiſſet, plenus di- citur Sapientià & Gratid. Ea enim plena Sa- pientia mens eſt, que ita ſapit, ut jugum Obedientiæ non excutiat. Proficiebat Chriſtus Sapientiâ, dum erat ſubditus illis. Etenim Scientia, velut ſpica, ſi radici hæreat, & terræ, unde prodit, creſcit, foœcundatur, & proficit in culmum: quæ, ſi ex humo revel- latur, frumenti expers, palea fit, vel pabu- lum ignis, vel dormitantium ſubſtramen. Ità prorſus Sapientia viret, & redundat;, ſi cum Superiore cohæreat; inflat verò, ſi aà radice recedat Obedientiæ: quéôdque periculoſius eſt, non rarô ſinit Deus, ut ſapiens Superbus, qui fuerat ſpica, palea ſit ignis impuri, & fera- lis incendii foméine dicam, an ilex? Quòôd ſi non exuratur incendio execrando, alienum ſoporem, torporémque fovet. Quoties Sa- piens, & Scriba deſidiam ſæcularium ſuſten- tat dormitantium, velut ſtrato ſubjectâ ſti- pula, duùm vel pravo exemplo, vel conſilio non recto fratres confirmat in ſomno mortis. Dormit, qui à Confeſſario pulvinar ſibi con- ſui gratulatur; dumque ſecuritas datur ille- cebræ, pergit impavidus ad ſupplicium. Si ſpica eſſe cupit Sapientia, radici hæreat. Nam & Chriſtus, cùm eſſet ſubditus illis, proficiebat ad extimam ſpeciem Sapientià, & Gratiàâ: ſecus ſi agat, Scientia in Paleam de- generat, igni inextinguibili deſtinata. Sic Ar- bos radicibus innixa poma præbet, radicitùs evulſa flammas alit diſpendio ſui. Sic Capilli Sponſi pleni perhibentur guttis noctium, id eſt, nocturnis Sapientiæ elucubrationibus, dùm ante fores excubat Sponſæ, dumque ſuo capiti adhærent. Sic denique Virga Aaron ef- floruit, dum occluſa latuit in arca, ubi Le- gis tabulæ ſervabantur, quòd tam Pudicitia, quaàm Sapientia & ſecreto gaudeant, & inter Obedientiæ ubera adoleſcant. ritu. Confſſa- vii bladi. Conſilia- rii impii. Theologi non ſint Adulato- res. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIII. 17 E X CA P. III. §8. I. U C A. Anno quintodecimo impern Tiberii Cæ- Jaris, ſuh Principibus Sacerdotum Anna & Caipha, jactum eſt verbum Domini ſuper Joannem Zachariz Fi- lium in deſerto. Et venit in omnem regionem Jordanis, prædicans baptiſ- mam Pænientia in remigionem pecca- torum. Verſ. 1. 2. 3. O Quam ardentiùs de Pœnitentia loque- CGoneio- reris, ſi non in urbium deliciis, & fre- natoris quentia civium delicatus Aſperitatis præco exempla. verfarere! Evangelio crede. In deſerto hauſit Mortiff Joanmes vim declamandi contra voluptates; satio Cor- nec Deo placuit theſaurum eloquentiæ ſuæ ali- peris, & bi emittere, quaàm in aſperitate ſaxorum. Su- Cella a- per Joannem autem factum dicitur verbum v a; Domim; quòd priùs ipſe Poœnitentiæ jugum lan. ſubierit, quam illud reliquis impoſuerit. Non Eccleſia- autem verbum Domini ſuper eos fit, qui ea, Kici exé- quæ prædicant, proterunt; Pœnitentiämque, glo e- quam periuadere conantur, odere. Aurei te, e quidem eloquentiâ, ſed moribus Ferrei. Ba- s gon. bPylonicæ Statuæ hi non abſimiles, quæ au- dentes ſins reo vertice ſpectabilis, dum tamen cineres ſandti. Poœnitentiæ calcat, ictu exciſi Lapilli proſtra- Moriik- ta evanuit. Mirum, quo modo Prædicator ef- „ fectus Joannes urbes adhuc devitet, & prop- Sraraea ter ripas Jordanis ferè ſoltarius concionetur. Danielis. Enimverô non opportunus Pœnitentiæ locus Pœiten- Urbes ſunt, rarôque Gemitus exaudiuntur, vera ubi perſtrepit Multitudo. Ideò & Petrus, ut ee hi. ſuum defleret peccatum, egreſſus eſt foràs: itali. non enim opportunè ſcelus perimitur, ubi naſ- us. citur. Joannes Prædicat Pœnitentiam procul ab urbibus, ut declinandam ſibi ducat multi- tudinem, qui Pœnitendi locum indagat. Quid verô dicemus, quòôd non ideò defuit frequens banegyris Joanni, quamvis Urbes ingredi re- cuſet? Non enim illius frequens concio erit, qui frequentem urbem conveniet, ſed illius, cujus vita, habituſque perorabit. Ingens, Concie ſe quocunque tandem deflexeris, concurſus fiet, "is Andi- ſi Pœnitentiæ dumos, non flores jactes Elo- a,„ quentiæ, moribuſque ſermonem aſperum con- . firmes. Porrò Poœnitentiam tunc potiſſimàm Luxuria Joannes annuntiat, cum latè effœminata Lu- eruaelis. Xuries imperabat. Tiberio quid mollius? Quid Herode laſcivius? Non eos tamen reveritus Evangelicus Orator ſecando Regum vulneri intrepidus ſeſe accingit. Degener timor ille eſt, quo ab execratione vitiorum inhibemur, quòd ea in Principibus ſerpant. Imòô eò citias remedium apponi debet, quòd puſtulæ non jam latent in pede, ſed in capite conſpiciun- tur. Scelera enim populorum vix apparent, &e anni & nominis vilitate ſubobſcura. Conſulum H 2 verò, Nobiliümque, qui capita ſunt Reipu- Magnalii blicæ, ſcelera latere, tegique non poſſunt. graviora. Quod enim ipſi dicunt in domo, prædicatur Seandele ſuper tecta. Et Magni Viri, velut Montes, Poten,is ardere, conflagraréque non poſſunt, quin ab „ infimis videantur. Qorrectio Omnis B 3 18 Ommnis vallis implebitur, & omnis mons, & collis humiliabitur. Verf. §5. terna Joannis iſta prima concio, ab Iſaia Vate tantkm. tradita, quà humanarum rerum cataſtrophe Felicitas ſeriò explicatur. O mortalium conditio planè vana. mortalis! En rerum viciſſitudinem! Mons deprimitur, Collis attollitur; hic impletur, ille evacuatur. Romam teſtem appello tantæ Metamorphoſeos, in qua quemadmodùm pau- per de pulvere erigitur ad ſolium, ita ple- rumque deturbantur potentes in lutum. At S. Joannes ſpiritualem, non terrenam enun- tiare contendit rerum, hominumque conver- ſionem. Et ſanè Vallis impleta eſt, quando Lazarus, qui implere non poterat de micis ventrem, Abrahæ ſinum occupavit; depreſ- ſũſque Mons jacuit, cùm Epulo elevare ſal- tem oculos nitebatur & tormentis. Humiles exſa- turandos divinis deliciis prædicat Joannes, dirâ verò fame ſuperbos torquendos affirmat. Alium itidem latere ſenſum his verbis credi- derim. Nimirum, eventum humilium non opponit eventui ſuperborum: non enim ait Ambitio. implendas Valles, & Colles exhauriendos: ſed illas cùm aſſerat infarciendas, hos humilian- Saperéis. dos proteſtatur. Videlicèt nemo magis humi- liatur quam ſuperbus. Quot Dominis, & Servis abjicitur, ac provolvitur ambitioſa ho- norum ſitis! Vel mancipia aulæ colit, qui ambit, & ſcurras audit, ut aliquando audia- tur. Itaque omnis, qui Mons eſſe voluerit, ſciat ad faſtigium deveniendum ſibi eſſe per contumelias. Vallis autem Cacumen montis non concupiſcat, quia etſi videtur ille ColO propinquior, uberius ipſa tamen rigatur & cœlo. Quin & imbrem, quem Montes reci- piunt, tranſmittunt Vallibus. Superbus enim, ut ad Curules evehatur, Patrimonium pro- fligat. Unam reſpicit Celſitudinem, Opum negligens, & Libertatis. Videmus, nec rarò, pleroſque annuos proventus, quos coëmpta digmitas ſubminiſtrat, non ſibi retinere, ſed novis officiorum muneribus conſequendis im- pendere, ut Abolla pretioſius empta induatur. An Montes hi ſunt nihil in ſe roris ſervantes, rorum, fontiumque prodigi, ut vento tur- geant ſellis inſuti ?7 Verùm non ſemel miſeri Chamæleontes, & corio Patrimonii exuuntur, nec integumtur chlamyde Copnſulari: ſiquidem Vallis implebitur, & omnis Mons & Collis humiliabitur. Itaque excoriaris, nec veſtiris. Genimina viperarum, quis oſtendit vo- bis ſugere à ventura a! TFacite ergo ruöëtus dignos Pœnitentiæ. Verl. 7. Politiccs Typus Politicorum eſt Serpens. Sanè walè Kalta. docti ſunt Hebræi ſapientes, qui, ut excidium Arma al- vitarent, Chriſtum in Crucem egere. Quam leg. mulkos, hodiéque ſpectamus, àa Reipublicæ Bellum. jugulo amovere ſe jactantes imminentem gla- Tritala. dium, ſi temporalibus urbem præſidiis fir- tienuà re. Ment, ſi auxiliares copias advocent, ſi exter- medium. no milite mœnia circumdent. Non iſthâc viâ Pæniten- a ventura Ira evadetis. Producendi digni Poœ- tia.) nitentiæ ſunt fructus, non educendi gladii; non pulvere tormentario pugnandum, ſed Oliva cinere dimicandum & ſacco. Sic nimirùm Ni- Moriif- nive feliciter armata divinum furorem eluſit. sτ1 cor- Sic David ſævientem Angeli enſem jejunio "ri. repreſſit. Profectò aptè Politici Genimina Vi- Auliei perarum nuncupantur: nunquàm enim, mſi impii ſe- Patriæ parricidio naſcuntur. Quis enim igno- bper noxii. rat devaſtatam Hieroſolymam, quòd Conci- Politici. lium in Chriſti necem conſpirantium & par- - turüt, & peperit. Caveat ſibi, quiſquis vipe- ehiss ras concipit. Etenim non illæ prodibunt in lu- cem ſuorum executione conſiliorum, niſi Pa- rentem diſcerpant. Notandum autem eſt, Ser- pentes non raròô pellem deponere, non itidem venenum. Sæpè namque humana Sapientia, ut liberins ſæviat, Cutem ponit impietatis. Ve- rùm Serpens ſerpens eſſe non deſinit, niſi ve- nenum evomat, quo vivit: nec caret novo corio, cùm vetus projicit. Potens eſt Deus de lapidibus iſtis ſuſci- tare Filios Abrahæ. Verf. 8S. Nullius deſperanda ſalus, quando & ſaxa Lapſire- in homines molliuntur. Nimirùm ex lapidi- eipienai. bus nos quidem ſimulacra, Deus verò homi= Pareniam nes fingit. Abrahæ autem Filii & lapidibus ſuſ⸗ nc citantur; tum quòd penè ſine parentibus eſſe deberent, uti patrià carere oportuit Abraha- Nobilitas mum; tum quèd nihil effœminatum, aut Zon jadte- molle in ſe continere poſſint veriores Iraéli-". tæ, jugum Chriſti ſubituri. Lapidei ſint, ne genus jactent ſuum. Jam enim ſecuris ad radicem arl oris po- ſita eſt. Verſ. 9. O lippa ſemper, & ad excidium tuum pror- Mors àn: sus cœcutiens mortalium Natio miſeranda! En broviſe: ad radicem ſecurim poſitam „ & rides? Quis noſtrům novit, num immineat bipennis, dum imuili foliorum pompa gloriamur? Procul dubio non ſenio aruerat Arbor iſta, cui fer- rum imminet. Non omnes ſeneſcimus, ſed ſicut plantæ infoscundæ ſucciduntur in flore ſui ævi, itaà impii dies ſuos non dimidiant. Ho- lophernem interroga, Abſalonem contempla- re, aliéſque ſexcentos intuere, è ſinu juven- tutis abſtractos, flammmiſque traditos. Dei au- tem miſericordiam libet admirari, qui, an- tequam plantam ſecet, ſecurim collocat ad arboris radicem; ut ill vicinitate ſupplicii, focunditatis moneatur. Quàm ſæpè ſteriles plantæ fœcundarentur, ſi de propria ſterilta- te docerentur! At Principes vix minis utun- Seven’ tur; ſed, inſtar Cœli, ſimul cum fulgetro ful⸗ , an men intorquent, & ſtrepitum minarum cieré ſolent, poſtquam ſtragem ediderunt. Ninive, carr7 quia ſecurim juxta ſe vidit, fructus attulit “ Boœnitentiæ. Intentanda ſæpius ſupplicia ſunt, infligenda ſemel. Porrò libet in Judicis noſtri ſeveritate venerari prudentiam. Siquidem cum & ramis poma prodeant, non ipſis ſterilibus ictum intentat, ſed radicem mavult excide- re, undè in ramos manat ſterilitas. Apud aſitis homines autem quidquid delirant Reges, Rue hen⸗ plectuntur Achivi: & radicis infoœcunditas inh. vulneratur in ramis. Nobiles errant, grega- rü plectuntur: rami in patibula excreſcunt, ry. radix utinàm maleficii & criminis Humi la- un“ 11011 . SSptio. teat, & non luceat in Senatu. IIlud etiam hinc? diſcimus: ſeim cati ta guogu⸗ 0, . iu. E exun Uglles, letruncat Arborum Deus ein enclt. I us pern⸗ antur, U güem . lnie el Durmmos mentiæ 5 niͦ Moyſ loraret, 6 r Cnlum ſin vie bilete Chintas in klnugu. õ zmi. latem legi Ale ſeeptnn cebet Qui unitatem uun licto Uitle 4 P le lit, ſ ſi imugur⸗ tin itellig Hun excoria Gjen. Non IuIn exuriS Uin li Hontiunn m auin Fricel Ueribus oblch Nl,t Ores oge helli int, tun ln, gi Pleintegen⸗ Ae Doloris Dankem, non onſtnn die Inanti. b inmnza Quid K Uiiſint ( tinl de C n limi „ is K W Gen 4 twinar ne 4 nN. len Cbene n,i *) W ec n N ſoochun znon d mum ung. W , hele diſcimus, paſſionum noſtrarum fruſtrà trun- cari ramos, niſi radix impetatur. In Republica quoque non ſicari duntaxat affigendi ſunt li- gno, ſed factioſa potentum capita cædi decet, severitas. & exuri. Qui enim Hydram exterminat, non ungues, non caudam, ſed capita portentoſa detruncat. Alia ſic habet verſio: ad radicem Arborum, non verò Arboris ſecurim poſitam. Deus enim non perſonam, ſed ſterilitatem at- tendit. Interdum namque è& peccantibus, u- nus pœnas luit, reliquorum auro rami pu- tantur, non ferro radices ſucciduntur. Unius quidem ſanguis effunditur; aſterius ſcelus pe- cuniæ effuſione diluitur. Hic ſpiritum, ille nummos fundit. Porrò Miſericordiæ, aut Cle- mentiæ Securis contraria non eſt: nam & Ig- nis Moyſi viſus in Rubo, cùm charitatem co- loraret, quæ ignis eſt, ſpinas non dicitur saperier conſumpſiſſe. Neque enim Superior, ſi amat, amari ne objicere propterea Severitatem debet. Imò, ſi er. Charitas in eo ardet, Rubus non exuratur, sag;. ſed pungat. Ficus enim faſſa eſt ſe indignam genda. imperio, quòôd Dulcedinem ſuam in Auſteri- Severitas., tatem regiam commutare non poſſet: ideòô- que ſceptrum recuſavit, quia uti Virgâ neſ- ciebat. Qui exuere inſitam ſibi à natura Hu- manitatem nequit, dimittat Dictaturam, quam Lictores & Faſces antecedunt, abſti- neâtque à purpura Principatus, quæ, ſi cruo- re caret, non eſt Purpura. Ornantur, in ipſa ſui inauguratione pellibus Reges, ut ipſo ha- bitu intelligant, hominum in feras degeneran- tium excoriatione, & exuviis ornandum Prin- cipem. Non vivorum muneribus, ſed mortuo- rum exuviis Cæſares veſtiumtur; quòd ſuppli- Dienitas Cia Sontium ornamenta ſint Imperantis. Non miſera. enim Princeps Medicus eſt, cuſus nomen fu- neribus obſcuretur. Paſtor eſt inſtrucétus Vir- ga, ut Oves paſcat, & Lupos feriat. Fortè quoque pellibus induuntur Imperaturi, ut ſciant, tunc & Paradiſo voluptatis ſe trudi, cum Reipublicæ clavo admoventur. Infelx ſanè, qui Solium Paradiſum interpretatur. Ubi pelle integeris, exilium ibi intellige; terrâm- que Doloris eſſe credas Capitolium, tribulos pariens, non hortum deliciarum aromatibus conſitum. Sic Adæ contigit, ſic contingat Do- minanti. Et interrgabant eum turbæ dicentes: QLuid ergo faciemus! Verſ. 10. dermoſpi. Ubi ſunt Chriſtiani Oratores, qui captan- "iuslizin dam ſibi ducunt benevolentiam Populorum, Jamilia- delicata & perhumand verborum blandien- tium concinditate? En Joannes cùm Audi- tores ſuos Genimina Viperarum appellaſſet, cùm eis divinam impendèêre ſecurim proteſta- retur, mox aà Turbis, à Publicanis, & à Militibus convenitur, ejuſque rogatur ſenten- tia de recto ad Cœlum calle. Hæc vera be- nevolentia Prædicatore digna eſt, quam ab Auditoribus non laudes extorquent, ſed mi- næ. Et ſané hoc ſibi Concionatores perſua- deant, tum magnifaciendos ſe ab Auditori- bus, non cùm eos palpaverint, ſed cum eo- rum vulnera ſecuerint. Quis enim à Medico laudatus eum convenit? Quis verò de gravi- tate morbi certior à Medico factus „ non eum accerfiit? Quin & vulnerati eum adire ſolent Curatorem, non quem flores ornant . ritate cũ Saculari- bus. Concio ſe⸗ Vera. Stromatum, Lib. XIII. 1 ſed quem ferramenta exaſperant; rideréſque, ſi floſculum evaginaret Medicus putreſcentem ſaniem inciſurus. Porrò obſervemus ordinem eorum, qui ad Joannem accurrunt. Et Ava- ri, & Crudeles, & ignavum Vulgus ad Joan- nem accedunt; nuſquam tamen aut Aulici comparent, aut Politici. Pejores ſanè illis hi, & Pœnitentiæ non idonei, nec regni Coœlo- rum appetentes; quando Ambitio,; quæ re- ſpicit Thronum, Crucem vix reſpicit, & Politica, quæ Terram metitur, Cœlum non curat. Eſt enim Vir Politicus Serpens, qui terràâ veſcitur, & caſtra faſtidit. Primi om- nium è& Turba vulgares ſunt Viri, ſecundi Publicani, Ultimi omnium Milites. Vix enim Militem reperies in Templo primum, ſed, cùm excubent ad alienam ſalutem, in cuſto- dia ſii prorsùs obdormiunt: In corpore arma- ti undique, ſcatent vulneribus in conſcientia: Hoſtiumque victores Vitiorum nutibus pro- ſternuntur. Urbium cuſtodes, ſui Cordis pro- ditorées: Populorum ſunt terror, Voluptatum ludibria; dumque triumphant, miſerè à ſce- leribus triumphantur. Ità, ante Chriſtum, agebant Tribuni: quorum nunc permulti, non minùs Signa quam Crucem ſequuntur. At quid ſciſcitantibus Turbis Oraculum Poœniten- tiæ reſpondit? Qui habet duas tunicas, det Luc. 3. non habenti, & , qui habet eſcas, ſimiliter fa- It. ciat. Poœnitentiæ pronuba Paupertas eſt; quôſ- 14 er. que Joannes abluere per Pœnitentiam, La- Eleëmo-: crymaâſve cupit, exſpoliat. Fruſtrà ergo Poœni- na. tentem te credis, ſi veſtiris duplicibus. Vix, & Pæniten- duplici tunica, una relinquitur Candidato Pœ- i“ vera. nitentiæ. Nec pompa duntaxat veſtium, ſed Bse . & eſcarum interdicitur apparatus. Quaàm pru- van“ denter autem Joannes Poœenitentes jubet Tu- Oscaſi⸗ nicas non reponere, ſed dare; ut ſcilicèt Or- mala de- natum prorsus abdicent, ne ſi duntaxat exue- vitata rent, & afſervarent, aliquando irritarentur, & Tentalio- relaberentur ad pompas. Profligatione, pec- diem K. candi occaſio tollenda eſt; ne iterùm ornemur, ſi ornatum retinuerimus. Quare pompæ præte- ritæ haud illum pœnitet, qui eam non abjicit, ſed in Arca veluti in Arce defendit, & ſer- vat. Quis enim periculi ſui cuſtos invenitur? Quis vulnerantem ſe gladium ſervat? Quis fe- brim, ne corrumpatur, fovere conſuevit? Fe- bris tua Pompa illa eſt, quà toties ægrotaſti, ardore Superbiæ, quâmque nunc ſtultè ſolici- tus defendis à tineis. Quia verò Turbæ im- munes ſe credere poterant ab eleémofſynis, cùm id Divites potiſſimum ſpectet, ideò S. Joannes Turbæ eleémoſynam maximoperè commendat. Quis ergo ab elesmoſyna im- munis, quando ea imperatur & Plebi? Por- rò egenis non aurum tribui vult, ſed eſcam & veſtem. Sæpè enim Egeſtas Mercatura fit, Eleëmoſy- &, dùm aurum tribuitur, non mendicos a- Pa hen in Politici. Ornatus Vanks. . 11¼ . Auro, ſod limus, ſed mendicitatem nutrimus. Nemo i„ peye . 2 . 9 enim ſordes optat deponere, quas ſibi aurum S&. Iia germinare gratulatur. Si vero victus, & ve- D. Lznrs- ſtitus, & non pecunia, præberetur, rarior tias Yis- numerus eſſet egenorum. Vix enim invenies, vin. in e- qui ad hoc mendicet, ut comedat. Pars ma- Hagerer xima corrogantium, pleno ventre mendicat, veri. & non jejuno marſupio: quibus ſi, pro num- Elzemo- mo, Panis præberetur, ſatur venter prode- Gaa cum ret non mendicum, ſed mercatorem alienæ leda. Charitatis clamare in via: qui plerumque pan- nosâà fœditate contectus, pretioſis dapibus in- tumeſcit. Eſcæ itaque præbeantur, quas ſi 4 vorat, Ibid. 13. Ibid. 14. Milites impii. Avaritia Veltiga- lium exa Kores. Supeior non omnes uno ira mite du- cat Confeſſa rii ſiut diſereti. Zelus a- nimarum nihil quæ- rat Tempora lium con- temptus. Intentio prava. Gloriæ van« o- dium. Intentio recta. 20 Oliva vorat, Pauper eſt; ſi rejicit, non Egenus eſt, ſed Latro. Audiamus nunc, quid Publicanis inculcet: NWihil amplius, quàm quod conſtitu- tim eſt vobis, faciatis. Breve præceptum; ſed quod mirum in modum avaritiam adſtringit. Inhiat enim Publicanorum cupido novis ſubin- dè vectigalibus, neque unquaàm reſtinguitur publicorum Miniſtrorum fames auri inexple- bilis. Adde, quèòd præfecti vectigalibus pere- grinos non prémunt, ſed comprimunt; adeoô- que in eos ſæviunt; ut mitiùs ab hoſte tor- quendi forent. Audiant hi Joannem, Hercu- leas eorum immanitati columnas ſtatuentem. Nimirum, nihil ampliùs, quam leges per- mittant, faciant. Nunc, quæ ſit Militum vir- tus, ex Joanne cognoſcamus: iis enim quæren- tibus ait: Neminem concutiatis, neque calum- niam faciatis, & contenti eſtote ſtipendiis ve- Rris. Non audet imperare Virtutem, ſed vitia tantùm militibus interdicit. Et quidem Turbis bonum perſuadet, imperans Eleëmoſynam. Publicanis ſuadet nihil; ſed, ut ſecundùm le- ges ſuas faciant, hortatur. Milites abſterret à celere. Nimirùm melior Turba, quam Miles, Milite deterior eſt Publicanus. Hunc enim cùm ſciret Joannes Mundi magis, quàm Dei leges audire, de implendis Principum conſtitutio- nibus monuit. Quique non deſperavit aliquid & à Vulgo impetraturum ſe, & à Milite, mihil ſperandum à Publicano docuit, cùm ni- hil illis præſcripſit. O auri rabies efferata! Tu verè ſicut Aſpis ſurda nullius vocem exaudis. Solius auri tinnitus loquitur tibi, fruſtra cla- maturo vel Joanne. Illud etiam hic noto: Joannes, licèt ſeverè pœnitentiam inculcaret, non omnibus tamen eadem præcepta conſti- tuit, ſed Militi parcius, liberalius Turbis, verecundiùs Publicanis leges indixit. Militi- bus autem commendat, ut contenti ſint ſti- pendis ſuis. Quod non minus neceſſarium eſt Chriſti, quam Cæſarianis cohortibus. Quis emm Servorum Dei ſuo eſt contentus ſtipen- dio? Equidem denarius nobis ſolvendus eſt, ſed poſt Solis occaſum, & laborum finem. Nos verò interdàm ante mortem, & ipſo in laborum exercitio humanam captamus glo- riolam, noſtra quærimus commoda, & ſti- pendia exigimus honorum à Mundo, cùm contra Mundum in Chrifti acie nos ſtare ja- ctemus. Quis unquam ab hoſte ſtipendium expetit, niſi transfuga? Contenti ergo ſi- mus noſtris ſtipendiis, quæ Cœleſtia ſunt, à Chriſto reddenda poſt abſolutam Militiam. Hujus rei exemplum;, non doctrinam modò, Joannes præbuit, ut ex ſequenti textu col- ligitur. Exiſtimante autem Populo, & ogi- tantibus in cordibus ſuis de Jaanne, ne fortè ipſe eſſet Chriſtus, reſpondit Joannes, dicens omnibus: Ego qui- dem aquâ baptizo vos, veniet autem Jortior me poſt me, cuſus. .. Verſ. I5. 16. Fidelis Chriſti miles exiſtimationis ultrò oblatum flipendium recuſavit, jam jamque ſolvendum compreſſit, veluti in crumena cor- dis cogitantium illum eſſe Chriſtum. Quis noſtrum tam ſolicité famam ſibi ſtudet com- parare, ut ſtuduit Joannes, eam florentem funditùs extirpare? Pullulabat in corde Ju- dæorum, velut in agro amoris, aurea Famæ ſeges. Præcurſor illico poſitam ad radicem in- fructuoſarum arborum Securim in excidium convertit Laudis ſuæ, quæ illi Divinitatem & Aras deſignabat. Et quidem rarum eſt etſi non magnum, eam nominis celebritatem contemnere, quæ de nobis in adulantium la- biis violenter & ſimulaté erumpit. Arduum verô famam in corde ſatam populorum, ibi- que amoris rore adultam præfocare. Princi- pes namque, cùm hanc demetere non poſ- ſint, raſtro ſaltem Timoris, & aureo Libera- litatis aratro in ore ſubjectorum ſuum cu- rant florere Nomen. Quam egregius gloriæ contemptor Joannes, qui, cogitamtibus Ju- dæis in cordibus, quèòd ipfe eflet Chriſtus, veritatis falce tam pretioſam famæ plantam de- nem evulſit, ne ſi prorupiſſet in ore Turba- rum, difficiliùs eam eradicaret. Timuit ſibi à Gloria, ideéque eliſit adhuc in cordibus au- turum Cortig N . erat 11 tut, ITumns At ſemnerett m exch ila Sui e lutee z Dentumn; h Nunnes n caput u Chriſtü, i t Viler 1 ,i ” N. 1ht9 in; truncavit, dicens: Veniet autem fortior me. Nos loan. 3 u, aliis de nobis nihil cogitantibus Superbiæ zi- 16 . npreg zZania ſuperſerimus, genus jactando, avos, o- 8 6 pes, nobilitatem, atque doctrinam. Joannes ulas non ità, qui tantam de ſe ſuccreſcentem opinio- ulili nem offocavit in ſemine. Scilicèt in corde ad- huc pullulantem de ſe ſplendidam exiſtimatio- 1r. iießs tur ill, Cujus is werat imienur, a ditorum, tamquaàm vagientem in cunis; ſub- enſnm Veritus, ne ſi adoleviſſet in labiis, difficilius l inte Pis eam obtereret. Nos quoque Superbiæ ſemina Gloris Uſerllbr opprimamus: ſecùs enim vincemur, non de vana. Ir I, keonoru ea triumphabimus. Neſcio enim, quo modo „ ſti naditr Honorum illecebra, quæ necdùm nata, dum brinefpit z iſu ihl co parturitur, odio facilè eſſe ſolet; ſi eam erum- otſeni. Me itium pere permittamus, ſuos habet Sacerdotes, Tentatio- 4 e Cngeepe quos antè habuerat Carnifices. Quot enim Ho- une. l in allin noris umbram horruere; qui deindé ab um- dium. Emmenllgne bra illecti paulatim, vix in meridie Dignitatum 1 Teleta he cubarunt, altioris ſemper aſcensus percupidi! i, K i⸗ Dignitas pictura, ſeu ſtatua eſt, quæ initio Congra- “ (gvo⸗ vilis ac informis, brevi ab ommibus ſummo alatio- mitico pretio comparatur. Aurum eſt, quod ſordens àne eſector fodinis erutum, ſi purgetur, in ſui pretium, . are i Mcin non t ac amorem pellicit contemptores. Idcircò Joan- Walt, ³ m ri nes, ut cogitationes Judæorum Magna de ie AUuninlirtone adumbrare cognovit, picturæ elegantiam Hu- Ihbiaten de militatis penicillo abolevit, antequam fonis per Kaln irri linguam expoſita, ità eum oblectaret, ut vin- lmee, oblar ceret. Quare primas Ambitionis lineas delea- een illia t mus; conſcii, raros eſſe, qui ab abſoluta Ho- llt ari norum pictura non rapiantur. Eva haud me- Tpiditas Ennlnn, ql lioris conditiomis anxia, ut tamen à Serpente paf fer- in Proſe accepit futuram ſe ſicut Deam, adeò exarſit in vorem. e Ren cupiditatem Divinitatis, ut nec Funus horrue- Iyrenizs Emiz à min rit. Saül aſinas inquirens populo præeſſe re- flendum. , unn ſ cuſabat. En Honoris initia quam facilè con- un Dminn temnantur! mox prælatus Iſraeli, nec Samué- Nn Mii li ſubeſſe potuit, nec Deo. David tantæ hunn- Nu litatis vir, ut ſceptro potitus eſt, non ſat ha- ain buit populo imperare, niſi eum dinumeraret ad dil) pompam Dominats. Nero reluctabatur renun- n ſun. tiandus Imperator. Verùm ubi abſolutam ho- Gunm 8 noris ſtatuam vidit, eâ adeò oblectatus eſt Ent chin ut ſupra ruinas Urbis elevaverit ſolium. Ita- kache dn que ſapienter Joannes non ſuſtinuit perfici ſuæ inn Famæ Idolum, veritus ne ſe quoque Adora- int te torem haberet, ſicut Hebrææ Genti contigit ed 1l in eremo, ornamenta ſua in Vitulum recuſa lben mee veneratæ. In corde Judæorum, ubi conflaba- tur, ſimulacrum, dejecit, affirmans alium ven- turum: Humili tas & Co. gnitio ui Talenta; pre Spiri- tu, ſumna effeiunt. Rex au- diat cau- Aulici frænandi. Rex regat Superior agat. Epiſcopi parcè utä. zur Vica- riis. Dignitas cur ali- quando in indignis. Aulicus non pro- motus. Matth. 1 8. turum, cujus ipſe non mereretur calceamenti corrigiam exſolvere. Qua in re Babylonio- rum videtur ſtatuam expendiſſe, quæ lutea erat in plantis; caſura, ſi vel ſaxo percellere- tur, undè ſurgebat mirè fragilis, nec ruina Turris dejicienda, ſi parte ſui ſublimiori, quæ aut in ferrum, aut in aurum obduruerat, premeretur. Non mirum, ſi Joannes in tan- tam excrevit Magnitudinem, qui à tam de- miſſa Sui Confeſſione incepit. Statua enim, quæ luteos habuit pedes, humiléque funda- mentum;, aureo capite inſignis extitit. Et ſanè Joannes pedes ſibi luteos finxit, aureumque caput impoſuit, cùm, Vilitatem ſuam faſſus, Chriſtũ, Deum ſuũ & Caput apertè pronuntia- vit. Videamus nunc, quid de Chriſto edixerit. Lſe vos baptizabit in Spiritu ſancto, & igni; Cujus ventilabrum in manu e- jus, & purgabit aream ſuam, & congregabit triticum in hotteum ſuum, paleas autem comburet igni inekrtin- guibili. Verſ. 16. 17. Princeps & Judex à Joanne JEsUs deſcri- bitur, cujus ipſe Præco, & Præcurſor coœli- tùs fuerat deſtinatus. In quo plurima, quæ imitemur, agnoſcentur. Primum. In manu ſua ventilabrum geſtat. Rarus in Provincis Dux, & fortè Prætor quoque, qui non committat alis ventilabrum, quique populos regere ve- lit, regnorum avidior, quàm regendi. Mi- niſtris traditur ventilabrum: quo plerumque in ſua ipſi commoda abutuntur. Hinc fit, ut ſæpè triticum comburatur, & in horreum pa- leæ congregentur: quòôd & advocentur indi- gni in aulam, & innocentes explodantur, damnentuúrque. Hinc dolemus, paleis non ra- ròô referta horrea, adminiſtratoribus ſcilicèt impiis, & igni frumenta adjudicata. Hinc etiam (quod ſonat litera) Urbium ſames, quòôd tritico ſupponantur paleæ, dum Cupi- do Præfectorum haud fruges reponere ſtudet, ſolicita non tam de publica area, quàm de arca propria. Planè ſi per ſe Primores regni adminiſtrationem ſcrutarentur, miniſtrorum iniquitatem deprehenderent. Hinc apud Mat- thæum Patrifamilias, cùm cœpiſſet rationem bponere, oblatus eſt unus, qui ei debebat decem millia talenta. Quòd ſi, cùm tantàùm cœpiſſet rationem ponere, tantum reperit damnum, quid monſtri non inveniſſet ſi ju- dicium proſequeretur? Nota: ei debebat, nempe Regi; quia fſcilicèt ſubjectis extortæ pecuniæ à miniſtris, & regnis illata incommo- da, damna ſunt Regum. Siquidem patrimo- nium Dominantis, Populorum opulentia eſt. Sciant Principes illius impleri horreum, cu- jus manus ventilabrum examinat paleas. Audi Evangelium: Cujus ventilabrum in manu ejus? Quid indè? Et congregabit triticum in hor- reum ſuum. Sejanum in profanis habemus, Amanum in Sacris Annalibus, qui ſatis a- pertè confirmant, ſuis commodis invigilare Præfectos, quoties eis ab imperante traditur ventilabrum. Quare, quicunque Principum cupiunt regia horrea abundare, ægréque fe- runt paleam elevari, comburi triticum, ven- tilabrum ipfſi tractent, ſiquidem ipſis à Deo eſt commiſſum. O quoties palea, videlicèt occulti homicidii reus, nefandi author ſacri- Stromatum , Lib. XIII. 21 legii, publicæ tranquillitatis proditor ſuppli- cii flammas non effugeret, ſi Primas cauſam ipſe ageret, & non Judicis mamui permitte- ret ventilabrum, quam ſi reus auro impleve- rit, ferro exarmabit! Quàm ſincero frumen- to, quamque ſapienti ſubſellia redundarent, ſi de ſubjectorum meritis Dux cognofſceret. Denique, nunquàm frumenta reponentur, u- renturve paleæ, niſi ventilabrum in ejus ſit manu, in cujus dextera floret & ſceptrum. Fœderari duo hæc debent Tribunal & Thro- nus, ut benè currentem bravium cohoneſtet. Secundum. Qui gerit ventilabrum, aream purgabit, ſed ſuam. Unuſquiſque enim alio- rum paleas deteſtatur, & videt; ſuas autem non conſpicit ſtipulas. Prælati aream Religio- ſorum purgare volunt; Religioſi purgandam clamitant aream Prælatorum. Detrahunt de ſummis Præſulibus Principes, horum ab illis tum ferri, tum auri ſitis damnatur. Alienæ denique areæ quiſque ſolicitior, feſtucam in alterius oculo deteſtatur, in ſuo trabem non ſentit. Non ità Chriſtus, qui aream ſuam re- Purgat. Quèòd ſi in Chriſti aream irrepunt ali- quando palex, quis mirabitur, ſi inter fru- menta Religioſarum familiarum Zizania inter- dùm ſuccreſicunt. Ubicumque frumentum e- rit, erunt & ſtipulæ. Utinam paleæ non in- cludant & tegant triticum, id eſt, ne ambi- tioſi præſint humilibus, impiique virtute præ- ditis anteferantur. Expurgandæ autem areæ ea videbitur ratio optima, ut excuſſa ventilabro Frnna frumenta quidem aream repetant, pa- eæ in aére volitent, aur4, ventôque huc, il- lucque delateæ. Sola Ambitio diſcernit inter“ pPaleam & triticum. Quem videris Coœnobi- tam delectari aulà, rapi aurd, honoribus in- hiare, Paleam ſcito: quem verò intueris refe- rentem ab aula pedem, velociter repetentem locum ſuæ humilitatis, libenter jacêre, diffi- cileè elevari, Frumentum eſſe intelligas, quo plebs Chriſti nutrietur. Haud cœleſte prædi- Cationis pabulum expectandum à paleis eſt. Paleæ verò ſunt, qui omni vento doctrinæ circumferuntur, vagi, curioſi, elati, alti- tudinis appetentes. Pro Frumento eos habet;, qui horreo ſe concludi gaudent, qui ſecretum amant, qui molam mortificationis ſuſtinent, qui clibanum poœnitentiæ non refugiunt. En quot neceſſe ſit, tormentis ſubjaceat Triti- cum, ut Domini populos alat! Tertium; quamvis omnes noverit Chriſtus, ventilabro tamen utitur, ut non tam ſuo genio granum videatur à paleis ſeparaſſe, quàm judicio com- muni. Itaque Superior, etſi ſapiens ſibi eſſe videatur, neminem tamen Paleam appellet, aut Triticum, ſed Ventilabrum domeſticæ conſuetudinis, & famæ bonos à malis ſepo- nat, ſuãque cujuſve ſeu levitas, ſeu ambitio ſtipulam illum pronuntiet. Aberrat enim per- facilè, qui ſtipulam non Ventilabro dijudicat, ſed Oculo. Non rarò quem putas Paleam, Fru- mentum in ſe tegit internæ virtutis, extimaæ cujuſdam imperfectionis ſtipulà involutum. Quartum; Paleas igne comburit inextingui- bili. Nimirùm non ſatis eſt Viros Fidei,; 8S Reipublicæz ſummè noxios capite plectere, niſi ſupplicii veſtigia poſteris imprimantur: Sic à Deo actum cum Gabaonitis excluſis à Tabernaculo in omnes generationes. Sanè ſi inextinguibilis flamma iniquiſſimis decernere- tur, facilius extinguerentur ſcelera ; quæ, duům nitunur Cen ſores aliorum. Eecleſia Sr giones non infames ob non- nullos Te-=⸗ piditate infedtos. Ambitio. Religioſus Semiauli-⸗ c. Cellæ mor. Aula vi- tanda. Zudican⸗ tes temerè.- ge versktas, 22 nitimur reſtinguere brevi, & citò extinguen- da poœnâ, inextincta experimur & querimur. Uſta iſta Palea eſt igni inextinguibilk, cuùm Giezi non ſolus leprâ notatus eſt, ſed macu- landa ejus Poſteritas nuntiatur. Igne inex- tinguibili Judæorum paleæ concrematæ ſunt, quas vagas totus orbis irridet. Planè prodi- tores, qui regna invaderent;, frequentiores latronibus doleret Reſpublica, niſi derivan- vex exzâ da in ſobolem paupertatis, & infamiæ pona plorum & Tetardaret. Cæterum, cur non libentiùs re- eperum. gna occuparentur, quàm veſtes, quibus ſuam nituntur exſaturare ſamem raptores, & fures? IIlud in extremum locum rejecimus, quod Conßlia- non modicâ admiratione me detinet. Joannes rii ec. Chriſtus haberi cœperat, Deuſque credi: & Correcio tamen nullum legitur edidiſſe ſignum. Undè Concio ſe ria. libera. tanta in ignito homine, & nuſquaàm viſo au- thoritas? Habitus enimveròô Poœnitentiæ, & Confeſſa- ſermo ab omni lepore, urbanitate, ac aflen- gia i, tatione abhorrens ei tantùm dignitatis conci- Morzif- liaverat, ut homo credi non poſlet. Libertas catio car- illa reprehendendi;, illa Divinitatem indidit porii. quamdam prædicanti. Procul dubio ſi Chriſtia- ni Oratores acriùs inveherentur in vitia, & ad captandam auram accommodatos verborum flores negligerent, Dii quodammodèò haberen- tur; præſertim ſi ſermonis auſteritatem vitæ ſeveritas confirmaret. Herodes autem tetrarcha, ocum oorripe- retur ab illo de Herodiade uxore fra- ris ſui, & de omnibus malis, quæ fecit Herodes, adjecit & hoc ſuper omnia, & incluſit annem in carcer rem. Verſ. 19. 20. Religieſus Joannes in Aula! At non libertatem ibi Aulaw quærit, ſed vinculas non Herodem palpat, vitet. ſed reprehendit, non Purpuram, ſed Carce- Religieſu:s fem impetrat. Tuiquoque ſi in aula vincula Auià non ſubis, hoc eſt, arctins Legem imples, minuſ- viter, ſi que tibi licere ducis, quia plùs licet, Joannes Correctto- es. At, ſi aulam petis, ut ſolutus omni lege nem ad- ac diſciplina liberins wivas, non Tu Joannem bibet. . * 3 refers, ſed Herodem infeliciter repræſentas. Quaàm rarus hodiè, qui aulam ſubeat, ut indè compedes revehat, vel ut ibi Principis vin- ciat libertatem. Et concionatores non rarò eva- dunt coram Regibus aſſentatores: utinam ſce- lera quoque blanditis non nutriant. In Aulis Chriſius, Patris Sapientia;, Stultus habetur; & Candor; veſtimentum eſt Delirantium pe- nes Herodem. Deridetur enim Juſti ſimplici- tas. Et ut Chriſtum amentiæ arguerent, albâ Luxuria. Veſte circumdederunt. Ubi nunc ſunt, qui li- bidinem ferendam eſſe in Toparchis clamitant; aiuntque , connivendum, ſi tantæ Potentiæ Oceanus, uni voluptatis littori attundatur? Putant enim non explodendam à ſolio Vene- rem, dummodò non conjungatur cum Marte. Correſtio. En Herodes Pacis amator, & Belli oſor, ad- nis impa- huc tamen à Joanne reprehenditur propter He- ens rodiadem, uxorem Fratris ejus. Porròô Hero- rr Sr- des, dum Joannem conjecit in vincula, om- Concio- Nia viciſſe dicitur facinora, probrâque ſua. natores Nimirùm nmihil gravins divinum furorem ar- henoran- mat, quàm Prædicatoribus &- Correctoribus Zch z. illata contumelia. Olli tetigerit vos, inquit, à. anget pupillam oculi mei. =ð DW —2 * Faäctum eſt autem, olm baptizaretur aommn's pobulus, & NESU baptizato & orante, apertum eſt cæœlum, & deſcendit Spitias Sanktus corporali ſpecie ſicut Columba in ipſum. Verſ. 21. 22. Ml Quid eſt, quòd priùs Joannes perhibetur in Oserarius carcere, tum Jzss refertur baptizatus? E- Mortif- quidem ſi ineas temporum rationem, haud "ationem dubiè hoc eventui repugnat. Ideò fortè, ut Zlmgee. intelligamus illum efſe Divinorum Sacramen- gien e. torum percelebrem Adminiſtrum, qui Vincu- riſdictii. la non refugit, qui Carcerem non exhorret, Zelus oh⸗ qui Reges non veretur. Cur autem JEsUs, sevan- poſt baptimmum;, cùm videri poterat purior, Zaee orat tamen? ut nos doceret, majori indigere Hemines cuſtodià Innocentiam ſanctiorem. Et ſanè idem- non timet. imet Jordanes, qui abluit pomitentes, hoô do- Pati pre cet, dùm tanti adminiſter lavacri, innocen- . „. tiæque reparator, poſtquàm Judæam laverit, nimapum in lacum tandem Sodomæ influit. Oratio ita- ſpernat que poſt Baptiſmum; Cuſtodia poſt Cando- Perienla, rem: Lectulum enim Salomonis, quia aurea Mertiß- poma ornabant;, ferrei ſervabant milites ex , fortiſſimis Iſraél. Caput enim aureum Baby- §. joan- lonicæ Statuæ nihil contuht, quia deſüt in pe- ner. des luteos. Splendidum nihil initium proderit, Ciream- ſi in extremo degeneret. Ideò cum Salvatore, erf g; poſt Baptiſmum, Orationis ſcutum aſſume. “l Porrò quantùm arcanorum ibi latet, ubi poſt i. JEsM aquis immerſum tanquam peccatorem, Pœna etia Coœlum reſeratur, Spiritus deſcendit, Filius 'riake ipfe declaratur a Patre. Nimirum cuùm haberi ,* peccator non refugeris, tunc Filius Dei eris. pepiten- Videlicèt ſi pœna tibi infligatur ad emenda- tia izſi- tionem ſceleris non patrati, gaude. Etenim ſi α zole- inter homines ex illo baptiſino delinquens ar- H gueris, à Deo adoptaris in Filium, à Spiritu 1 Ffyrn: eligeris in Templum. Non mirum ſi beati di- 4 cantur, qui perſecutionem patiuntur: ſiqui- Perſecutin dem injuſtam poenam ſi ſufferas, merità digni- non nocet tate extolleris: ſi laveris ut maculatus, à Deo ut immaculatus reciperis. Non ergo recuſemus ablui, ut cœlum reſeremus, renuntiarique me- reamur Dei Filii, dum nos baptiſmus Pœni- tentiæ virtutis deſertores pronuntiat. Nota ve- ròâ, JmsM non ſe ipſum abluiſſe, ſed baptiza- tum à Joanne. Non enim virtus eſt, ſe pecca- torem ubique clamitare, ſuperbaà humilitate. Deo dignum ſpectaculum eſt, ab alio emun- dationem, & baptiſimnum pati. Vidimus ple- Perſectie roſque, qui ſeſe ſceleſtos ſubſcripſerant, ne ſe⸗ S mel quidem ſuſtinuiſſe, à Prælato deſidiæ ar- ues, gui. At cur in Jordane, ubi regnat Humili- tas, & ſupra Thabor ubi Majeſtas refulſit, ea- dem audita vox eſt: Hic eſt Filius meus dile- Matth. 3. tus? Cur in tam diſſimili ſpectaculo tam con- ¹7 ſonum Patris teſtimonium? Equidem, ut ; Felieitas quod ſentio, fatear: Cùm Deus Juſtos affligi aert⸗ permittat, variiſque ærumnis exagitet; cuðngtcri⸗ ſemel in Thabor felix videri Chriſtus potuiſſet, rm. ſtatim clamavit, Filium ſuum eſle; veritus ne Dei Filius non haberetur, qui procul tunc viſus eſt aà flagello, & non umbrâ oppreilus opprobriorum;, ſed felicitatis luce apparuit il- luſtratus. In Jordane veròô idem teſtatur, ne homines crederent Dei Filium non eſſe, qui inſtar Peccatoris aſcenderat de lavacro- . ⸗ ſte, / ginna 1. 2. Lanè Peat M Ch 4 mum. Qu ,1 oniores v aupidiores 1 n byangel 2 lanct, mn (Nlle 6 6r. (mnletudin 1 ai, ſeſti em Jros htudo & m iwine glat * ſerpende: Inmn, I „ llnn te Opogniberi contieniss m Deo! Efimnam . n Naning ſuſti ln Nan Jros z P tentabatur. inm, opt ²ò ide mitit tn agete. lr util ma, ſunmmu n auten ei, Nie , Vell2. ls ſinn Retonng frud ckborum il 1 Dradica En, ils e nun, iwnit, . le euit; de R lhit in altei 8 un Cln ln Mn ſte eahtt: “ S8tromatum, Lib. XIII. EX CAP. IV. S. L UC K. JESUS autem plenus Spiritu ſanbto, regreſſus eſt à Jordane, & agebatur in Spiritu in deſerto diebus quadra- ginta, & tentabatur à Diabolo. Verſ. I. 2. Lanè Spiritu ſancto pleni non ſunt, ſed P vanitate tumidi, qui per plateas aguntur. Nam Chriſtus, plenus Deo confugit ad ere- Spiritus . . . andus. mum. Qua in re elucet, pleniores Spiritu non Cella. prormiores nos eſſe debere ad ſpectacula, ſed Curioſi- cupidiores eſſe oportere ſolitudinis. Theſaurum za5. in Evangelio homo, qui invenit, vadit, & Zelus a. abſcondit. Ità tu, quéò largiùs divino rore nimarum Ccomplueris, es magis recedas ab hominum Rei va- conſuetudine. Non quidquid in oratione exce- car. piſti, feſtines expromere populis. Solitudi- nem Jnss petit plenus Spiritu ſancto. Planè ſolitudo & cordis, & domicilii, cuſtos eſt Cireum- divinæ gratiæ, & magiſtra virtutum. Verùm ſpecétio perpende: Actus in deſertum Jnss per Spi- Perfedi. ritum, à Diabolo tentatur. Non putes, ſe- Here curum te fore ſi a Deo traharis in ſylvas: perfectio. oppugnaberis, imò & plenus Spiritu ſancto nis. ſuccutieris à Daæmone. Rurſus non exiſtimes Religieß non à Deo tibi Solitudinem, vel Religionem nitus exa- Nam JrsUs & ducitur à Spiritu, & à Diabo- gitantur. lo tentabatur. Imòô ſcias, tunc plenum te eſſe Spiritu, optiméque in loco collocatum, cùm d te indè nititur Princeps tenebrarum præcipi- tem agere. Et nihil manducavit in diebus illis, &, conſummatis illis, poſtea eſurit. Di- xit autem àli Diabolus, ſi ſpilius Dei es, dic lapidi huic, ut Panis Jliat. Veri. 2. 3. Jrsws futuræ Præcdicationis lineas in jeju- Jejunii, Mio deſignat & ſolitudine: quòd nihil ità Præ- dicationis fructum impedire poſſit, quàm ſi is, qui Dei verbum fundit, vel effundatur in ciborum illecebras, vel vagus in curioſa Zelus a- diſſipetur. Chriſtus ſanè ſeptuaginta Diſcipu- nimerum los ad prædicandum emittens, monet, ut e- nibilep. dant, quæ illis apponuntur. In quamcunque do- Luc. 9.4. Mum, inquit, intraveritis, ibi manete, & inde Merta 49 ne exeatis; ne, aut lautioribus potiùs epulis, lin os quam obviis inhiarent, aut ad ſpectanda ur- letn, bis ædificia, & pompas luſtrandas dilaberen- t M tur. Gulam frœnet, quiſquis cum Jnso præ- I dicare incipit: & & Solitudine ſuggeſtum ſu- beat, ſi cordium ſqualorem in cœleſtem amoœ- Zelusa. Mitatem cupit convertere. Illud quoque me- nimarum Minerimus, fundamenta domuüs ſolita latere: vixe ii quæ ſi non lateant, fuique pompam oſten- aeer. tent, fundamenta non ſunt, ſed futuræ ruinæ inſttumenta, & prænuntii. Quid ſperandum ab eo Concionatore, cujus nullum abſtrudi- tur fundamentum, cujus ſolitudinis nulla cu- Piditas, cujus omnis vita in aperto eſt, qui a deſtinatam, ſed à Satana, quòd ibi bellum entur, ſi . . 1 e tentazio gravius ſuſtineas, quàm perferres in ſæculo. ad exteriora proclivis, nuſquàm ſolus, nun- quàm ſolitarius, vanitatibus ac nugis expoſi- tus? Plane hic ſuper arenam domum ſuam Dignizas ſtatuit, primo impetu vel auræ popularis, vel E'é"lehßa- adverſi turbinis ſubvertendum. A Chriſto diſ- D f, se cat, qui trium annorum domui, triginta an- 4a. norum ſuppoſuit ſundamentum; tamque bre- vis Pprædicationis tam diuturnum eſſe voluit tyrocinium. Nimirùm tam altè infodi debet id vitz genus, quod percurandis criminibus deſtinatur. Verum, quoniam Chriſtus ſilet, Dæmonem audiamus garrientem, ut ſuis eum armis facilius ſuperemus. Is jejunantem Sal-— vatorem aggredi nequaquàm auſus, expletâ militià & quaſi poſito thorace Jejunii, iner- mem, ut ita dixerim, adoritur, cui blandâ oratione lene tormentum admovet voluptatis. Di Filius Dei es, die lapidi buic, ut Panis Conſilia= Kkat. O quoties Chriſti militum virtus hàc vii imrii. machinâ evertitur! Quàm frequenter Conſi- Tepidias, liarius accedit, & dicit, ſi Filius Dei es; id eſt, ſi non timore ſervi, ſed fili amore tra- heris, dic lapidi huic, ut panis fiat: commu- ta duritiem iſtam virtutis in ſuaviorem pieta- tem, quam deguſtare poſſimus ut panem, non horrere, ac calcare ut ſaxum. Alii ſanctè vi- gerietas vunt, nec lapides ſunt. Si vis proximos paſ- rerineda. cere, non fugare; commutetur in panem la- Propoſita pis. Hi verò qui literis dant operam, lapides s, d, maximè ſint, ſeverâ quâdam legum cuſtodiâ . ſaxei. Siquidem lapidibus inſcriptæ literæ mu- nificentiùs exponuntur, poſtquam inciſæ ſunt ſcalpro. Doctrina enim Religioſorum tum ad erudiendos Populos perennis proponitur, quan- do non in membranulas emolleſcit, ſed ob- dureſcit in ſilicem; adeò ut non Populorum laceretur vitis, ſed Vitiorum magis impetum retundat. At Dæmonis hæ voces ſunt, & tali machinà ſolida fundamenta virtutis ever- tuntur. Ædificator eſle debes animarum, non Paſtor; ideòque lapides tibi opportuniores ſcito fore, quam panes. Cave, ne ſi Panis e- vadat Virtus tua, de te dicatur; comederunt Oſee 7,912 alieni robur ejus, & ipſe neſcivit. Brevi eſu- ries, ſi in cibum, & non in ædificationem, ſpiritum fortitudinis convertes. IIIi ſe in pa- nes commutent, qui devorant plebem Dei, ſicut eſcam panis. Neſcio enim quo modo, zZelus a- Qui panes incipiunt eſſe commentitio charita- aimarum . . riiss. tis velamine, devorare conſueſcunt: Previ- que panis eſurit, qui dùm lapis erat; fame- licos nutriebat. Quot dolemus paulatim eli- Humani quatos & lapidibus in eſcam; qui, cùm initio zimores. aliis ſe accommodarent, mox ſibi alios coop- Tepiditas tarunt: quique proximos paſcere incoœperant 5 paſt fer- eorum copere ſaginari ſubſtantia. Eſto lapis, vorem. hoc eſt, marmoreus eſto virtute, cenſeâſque Dæmonis vocem eſſe, quæ tibi immurmu- rat, Dic lapidi huic, ut panis ſtat. Etſi, ut Superior verum fatear, aliud hinc erui documentum mitis. poteſt. Nimirùm, ſolo interdum verbo poſſet superior Superior lapides in panem convertere. Si e- amore du- nim dura, quæ imperat; ſuaviter imperaret, eat. X :1 . 1. 4 1 Confeſſa⸗ profectò illo labore Dei filius paſceretur, qui i: alioquin lapidatur, & obruitur. Si filius Dei dißreri. es, ſi filiorum Dei es parens ac præſes, Dic, Correczio ut lapides iſti panes fiant. Suavitate præcipien- ſuavis. tis præcepti durities colliqueſcat. Hinc Da- Oedien- vid Dei mandata in eſcam converſa fateba- “ isn- 2 ſit. tur, cùm ea dulciora ſuper mel & favum te- ſtaretur. Itâ-ne aggravatum jugum, crux im- poſita, inhibitus amor in patrem, mella ſunt? Equidem 24 Can. 4. X1I. Eleétio Status. Felicitas vana. Tempora lia vilia. Belicitas vana. Aslicorü Ses. Ambitio andax. Equidem Mellea non ſunt, ſed dura, ſed aſ- pera, ſed lapidea ; verum ille dixit, de quo dicitur » Mel & lac ſub lingua tua. Idcircòô emanantia per linguam melleam, etiam man- data ſaxea evaſere dulciora ſuper mel & fa- vum. Itaque Dic, ut lapides iſti panes fiant. Condire non graveris verbo ſuavi rupes & ſa- Xa, ut ſaltem in verbo Dei vivat, cui nega- tur vivere in ſolo pane, cuique lapideus præ- betur labor ad eſcam. Et duaxit illum Diabolus in montem exr- celſum, & oſtendit illi omnia regna orbis terræ in momento temporis, & ait illi. Tibi dabo poteſtatem hanc u- niverſam, & gloriam illorum, quia mihi tradita ſunt, & cui volo, do illa. Tu ergo procidens, ſi adoraveris coram me, erunt tua omnia. Et reſ- pondens J ESUS dixit li, ſeriptum eſt, Dominum Deum tuum adorabis, & illi ſoli ſervies. Verſ. 5.6.7.8. En vera terrenæ felicitatis imago, ipſius Satanæ penicillo ad vivum exprefſla. Penſe- mus ſingulos linearum ductus. Primò, Ut ſæculi pompam Domino oſtendat, eum in montem editiſſimum duxit. Dolum intellige. Temporalia enim optanti ſuaviora, quam ade- pto, longè intuentibus ſui excitant deſiderium, poſſidentibus, iiſque immerſis faſtidium pa- riunt. Honor emm, uti pictura, in quadam diſtantia delectat, quæ „ſi cominus frin velis, ſtomachum facit. Rara imago eſt, quæ appro- pinquanti non evileſcat, cùm diſſito pulcher- rima videretur. Salomon quoque cùm Deli- ciis irritaretur, magnam in eis repoſitam ſua- vitatem crediderat; quibus potitus non ſemel Vanitates Vanitatum appellavit. Ideò vaſer Oppugnator in præaltum montem JrsMtran- ſtulit, ut eminùs contuens regna terrarum, il- liceretur eorum fuco, quem procul dubio ri- dendum ſciebat comimus intuenti. Teſtatur hoc David, qui à ſolitudine traductus illece- bràâ dignitatis ad aulam, eam per gladios, per- que diſcrimina rerum & vitæ tamdiu magni fe- cit, quamdiu illa caruit. Nam ſceptro potitus, ociùs & throno confugit ad eremum, quàm in- dè non feſtinarat ad ſolium. Vix invenies, qui non miſer ibi ſit, què ſi deveniſſet beatum ſe fore ſomniaverat. Secundò. Omnia regna oſ- tendit. Quàm lberalis eſt Mundus in ſuarum exhibenda pompa digmitatum! At ſolos oculos fallaci ſpectaculo detinet; cæterùm ſemper oſtendit, ſemper ſe clamitat collaturum, ra- rò confert, nunquàm tradit, quæ tradit. Et quidem omnia oſtendit regna. Quis verò tam amens, qui omnia audeat ſperare regna, impe- riâque terrarum? Et tamen nemo tam poſtre- mus in ſæculo, qui ſuprema deſperet. Quæ oſtendi tibi poterunt, conferri non poterunt. Tertiò, In momento temporis omnem Ambi- tionis ſupelleétilem expromit. Haud igitur grandis ſupellex hujus iæculi, quæ tam brevi temporis puncto exponi poteſt. Nimirùm bre- vi duratura, brevi quoque ſpatio oſtenditur. Magnas ſperaveras in honore divitias, copio- ſam ibi reconditam putaveras felicitatem? tam levis, tämque compendioſa eſt, ut tota de- Oliva monſtrari poſſit in momento temporis. Quar- cilius Chriſtus raperetur. Nam ſi ſingula atten- tiùs & accuratius contemplaremur, contem- neremus. Ità afſlolent Mercatores, quorum merces, ſi corruptæ fortè ſint, acervatim, & feſtinanter ementibus proponuntur, ne fortè maculas deprehendant, & abſcedant. Et ſane quis tam carò emeret Dignitates, ſi non in momento temporis earum fucum, vanéſque colores perpenderet? Haud enim Chriſtianus animus Honoribus caperetur, ſi per tempus ei liceret intueri damna patrimonmii, temporis ja- cturam, animæ diſcrimen, animi ſervitutem, rerum omnium abdicationem? Quis feſtinaret ad Infulas, ſi pondus conſideraret in virga, ſi ſolicitudinem videret in purpura, ſi æſtum intueretur in curis, ſi contemplaretur compe- des in corona, ſi rationem ſibi reddendam Numini perpenderet de iis, quibus reddide- 1R . . Mundus tô, In momento dixerim humana omnia ab H 3 Dæmone expoſita; ut tumultuario aſpectu fa- Spes ſacn. larium. Blectio Status. Dignitas noxia. Exercitia rit rationem? Verùm, dùm in momento tem- ſpirima. poris paludamenta uſurpamus oſfcitantibus o- lia pre- culis, tineas ea demolientes non cognoſci- mus, &, profligato patrimonio, æruginem interdum domum referimus conſumentem, non ornantem prætextam. Equidem, qui in momento ſolùm temporis Epulonis illius E- vangelici, byſſumque, purpuràâmque intue- retur, profectò vel patrimonii jacturà eam fe- licitatem ſibi locandam duceret. At ſi diutur- nins eam contemplarere, videres planè ver- mes ex ea naſci immortales, videres oſtrum Hammas emittere, videres ſitim per aureos calices Diviti propinatam, videres, doleréſ- que ex deliciis ſupplicia pullulantia: ambitio- ſiùs plagas emeres Mendici, quam byſſum Epulantis: avidiùs raperes Lazari nuditatem reponendam in ſinum Abrahæ, quam pom- pam Divitis .ternis flammis abſumendam. Quintò. Ambitionis gloria proſtratione diſſe- minatur: Non enim dantur regna terræ;, niſi procidens Dæmonem adoraveris. Quæ por- tentoſa iſthæc ſublimitas regnorum eſt, ad quam procidendo, & deſcendendo pervenitur? Itâà-ne ſurgere non valeo ad ſolium, niſi co- ram Dæmone procidam? Suam ſibi habeat ſublimitatem Imperium: nolo enim faſtigium, ad quod caſus perducit, ex quo ruina detur- bat. Ergo, inquies, quiſquis elevatur, proci- dens adorat Dæmonem? Abſit. Quam multi imperavere Immaculati! Aio tamen ſi nimiùm elata concupiſcat, fore, ut caſui ſubjaceat. mittenda Elecdtioni noſtri ſa⸗ tus. Ambitio. bervitus Aul«. Aulici miſeri. Etſi non Dæmonem adorandum Evangeliſta teſtetur, ſed coram Dæmone. N procidens a- doraveris coram me. Glorioſior eſſet Aulico- rum idololatria, ſi Dæmonem adoraret. At tædet eum tam projectæ Servitutis, recuſat- que viles adeò Sacrihculos. Quare ſibi Lutum ſubſtituit, ſibi Aurum, ſibi Oſtrum, ſibi Ho- mines, mortale videlicèt corruptionis Vas, ſubrogat, quæ infelices candidati (S& ſanè Au- lici Gandidati ſunt, quos cum ſola ſubucula relinquit Ambitio;, ut ità dicam, in albis) venerentur coram ſe. Ab ſervitute itaque im- perium Ambitio auſpicatur: quin & in ipſa Curuli ſede ærumnoſam ſuſtinet Servitutem. Quod ex reſponſione colligitur Servatoris. Qui ut Ambitionem, & Adorationem illius Mon- ſtri deteſtaretur: Scriptum eſt, inquit, Domi- num Deum tuum adorabis, & illi ſoli ſervies. Equidem primam Scripturæ partem Idololatriæ adverſari Dignitas noxia. Arel Aral Dieni E Ui tutemn ſega . D Do Setium: uci ſ 4 Krnt Neun Iilatui, anr, ſgriendun Deo ſe Pwronnin titibu un lern. is wiacl eo lixe Non teke lema: H ilo derin eles De tenzenorurm Humami ge eihaunen 1bos ſper on id il Ners in e nu, que ß Acore Me ¹ undo nol Ucha keſtine Drmon, A mrültqne Wün aures 1 oge Glandoqun llig hrote III bectn en, cone⸗ Poltam . lutane . E (elue „ Ez ſch eam de wiin E hnore⸗ Mooltati ſunt 1 Aurir i, lin llin utt i line da udl 4 adverſari perſpicio; Dominum Deum tuum a- dorabis. At quid Regnorum oſtentatiomi, quid Dignitatum illecebræ cum poſtremis verbis: Et illi ſoli ſervies ? Nuim Chriſtum ad ſervi- tutem alicujus invitavit, cuùm impelleret ad regna terrarum: ut ſoli Deo ſibi ſerviendum eſie Dominus dixifſſe debuerit? An alteri à Deo mancipare Satan Chriſtum, cùm ad im- perium allexit? Quare ergo cupiditatem reg- nandi ſolins Dei ſervitute refroœnat? Ità eſt: ad Servitutem vocatur, quiſquis evocatur ad Sceptrum; tôtque Dominorum ſubjicitur fa- mulatui;, quot ipie Subjectis imperaturus præ- Rcitur. Et ſuperbiæ, & populis non rarò ſerviendum tibi erit in throno. Quare ſi ſo- li Deo ſervire cupis, Honores abdica, qui- bus omnium cupiditatum Subjectorum ſeu ne- ceſſitatibus, ſeu voluptatibus manciparis. Reg- num ſervitus eſt, & quidem multiplex, cu- jus vinculum Diadema. Quòd ſi ille de Pom- peio dixerat aureo ad erus faſce præcincto; Non referre, quàâ in parte corporis ſit dia- dema: Haud ità permagni intereſt, num me- tallo devinciantur frontes Regiæ, an Regii pedes. Denique, ut ſolo nos aſpectu paſcat, terrenorum Montium prærupta fubiri cogit humani generis hoftis. Quid conſequentibus exhauriendum eſt laboris, & viæ; ſi intuen- tibus ſuperandi ſunt Montes? Et quidem Dæ- mon ut illudat eorum aſpectu, ſuis nos hu- meris in cacumen devehit; & in momento oſtendit. Verùm non in momento conſeque- mur, quæ vidimus in momento, & magno ſudore Montium declivitas adeunda erit;, quando non viſuri, ſed adepturi ad Tempo- ralia feſtinabimus. Sextòé, Ut nos decipiat Dæmon, non pompam narrat, ſed explicat; Modeſtia,. mavultque ſibi oculos militare ſpectantium, quàm aures audientium. Unde & nos cautio- res quoque eſſe oportet in cuſtodia oculorum, quandoquidem difficiliùs rejiciuntur, quæ ocu- li admittunt incuriosè excubantes, quia cu- rioſius proſpexere. Gravis machina Terreno- rum aſpectus; citéôque cupies, ſi cupidita- tem „ concupiſcentiàâmque oculorum oculis uſurpaveris. Septimo, Gulæ victorem Am- bitionis machinâ tentat concutere: blandius enim irrepit per inanem ventrem cüpiditas ca- Virtus non thedræ. Quis namque non ſe dignum ho- lolide. nofe judicat, ſi proſtratam ſuos ad pedes ja- Ambitio Cere Gulam intucatur? Itaque inanis venter Religienis cave, ne ſpiritu Superbiæ intumeicat. Le- Curieſi- 18s. Gloria vana. ve via enim altiora petunt. 8. Matthæus hanc i0 1 . . . . aae, Gloriæ tentationem à S. Luca ſecundo loco poſitam, ultimo loco deſcribit: unde & Chri- Matth.4. ſtum ait Satanam expuliſſe illo verbo, Va- 10. de, JNatana. Docuit enim machinam hanc Honoris difficillimè ſuſtineri,; folaque decli- Aulicus natione deludi. Non diſputes cum Ambitio- H „ ne; ſed eam vel fuga, vel fuge. Eam nam- que vincimus more Parthorum. Etenim, qui Honores videre voluerunt, invidêre & proſtrati ſunt. Et duæit illum in Hieruſalem, & ſta- tuit illum ſuper pinnam Templi, & dikxit illi: Si Filius Dei es, mitte te Perfecti hine deorsum: Soriptum eſt enim, Humiles 34 ℳ4 . . ſ. r: & d. dJudd Angelis ſAis. . Verſ. 9. 10. bedientes. Poſt triumphum Gulæ, & Ambitionis; Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIII. 2 5 collocatur Chriſtus ſuper pinnam Templi, ut Humili- indè ſe præcipitem det. Facilè enim abſte- a n mii, & duri honorum contemptores Eccle- . ci⸗ ſiam calcant, & de ſinu tam piæ Matris ex- ia in cutiuntur. Rarus, qui, ſi purpuram calca- Mori f- verit, Templi pinnaculum non conculcet. Vi- ei & detur enim ſibi; etiamſi ſe è templo demittat, Humili- ab Angelis excipiendus, & incolumis evaſu- 5 E ie rus. Aries hic difficulter eluditur, & ſi quem Eis Komas quatit, evertit. Ides & Dæmon Scripturæ ne ſuab- involucro eum obtexit: & Dominus hanc dantur duntaxat tentationem appellavit, dicens: Non Religioſß tentabis Dominum Deum tuum. Levi quovis ſass Gimt. afflatu excutitur, qui diu jejunavit; ideò Luc-4.12. poſt jejunium, plùs time. Quis autem, poſt Eccleſia- victoriam, ſecurus dormiat, cùm ſemper, Kieci coli poſt triumphum, victorem JESUM gravior ieze- tentatio excipiat? Porrò quanti faciendæ ſunt PBectt. Divinæ Scripturæ; quibus ipſe Dominus ſeſe emnilus armat, in tam arduo ancipitique certamine. nerefa- Quid mirum ſi plerique mortalium Tentatio- ia. nibus ſuccumbant; cùm Scripturas ignorent? Superbia Religioſos vitæ ſan⸗ Et oonſummatâ omni tentatione, Dia- dioru uater⁸⁹ bolus receſſit ab ülo, uſque ad tem- Toausſ. Pus. Verl. 13. Induciæ cum Tentatiomibus ſanciuntur, non Circum- fœdera: & citô victus Dæmon aditum ex- Pedtiope plorabit. Ideò prudenter cecinit Iſaias: Jur- eore. ge, illuminare, Hieruſalem. Hoc eſt, O Ani- la. 6. i ma;, quæ viſio pacis es, noli huic tranquil- litati confidere, noli ſecurè dormire: verùm ſurge,; & ſtatione non contenta illuminare; ne lateat ſub umbra pacis Anguis pugnax. Pla- nè, victis Allophylis, videre ſibi Pacem vi- ſus eſt Samſon, nec veritus inter brachia Vo- luptatis recubare, didicit, docuitque, Sio- ni ſurgendum eſle, & in Pacis viſione indi- gere lumine;, niſi velit lumimibus miſerè or- bari. Non ſola lux excœcat, ſi largius hau- riatur: periculoſias cæcutiit Samſon in umbra otioſæ ſecuritatis. Quare, cùm ſcias Diabo- lum non receſſiſſe niſi ad tempus, vigila in tempore, ne ſuccumbas imparatus. Achab eiim, ut ſcidit veſtimenta, exarmatum quo- que Diabolum fortaſsè credidit. Verùm, qui auxilio ſqualoris & lacrymarum quodam mo- do vicerat, turpius à profligatis vitiis, poſt triumphum proffigatur. Meritéò Sapiens canit; Beatus homo, qui ſemper eſt pavidus. Sæpé& Prov. 284 enim, qui ſecundâà diù uſus eſt navigatione, 14. repentino turbine forbetur. Sæpè, qui pluri- bus reſtitit, uni cedit. Et ſtatua Babyloni- ca, quæ quatuor Monharchias prænotavit, cùm per demolitionem urbium, arcium ever- ſionem, exercituum cædem in tantam excre- viſſet magnitudinem, ab ictu lapilli non ca- vit; & quia timere non potuit, quòd ſine lapicida a præduro Monte lapis abſcidere- tur, undè minimè ſuſpicata eſt, calamitatem irruifle perſenſit. Quis à Monte lapideo me- tueret, cùm nullus ibi oppugnator aut foſlor afforet? Verùm ſine manibus devolutus per Montem lapis incurrit in pedes, & quia fun- damentum concuſſit, mole illa labare cœpit; & diſſolvi. 26 Et regreſſus eſt Jeſus in virtute Spiri- tus in Galilam, & fama eauüt per univerſam regionem de illo. Et ipſe docebat in Synagogis eorum, & mag- nificahatur ab omnibus. Et venit Na- zareth, ubi erat nutritus, & intra- vit ſecundum conſuetudinem ſuam die Sabbathi in Synagogam. Verſ. 14. 15. 16. Non ſuâ defertur voluntate in Galilæam, ſed quò eum impulit Spiritus, ibi Concio- Zeluu natur. Hinc mirum non eſt, ſi de eo fama czum Obe- exiit, antequàm ad Prædicandum ipſe exie- iene:2 rit. Ex Luca enim ſolum uſque adhuc repu- xemplo- 1. — . 47. enm, von. liſſe dicitur Tentatorem, & Jejunaſſe; nihi- lIo minùs tamen magna per ora vulgi de eo ferebantur. Vis ſumma de Prædicatoribus prædicari ? Prænuntios ſui mittant Vitæ ſan- ctimoniam, pallorem Jejunii, ſilentium Ere- mi, victoriam Gulæ, Ambitionis contemp- tum, in Eccleſiam obſequium, Scripturarum ſtudium: conſtet eos in virtute Spiritus ad- ductos, non commendatitiis delatos literis vi- rorum Principum, & Magnificabuntur à po- pulis. Antè opera de Te loquantur, quàm tu ad Alios loquare. Quod autem de Con- cionaturis dico, dictum volo de quibuſcum- que Servatoribus animarum: qui, præ cæte- ris, curare id maximè debent, ne loca ſibi eligant, ſed Jeſum imitati, virtute Spiritũs properent in Galilzam. At quod maximè no- bis duco æmulandum illud eſt: Chriſtum vi- delicèt cùm in Galilæa, tum in patria ſua, Zelus a- non agnatorum, amicorümque domos luſtra- wimarum re, non percurſare fora, non aulam adire, Prdr⸗⸗ ſed in Synagogis duntaxat ſpectari. Nazareth rigns sm Venit: verum nuſquàm legitur viſus niſi in ſo- ſeculari- la Synagoga. Patria quidem illi erat, & ut bus nimia Evangeliſta ait, in ea fuerat enutritus; ta- men nullius domum intrat, vel ſi intravit, noluit lieris conſignari, ne id imitaremur, quod ſcribi vetuit per Evangeliſtas. Duceris ab Obedientia in Patriam: in Synagoga do- ce, ut conſtet, alienam te curaturum ſalu- tem illuc adveniſſe. Neque dicas, nobilium te tecta ſubire, ut eos doceas. Si Chriſti Diſcipulus es, publicè docebis, ut ad pluri- mos Sapientiæ tuæ pabulum pertingat: ut- que non cenſearis privatos diligere, ſi pu- zZelus blicum declinas. Omnibus pateat charitatis promptus, tuæ fons. Quin & Jeſus non expectavit, ut ad ſe venirent, domumque ſuam non conver- tit in Synagogam: ſed feſtinavit ipſe ad fſi- tientes, & in eorum Synagogis docebat. Pleroſque dolemus, frequentià delectari ac- currentis ad ſe multitudinis; & docere in- terduùm Sapiens neſcit, niſi Cellulam ſuam in publicam, utinam non rumorum, nugarum- que Synagogam commutet. Non ità Chri- ſtus; ſed in locis doctrinæ deſtinatis docebat, nequaquam paſſus ſecretum cubiculi populo- rum nugis violari. Viſita- tiones. Oliva Et ut revolvit librum, invenit locum, ubi ſoriptum erat: Spiritus Domini Ila. 6t.. Jſuper me, propter quod unxit me, evangelizare pauperibus miſit me, G. Et cum pliouiſſet librum reddi- dit miniſtro, & ſedit. Et omnium in Synagoga oculi erant intendentes in eum. Verſ. 17. 18. 20. Prima hæc Chrifti concio eſt in Evangelio Concis Lucæ. In qua duo notanda mazimè. Pri- docta ſi. mum;, non ſuam propoſuiſſe, ſed Iſaiæ do- ctrinam, ut oſtenderet, quantùm debeant Conciones Sacris Literis inniti. Ipſe nam- Ledtie que, qui novas conditurus Scripturas erat, Saera. à veterum tamen mommmentis exordium ſu- mit Evangelii ſui. Planè non tam jejunæ fo- rent Conciones nonnullorum, ſi in virida- rio Prophetarum paſcerentur. Verùm, dum E- loquentiam floribus enutrimus, macie confi- citur, & ſine ſucco colorem tantummodèò re- fert vanitatis. Alterum: Concionaturus Chri- Saperiorir ſtus officii ſui explicat partes, non aliis præ- exemplz. ſcribit præcepta vivendi. Ediſſerit, quid ſi- bi faciendum ſit, antequàm docere incipiat, Tor oze- non quid aliis ſit præſtandum. Adde quòd,"n. Qurrexit legere, ut habetur in textu, & non Luc.4.1s. ſedit, niſi abſolutà prophetiâ, & tradito vo- Eceleſia- lumine: Ut ſtare debeat ad executionem pa- ratus, qui cæteris vivendi normam imponit. kici Superiores „ . . . SS . decreia Ideò oculi omnium intenti fuiſſe dicuntur in vondentes. eum; quèòd intelligerent exempla potiùs Concio- tanti Oratoris excipienda, quam verba. II natoris le Prædicationis nomine meritòô inſignitur, "vempli. qui Auditorum oculos plùs ſanctimonid paſ- cit, quàm aures ſapientid. Scias itaque ad- ſtantium attentiores auribus oculos fore, ma- giſque à te expectare quæ videant, quàm præſtolari, quæ audiant. Porrò, poſtquam recitavit verba Prophetæ, complicavit li- brum: ut doceamur, cuſtodienda eſſe, quæ prædicavimus. Complica doctrinam, quam doces: quæque aliis indicis, ea tibi afſervan- da eſſe memineris. Quanti verò documenti plenum eſt, quod indè incoœpit, ubi paupe- ribus Evangelizandum eſſe, Propheta teſta- tur. Non Pauper duntaxat Prædicator eſſe de- bet, ſed & Pauperum amator. Væ nobis, ſi inopes faſtidimus, & faſtidio eſſe incipimus opulentis, is inhærendo. Amen dico vobis, quia nemo Prophe- ta acceptus eſt in patria ſua. Iy ve- ritate dico vobis, multæ viduæ etant in diebus Eliæ in Iſrasl G. Et multi leproſi erant in Hraël ſub Eli- ſeo Propheta, & nemo eorum mun- datus eſt, niſi Naaman Syrus. Verſ. Nihil apertius excogitari poteſt contra eos, qui procul à patriis finibus abeſſe non ſuſti- nent. Nam vel tibi prodeſſe cupis, vel aliis. Patriæ dium Utrumque impetrarunt à peregrinis & ex- „ Deo traneis Eliſeus & Elias. eſt à Vidua Sareptana; Ille Syrum purga- vit à maculis. Quare, intra patriæ fines nec cura⸗ Hic enim paſtus ſandtum. Heru n⸗ 4 iu atal ſu en dier, 6 tenp E. Tis um Chriſi alum i Cenets Malte⸗ Piium 4 I ſu. 14 Carins ir Ne imt rult allida lbi uler Mnig nebet . ſer enineit em len ledi er Pert egrin llr. tempti lpr Feneoli Ann buit. 0 Ped Mags t. Mar Ule eſt; Ie. Un 1n Hipan bed ſorte enum din! ſin Peniun Ee D na ſu us kabiltum; ine k, Ubi i 1 hic p i . Ulis erat un kenpellate Iunt murar liſe & elotes rn . en gint Hae . rhe nulemn 1E ron Mßtm ſani len hit Kam KCI br Achlatbu 5a orcari E Honem exp a n Cignutn Arung, no ni Ecere eum uUI Cekiiſe ee 1 uN N d Henn ipin 1211 erän 1 I 3, nace t Centummod, ongturnnt Cocene Uiſe n. M. in tenn, An e, M tnr ee? zdumt mot. ſz! tin uf l Locerum curabis Leproſos, nec Famelicus ſaginabe- indife ris. Cives enim ſoliciti plerunque magis de inti, natalibus, & ſtemmate, quam de virtute, ſeu doctrinꝗâ, auditâ doctrinà Domini ſtatim Matth. dixerunt; Monne hic eſt fabri filius ?* & con- 13, 75. tempfſerunt eum. Quæ quidem, unam ſi ex- Drbe, g- cipias Nazareth, nulla unquàm Urbium nimarum . r. . . . miilhior Chriſto objecit. Doctrinam ejus plerique procul à calumniati ſunt, non autem obſcuritatem patria. Generis illi exprobrarunt. Nazareni veròô mirantes Doctrinam, Stirpem contempfere. Etiam flumina à fonte remotiora veneratio- ni ſunt. Quæque à ſcaturigine longè poſi- ta carinis, & pontibus tranſinittimus, pro- Vnio in- Pe fontem puellæ calcant, & vix baculo ter adve- tranivadamus. Aurum, ut Tertullianus ait, nc.. ubi naſcitur, non Coronas, ſed Compedes S præbet, nec Reges cingit in ſolio, ſed Reos da siam devincit in caveis. Certè pro fictilibus au- erteru. Tea recipiunt, quos Avaritia egit ad Afros. Superior Peregrina miramur, domeſticis opibus con- idem om- temptis. Hinc nundinæ mercatorum cha- eve rius proponentium, quæ vilius coëmere. bas quo- Venenola Perſica exilium pro remedio ha- que non buit. Sol, quò magis recedit ab Oriente, Populares, eô magis ſplendet , minoréſque umbras fa- cit. Margaritum, niſi eruatur à concha, vile eſt; Roſämque cum radice non legi- mus. Uni Jacobo Judæa obvenit, ex qua in Hiſpaniam digreſſus, in eam rediit, & ides forté omnium primus occubuit. Non enim din Patria Juſtos ferre conſuevit. Im- Familia- perium Eccleſiz Romæ, in Urbe maximè ritas ſe. Judæis infeſta „ quâmque ſibi regnum erep- ria, non . S 5 7 . ivieis turam ſulpicabantur, ab Apoſtolis Judæis etiam eâ ſtabilitum; ut ibi gratioſiorem ſcias futurum mulieri- te, ubi inviſum fore metuebas. Porrô il böue. lud hic placet adnotare, Elham ad Viduam H miſſum, ut paſceretur; & quidem perte- et cum . . . malieri- Duis erat ſubſtantiæ foœmina, & calatitos bas agere. tempeſtate, clauſo ſcilicèt cœlo : Ut deſi- nant mirari Catoniana quorumdam ſupercilia, Zelus la- & zelotes Momi, ſi aliquando ad viduas con- vimarum fugiant Sacerdotes, ut ſubleventur. Vel Eliam i e. mordeant faceti Angues, vel deſinant carpe- zi: re, ſi Prophetantes urget neceſſitas Prophe- Religieſi tam ſequi. Et Chriſtus, ut Hieronymus ſcri- ali debent bit, ſecum habuit wulieres, quæ ei de ſuis Oiera. facultatibus miniſtrabant. Nec minùs libet rius ſolis Tecordari Eliſei, qui Naamanum docuit ra- animabus tionem expurgandæ tabis, non eum tamen conſulat, ſio dignatus eſt miniſterio. Ex quo colli- H gimus , non dedecere Religioſum de rebus nimarum etiam temporalibus conſilium dare, ſed non Ei gravis. decere eum executionem conſiliorum. Non- nulli defuiſſe ſuo videntur muneri, niſi ipfi- Familia- met illa agant, quæ ſuadent facienda. Ipſi Jeute,: Medici fiunt, ipſi Advocati, ipſi Procura- as non ſir tores, ipfi Tutores, & ſi Deo placet, Co- abjeéta, qui ipſi ſunt, tantùmque non Bubulcis ſub- ſtituunt ſe: qui profectò ſi Eliſei meminiſ- 4. Reg. 5. ſent, reſponderent conſulenti: Vade, lavare 10. Vepties Domique remanerent; nec tam fre- quenter alien inficerentur tabe, ſi quos ab- luendos ducunt, importunâ charitate ſud ma- nu non abluerent. Vade, lavare. Ablega, non exterge. Ethicæ Comment. Tom. VI. R— Stromatum „Lib. XIII. Et duxerunt illum uſque ad ſupergilium Montis, ſuper quem civitas illorum erat ædiſicata, ut Præcipitarent eum. Ipſe autem tranſiens per medium illo- rum, ibat. Verſ. 29. 30. Et negabis altitudinem præcipitium eſſe? Nomen ſi- En quo modo à civibus deducitur in Mon- e Werito tis ſupercilium JkSsUs, ut indè in Prærup- Mundus ta deturbetur. Mirandum illud eſt: Naza- fallax. reth urbem florum appellatam eſſe: & ta- Politici. —G . tiſt. men ex tam amono vôcabulo, in quam naorere n, barbaram degeneraverat feritatem! Ità quo- pori Ca- Aue Mundus ornatum præfert in nomine , Kitati ne- ub quo quantùm fœditatis tegat, nimium eeſſaria. ſcimus. Quare fidendum non eſt extimæ ſpeciei, nec ſono perſplendido duci oportet: nam urbs florum Chriſto ſpinas germinat, & Præcipitium parat. Rursùs Nazareth, quæ Florum civitas eſt, quæ Virginis patria eſt, campeſtris non eſt, ſed ſupra montem ædi- ficata: quèôd Caſtitas rarò floreat in plam- tie voluptatis, campeſtrique fertilitate; ſed arduo gaudeat, & ipsâ loci ſterilitate fœcun- detur. Et ſtupebant in doctrina ejus, quia in Poteſtate erat ſermo ipſius. Verſ. 32. E Nazareth deſcenderat Capharnaüm Ga- likææ urbem, in qua ſummo cum plauſu verba ejus excipiuntur. Mox ut è& patria Councio- proſilit; auditur libenter, & ipſius ſermo "ataris fuifſe dicitur in poteſtate. Porrò doctrinam rorzlg. admirantur, ides, quòd cum poteſtate lo- e, „de queretur. Ideéque cum poteſtate loqueba- zas. tur, quia odiſſeé poterat patriam, eâmque deſeruerat. Tuus quoque erit in poteſtate ſermo, ſi mens tua in affectionum poteſta- te non erit. Tunc folùm ſcias admirationi futuram doctrinam tuum, cùm ſermo tuus erit in poteſtate. Oratio enim, quæ blan- diens ſubſervit adulationi, vel tumida ancilla- tur gloriæ, non admirationem excitat, ſed contemptum. Et in Synagoga erat homo habens Dæ- monium immundum. Verſ. 33. Scientia inflat, & in Synagoga docentium Srientis Spiritus aſſidet immunditiæz. En quàm ſub. ne Zut- dole ſapientium conventui veternoſus Ser-“ pens ſubrepat. Non ergo ſtatim indè cre- Reforma- damus exulare Dæmonem, ubi Scientia reg s. nat in cathedra. Et quidem Synagoga A.: Zelus in- Teopagus non erat humanæ Sapientiæ, ſed diſeretus. divinorum Bibliorum Palæſtra erudita; in ea tamen homo erat habens Dæmonium im- mundum. Putäſne cœtum etiam rectè ſen- tientium mali Spiritůs præſentiâ funeſtari non poſſle? Putas à conventu ſemper pro bo- nis moribus ſatagentium abeſſe Dæmonem? Ubique eſt: utinâmque exulet ab altari. Quid de Conventiculis Politicorum, ſi pe- riclitantur & Synagogæ? Verùm quo mo- do expellatur, contemplemur. Exclamanti ita- Luc. 4, gue, Spiritui, Quid tibi & nobis, JEN Na.- 33. darene?. Veniſti perdere nos; Chriſtus impe- C 2 ravit. 28 avit: Obtumeſce, & exi ab eo. Et cum pro-- jeciſſet illum Dæmonium in medium, exiit ab eo. Cur recuſat Chriſtus prædicari, com- mendarique aà Dæmone, quùm illius maxi- mè teſtimonio ſtabiliri Fides poſſit Evange- lica? Quia tota laus ex timore, metuque jacturæ naſcebatur. Non enim ſolicitus erat de Chriſti exaltatione Spiritus impuritatis, ſed metuebat exilium. Politicorum vox iſta eſt in Synagoga interpretes agentium Dæ- monis, Quid tibi & nobis? veniſti perdere nos. Quam ſæpè & ſubſelliis erumpunt tar- tareæ hujuſmodi voces, ſi non Chriſto, Chri- Conſilia. ſti miniſtris, & nuntis exprobrantes adven- lbidem. Politici. rii boni tum? Quis obſtinatius ab Aulæ adytis, à non audi- . . . 5 . z. Curiæ tribunalibus, à conventu Judicum ar- Religieſi cetur, quam Dæmonum hoſtis, Mundique repulſi ab“ victor Evangeliorum Tubicen? Quivis au- Aulis ditur, quilibet admittitur, ipſe non repelle- Aulicas retur Diabolus, ſi aditum poſtularet: ſolus non pro- . . 1 . motes JESUS in probo Sacerdote conſpuitur: ſo- Corree- lus Chriſti Legatus exploditur. Scias timen- zionis im. tem ſibi à JESU ruinam, nihilque ſibi cum patiens. illo clamitantem aut Dæmonem eſſe, aut Dæmoniacum. Et ſanè Aulici ejuſmodi Dæ- moniaci comprehenderentur, ſi juberentur Ibidem. ſilere. Obmuteſece, & exi ab eo. Aulicus enim improbus, nudus, miſer, ulceribus, & mente, & corpore ſcatens dicere poteſt Job. 19. cum Job, Dereliéta ſunt tantummodò labia 20. circa dentes meos. Nihil enim in malis Fa- Aulieis mulis præter vocem eſt, quâ decipiunt Do- Domini . . . non faat. Minos, & lacerant Juſtos. Aſſentantur Dy- naſtis, repugnant Sacerdotibus, Gulæ ſer- viunt, laniant Sanctitatem. Coêrce jactantiam vocis, & nihil in Adulatore reperies. Non enim factis, ſed verbis liberales cum Domi- nis ſunt: nec magna exhibent, ſed loquun- tur. Vis, 6 Princeps, miniſtros tuos dignoſ- cere, ſilentium eis impera, & illos projicias in medium. Liceat omnibus proferre, quæ ſervant; & comprehendes infidos, & ener- Conſcien- gumenos, quos pios, fidoſque exiſtimaſti. Ve- zia ape- rùm referamus ab aula, & foro pedem, & rienda. Spiritum immundum exturbemus è& Synagoga. Severitas Audin? Silentio, & publicatione immundus publiez Spiritus pellitur. Loquax vix libidinis cate- K., . nas effugiet;, ſolutiorque lingua obligat cor. abeng, 40 Contrà, obmuteſce;, & venenum prodas, ſi eyxſolvi optas a teterrima ſervitute. Si cu- pimus à Synagoga impudicitiam ehiminare, non occultò nocens puniatur, ſed publica lues plectatur publicè. Projicitur energume- nus in medium, & ſic Dæmone Synagoga vacat. Recordemur Joſué ſuffigentis patibulo impios hoſtes contra meridianum Solem. Et ipſi David adultero minatus eſt Deus, Sole palam facturum ſe ea, quæ ipſe feciſſet abſ- conditè. Quod eſt hoc verbum!? Quia in poteſta- te & virtute imperat immundis pi- ritibus, & eeunt! Et divulgabatur Jama de illo in omnem locum regionis. Verſ. 36. 37. Concio vana. En tandem dignam Concionatore famam! Plauſus tui non verba ſint, non elegans deſcriptio, ſed immundorum Spirituum ex- pugnatio. IIIius fama vulgabitur, cujus ver- ba eradicant & mentibus Auditorum Spiri- Oliva tum impuritatis. Vincta libido, non luxu- rians oratio præcedere debet triumphum Chri- ſtiani Oratoris. Rara fama Concionatorum, qui rarò ab Auditoribus exulat Immun- itia. Surgens autem Jeſus de Synagoga, in- tro ivit in domum Simonis; Socrus au- tem Simonis tenebatur magnis febri- bus, & rogaverunt illum pro ea. Et ſtans ſuper illam imperavit febri, & dimiſit illam. Et continuo Jurgens miniſtrabat illis. Verſ. 38. 39. Quinam Evangeliorum apex myſteris non redundat! JESsUsS itaque, poſt concionem, non ſecedit in domum ſuam, unius horulæ incommoda diuturnà accubatione compenſa- turus. Non ſudorem abſtergit „ non pran- dio confovetur, non recreatur nugis. Quæ quidem ſi modeſtè adhibeahtur, indigna Chriſtiano non ſunt, etſi Deo digna non fuerint. Sed & Synagoga ſubit domum Pe- tri, aniculæ Socrùús ejus febrim curaturus. Poſt verba procedit ad opus, & , curatis animabus, miniſtrat infirmæ. Secundò, Do- mum mulieris etiam ægrotantis non intrat ſolus, ſed Diſcipulorum ſtipatus multitudi- ne. Non placet eorum zelus, qui ſpecta- torem refugit. Timendum eſt enim, ne qui Fœminam curaturus ingrederis, infirmus ip- ſe recedas, & ſaucius. Et Vetulam, & In- firmam JESUS non convenit, abſque arbi- tris: quanté magis Adoleſcentem horrere Foœminam debes ſine arbitro. Neque veròô accedit ad illam, niſi rogatus; ut ſuſpicio- nem omnem amoveret, quam fortè impar- tiendæ ſalutis feſtinata cupido ingenerare potuiſſeét in mentibus detrahentium. Nota verò, quo modo febrim curet: Nans Ju- per illam imperavit ſebri, & dimiſit eam. Stans, inquit, ſuper illam, non ilh aſſidens, non alloquens illam, non colloquens cum il- la: ut intelligamus non cradonem impor- tare, ſed morbum referre eos, qui cum Mulierculis ſolidos dies nugando conſumunt. Non ſedeas cum Foœmina, ſi eam valetudi- ni reddere optas, ſed ſtes, & quaſi aliò pro- perans non tam ei imperes, quaàm ejus vi- tiis. Siquidem non eam JESUS dicitur in- terrogaſſe, ſed febri potius exilium indixit. De vitiis loquere, non diù loquaris cum Foœ- mina: illis imperes, ut eam dimittant, non iſtam patiare, ut te detineat. Illud hoc loco occurrit expendendum: JESUM ſominas cu- raturum earum ſubiſſe domum, ut patet in Socru Simonis, & Filia Jairi; cumque ob- vios pleroſque curaverit in via, nullam curaſſe legitur Foœminam. Fortè earum pudori con- ſuluit, docuitque in publico non curari Mu- lieres, ſed vulnerari. Una Cananæa Filiæ ſalutem deprecata eſt; ſed quia publicum non erubuit, non pro Fœmina habita eſt, ſed pro Cane; & vix fides impetravit; quod in- verecundia quodam modo petierat. Fortè Do- minus, ut illa domum quantocius revertere- tur, gratiam ei conceſſit. Ita enim Apoſtoli hoc teſtantur, cùm dicunt: Dimitte eum, duta olamat poſt nos. Ea verò, quæ fluxum ſangui- nis patiebatur, ſanitatem ſine rubore non ex- torſit, Concio- natoxris exemplu. Familia. ritas cum mulieri. us. Collo- quia euf mulieri- bus. Opera- rius nihil qusrat prater Animas. Zelus animaru ſerius & cautus ſit. Mulier domi ſit: Matth- 15. 23* 7 huli t Mlin tum 9 e com lmn glll (lati cſim meht o. Sn Neno mnhe kucli u tim M hib ai ſpini ſet enin ſuͤtte 1n A. Cnn . abel ucel anl 1 (or! 4 iulmos 44 (r & n yf Nlat ; 0. e. Qu iu Guntut, i core erig Tun Lun leinte ſe ſioreidat thatur, et, à kel Pyu. guidum. ium ont gettr m immili ge Cljtrbat n tin kerenn Uni omi ſerſ unbe iwpi repe , ſibi Ion antece un erple ine, ſed Ii UndeY InS Eepren m. Ver- OAaim ge e in Vul n tadi temur lan Aumn vite lre tenm eclita ecletemur. We Ulcer lutt, Ge nle ſunt one (he; 1 10 di ligne 1 tett n hen „ W Stromatum, Lib. XIII. Familia- torlit, acriter à Domino reprehenſa. Qui ritas eum moleſtiùs unius mulieris, etiam fidelis, tac- Mulieri- tum pertulit, quàm virorum innumerorum W hiur. compreſſionem. Exhorruiſſe viſus eſt fimbriam Circum- quoque ſuam, tanquam pi mulieris contre- edtio. Ctatione violatam. Vix enim Caſtum indu- Cahſitas, mentum tangi poteſt à Fœmina, ſine diſpen- dio. Tertiò, ſurgens Socrus miniſtrabat illis. Iyfrmas Nemo enim jacens miniſtrat Chriſto. Docet convaleſ- ſancta Fœmina valetudinem à Chriſto récep- ceni. tam Deo debere rependi. Liberatus à febri- bus alii, quam Chriſto, miniſtras? periculo- ſiùs incipis, poſt valetudinem, ægrotare. An- teà enim æſtuabas febri, nunc æſtuas cu- piditate: antè jacebas in lecto, nunc otiaris in aula. Cùm autem Sol ocαοιαäiſet, omnes, qui habehbant infirmos varüs languoribus, ducebant illos ad eum. At ille ſingulis . manus imponens, curabat eos. Verſ. 40. Eledkis Quot habet adoratores Oriens, tot prodit Katus. infirmos Occaſus. Sola nimirùm humana feli- Aula. citas & nocet, & colitur; adoratur, & vul- Mors fe- nerat; occidit, & indefeſſos habet ſacrificu- ieiw. los. Quæ quidem vulnera tum deprehen- Felieitas duntur, cùm occiderit Sol. Aulicus è& ſter- voxig. core erigitur, ut ſedeat cum principibus. Tum Lux favoris ſplendet, putatque eâ fe- licitate ſe omminò de miſeria convaluiſſe. At ſi occidat Sol, & Principis ei vultus ſub- trahatur, aulave eliminetur; tum ſe perſpi- cit, à felicitate vulneratum, & divitis lan- Jeumpora- guidum. Nam tunc inimici emergunt, erum- lia non punt detractores, inſultant faceti; & qui explent. humili depreſſus conditione nihil optabat, cupiebat nihil, experitur ardentiſſimam ſi- tim terrenorum: quique antè beatus erat und domi ſibi adminiſiràâ, mœret, niſi umi- verſa urbs obviam ipſi effundatur. Alius ex inopi repentè dives, mox felicitate deſtitu- tus, ſibi videtur pauper, ſi reliquos omnes non antecellat. Enimveròô non eſt hoc aà for- tuna expleri, ſed irritari; non aurum vo- rare, ſed famem; cædi hoc eſt, non cura- ri. Undè & benè in occaſu Solis ſeſe infir- mos deprehendunt, & accurrunt ad Chri- ſtum. Verùm occaſus iſte Solis vitæ quoque occaſum deſignat, quo inſtante, unuſquiſ- que ſua vulnera clarè intelligit, neſcio qui- bus radiis vicinæ mortis illuſtratus. Tunc fatemur languores eſſe?, quæ videbantur o- pes, dignitates, & infulæ. Ad occaſum enim vitaæ dignitas occidit, opes effluunt, ſolique remanemus cum iis ſceleribus, quo- rum fœditatem non horruimus, ut eas con- ſequeremur. Miſera mortalium conditio, quæ ulcera non refugit, dummodò ea ra- Piat, quæ rapiuntur à morte, cujus lautiæ, noſtræ ſunt lautiy. Sed videamus, quà ra- tione Chriſtus infirmos curet. At ille lingu- lis manus imponens, ocurabat eos. Occaſus fe- licitatis homines oriri Coœlo & Deo cogit. Cùm enim à nobis Mundus avertitur, tunc ad Deum convertimur, ærumnâ inſtitutrice. Matthe Venite ad me, qui laboratis, & onerati eſ- tis, & ego reficiam vos. Ergône Labor di- vitiæ, honores Onera? Dei ſervos oneratos putabam, non Mundi principes. Verum &— onerati dicuntur a Chriſto, & in Evange- Ethicæ Comment. Tom VI. 29 lio languidi perhibentur à Luca. Nota, quo Soperies modo eos curet. Singulis, inquit, manus im- ,4 77* ponens. Non eos eidem ponâ coërcet; nec a, ig. unum tam variis morbis conficit malagma? verùm alios clementia, alios ſeveritate, hos conſilio; illos reficit exemplo. Omnibus au- Epiſtopà tem manus imponit. Hoc eſt; ipſe per ſe "eliden- curat, non verô aliis committit medicinam. te. i5 Id legerent velim animarum Duces, intelli- 4 Seréntque Principes; qui, duùm ſubjectorum egae. Plagas miniſtris ſanandas tradunt, recrudeſ Kex zu- cere mox dolent vulnera populorum, non dist caus ſanari. O quot funera in urbibus non exta- Su. - J . P „Rewregayd rent, ſi ulcus putreſcens ſecaretut à Regnan- te! Quid dico ſecaretur? Tangeretur dunta- kat ab eo, quem Deus Urbibus, Cleriſve præfecit. Manum imponens; dicit Evange- liſta, non ferrum intrudens, non exclu- dens viſcera,; non ſanguinem emittens, non immittens pulverem;, non oſfſa corrodens. Rursùs non ſolo verbo eos curare voluit, Exampis ſed manu: ut doceret Sacros Paſtores; non ſolà oratione aut exhortatione languidos cu- randos, ſed fore, ut, admotâ operum ma- nu; convaleſcant. .„ A☚ͤ Facta autem die, egreſſus ibat in de- Jertum locum, & turbæ requirebant eum, & venerunt uſque ad ipſum, & detinebant illum, ne diſeederet ab eis. Verſ. 42. Quàm fallimurt, quicunque exiſtimamus, Zelus ſè- tum ſolùm proximos nobis adhæſuros, cuùm riusſit. eis ipſi inhærebimus! Audis? Ibat Jeſus in Familia- deſertum locum; ſed non ideò deſeruerunt il- ritas eum lum turbæ, imò eò amplids requirebant il- ſeculari- lum, quèò minus ipſæ ab eo requirebantur. “s vnimia Vis à ſæcularibus quæri, eos noli quærere. Quæréris, ſi non quæſieris. Joannes in ſoli- Operarius tudine; ſed turbis vallatur. Iſaiæ Achabus "onſit fa- occurrit, quia ab Aula alienus erat. Petrus ie“ arceſſitur à Cornelio, dum in ſolario domüs mn, ſacu- orat. Solem noctu optamus, in meridie col- laritus. lucentem faſtidimus. Antonium Conſtantinus Celle datis lteris ſalutavit, cum fortè pleroſque *wor. Monachorum in aula obvios, ne aſpexerit quidem. Porrò Chriſtus in Galilæam ſece- debat, & tamen regiam ſemitam declinavit ne viatorum vel præconiis extolleretur, vel . impediretur frequentij. Turbis autem reti- Locopum nere cupientibus reſpondit; Quia & aliis ci- indiffe- vitatibus oportet me evangelizxare, quia ides L.uc: 4. 45 miſſus ſum. Quid hic aiunt noſtri temporis“““. 5 non rari Apoſtoli, qui una ex urbe pelli Zelas a- non poſſunt, etiamſi eos Obedientiæ impe- zimarum rium exire compellat? Intelligant hi Chri- ndiferis⸗ ſtum nec precibus, aut deſiderio ſalutis diù una in civitate morari, ideéque eos diſ- cipulos nolle, qui, ut propinquis tempora- lia provideant, aliis urbibus negligunt evan- gelizare. 3 CdA P. V. E Xe S. L U C F. Aſcendens autem in unam navim, quæ erat Simonis, rogavit eum à terra reducere puſillum. Et ſedens, doce- bat de navicula turbas. Verſ. 3. Luc. 5. 2. Um turbæ irruerent, inquit S. Lucas, ut audirent verbum Dei, vidit Chriſtus duas naves ſtantes ſecus ſtagnum Genezareth; piſcatores autem deſcenderant, & lavabant Labor ſæ retia. Tum Jeſus in unam navium aſcen- sulsrium dit concionaturus. Quem antequàm audia- vanncs, mus, ſpectemus prius infelicem ſæcularium conditionem. Etenim, cùm naves ſtent, ip- ſi laborant; cùm ligna quieſcant, ipſi deſu- dant; & cùm rihil ceperint, ut mox fate- buntur, coguntur nihilo minuùs lavare retia. Mundi ab Evangeliſta ſpecies adumbratur in opere piſcatorum; cujus ſectatores quieſ- Zelus a- cunt nunquàm. Neſcio autem, quaàm in- iamn cn, nocenter temporalia deprædemur, qui in- Pucreſe. ſtrumenta prædæ abluimus, poſt capturam, Zelus a. ſuis quamquàm votis fraudatam. Vix inve- nimarum nies divitem, qui ſordes conſcientiæ lavare eptimas non tentet. Terretur felix quibuſdam con- licer frue- ſcientiæ ſtimulis, & Dei ſervos quotidiè con- tu careat. 1: Afeätas ſulit. An non lavare retia iftud eſt, quæ ſine effze- rarò extrahunt temporalia, quin ſordibus in- eu. quinentur. Rursùs piſcatores hi docent nos Aulics non ab eventu induſtriam metiendam. Et- coni en- eniin Rete, quo mihil ceperant, non diſ- quàm in- Cerpunt, aut negligunt » verùm ſedulò ab- felicibus.- Iuunt, & ſarciunt. Nos, contra, res pen- Intentio dimus ab eventu; eôſque veneramur, non re. quos virtus impulit ad ſumma, ſed quibus Servive palmam temeritas obtulit. Davidem ſi pro- Deo felix, 1. F. . . . 1. qui ab e- ſtratum vidiſſemus à Goliath, ſuam illh au- ventu non daciam exprobraremus, quòd inermis & ru- inelina- dis armorum congredi cum Bellatore non du- zur ad Pitaverit. Quia fund vicit armatuun, vix Præamia. obviis choris fatis dicitur dilaudatus., Rur- Aulicorũ sus, Lavabant retia, quibus per totam no- miſeria. Ctem laborantes expiſcati fuerant nihil. Quæ- SSõ ſo vos, quid Aulicus Præ ſtat 4 qui Domi- num ſuum, cujus potentiæ fruſtrà innititur, palpat, & ſimulato obſequio vel deludit, vel adorat? Quid is, qui gratias agit Do- mino de impenſa opera, etiamſi nihil extor- ſerit? Hi profectò lavant retia, quibus non prædam, ſed ruborem cepere. Verùm ve- niamus tandem aliquando ad Chriſtum. Ut Concionem habeat, recedit puſillum à ter- vox ope- ra, & ſedet. Nimirùm terrenis addicti ho- z. minis Oratio friget: & dedecet hominem Eccleſia- „ . tei, & Non revulſum à Mundo, contra Sæculi ſe- Superiores Ctatores declamare. Ideò fortè paulatim ad Religiofſ ſolos penè Religioſos prædicationis munus decteta devolutum, utpote qui a terra longiùs re- condentes. ceſſere. Sedeat quoque Chriſtianus Orator, Reforma- ,. 4*—. iide compoſitiſque affectionibus, plebem doceat. probi. Nam ſi ambitione exagitatur Orator, huc Coneio- illucque diſcurrit, ut ſibi comparet vel dig- natoris nitates, vel exedras, vel opes; hic profe- exemplü. C non docet, ſed ludit, non declamat con- tra vanitates, ſed in vanitates prolabitur. Oliva Itaque Concionaturus non miſceatur Turbis; non Populorum famihiaritate capiatur, non Auditorum molliatur benevolentiâ, ſed ſe- cedat ab eis, rogétque Petrum, ut Navim puſillum reducat à littore. Roget, inquam, pro Navi; quæ Chriſti ſuggeſtus fuit, non vi, literiſque commendatitiis, Navim, in qua concionetur, extorqueat. Non ſatis pla- cet ambitioſa quorundam dicendi prurigo, quos non ardor perorandi, ſed fames aut auræ, aut auri pulſare cogit ad fores Præla- torum, ultréque ſeſe ingerunt primis cathe- dris in Synagogis, ne ipfis primi defſint in Cœnis accubitus Porròô prætereundum non Locerum eſt, pro Suggeſtu Chriſtum Navim delegiſ. ind fe- ſe; fortè ut Concionatorum eſſe intelligere-nzi. mus varias adire regiones, multaſque erra- gg. re per oras. Quare ſicut inſtructa Navis “ nunquàm minùs uſui eſt, quam cùm otiatur rens. in portu: Ita Concionatorem otium in pri- mis dedecet, & requietis deſiderium: quem, cùm videris per procellas vehi, undàſque calcare, tunc ſcias ſuo munere præclarè de- functum. Auditores verò ubinam Dei ver- bum;, quod ſemen eſt, excipere debent? Pla- nè in littore, ac ſabulo. At littus arare, tritum eſt de ſterilitate proverbium. Acci- derit id quidem in agrorum cultura: at in Evangelico ſemine longè diverſa ſerendi ra- tio eſt. Neque enim divini Verbi ſeges ube- xais riùs provenit, quam in ſabulo mortis, quàm ſtatw. in vitæ confinio noſtræ mentis oculis ſubje- Moriis cto. Statue te extra mare in arena; ubi tu- edita- mentes fluctus aliquando confringes, & tum 1 ical⸗ miraberis quemvis apicem de lege in tuo cor- c, ale- de florere, & ne iota quidem unum in ter- goried. ram cadere ſine fruge. Spinis quidem Dei Pocationi verbum præfocatur, areſcit in Petris, imra ebellis. Vias præda fit Volucrum. At in littore, tanquam in opimo ſolo fructum dat ſupra cen- teſimum. Nonne recordaris illius Chriſti ver- bi ad Andream, Petrum, & Joannem: Ve- Matth. ni, ſequere me. O durum ſemen! 6 verbum 12. 21e aſperum! verbum, non verbum, ſed gla- dium à Patre Filium ſeparantem! Quia ta- men in littore jactum eſt, feliciter germi- gu, mur navit; ſabulique mollitum duritie Apoſtolo- uu diſei- rum Principes protulit. Sententiam abſolvat pulis. Chriſti Domini modeſfta. Qui Petrum, Honor mox futurum Diſcipulum ſuum, non impe- i rio adegit, ſed demiſsè rogavit puſillum à znche⸗ terra Navim abducere. Irrepſit in pleroſque ſiljechot. imperandi libido, quos ſuæ profeſſionis ſuper- Affabili- ba cepit oblivio, dum, quæ precibus impe- e. lge tranda forent, extorquent imperio. Petrus atzgarg autem dùm concionaturo Domino ſuæ inſtru- imherio- mentum artis liberaliter commodat, in Præ- ſas non dicatorem evadit ex Piſcatore. Hinc diſcant dSt. mercenarii rebus ſacris ſuam libenter locare ee operam: nam undè pecuniam non ſperas, de- Deo dae ſperata tibi ſalus erumpet. Neque ergo Con- ye, cionatoribus, neque Miniſtris Chriſti tua de- accipere neges, etiamſi pretium non exſolvant: ſiqui- dem Petro pro Piſcatorio Lintre totius Eccle- ſiæ Navis commiſſa eſt. Opera- N M rt fotu u er in Pbte zi Cbrenle Mun catis. in ge vide giu Krutrat r Nel i E Pili⸗ e tur? N aß ache Et, du (itm. CaKüm, nur guan cef 1 14 Cnphum Acoleſcer e jind P. jimdn 64 Merdote mu in aris n 7 VINItatem Cortitudine ſenlg et ſo lucrum Cllo gachi Ckolnis, pa immoror i keriäge Dleclatur 14 Get, Me⸗ v lig Mebre. Ies Eucant ue Mt) Nim Min toli locun tet, & ine Matime ort INt, ducit un Nar totin nocte Crike, qr tem Don I Prni ci umn ktennn Nerin d te deben A Hum ar, Vetbium An d alun s stromatum, Lib. XIII. Ur ceſavit autem loqui, dixit ad Si- monem, Duc in altum, & lawate rotia veſtra in capturam. Et reſpon- dens Smon, dixit äli; Præceptor per totam noötem laborantes nihil cepi- mus, in verbo autem tuo lawabo rete. Verſ. 4. §. verlum Subterfugit quis Concionem, pauperiem Dei vel obtendens, ad excuſandas excuſationes in pec- Fauperes catis. O mortalium planè egentiſſime! Non- adiant.- ne vides Petrum per totam noctem captur4 birsu fruſt Divino Verbo Manè vacare lia cateris Truitratum:; preferen- nec ideò deſtitutum, ſed tantam concluſiſ- da. ſe piſcium multitudinem, ut rete rumpere- Des dare tur? Non ergo patrimonio, lucrôve dece- sceipe- dit, quod Deo, Diviniſque rebus impen- re. ditur. Ante concionem Simon laborat in- caſsum, poſt verbum in verbo prædam, 2Talento- quam cepit, non capit. Sacraverat, poſt tri- rum uaſu umphum Goliæ, Deo in Templo gladium bro Dee. Adoleſcens David: at enſe deſtitutus felicius Zelus a- J. . nimarum divino protectus eſt enſe: quem deindè à studiiss Sacerdote recepit fortiorem expertus, quòd prefera, in aris non rubiginem contraxerit, ſed di- tur. vinitatem quamdlam, & humanâ majorem fortitudinem didicerit. Itaque Deo dare, fœnus eſt: & expiſcatio intermiſſa pro Chri- ſto lucrum fuit; un ſuſpenſus in Taberna- culo gladius triumphos parturit, in acie vi- Ctorias, palmâique pariturus. Verùm, quid immoror in his, cùm infinita propemodùm myſteria quævis ſyllaba Evangelii textüs com- plectatur. Et primò quidem ad Simonem Luc. f. 4. dicit, Duc in altum; & ſociis, Laxate re- Zelu tia veſtra. Quid hoc eſt? Quare non om- enm Obe- nes ducant, vel ſi unus ducit, unus non la- Wsä „ Nat? Nimirùm Superioris tantùm eſt piſca- Oratione. tioni locum deſignare: reliquos labor ſpec- tat, & induſtria. Tum copioſa præda indè maximè oritur, quòd unus, & hic ſupre- mus, ducit in altum. Rete, quamdià Chri- ſtus in Navi non fuit, nihil cepit, licèt per totam noctem expanſum fuerit: ut adfuit Chriſtus, quot piſces attraxit? Capiemur au- tem, non Capiemus, ſi non ad Superioris imperium, ſed noſtrum ad ſenſum laboris No- bis campum eligemus. Porrô in altum eſt Provehenda Navis, ut copioſa ſit præda. Quoô magis aberis à terra, eòô magis prædaberis. Potes non difficulter intelligere, quâ ratio- ne animas trahere poſſis ad Chriſtum; vide- licèt ſi non terræ proximum littus legas, ſed cymbam in altum ducas, ubi procellæ fre- Titala- munt, & æquor inſanit. Et laxate, inquit, ionsm retia veſtira in capturam. Veſtra, inquit, re- Se.j tia. Hinc eſt, quòd rapax Inſtitor, cum to- to vitæ tempore deſudet, inanior ſemper eſt. Felicitas Undè tantæ calamitatis origo? Scilicèt, non à⁹ Deo. ſua laxavit retia, ſed aliena. Non enim tua Ai- eſt, ſed viduæ lacrymantis, ſed ſuſpirantis Avari. Mercenarii pecunia illa, quam mutuam das, tia aliena & in capturam effundis. Redde alienis ſua: sſarpans. & tuum impende cenſum in fœnus, & au- rea tibi ſeges reſpondebit. Noli rapinas laxa- re in capturam, imôò remitte egentibus de- bitum, & tum diſrumpentur arcæ præ æris immenſitate. Princeps cùm ſæpius decerta- verit, nunquàm vicit. Undè tam adverſa certaminis alea? Suo utatur ferro, non ſub- ditorum auro: exerat proprium enſem; non alienam exhauriat arcam, & triumphabit. Breviter, qui capturam cupit, ſua laxet re- tia ad imperium Domim, non contra divi- næ, humanæque Legis præſcriptum. Præcep- Ibid. fe tor, per totam nolctem laborantes nihil cepi- mus. Nunc vera prophetaſſe in ſterquilinio Labor ſa⸗ Jobum deprehendo: hominem ſcilicèt ad la- calarivm borem natum eſſe. Etenim piſcatores hi ad vivum ſæcularium flatum adumbrantes, to- tam noctem laborant, quæ, ex Patrum in- terpretatione, vitæ hujus ærumnoſæ tempus; & curſum nobis expingit. Itâne per totam noctem laborantes capitis nihil? Et quæ iſthæc tam ardens cupido capturæ, quæ vigilare nos docet, ſomni, quietiſque expertes? Libet hic perpendere, quod in captura temporalium frequentiſſimè uſuvenire ſolet. Scilicèt, lIu- cem oderunt, tenebräâſque deligunt piſcatores tenebrarum. Etenim non facilè tantum præ- dæ attraheret Ambitioſus in Aula, niſi ſua malèé geſta umbris obvolveret. Clam Ambi- Aulicus. tio ſerpit, & tenebris involuta, dùm ſimulat Sanctitatem, perrumpit ad Cathedras. Nun- dinator niſi jaceret in obſcuris rete, non con- ſequeretur unius ſpatio anmi, quæ complu- rium ſæculorum indefeſſus labor in luce non peperit. Sepias imitamur, quæ caliginem offundunt, ut prædentur. In nocte, ſi cre- dimus Davidi, proſiliunt ad prædam omnes feræy. Quæ enim de die in prædam cede- rent, prædones evadunt ſubſidio tenebrarum. Simile quid exſtat in libris Regum, ubi Ab- ſalom deſcribitur ſummo manè accurrentes in urbem ruſticos ſeduxiſle, blandiſque ver- bis in ſui amorem excitafſſe. Et quoniam tenebroſiores reliquis locis carceres ſunt: ſciant Principes imbi Judicum Avaritiam ar- dentiùs non rarô in inſontium patrimonium, & ſanguinem debacchari. Ideò fortè Regum ſceptrum à Propheta Virga vigilans dictum eſt; quòd non tam in luce ſolicitè circum- ſpicere debeat, quaàm in nocte diligentius vigilare. Quèòd ſi Principes Sacrarum Lite- Zudex ja- rarum teſtimonio Reipublicæ Soles ſunt : dicandus. ſciant, ibi noctem efle, ubi ipſi non adſunt; ideéque eas omnes cauſas, & judicia patere Carcer. rapinis, quæ non ſuo illuſtraverint ſplendo- Rex re- re, ſuiſque oculis non recognoverint. Verùm gar. deſiſte tandem ab inani labore cæca Mortali- Aalici tas, & quando per totam noctem laboras, Franandi, nihil aliud prædaris, quàm nihil: in Dei ver- bo retia laxa, indè, ſi ſapis, extractura ſpo- lia multa. Nôane audis Davidem: Lætabor Pſal. 118: ſuper eloquia tua, ſicut qui invenit ſpolia mul- 162. ta?* Tuum mare divinæ paginæ ſunt: ſcru- tare in his, quæ David ſanctus ſupra aurum & topazion æſtimavit. Et cum hoc feciſſent, coneluſerunt mul- titudinem copioſam: rumpebatur au- tem rete eorum. Ert annuerunt ſocüs, qui erant in alia navi, ut venirent, & adjuvarent eos. Et venerunt, & impleverunt ambas naviculas, ità ut penè mergerentur. Verſ. 6. 7. I nunc inexplebilis hominum Cupido, & Amtlisiez ingenti labore conclude, quibus penè mer- gare. O ſemper ſuum in damnum ambitio- Divitis ſa Ambitio! O in naufragium prona ni- noxie: C 4 mium 2 2 Oliva Felicitas midm Avaritia ! Quid hoc inſaniæ eſt, ea ab nexia,. undis extrahere, quibus in undas demergi- mur? An non cum ſociis Petrus penè ſorbe- tur mimia piſcium multitudine. Tu unus ſa- pere potuiſti; divitum oculatiſſime Phocion; qui opes demerſiſti, ne mergeréêris ab eis. Ejus nimitùm naturæ ſunt mortalia, ut, ſi deſint, enecent: ſi adſint, mergant. Aut ob- ruimur abundantià temporalium bonorum; aut inopià perimus. Quid verò dicam; quòd Zelus a- præ multitudine prædæ rumpebatur rete? Ro- nimaynm go vos, quis ità animarum prædâ cumulatur, den ie⸗ ut caſſes religioſæ diſciplinæ aliquantiſper non Ragutars diſſuat? Quis ita proximorum invigilat ſalu- obſer- ti, ut ſuum rete non laceret? Enimverò re- vantia. laxatur rete, dum in capturam laxatur. Nec Regularé diù cohiberi poteſt intra domeſticæ conſuetu- obſervan- dinis limites, quiſquis ſibi videtur multitu- tiam mul- . . , zizudo non dinem ad Chriſtum attraxiſſe. Rursas: præ facit. copia piſcium diſcinditur rete: quòͤd rarô, inundante multitudine, legum vigeat diſci- Iſai. 9. 3. plina. Multiplicaſti gentem, & non magnifica- Religioſi ſti lætitiam. Supputari poterant Domini Diſ- locis cipuli, & in uno conclavi concludebantur pumero Chriſtiani, quando de illis ferebatur, ani- maluzt. mam eſſe unam, & cor unum. Ut verèò pro- centur. Pagari Eccleſia cœpta eſt, tum enimveròô multiplex erupit undique impietas hæreſum, quæ nec ipſorum Eccleſiæ fundatorum obi- tum expectarunt. Quòd ſi interpretatio mo- ralis non placet, Temporalia conſpuantur, quæ difficillimè capiuntur, & ſine diſpendio retis poſſideri non poſſunt. Scilicèt, qua maximè contineri poſſe putaveras opes, ſi nimiæ ſint, effluunt. Ipſum per rete ſibi exi- tum parant: & undè potiſſimum coërcen- Felicitas tur, dilabuntur. An non rete diruptum eſt noxia. ab abundantia divitiarum, quando opulen- tus ille, præ copia frugum, deſtruere mo- liebatur horrea ſua? Salomon hoc cognovit, Eccleſ. cùm ait: ubi multæ divitiæ, multi & qui co- 5. 10 , medunt eas. Suo curvatur pondere Arbor fſoœ- Eecleſia- Fiei edi- cundior; & pinguius ſolum urticas ſibi gig- tus neceſ- Hit, & tribulos. Quèò plures attraxerit Cc- ſarii, ſed lum vapores, eò citiùs eos demittit concre- non nimii tos in grandinem, aut eliquatos in imbrem; & diſſilit ſutilis cymba, auro liberalius im- pleta. Injurioſa ſibi fertilitas eſt, faciléque corrumpitur, quod nimium eſt. Duo reſtant in Sacra hiſtoria expendenda. Primum, Cur Petrus conclusà piſcium multitudine exclama- Luc. 5. S. rit, Exi à me, Domine, quia homo peccator Ibid. ro. Sum. Alterum, cùm ei dixiſſet JESUS: No- i timere, ex boc jam eris homines capiens. Et ſubduktis ad terram navibus, relittis omnibus ſecuti ſunt eum. Cur, inquam, Chriſtus Si- monem, Joannem, & Jacobum, quos ad paupertatem Apoſtolicam vocaturus tunc erat, affluere voluit tantâà illà prædà, quäâ retarda- ri poterant ab Apoſtolatu. Et quidem quod ad poſtremum attinet: ſapientiſſimée Domi- nus, ut eos impelleret ad paupertatem, in- Felicitas genti prædàâ locupletavit. Etenim nihil adeò miſera, temporalium faſtidium parit, quàm eorum co- ſea exper- pia. Contemnimus facilius, quæ poſſide- ti. mus, quam, quæ abſentia cupimus: Libidéô- que opum tenaciùs hæret, quàm Uſus. Ni- mirùm, niſi aliquando experti eſſent hi Diſ- cipuli quàm inamis eſſet omnis copia, ea quo- que quæ rete diſſolveret; ſæpius deſiderium prædæ eorum animo recurriſſet. At, poſt- quaàm intellexere facilius ambas naviculas ad merſionem uſque compleri poſſe, quàm ad ſatietatem umus animum occupari: tum abje- cerunt omnia, & abdicarunt piſcandi cupidi- tatem, quâ obrui poterant, non impleri. Ita eſt Ut omnia dimittant, omnia Chriſtus permittit; contemptumque abundantiâ extor- ſit „ quem impetrare nequiviſſet indocilis pau- Peries. Ideò forteé Judæ animum prædandi cupiditas invaſit, quia nunquam ſaginatus temporalibus „ eorum faſtidium in abundan- tia didicerat. Nam acceptis argenteis, num- mos abjecit,; & elegit ſuſpendium. Cur ve- 1r6 Petrus ſe peccatorem cognoverit poſtquàm abundare cœperit, indè fortè ortum eſt; quia terrenorum copia vix Juſtis conceditur, quibus intentari lego Flagellum, non Abun- dantiam promitti. Exi, inquit, d me Domi- ne, quia homo peccator ſum. Et nota: Evan- geliſta non dicit peccatorem non ideò ſe Pe- trum horruiſſe, quòd Chriſti divinitatem agnoverit: ſed ſtupor; inquit, eum circum- dederat in captura piſcium, quam ceperant. Adeò, uti dicebam, indicium non ſemel peccantis eſt, temporalibus abundare. Caſti- gat enim omnem filium, quem recipit: con- trà verò, Statua illa conterenda caput au- reum nubibus inſerebat. Quare verô clamas: Exi d me, Domine, quia homo peccator ſum. Niſi literæ penitùs & veritati adverſaretur, Feliciia dicerem; ideò Dominum rejeciſſe, quia bo- ²½ e⸗ 2 1 2, . abdueit. nis opibuſque circumfluere cœperat. Non enim Deo adhæret, cujus animus inhære- re coœpit capturæ. Etiam felices illi clama- bant: Recede à nobis, ſcientiam viarum tua- Job. 21; rum nolumus. Itaque prima felicitatis ſobo- 14. les Apoſtaſia eſt: Raréque poſt prædam a- bundans cor Deum non excludit; vocéſque Petri, licèt diſſimili mente, non jactat: Exi à me, Domine. Ubi Aurum colitur, indè Di- vinitas exulat; & Deum dimittit à ſe, qui ſe optat immergere Felicitati. Etenim non capit temporalia, niſi pectus, quod Deum non recipit; alioqui qui locus Opibus, ſi Deo abundaveris? Te verò nunc, Petre, compello. Si Deum procul eſſe cupis, quia Zelus a- Peccator es, cur illum rogas exeat à te, & "sarec . . . P. etiam ſi- non magis ab illo tu fugis? Tu abſcede, non „, fmcs. recedat ille. Nimirùm tam ſolers peccato- ris venator eſt Chriſtus, ut fruſtrà eum ſit declinaturus, quiiquis inſequentem habitu- rus eſt a tergo monentem milericordiam. Vi- det Petrus tam cupidum ſalutis noſtræ Do- minum evitari non poſſe, niſi forteè fatiga- tus ipſe recedat. Samaritana & Latro id te- ſtantur, illa in contumeliis Magiſtrum ex- perta, hic inter blaſphemias nackus Salvato- rem. Verùm ut aliquando interpretationem enen abſolvamus: notandum hic, non ſemper in- Gi al terdicenda hominibus, quæ cupiunt, ut in- Sayerior terdici deinde queant. En Chriſtus capturæ condef- cupidos piſcatores non arguit de cupiditate, ndte- ſed implet: tum illi ſpontè, expleto de- Durac, ſiderio, deſiderata calcant, & ſequuntur Do- iſeretus minum. Ex quo diſcimus, indulgendum ah- . quando fragilitati, ut fortius ad contemp- Saperio; tum ommium convaleſcat. Deus coturnices ltrde prius præbuit, deindè manna; ut ſatiaren- aice. tur cibis Sæculi, quò avidius panem cupe- rent Angelorum. Satiat Voluptatibus, ut cibum devorent Cœli. Non Scorpio aſperæ guperiof non omnis deneget. reprehenſionis præbendus eſt poſcenti ova: Sed concedendum, guod ſi tamen Pater es, gue⸗ E c tur. Cunt1 tum decant Nud Gelatt ngls, & di 40 guan Aguiz l 1a imi eviſt h,deas en C⸗ Nitttunn i,ſ ti, al ce ng col henibus, Mnimicam MMhrum aleretur. 1ul Quen Ccitut Pe iu homnines e⸗ fuum ge Dredein licator, Pernt; icl u. Elti? ex mmmn ſt ali, uenlan co * & nds, ſ ſl Hopeos tünus ed Chrenit. N nat: M. Admun hunm in, lordit pot iih, 4 ul maclla a. An, n o ſafe verd “ Abin & de. äl mine, fecenn fieg 1, & Vitiis tention, n Nn wi 8 t Vexe enm intl detin 4 bln lu ſend Viletdc ed id rie 5 len i Nor tnl e agin n non e⸗ . gen keht gence r Care penn tt nn Air tati Areenn eſeilk u) 8 Auimnn ſelces d ticnn i etd e l gu lnenm Tieronme 10 elſſel . quod petit, ut poſtquàm habuerit, genero- se contemnat. Irritat namque, quod nega- tur. Porrò, ut Chriſtum ſequantur, ſubdu- cunt naviculas in littus. Occaſiones cupidita- tum abrumpendas eſſe hic locus monet. Quod decantatum ità eſt, ut explanatione non egeat. Illud miror, qua de cauſa, qui omnia reli- querant, non navim quoque reliquerint in undis, ſed ſubduxerint in terram. Fortè ut & aliis irritamentum capturæ præciderent, ad quam provocari potuerant, ſi paratas in aquis naves conſpexiſſent. Tuum igitur eſt, ità dimittere temporalia, ut iis, quibus te exſolviſti, affines, & cognatos non innectas. Religioß, Secus enim qui contemptus opum, quæ va- zon Cog- nitatum fuga; ſi ignem quem è ſinu tuo ex- vatis, Jed Cutis, alii ingeras in vifceribus? Tu declama- H le,. turus contra divitias, iis, quos amas „eas di- giantur. largiris? cur manu Ppræbes, quæ linguâ aufer- re cupies? Ideò Chriſtus: Da, inquit, pau- peribus, ut divitiæz non divitem faciant „ ſed inimicam ſibi nutriant paupertatem. Quam pulchrum, ſi ſæculi opibus non Opulentia naſceretur, ſed ſervaretur in mundo Pauper- . tas! Quam verò myſteriorum plenum, quod Licitur Petro: Noli timere, ex bhoc jam eris Felieitss homines capiens! Horruit nimirùm ſelicitatem seigs. ſuam generoſus animus „ timuitque Petrus prædam ſuam. Noverat, quamquam rudis piſcator, capi ſolitos homines ,„ ſi mimium ce- perint; ideòque veritus eſt, ne tantæ Opu- Zelus a- lentiæ ex Domino mancipium fieret. Timuiſ- nimarum ſet alius, ſi parùm foret expiſcatus. Petrus ad nipil qae- tantam copiam piſcium expavit. Timeremus rat. & nos, ſi ſciremus temporalia non opes eſſe, ſed laqueos. Verum Petro diſſimillimi exul- tamus eò ardentius, quoô copioſior captura obvenit. Noſtram autem refellit dementiarn , Ecclel.7. qui ait: Melius eſt ire ad domum luctus, qudm 4. ad domum convivii. Et factum eſt, cdm eſſet in una civita- tum, & ece vir plenus lepra, & videns Jeſum, & Pprocidens in ſaciem rogavit eum, dicens: Domine 2 ſi vis, poteés me mundare. Verſ. 12. Sovori- Quid eſt, quòd in urbe leproſus occur- ies, & rit Chriſto, cùm tamen eliminari ſoleant , le- Ritts. gis Præcepto, hujuſmodi homines & civita- Jaſiia te? Nimirùm plenus is erat leprãa, non ali- eu om- quali maculatus labe: & fortè, quemadmo- r duùm, qui obolum furatur, Latro dicitur, lſervantie Jui verò regnum invadit, Triumphator in- ſcandalo- ſcribitur & novus Hercules: ità ſemiperfe- Jos auda- Cti homines, & qui minimis interdum ma- cioyes im- culis fœdantur, contemptui ſunt, infames ve- mitius opbrima⸗. r0ô, & vitiis undique pleni terrori ſunt „ &— venerationi. Porrò non plenus leprâ is erat, qui Jeſum videre potuit; imò plenus erat, nam ſola vexatio ejus aciem acuit oculorum ut Deum intueri poſſet. Quot in eadem via benè valentium oculi Jeſum deſpexere! Quot tum ſolum lumen oculorum recipiunt, cùm adversd valetudine ad lectulum allidunrur! Verùm videamus & nos, quo modo curetur Luc.5. 13. à Jeſu. Et extendens manum tetigit eum di- cens Volo, mundare. Manu antè utatur ſpi- ritualis Medicus, quàm linguâꝗ. Miniſtret languido, antequàm imperet, & , Volo, pro- Stromatum, Lib. XIII. 33 nuntiet, poſtquàm ſuâ peccatorem manu teti- gerit. Non curatur amimarum Lepra ſolo Vo- cis imperio, ſed Mammum miniſterio. Ute- re Manu, & tum Impera, & diſcedet Le- pra ab impio. Dynaſtæ fortè non unius incu- riam hic locus ſugillat, quorum Ditio ſi le- proſis infecta ſit, decreta quotidiè ſcribun- tur, feruntur leges. Enimverè errant; ſiqui- dem non curatur Lepra ſolo Verbo, ſed & Brachium repoſcit. Tangant, feriant, era- dicent, & pullulabit loco Lepræ Flos pacis, puſtulæque vulneribus curabuntur. Quod ve- rô curationem conſequitur, myſterio non va- cat. Indicitur illi, ut Nemini dicat, ut ſe oſtendat Sacerdoti, ut pro ſua emundatione offerat Munus. Nimirum Linguæ procacitas, tenacitas Munerum, fuga à Sacerdote con- tractæ agritudinis cauſa fuerant; ideôque, cu- ratâ leprà, fons morbi obſtruitur. Quèd ſi Tepidita- durum hoc videtur, conſideret unuſquiſque, 12 eni. quot nos maculis reſpergamur ex Multilo- quio, Avaritià, & Confeſſionis incurid. OQua- re, Ccum alicujus animam lIue hâc infectam cognoveris, ſcito eam vel Linguolſam eſſe, vel Avaram, vel Purgationis immicam. Quid verò eſt, quèòd, poſt curationam, jubetur ſe ſiſtere Sacerdoti? Ea fortè de cauia, quòd Supe ior vel ſolus Sacerdotis aſpectus depulli morbi re- „½„⸗ liquias diffipare valeat: quodque is tantum ““- aſpectu Pontiſicis dignus ſit, cujus purgata jam lepra eſt. Denique, etiamſi tibi Mun- dus videare, noli præientiam faſtidire Paſto- ris tui, ſed ſiſte te illi, ne redeat ſcelus, quod ſopitum verias eſt, quaàm extinctum. At quis nunc Pontificem convenit, ut ofle- rat Munus? Quis Sacerdotum lateri hæret, Eecleſia- ut Templum ornet? Frequentatur nimium ſa- Kici coli SS 5 ! deler, ſed nè non jam Edes, ſed aula Pontificum, led aad ei z, ut indé abeant Auro ſuffarcinati, & ditati Reditibus. Non ut Munera offerant, Le- proſi ſiſtuntur Sacerdoti, non ut curetur Le- pra, ſed ut augeatur: ſiquidem Cupiditas, & Ambitio aulam ſubit, ut pabulum ex ea avehat Calamitatis ſuæ. Perambulabat autem magis ſermo de iο, & conveni hant turbæ mul- r&, ut audirent, & ourarentur ab inſi mitatibus ſuis. Ipſe autem ſe- ‿dehat in deſertum, & orabhat. Verſ. I5. 16. Ergo ut de te Fama perambulet, Mens tua in Eremo quieſcat: & Vox ſileat, ut Vita loquatur. Porrò Chrifli fama fereba- Goncio- tur non alieno ſolum ore, ſed propris ſuf- natoris fulta meritis ambulabat. Rarus homo eſt , *emplü. cujus ambulare poſſit nomen, mſi adulan- tiumn linguis fulciatur. Haud illius fama per- Fama ambulat „ quæ in utramque partem miſe- cura. rè claudicat, divinæ humanæque gloriæ am- bitioſa. Famæ verò noſtræ alas addimus in nidulo Contemplationis. Quoniam verò am- Spiritua- bulat perdiffici?, quicunque cæcutit, me- lia cateris minerimus ſermonem de nobis non perambu- antefe- laturum, ſi Lippienti duntaxat Liæ, Acti- rg⸗,, væ videlicèt Vitæ innitatur. Rachel Liam neglesta. ducat; & , ſi hæc parit, illa videat. Et Zelus a- quando de Sororibus iſtis ſermo incidit; ſci- simarum endum eſt, Liam quidem fœcundiorem Ra- Sibi „ & chele Orationi 4. 2 Vacet. ℳ cChele, at illius filios ad prolem iftius accur- riſſe, ut annonæ ſterilitatem ſublevarent. Jo- ſeph, filius Contemplationis, opera paſcat Act onis; peritura, niſi regnantem Fratrem conveniant: in Ægypto ſiquidem IIraelitis frumenta, ſola Contemplationis proles Oratio diſtribuit. Fœcundior, inquam, liberis Lia » ſed in fœtu conſtantior Rachel; quæ, etſi tardiùs parere cœpit, in morte tamen nec cel- ſavit a fœtu, ut Drogon Cardinalis perſcrip- Chriſus ſit. Libet illud quoque hic ex occaſione in- ubi vabi quirere: quare non ex Joſepho, ſed ex Ju- et. da ortus ſit Chriſtus? An quia ægrè Chri- , ſtum concipit quiſquis, licèt Sanctus, in T.- gypto regnat. Ardua res adeò eſt Regnare & Pium eſſe, ut nec Joſeph Chriſti abavus eſſe potuerit, quòd pro Pharaone regnaverit. Verùm redeamus ad turbas, quæ veniebant, ut audirent, inquit, & curarentur ab infirmi- Concionis tatibus ſuis. Quam rarus Auditor, qui Con- Sura ſu- bperſtuæ. vanitas cionanti interſit, ut vulnera ſua ſanet, & ori u, x non magis, ut pruritum aurium palpet! Con- Audite- 8 1. . . 4 Mm, uaio, Cio Muſica jam eſt, quæ niſi bellè cadat, & Verbam grata auribus accidat, ruſtica dicitur: ac ſi Dei im medicina propinari deberet ad modos, & plenaum. putidum ulcus non ferreum, ſed ſericum ex- Concio pectaret gladium, quo ſecaretur. Ui audirent, ſeris. & curarentur ab infirmitatibus ſitis. Suis, in- Cenſores quit; nam plerique, quæcunque dicuntur; "liorum. in alios contorquent, & ſi avaritia reprobe- tur, incuſari quemvis, præter ſe, putant; ſuorum incurioſi vulnerum, alienis plagis vi- num infundunt à Concionatore ex Evangehio Familia- expreſſum. Utinam ſaltem curandi deſide- ritas cum rio, & non libidine detrahendi. Nos quoque Tr dare.- ecquando ità loquimur, ut languentium cu- i⸗ ſi ſe- rari poſſint infirmitates? Faxit Deus, ne nu- * gis noſtris, ut non curantur animæ, ità non vulnerentur. Et factum eſt in una dierum, & ipſe ſodebat docens. Et erant Phariſai Jedentes, & legis Doctores, qui ve- nerant ex omni caſtello Galilæzg, & Judæk, & Hlieruſalem: & vir- tus Domini erat ad ſanandum eos. Et ecce viri portantes in lecto ho- minem, qui erat Paralyticus. Verſ. 17. 18. Fatigatur ſandè mens tantorum conſidera- tione myſteriorum. Eaenim quid eſt, quòd, cùm Domini virtus eſlet ad ſanandos Scri- Superiori bas, & Legis Doctores, non ipfſi curantur, us impu- ſed Paralyticus, cui, dimiſſis à Chriſto pec- ſorle⸗⸗ catis, reparantur & nervi? Quomodé cura- Gregis. tura Phariſæos virtus Paralyticum reddidit va- letudini? Enimverò Populorum infirmitates & ſcelera Legis Doctoribus & Scribis tri- buuntur: atque ideò , dùm ſanatur Paraly- ticus, Scribæ conſanantur, quibus peccata Dignitas plebis imputabuntur. Noſtra proindè crimi- noxig. na ſunt Plebis ſcelera: ſiquidem tantùm ſan- ctimomæ florere deberet in nobis, ut illius Eceleſis odore vitia omnia abluerentur & corpore ani- Kici exs. môque fidelium. Undè non i itò cura- io ſfat. 4 immeritéò cura tura Scribas dicitur virtus illa, quæ unius & turba Paralyſim ſolidavit. Neque verò aliam piget explanationem admittere, qu Chriſti prudentia commendatur. Qui Sana- Oliva turus Doctores & Scribas, non illis expro- brat vitæ intemperantiam „ avaritiam, & ſu- percihum: ſed Nathanum imitatus, medetur Paralytico, ut illos curet. Etenim videntes Corredtig peccata dimitti ægroto, ut liberetur, didi- prudens, cere peccati damna, utque Lucas notat, ti- Superior muere, tumorémque poſuerunt: qui letha- non idem lis eſſe ſolet Scribarum & legis Interpre- nnibus. tum morbus. Diſcant in hac Schola Evange- Eccleßia- lici Curatores, non acervatim doctos indo- ſiei & ctôſque, nobiles & plebeios arguendos, ſed Reges soli debent, vilium ſecanda vulnera, ut regiæ obducan- — . . . E. tur cicatrices. Nunc videamus, quâ ratio- ne Paralyticus erigatur. ſus. vident, palpant, cogitant, diligunt. Pe- des illò flectunt, quòô diriguntur a Principe. Manus Dominanti ſacrant, linguam Domino immolant, locant Sublimibus cor. Ergo ut tam gravi liberetur is morbo, quid Medici- næ apponitur? Audi: imò Aulici diligen- ter Jeiu auſcultent. L & vade in domum tuam. O malagma divi tiam aAUS I peccantes. Et ſané Aulici Pa- Correctio ralyſi laborant, quorum nullus liber eſt ſen- pruden: Quæ Principem delectant, loquuntur, . JNurge, tolle læctum tuum, Luc.5.24. num! Vade in domum tuam. Egredere ex Au- Aulici. la, & Patrios reviſe lares; immigra, undè migraſti. In aula Lectus tuus eſt, Domus Eledio nequaquaàm eſt tua. Solus ſupereſt, ex om- ſtatus. nibus bonis lectulus Aulico infelici. Et for- Ambitio tè omnia dedit, ut emeret, ubi langueret. infelin, Omnis aulici ſupellex Lectulus eſt, qui cùm aliorum foveat Quietem, hujus nutrit Para- lyſim. At cur jubetur ſecum lectulum aſpor- tare, & qua de cadſa per tegulas ante Jk- SUM demittitur. Nimirùm Ambitio Aulicos elevat ſupra tecta, feliciter indè ruituros, ut à JESU fanentur. Quoniam autem adverſa- ri hic ſenſus literæ videtur: aio, difficulter ad JESUM penetrari præ multitudine, cu- jus dum timemus ſales, in noſtra infirmitate duramus. O quot a vitis emanciparent ſe- ſe, niſi impedirentur à turba, quèò minus in- trarent ad JESUM. Et non invenientes, qud lbid. 19. parte illum inſerrent præ turba, aſcenderunt IJupra tebtum, & per tegulas ſummiſerunt eum cum lecto in medium, ante JESUM. No- ta, lectus ejus non dicitur, quando demitti- tur, & ejus dicitur, quando ſanatur. Tibi dico, Surge, tolle lectum tuum, & vade in domum tuam. Scilicèt, Noſtra Noſtra non ſunt, quandocumque in Aula ſervimus; No- ſtra fiunt, cùm repedamus in domum. Rur- sus: lectus non dicitur Paralytici, niſi poſt ſanitatem: quòd Impius, dum in ſcelere per- ſeverat, temporalium rerum non Dominus eſt, ſed Mancipium. Lectulum veròô porta- re jubetur, ut benefici ſit memor; neve repeteret Aulam, ſi in ea relinqueret, ubi quieſceret. Et ſanè ſi qua re indigent Au- lici, maximè lecto egent, ubi non tam ſom- no recreentur, quam deludantur inſomniis. Somnia fehcitates ſunt Aulicorum. Scriba- bid. 24. Superio⸗ rum autem quantàm valeat exemplum hinc ‚um ge- elucet, quòd, ipſis aſſidentibus, vel Paraly- claſ⸗ki- ticus obſtructis quoque multitudine foribus, orum & JESUM audivit, & liberatur. 7 J Regum 6 Nullus ades d la⸗ contractis jacet nervis, qui ſi audiat, VI gervorum deâtque intrare Phariſæos ad Chriſtum, non eempla. currat ipſe quoque ad Medicum animæ ſuæ. Difficilius autem Scriba & Legis Doctor accedit ad JESUM, quam Paralyticus. Libet quoque Zelum admirari Bajulorum, quo- ndn calus Girell Ruit t lle el mm gt li ir aht ite bint, K 105 1e & dus, qu ſet tutb Adites: mum, culpa. betur i f in vis, 1 ttavile. . ſett, Ut non N non dedi Ctoribus n wn oppie mu re mancn tiaclis me lom pro d Quros. E unß lir lo, in dom Verl.: unt Rann, ¹² qni cotam niss lig zett mar ehetis eſt tn, 4 n Aluſt rel n Uun ill 1. A, qu nulmug; 4 gaturz ig 0Nldenbus n en nt ekniil, ig paſen. Aim Imerp HMina! P- . In I, qux lar in Nimini 1t d ſo N eſſe E, ſed keuem en ; inn en lck leng dl eteirt Ulenti tu 4 nns ger Egent d MnN . in Rea “ Ent ulen rihes ¹ ale Kand Stromatum, Lib. XIII. quorum ardor rimatus eſt viam ſalutis, undeè caſus expectari poterat & præcipitium. Quaàam diverſus Paralytici & Luciferi ex alto caſus! Ruit ille in tartara: ante JESUM hic ſtetit. Zelusa- IIle cecidit, ut jaceret; jacuit iſte, ut ſurge- nimerut, ret. Lentavit ille aſcenſum, ut caderet; ce- ,Se cigdlit iſte, ut ſtaret. Latera ille Aquilonis am- o. pivit, amavit hic pedes Salvatoris. Imitemur & nos non tam languidum, quam portito- res & bajulos; nullis terreamur difficultati- bus, quin Chriſto peccatores ſiſtamus. Ob- ſtet turba, diſputent ſapientes, occluſi ſint aditus: tectum patet, illuc devehamus infir- mum, ut poſitus ad pedes JESU liberetur à culpa. Porròô, qui redditus ſanitati ire ju- betur in domum ſuam, apertè oſtenditur, Curioſi- in viis, in triviis „ & in foro Paralyſim con- 1a. traxiſſe. Et ſanè quis ità è& domo pedem ef- Vides. fert, ut domum redeat Immaculatus? Quis Dionyſ. non oculum captum tradit Berſabex? Quis cap.3 de non dedit Dalilæ cor? Quis linguam Detra- Eccleſia- Ctoribus non locat? Quis Pompis cupiditatem ſticaie non oppignerat? Verbo, ſanus exiſti domo, rarchia. vel mancus redibis „ vel compeditus, vel con- Celle “ . . 5 smor. tractis membris jacebis. Cochlea eris, lectu- lum pro domo, quocumque perrexeris, ave- Cturus. Et confeſtim conſurgens coram illis, tu- lit lectum, in quo jacebat, & abiit in domum ſuam magniſicans Deum. Verſ. 25. Converſio rara. Rarus, qui ſurgat & vitiis, rarior autem qui coram iis ſurgere non erubeſcat, ante Pærititia quos jacere, & cadere non erubuit. Unus abkama repertus eſt Mœchus, Ambroſii præconio di- H laudatus; qui mulieri dicenti, Ego ſum illa, iban um 2 . edituy, aſus ſit reſpondere ſi Tu es illa, Ego, Ego non ſum ille. Neſcio enim quo dementati po- culo, qui publicè languemus, ſanari publicè Ven geli⸗ nolumus; & interdùm, ut notat Bernardus, noxia. de ligatura vulnerum erubeſcimus, qui de PFelicia; vulneribus ipſis miſerè gloriamur. Hic verò niſere. coram tanta multitudine, & quidem homi- Pecest num minimé vulgarium, non furrexit mo- damna. dô, ſed & lectum ſuſtulit; ſcelus deteſtatus, & ſeeleris illecebram, non requiem, ſed omis palam interpretatus. O miraculorum plena ſarcina! En quo modo benè valenti onus eſt, quæ languenti videbatur ſolium requie- tis. Nimirum adeò criminibus cæcutimus, ut tum ſolùm diſcamus non quietem in cul- pa eſſe, ſed pondus, cum, Deo jubente, exſurgimus. Te imploro tantæ veritatis te- ſtem, Regum maxime ac Prophetarum Da- vid; qui lectum, in quo cubaturum te cre- dideras delicat?, poſtquàm convaluiſti a con- cupiſcentia tua, non ſudore duntaxat, ſed & lacrymis rigare coactus es. Quot tibi ſpi- nas, & tribulos infeliæx thalamus germina- vit, in quo ad ſpeciem effloruerant inter co- lumnas argenteas aurea poma! Experiemur & nos aliquando non quietem expectandam ab opibus & delicis, ſed ſudorem expri- mendum; quando non illa nos, ſed ea nos portabimus, imperio Redemptoris, erigen- di. Et Samſon, & Adam, & IIraöël didi- cere, quibus felicitas Voluptatis viſa eſt To- rus floridus ad quietem in ipſo ardore pec- candi, quale, ut convaluere, Pondus, Pœ- Erubeſ- centia Er Voluptas amara. 35 Et poſt hæc exiit, & vidit Publicanum nomine Pevi, ſedentem ad telonium, ait illi, ſequere me. Verſ. 27. nâmque ſenſerint poſt culpam. De vocatione Matthæi tam diſertè Chry Eeccleſta- ſologus diſſerit, ut temerarium ſit, aliquid Kicis de noſtro luto topazis ejus immiſcere. II- A* e. lud miror, quomodò Levi, hoc eſt illiusKd. tribüs germen, cujus pars nulla eſt in terris præter Deum, ſedeat ad telonium. Scilicet acriùs Levitas nummi cupiditas, ſi eos vi- cerit, urget, ut Sacerdotium vertant in nundinas. Diſcrimen illud efſet inter ſacros, vulgaréſque homines, quòd his pecunia ob- venit, laborum merces: illos verè & quies Avaritis delectaret, & lucra opprimerent. Ideò Le- bpejus Ec- vi ſedet quidem, ſed ad telonium. Sedere E. autem Matthæum dixerim ad telomum, quòd ligigfe⸗ lucra ſectari otium ſit, temporiſque jactura. vexaret, Undè à Davide non uno in loco Somnus di- ſ eos ſul- citur Pecuniarum conquiſitio; & dormiſſe di- deret. cuntur viri Divitiarum. Fatigari, ſedere 7, eſt: & grandis, etſi otioſus & frivolus, la- Ccnoρa bor eſt Lucris inhiare. Laboret oportet quiſquis collum Auro ſupponit. In Matthæo verô admiratione digniſſimum duco, promp- tè aureis ſe laqueis expediiſſe, & conjeciſſe caput in compedes Sapientiæ. Multi aureo capillamento decori ſunt, pretioſis à Deo co- Abſalonis gitationibus locupletati. At quàm ſæpè re- »Ma. duces Abſalones radit vel pretü illecebra, Locationi vel fulgor armorum! Divinas voces, & coë- reluctan- leſtes ſenſus, ſeu capillos aureos Auri lhbido s incidit, vel Ferri ardor. Succiſa excreſcit iterùm ac tertiò cogitationum ſanctarum co- ma. At cave, ne aureo capillamento quercu pendeas humanæ gloriæ; nam indè non co- ronam leges, ſed laquenum, non aurum ferro referes, & trajicieris. Scilicèt quos aurea or- nat coma deſideriorum cœleſtium, quercum declinet, corollæ triumphantium arborem de- ſtinatam: etſi enim obequites, & illac tran- ſeas tranſiturus, detineberis tamen, & vel invitus pendebis victima Joabi futurus, non coronâ donatus triumphali. Neſcio, quâ ra- tione, Vocatos à Deo acerbè vellicat pom- pæ & quercs cupido, ad quam ſi accedes; non recedes. Ipsà ſuſpendêris auratà comâ, ratus plùs honoris acceflurum Deo, ſi Mun- Laætitis do milites, ut Deo triumphum pares augu- ſpiritua- ſtiorem. Et quot, rogo, Viri deſideriorum lis. in Mundo manſere divinæ Gloriæ deluſi um- brãa, & fuco decepti obviæ Dignitatis! Ad- hæſere quercui; imèò fugitantes à vero Da- vid tranſiere duntaxat ſubter quercum Præ- fecturæ, & quercui ità hæſere, ut ſolum inde vulnus eos revulſerit, & quercu ad tu- mulum transſerendos. Et fecit ei convivium Luc. 5. magnum Levi in domo ſua. Ità Domino Co- ²9. li, terræque ſervitur. Non triſtes, ſed ala- Servire cres & epulantes dimittamus telonium; Dei- Deo felix. que ſcias ſervitutem feſtivam eſſe, cujus au- ſpicatur Matthæus tyrocinium ab epulis. Nun- S. Mas- quàm forté Levi lautius cœnavit, quam thans cùm pecuniam abjecit. Avaros namque ſci- mus aurum arcis, hordeum, olerâque in- fundere ſolitos ventri: adeò ut gemmas eru- ctantibus promptuariis, fabam interdùm ven- ter eſuriat. Vide Ambroſium de divite ex- eunte Amici impii vix deſerütur. lbidem. Ibid. 30. Tepiditas poſt fer- Voxrem. Pirtus Jolida. Scandali- 2ari i-. lLari faci qui ſcan- daligan- tesr. Rom. 14. 3. Judican- tes teme- 7 %. Religio viri non Pernant ſaculares. Dei montem perveniret, comedit. Cen ſores sliorum. Masdeſtia & Morti licatio ſi- eſt, N . 3 in agrum paucioribus inſtructo panibus, quàm pannis. Non modò ergo lautior pauper- tas, quàm mammona, eſt, ſed & ditior: ſi- quidem relictis omnibus opiparè adhuc con- vivium inſtruitur. Ut verô intelligas, faci- liùs Opes dimitti, quàm Familiares: Levi; qui pecuniam abdicarat, ſimul cum Chriſio excipit Publicanos. Et erat turba multa Pu- blicanorum & aliorum, qui cum illis erant diſcumbentes. Noviſſimè renuntiamus Amicis; & Matthæus jam Salvatorem ſequutus reli- ctis omnibus, Socios nihilo minùs adhibet in convivio. Undè Et murmurabant, inquit 8. Lucas, Phariſæi & Seribæ eorum. O dete- ſtanda Scribarum impietas! In converſione Matthæi exultant Publicani, murmurant Pha- riſæi; illi epulantur, hi mordent; illi Chri- ſtum paſcunt, hi dilaniant; Salvatoris illi famem ſedant, hi crudeliter famam dilace- rant. Nimirum Miniſtri & Servi Domini, ſi fortè aceſcant, quemadmodùm generoſa vina, acrius pungunt: & genus ferè nullum adeò peſtilens eſt, quàm legis & Prævarica- tor, & Interpres. Quid hic muſſitant redivi- vi Phariſæi, ſi quando Sacerdotes paſci vi- dent à Peccatoribus posnitentibus? Epulante Chriſto in domo Diſcipuli recèns adicripti, ſoli murmurant Scribeæ. Neque veròô omit- tendum eſt, ſtatim poſt curatum Paralyti- cum jacentem in lecto, ſanatum ſeu voca- tum eſle ſedentem Matthæum ad telonium. Etenim ſervatà Rhetorum lege, quèò creſcat oratio, & dilaudatio Salvatoris, Evangeh- ſta, curatà Paralyſi, curatam ſcribit Avari- tiam. Adeèò difficilins curantur vitia, quàm morbi. Et quidem adivit Paralyticus ad Je- ſum, licèt jaceret. Matthæus autem ſedens duntaxat nunquam ſanaretur & ſurgeret, ni- ſi clemens Dominus ad illum acceſſifſet. Ità arctius Avaritia devincit, quàm Paralyſis: magiſque languet ad telonium ſedens Publi- canus, quàm jacens in lecto Paralyticus. Quare Diſcipuli Joannis jejunant fre- Juenter, & obſecrationes faciunt, ſi- militer & Phariſæorum: tui autem edunt, & bibunt! Verſ. 33. Quàm ſapienter Apoſtolus monuit: Qui non manducat, non ipernat manducantem! Etenim, qui jejunant, Diſcipuli interdum ſunt Phariſæorum, & manducare ac bibe- re dicuntur Jeſu addiéti Diſcipuli. Adeò Dei regmim nec eſcæ aut potüs vel abftinentia vel abundantia. Et Adam ejectus & pa- radiſo eſt, quòd comederit; & Elias, ut ad . Detrac- torum hic noto vitium, quibus mos eſt, Ca- ſum Conſuetudinem appellare; & Morem dicunt, quèd fortè comtigit ſemel. En Apo- ſtoli edere & bibere arguuntur, quòd Uni ne ſpiritu interſuerint convivio Publicani furgentis à non pro- vitio. Vix menſæ ſublatæ erant, & jam A- n. oſtoli potatores & epulones omnium ſermo- arta. nibus circumferebantur. Et tamen non ſan- EHonor Cti dicerentur, ſi ſepties jejunaſſent. Au- mituus diamus, quibus verbis calumniam Chriſtus inter eos, retuderit. Numquid poteſtis fllios Sponſi, dum qui di. coum illis eſt Sponſus, facere jejunare * Le- . nient autem dies, & oum ablatus fuerit ab ne. illis Ponſus, tune jejunabunt in illis diebus, Luc. 5·33 Oliva Non video, qua de cauſa ſe Chriflus dixe- Murma rit Sponſum: miſi fortè contumelias, oppro-ratio. bria, & ſupplicia, præ amore patiendi, nup- Perſecu- tias æ&ſtimaverit. Sibi videbatur exultare H nuptis tanquàm Sponſus, quando pro homi- ariee num ſalute patiebatur. At qui Sponſus, cu- Chriſto. jus ſunt tam grandævi fili? Nimirùm ab Morif. æterno deſponſaverat ſibi fragilitatem no- zatonum ſtram, ex qua lhberos ſuſcepit, iterùm eos Kita. pariturus in Cruce, quando è& latere Spon- ſam Eccleſiam peperit. An novum ex Spon- ſo Sponſam gigni, quando ex Adamo Eva educta vixit? Libet verò Apoſtolorum di- polunta- laudare virtutem, qui, ablato Legiſlatore, ria. nihil de auſteritate vitæ remiſſuri perhiben- tur; imò & jejunio liberiùs erant indulturi. n . uci. Ne- . . 1 . „ mo commiſſuram à veſtimento novo Religioni immittit in veſtimentum vetus, alio- Tae-ara, quin & novum rumpit, & veteri nendi. non convenit commiſſura dà novo. Viderint, num ſentiant cum Chriſto, an Talenta magis ab Evangelio deſciſcant, qui novas varia. conſuetudines Congregationis novæ tranſpone- re tentant in antiquis. Certè diſcolor eſſe debet Eccleſiæ indumentum, ſed concolor efſe de- bet quævis pars veſtis pretioſe. Teneat una- Refuwa- quæque, quod habet. Nam vinum novum ores in- utres veteres non reficit, ſed rumpit. Hoc tereri. autem dictum velim tam de antiquis moribus ei non abolendis, quàm de non ferendis novis u, legibus. Nec Tepiditas pretioſo Pœnitentiæ maius panno ſæcularium morum commiſſuram ſuper- honoren:. inducat: nec Zelus ſine Scientia laceræ jam veſti aſſuat pretioſa fragmenta, quæ non diſ-. Pteyeßis ruptam tunicam ornant, ſed ſui comparatione rerinenda contemptibiliorem efficiunt. Stultus veròô eſt, Raligiones qui novo vinum vetus poſthabet, & antiquum ſacra ſuas Rehgionis & Tyrocinii Spiritum Spiritui le- Lete vitatis licentiæque poſiponendum ducit. Si- gines. quidem ex Luca: Nemo bibens vetus ſa- Luc.5.39. tim vult novum: dicit enim, Vetus melius eſt. Mehus, inquam, eſt: etſi novum dulcius ali- Regula- . riamob- quando lit. irvoneis EX CA P. VI. S. L. U C .. Faäctum eſt autem in Sabbato ſecundo primo, ocùm tranſiret per ſata, vel- lehant Diſcipuli ejus ſpicas, & man- ducabant confricantes manibus. Qui- dam autem Phariſæi dicebant illis, Quid facitis, quod non licet in dab- bato? Verf. I. 2. Paucioribus intermicat Coœlum ſideribus P, quam ſenſibus cœleſtibus Evangelium. Er- ſuavr. go Jeſus, qui ad jugum invitaverat, per ſa-⸗ ta Diſcipulos ducit, ut non tam arandum ſciamus ſectatoribus Chriſti, quàm comeden- dum. Non durum ſequeris Anteſignanum, qui Chriſto ſociatus Crucem tuam ſuſtuliſti. En quaà tranſeas, per ſata ſcilicèt, tempo- . ralibus uſus reti. Sv Nin hun. tn noo in lm mn an lgn, snty t0 on 10 (etett. e Colnpan ſo. Its e (ulet niturun ,lat inte niſi ſen (lelis une n Ma “ les cort mut lam, ſec Ee enim rdt, qu in Pha biie. 0fa leler ue mnns, S * (omhottt s Nocul Gui Ede Illum n un gols, 4 2 lnn 4 riie. cbolorum iing Ogllernt Erlkih le Cebenn r, den Fim . M Viden Nec ambu Vel eſcas Krummnis, alli & Eint ſenſil lLol gen i rcdentur. lis non 10 flas. X aris, hlot argr arum efu Nsn excu⸗ ere ann ſochm, ent 4 Ein un tian Ve kum viole , W exalen 4 lcch, “ luihe . ralibus bonis fruiturus, quæ ingenti ſudore mortales ſerunt in ſæculo; ut ex amonita- te ſtadii felicitatem metæ interpreteris. Ni- mirùm, qui per ſata ducebat, Frumenti gra- Nitupre- num illud erat, quod cadens in terram mul- ie E nin NX 1cg er Deum. tum fructum affert. Neque veròô caret myſte- mIN kani Manes rio in Sabbato hoc potiſſimum eveniſſle: Ut nat antm. tumn maximè à Deo ſuppeditari eſcam intel- Wr ligas, cùm nos feriari Lex jubet, & obli- nabe arT. tos omnium uni vacare Templo imperavit. l e,, Cæteris diebus licuit Apoſtolis ſibi victum – susdanmur. Comnparare: Sabbato autem ſaginantur a Chri- lel ſto. Itaque nemo, quamvis inops feriari re- D *“ Pee- cuſet in feſtis: ſiquidem cuùm te credis pe- edd s“ riturum, tum maximè paſceris à Deo. A- m Elmn6 rat interduùm ruſticus in die feſto. Stulte: aupertas . . ileibulis du- H felivx. niſi ſereres, à Chriſto cum Diſcipulis niwiu cereris per ſata, & frumentum confricares Uetut, gre e Dae jam maturum, ſi grana glebis non infode- curaſe res corrumpenda. Jacta, non ſemen in ter- commiuat. ram, ſed cogitatum tuum in Domino; ip- enim te enutriet. Hic autem notandum „ quàm facilè levis quoque Gulæ um- bra Phariſæorum perſtringat oculos, & Morißea- ora reſeret. Vix, ut ſuperiori capite legi- 0 ſa d u Pargen ſe aus pert as læſa. eſt n Crth an . bitura ſi in agro ſpicas confricet; & vo- Mortißra- Cabulorum Infamiam non vitatura, ſi ſemel „caorpo. epuletur cum Publicano. Plane ſi coli à deam ſecularibus volumus, omm prorsùs care- re debemus cupiditate voluptatis. Siqui- Derſecutio- dem Simulacra gentium oculos habent, & nisveme- non vident; manus, & non palpant; pedes, dum. nec ambulant ; neque clamant in gutture vel eſcas quærentes, vel conquerentes de rumnis. Eos tantum pro Diis Filii hujus ſæculi & venerantur, & habent, quos vi- dent ſenſuum omnium carere uſu. Etenim Idola gentium argentum & aurum, quæ igne probantur. Ergo colemur, ſi corporis de- licias non expectamus. Nolo autem ſecre- to fidas. Nam a tergo Phariſaica adfuit pro- cacitas, quæ procul urbibus degentes Apo- ſtolos arguat, quòd jejunium temperent ſpi- carum eſu vel agreſti. Porrò, ſi non cum Jrsu excuſare velimus Apoſtolos, ſed mor- dere cum Scribis, quàm procul à labe fu- giendum, etiam viris Apoſtolicis eſt! Tran- . ſeunt duntaxat per ſata; & nihilo minus 1 Fama eu. jejunium vel temperatur, vel ſolvitur, vel ra. etiam violatur. Ut proinde Evam faci- 4 liùs excuſem, quæ & à Pomi venuſtate der illecta, & ab eloquentia Serpentis capta, comedit. Non penſiles pendebant ex arbo- Zelus ani. Tribus fructus, non aurea emicabant & fron- Tr,, . dibus poma, ſed ariſtis incluſus culmus arce- Mel r. pat prædatorem; & tamen ſpinoſis ſpicis irretiuntur Diſcipuli , quas non commoli- osl oe tas, non fermentatas, non coctas vVorave- prebenda., tunt. Adeò impotens natura eſt, ſi diù ille- cebrà peccandi caruit, & fruitur. Non om- Panpertas nibus licet ire per ſata. Illac JESus tranſi- in viétu. vit, & abſtinuit: tranſiere Diſcipuli, & vi- Gula. cti ſunt. Perfectiores exponere ſeſe, & ſe objicere periculis poſlunt, victoriam re- Parvain Portaturi: Tu verôò ſuccumbes, niſi ea de- malo, Chinaveris. Hebræa gens ſicco veſtigio ru- Ethicæ Comment. Tom. VI. Murmu- Stromatum, Lib. XIII. cet Sacerdotibus manducare. one mus, ſemel coznaverant cum Matthæo, & Compotatores dicti ſunt: vix vellunt ſpi- cas procul ab urbibus, & Phariſæi adſunt; qui ſedatam famem reprehendant. Planè nullum magis evitandum eſt vitium Reli- Gwle v gioſis, quam Gulæ illecebra, Cenſores ha- 37 bri maris profunda calcavit, Æägyptiæ co- hortes eandem iniere viam, ſed diſpari exi- Zelus te- tu periere. Et nota: Tranſivit Jksus per ſa- eus, 7 5 ta, non autem duxiſſe dicitur Diſcipulos: berfebti qui fortè tranſiere, quà non ducebantur à "on timot. Chriſto. Etſi tranſiſſe dicitur J ESuS: Apo- ſtoli verè hæſiſſe magis referuntur, cuùm ſpicas legiſſe perhibentur. Qui ſi celeriter Non ozn- tranſiſſent cum Domino, capti fortè non ſfuiſ- mia litent ſent à ſpicis, quas cepere. Verum ab hac Wn. bm- Phariſæorum iniquiſſima notà Apoſtolicam temperantiam vindicemus, uti eam Chriſtus Judex vindicavit: Qui eſuriem Diſcipulo- rum exemplo Davidis excuſavit. Eum por- rò legimus panes Propoſitionis & Templo ſumpſiſſe, iiſque ſuam, ſuorumque eſuriem ſedaſſe. Etiam Regi licet Sacro pane ſu- ſtentari: ſed ſi eſuriat, fugiâtque Saülem: ſed ſi ei, ſummis diſcriminibus pro Arca ex- poſito à livore, Princeps Levitarum dicat, Tolle. Non enim ità Sacra Eccleſiæ pecu- nia eſt, ut erogari aliquando à Sacerdoti- bus non poſſit etiam Principibus: ſed Prin- cipes ſacri itaà eſſe debent, ut Davidem refe- rant. Et ſanè feliciùs ſacri reditus præberen- tur interdum Ducibus pro religione bellan- tibus, quàm Inſanientibus præ vanitate, & faſtu aut amicis, aut ſervis. Panes, inquam, Propoſitionis, Chriſti teſtimonio, unis li- . Verùm ſi Sa- gaeleßaft⸗ cerdotes Eccleſiæ panibus non Optimos alte- ei reuitas. rent: an non prudentièus Davidis Commilito- nes eiſdem paſcerentur certaturi contra Nu- minis rebellem? Principes paſci poſſunt Ec- cleſiæ panibus, ſi reverà egeant: ſed ii, qui Templum Domino architectentur, quo nul- lum fuerit in orbe terrarum munificentius; ſed hi, qui non vi, aut ſuâ manu ſacram an- nonam tollunt, verùm eam demiſsè petunt, accepturi, quod dederit infulatus Abime- lech, ubi reſcierit milites poſtulantis puros à labe mulierum. Sine Sacedotis maximi au- thoritate Sacri Panes nec à Davide tolli poſ- ſunt, ſi annuat Tabernaculi Princeps, iis veſcatur, ut vivat, non iis abutatur „ ut luxurietur. Bonis enim Eccleſiæ Mors corporis arcetur, non Animæ Interitus procuratur. Pavit Davidem Pontifex ſummus; ſed pro Panibus Salomon Templum exſtruxit. Por- rô Eccleſiarum ſeu Sponſi, ſeu Promi dili- genter conſiderent, agnitum Chriſtum à Diſ- cipulo, in ſola panis fractione. Cognove- runt Diſcipuli Dominum Jeſum in fractio- ne Panis. Et Tu cognoſcêris Dominus, non tam populorum, quam affectionum; ſi ſacri rarii panem non tibi junctis, non aſſeclis, non amicis, ſed peregrinantibus A- poſtolis diſtribues. Si panem non uni totum Præbueris, ſed omnibus franges ex æquo: ità ut non alius eructet, alii eſuriant. Et quidem Chriſtus pié locutus erat in via ad Diſcipulos „ eorum ſuccenderat cor », Scrip- Erteleſiaſti turarum aperuerat ſenlum: ità eſt: in ſo- &decime, la tamen fractione panis cognitus eſt pro Sal- Ed ro Fi- vatore. Quamvis divina emanent ex ore dnai, dſ. Præſidum oracula: populi nihilo minus eum erimini- agnoſcunt , in diſtributione bonorum; . quæ ſi frangat, & uni tantùm non præ- beat, procul dubio Salvatorem, & Domi- num confitentur. Excuſant ſe Primores Cle- ri, non licere aliis quam Sacerdotibus panem comedere Propoſitionis, ideéque non poſ- ſe ſe ſe eo militiam alere, pro fide in Otho- mannos certantem. Itâne? Et quàâ ratione Ec- cleſiæ pane nutriuntur propinqui, adulato- res, & , ſi Deo placet, equorum, bellua- rêmque (quibus non eſt intellectus) phalanx Ecleſiaßi. aliquando exercitibus par, ſi ſolis Sacerdotibus rsditn, ejus conceſſus eſt eſus? Comedant Sacerdotes panem Templi; ſed non venatici canes, non turmæ equitum nimiæ. Quòd ſi ad varita- tem panis ſacer frangitur: præbeatur & Da- vidi, ad propugnandam veritatem. Luxus. Et erat ibi homo, & manus ejus deæ- tera erat arida. Verſ. 6. In Synagoga ſcilicèt erat, quam die Sab- Feſta eo- 1 8 . lensa. bati JESUS intraverat, ut doceret. Dignus Ptms ſanè curatione fuit homo infelix, qui, quam- quam infirmus, convenerat nihilo minùs cum Spir ualin 4 . caieris an. aliis in Synagoga. Die autem Sabbati ma- ferenda. . . . eregg2: nus ſanatur, quando minimè futura uſui e- ten, rat, mandante Lege ſacrum eâ die ab ope- ribus otium. Ninnrum docuit nos Chri- Talevte- ſtus, dexteram adhibendam in rebus divi- rum unſus . . . . Fn nis, quandoquidem Sabbato reſtituitur, quo zietr⸗ humanis diſtineri laboribus non licet. Por- Cuc. 1r58 reliquarum plantarum ideò ſteriles ſunt Elis voſy- rami, quia & aridi. At hominis iſtius ideò 7enhee WManus exaruit, quia bomis operibus fœcun- oe, ada non fuit. Ergo; ut vireſcat aridum bra- Lac's o. chium, operetur: ideò enim Jrsus dixit bo- Medica, mini⸗ Extende manum tuam. Et extendit, G balorum . . celligien reſtituta eſt manus éjus. Quod antequam ex- & dti. pendamus, altius repetatur curationis hiſto- Ibid ria. Ingreſſus itaque JESUSin Hinagogam, ait homini, qui habebat manum aridam : Jdur- me ge, & ſta in mediuem. Et ſurgens ſtetit. Libet 4da hoc loco calliditatem, otiumque mendican- tium deplorate: qdorum ſi fortè unum ſit captum membrum, reliquis uti nolunt. En is contractam dexteram gerebat; & quia movere manum non poterat, contraxerat & pedes. Jacebat ſiquidem, cui impera- tur, ut ſurgat. Quid, quæſo, manui cum pedibus ?à Cur non ambulat, cúrve non ſtat, qui expeditis viget plantis, & ſolà ariditate dexteræ afflictatur? Itaà eſt: Omni- bus abutimur membris, ſi uno careamus. Quot, præ Templi foribus, adeuntium aures fatigant, qui cùm aliquo laborent membro, rehquis pollent! Cur luſcus manum labori non admovet? Cur claudus non illi addicitur ope- ri, quod & pedibus non eget, & ocu- los, manumque poſcit? An coœcus mani- bus caret, quibus rude opus conficiat? An gibbus ita gravis eſt, ut fſurgere gibboſus non poſſit ad laborem? Quod non ita ſtri- Gtim accipiendum eſt, ut non Religioſorum pleriſque conveniat: quos ſi fortè vel doctri- na, vel valetudo, vel dos quævis deſti- tuit, otio, deſidiæque ſe dedunt; & quia docere non poteſt è ſuggeſtu, privatim de Deo loqui recuſat: quia ad tradendas Diſci- plinas infans eſt lingua, pœnitentibus aurem non accommodat: quique præeſſe non no- vit, ſubeſſe non vult: Verbo; captus dexte- Raligioni⸗ 14, uti Evangelicus languidus, pedes move- munia vi. re non füuſtinet, hiſque abutitur jacendo, 5t tis dio Talenta mediocria. ns gne nam doctrina Pauli? Numquid omnes ma- sbeunda. nus? indiget quoque pedibus corpus. Si ſcri- Oliva bere non potes dexterà compeditus, ex- Sie Auli. peditus pede currere potes, potes libero α*on A obtutu vel excubare. Sed quando Chri- Pagg⸗ pein. ſtus jacentem non increpuit, at ſanavit: ne n Nos quoque horum magis ſtudeamus vale- Miß tudini proſpicere, quaàm deſidiam expro- ein ire⸗ brare; ſanentur, non arguantur. Ergo Chri- E lmen ſtus, ut aridam curaret dexteram, jubet, e e ut eam extendat. Sanè Medicorum id arti gien repugnat, quæ otium imperat languidis. At Uen ſpiritualis ægritudo otio, quietéque contra- te, t⸗ hitur, labore ſolvitur. Itaque, ſi recupera- re cupis dexteram, eam adhibe, illà ute- nd re: ſi grandia non audes, minima aggrede- k re. Facienti enim quod poteſt, Deus gra- Dun tiam non denegat. In Synagoga manus cu- N ratur. Nimirum, ubi verbum Dei prædica- En in tur, ibi ad opera divina contracta manus ex- be⸗ tenditur. Quid ad hæc Phariſæi? Audi: Iyſi bid. i umntu autem repleti ſunt inſipientiâ, & colloquebantur . a ad invicem, quidnam facerent JENU. Etenim Suberiores chumen Phariſaica ſuperſtitio ſtulta deprehenditur, kelese. Kekun quando ſanctitatem, quam ipfſi verbis jacti- orig. Rened ta conden. tant, alii operibus implent. Atque ideèò "en uu ke ægrè ferunt reſolutam manum in Synago- nintee ga, ubi ſola lingua perſtrepebat. Jam ſuam Mäam a Ac viluiſſe cognoverunt verborum jactantiam , . Niun g legis præcepta deprædicantem, ubi manum guiden extenſam vidére, ad obedientiam præcep- in mni d torum. Ubi nunc latent delicati Sabbati he. Cultores, qui putant ſolemniter celebrari I i Eig Dies Feſtos, ſi ab opere ſervili ferientur, & a oll, otioſi ſint? Profectò, ſi otium ſat foret, & u Ellllt Sancta non indicerentur Opera in die Sabba- li bi ti, manus non curaretur. As voar. Paulaun . . . „. . onte A Factum eſt autem in illis diebus, eaiit Pitu. in montem orare, & erat pernoctans Crum me in oratione Dei. Et cuùm dies factus tit, 4 eſet, vocavit Diſcipulos ſuos: & lial elegit duodecim eæ ibſis, quos “ Apoſtolos nominavit. Verſ. 12. 13. Coliin ureſet i Dexteram infirmi ad opus ſpirituale exten- Belas ogt 1I kdhn derat Chriſtus, & cùm ei quodammodòͤ n ke Erhug, Activam vitam indidiſſet, vacat ipſe Con- 4. Chifi mo templationi. Nimirum, poſt partum, quies lliu, dke expetitur: utque Contemplatio concipiat, à e unt ad à turbis regredi ſolet in. Montem. Memine- irien Norun. rint ii, quorum Oratio Montes refugit, do- pelie oſus Tidhucuntur môêſque ſubit Potentum: Rachelem in Beth- in aulu. Eentur quich lehem mortuam, quæ domus Panis interpre- „ 8 Mnlter ante tatur. Vix enim vivit Contemplationis ſtu- a sa e Molus es dium in abundantia Temporalium: &, ſi in aor. 3 npalete, domo Panis, in aula Regum, in Urbibus hrlk dir parere nitatur, expirat. Bethlehem Regum an iileng de Juda patria fuit: & ideò ibi Rachel de- n ſale. 5 functa eſt, quia cœleſtium rerum Contem- Nin mii: t,in platio in Aulæ ſplendore langueſcit. Et qui- as omnis Teid i d dem ubi moritur Rachel, Chriſtus naſci⸗ laem. at,i tur: ac ſi ex cineribus Contemplationis Mundi ln eden ſalus oriatur. Neque nimium Contemplatio En 6 proli vacet edendæz : nam, ſi Rachel Liæ Unhien⸗ Gel imitari audeat foæcunditatem, vix ſecundum u N u pariet Filium, & vivet. Si Rachel es, ocu- Ne⸗ t lis fruere, cœleſtia contemplare;, prolem Dignbe⸗ inu, ſg neglige: non enim ſine vitæ diſpendio Pa- mum e. iu Nnc ries. Quis verò non advertat Orationem nor ee⸗ Omniunn “R præmittendam eſſe electioni Miniſtrorum 7 „ Wugt In Dei, caùm Chriſtus Patris æterna Sapien- Aen IN r⸗ tia tache nune il A, Gaaleue tN Dar 1. A hun in dr⸗ enniter Een drvil Ken Ete i Ayen n o 6 2 ats = tia omnia ſciens, nihil cupiens, nullius egens, Apoſtolos non eligat, niſi, poſtquàm in 0- pignuas Tatione perdurarit. Et quidem pernoctavit 4uo modo in Oratione, ſed Apoſtolos non elegit, mi- conferenda. ſi facto manè. Ut & ſecretò Oremus, & Re- gnemus palàm, publicéque Honoribus ſub- 67 r limentur quos non Nox protegit;, ſed Lux wode & pProdit, & approbat. Nunc Oratio pu- H blica eſt, palamque Deus invocatur in ele- ctione Inaugurandorum: cæterùm clàm de Eligendis actum eſt, non cum Deo in Mon- te, ſed in Conclavi cum intimis. Mirum in modum autem Deus irridetur, cùm Electio antè fiat conſilio amicorum, & mox oretur Deus, ut nobis inſinuet, quos videt Dignio- res. Et ſanè ſi, eligente Chriſto, & Oratio- nem ante electionem præmittente, adhuc in- ter duodecim Judas nominatus eſt: quid de tumultuariis electionibus cenſendum? Erravi: Vix Judas iſto tempore eligitur. Non enim crumenam, ad ſervandam Chriſti pecuniam, accipiunt, qui eliguntur, ſed magis cru- menam tradunt, ut eligantur. Planè nul- lus feré Judas in aula; nam plerumque ſine crumena ſunt, qui ad Curules & Præfectu- ras aureum ſibi iter ſternere conſueverunt. Nunc planè Chriſti ſæcula revixere, quan- doquidem qui Primatum ambiunt, Patri- Luc.6. 7. Monia dimitrunt. Et deſcendens cum illis ſte- tit in loco campeſtri, & trba diſcipulorum ejus. Ergo eliguntur in Monte ex diſcipulis Apoſtoli, ſed ſtatim poſt Apoſtolatum, deſ- cendunt cum JESU, & reſident in loco cam- peſtri. Enimveròô aliter Chriſtus, aliter Mun- dus vocat. Mundus evocat ad planitiem, & paulatim ducit ad prærupta : à Chriſto in monte Apoftoli renuntiantur „ ſed brevi quieſcunt in campo. Sic Sponſa, prius Par- dorum montes, & Draconum cubilia ſub- ierat, à quibus ad Coronam evocatur. At Jezabeli Nabuthi primum vinea aperitur , ſed præceps datur tandem è& feneftra, ſuo ſanguine canes expletura. Jugum dicitur Chriſti, cùm vocamur; ſed à facie olei com- putreſcit jugum, & commutatur in requiem. Ad lectulum invitat Dæmon conſperſum floribus , brevi in tumulum elevandum. Chriſti montes fatiſcunt in valles: unde Iſaias, elevabitur, inquit, ſuper colles, ut fluant ad eum velut ad declive turbæ po- pulorum. Rurſus Apoſtoli electi in monte traducuntur ad campeſtria, in quibus do- centur quidem turbæ beatitudines, ſed hu- maniter antè curantur à languoribus ſuis. A- poſtolus es? Apoſtolos imitare: deſcende, compatere, ex alto ad ima demittere. Ità Chriſtus dixit, ita prædixit David, qui Pnug. loquens de Eccleſia ait: Quia illic ſede- runt ſedes. Scilicèt non ii quieſicunt, & ſe- dent, in quibus alii ſedere non pofſſunt; veruùm his Divina tranquillitas & ſeſſio con- ceditur, qui fatigatis laſſeſcentibuſque ſe ſe- des præbent. Sedebis, ſi ſedes fueris a- liorum. Si languidos ſolaberis, divimis excipiéêris deliciis. Alter alterius onera por- tate. En quo modo ſedes nos eſſe Joannes jubet, ut aliis inſidamus. Sin alios non fo- vebimus, ſed arguemus: utriſque ſedes nega- bitur. Nam cujus manus ſunt contra omnes . omnium contra ſe conſurgentes manus patie- tur. At quam eſlet & indecorum, & alie- num ab Evangelio, ſi (quod certè non Ethicæ Comment, Tom. VI. Mandi ſervitus. Jugum hriſti. Gal. 6. 2. Stromatum, Lib. XIII. accidit) Eccleſiarum Primores „ & Abpo- ſtolici Miniſtri, qui eliguntur non rarôò in campeſtri humilioris fortunæ „tanto eleva- rentur faſtigio, ut aciem quoque oculorum fatigarent? Ergone Evangelica ſanctàque Haumilitas, quæ à montibus Apoſtolos tra- duxit ad turbas, Nos inflabit in Montes, & à vallibus turbiſque ſegregatos Aſtris in- ſeret, vix lacrymas miſerorum reſpecturos; & fortè deſpecturos capita noſtris ſedibus advoluta. Humilior ſis, cùm altius eleva- ris: & ſi ad montem ſoliumque accerſeris, ut Apoſtolis adſcribaris, illicò deſcendas ad infimos, eorumque ſcito te deſtinatum ſola- tio „ non contemptui. Hoc autem felicius fortè contingeret, ſi Apoſtoli eligerentur ex diſcipulis Chriſti, uti tunc factum eſt, ex Diſcipulis, inquam, Evangelii, non ex Magiſtris Politicæ, ſi Stolæ fulgerent, & Cilicia, non verò ambientium effulgurarent Perizomata. An ex diſcipulis Chriſti re- nuntiarentur Apoſtoli, ſi à tribunalibus, à foro; ab aulis, à charorum atrio raperen- tur raptores, & ſuperbi (quod quidem mon- ſtrum ſublatum gratulamur häc ætate ab Eccleſia ad amimarum imperium.) Verùm feſtivum ſcribendi genus feſtiva excipiat in- terpretatio. Qui venerant, ut audirent eum, & ſanarentur à languoribus. Et qui vexa- bantur à SWpiritibus emmundie curabantur. Serma Spi. Ergo ſi curari vis ab impuritate, & lan- rirna is le guore ſpiritüs, Chriſtum audi, divinum ne Te verbum ex ore Concionatorum, tanquam Ne, medicinam tui cordis haurito. Et omnis tur- lbid. 19. ba quæreèbat eum tangere, gJüuia virtus de illo exibat „ & ſanabat omnes. Qui vene- Exetmpla rant ut audirent & curarentur, non jam C audiunt, ſed tangunt: quòd feliciùs anima- marum. rum depellantur morbi exemplis, quàm ver- bis; rebus præclarè geſtis, quàm oratione iv be- eleganter concinnat „ aut decretis ſapien- en. ter conſcriptis. Virtutem verò Chriſti vehe. Zeus menter laudo, quæ non precibus, vel vi, Proiupe ar aut machinis trahebatur ad curationem tur- egeS.t. bæ, ſed vix illæ veſtimenti oram pren- ſaverant, & ſponte ſuàò prodibat, de il- Reraudias lo, exibat inquam Virtus, & ſanabat orm- Mne;. nes. Quid ad tam promptum curandi ſtudium Abiuli. excuſationis prætendunt, Paſtores Apoſtoli- tas. ci, qui aliquando, quamvis rarè, nec ro- gati, nec compulſi inclinantur ad ſublevan- R ν das ſibi Gentes commiſſas. ete⸗ee- ente Et quidem ſi sos anmadlize prodeunt hi aliquando, non prodeunt, ut omner. ſanent omnes, ſed ut complures ſaucient, & paucos curent, ut divites audiant re- jectis miſerorum agminibus, quorum ple- rique, ut ſemel audiantur à Principe, diu- Zelus ani- turniùs jacent in liminaribus aulæ, quam "rarum fi⸗ jacuerat languidus in piſcina. Intelligamus, dus. quotquot præſumus „ Chriſti, non vo Zeliis in. cem, ſed exemplum. Virtus de illo exibat, differens. & ſanabat omnes. Viderint num exeat Virtus, quæ ſæpius rogata inſtar torrentis tanto cum murmure fluit, tantumque ſecum ve- hit luti, ut inquinet, quos abluit. An veroô ſanet, omnes deprehendent, ſi ad paupe- res æqué ac ad nobiles accurratur.Er ipſe ælevatis oculis in Diſeipulos Iuos dicebat; Bea- ti pauperes, quoniam eorum eſt regnum Dei. Diſcipulos reſpicit quidem „ ſed ad turbas beatitudines proponit. Ut ſcilicèt tanquaàm doctrinæ ſuæ exemplaria oſtenderet in Apo- 2 ſtolis. 39 Affabili. tas. Dig niras non mutes mores. Lue.6. 18. Pe ſonar acceptio. Ibid. 20. 40 — Oliva Servive ſtolis. Beatitudines autem proponuntur in Der felix. Campeſtri, quòd Lex Domini facilis adeò Eaagzi evaſerit, ut comparari non poſſit Montibus, ase, in quorum vertice antiquam Hebræorum Legem Moyſes acceperat. In campo quoque veluti ſemen ſpargitur, ut feliciùs germinet. Porrò Dei, ac Mundi beatitates in eo vel maximè differunt: quòd Mundi quidem fe- licitas naſcitur Arbor, & paulatim decreſ- cendo in Fœnum degenerat: Chriſti veròô beatitudo minima quidem eſt omnibus Ole- ribus, cùm autem floruerit, in Arborem ma- ximam excreſcit, ſub qua Ceœli volucres re- quieſcant. Non Arbor duntaxat, ſed & Vinea, & Campus viſa eſt Jezabelis felici- tas, quæ miſerè adeò decrevit, ut ipſamet jacuerit in pulvere, ferarum morſibus diſcer- penda. David minimus videbatur in oculis Parentum; at quantùm occupavit terrarum, poſtquàm florere cœpit in regno! Salomo- nis, contrà, horti, piſcinæ, nemora quis non videt decreviſſe in olera, cùm ad ex- tremum vanitas vanitatum ſuomet à culto- re, ſatoréque prædicantur. Paupertatis ve- rò ſupra cæteras virtutes privilegium elu- cet, quòd cùm reliquis futura felicitas pro- mittatur, ipſius eſſe dicitur in præſentia Re- gnum Coœelorum. Beati eritis, cum vos oderint homines G... Gaudete in illa die, & exul- tate, ecce enim merces veſtra multa eſt in Cælo. Verſ. 22. 23. Perſecutie Amari cupiebam ego ab hominibus: at amanda. Beatos audio , quos ſæculum oderit, & quorum nomen eraſerit. Contrà hic lego Luc.6. 26. apud Lucam: Væ cum benedixerint vobis om- en. nes homines. Jam animo præconceperam qui- dum. bus poſſem modis mœrentem triſtitiam pel- ITbid. 25. lere: At audio Beati qui nunc fletis: Et, Væ Ser vixe vobis, qui ridetis nunc. O riſum ridendum, Hd, imô jugiter deplorandum ex quo, ſœtu prom pt? planè prodigioſo, ſempiternus luctus erum- conſulen- Pit. At quàm liberaliter effuſa Dei munifi: dum. centia eſt, quæ mercedem ante laborem de- ſtinavit! Beati, inquit, eritis, cuùm vos ode- rint nimirum non poſt toleratum odium Beati eritis, ſed Beatitudinis nummo ditabi- mini in ipſa perpeſſione dolorum: imò, vel quando eis tolerantia ſuadetur, merces poſſi- detur ab eis: Ecce enim merces veſtra multa eſt in clo. Tbid. 22. Væ vobis divitibus, quia habetis conſo- lationem veſtram. Veri. 2 4. Notat in Comment. ſuper Iſaiam Hiero- nymus, divitum bona non appellari bona Piviie ſünpliciter, ſed bona ſua, divitum fſcilicèt: noxiqg. quôd ipſis duntaxat videantur bona, cùm Paulo Apoſtolo ſtercora videantur. Ità hic non Conſolationem dicuntur habere divi- tes, ſed conſolationem ſuam; Qui babe- tis conſolationem veſtram. Somniatam vide- liceét ,„ & coloratam. Conſolatio divitum deaurata eſt. Atqui quod deauratur, ve- nuſtum per ſe non eſt, cui alienæ quæri- tur ſuffragium pulchritudinis. Hinc eſt, quòd divitum felicitas fſœdiſſima apparet, ſi for- Felicitas. tè aurea illa, quàâ ornabatur, cruſta exi- matur. Ab eo, qui aufert tibi veſtimentum, etiam tunicam noli prohibere. Verſ. 29. Et Chriſtianos audent ſe dicere, qui ac- quirendæ rei tam ardenter inhiant, cujus tam incurioſa imperatur cuſtodia, atque ja- ctura, non patrimonii exundantis, ſed inte- gumenti, arcendo & frigori, & pudori pro- pugnando, neceſſarii. Diligite inimicos veſtros: benefacite, &O mutuum date, nihil inde ſpe- rantes, & erit merces veſtra mal- ta, & eritis Filii Altiſimi, quia ip- ſe benignus eſt ſuper ingratos & ma- los. Verſ. 35. O Felix deſperatio, quâ nihil ſperanti- „, bus tantùm mercedis ingeritur! O faculta- eta. tum jactus ipſo ſui diſpendio fortunatus! O aureum planè ſemen liberalitatis, pretio- Merna 5 tantum ſæ meſſis incremento fertile! Ergo mihil ſperantes multa conſequemur. Multa conſe⸗ Nihil pre- En viri divitia- ter Deium. ctando, aſſequemur nihil. rum, poſt diutinos labores, mhil invene- runt in manibus ſuis. En Petrus, dimiſſis om- nibus, dum ſolam ſequitur Paupertatem Deum poſſidet, & terrarum Orbis ſe Caput eſſe miratur. Nihil habentes, & omn'a poſſt- 2. Cor. 6, dentes. Contrà, Diwvites dimiſit inanes. Verùm uc.: I. 53. Merces iſta multa ſperantium nihil eſt, & mutuum dantium. O felices Eccleſiæ Agri- colæ ſua ſi bona norint, ſi ſemen terris in- fodiant in cœlo meſſem duntaxat lecturi. At, ſit laborum noſtrorum mercedem, glo- riam & honorem eſſe cuperemus, aliquid ſperando, reciperemus nihil. Nihil ſperan- tes, præter unius Dei gloriam omnia con- ſequuntur. Verùm, cur Filii Altiſſimi indè prædicantur futuri, quòd benignus ſit Deus ſuper impios? Ad virtutem Apoſtolos hor- tatur, ut ſint Filii Dei, quia ipſe benignus Luc, 5. 31. eſt, inquit, ſuper ingratos & malos. Scribat potiùs, quia in Filios adoptat Miſericordes;, & Juſtos. Nimirum, qui Divinam imitari ſtudet miſericordiam, non adoptatur, ſed ſuo jure Dei filius eſt. Cujus enim veſti- giis inſiſtimus, ejus ex Dionyſio fumus & Filii. Utinàam, ſoli illi, apud homi- nes haberentur Filii, quos Parentum vir- tus non degeneres comprobavit. Ergo, dicet aliquis, licet Principibus, exemplo Numi- nis, impios & indignos ad faſtigia dignita- tum elevare. Id non foret, Benignum eſſe, ſed profuſum, ſed imprudentem, improbum- que cum improbis. Benignus eſt Deus, de poœna detrahens, non digmitates dilapidan- do. Super ingratos, & malos incumbit Domi- nus, ut eos ſervet, non ſubter eos jacet, eofum ſe baſim ſtatuendo, què illi altius ſublati, cum regnorum fragore, ruant deſ- peratius. Benignitas Dei non ſubftat im- piüs, ſed ſuperſiat: hoc eſt, non recuſat eos regere, nec è& regno ſuæ Providentiæ éos eliminat: non ideò tamen eos ſibi ſuper- ponit, quemadmodùm factitari apud Mn Avaritis. ales nine beltis alos, iit upe in n 1 icet onien ſ, ilo on Beni nignns 1o ſata, Gamnet emit, ſtentiri ntem e ſtenas, Ut inber MIenſar Cugi in imn Quenan eKlnt? P eſt ſne Gli pere 1e beamm Nos Cando Gnus, unn nar lr beſlellic lrs ſ hadl pi IS Guntaxa Nütura Conn Glr ſüpere füanorum os ſimun Ct alienos. Nenſura ſi Enie tue, . hyoerta . n: 6 0 ſeſleun 6 Loe h los, cum li git ) lech E Muan aberran ,u argn we Celcatt iaflt Non 2. 1 0lat 1 14 t, ne 1 in ernit accor n Gechir lul Chii liinln es nd Andbin e fün, vul dn, ſi non dinnen Ketl lbore b, an tit kile uI, Gn Kbr e⸗ R Mopinge Lihie lk knnn, un I. le, , H ant 1N 4, e , kin X ln 8 .. lefun n, Gantr u uhil hen „ JN ! 0 k Cortumm! hiars, nil e! Ln un Panre n Otbuk . ſn UII, Stromatum, Lib. XIII. 41 tales non raròô ridemus, qui regnare ſibi mi- nimè videntur, niſi ſerviam famulis, & li- bertis ſuam oppignerent libertatem. Premat malos, non elevet, & dici Benignus pote- rit ſuper eos. Si verô collocet impios ſupra ſe in vertice Imperi, non Benignus erit ſu- per malos, ſed ſub imperio protervorum Stul- tè jacebit. Non ſuper eos veluti Sol radios Providentiæ diffundet; verùm, tanquam ba- ſis, illorum Celſitudini famulabitur: Quod non Benignitatem ſapit, ſed Dementiam. Be- nignus Deus ſuper impios, eorum ità compluen- do ſata, campéôſque, ut eorum quoque & damnet ſcelera, & flagellet. Saulem inter- emit, ſed filium ejus Miphiboſeth regio ſu- ſtentari pane mandavit. Hanc aio Benigni- tatem eiſe ſuper malos, cùm illos coërces, fronas, & punis; eorum veròô rem, ac filios, ut imber rigas, nutris ut Sol. MWenſuram bonam, & confertam, & ooagitatam, & ſuperfluentem dabunt in ſinum veſtrum. Verſ. 38. Quænam menſura iſthæc eſt, quæ ſuper- effluit? Planè, ut Bernardus ait, menſura eſt ſine menſura. Sedenim menſura eſt, quia ſupereffluens eſt. Cùm enim beneface- re jubeamur iis, qui nos oderunt, profectò nos dando iis, menſuram conſtitutam exce- dimus, undè & nobis Deus pro remuneratio- Unio iner ne benedictionem impluit exundantem. Qua- Inimici dilsstio. sdvens, re haud præmium ſperare ij poſſunt, qui il- lis duntaxat benefaciunt, quibus benefacere natura compellit. Ex ipſa menſura præmii, quæ ſupereffluit, intellige beneficentiam Chri- ſtianorum ad eos etiam extendi oportere, quos ſimultas ſeu privata, ſeu publica fe- cit alienos. Da quibus non debes, & tunc menſura ſupereffluens, menſura erit/ benefi- centiæ tuæ. Hypocrita, ejice primum trabem de ocu- lo tuo: & tunc proſpicies, ut educas feſtucam de oculo fratris tui. Verſ. 42. corretio Locus hic Sacerdotes arguit arguentes, juſio t. quos, cùm interdùm tranſversum Ambitio cvreczi agat „ reducere nihilo minus nituntur in tarqa & Viam aberrantes. Jubet autem trabem ejici, ſaetu. ut , qui arguit peccantem proſpicere poſſit, „ & delicatè educere feſtucam ex oculo fra- Severitas Procraßi tris. Non indiſcreta debet eſſe correctio, natiene ſed oculata, ut patente oculo diligenter vi- Prsgre deat, ne excæcet, néve oculum eruat, dùm eruit feſtucam. Trabs, fulciendæ do- mui accommodatum inſtrumentum, affe- ctum declarat ſublevandæ familiæ, quo non ſemel Chriſtiani Catones excæcantur. Ergo vio eum ridendus es, quoties trabem geſtans in ocu- ad. o, Ambitionem ſcilicet provehendorum af- riéus cer- finium, vulgares homines pro concione coar- vitendu. guas, ſi non ad pompam ædium, ſed ad ex- ſtructionem niduli, feſtucam corrogent in- genti labore dedolatam. Ejice trabem de oculo, quo laquearia regia architectaris, & tum feſtucam educere poteris de oculo fra- tris tui, qui ſibi ad ſubſidium vitæ tugurium fabricatur. Et ſane Trabs iſta Amoris er- ga propinquos, Oculos maximè petit; quòd Ethicæ Comment. Tom. VI. Conciona- tor ſanbluss lſit? Paren- um obli. Eccleſiarum Oculi, nempe Vigiles atque Pa- ſtores animarum hoc potiſſimam aliquan- do corripiantur tabo; quod ſi ſemel oculos occupet, tam ſœde eos excæcat, ut mi- hil videant niſi feſtucam in pupillis alio- rum. Pupilla porrò noſtra ex Drogone, no- ſtra eſt Fides. Et ſane Trabs in oculo figi- tur, quia divitiarum Cupido Fidei lumen extinguit, quæ ab Apoſtolo idolorum ſervi- tus nuncupatur. Mirum autem eſt, quo mo- do coloratam Trabem, atque Feſtucam ex- ſculptam, imago illicò conſequatur Arboris, quæ ſi mala eſt, fruéctum bonum dare non poteſt. Porrò Trabs, quæ ex arbore qui- dem prodiit, ſed arbhor nequaquàm eſt;, ideéque Poma proferre non poteſt „ & flammas pro fruge dat. Atque utinàm non oriretur ex Plutone Venus. Utinam in- ter Opes Libido non erumperet. Sed, Vatis ſapientiſſimi teſtimonio: Frodiit, quaſi ex Ppl. 72. 5. adipe, iniquitas eorum. Avaritide Neque enim de ſpinis colligunt fi- ous, neque de rubo vindemiant uvam. Verſ. 44. Spinæ divitiæ ſunt: ſymbolum verò ſince- Pivitis ræ voluptatis eſt Ficus; quæ, ſervandæ oXαιαα⁰ dulcedims deſiderio oblatum ab arboribus regnum conſtanter repudiavit. Ergo non ſpe- randa voluptas ex opibus. Et tamen ſpi- Tribulatie nis laceramur, duméôſque colimus divitiarum, utilu. ut deliciis liceat aliquando diffluere: ac ſi non intonaret Evangelium, non legi uvas è& rubo. At Chriſtianam libet admirari a- griculturam, quæ legit à Rubis Uvam, col- ligit Ficus & Tribulis Siquidem injuriæ, vin- cula „ tormenta;, neces nobis pariunt im- mortales coronas: & ex ſpinea Pœniten- tiæ radice Pudoris, atque Innocentiæ lilium reparatur. TIu, tu, Domine, cujus Pater Agricola eſt, docuiſti Nos racemos èê ſpinis legere. Luxuria. Unaquæque enim arbor de fruétu ſus oognoſcitur. Verſ. 44. Corniculam ridendam ſe præbuiſſe Poë- Sientia tæ teſtantur, quando furtivis ornata pen- Kcka. nis imperium depopoſcit. Et quot ſæpè ridemus fruſtrà laborantes inſitam ſibi igna- viam alienà colorare ſapientii. Verùm, de fructu ſuo, inquit, Arbor cognoſci- Aula. tur. Etiam Aula pompam ſtudet explicare fructibus aliunde importatis. Nam oſtrum, S ſceptra, honores, & opes, quos vel Vir- tus contulit, vel Favor prodegit, afſeclis AMalicorum ſuis oſtentat, ut fallat. Aulæ fructus non Ees. purpuræ ſunt, ſed lacernæ; non imperium, ſed ſervitus; non honor, ſed onus; depreſſio, Auliei non ſublimitas; denique Aulæ fructus folia Miſend ſunt, verba ſcilicet ſplendida, honorum no- men potentiæ, ſpes blanda. Cæterùm me- dullam Cedri ſolis licet Aquilis devora- re; faſces enim & curules aut Principi- bus aut Conſanguineis tribuuntur; gregariæ Turbæ reliclo cortice, quo torquetur ve- riùs, quam nutritur. Aulæ Arbos procera ex fructu ſuo cognoſcetur, ſi Amani ſtipitem ſuſ- pPexeris, ſi. Abſalonis quercum tenueris. Cæ- D 3 terùm Dignitas inindignis. gelicitas n0%α. Status me⸗ Arboris diocris. Felicitas noxia. 4 2 – terum Davidem teſtem habeo oraculi, cui Horuere in Aula Saülis lanceæ in ipſum con- tortæ, directæ ad ipſum ſagittæ, tenſæ con- tra ipſum inſidiæ, ſtructæ ipſi calumniæ. Con- trà, procul ab Aula regno potitus eſt;, ſa- cro unctus eſt oleo in latebris paternæ do- müs, triumphum regiis exutus armis fundaà reportavit, non haſtâ. Et quidem plerique ideò falluntur, quòd Mundi hujus non autum- num ſpectant, ſed ver: tamæcue pretium non ex fructu, ſed ex ffore metiun- tur. Enmimverò fœcundior Planta minorem explicat pompam foliorum. Felicius virent ſteriles nemorum trunci, quorum permulti, nec ſummã hyeme, virentem comam abji- ciunt. Myrtus, Cypariſſus, & Laurus nives, & triones eludunt. Libet id recognoſcere in Epulone, ac Lazaro: illius enim Arbor quam virenti cingebatur coronâ foliorum, purpurâ, byſſõque circumdata! Mendicus au- tem aridus Stipes videbatur vix hærens radici, ulceribus, & vermibus corroſus undique, hæc porrò ſcena in theatro defluentis ævi, Ver eſt futuri. Cæteruùm quam diſſimiles ſuis floribus fructus Arbor utraque edidit in Au- tumno! Flammas pertulit Epulo, Gloriam protulit Lazarus. IIlius aruere divitiæ, iſtius ditata paupertas. Itaque quicunque Chriſti jugum reformidas, non florem intuere, ſed frugem, non hujus temporis labores atten- de, ſed futurum præmium contemplare. Ju- guin eſt, ſed tuis rigatum ſudoribus effloreſ- cet in Arborem vitæ. E contrario, Aula Arbor eſt, ſed ex hac, cum aruerit, tibi Ju- gum dedolabitur ſempiternum. Nullum enim tam aridum jugum, quin aliquando viruerit. Ex fructu Plantam metire. Omnis, qui venit ad me C... Qui aa- tem audit, & non facit, ſimilis eſt homini æificanti domum ſuam ſuper terram ſine fundamento, in quam illi- ſus eſt ſuvius, & continuò cecidit, & facëta eſt ruina domus illius magna. Verſ. 47. 49. O Fehicitas, quæ ſemper mortales & tor- ques, & ludis! Vel enim dees, & Tellus non germinat, vel exundas, & Domus ever- titur. Fluvius planè es, campos ſuo velu- ti in pulvere ſepeliens, ſi non affluas: do- miüs verò concutiens fundamenta, ſi circum- fluas copioſa. Sane Regiam Davidis Domum hujus fluminis inundatio concuſſit: Roma- nämque Rempublicam duriùs Proſpera, quaàm Adverſa fortuna fatigavit. S. Matthæus cap. 7. ſuper Arenam fabricatam ait domum eo- rum, qui Dei verbis non obediunt, quam S. Lucas ſuper terram ſine fundamento dicit ædificatam. Expreſſius S. Lucà Matthæus ad humanam exprimendam conſuetudinem. Etenim plerique divinis verbis permoti, Na- vim, quà ſæculum ſulcabant;, in domum quidem convertunt, ſed non longè ab un- dis, imò ſuper arenam, quæ vel ejecta- mentum eſt maris, vel fœtus. Scilicèt Sæ- culi vicinitate lætantur interdum & Reli- gioſi, quique fluctibus vehi nolunt, amant tamen reſpergi, alluique fluctibus. Mare deſe- runt, ſed littus incolunt: & cùm eſlſe recu- Oliva ſent in ſæculo, Sæculi tamen umbram domo -⸗ And gaudent non abeſſe: hinc ſalutari à ſæcularibus tenn. ſern optant, hinc muneribus tanquam littorum al- u gis integuntur, hinc è& littore navigan- . 114 tho⸗. ximi tium triumphos ſaltem proſpectant, quan- e Uantu do vicinos ſe eſſe pelago gratulantur. At Nligioß buch timeant hi, ne decurrentium in mare flu- icbidi. eis minum impetu, tota ſpiritualis ædific ſtru- la imn tura diſſolvatur. Siquidem Honorum & li benl Pomparum vicinia ſolo duntaxat afflatu no- e cet: quique affinium tantùm inſignibus de- wa th lectaris, tuis quoque titillari incipies di- Finnles gnitatibus. Sic miſeri & unionibus Æquo- d “ ris carent, quibus ornarentur, & cadaveri- ſigrin bus in littus ejectis a pelago obruuntur, qui- mucn Ou bus fœdantur, & torquentur. Planè, pro- os ſit cul non à Mari ſolùm, ſed & ab Arenis, tu ite Domus religioſa excitatur. Arena enim, mi- Pugnetn nuta quædam ſunt, & minima Ambitionis mnennt ſemina, religioſo quidem habitu aſperata in lapides, ſed fluctibus nihilo minuͦs expoſita; quæ dùm frœnare ſtudent pelagus, ab undis n 4 non rarò reducuntur in pelagus. Intelligat Zelus ani⸗ an unuſquiſque, quaàm periculosé ſuper Are- man uu nam ſtatuat domum ſuam. Non diù, mi- adu hi crede, à mari aberit, qui juxta mare ja- Familiari- cet, quamvis mare froœnaturus. Arena enim terzun ſe⸗ 4 . 1 cularibus ens Adokel obex fluctuum, ſi altiùs decumani intumeſ- nimia, icts Ms mdimn in cant, eorum eſt præda. Rapieris à Mundo, Iitenuionen “ ſi nimium Mundo miſcearis , quamquam “ i 1 tuis credas ſæculum coeërcendum ſeu ver- bis, ſeu factis. Supra firmam Petram ædi- im 1 fica, hoc eſt, in montibus, ſolitudinibus, & ene tur. En cavernis terræ, procul a fori clamore, à ful- Uwumn ex gore aulæ, à voluptatum lacte, à floribus D theatrorum. Et quoniam ſuper Arenam di- lictgh ximus Religioſorum aliquando Domum ſtrui: eri hos monemus, littoris Arenas nunquàm à nf Pelago ſalutari, ſtringive, niſi irato. Non H n, Atilng . . . uiu dum wore Amor, aut Felicitas ſæculares in atria Coœ- u nee nobiorum allidit, ſed Tempeſtas: nôſque non n alluunt, ut recreent, ſed ut procellam in nos unn ſid ſuam egerant, ſeſéque levent. “ Ugeret. Iun foorunt , H u Cedunt Nls, ſt fun S. L UC. mminnoe mhnidus e⸗ Centurionis autem cujuſdam ſervus Filun malè habens, erat moriturus: qus kE illi ioſus. . diſſet A Ne illi erat pretioſus. Et cum au , HUN de Jeſu. Verſ. 2. 3 1, Juar h. Erg . . ſir lell ſlior Unus Centurio invenitur, qui Famulo- Demin j vor⸗ rum curam gerat, quique & eorum fſciat ae Elon morbum, & ſanitatem, non à Medicis tan- nanda cu- lne ke tùm, ſed & à Jksu procuret. Nunc paſſim remt. im Servuli, Aulicique jacent in noſocdmiis, Rernmnan aan d vix Domini eorum reſciunt ægritudines. At Segeu⸗ 4 Clisn Centuriom, etli Servus, pretioſus tamen pened n erat puer, qui jacebat, nec pretium vilitas muteni K . imminuit ſervitutis. Sanè, ſi rariora pretio- „„oß et, ſa haberi ſolent : fidelis Servus Pretio tcienden em anr, ſus ſit oportet, cuùm vix reperiatur in tanta n morbs. i lrue turba famulantium, qui Domino infidus non lek ier ſit. At titulus in Servo, non tam laus vonſalen⸗ nch, eſt Centurionis „ quam Magnatum re- dum de 6 Etenn. prehenſio, quorum interdùm in ſervos viu. e, gib amor en, ltide mnN n 4 lanmn d etäit, Onotin . t n 1 nlgiia 5 runn . tennenn . ian, kang lut de i te Nn d urtn m nn. A eoulnan, Pengi u , G Nicnn 1 lyer Arn de Domxi u rent. C. . iin / mMim E nr , . amor effuſior vocabulum pretioſi opprobrio ſervitutis immiſcuit. Equidem pretioſi non rarò Principibus Servi ſunt, non, quòd ma- ximi æſtimandi ſint, ſed, quòd iis non utantur Principes ſine ingenti pretio. Ido- la architectantur & luto, quæ in delubris aureis colant. Verùm ſervos tanquàm ficti- lia inaurare potes, aureos facere non potes. Et deauratum lutum, lutum eſt, etiamſi auro veſtiatur, cæteriſque contemptui eſt, quod tibi eſt auri diſpendio pretioſum. Porrò Famulos idemtidem probatiſfimos paſſim ſper- ni querimur, iis prælatis, quos parata ad flagitia aſſentatio, & temeritas Domino- rum Cupidimibus, & Cupidini famulatur. Eos ſaltem foveant ſervos, quos Innocen- tia vitæ in libertatem aſſerit Evangelhii, re- pugnaturos vel Regibus, ſi contraria Coœlo imperentur. Cum autem appropinquaret portæ i- vitatis, Eoce dejunöstas efferebatut plius unicus Mattis ſuk: hæ Vidua erat. Verſ. 12. Filiorum Adoleſcens, unicus Filius Viduæ, multi- educutio. tudini immixtus, non longe abeſſe poterat à ſepulchro. Quôdque lugendum eſt, ipſa, quæ lugebat Mater, ad tumulum deduce- bat, ipsique „ qui avexerant & domo Fi- lium, ut ſepelirent, pecuniãâ conduceban- tur. En infelix humanæ miſeriæ imago ad vivum exprefla in Adoleſcente defuncto. En quo modo turba civitatum ad ſepulturam, Juvenes præſertim Nobiles, & unicos de- ducat. I1 minc, & multitudinem ſequen- dam dic, turbarumque conſuetudini geren- Luc. 7. 12, dum morem. Nonne audis; Et turba civi- tatis multa cum illa * Scilicèt, non, ut defun- ctum ſuſcitaret, ſed, ut, quem pravâ con- ſuetudine peremerat, tumulo infoderet, ne ſurgeret. Et quoties credulæ Matres Filio- rum ſuorum veſpillones ingenti pretio condu- cunt, cùm erudiendos natos impiis homini- bus dedunt? Videntur hæ quidem Ado- leſcentes in altum elevare, ſupra reliquum vul- gus, at funeris elatio iſla eſt, non honoris; conditivo committetur, qui ab infauſtis por- tatoribus effertur. Prudens in eo Mater, quæ Filium ſceleribus jam peremptum non deſerit, ſed abeuntem ad ſepulturam eju- Imitandi panciores. Morwi lans & mœſta proſequitur. Et ideò fortè in Re . JESUM incurrit, qui non tam Adoleſcen- randi. tis, quam Matris miſertus dixit illi Woli Dei volun. Were. Ergo inutilis parentum fletus in fe- mi con- retro filiorum, non naturæ vectigal eſt, ſed formeri. effœminatæ frontis prodigentia. Si enim ne- ceſſariò lacrymaremur in funere, non vo- luntatis fontem obſtrueret JESsUS, ſed aditum occluderet oculorum. Itaque non ex oculis naturæ ductu lacrymæ fluunt, ſed ad imperium infirmæ mentis è mente pro- manant. Undè rectè illi dicitur, Woli flere: hoc eſt, quas volens fundis lacrymas, no- lens comprime, ne effluant. Et acceſſit, & tetigit loculum. Hi autem, qui portabant, Füioram ſteterunt. Mirum planè: obriguere portitores ducatio. defuncti, ut rigentia Adoleſcentis membra re- caleſcerent. Nimirum, ſi impiorum frau- des, quibus incautam juventutem efferunt quidem, ſed ad ſepulchrum, detegantur, Ibid. 14. Amici Stromatum „ Lib. XIII. 4 defunctus ſurgit. Nullus portitores ſiſtit, nullus eos frœnat, nullus audet accedere, ut perituros Adoleſcentes exſuſcitet, retardét- que perimentes ſuſurrones: Solus JKSus te- tigit loculum, & hi, qui coram tanta mul- titudine currebant, ad unius tactum dhrigue- re. Adoleſcens, tibi dico, Nurge. Quare non ſurgunt tam frequenter in ſcelere mor- tui Adoleſcentes ? Quod raròô inveniatur, qui illos aperté moneat de lapſu. Unuſquiſ- conſilis mala,. Ibid. 15. que Nathanum imitatur, vitium in alho pin- git, & appoſitis metaphoris non tam pec- cantem arguit, quàm colorat. Sed non om- nes, qui audiunt, Davides ſunt, qui de ſe narrari fabulam putent, quam execrantur in ſubjectis. Apertê denuntiandum illis eſt ſcelus: Adoleſcens, tibi dico, ſurge. Tibi dico, non ſolùm hominibus, nec duntaxat Peccantibus. Alioquin quod generatim di- citur,; neminem ſanat. Medicina ſi omni- bus proponatur, nullum curat. Et reſedit, dui erat mortuus, & it loqui. Niſi teme- ritatis argui poſſem, dicerem ſuſcitatum Adoleſcentem otio & garrulitate peremp- tum, & ipio reducis vitæ veſtibulo oſten- tare, quibus potiſſimàm vitiis occubuerit. Cùm enim imperatum illi fuiſſet à Chriſto, ut ſurgeret, reſedit tantam, & coœpit lo- qui; eum reſumens ſtatum, in quo de- ceſſerat. Planè linguæ procacitas, & ſeden- di mollities venenum iunt juventutis; & qui linguæ petulantid & libertate laborant, unigeniti non raròô fili ſunt, & Watris viduæ ſunt frequentiſſimè filu. At procel- loſa nubes diffietur, quâà ſuſcitati Adoleſ- centis ſplendor funeſtatur. Cœpit loqui, ut primuùm vixit. Confeſſio vitam Parit ; & vivendi indicium eſt, laudare Deum, de Chriſto loqui, ſua fateri coram multitudi- ne ſcelera. Et dedit illum Mari Jſuc. Huc, huc, qui à latere parentum filios abducunt, quos forté è& lethali criminum tumulo evo- carunt. Non tibi hærere debet, quem ſuſ- citaſti; non tecum ſolidos dies fabulando te- rete, non te ſequi, non tuis militare commo- dis. Matris eſt, reddatur Parenti, domum curet, familiam regat. Fateor, non placet quorundam in pœnitentes a ſe probè inſtitutos dominatus. Exemplum Salvatoris admiror, qui Adoleſcentem non ſuis adſcripſit, non apud ſe retinuit, ied tradidit Matri. Alio- quin ſi unum iufcitaveris Adoleſcentem, qui tibi hæreat, innumeras excitabis calumnias lacerantium, diſpendioſum parenti viduæ, tibi utile reſurrectionis miraculum. Locus autem ſuſcitando Adoleſcenti accommodatus ille eſt, ubi Mater adeſt, & turba non deeſt. Quam difficile Elias ſolus puerum revocavit ad vitam! Et quam promptè coram multi- tudine, ad imperium Chriſti, ſurrexit im- minens ſepulchro Adoleſcens. Protracta ad veſperam colloquia, & quidem ſolitaria, uti- nam defunctum excitent, & evigilem non conſopiant. Quid brevius Chriſti exhorta- tione, qu ſuſcitatus eſt puer? Ardentes eſſe debent non diuturnæ, ad jacentem confabu- lationes, ut ſuſcitetur. Porrò tum Elias, tum Eliſeus, tum Chriſtus, conſciis paren- tibus, pueros excitarant. Corredkis libera. Ibidem- Ibidem. Zelss and- maruw nis hil quarat. Sacerdeter, & Ze as animarum Jocinm aſ-. eiſcat. 44 Oliva . Ecce defunctus efſerebatur, filius unicus Et m diſceſſſſent nuntii Joannis, oæ- u Matris ſuæ. Verſ. 12. it de Janne dicere ad turbas: Quid Sn exiſtis in deſettum videre, arundine 6 ſo Mortis Dum ad ſepulchrum puer properat, vi- vento moveri! Verſf. 24. Eltciti meditatio. tam invemit. Ergo, qui à Matre ducebatur . . , Iinm: ad mortis barathrum, remittitur ad paren- Quàm procul à Chriſto Afſentatio, qui Mhulati n it, tem per Mortem. Cunæ ſunt adoleſcen- abire primum vult Joannis diſcipulos, & ulatis, MI tum loculus, mors parens; quam ſi medita- tum vitam ejus dilaudat! Latet Adulatio, Congratn. e ell rentur, nunquam in vitiis expirarent. Hanc quoties eos laudamus auſcultantes, ante quo- latione. us con expertus veritatem clamabat Job : Putredini rum conſpectum non eſt tuta Reprehenſio. 5 Iut &E dixi, Pater meus es, Mater mea & Soror mea Verùm arundinis ſimilitudo nos exire in de- les Ae 1m tundne vermibus. Equidem putridus Job parens ma- ſertum compellit. Ea namque Arundinis na- tione. 1* r, ut gis vermium videri poterat, qui ejus e& car- tura eſt, ut virens, hærénſque radici ven- „ dr in nibus ebulliebant, quam filius. At ab iis, torum ludibrium ſit, exciſa penitùs & arida Trore , ſublimis quos pepererat;, pariebatur, cùm de ſepulchro à turbine defenſet, & inter aêris procellas ligioß . Obducla. monitus vitam aliam meditaretur, atque for- vites ſuſtentet. Quot videmus è& ſæculo in ERecleſtaſin. ie nebit⸗ maret. Rursus, vermes ii, quomodéô queunt Religionem tranſlatos, qui cùm florentes , Re. 6 eſt, nul & Mater ſimul & Soror eſſe Jobi? Nimi- opibus quavis levi aurâ vexarentur in mun- Iint Chr rüùm, ne unquam mortis obliviſceretur, no- do, nunc ſacco, ciliciéque ſubaridi imbe- ommium luit Vermes Matrem tantuùm dicere, cui ſu- cillitatem fulciunt alienam. Quiſquis ſeu tatus ad e perſtites eſſe ſolemus, ſed & Sororem nuncu- Monachus, ſeu Eccleſiæ Miniſter ſeſe revul- 1o gelan pavit, cum qua dià vivimus. Niſi fortè di- ſerit à radice familiæ, ac ſtirpis, ſtatumen 18 mmniftn camus Sorores dictos à Jobo vermes, quòd evadet Innocentiæ. Certè Auguſtinum inter ele nterpi Mortis memoriæ, dotis nomine; plurimam delicias patriæ domũs concuſſum legimus, Diamm 6 ſupellectilis partem aſſignarit. & penè proſtratum omm vento laſciviæ: n veſin eumdem in Africæ anul firmaſſe gratula- Atittator . . mur peccantium greſſus. At Arundo quam- Religioſue peros, Euntes renuntiaté Joanni „ ℳα u vis zicitus evula, ſi fortè in dule d N Ping diſtis „ GOG vidiſtis: Quia cαοα i- velit, futurum ſciat, ut ſceptrum ipfſa ſit 11 a0 Hlin dent, claudi ambulant, leproſi non imperantis Pilati, ſed Chriſti deriſi. Prtis ſye mundantur, ſurdi audiunt, mor- Planè nihil adeò Jeſum inhonorat, quàm in 40t H tui reſurgunt, pauperes evangelizan- Regurd aulis Kernobite Tuum eſt fulcire .un conb tur. Veri. 22. ites, non Reges ornare; & nunquam kgucen Sceptrum eris;, niſi ad indicium Amentiæ, Pler inrol & contumeliam Salvatoris. Caveant etiam t ornatun ae ae. Joanni per internuntios ſciſcitanti, an Chri- Dynaſtæ, ne Sacerdotibus abutantur in po- eu Mumrum c nem. ſtus eflet, qui venturus erat;, reſponſi loco litica adminiſtratione regnoriun, nam brevi ge woen opera remittit, oraculéque miracula ſubſti- ſui eos pœnitebit conſilii. Siquidem Arun- Pllgmnl Fame ve. tuit. Clamabat Bernardus, & verbis indi- do, quæ Chriſtum ſceptro inſignivit, mox ſbietin aceto, ac felle potavit. Verùm mordaciùs, o cu . gere nos, & factis ad noſtræ teſtimonium 1bid probitatis. Undè Chriſtus dixit : Renun- quam res poſtulabat, invecti ſumus in Fa- d. . wiate , quæ audiſtis & vidiſtis. Non ſola mulos Domini, quos plerumque prodeſſe cpalogia verborum folia, nec nudi operum fructus, Conſulibus, & Conſularibus negare non tenimn n Jortor. ſed decora arborum coma onuſta pomis aſpe- poſſumus. Transferamus ad Aulicos ſulur⸗ 4 m eint Kum delectat, & paſcit. Salvator autem hinc rones Arundines ſibilantes. Hæ mimirùm teher Frendls dignoſcitur, quòd ad illius vocem mundan- in domibus Regum ſunt, regiâ conſitæ ma- letrher tur leproſi, ſurdi audiunt, mortui reſurgunt. nu, reglamn Domum non raroô convulſuræ. . Wden an Modeſtia, Paſtores animarum fruſtraà ſe Chriſtos efſe Nimirùm Politicæ Arundines, & Arundinei Poliuei, gehre, & nre- clamitant, quorum auſteritas vivos ſepelit, Afſentatores, quèò eos impellit ventus fortu- G3 lmerh cundia. oculatos excæcat, & ambulantes mutilat, næ;, fectuntur: cumque omni vento ſuperſti- he⸗ fnine Superior utinàm & nimia credulitas innocentes, & tionis exagitentur, fulcire tamen, ac firmare imhii. lene mitis. ſanos leprâ non inquinet, dùm delata ab norunt Vites, accommodatum Hieroglyphi- Nihenen. invidis crimina eſſe credunt in juſtis. Sa- cum voluptatis. Et quæſo vos, quot in atriis Fümin: Win nè non rarò, poſt Superioris adventum in- virorum Principum reperies „ qui, inſtar du. Bic viſentis, & luſtrantis ſeu Dicoceſim, ſeu arundinum, aridi, inanes, vacui, vagi;, achn, conſeſrii Coœnobia, plures apparent leproſi, quàm fuis exciſi ſedibus Vites nihilo minus ſuſten- ler nimu ſe- mundi. Nec deſunt, qui lepram ipſam mun- tant, dùm ſimulant prudentiam , nutriunt in e veri. dare plùs ſatagant, quam leproſos. Scihcèt amimis ſibi adhærentium ebrietatem Vitæ la- H toti ſumus interdum in extenuanda vitiorum xioris, omnéque probrum voluptatis? Libet RK foœditate: cumque terrore maximè leproſi cu- hoc loco Fortunæ pediſſequos admonere, “M randi forent, tam delicatè de ſceleribus diſ- ut, arundinum exemplo, diſcant aliquan- cnnk putamus, ut lepra ipſa placere incipiat, & do;, nullam Deteriorem fortunam glie di. ln amari. Proſperam. An non Boreas impellit ſeu Na- det U vim, ſeu Arundinem ad meridiem, & flan- l ſeitt te Auſtro, nönne Claſſes ad Aquilonem re- ric mittuntur? Ità eſt: ad oppoſitam ſibi par- S n lbine „* tem quævis aura remiges provehit. Ita 4 etiam felicitate allidimur in ſyrtes æternæ zzulaiß —– calamitatis: adverſitate promovemut ad ntili. N portum tranquillitaus æternæ. Plorent ete nunc; nunc, quos ſævientis Mundi turbo inſequi- tur à tergo. Rideant, quos benignior afflat aura fortunæ. Ridendi planè il, hi ploran- di: nam iſtos quidem felicitas in adverſita- tis ſcopulos allidet: deducet illos in ſinum felicitatis efferata rabies perſequentium. Se- quitur: Eecce, qui in veſte pretioſa ſunt, & de- liciis, in domibus Regum ſunt. An fortè ſo- la Mollities veſtium in palatis reſidet, & inde exulant Arundines? Abſit. Quod Chri- ſtus conjunxit hoc loco, homo non ſeparet. Sunt & quidem maximè in Regum domibus Arundines: quin & veſtes inibi expromun- tur, ut Arundines ornent. Fulget Aflenta- tor in trabea, & inter Senatores terræ ſublimis ſedet. Arundo eſt ſerico, & villis obducéta. Diſpolietur, & nodofum inane ap- parebit. Splendet alius in Curuli. Arundo eſt, nullius Sapienti? homo. Sed memine- rint Chriſtiani Principes, quod in Chriſto omnium Rege præceſſit. Ab arundine ſelle po- tatus ad extremum eſt, quam in aula Ppro Scep- tro geſtaverat. Planeè quiſquis imperium ſtul- tis miniſtris tradit, dum ſuum illos Sceptrum eſſe interpretatur, perturbationum & cala- mitatum experitur Propinatores. Ablegen- tur veſtium integumenta; & nuda virtus adtmittatur in aulis, & tum videbis innu- meros, tanquam arundines, vitium, cam- porumque deſtinari culturæ, aliéſque à ſti- va ad folium evocari. At dùm veſtium ap- paratus ſpectatur, Aulam arundines ſubeunt auro ſpectabiles. Quid autem de ipfis Re- gum domibus dicemus? Veſtibus abundant, & quidem pretioſis. Suſpecta iſthæc eſt ſu- pellex involucrorum. Fœditas ſuffragium quæ- rit ornatuum. Pulchritudo veſte non eget. Nimirùm cooperta, & involuta fulget aula, quæ procul dubio ſublatis veſtibus ſqualeret. Fuliginoſa eſt, & fumoſa felicitas, lucem ſibi à veſtlimentis mutuatur. Audi Jobum: Woctem verterunt in diem. At quid juvat fictitia Lux, quæ tenebris intus inhorreſ- cit? Sane hoc idem Vates teſtatur, qui ridendam hanc noctis in diem metamorpho- ſim edixit, cùm ſubjecit: Et rursum poſt tenebras ſpero lucem. Dic, quæſo te, quæ iſtæ tenebræ, poſt quas lucem ſperas, ſi jam noctem commutaras in diem? Nimirùm, ſi- cut tenebræ ejus, ità & lumen eæjus. Non de- ſiere tenebræ, ſed fuco lucis oblitæ nodtis ſempiternæ ſemina diſſeminarunt ſub apparatu diei. Inferremus faces, ſi apertèé tenebræ graſſarentur: verùm, dùm fucus quidam ful- goris rutilat, & cæcutimus, & diem cre- dimus. Noctem verterunt in diem; Et rursum Poſt tenebras ſpero lucem. Vox nocti dies ſuc- ceſſerat, & jam tenebras irrupiſle lamenta- tur, quæ Jobum compellunt Luci inhiare. Sibi David Noctem vertifſe putarat in Diem, quando vibratàâ fundà carneam Goliæ turrim disjecit. At tenebris funeſtatam diem cogno- vit, cùm in ſe à Rege immiſſa tela ſolo exilio declinavit. Undeè ſperaré Lucem coactus eſt, in Die felicitatis, & gloriæx. Sibi Diem fa- bricatus videbatur Aman, quando chariorem Regi ſublimem tot urbe vehendum dixit: ſed ſuo didicit malo, tenebroſam nimium eſſe Diem Aulæ „ Mardochæo hofti ſuo triumphum adornanti abs ſe prolato con- ſilio, Ergo in Reguin domibus veſtes pre- uoſæ ſunt, quibus felicitatis ſœditas veitia- Stromatum, Lib. XIII. 45 tur. Et tamen vix invenies, qui bracteatam iſtam felicitatis larvam exhorreat. Nolo di- cas „ Temporaria bona ſcalam ad Deum eſſe. Eſto: ſcala ſint. Verùm per ſcalam non aſcendis, complectendo, ſervando, & ado- rando ſcalam, ſed calcando. In tantùm proſ⸗ Peritate aſcend's, in quantùm fortunam preſ- ſeris. Vix intelligebam, quàâ ratione Creatu- Tempora- ræ ſcala eſſent ad Deum, cùm eas ſequendo uocon: . . tem, tas, à Deo abducerer. Nam ſi ſpectabam eas, . . . .. Creatura irritabant; fallebant, ſi utebar; decipiebant, ſzala ad ſi concupiſſem; vulnerabant, ſi conſequerer. Deum. At ſcala ſunt, quam premendo & calcando, aſcendimus. Major inter natos mulierum Propheta Joanne Baptiſta nemo eſt. Qui autem minor eſt in regno Dei, maſor eſt illo. Veri. 28. O humilitas, inquit Bernardus, O ſu- Afatiti. blimitas! En Joannem Baptiſtam maximum“. Prophetarum „ minorem tamen minimis in Yalepzz ci regno Dei. Nota, non dixit, Qui minor Eirun eſt, ſed qui minor eſt in regno Dei, major ſt illo. Difficile enim in regno Humilitas re- VDignirar tinetur. Rarus, qui in regno Dei multis præ- miert cellat, & minimus ſit in ſuis oculis. Facile .:. humiles in ſordibus ſæculi reperies: in re- e⸗fcis gno autem Dei, in horto Sponſæ, in ſolio viris rara. Sapientiæ, denique in Religione vix inve ce ſeres nies, qui, cum ſe minimum profeſſus ſit, Fn. minor tamen efſle ſuſtineat vel maximis. Fa- cilius in regno Dei minimi ſumus, quam minores. Neque enim durum exiſiimamnus . ablectos eſſe in domo Dei noſtri „ pPati tamen Ividis in- alios nobis anteferri duriſſimum. At falli- 'e- 4½ er mur. Nam major Joanne minimus non eſt, G 81. ſed minor: is ſcilicèt, qui non æquari ab- nis miai⸗ jectis vult, ſed qui inter ſummos eſſe mi- Liora. nor non recuſat. Audeo dicere: difficiliàs Aaikicc⸗ inter purpuratos infulas pateremur, qualn nmon prome- Patiammur in clauſtro ſuturas & ſordes, qui- m. bus univerſi cruciantur. Non diſphcet vili- tas inter viles; ied inter purpuras, quic- quid minus eſt oſtro, ſqualet. Ergo mino- rem eſſé, & hoc quidem, non ubivis, ſed in regno Dei, grande eſt, durum „ rarum, adeoque virtutibus Joannis anteferendum. Nos verò, ſi ſapimus, cubitum unum de- trahamus ſtaturæ noſtræ, aliis nos demifse ſubmittendo. Simus, nan minimi tantum inter minimos, ſed minores iis, qui nos nec gene- re, nec &tate, nec habitu præcedunt. Religioſus Juperbzs. Cui ergo ſimiles dioam homines gene- rationis hujus, & cui ſimiles ſant! Verſ. 3 I. Non ſimiles dicit, ut ſimiles ſint; ſed ſi- Zuder, & miles dicit, quia ſimiles ſunt. Vix invenies, Tegitir. qui vel irà ſuadente non exaggeret vitia, Ar uſatin vel, ſupprimente aſſentatione de eorum "= X ſœditate non ſubtrahat. At Chriſtus pro S d fert quod eſt. Quæ laus Beatiſhime Juo- que Virgini tribui videtur ab Eccleſia, dum Rexos canit de illa: Weculum Juſtitix. Nimirùm ea "uadins. tandem æq ua Juſtitia eſt, non quæ ſubjecto- Lingua rum vel merita vel crimina amoris, ſeu cure, odii penicillo adumbrat; ſed quæ ità unum. quemque Informa- tiones ſin- cera ſina. Speculum alleg. Dignita⸗ inindignis; cenſores aliorum. gZugum chriſti. Murmu- ratores. yox oheru. Lue.7. 35. Regularſi obſervatia Tepiditas inexcuſa- Correctio mitis ſit. Superior amore rrahat. 46 quemque colorat, qualem reverà eſſe depre- hendit. Non adulatur ſpeculum, non te- git maculas, ſed nec venuſtatem decolorat. Qualis es, talis appares. Vix reperies uſ- quàm terrarum ſpeculum Juſtitiæx „ quod Principibus ſubditorum fœditatem, ac pul- chritudinem ſincerè contemplandam ſubjiciat? Nulla tam ſincera virtutis venuſtas eſt; quæ trajecta per ſpecula miniſtrorum Re- gibus decolor non proponatur; nullius tam indigna protervitas, quæ horum objectu ſpeculorum Regum oculis non fulguret. In ſpeculis regiarum Cicindelæ ità vibrant, ut Aſtra reputentur; Sol veré, & Luna tunc tantùm apparent, quum Echipſim pa- tiuntur: ideéque ſcintillis aggregantur Arun- dineti: Hinc inverſa Juſtitia, & demerſa Merces, Sapientibus modio compreſſis, & Stultis aureo Candelabro ſummo rerum pu- blicarum detrimento, impoſitis. Cantavimus vohis tibiis , & non ſal- taviſtis, lamentavimus, & non ploraſtis. Venit autem Jannes Bap- tiſta, nequeé manducans panem, neque bibens vinum, & dicitis, Dæmonium habet. Venit TFilius ho- minis manducans & bibens: Et di- citis, Ecoe homo devorator, & bibens vinum, amicus Dadheonoren „ O¼ peccatorum. Verſ. 32. 33. 34. Joannes is eſt, cujus lamentationes, & væ non ſequutæ ſunt lacrymæ pœnitentium. Chri- ſti autem feſtivus ſermo, & jugum dulce cantu præſignatur & tibis. Mentitur proin- dè, quiſquis ad ejulatum, & luctum acciri ſe putat, dùm vocatur à Chriſto. Ad epulas, ad concentus, ad tibias vocaris. Fuerit Joan- nis aſpera Pœnitentia: Chriſti certè onus le- ve eſt. Obſerva autem, non ſolo cantu, ſed tibiis quoque Chriſtum turbas invitaſſe ad ſaltus. Nimirùm non ſolà Voce, ſed & Manuum miniſterio prædicatio componitur, & animatur. Canat Lingua, ſed & Manus tibiam teneat: loquatur illa, hæc operetur: illa doceat, hæc faciat. Ad ſaltandum autem provocamur, ut à terrenis cupiditatibus ſubri- gamur. Sequitur. Et juſtificata eſt Sapientia ab omnibus filiis ſuis. Senſus literæ eſt. Vos quidem, Judæi, nec Joannis voce, nec Meâ permoti eſtis, ſed ne id nobis vitio verteretur?, ſed vo- bis, præſtant tam multi, qui me ſequuntur. Quare non-importunè nos annuntiavimus ve- ritatem, ſed eam impiè rejeciſtis, cùm idem verbum quamplurimos allexerit. Moraliter au- tem Sapientia quos ſubjecit, nutrit, non obli- gat, adoptat in filios, non ut mancipia ad fodinas ablegat. Ergo ſi docere cupis, proji- ce flagellum, producito ubera: patrem te Diſcpulorum exhibe, non tyrannum. Et rogo vos, quis modò Diſcipulos fovet, ut filios? Quis præceptores diligit, ut parentes? Hi non amant, illi non nutriunt: terrent illi, hi oderunt: & neſcio quomodò Magiſtros li- benter audimus, libentius fugimus. Filii tibi ſint, quos erudis: ſciâſque proprium deſe- ruiſſe patrem, ut tibi adhærerent. A te tegi debent, à te hæreditatem expectant. Qui le- git, intelligat, &c. Oliva Rogabat autem illum quidam de Pha- riſæis „ ut manducaret cum illo. Verſ. 36. JEsus accedit ad epulas: fallor, mandu- Fsmi, cat JESus cum Phariſæo, ſed rogatus. Non H ſe conviviis intrudit, non epulas aucupatur, cum ſacu. ſed din, multumque precibus fatigatus diſ-bue. cubuit. At quam ſubitò Turbæ coenas ſa- Zelns an' crorum virorum ſubodorantur! Vix Chri- Rar u ſtus domum ſubierat Phariſæi, & jam con- lzusrat. vivii fama, & fumus patinarum volitabant per urbem, adeò ut nec latentem Magdale- damna, nam latuerit; quæ, ut cognovit, quòd accu- buiſſet in domo Phariſæi, è& latebris Poœmi- Rellgioſas tentiæ egreſſa, unguentis armata, & lachry-* Auls. mis acceſſit ad JESu M. Et oſculabatur, in- quit Lucas, pedes ejus, & unguento unge- bat. Audeo dicere, vel poenitentis foœminæ Peccata oſcula impreſla pedibus vulnera eſſent, atere non quæ unguento egerent, niſi JESUS colere- ai. tur, & coleret Magdalena. Nimirùm, ſi pamacuja. Gratia Naturam non extundat, amans vul- nerat, pœnitens lavat, plagas infligit curatio- 5. Maris Luc.7. 30. ne indigentes. Sequitur poſt multa. Cui autem tair. minds dimittitur, minus diligit. Ergo pecca- bid 4,. torum proles, & quidem poſthuma, Dile- Familiari Ctio eſt. Naſcitur è-crimine Amor, qui, Vi- fzaiuiz. peras imitatus, ſolo gignitur parricidio, in ce ſanctu, parentis funere cunas nactus. Audi: Remit- gimuge⸗ tuntur ei peccata multa, quoniam dilexit mul- Ibid tùm. Effertur ſcelus, quia ortus eſt Amor. Crevit autem Amor, quia dimiſſa ſunt, & interempta flagitia. Sequitur. Fides tua te bid. 0. ſalvam fecit, vade in pace. Ergo, ut tran- quillitate fruaris, excedendum tibi eſt domo Oeaſ Phariſæorum ab epulis, etiamſi ab eis Chri- at ſtus non abſit. Dimittit JE Sus impranſam tas cum Magdalenam, mavult enim eſurire, quàm viris conveſci. EX CAbP. VIII. S. L UJ Cr. Et ipſe iter faciebat per civitates & ca- ſtella, prædicans & evangelizans e- gnum Dei. Verſf. I. Magna virtus , poſtquàm prædicaveris ceima in urbium frequentia, non faſtidire caſtel- een la. Hoc autem factitatum à Chriſto, indeè Zelus in- deducimus, quèd prius per civitates iter difirent. feciſſe dicitur, tum verò per oppida. Quod clarius etiam eruitur ex conſequenti textu, uri ena ubi ſic habetur; Cùm turba plurima conde- zia. niret, & de civitatibus properarent ad eum. Luc. Ergo civitates declinabat, ſi, ut eum au- dirent, ex urbibus cives erumpebant. Et ſanè accurrerent ad nos populi, ſi par- ciùs illos adiremus. Veruùm , duùm fre- quentius urbes ad ſatietatem uſque noſtrà præſentii ſaturamus, incipiunt populares odiſſe, quos alias, velut advenas, venera- rentur. Itaque, etiamſi civitates tuàâ dita- veris eloquentiãâ, noli pauperiem declinare Ppago- 8.4. on bat pe iſy, 4 niuſt⸗ 6) emmn ylr iti gick ent In yra eium n nuitr⸗ m gerdm Gundo 1 ſbi here 6 e, Prer eli, legvebat gii, ne Pabwiſſe Pere dum gum, ſ lyunngeli Utinam a. egna n olticorun “ (ur M u; Ge Chriſto ¹ Ee Jufoo. tuin dignne in chkuſiro & walitatib kan decl ſate ablu⸗ Mell ſe le E pro n tempore! Detereuntin in, 6 nat wuh. Petta oerbum e lnila, io, g Ogttitones td fundam 1e Ebere, 1 id Tlla tinimn 1 nun Ceni nEl Nalctin t Mentn inn hen E, Nrtte t, W ili Nala (ie . Enp Polhunn N Mon f 1 P 4 91 Gimnd aulglbn Nin ig n ie 1 Cri 1 Tbid. 2, Ibid. 3. PBerſecu⸗ tores reli⸗ gioſorum. Cenſores aliorum. Murmura tio de Ke- ligioſis. sigſe yyreat ſacularia. Thren. 3. 30. Oopro- rium chr ſti. Religionis munia vi liora. pagorum. Nam & Magiſter tuus iter facie- bat per civitates & caſtella. Et duodecim cum illo, & mulieres aliquot. Quæ, ut ait Lucas, miniſtrabant ei de facultatibus ſuis. O mu-= lierum ſexum in Chriſto, ſupra virorum ge- nus ſublimatum! Virgo Deum peperit, pa- vent mulieres Deum. An non canina detra- hentium rabies hic elanguet, quæ tam im- maniter commordet Sacerdotes, ſi viduarum interdum Chriſtianis ſumptibus nutriantur;, quando ipſemet Mundi Salvator pediſſequas ſibi hærere foœminas paſſus eſt, vel in iti- nere, dùm regnum Dei evangelizaret? Inter reliquas autem mulieres uxor quoque ſequebatur JIE SuM Chuſæ Procuratoris Re- gii, ne vulgares duntaxat femellas ſecum habuiſſe crederes Filium Dei. Porrô in iti- nere dùm urbes luſtraret, evangelizabat re- gnum, ſed Dei. Utinam non ſe modè ſatores Evangelii ingerant in conſilia regnorum. Utinam annuntient regnum Dei, & terrarum regna non evertant, dùm ea adnituntur, Politicorum dogmatibus, ſtabilire. Exit, qui ſeminat, ſeminare ſemen ſuum, &, dum ſeminat, aliud ce- cidit ſecus viam, & conculcatum eſt, & volucres cli comederunt üllud. Verlſ. §S. Quæ Mundus calcat, iis cœli volucres paſcuntur. Et ſaturabitur opprobriis, tum de Chriſto prædictum eſt, tum dictum de Juſto. Virtus autem, quæ procul à ſæculi moribus non recedit, conculcatur. Non ſufficit frumentum Evangelicum extra viam jacere, nam quia ſecus viam cecidit, calcatur. Quin nullum virtutis genus vilius re- peritur, quam, quod ad confima mundi, par- ticeps efle cupit ſæcularis tum pompæ, zZelus ani. tum dignitatis. Secus viam ſanè jacêrent, qui auc. in clauſiro degunt, ſi inhiarent ſpectaculis, Fama cu. & vanitatibus fæculi. Feliciùs planè Juſtus ra. ſecus decurſus aquarum plantatur, ubi Tpian ſordes abluat, & irrigetur; quam diſſe- Piantc, minetur ſecus viam, ubi & ſordes contra- Servie, hat, & proteratur. Ibi fructum ſuum dabit duobu in tempore ſuo; hic præda volucrum erit, & Luc. 8.6. prætereuntium riſus. Aliud cecidit ſupra pe- tram, & natum aruit, quia non habebat humo- Pmentum émt. Petra fundamentum domuum eſt. Er- obtwio. go Verbum Dei in iis, qui toti ſunt in firman- da familia, agere radices non poteſt. Et ſoli- i . . „ . . 2* ando citudo, quæ domum fundat, Pternitatis Correbzio wiitis. nen idem omnibus „, Nt. cogitationes ſepelit. Vis domum fundare? Scito fundamentum ad Manes appropinqua- re debere, ut domum elevet. Vidêre ante- acta ſæcula Eccleſiaſticorum fortè non unum- tantum ad Inferos deſcendiſſe, ut altiùs eorum Gentiles afſurgerent? Denique ceci- dit aliud inter ſpinas. Quôdque mireris, Spinæ, quibus in Cantico Canticorum val- latur Lilium, exortæ in ſulcis ſuffocavere Frumentum. Nimirùm „ prædicatio ſua- vis eiſe debet, magiſque adoleſcit inter flores, quam inter dumos. Contrà Virgi- nitas ſolis enutritur in ſpinetis, & Roſas æmulata fragrat, dum pungitur. Errant pro- indé Paſtores animarum, qui aſperi ſunt in coercendis populis, eorumque frenandis vi- tis; nam inter ſpinas præfocatur Verbum Dei, Stromatum, Lib. XIII. 47 non pullulat. IIlud quoque dixerim, florere inter ſpinas Lilium, non naſci cum ſpinis Frumentum: ut intelligamus Voluptates non poſſe à quoquam ſine vulnere legi: uſibus autem humanis Neceſſaria angore carere. Fruſtrà ergo angeris, fruſtra æſtuas, ut di- teſcas: ſiquidem non fovetur iſtiuſmodi ſpi- nis Semen, ſed offocatur. Hinc eſt, quod Sponſæ uterus, qui ſicut acervus tritici de- ſcribitur, vallatus dicitur lilis. En muni- mentum temporariæ ubertatis! Non augen- tur Opes ſolicitudine, ſed virtute: & ſinceri- tas ac candor, non fraus aut verſutia, Acer- vos cuſtodiunt. Verbo, Semen atque Fruges inter ſpinas, Evangelio teſte, præfocantur: Liliis obarmatur in Canticis Acervus tritici. Verſipellis Eſaii eſuriit, ſeménque benedictio- nis, quod ferro atque minis obſepſerat, exa- ruit. Econtrà, Jacob intra ſuæ integritatis lilieta, & floruiſſe ſibi miratur terræ pingue- dinem, & ſervatam. Verùm redeamus ad Concionatorem, quem moneo, ut ſeminet ſemen ſuum, ne alienas decantitet orationes, verbiſque loquatur alienis. Hinc Evange- licæ meſſis omnis corruptio: dum, quæ non concepere, effutiunt, ac cantilenas ve- rius, quam conciones parant, fundumque. Exiit, qui ſeminat ſeminare. Si ergo exit, ut ſeminet, antequam ſeminaret, latuit. Concepit in ſolitudine, quæ palam diceret; unde non immeritò ſemen ſuum dicitur ſe- minafle. Si ame ſementem Concionatores non vagarentur, profectò ex alienis promp- tuariis decantandas non colligerent conciun- culas, quæ cité Oratorem, non Parentem produnt, ſed Furem. Intus in horreo con- templationis congreget, quæ in agro actio- nis dicendo ſpargat. Meritò autem Verbum Dei ſemen dicitur, ut ſciamus, non ore diſſeminandum, ſed manu; non linguâ ſe- rendum, ſed opere; non verbis colendum, ſed exemplis. Cæterùm non ſemper ſterili- tas meſſis imputari debet ſerenti. Nam cùm hic, & in petra aruerit, & deciderit ſe- cus viam, & præfocatum ſit à ſpinis, non tamen rudem agricolam habuit, à quo ſpar- geretur: ſed exüt ſeminare, qui ſeminat: hoc eſt, conſueto more, & ordine exiit; qui ſolitus erat ſeminare. Vitium ſæpè agri eſt, qui pati aratrum noluit, ideòô- que ſpinas pro fruge protúlit. Quèd ſi pro Semine Dei Gratiam intelligimus, vides Omnibus dari, etiam ſpinis, etiam viæ, ipſis quoque lapidibus. Sequitur: Qui ba- bet aures audiendi, audiat. O aures audien- di capaces! Mirum ſanè Verbum Dei ca- dens inter ſpinas ſuffocari, quod tamen in aure nonniſi ſpinis vallari debet. Sepi au- res tuas ſpinis, ait Salomon. Et quodnam ſolum illud eſt, in quo ſeri ſolet Verbum Dei, niſi Auris? At quomodèò ſpinis obſtru- enda, ſi ſemen cadens inter ſpinas non ger- minat? Nimirùm ſpinæ ſepium radices non habent, undè creſcant: at Verbum Dei non quæcunque ſpinæ præfocarunt, ſed ſpinæ exortæ ſimul cum ſemine. Aridæ ſpinæ mu- niunt, virides necant frumentum. Ut fa- tear, quod ſentio: Divitiæ Religioſis per- necefſariæ ut plurimum ſunt, & opes muni- mentum ſunt Paupertatis. At hæ ſine radice ſint, id eſt, non a parentibus in annos ſingu- los ſuppeditentur, ſed ſemel, & illicò Co- nobiis 6 . Status me- diocris. Volup tas mard. Negotiam. yes. Avaritis inepi. contio & Scientia Labore α. parantur. Ibid. 5. Ex ope- rum. Ibid. 8. Eccleſ. 28. 28. Paupertas violata. Religiofis rediite non 48 sceptis, nobiis ad uſus publicos aſſignentur. Intra gui ſanôt frumenta non adoleſcant, nec ſerventur in eos recis- 11. 1. . . . ſant. cellulis: foris excubent, in confinio defen- dant, ſine ſolicitudine ſerventur, à ſolis Ad- miniſtris Monaſteriorum & expendantur, & curentur. Aridæ ſint, neceſſaria duntaxat miniſtrando; non vireant ad voluptatem, vel luxum. Breviter, Spinæ ſepi addicantur;, non ſemini; non frumentis concreſcant, ſed frumenta circumdent, & defendant. Aridis ut plurimùm ſpinis utimur ad ſepimenta, ne ſi virere incipiant, debitum plantis humo- Religionis rem exſugant. Illud etiam in memoriam re- Renzie i. Deſertum eſſe, non Hortum, lo- Talenta Varia. diora. voC„, . cum eum, qui ſpinas non ad extrema confi- Talenta nia ablegat; ſed ſuis viſceribus innaſci pa- medioeris. titur, & êum ſeminibus creſcere. Dicet ſpinarum delicatulus & ſtudioſior cultor, etiam Roſis ſuos ineſſe dumos. Ita eſt: ſed non in vertice, ſed non inſitos foliis, ſed co- rymbo non ſuppares, veruùm ad ſatellitium floris in trunco diſpoſitos infra omnem ca- lathi pompam. Quin & Roſarum dumi reli- quis ſpinis delicatiores non ſunt: horrent;, ri- gent, & in tanto coloris fulgore ſuam non erubeſcunt ruſticitatem. Denique etiam Ro- ſarum ſpinæ pungunt, ac lacerant, ſi eas non ferro ſecueris, ſed legeris manu. Laicos au- tem velim eſſe ſicut Spinas, quæ ſub hyeme latitantibus Roſarum calathis, adhuc ipſæ vi- giles excubant, foliiſque contentæ, floris purpuram in vertice venerantur. Non florent ſine dumis Roſæ, ſed abſque Roſis ſpinæ vel calcantur, vel exuruntur. Denique exiit, Luc. 8. 5. qui ſeminat, ſeminare ſemen ſuum. Nos ſe- men ſumus illius Grani, quod cadens in ter- ram multum fructum fecit. Cur verò ſemina dicimur commiſſa ſulcis, & non grana illata horreis? Quia nimirùm, noſtrum eſt munus, centum grana producere; cùm non fufficiat Apoſtolis propriam ſervaſſe ſalutem in horreis. Monachorum id fuerit, non Noſtrûúm. Zelus ani- marum. Nemo autem lucernam accendens, operit eam vaſe, aut ſubtus lectum ponit; ſed ſuper candelabrum po- nit, ut intrantes videant lumen. Non eſt enim ocoultum quod non manifeſteétur, nec abſconditum quod non cognoſcatur, & in palàm veniat. Verſ. 16. 17. Perſenaà Lucernæ Superiores, & Dynaſtæ dicun- accipiio. tur, eò quòd vigilare debeant, & ſplende- re noctu, quédque indifferenter omnium detegere crimina debeant. Bonæ Lucernæ vigiles illi fuere,; qui circumibant civita- zudex pro- tem, id eſt, æquè omnium domos luſtra- ache bant, ideéque nec Sponſæ pepercere Do- mini ſui. OO quoties Principum quoque;, Præſulumque Domeſtici vagari reperiren- Judex ne- gligens tur, ſi Juſtitiæ Aſſertores circumirent ci- vitatem! verum, duùm potentum decli- nantur Palatia, & Caſæ tantùm obſervan- tur, elabuntur dandi in Catenas. Si ni- hil occultum, quod non manifeſtetur, re- condatur ſub vaſe lampas; nam ſuper can- delabrum ipſa ſe ſtatuet, & , quæ latet ſub modio, Lux proferetur. Veràùm aliud eſt, quod ſubtus lectum reponitur, aliud, Oliva quod ſupra tectum manifeſtatur. Lucerna ſeiy occultatur, & abſcondita conſilia erum- Vr punt: quæque, fulgente Lucernà, non ap- isb lamn parebant, ſubductâà illius Luce cognoſcun- 8 n tur. Apertè loquar. Accenditur interdum sSuperh, lced Lucerna à Præſidente, dùm quis trabe 'nvigilet. „,mun. circumdatur, & ſupra candelabrum loca- 6 Ml tur aliis excelſior, quo diu Præſes abuſus Ne . mrj Iunin in rebus interdum Sole non dignis, tandem epiſt, 4.. melr t guo eum ſede motum abjicit ſub modium. Enimm. ti jub verò tum plerique, qui ad lumen Lucer- 1 g(vode næ caligabant, eà ſubmotà, feneſtras reſe- ge e⸗ rant, & puriore colluſtrati lumine deprehen- 1s) dunt, quæ ſatius erat ſempiternis tenebris in- Alti volvi. Nimirùm Lucernam vel non accen- Dienitas cæcutit dito, & hoc facilius, ſiquidem lucernis aulæ cu defe- Purpur ſplendor non indiget, vel ſi eam accende- nencs: uhi ris, ſtatue in loco ſuo. Diù cogita de eve- len ſ hendis infimis ad dignitates ſupremas, cæte- li, wn rùm ubi evexeris, permitte, ut ſuper cande- Lucehe labrum fulgeant; nam ſi eos retruſeris in iien angulos, ſuâ fortaſſe luce illuminabunt, lnet quæ egiſti, &, ut lucere deſierint, prodent abſcondita tenebrarum. Lucerna accenſa ubi- . que fulget, imè plùs fulgebit in tenebris, ilre ſi eam à luce aulæ eliminaveris. Memine- nin. ris quoque Dignitates comparari Lucernis, gle/ ut oleum ſuppedites, ſi quos elevaſti, luce- et re cupis. Alioquin extinguetur lucerna, fu- mumque non lumen dabit. Nihil tetrius e. (nn lychno, inopia liquoris, extincto. Vixque ⸗ invenies, qui ità famam Principum fune- g ſtet, quàm ornatus dignitatibus, & rediti- ae d bus deſtitutus. Sed ad Miniſtros Domini con- Ba vertatur Evangelium. Lucerna es 2 Quid Zelus ani. ſe N latitas ſubtus, utinàm non etiam ſupra le⸗ marum in- nrla ctum? Exere ſplendorem tuum, & lucere Sacn Muluſen non recuſes intrantibus domum. S. Matthæus Tlia 6 ponit, omnibus, qui in domo ſunt. Videris, Matth. 5. n lole an omnibus luceas, qui ad juvandos Di- 16. Ae 6 vites aliger es, compeditus, & plumbeus “ lil es ad Pauperes. Lucerna es, ut Omnibus nto luceas. Neque feciſſe putes te ſatis muneri Mtcmnr h tuo, ſi futili latebras inumbres operimen- gi cigen to, ſtudiorum ſcilicèt neceſſitate, frequen- dach tiâ conſiliorum, rerum multitudine, virium fkkli⸗ 4 imbecillitate. Nam, ut Lucas ait, non eſt uc. 8 1. nlse 1 occultum, quod non manifeſtetur; ſiquidem le Pene h citò Miſeri, quos inauditos curarum præ- tid Coce textu rejeciſti, cùm te deprehenderint ad oc- un haben curſum cujuſvis Potentis feſtinare, hærere, DZ fti er æſtuare, dies noctibus immiſcere, cognoſ- * lnte Mo⸗ cent non te retardatum, quin ſibi adeſſes, i haſti adversA? Valetudine , ſed aversà Volunta- lher 0 te ſed illaudato tædio, faſtididque Pau- bonlsel pertatis. Ergo quotquot domum intrant; Unlte au ut proprias exuant tenebras, lumen vi- a ſu . deant, tuiſque radiis illuſtrentur. Rurſus. Denn Lucerna es. Scito non ſolum ignem tibi ſuf- U 1ndi ficere, ſed flammæ inſtillandum oleum. ſeend Citò ardor juvandi proximos extinguetur; H” ſi eum orandi ſtudium, & contemplatio- I. ſar, nis liquor defecerit. Et oleo & igne indi- rad erl.: get Lampas. Utrovis careat, non ſplendet. ſu Oleum ſine lumine, maculat; Ignis, abſque Zelsani⸗ Anbrol oleo, conſumit. Zelus nimiùm alienæ ſalu- marum. lin Uaee 8 tis cupidus te ipſum abſumet , exurétque- Eecleft i. Wt dorn Oratio proximos pertæſa famam Societati icidr⸗n, Ntzigenl decolorat. Quèòd ſi Lucerna es, igné atque u: ce oleo utere: ure vitia, unge vulnera; Vamta- art. giee Cnlapirit⸗ tum ſtipulas incende; perſecutionum iram b Mln, v lemi; ſplende, ſed & intus pinguedinem ue d De ſerva» Atn em Ubie Gn kiekg Nnch nr Diichmkr bes Ank. rosDrar letmn al etinm toumn, Ainre, gin 12 Stromatum, Lib. XIII. ſerva, ut diùà luceas. Porrò Lucerna lucet in Umbra, caligat in Sole. Forum devita, au- Religioſus lam declina, honores fuge: nemo enim niſi in anli. cum ſtomacho Lucernam ſub Sole patitur. Ideò Chriſtus lucere voluit intrantibus do- Zelus a- mum. Domi luceas iis, qui te conveniunt. nimatm Noli foras prodire, ut quæras, quos in Sole pronier r illumines. Quin & ſupra candelabrum fulge, e o ut quocunque te Superioris dextera inferet, Kalieias ibi jubar luminis copioſum effundas. IIIud ali debem quoque dixerim, Religioſos proniores ferri debere ad miſeros, quam ad felices: ad ino- pes, quàm ad divites: ad tuguria, quàm ad palatia: ſiquidem in tenebris Lucerna emicat, Ccæcutit in lumine, vel Solis, vel Auri, vel Purpuræ. Eos poſtremo loco compello, quos . Avaritia ircuſare cogit Apoſtolicam pauperta- tem, ſi eleémoſynam corroget. Meminerint hi, non Soles nos eſſe è& coelo radiantes, ſed Lucernas in caliginoſo loco fulgentes, quibus, niſi oleum infuderis, ad oculorum ſolatium, ad tenebrarum fugam nequaquàm fruêris. Videte ergo, quo modo audiatis. Qui enim habet, dabitur iülli, & quicun- que non habet, etiam, quod putat ſe habere, auferetur ab illo. Verſ. 19. PFelicitas Quis oculos aperit, ut audiat? Quis ocu- inanis. lis percipit, quæ ad aures pertingunt? Et ta- men Chriſtus monet, ut videant, quo mo- do audiant. Ac ſi retorquendi forent oculi ad aures, qui fronti ſunt infixi. At, niſi fal- lor, loquitur Chriſtus hic de divitibus, & hujus ſæculi potentibus, quorum cùm omnis felicitas Concupiſcentia oculorum ſit, & non vera Poſleſſio, auditores monet, ut non tam audiant dactrinam de opulentorum inanitate, quàm ſuiſmet oculis contemplentur. Qui qui- dem non habent, ſed ſe habere putant, quæ videntur habere. Hinc eſt, quòd tam ſæpè, qui diligentiùs opes ſervat, amittit; qui al- tiùs ad dignitates evehitur, altius quoque è ſubſelliis deturbatur. Qaui videbatur felicior, miſerior repentè cognoſcitur. Denique Job undà penè horâ rebus omnibus, ac filis ſpo- liatus docere poteſt, quod Chriſtus docuit; non haberi ſciliceét temporalia, ſed tantùm noſtris ea cogitationibus retineri. Ideò in- Felieitas, ſtante Morte, qui habet, afnittit ea, quæ Divitie ſibi poſſidere videbatur. Contrà verò qui v. pauper Opibus, Deo dives, & ternitate locuples eſt, cùm Funeri propior fuerit, ejus Divitiæ cumulabuntur. Siquidem habenti da- bitur. Er navigantibus illis obdormivit: & deſcendit procella venti in ſtagnum, & omplebantur, & pericluabantur. Werf. 23. Dißiden- Ambroſius & Baſilius Latinæ, Græcæque tia ſui. Eccleſiæ Soles, dormientibus nobis Deum HSS aiunt dormire, vigilare vigilantibus. Hic ve- 186 navigantibus Diſcipulis JESUS obdormit. Ecquid tandem oculos Chriſti tam vigiles meelitm. Conſopivit fretum trajicientibus Apoſtolis? Ni- Gratig Trilula- . . . . . 1 „α mirùm, vel nimium ſuis innixi viribus ſpem „» . . . . Ten,azio n Déo non fixerant; vel nimiam averſatus ² Dee., felicitatem Chriſtus, duùm placidè veherentur, Ethicæ Comment. Tom. VI, oculos clauſit. Cùm ecce tibi procella venti, Pei voli non & vorticibus æquoris, non è terræ cCa- Tali con- vernis, non ab Acheronte penè ultimo com-?TWari. mota fluctus ciere copit, at & Cœlo deſcen- dens irruebat in Navim. Ut intelligas non lu- cem modò, ſed & tempeſtates immitti à Deo: qui eädem dextrà, quàâ radios diffundit, in- torquet fulmina. Non ergo ſemper procellæ aàa Dæmone concitantur, ſed ſæpè ruunt & cœ- Io. Porrô periclitari incipiunt, daum navicu- PFelicisgs la irruentibus undis completur. Enimverè fe- noxia. liciter navigas, ſi temporalia ſulcas: quibus Searas ſi impleri incipis, tuummet excipis naufra- mediocrir. gium, quo hauriaris. Quot ſanè feliciter na- Terwora- vigarunt, quoad hujus ſæculi non tam fruc- er on tus, quàm fluctus, forbuere, quibus brevi 1ee: demerſi ſunt. Mira res, eadem Navicula in- Faupertas tra aquas triumphat, cum aquis perit. .Æquo- Ianckta. re circumdata navigat, undis oppleta nautra- HS gatur. Si undis excipitur, decurrit, ſi undas a,, a- excipit, abſorbetur. Intellige, quanto cum ficoram diſcrimine verſeris in Mundo, quo duùm com- reditus pleris, fœcunditatem naufragio ſolvis. Chri- Doderati ſti quoque Diſcipuli Mare calcent, non maris!"?. undas admittant: ſiquidem Apoſtohcus linter, dùm impletur, periclitatur. At ille urgens Luc. 8. inerepavit ventum, & tempeſtatem aquæ : & 24. ceſavit, & facta eft tranquillitas. Quæro, z„a, cur JESUS non ventum duntaxat, ſed & Inzimiei mare increpuerit, cùm procellæ origo ex ven- dilectio. to duntaxat naſcatur? Ut flaverint venti, Mare vel ſubridet, vel fervet. Verùm ne ſe Vnio laſa. crederent innocentes, quos alienus concitat Rex ve.- furor, utrumque Chriſtus reprehendit, Pri- gat. mùm quidem fontem tempeſtatis Ventum, Saperior tum .Æquor tempeſtatum receptaculum. Quin invigiler. ſurrexit, antequàm procellam ſuæ vocis im- Perl, perio frœnaret. Ut rideamus Dominantes, ſi & : in eis ea eflet ſecuritatis cura, ut de compo- Jez6α nendis Provinciarum motibus vel ofcitando decernerent in toris, vel equitando ſenten- tiam ferrent, duùm feras conlectantur. Miſera ſanè res. Chriſtus, qui nimiis fatigatus labo- ribus dormiebat, non excitatur modo, ſed & ſurgit, ut imperet Elementis, quorum erat moderator, & faber: Et Dynaſiæ dormitan- tes ſe firmaturos jactitant Mundum collaban- tem. Quis verò Miniſtrorum accedere audet ad eos, eôſque ab otio, deliciiſque ſuſci- tare, ut, quæ eorum ſomno coorta tempe- ſtas eſt, eorumdem vigilantià difſolvatur? Nul- lIus excitat, omnes ad ſomnum hortantur, ut, Proconſule dormiente, in ſuam vertant pe, cn. felicitatem naufragium alienum. Nota, fluc- tionup tuante navicula, Apoſtoh non arguunt Ma- remediam re, ſed Chriſtum excitant. Ita & nos in per- ſecutionibus non Sæculum, non Impios exe- cremur, ſed Deum fletibus ſuſcitemus: cu- jus ſolius eſt, coërcere ventos, & undas com- primere. In boc vocati eſtis, ut benedittio- nem bæreditate poſſideatis. Hæreditas Societa- ti tranſmiſla à fundatoribus ea eſt, benedi- 1. Pet, 3. 9. cere maledicentibus, orare pro calumnianti- bus. Nimirum, ut idem Petrus ait; Oculi Ibid. 12, Domini ſuper juſtos “ quibus defendemur à . linguis perſequentium. Denique Patrimonium noſtrum, & Hæreditas, Benedictio eſt. Vi- Superior de I. Pet. 3. Porrè; Quòd ſi nec Chriſtus invigilet. dormiit, viros tamen Apoſtolicos procella Epiſropi concuſſit: quod tandem expectandum naufra- reſidentis gium eſt, ubi & Paſtores dormiunt, & Vec- tores non Apoſtolici, ſed fragiles, ſed ren 3 E e ſed & interdàm impii, aut inepti etiam ſunt. Non ſufficit Paſtoris præſentia, vigilet quo- Luc. 8. que neceſſe eſt. Dixit autem illis ubi eſt ſides 25 veſtra? Qui timentes mirati ſunt dicentes, Quis putas hic eſt, quia & ventis & mari imperat, & obediunt ei? Cùm Dominus maris impetum depreſſiſſet, conſternatam erigit Diſcipule- rum mentem, in qua non minus fluétuabat fides, quam inter undarum procellas navicula Correctio quateretur. Obſerva: Antè ea conficit, quæ epportuna poſtularunt Diſcipuli, tum eos modicæ fidei Superior arguit. Antequam timoris eos immodici inſi- amet ſues., mulet, timoris fontem obſtruit. Qui repre- Superior henſione minimè perturbati mirari cœperunt diſpenſet, elementorum obedientiam, acrimoniam ar- a guentis minimè averſati. Et ſedare debent Su- Paperien periores excitam procellam „ antequàm ſub- mitu ſit. jectos timoris, vitäque reprehendant: tum enimveròô non triſtabuntur ſubjecti, ſi arguan- tur, ſed prudentiam prædicabunt eorum, qui coërcere valuerunt irruentes ventorum;, Huctuumque procellas. Neutrum non ſemel præſtatur. Nam & Superiores toti ſunt in ſugillandis ovibus ſibi commiſſis, rarò de ſubmovendis à grege calamitatibus cogitant: Oves autem non celebrant fugatum Lupum, non difflatum Nubilum, non rigata paſcua, non mare ceërcitum, ſed in tanto prodigio dolent, ſi vel unum exciderit verbum aſpe- 12, rius à Cuſtode. Exagitatur interdùm milſelli „„ animus, & inter voluptatis æſtus concuſſum srigendi. cor penè ſorbetur. Accurrit ad dormitantem nauclerum, qui parùm ſolicitus de ſedandis fluctibus, acriùs ſæviens quàm tentatio, in- felicem adoleſcentem pené naufragum peni- Corredio tůͤs mergit, deſperatione ſurgendi. Itâne? in i . Puppi dormis: & excitatus non compateris Confeſſa- naufraganti, ſed exaggerando, & exprobran- ri nimi do ſqualorem, & puſtulas, deturbas è navi er.. tui conclavis. Quàm diversà ſe ratione Chri- iaz, ape- ſtus geſſit; qui excitus primùm imperat pro- rienten Ccellis, tum tranquillitate refusa vix Apoſto- ſolemur. los, quos certè plus dedecebat, Chriſto præ- ſente, timere, blandè uno aut altero verbo ſugillat. Modeſtia Et oum egreſſus eſſet ad terram .- ſine Spiri- greſſus eſſe erram, occur zn. rit illi vir quidam, qui habebat Dæ- Relkieg monium jam temporibus multis, & „Gιri . .1 . Kdin veſtimento non induebatur, neque in ů Spirius domo manzbat, ſed in monumentis, garerent. — ,. aer Sirgeta. O. Verſ. 27. ritates. . . virius So- Non quicunque nudus eſt, continuò San- lida ne- Ctus eſt: nec doms, patriæque fuga, & ſe- ceſſaria. pulchri incolatus virtutis ſemper eſt ſoboles. Hypocri- 12, En hic nudus, ſine domo, ſepulchrorum Dißiden- tantùm inquilinus, & cadaverum contuberna- zia ſui. lis, Jks quidem obviam procedit, Satanæ Humili- nihilo minus hoſpes, & præda. Non ſemel ip- Bi metef⸗ sà tegitur nuditate Dæmon: & qui chlamy- laris. dem exuit, Dæmonium ſui pectoris involu- Cireum cro occultat. Nimirum & ſerico delectatur, Bectione & panno, cumque Lucifer triumphet in tra- S er- bea, cilicio non rarô inſidiatur. Quin „ut grent. Lucas ait, Vinciebatur catenis, & compedibus Luc. 3.29. Aſtoditus & ruptis vinculis agebatur à Daæ- monio in deſerta. Itäne à Dæmonio agimur in eremum, defodimur in ſepulchris, ſæculari- bus exuimur pompis, patriâ excludimur do- mo:? Certè nos grandiora perfeciſſe non mi- Oliva ramur Dei Spiritum in Joanne, quem educ- tum quidem legimus è& domo Patris, & in de- ſertum abductum, non tamen nudum eum ſepultumque adoramus. At Solitudim non fi- Oledien. do, quæ compedes rejicit, & catenas abrum- ia Sreta. pit. Non placet Sohitarius, impatiens vincu- Roegulara lorum: & Dæmomum habet, qui & receſ- Obſer. ſuum capitur gloriâ, & compedum onus non van ia4 ſuſtinet. Solitudo ſine Obedientia, non ur- SPiritua- bium, ſed ſervitutis eſt fuga; non cupido z, orandi, ſed vagandi prurigo; non ardor va- candi ſibi, ſed faſtidium parendi ahis. Itaque quos videris incultâ cæſarie, aperto capite ſe- minudos errare quidem per montes, ſed nul- las Majorum, nullas Pontificum leges pati, ſcias non à Deo traductos in Soltudinem, ſed ope Dæmonis è& ſinu Religionis, & ſacræ Servitutis tractos. Quod apertiùs licet ex curatione Energumeni intelligere. Siquidem mox ut curatur, veſtitus eſt; & à Irnsu audi- vit, quæ non crederemus, niſi diſceremus à Luca. Et rogabat illum vir, à quo Dæmonia lbid. 38. ον, ut cum eo eſet. Dimiſit autem eum 32,40. Jeſus dicens; Redi in domum tuam, & nar- Ta, quanta tibi fecit Deus. Et abiit per uni- verſam civitatem, prædicans quanta illi fe- ciſet Jeſus. Nota quam ſincera Chriſti præ- Zelu a- dicatio, & ab omm commodo aliena. Nam, aiwaranm cum rogaretur poſt tantum beneficium ab aikilque- Energumento curato, ut apud ſe eſlet, re- Buniteg. nuit, ne videretur curationis mercedem etiam ie ſai ultrò oblatam recipere. Quid hic pro ſe;, patiatur ſuâque cupiditate diceret, qui non rogatus, adbarert ut accipiat, ſed ſupplicans, ut extorqueat: non oblata remittit, ied renitentes offerre com- pellit? Jeſus certè, rejecto afleclà rogante, eum juſtit redire in dowum ſuam. Duo ani- madverto præſtita, poſt Dæmonem abactum; alterum, quòd veſtitus eſt, alterum, quèd domum remittitur. Sciant Fœminæ ſe à Dæ- Mulier nonio exagitari, ſi malè tectæ, & pectore demiſit. ſeminudæ incedant, & domo extorres cir- cumeant vel ſepulchra. Nam quis, rogo, Matronas toto Tene corpore denudat, niſi Spiritus ille vaferrimus, qui tuam denuda- vit, ut peccaret? Meritò Energumenus iſte Mulieri vexatus dicitur à Spiritu immundo, nam im- H puritatis hoſpitem excepifſe credendus eſt,. . qui nuditatem ſuam oſtentabat in publico. Au- diant Matronæ, quæ licèt in Eccleſis ſu- pra ſepulchra die, noctúque incubant, ſi ta- men nudatis pupillis glorientur, Dæmonio non carent. Nec placet immodicus ſolitudi- nis æſtus, quo, domo abrepti viri non pau- ci, rem familiarem negligunt, & familiam, liberéſque non ſolitarios faciunt, duùm eſſe cupiunt ſolitariü. Tua eremus, eſt tua do- Filiowunm mus, ſatiſque ſolus eris, ſi cum liberis & ⸗dgtatte uxore convivas. Miror autem, quomodò Vir Becleſa- Evangelicus, cùm mandatum acceperit Te-Hiei dan. deundi domum, per urbem incipiat prædi- in care, quæ illi præſtiterat Jeſus. Nimirùm, „,meres. ſi verè a Dæmonio liberati ſumus, domus no- patric,at ſtra urbs eſt, familia multitudo, propinqui Parentum populus, hæredes fidelium plebs. Patrios la- &livit res domum ſuam interpretatur, qui adhuc A- varitiæ ſervit, qui Dæmonem adorant, qui idololatra Auri eſt; nam qui Dæmonium ab- egit, Civitatem pro domo habet, pro urbe Orbem. Dubium proindè eſt, an liberatus ſis, quicunque privato adhuc ſtudio nobili- tandæ, excolendæque ſtirpis urgeris. Si Han . adhue AAhn habe o 6 tatenn bi ſt AMni nuſeat Mist Iat, / guant erul⸗ e. G d . „ Edul Iiſr ies ii ufr hoſtre⸗ 6 Hyeue CMHX 1t in nica ecin/ 4I. N E lecetet Uittet J 1a, m. ces Jel. cun Dian ynf le, Coctti lhi Dinep . 1n hregt Gbi hbant caſun gee l pedes E izenim Mechilec. 1egn, t, Ede eli ietl 1 oblitit, Ugoga ctu Aatore, fli⸗ Um uundi, nin eckeſi Eete, Nn etenn 1) Ran ne Ateli,, Alomi ſit. adhuc tectis cupidus includeris; Dæmonium habes, quod cùm fugaveris, Urbs tibi pro do- mo erit. Hic verò libet humilitatis ſublimi- tatem venerari; quæ quò magis tenebras ſi- bi ſtudet offandere, eò auguſtiori luce co- Gloria ruſcat. Chriſtus enim Energumenum monue- Dei ma- rat, ut intra domeſticos parietes enuntiaret ; % quanta illi feciſſet Deus: at ille per totam ri. seſirs evulgavit urbem miracula Jeſu. En quo mo- propage- do dum Patris gloriam procurat; in ſuum tur. redundaſſe caput honorem perſenſit. O quo- EZecleſia- ties noſtri præcinerentur triumphi, ſi gloriæ Pe- noſtræ incurioſi, divinum Nomen miteremur g,⸗ amplificare! Verùm, dùm noſtra celebrari acen præconia volumus & debità Deum laude esat, nefariè privamus, indebiti privatmur glori- Siquidem laceramur felleo dente, dam mel- leas linguas palpamus. Et ecce venit vir, oui nomen Jairus, & ipſe Princeps Synagogæ erat: & cecidit ad pedes ejus, rogans eum ut intraret in domum ejus, quia Anioa filia erat et fere annorum duo- decim, & hæc moriebatur. Verſ. 4I. 42. Niſi Evangelicam gravitatem poëticus de- deceret luſus, exclamarem; I nunc, & Dig- nitates Juga eſſe pernega; Honoréſque One- ra, Cùm Jairus dignitate gravis cadat ad pe- des Jeſu. At quid poëticos ſales conſector; cùm Evangelica ſuppetat hiſtoria,; multo lepo- Perenti re, doctrinaâque referta? Enimverò Synagogæ eblivie. Princeps unicâ duntaxat filià adhuc impuberi ità prægravatur, ut ſtare non poſſit, ſed, qui labantis Synagogæ ruinas pertulerat; ad caſum decumnbentis puellæz invalidus cecidit ad pedes Jeſu. Plane divimitus factum fuiſ- ſe dixerim, ut prole; propinquiſque careret Melchiſedech, ne; qui ſacris præerat, & regno, familiaris rei cur4 abſtraheretur ab aris, & deturbaretur à ſolio. An non Jairus; cui univerſa Synagoga incumbebat; dignita- tis oblitus, ne periret filia; adorat, quem Sy- nagoga crucifiget? Felicior ſanè in indagando curatore, quàm in ſervanda dignitate. Unmi- ca filia unicum Synagogæ Principem immiſ- cet turbis, humi abjicit; ſupplicem ſfacit. Uti- nam Eccleſiarum aliquando Primores, & Cu- tatores ante pedes Jeſu ſaltem cadant, & non magis ante Reges, & Præſides provol- vVantur, ut charorum turba;, quæ in vulgo ja- cet; cum Principibus ſedeat,; & clavum Rei- publicæ adminiſtret. Verùm pergamus cum Jeſu, & itrumpamus in conclave; ut reciſum florem in iel⸗ exortu lamentemur. At arcet Luc.s. 5i, turbam; ſiquidem, Cùm veniſſet domum, non permiſu ſecum intrare quemquam, niſi Pe- trum, Jacobum, & Joannem, & Patrem & Mairem puelle. Nimirum multitudo puellas Religioß hof exſuicitat, ſed perdit; & in turba Vir⸗ um ſocio. ginitas aut perit, aut perimit. JhsUS ve- Fawilia- rd, ad documentum Sacerdotum „ nec ad madiesfe cadaver Virgunculæ Solus audet accedere, eri⸗- .. 34. ſed & Diſcipulos ſuos, & puellæ Parentes Cakira- teſtes adhibet. Non ſat eſt, ſi cum lſocio ti sura. adeas ad fominss, ſi earum affines excludas; Monteter⸗ nec fat eſt affines admittere;, ſi ſocium emit- S tas. Utroſque advoca, & Apoſtolos & Pa- ron ve. Tentes, & mortua excitabitur. Alioquin ve- gentur Ethicæ Comment. Tom. VI. Wolier Stromatum, Lib. XIII. 5· rendum efſt, ne à defuncta perimaris,; dam illam exſuſcitas. Cave,; quo modo ad puel- Fama eus lam etiam defunctam ingrediaris, nat foris ta. adſunt tibicines, vulgaturi quidquid intus egeris; vel dixeris. Siquidem; cum viderint Matthe te ſæpis ad puellatn intrantem,; ut illam in- P. 23. ſtruas, & liberes à critine; ſi in deterius eam ſemper labi viderint;, non illam ſuſcitatam ; ſed te mortuum clamitabunt. Chrißus autem Luc. .542 tenens manum éjus olamavit, dicens; Puella; Coneioſe- urge. Quæ poſtquàm ſurrexit, juſut illi dare manducare. Non adulationibus, ſed clamori⸗= ur: Lata⸗ bus peccatrix anima revocatur ad vitam. Mi- ruin gaci. rum autem quo modo jubeat reſuſcitatam man- tarer, cla- ducare; cùm fortis olim cauſa cibus fuerit mavie in paradiſo. Fortè ut iterüm ſe morituram Teſ. ſciret, eſcam appoſuit mortis illicem; & pa- ſint nitni rentem. Vix ſuſcitatam monet de obitu; hæc vlandi enim ſola reéordatio vitam à Chriſto reddi- Corzelftis tam ſervare poteſt. Et ſtupuerunt parentes ejus, lir evera- duibus præcepit, ne alicui dicerent, quod factum 12 Se: eret. Cur qui Energumeno paulò antè in hoc nasna⸗ ipſo capite mandaverat; ut ſuæ libefatiofiis ſerius. miraculum deprædicaret; hic ſilentium in- Familia- dicit? Num vilius ſuſcitare mortuam; quàm vita iteiß exſolvere dæmioniacum? Fugate dæmonem; ſ Siacr. quam revocare vitam? Nimifùm Corporis erizea iſtud beneficium eſt; illud Animi; ideòque Mortis magis imitanda curatio Energumenorumm ,» wemoria; quam Puellarum vita. Adde;, rfarò ſine diſpen- Zelus a- dio famæ prodigia circa puellas per ora vul= e, 2 gi circumferti. Sed quomodò nos præteriit; quæ JESUM minimè præterivit; Mulier flu- poribus xum ſanguinis attactu fimbriæ medicata. In oxiesle⸗ hac; præter fidem; miror modeſtiam, quèͤd, "uar. cùm à nonnullis Martha credatur fœtina no- PFamilie= bilis, & ſanè nobilis fuit; etſi à Medicis ſpo- uasen liata fuetit: nam multàùm dicitut erogaſſe in α ſiſtendo fluxu, hæc, inquam; pritatia; quam- Confeſ⸗ vis Martha non fuerit; quain ego ſenten- J i non tiam probo; alioquin fœmina; & malè ha- e denes bens; non JESUM accefſüt; ſed JksM con- ſod en- venit in via, nec præthiſſis apparitoribus itef veniendi. ſibi parari curavit; ſed immixta turbæ vix Ofain Affabi- chlamydis auſa eſt contrectare. Matronas no- Vta⸗ 5. ſtri ſæculi hic adeſſe cuperem; quæ Conleſſa- Be Ns rios ; ſpirituales ſuarum animaruimm Salvato-= lil us. res;, domum evocant, & gregatim in Baſilicis Eeeleßa-⸗ exomhologeſin facere dettectant. Miſeræ pla- Kiei, &. nè; ſi peccare vultis palatn, & clam lugere: Religa ſiquidem hæc, quæ clandeſtineé fimbriam te- ao. tigerat ad ſalutis remedium, coacta eſt coram multitudine morbum ſuum fateri. Dices; At⸗= qui antes curata erat. Planè contrarium colligi videtur ex Marco: qui; cùm dixiſſet: Et con- Marc. 5. feſtim ſiocatus eſt fons Janguinis eéjus“ & ſenſit 2ꝛ9. coov*o, Juia ſanata eſſet à plaga; mox poſi mu- lieris confeſſionem addit: ade in pace, & eſto Ibid. 14. Jana d plaga tua. Si jam feddita fuerat ſanita- Confeſſie; ti, cùm tetigit, quate nunc illi dicitur, ut ſit & Con- ſana. Nimirùm, ipſa perſenſerat ſe ſanatatn, gent,ce ſed fevefà firmam valetudinem recuperavit, & Ppoœni- poſt Domini imperium. Et nos quoties furtivis teneia vo= quibuſdam confeſſionibus nobis videmur ſanati, a. qui niſi publicè noſtra accuſemus crimina; & Caſtisa deferamus ad JSUV, ejüſque Vicarios, in „2 eadem turpius facinora relabimur. Non ſuffi- Familia cit fimbriam tangere; & clàtm fateri; aperien- "iess cum da ſunt, manifeſtanda ſunt, ut colorata ſami- lieri- tas ad animæ robur conwaleſcat. Chriſti verò Iniontig puritatem quis non miretur; quem in tanta rece. multitudiue unius ſemivivæ mulieris tactus 5 * Non om- ab omni foœditate alienus, ad vivum pupu- nibus ew- git, & ad animæ uſque medullas, inſtar gla- nia lieent. qij, pervaſit. Nimirum verus Joſeph veſtem à fœmina corripi ſine ſuſpicione violati pudo- ris non patitur. Cujuſvis mulieris tactus vene- num eſt. At quàm diſpari exitu gyptia & Oneume. Hemorroiſſa Virginum chlamydem tenuere. II- Pecti la arſit, hæc aruit; illa infirmata eſt, hæc aliquibus convaluit. IIlius libido efferbuit, hujus ex- mag; ne- ſiccatus efi ſanguis. ceſſsria. 2 FX CA P. IX. S. L UC X. Convovatis autem duodecim, dedit illis virtutem & poteſtatem ſuper omnia Dæmonia, & ut languores ourarent. Verf. 1. KRex uni WN domum Jairi tres Apoſtolorum duntaxat nen inni- imroduxerat; at, ubi de poteſtate illorum arter. agitur, pares illos cæteris voluit. Itaque vi- Superior derint diligenter Principes, num expediat to- idem om- tum uni imperium delegare, aliis ſolo digni- nibus ſit. tatis & habitu, & nomine cohoneſtatis. Por- rò Apoſtolorum eſt, primùm quidem Dæmo- Bage⸗ nes ſugare, ità tamen ut corporum quoque omniz HoOrbisS medeantur. Proximorum curanda cor- omnibus poraâ ſunt, ut & animi vitia facilius ſanentur. fat etiam Secus enim, ſi toti erimnus in extirpatione vi- erga tem- ciorum, immemores eorum commodi, citô poralia. nos pertæſi execrabuntur. Languentibus adſi- Charitas. Zus dii mus; peccantes arguatnus: exſtruatur „ Ut ita dicam, corporis arx, ut ſcelerum propugna- Luc. 9. 3. cula ſubruantur. Nihil tleritis in via, neque ner Reli- vigam, neque Deram, edué Panen. Pauper- gioſorum. tas, Concionatorum viaticum eſt. Et ſahè ju- Paupertas ré merito jubentur deponere duplicem tuni- Gencio- Cam, pecunias, & panem. At cur pera illis natorum. interdicitur? Nimirům, carere eos juſſit, non ære modò, ſed & reconditorio, ne forté pe- eceſio cuniarum caperentur illecebra, ſi quò eas mala. reponerent, in promptu eſfſêt. Sic Amor ab gama antiquis Philoſophorum nudus efficths eſt, ut zarse. pretio non caperetur, cui deerat ſervandæ pe- Marma- Cuniæ inſtrumentum. Sola pera vel pellexif- rationi ſet ad Avaritiam, vel Avaritiam oflentaſſet. anſa non Virgatm autem detrahit, ne ſe defendat Apo- danda. ſtolicus Concionator. S. Marcus habet; Et Nart. . præcepit eis, ne quid, tollerent in via, niſi lutn intelligit ad fulcimen Corporis; Lucas ve- rò virgam juriſdictionem interpretatur, & ſæ- cularis potentiæ adminiculum, quæ ſuis Diſ- cipulis Chriſtus eripuit. Neque enim illos E- Piſcopos nunc efſe voluit aut Paſtores, inſtru- KRos virga, ſed Prædicatores exarmiatos om- ni rerum temporalium præſidio. Baculo inni- tere, virgam projice: hoſt eſt , abſhiheas imm- perio & faſtu, & alienæ te voluntati ac bote- ſtati ſubmitte. Mirum autem, quo modo cùͦtn Alummis ſuis præceperit, ut in quamcunque umtraſſent domum; in ea manerent; tumn ad- Luc. 5. 5. dat: Er quicunque non re‿eperint vos, exeun- ter de civitate illa, etinm pulverem pedum ve- Lrorem, excutite, in teſtimonium Iupra illos. Dthe exeant non recipientium, ſi intra Enes atrii heoſpitantium manere debent, & non to- 222 „ virgam tantimn. Séd Marcus pro virga bacu- tà excedant urbe. Nimiruùm Domus Concio- Zelus s. natoris Civitas eſt. Neque enim uni aut alte- vimarum ri ſubſervire debet, ſed univerſæ multitudini *domnes Dei pabulum miniſtrare. At quis Conciona- ndiſeris. torum, ſi expellatur, excutere poteſt pulve- Feme. rem pedum „ Cum tam dehcate interdum, per- delicati. pauci licèt, rhedis ita obtectis vehantur, ut Pauperias e Fo eis magis offundi pulvis poſſit ab auditoribus; viclata. vuml polto qui malori cum incemmodo ad Eccleſias con- i cn veniunt, quam accedat Evangelicus Interpres c ſt Pl ad Civitates. Ubivis plus pulveris, quam in ſinæ, pedibus reperies delicatorum. Caveamus, ne, duar dent, contra omnia Chriſti præcepta, quis invadat 4 tunh hl 3 iter, exarmatus ſcilicèt baculo, ocreatus pe- des, inſtructus non duplici modò tunica, ſed & pallio diſcolori, ſuffarcinatus ære, com- n mendatitis onuſtus Principum literis, mobilem . de ſecum evehens & bibliothecam, & lintea, Gd & domum. Quæ quidem omnia, ut arcendo r frigori, & conſervandæ vitæ, modeſtè com- ign parata præſidia, reprehendi omninò non poſ- heta ſunt, cùm iis etiam uſi fuerint Viri Sanctiſwſimi ſgrn Beatis adſcripti: ità ni modus ſervetur, ſunt planè improbanda. Dandum eſt aliquid labori nuel ſummo, & infirmis viribus: nihil penitus in- al elll dulgendum, aut Vanitati, aut deliciis. Egreſ- noſn E Il aulem circumibant per caſiella evangelizan- lbic. , 1 nhwe. tes, & curantes ubique. Hæc vita tandem A- e nhae poſtolica eſt, varias Orbis plagas luſtrare, ubi- v⸗ vis gentium Evangeli ſementem facere, ne Rii latins Chriſto Sol luceat. Nota, mandatum ac- Zelus a- 4 lud ceperunt adeundi urbes; ipſi verò circumeunt zimarum uh ch per caſtella. Adeò ab Apoſtolis diſſentit quiſ. indiffe- bennh quis pagorum anguſtias pertæſus, ſolà ambit νt ind includi urbium amplitudine. Quin nec in ipſis aez: nutn morabantur caſtellis, ſed peregrinando pagis, que con- ſlen e ee & vicis evangelizabant. Ut Superiores intel- cionetur. ligant non fiabiliendas in oppidis manſiones, Religiones n äanbit ſed manipulos interdum virorum Apoſtolico- rir. Riene rum eò tranſmittendos. Interim ad Herodem 1 gze. neitil multa de Chriſti miraculis atque doctrind de- roperſo- lahe ferebantur: undè factum eſt, ut quæreret narum. eum videre. Et quærebat, inquit, videre eum. Religioſus Nlu Hoc enimverô ſpectaculum Regibus præbent Ei. ik San Jo , Iulna hot aulis Prophetæ & Sacerdotes. Non illos in- verbam . . W, Ut ſtruunt, non docent, non arguunt „ ſed ocu- Dei ſerid los paſcunt. Videre tantuùm volunt Te, non auliendi. vanparete audire, non noſſe, non conſulere. Nimirum Pniu- . Dd inm apud Magnates ſola, ut plurimum valet exti- ealar- r Aokolt ma ſpecies, ſolus rutilat fucus, ſoli deludun: bus. tur oculi. Sic Fides Miniſtrorum Dei dum- ,,0 apent modò oculis Potentum blandiatur, ſecura eſt. e tt. Ad Sic Juſtitia ſi occultè graſſetur;, dummodò Ctieiſe cruorein oculis non ingerat, æqua eſt. Sic Ra- er n kign pinæ oblitæ liberalitatis colore impunè rapiunt. en. M deetan Sic denique Sanctitas videri debet in aula;, hue Nlrbr. non eſſe. Hinc fit, ut regna ſtare nequaquam ii Mut in on, poſſint, duùm ſolis utuntur oculis, quibus fa- unu ewer cillimè illuditur. Langent aliquando Juſtos, “ ſaemeehl P non ſolùm videant, & deprehendent fortèé pro t. ldere cilicio coronas parturire, nutriri ſub bano (amin, ſericum, Torques cingulis intexi, ſocco Thro- ypoer tin nos, elevari. Sicut, & Contrario, pleroſqduu ln non reperient verè foris, intüſque Juſtos, * uè peliticis in, habitu, & mente Humiles, rebus geſtis non palliuts icel mminhüs, quam verbis Apoſtolos, æquè corde, Rer uoH ie Rel ac vultu Angelos. ane, ente e. 1. 4 i Mamuts u nvenire d tenden u ſen 2* 1 t. Stromatum Et aſſumptis illis, ſeceſſt ſcorsum in locum deſertum, qui eſt Bethſaidæ. Verſ. 10. Conci· Poſt prædicationem ab urbibus reverſos A- „„„ Polſtolos ſevocat Chriſtus in deſertum: ut Con- Cancie & Cionatores ſuo perfuncti munere non excipien- Zelas a- dis plauſibus indulgeant poſt ferias quadrage- nimarum ſimæ, ſed planchibus comparandis Deo va- Orationi cent, in ſolitudine. Et quidem bis jam ante Uatct . hoc à Jks ſine Diſcipulis factitatum fuerat: ne crederes, non antè ſuo exemplo Eremum commendaſſe iis, quos nunc ducit in deſer- tum. Porrò Apoſtolos, Eccleſiæ videlicèt Prin- cipes,; à populorum frequentia abducit, ut populi eorum docti receſſu, promptiùs ur- bium jugum projiciant, & in eremi libertate reſpirent. Ideò namque Hananias Pſeudo-Pro- pheta, ut liberandum populum ex imperio Aſſyriorum ſignificaret, catenam è collo Je- remiæ pendulam detraxit: quòd ſcilicèt, ex- Iem,1 empto à ſervitute Prophetâ, nullis in poſte- Majerum Lum vinculis coërceri populus poſſet Hiero- ſolymæ. Planè, ſi animarum Paſtores Aſſy- rio, hoc eſt Mundo obſtricti non forent, nul- lIus, audeo dicere, reperiretur, qui vanita- tibus inſerviret. At, dum palàm catenas ſuas ſeu Levitæ, ſeu Prophetæ circumferunt in ſe- ctando divitias, auro incubando, inſudando honoribus, generi militando, in compedes Mundi ſpontè pedes conjiciunt. Catenatus Propheta fruſirà libertatem deprædicat: & imperio animarum judicatur indignus, qui pen- ſilem è& collo catenam geſtat aut cupiditatis, aut ambitus-. e n 1 Nletli, Cd hen. 0 n, 1 De teri N Jerem. smnia beſſunt. Facite illos diſeumbere per convivia quin. guagenos. Verſ. 14. mnm erin d Ne Acle Cnin A, Nulla præſentis hiſtoriæ ſyllaba myſterio va- cat. Siquidem, cùm adeſſent ferè quinque millia hominum, Dilſcipuli rogaverunt Jk- ³⁸ UM, ut turbas dimitteret, quò ſibi victum compararent in oppidis, adjacentibus eremo. Duo enim duntaxat piſces, & quinque panes, Gula. ugalt, l , Pauper- Apoſtolis ſupererant ad levamen. Nota: Ere- mmmmus mi aſperitas Epularum delicias non patitur, un, li⸗ „d led piſcibus, & pane modico Apoſtoli victi- itmnm h balere tant. Adverte tamen non id ex paupertate poſunt. Contigiſſe, ſed ex parſimomia: nam quibus Eccleſia- tam exiguus ciborum apparatus ſuppetebat, ircis e- non deerant pecuniæ ad coëmendas eſcas om- durnt- ni turbeæ. Audi: Miſi fortè nos eamus, & ema- iliciti. Wus in omnem hanc turbam eſcas. Non dixe- Luc.92, 13. Trunt emendicatum ibimus cum turbis, ſed Rleimey ememus pro omni turba. Ut intelligas, non alee diſſidere ab Apoſtolica paupertate numeroſam isa,, Pecuniam, ſi non præparentur fercula nume- roſa in ſolitudine. Et animarum Ducibus ſump- tus non deeſſent ad hoſpitium quinque mil- lium, ſi piſcibus, panéque contenti forent. Et quidem quæ excipiendis adveris huma- niores Religiones ſunt, carnibus abſtinent, contentæ piſcibus. S. Marcus cap. 6. Euntes emamus ducentis denariis panes. Ut videas convenire Religioſis amplum patrimonium, ſed tenuem annonam: nam, cùm pecunia ità ſuppeteret, vix quinque panes habebant apud ſe. Menſa eſſe debet frugalis, Cœno- biorum verô reditus ampli ſint. Non enim, Ethicæ Comment. Tom. VI. Griign “= iten, , Lib. XIII. aucto patrimonio, augetur Eſcarum, ſed Mo- nachorum numerus; non pompa Menſarum tumet, ſed Eccleſiæ cultus irradiat. Porrò mi- randa ratio à Chriſto exhibiti convivii. Facit turbas diſcumbere. Sapientius, ſi audeam, ſuaſiſſe Apoſtolos dixerim, quorum illa ver- ba fuere: Dimitte turbas, ut euntes in caſtel- Ibid. 127 la, villaſque, quæ circà ſunt, divertant, & inveniant eſcas, quia hic in loco deſerto ſumus. Ergoône in tanta loci, eſcarumque caritate multitudo penè innumera non ſurget, non æ- ſtuabit, non huc, illucque diſcurret, non re- curret ad villarum horrea, non avehet ab op- Pidis eſcas, ſed otioſa diſcumbet? Congrue- Conſola- rint hæc in epulo ſæculi, ubi reſonat maledi- tiones Dei. ctio illa, in ſudore vultüs tui veſobris pane tuo; Gen.3. 19. ubi proprio irrigatur ſudore alienum pabu- Servire lum; nam Chrifti epulo excipiuntur, qui diſ- Peofelix. cumbunt, qui tranquillam vitam degunt, qui ſine ſolicitudine ſunt, qui requieſcunt in Deo ſuo. Sic Elias ab Angelo ſubcinericio pane Dei eure alitur, quando incurioſus eſcarum, tranquil- Ie lermit- lèe ſub Junipero diſcumbit. Sic Aves coœli paſ-Te⸗ cuntur, duùm terram non excolunt, ſed aëra recreant cantu. Sic Lilia agri, dum non la- borant, neque nent, Salomonis ornatum ex- ſuperant. Contrà, Bombyces induſtrii orna- mentorum artifices, dàùm textrinæ toti incum- bunt, aliis ſericum, ſibi ſepulchrum elabo- rant. Itaque Chriſtus in eremo ſolos paſcit diſcumbentes: faſtidit namque quorumdam ſolicitudinem huc, illucque diſcurrentium Chriſtus, qui ſi tanto labore coœli quærerent regnum, quanto panem emendicant, ociùs ſa- nè regnarent, quàm faturentur. Spectemus nunc novæ meſſis novam, & inauditam cul- turam. Reſpexit in cælum, & benedixit illis: Ibid. 16. & fregit, & diſtribuit Diſcipulis ſuis, ut po- nerent ante turbas. Non manus infixa terræ, Felicitas ſed in cœlum erectus oculus in ſolitudine fru- ²⁸ Peo. ges diſſeminat: nec labor, ſed fiducia ube- rleen- rem meſſem inter vepreta montium demetit. remedii, Itaque fruſtrà laboratis, qui manducatis pa- Spiritua- nem doloris. Inhibete ab opere dexteram, l'am eu- erigite frontem ad ſidera; nam frumentum “. 4 electorum non è terræ ſinu, ſed ex firma- S ere mento cœli exſpectandum eſt. Terram calca, Deum. Cœlum intuere; contemne Opes, Deo inni- Fames. tere, ſiquidem Angelicarum frugum colonus oculus eſt, cujus roſtrum palpebræ ſunt, pu- pilla ſol, lacrymæ pluvia, cor horreum; quod, dùm fiducià in Deum oppletur, om- ni eſcarum apparatu redundat. Mirandum ve- 1r6 eſt, quòd, procul ab æquore, in ſylvis, & montibus, ad Gulæ illecebram, ferarum Iejunium, ſylveſtrium carnes deſunt, ad temperantiæ Gulaæ. apparatum piſces ſuppetunt. Non ſolùm au- Mortif- Puc .. satio core tem reſpexit in cœlum, ſed benedixit, & oris. fregit. Ut augeas patrimonium, partibus par- tes addis, adjungis aurum auro. At longè diverſa hujus fœcunditatis cultura apparet; cùm vilis annona panum non acceſſione creſ- cit, ſed imminutione. Unam augendarum Elesmoſp- opum rationem Chriſtianis reliquit Chriſtus: na Divz- frangere, quod poſſideas, & turbis eroga- tias auget. re, ut ſui creſcant fragmenta diſpendio. Di- ſtribuantur opes, ut augeantur: removeatur Des dare à divitiarum cuſtodia Avaritia, ut uberius Escibt- liberali diffuſione multiplicentur. Porrò ſim- plicibus ſi forem debitor, & non ſolis ſa⸗ pientibus, benedictione condiri dicerem, & augeri Apoſtolorum delicias. Benedictio au- E à tem Avaritia tutior. 5 4 tem Grux eſt, ut ſcias ſolà poſſe Mortifica- tione noſtras augeri voluptates, epulumque in ſolitudine patientià maximè condiri. Diſ- cipuli apponunt, Chriſtus eſcas multiplicat; utque quiſque ſuo fungatur munere, nec Pa- ſtor Apoſtolorum, nec Prælatus Animarum per ſe curet corpora, ſed aliis curam paſcen- Tbid. 17. dæ plebis demandet. Et manducaverunt omnes, Conſola- & ſaturati ſunt. Utraque conditio hujus Mun- tienes Dei q deliciis deeſt. Nam paucis præbentur, & „ Mun- 14. 7. nemo expletur. Dignitates raræ ſunt, opes Avari paucorum, regnum unius, nullius ſaturitas. tia inex- Quò enim impotentiùs quis ſeſe ſæculi rêbus pletili. ingurgitat, eò veriùs Tantalum refert, cujus G. & ſitis inter undas excrevit, nec fames de- Miedio Crevit in copioſo fructuum, plantarumque ap- aims. paratu. Adde, quèôd hi diſcumbentes ſatu- Felieitas rantur. Tu verò mihi unum oſtende, qui infeli. ſedens ſaturetur à Mundo: qui tranquillitate ſimul, & dignitate fruatur: qui opes ſine la- bore poſſideat: qui felicior quam Jacob ſine æſtu diei, ſine noctium nivibus pro Rachele deſudet, Liam, poſt annos ſeptem ærumno- ſos conſequuturus. Et faäctum eſt, cum ſolus eſſet orans, erant cum ülo & Liſcipuli: & inter- rogavit illos dicens: Qaem me dicunt eſe turbæ! Verſ. 18. Statim poſt paſtas turbas ſe ĩipſum Chriſtus oratione pavit. Neque enim aut Ipſe, aut Apoſtoli manducaſſe leguntur, ſed tantùm Cella al- menſis miniſtraſſe. Porrò ſi ſolus erat, quo leg. modo erant cum IIIo & Difcipul? Nimirum Reden. ſolitudo ſocietate, ac familiaritate non impe- o**αε. tur eorum, qui ejuſdem propoſiti ſunt. Nunquaàm Apoſtolica vita obfuit Contempla- vita mix- tiomi. Nam is ſolitarius maximè eſt, qui ita 14. ſuis fratribus convivit, ut orandi ſtudium non intermittat: iſque ſocius deprehenditur Apo- ſtolorum, qui coram eis orare non dubitat. Imò Chriſtus, Dux;, ac Pater Diſcipulorum, orat Diſcipulis non orantibus: cùm orationis penſum exigant interdum Præfecti à ſubjec- tis, qui, an Deo vacent, incertum fortaſsis eſt. Nunc audiamus, quid de Chriſto dici I. à turbis Apoſtoli perhibeant. At illi reſpon- ue g1· er & dixerunt, Joannem Baptiſtam, alii Adulatio. runt 1 ct ⸗ 7. Pi¹ 5 superior atttem Eliam, &c. Prudenter quidem San- Aamini- Gi Apoſtoli contumelioſa vocabula ſuppreſ- Kratorew ſerunt, quibus Jeſus vulgò jactabatur, Vo- rg⸗ S rator, Amicus Publicanorum, falſus Dæmo- lat niorum Propheta; non ſine ingenti eorum do- Conſilia- cumento, qui ſuos per ſibi familiares omnia rii boni autumant innoteſcere. En in Apoſtolico con- valde ra- ſeſſu ſilentur injuriæ, & ſplendida tantùm no- gaperior mina proferentur. Tu putas ibi erupturam eriis. vVeritatem, ubi germinat aſſentatio, & dolus tem inda- regnat? At quàâ ratione factum eſt, ut Chri- get. ſtus ſeu Joannes, ſeu Elias crederetur? Nam Fn c, Elias profugus erravit in arenis, Chriſtus mre ſoli. reſedit in urbibus: Elias paſcitur à vidua;, 44. turbas Chriſtus pavit: frequenter Elias cum Talenta Regibus, procul ab Aula Chriſtus cum piſ- varia, catoribus: ſeminudus Elias, Chriſtum tunica ſed Spiri ambiebat deſuper contexta per totum. Joan- us unds. ni quoque quam diſpar in cultu, quâmque Religioſt . .. .. 2 ( 4 H converſatione diſſimilis Jeſus! IIle locuſtis vi- mita co- Ctitat, hic piſcibus plebem exſaturat. Nimirùm bhareant non cultus, non victus attenditur, ſed animi eatρτι. Oliva 4 virtus, ſed pectoris celſitudo, ſed loquela ma- Religiaß nifeſtos facit veros Numinis Alumnos. Eliam on ſper- & Joannem videmus interdùm in ſerico, & rane Y4-- Herodes ac Sardanapalos non raròô faſtidimus Afie in cinere. Latitat virtus ſub habitu milita- noneffe- ri, & ſerpit per cingula, & in cilicio gliſ- *. cit non ſemel inhumanitas. Elias eris, etiam Monor inter turbas; Joannes eris in convivis, ſi ta-uαas. men animarum ſalutem, non delicias perſequa- ris inter eſcas. Contra verò, locuſtæ non piyus ſpiritus Joannis ſunt, ſed cibus, quibus æquè non ſoli- Virtus ali poteſt, & vitium. Franciſcus Xave- da. rius immortalis memoriæ Vir, Apoſtoli no- men eſt conſecutus, dùm zelum magis, quàm ert habitum Apoſtolorum referre ſtuduit: QAni ſare ludo fi abſtinuit, certè ludentibus adfuit, ut abunda- Vitiis illuderet, & perditos traduceret ad Chri- vent. ſium. Sic David in throno, Anachoretarum Locus non laude nequaquam fraudatur, cùm foveret ſub ebo. Regis ornatu aſperitatem Eremi, Aurumque capite, corde Cilicium præferret. Vos autem lbid. 20, quem me eſſe dicitis? Reſpondens Nimon Petrus dixit, Chriſtum Dei. Omnium rogatur ſen- tentia, & ſolus Petrus reſpondet. At ille in- Ibid. 21. crepans illos, præcepit, ne cui dicerent hoc 1 dicens: Quia oportet filium hominis multa pati, Religio o& & reprobari à Jenioribus & Principibus Sacer- unum in- dotum. Unus loquitur Petrus, & omnes in- Jamu. crepantur: Adeò Religioſorum ſive bona;, ſi- ve prava exempla in univerſos redundant; quôdque unius eſt vitium, omnium ſcelus eſſe cenſetur. S. Matthæus collatas ait Pontificats claves Petro hoc loco, cùm Lucas non tam eum prædicet exaltatum, quam increpitum. Nimirùm ſacer Hiſtoricus magis de Humili- Corredie tate Chriſti reſpuentis gloriam, quam de teleran- Sublimitate Petri, ad apicem dignitatum eve- d. cti, ſolicitus fuit: accuratiuſque præceptum Hxmiii- Domini deſcripſit, quam primatum Petri: ut zat. nos quoque Chriſti humilitatem perſequamur ambitioſius, quam Petri celſitudinem. Porròô ut multa patiatur, ſuam occultari gloriam Dominus præcipit, nec Chriſtus Dei appel- lari ſuſtinet, ut Crucem ſuſtineat. Nos, con- tra, ut umbram quoque Crucis declinemus, cuùm interdum non tam Chriſti ſimus & regio elibuti oleo, quaàm amurcà reſperſi, & gene- Religioſus ris vilitate maculoſi, jactamus alienum genus, vi de foœtorémque patriæ tabernæ & regio capite de- ey ſma- rivato unguento abolemus. At à quo tandem jaxs. Chriſtus reprobari debet? fortaſsè à vulgi mul- Superbia. titudine efferata? Ab imperitis turbis? Ab Arrcgan- indoctis mulierculis? O inſipientem pruden-“. tum ſapientiam! At Senioribus reprobatur & Principibus Sacerdotum. Itâne Primorum pru- dentia cæcutit, ut ipſam quoque innocen- V tiam damnent, ipſam arguant Patris æter- zuenkn⸗ nam ſapientiam? Et quomodò audent; Cau- ,,ds: ad sa non cognitàâ, de Chriſti ſectatoribus, dé- onam que orbe terrarum pronuntiare ſententiam, ſt. quando Scribarum vident decretis Cruci ſul- fxam Innocentiam? Cahgarunt in Sole;, & dubitabimus imaginarias deprehenſuros ma- culas in Umbris? Deum reum fecerunt , Juiex & lutea verebuntur Templi vaſa infringere? Phariſæi blaſphemum aiunt Chriſtum, quis Eccleſiaſticorum apud eos erit innoxius? Caveant Juſtorum Cenſores, ne tranſver Cenſores gliorums agantur, dùm judicare volunt; ſiquidem Ohriſtus palmis exceptus a Turbis, lacry- mis comploratus à Foœminis, regio cohoneſta- tus titulo à Præſide, à ſolis Senioribus dan⸗ natur. Religioſi MuN: de . . ecdu i⸗ Me, Nutun. in fon nin pe (Aſieni uun e le Don- ee Cail rit pr⸗ Divebal veni G1 ſu. ſiſe unim „ K ilbi lir ſiun Dei bhis oe⸗ au eauigun lic eſt e ſeidem Ii: Unde 44 Crucen ſchagtur. mmus ommi Ubllus ib gellat, Non Conci 1es habencd nant, poh f Ne: mn wet a nas PrOpugn , . inſkrument iin 1 glidem ui, mantis diad en, guar lteam por V le lldebi e d ign it A nktes nnn Cecle? i ikeris nor die. Non 4 dollt. i⸗ tumne, e wope , um 4 enmn ie, btur, e tertam. Tu ie H Ms ncem ſu n die ſer lclend NMeunt toren Zele⸗ tolunt Di ) Pon nln Ouſti l gantis C Tles hrt der natur. Nec nives capitis, nec fulgores chla- mydis ſufficiunt ad judicium: pudor rubeat in fronte, niſi candor albicaret in pectore, quò æquior prodeat ex ore ſententia. Ve- rum pallor divini timoris rejicitur aliquando in cæſariem , verecundiæ nitor in paludamen- tum effunditur, quò impudentiùs judicemus de Domini etiam ſupremis Miniſtris, dum nec capilli timorem metuunt, nec pudorem ſentit prætexta. loele , Gubuz Dicebat autem ad omnes. Si quis vult venire poſt me, abneget ſemetipſum, & tollat Crucem ſuam quotidie, & ſequatur me. Verſ. 23. ox ope- Statim poſt prænuntiatam Crucem ſuam, rum. & inhibitos Apoſtolos, ne ſe dicerent Chri- Concio- ſtum Dei, ſuadere incipit Diſcipulis & tur- P te⸗ bis abnegationem ſui. Nimirùm facilè aliis Dite . . . . . Glhriam Crucem imponit, qui ſuam humeris geſtat; vanam. & quiſquis titulorum refugit Gloriam, idoneus hic eſt denuntiandz Humilitati. Exempla ſiquidem ſyllogiſmi ſunt Philoſophi Chriſtia- ni: undé & Chrifſtus populos invitat, non, ut ad Crucem feſtinent, ſed, ut ſe cum Cruce ſequantur. Præcedit ſectatores ſuos, & pri- mus omnium, quod ſuaſit, tolerat. Porrô nullus ab hac ſarcina eximitur; nam ut Evan- geliſta ait, Dicebat ad omnes. Hinc patet, non Concionatores Nobilium, ſed Aſſentato- res habendos eſſe, qui ſine Cruce eos affir- mant, poſſe Chriſto adhærere. Falluntur pla- Mortifß. né: nam & Corona, mſi militet Cruci, alie- catio na eſt à regno Dei. Non fſufficit Fidem armis sommunis propugnare, niſi debellator Infidelium Crucis ,Konsn n We buut af inſtrumento ſuam edomet carnem. Fulget il- i nimi la quidem in caſſide triumphantis, & é reg- slandi. nantis diademate effulgurat: ſed utinam Cru- cem, quam auream gerunt in capite, pedibus luteam non proterant. At quo modo quis a ſe diſſidebit, & ſemetipſum abnegabit? Pe- Mortis trus ad ignem Chriſtum negavit: Nos veròô memeria, ad cineres noſinet abnegabimus. Nobilem te, fortem, pulchrum, divitem, immortalem credis? Cineribus incuba ſepulchrorum, & ſplendida fortaſsè vocabula depones, cuùm te videris moriturum. Tollat Crucem ſuam quo- tidie. Non architectetur, inquit, Crucem, J ſed tollat. Circumſtat nos Crux, circumdant Mortif- Erumnæ , Luctus obvallat: ſupereſt, ut, ird. quæ propè nos ſunt, amplectamur. Vox Tol- er t lat, humi jacentem Crucem deſignat. Pleri- breh que enim Crucem humi reponunt, tunc re- elce Mertifß. ſumpturi, cùm efflaturi amimam allidentur in en catio ſed terram. Tuam verò tollas Crucem, non alie- ent um “1 Aiſereta. . .. . 1: unt nam: neque aliis imponas, ſed tibi eam aſſu- WE lenen Git diſere- Crucem. An non ſatis, ſupérque eſt, ſemel Pie „Crucem ſuſtuliſſe? Videlicèt grave onus vix "ti uno die ferri poteſt: undé & deponendam aliquando indicavit, qui quotidièe tollendam Præcepit. Itaque Chriſto fortè non congruit eorum zelus immodicus, qui reſpirare à pœnis nolunt Diſcipulos Chriſti. Si quotidiè tolli de- bet, poni poteſt quotidiè. Et ſequatur me. Exultavit ut Gigas ad currendum, & Cruce onuſti illum per devia conſequemur? Imò tunc Gigantis curſum aſſequimur, quando onuſti Cruce curremus. Alas nobis ſuppeditat Crux: nam & Seraphim in modum Crucis ſuas pen- Stromatum, Lib. XIII. superio- me. Miror verò, cur quotidiè tolli imperet 5 nas expanderant. Quod Bernardus de Jugo Jugum Chriſti dixit in epiſtolis, hoc dictum crede Chrhi de Cruce. Quoſdam ſcio otioſos domi reſide- lorzif- re, quèd Crucem ſe jactitent ſuſtuliſſe. Ani- gulceſcit. was negligunt, dùm ſibi Orationi vacare vi- Cbriftum dentur. Obedientiam contemnunt, dùm ſe ſequi. circumdatos Cilicio gloriantur. At aliter ſentit Virtas ſor Chriſtus, qui aperte pronuntiavit utrumque d“. copulandum; ut tollant Crucem, utque ſe- quantur Se. Tollat, inquit, Crucem ſiam. Et Talonea ſanè ſi unuſquiſque ſuam Crucem extolleret, varig. expedité Dominum ſequeretur. Retardatur au- vecatio tem, dùm alienam avidiùs corripit. Non raròô non una, enim Monachus docere in publico, venari cu- pit Clericus; Miles mercaturam exercet, Præ- ſes militiam ambit; armis Levita, ſacerdotio Rex delectatur. Denique ſtudioſias quiſque alienam expolit Crucem, ſuam jacêre patitur, & ſic Chriſtum ſequi non valet. Quid enim proficit homo, ſi luoretur uni- verſum Mundum, ſe autem ipſum perdat, & detiimentum ſui faciat!? Nam qui me erubuerit & meos ſermo- nes, hunc Filius hominis erubeſoet. Verſ. 25. 260. Totius Mundi acquiſitione animæ detrimen- tum non compenſatur. Et particula Quid pro- ſicit? denotat, lucra nihil efſe, quando jac- turam æternæ ſalutis trahunt. Clariuùs autem Felicitas felicitatis, atque opum damna deſignavit, *Nι quando per eam vocem, Nam, oſtendit fore, ut Dei ſermones, Deumque ipſum erubeſcat, Hamani quiſquis hujus ſæculi divitiis abundaverit. zimores. Quod & Matthæus cap. 10. & Marcus cap. 8. Divitiæ expreſſerunt; qui, cùm de lucro egiflent, ****α per illationem, Ergo, de impudenti verecun- terno- dia ſcripſere: ac ſi neceſſariò rerum copiam rum obli-= Divwinæ doctrinæ verecundia, atque contemp- vie. tus ſequerentur. Difficile Divitem reperies, qui degeneri pudore ad Evangelicam ſimplici- tatem, demiſſionémque non ſuffundatur. Et hic quidem non de iis Divitibus præcipuè agit, qui ab Atavis tranſmiſſas opes accepe- runt, ſed contra eos tonat, qui ſuo labore lucrati ſunt, quæ illis non legavere Majores. Saülis hoc confirmatur exemplo, qui inopi- natò ex Agaſone Princeps parêre erubuit Sa- mueéli, cùm antè fugientes aſinas ſectaretur. Fortuita Fortuna inflat: & vera Fortuna ſola illa eſt, quæ Orbem terrarum fubjectum pe- dibus calcat. Et aſſumpſit Petrum & Jacobum & Jo- annem, & aſzendit in montem ut ora- tet. Et facta eſt, dum oraret, ſpe- cies vultus ejus altera: & veſtitus ejus albus & refulgens. Verſ. 28.29. Oratio ſolitudine delectatur, & raròô in Renoevas turba cœleſtium rerum contemplatione ſuſtol- eio visg limur. Oratio autem artifex ſplendoris, & lu- =æ Ora- cis eſt: ſiquidem, qui montem ſemotum à ione. populis impudens ſubiiſti, indè deſcendes rsrne. adeò modeſtus & caſtus, ut & nmivi veſtimen- iq, ta ſimillima candicent, & fulgere cenſeatur in vultu Sol. Ergo quiſquis Caſtimoniæ nives vel in veſtes optat redundare, Oratiom va- cet & Solitudini. Porrò Orationis proprium E 4 illud 56 Oliva illud eſt, ut rerum, hominumque colores immutet. Etenim, dùm ſedulò meditari in- cipies, non facies modò tua immutabitur; ſed & ſæculi fucus, ac pompa detmutabitur. Tibi quidem virtutum nitor emicabit in ge- nis, mundanaritzm verò vanitatum impoſtura piznitas evaneſcet: quæ enim tibi aurea videbantur & Feliei- antequàm orares, in ipſo orationis lumine tas wexie. collocata, lutea apparebunt: qui verò aliis bigilan- luteus antè credebare terrenis affectibus in- quinatus, lucidus eris cœleſtium rerum cu- piditate ſuccenſus. Nota; Transfiguratur Chri- ſtus medius inter Eliam & Moyſem; id eſt; Spiritu innovaberis, ſi te colloces inter Le- gem & Zelum, ut dignoſcas, quid Tibi, quid Proximis debeas. Lex te arguet inob- ſervantiæ, Zelus negligentiæ. Hinc fiet, ut ab Elia Virgine candorem tua toga mutue- tur, & Lucem accipias à Moyſe, ut judi- ces, & illumines. Miror hic ego, quomodò tam alto ſopore demerſi hic Apoſtoli dormie- Luc. 9.32. Tfint ? Ait enim Evangeliſta: Petrus veré, & Oratione- Tui ecum illo erant, gravati erant ſomno. Ni- eſzria, mirùm nihil æquè Apoſtolicos viros conſopit; quam loci celſitudo, & fulgor veſtium in eo Domino, quem ſequuntur. Chriſtus diſcrimi- num probè conſcius, in edito loco erat, A- poſtoli dormiunt. Hi declarant difficulter in Dignitatibus vigilari; ille docet, in Oratio- nis altitudine turbinem ingruentium telorum repellendum. Verùm, cur JxSUS, qui tam Tribkula- ſolicité in horto Diſcipulorum quietem turba- ie & Ha- bit, eos in Thaboris ſpectaculo ſomno pati- wiliatio. tur reſolvi? Cur excitat ad tormenta, & non exſuſcitat ad gloriam? Fortè utiliùs Viri A- poftolici doloris theatro quàm decoris inter- ſunt. At non diù quievere, ad pompam Tranſ- figurati Salvatoris. Licet enim Lucas perhi- buerit oculos eorum ſomno gravatos, ſtatim Ibidem. ſubdit: Et evigilantes, viderunt Majeſtatem ejus, & duos viros, qui ſtabant cum illo. Ut nemo exſuſcitet, ipſa Majeſtatis ſpecies Diſci- pulos excitat. Quéôdque mirandum eſt, qui Felicitas, in horto ad nuntium mortis tertium moniti Dignitas ſomnum non vicere, ſolo Majeſtatis reper- infeliv. cuſſu vigilarunt. Adeò Felicitas quietem om- Aulici. nem abrumpit, commodiuſque in ͤtrumna;, quàm in Dignitate dormitur. Petrus enim, Invidia qui vinctus catenis duabus vix percuſſo latere inter excitari potuit ab Angelo, nec valuit à Chri- *ualet, ſto ſuſcitari in tanto appropinquantis cohortis ſtrepitu, evigilat ad Domini transfiguratio- nem. Obſerva autem, mox ut Chriſti fulgo- rem intuentur, affuſos illi vident Moyſem & Eliam. Nihil enim perſpicaciùs conſpicimus in novitate Honorum, quam eos, quos proxi- mos ſibi Princeps aſciſcit. Non tam Domini altitudine recreamur, quam adlectorum nos cruciat cum Evecto familiaritas. Plerique ad- vertunt, Hebræos nequaquàm ſolitos fuiſſe imagines ſummorum virorum aut ſuſpendere, aut expingere cæterarum more gentium, qua- re non percipiunt, quà ratione ab Apoſtolis dignoſci potuerint Moyſes, & Elias, quo- rum effigies apud eos non extabat. At quod factum putat ipſe divina illuſtratione, audeo dicere, ſi tamen dici poteſt, præſtitum id eo ſtudio, quo ſolemus in nova Principis digni- tate Miniſtrorum ejus ortum, mores, vitâm- que explorare. Lyncei namque ſumus in cha- rorum rimando genere, quos propiores Prin- cipi factos vel dolemus, vel miramur. Mira- Ausm. Dignitas mores S 6. remur autem, & mihimè doleremus, ſi ſuæ initio celſitudinis omdes Primores, & Eccle- ſiarum præſertim Duces, non homunciones, ſed Heroas in partem imperii evocarent. Ut enim Petrus Moyſem, & Eliam conſpexit, non ſe neglectum credidit, non alios ægrè tu- lit præpoſitos ſibi, nec ſe doluit a Chriſto la- boribus adhibitum ſocium, Majeſtatis verò dignatos pompâ peregrinos; imò de conſtru- endis tabernaculis cogitare cœpit, raro Au- læ exemplo, quæ ſi ignotos provehi ſpectave- rit, de eorum non excitando, ſed ſubruen- do Tabernaculo cogitat. Chriſtum verò cre- diderim Novi Teſtamenti Apoſtolos à ſe vo- catos Veteris Teſtamenti Heroibus poſtha- Dignitas buiſſe, ut doceret ſui Gregis Paſtores, non quibas ei- tam familiares, amicos, & notos, quam erenda. prædeceſſorum coaptandos Miniſtros eſſe, be- Dignit= nè de Ovibus meritos viros. Proh dolor! hen ne- vix Elias ipſe, & Moyſes ſacris honeſtaren- aude tur inſignibus, ſi demortuis vel Præſulibus, recta vel Toparchis miniſtraſſent. Digniores, non merita, notiores evehendi ſunt: nec id aſſeclis tuis 4254 Ee- grave accidet, ſi non ignavis, ſed præſtanti- 1cſte, vet bus ſe videant poſthaberi. Quèòd ſi Petrus tam Reren,, excelſæ vir virtutis in tam exigua felicitatis stſ. portiuncula ſuæ vocationis obliviſcitur, & litarint. Tabernacula architectatur, neglectâ gen- Zelus a- tium converſione: quid ſperandum nobis eſt, "eem quos aura quævis à portu domeſticæ diſcipli- nigien næ in fretum abripit ſæcularium ſolicitudinum, & Felici- atque curarum? Nimiùm ne ſpectes Colorem: ta noxis. ſiquidem ad ipſiuſmet Chriſti nives, & ra- Religieſus dios generoſa vel Petri acies penè obtorpuit. in Aul. Non diù animarum curæ intendes, ſi oculos intenderis in Refulgentem. Evigilabis, quam- vis cum Chriſto ſepultus, ſi Transfiguratio- nis fulgure perſtringare, & gratificaturus Re- nidenti Tabernaculorum fundamenta jacies, non verò ovium curâ à Tabernaculis abducé- Coneio- . : . . . . natores ris. Utinam aliquando Sacri Viri, quorum aα ſermo à monte traducere deberet Ambientes Familis- ad curam animarum, non illos ad conſequen- ritas eum das dignitates exſtimulent, dum ſe Taberna- ſeculari culorum exhibent architectos. Quod ſanè ſi algi .6 fieret, rationem eos doceremus & firmandæ Cagnati- felicitatis, & patrimonii amplificandi. Quæ- rum ſi ret hic aliquis, cur non de domo excitanda, ambitioni ſed de Tabernaculo exſtruendo cogitaverit Pe- raen. trus. Fortè, ut ſignificaret non diuturnam Bara Regni & Dignitatum felicitatem eſſe, Ten- toria, non Domicilia delineavit. Tabernacu- darce, lum itinerantium diverſorium eſt, peroppor- plicita: tunum felicitati, in qua non diù conſiſtitur. politics. At undè iſta faciei, veſtiumque diſſimilitudo;, ut illa quidem aureâ luce refulgeat, hæ mveo candore renideant ? Nimirùm Præfectorum bprineipâ, vultus illuminare debet, & omnia Solis inſtar Religioſe- intueri, cùm tamen ſolo ornari poſſit, ac tegi Pielass Ingenuitatis candore. Non te occulet Aſtutia, ſicorun non carnis Prudentia verfſipellis conſilia abſ- Pescass condet tua; uno integéris Candore, und or- Iatere me naberis morum, verborumque Simplicitate. poſunt. Quòd ſi Præſulum, Principumque purpura candor eſt; meminerint puriorem retinendam vitæ integritatem, cùm purioris veſtis foe- diores ſint maculæ. uævis minima labe- cula inter veſtium nives apparebit, refulgen- te præſertim in vultu Sole. Et faciei ſplen- dor, & indumentorum nitor quaſvis macu- las prodet: quæque latuiſſent in panno, emi- voluit Chri- cabunt in nive. Et fortè niveum e Dignitas Oht ligen Pera de: n ommmit geltat Netq⸗ e,6 ne e, Ium N winant ſancto ſunt N rino 1 men ig Non P0 tuln no ſutur, odo Moyſes les (4ö: H lule, eumg Mirtt. u ſon Uicern! Ilir. Plica e wie (ucttur, 1mn MMlis e tum Ma i Ponpe Urin eſgere . Kkloralts in un ee de tur de Hecleſaft eſt; gve Cpg. N deſes ſi la ut ce S Fnm, 8 Tes ad hor aere, Haiendun Oviig, ad kenandun ſhitete, lum Ex E n Dor don enim Il extren Nn e ſend, ex un il nifcum enorum D en Wembr. 1 Oherſo P i Ee nnli w. Whltatis upuy N Corde goordii niefd bihrtn N, en 3 Ducn un eni Stromatum, Lib. XIII. 57 Ohriſtus ſuæ Majeſtatis indumentum, ut di- ligentius, quicumque aut præſunt, aut im- perant, Impuritatis flammam excuterent è& cor- de: quà ſi corriperentur, citò Nives proxi- mo ardore ſolverentur, & ſine integumento omnium oculis nudata fœditas proſtaret. Ho- neſtatem tibi niveus candor commendat, mo- nétque;, ut procul flammam omnem able- Marth. ges, cujus ſolo afflatu nix eliqueſcit. Veſti- 17. 2. menta ejus facta ſunt alba ſicut nix. Potuiſſet ſanè Matthæus lacti comparare, potuiſſet la- næ, pellibus potuiſſet Muris Pontici: ve- rùm Nivi ſimiliores duxit, quòd omnis Do- minantium ornatus evaneſcat, ſi ardore non ſancto duntaxat affletur. Ideò fortè revelata ſunt Noëé, quæ tegi debuerant membra, quòd vino inebriatus, etſi caſtus, concepto ta- men ignis impuri fomite, veſtimenta ſervare non potuit. Paſtoris ergo niveum indumen- tum non maculatur duntaxat vino, ſed diſ- ſuitur, atque diſſolvitur. Excidêre quodam- modò nobis, dum apud Noë divertimus, Moyſes, & Elias, de quibus hæc habet Lu- Luc. 9. Cas: Erant autem Moyſes, & Elias viſi in Ma- 30. jeſtate, & dicebant exceſſum ejus, quem com- Pomèe pleturus erat in Hieruſalem. Exclamare libet: veriotes, Qui ſunt hi ſermones, quos confertis ad in- . vicem? Itäne cum Majeſtate Thaboris Sup- Eeceleßa- plicia copulantur Hieroſolymæ? Crux pro- fieum de- ducitur, ubi Sceptrum protenditur? Squalor cet non noctis cum Sole conjungitur faciei? Nimi- re 1 rüùm Majeſtas Eccleſiaſticæ dignitatis, non Mor- .1. . . Rintar. pompæ militat, ſed martyrio. Utque Iris Dignitas veipere futurum imbrem prænuntiat: ita Pa- vera. ſtoralis inſignia authoritatis tormenta, ſuppli- Apoc. 10. cique deſignant. Et Iris in capite ejus, di- 1. citur de Chriſto Eccleſiæ capite. Nimirùm, Eccleſiaſticorum, & Monachorum corona Iris eſt; quæ elaboratur inter turbines, imbrium opus. Non ornaris thiarà, ut caput tantum eleves ſupra cor, animamque regnantium, ſed ut cervicem ſpeculæ ſubmittas pro tuendo grege. Non claves traduntur tibi regni Co- lorum, & Sacerdotii, ut aditum Tuis reſe- res ad honores, ſed ut te iis cludi patiaris in carcere, tuendæ ſiudio libertatis Evangelicæ. Patiendum tibi in Majeſtate ſubditi tuæ curæ ovilis, ad doctrinam minorum Paſtorum, non regnandum. Ideò Ecclefia in annua Petri fe- ſtivitate, cùm ejus obitus celebratur, hiſto- riam ex Evangelio legit, quàâ Pontifex ſupre- mus à Domino renuntiatur. Ac ſi ſatis illum Paſſum declararet, quem declarat Pontificem. Non enim ſummus meritò Pontifex diceretur, niſi extrema quævis pro Eccleſia toleraſlet. Nam cum Evangelicus textus Matthæi tradi- tam illi aſſerat poteſtatem ligandi, atque ſol- vendi, ex Lucæ actis deſumpta Epiſtola vin- ctum illum oſtendit catenis duabus. Adeò Pontificum etiam ſummorum, non modè in- feriorum eſt, & aliena ſolvere crinäna, & „ ſua membra induere vinculis. Caveamus, ne Joar: 21e diverſo à Petri titulo vinciamur. Cum eſſes ju- 18. nior, ambulabas, ubi volebas, oum autem ſoe. nueris, alius cinget te, & ducet, quoò tu non Eeeleſia- vis. Nemo Præſulum cum Spiritu incoœperit, Biei ab carne conſummetur. (Qui primis annis initæ efinitm dignitatis omnes ſibi non à Chrifſio junctos à verhin, ſuo corde difſuerat, cum ſenuerit, non eos vertuntur O Ccolde difluerat, . . . — præcordiis innectat, nec ligari ſibi manus ſu- ſtineat, trahique quò nollet. non ſine famæ, nominis, gregiſque diſpendio. Alius præcinget 7„ te; ſed ut crucifigare pro Chriſto, non ut tibi ſuffigas, quos IxsUs à te refixit. Quos Deus a nobis ſeparavit, nulla eos nobis aut ſacra fames auri, aut præceps ad excelſa aſ- cenſus hoftiliter conjungat. Porrò quàm diſ- Dignitas ſimiles Petri, Eliæque ac Moyſis ſermones! infilix. Ille enim eminus gloriam eorum contemplatus architectatur Tabernacula; contraà Hi Maje- ſtatis Domini Collegæ loquuntur de exceſlu. Enimverò, quos vulgus in celſitudine montis, in veſtitu deaurato, in ſplendore vultûs bea- tos prædicat, miſeros diceret, ſi cominùs eo- rum conſiliis intereſſet. Non tibiæ, non vo- ces exultationis reſonant, ubi Chriſtus cum Prophetis ſedet in Majeſtate, ſed Supplicia, Cruces, Alapæ, atque Convicia prænuntian- Asliei tur. Qui expers eſt Majeſtatis, Templa Feli- Probi. cibus exſtruit: qui Refulgentibus aſſident, Pa- Dignizas tibula, Probrâque præſentiunt. Et ſanè, ho- zui confe-⸗ diéque Imperantes ſeu Provinciis, ſeu Diœce- Tenda. ſibus hiſce ſeſe pararent, ſi non aſlentatores & a - gratioſos adſciſcerent collegas, ſed Moyſem, & Eliam, hoc eſt, viros ſeveros in Vitia, & Legum ſtudioſos ſuo throno admoverent. Hi Eecleſia- enim apertè teſtarentur, Eccleſiaſticas Dig- Kicos nitates cum damno atque dedecore occupari, lar der ſi pro ovibus vitam proſundere non optemus. Itaque medius regnet Præſul inter Legem, & Rex quos Zelum, & magis de perferenda nece, quàm aeligat, de coacervandis opibus aget. Petro autem lo- Luc. 9.34. Tuente, facta eſt, inquit Lucas, nubes, & obumbravit eos, & timuerunt intrantibis illis in nubem. En qué felicitas recidat? En quo Felieitas modo apparatus ille Majeſtatis evanuerit? En Kaxa. ut Sol genarum commutetur in nubem? Ni- mirùm, ut plurimum Serenitas Potentiæ Nu- bilo excipietur: & Sacra, ſeu Regia Fortu- na agnatum ſecum trahit nimbum lacryma- rum. Soli nubes ſuccedunt, ſplendor umbr funeſtatur, rutilantia indumentâ tandem in⸗ umbrantur. Et expansd nube, notat Evan- Ibid. 36. geliſta, Jeſus inventus eſt ſolus. An non Poë- tarum dictis Evangelia congordant? Planè Tempora ſi fuerint nubila, ſolus eris. Et Elias quidem, ac Moyſes perſanctè diſceſſe- rant, ne de ſe proferenda putaretur vox illa, Hic eſt Filius mens dilectus. Cæterum id fa- Ibid. 35. miliare eſt in Aulis, quando fugari videmus à nubilo, qui, arridente fortund, Principum viſceribus videbantur inſuti. Saulis Regis cxi- tus in Gelboë noftra dicta confirmat, qui ne- cis, vitæque indigus, ſolum potuit vulnus à puero flagitare, nec extorſit. Teſtatur & Ro- boam, à quo decem repentè Tribus deſcive- re , quando regia ab eo Fortuna deſcivit. Dùm Transfiguratio perdurat, hinc & hinc Aalies maximos quoſque Viros tibi circumſuſos gra- infidi. tulaberis, Tabernacula tibi deſignari conſpi-. Confden= Cies: at ubi turbo ingruerit, tum enimverò om- “ in sa⸗. . „ 1. . * . micis. nibus fugâà dilapfſis, ſolus procellis exponéèris. Verûm audiamus ex iſta nube, quod intor- tum ſit fulmen. Et vox fabla eſt de nuhbe di- lbidem, . 7 . . . * cens! Hic eſt Filius meus dilectus, ipſum au- dite. O cœleſtium tempeſtatum fauſtiſſimos Deſola- turbines? O mibilum omni jucunditate ſere- tione, & nius! Et Apoſtoh quidem pavore conſternati Trisala- ultimum metuehant excidium; cuùm ecce tibi r⸗ & nubilo aurea effluit vox, quâ Chriſtus di-“ lectus Deo Filius renuntiatur. Ergo noli de- Perſecutio ſperare, cùm ater ſupra caput mimbus im- nen nocet- Penderit; nam licèt veſtimentis te gloriæ Tentatio 1 . . ., non ti- exuat, licèt Moyſem & Eliam fuget, licèt tui menda, . fulgo 58 Oliva . fulgorem vultus infuſcet, Filium nihilo mi- Perſeen- Nus te Dei non declarat tantùm, ſed facit. Ma- kio. gis a Deo amaris, cùm nubes te horrida in- umbrat. Coruſcabant quoque fulgura; quan- do Lex in Sina Moyſi tradebatur: & cum maximè ſævire cœlum videbatur in Hebræos, tunc Iſraël primogenitus ſcribebatur. Ecce 11a. 19. 1. a ſcendet Dominus ſuper nubem levem. Nubes ſunt perſecutiones, ſed Juſtitiæ Solem non ſubducunt, at invehunt. Et quidem rarô Transfiguratio rutilat, quin eam nubes & Imitandi turbo circumvallent. Oderunt enim vitæ, eptimi. morúmque fulgorem, atque innovationem, Hominu quicumque ſuis ſceleribus nuntium remittere dicta, & nolunt. Ergo Sol faciei tuæ duùm inhærentes = terræ vapores in ſui admirationem attrahit;, tio & Ia- nubes ex is concreſcere ſtupet, ex quibus ta- vidia ſig- en nulla tempeſtas metuatur, quùm faciem num ber. aöris tam triſtem adoptio tui comitetur in Fi- fedionu. lium Dei. TFactum eſt autem in ſequenti die, deſ- cendentibus illis de monte, oourtit illi turba multa. Verſ. 37. Zelasa Dubitant plerique, ne ſi Contemplationi zimarum paulò diligentius vacent, aliò affluentium dennin populorum turba deflectat. Verum ex Luca Fam,ijis, Oppoſitum evenit: nam quoties Jeſus in „sasi „ Montes à turbis ſeceſſerat, ardentiùs mox ab ſaculari- iiſdem exceptus eſt. Nota;, deſcendentibus sus indul. occurrunt turbæ. lis enim populi occurrunt; e: quos vident, non à deliciis ad animarum cu- , fam tanquâm ad ardua aſcendere; ſed quos conſpiciunt, ab arduo vitæ inſtituto ad actio- gelus a- nem tamquàm ad campeſtria deſilire. Non er- vimarum go Concio habita, ægrotanti Solatia præſti- vaces ta, peccantium Confeſſiones exceptæ Montes aireif. cenſeri debent, quos ſubeamus anheh, & cu- Gorport. biculo tanquam ex hortis prodeuntes: verùm Filioren tamn auſtera domi ſit oportet vita noſtra, ut sducatio hiſce muneribus recreari videamur, & lanie- ſevers. nam membrorum, & mentis temperare. Alio- qui facilè otioſos domi, foris anhelos turbæ faſtidient, quæ libenter occurrunt deſcenden- tibus de monte. Occurrit autem inter cæ- Luc. y. teros Pater Energumeni dicens: Magiſter ob- 38. Jecro te, reſpice in fälium meum, quia unicus eſt mibi, &c. Vix in Evangelio lego uni- cum, quin illum infelicem videam. Unicus Viduæ efferebatur defunctus; Unicus Patris ja- ctabatur à Dæmone; ſine Parentibus Unicus receſſit à Chriſto, nolens opes dimittere. Ni- mirùm rarò nimius parentum affectus natis non nocet, dumque indulgentius cum illis a- Zußitia gunt, vel Dæmoni, vel Morti dedunt. Et gzua om- ſanè, ut in filios & affines beneficiis propen- nibus, ſiores ſumus; ità & ad corum ſupplicia, ſi peccent, paratiores eſſe deberemus. Sic Pau- Rom. 2. lus cùm dicat: bonor & pax omni operanii bo- d0ö. num, Judæo primum & Graco; antè præmiſe- Ibid. 9. rat, Tribulatio, & anguſtia in omnem animam Sdene operantis malum, Judæi primum & Græci- Ut, der, ſer Juo⸗ videlicèt aliis præferimus, ſi digni ſint, Frens, eoſdem acerbius plectamus, cùm errant. Superior Nam & in Scripturis graviùs in Abſalonem idem om animadverſum legimus à Davide, quam in nikas ſt. Semei; quia Supplicium inchoari debuit à tsliei, Filio parricida;, à quo; ſi dignè vixiffet, incœpiſſet & Dignitas. Nos, contrà, Pro- grati, fra- —= . nandi. Pinquos citò extollimus merentes, demeren- tes ne tardè quidem abjicimus. Porrò ſolus Chriß: oculorum aſpectus Chriſti, pro Pharmaco eeuli: tanti mali, a parente expetitur. Et ſanè Vir- tus iſta oculorum Jeſu eſt, cujus pupillæ ar- mamentarium vitæ ſunt, êe quibus ſagittæ immittuntur contra teterrimum generis hu- mani hoſtem. Id quoque animarum Paſto- Epiſeopi ribus, Ztqe. Principibus convenit; quorum 7eſiden- profectèò ſi vigilaret oculus ſuper gregem, „ non tot oves eliderentur in lutum ſcelerum RM à Dæmone. Verùm, dùm oculos, quos B2 iſ⸗ Mundo debent, pecumæ addicunt, aguntur egat. populi in devia, & latè iniquitas ſerpit. Ener- Lingus gumenus autem hic non mutus erat; ſed aau, clamabat, ideôque difficilius curatus eſt, quam ille, qui muto Dæmone torquebatur. Quem, Tempora- accedentem ad Jeſum, Satan eliſit in ter- lium a- ram. Nihil enim æque ſalutis iter retardat, quàm adhærere terrenis. Jeſus verò ſanavit Ibid. 43: puerum, & reddidit illum Patri ejuc. Ergo Filierum Patris non erat, quando Dæmoris erat. Dil- Aucaioe. cant parentes ſceleſtos Filios non Patris mil. tare commodis, ſi vitiorum inſerviunt illece- Pris: nec ſuos efſe, quos Dæmon ſubegit. Chriſtus autem liberatum Filium maluit Patri arentes ſervire, quam Se ſequi. Non enim placet eo- colendi. rum zelus, qui à parentibus natos ſejungit. Et increpavit Jeſus Opiritum immundum, & Ibidem ſanavit puerum. Nos, contrà, Peccatores exe- Zelus a- cramur, Sceleribus ignoſcimus, Impietatem vager, fovemus, Impios damnamus. Hac de re vi- des Kti de Bernardum, qui iraſcitur iraſcentibus ſce- adharere leſtis, magis quaàm ſceleribus. Jeſus verò non eogai. Dæmonem increpat, Puerum ſanat. Correctio 6 enim impios purgare deberet, ut purpuram: erigendi quæ ſi pulverulenta fuerit, virgis concutitur, Severiias. non ut ipſa laceretur, ſed ut pulvis excutia- Confaſa- tur. Sic prudens Agricola ferro luxuriantes "iioni. ramos decacuminat, non ut in arborem ſæ- Sorndis iat, ſed ut arborem ſervet me: Viat, ervet. . Correctis . prudens. Omnibuſque mirantibus in omnibus, St. obſervan⸗ quæ faciebat, dixit ad Diſcipulos ie, & ſuos. Ponite vos in cordibus veſtris Super ior . I⸗ y; . . diſcreti ſermones iſtos , Filius enim hominis int. futurum eſt, ut tradatur in manus hominum. Verſ. 44. Ejecto Dæmone, de ſua loquitur Paſſione baſſ⸗ Jeſus, ut ex ea de teterrimo hoſte revectam dr 1 victoriam dimanaſſe intelligamus. Et qui- nak,a, & dem hominis immanitatem curſim libet ad- Tentario- mirari, in cujus manus tradi dicitur Deus, num te- ut intelligatur extrema quæque paſſurus. Ita- nein. ne Urſorum unguibus, Leonum molis, den- rliins tibus Elephantum ſæviores manus hominis Orifi. ſunt; ut, cùm iis tradetur Chriſtus, imma- Ciudeli- mora morte ſupplicia debeat ſuſtinere. Ergo te homi⸗ ità actum nobiſcum eſt, quando fuimus in ma- in. le nu ommipotentis Figuli, à quo hauſimus vi- aiin. tam? Cur verò non dicitur, Filius hominis fubjicietur hominum pedibus proterendus, oculis deridendus, labis blaſphemandus, im- manitati damnandus, potentiæ crucifigendus, clavis vulnerandus; ſed ut hæc omnia expri- mantur, futurum, inquit, eſt, ut tradatur Averitib in manus hominumͤ Nimirùm Avaritiæ in- ſtrumentum Manus hominum eſt: hujus erat & pecunias coacervare Cupiditati, & Divini⸗ tati parare tormenta: ut eodem ſatore & om- nis iniquitatis radix Cupiditas naſceretur, primaz Jrim dalva meral Nuun 6 , Heebun on Criſto blne Ginam rendicit guuͤm tea cm Ohnitun tis ſu⸗ demptu MMi, Clawis, lat, 1ℳ. lun enin liui iun emi iͤ Ouihld i 6, ll 0 leet in ſie itueret uiit ſalatu, . inas, 1 ſenen 8 5 Malt aut . En ſons Reg ſeum vit Dinine, Vertat. E inget, ( onnet in eptrum. nquomo Pügellise ſngat in! Cetur ad ( Ue Dom llmam ! Tiump 1e Donini 1) Gm 1 letr, 1 t ſine no horitas uum l, un nas, ade⸗ Ee lnperio khoſoos 4 lnt 4 4 ngel 4t tn. Ahlk Reren k , mn een dla, “ . ent d n at ie batur. Ee Litet ku ſr tel unt Demon ibe hum Mürhe nenmſirts und bi t inmtdn 1, Mrtniss u, Mir Hectt L itiſtub⸗ duu. Nin en un (ni et, nn, r Aki ant bun ung t in dhra n md , enn en rur i i 4 1 logutn , No le iite lenn , norin ie, Stromatum, Lib. XIII. primarius oriretur iniquitatis Fructus, mors Salvatoris. Manuum eſt, & Nummum nu- merare, & Jeſum tradere: nec alii membro- rum tribui potuit tam atrox facinus, quaàm il- Ii, quod Avaritiæ famulatur. Undè & ſine pecuniæ interventu Chriſti proditio inchoari non valuit: & Pontifices eo maximè nomine Chriſto mortem intentarunt, quòd Templo, Sibique decimas imminuendas ob Domini do- Ctrinam, vetuiſſent. Ergo Avaritia Jeſum & vendidit, & crucifixit. Verùm ſpectemus, quâàm cautè inter hoſtes incedendum ſit, poſt- quàm in littus exſcenderimus. Locupletarat Chriſtus ſuorum corda Diſcipulorum Paſſio- nis ſuæ theſauro, quo terrarum Orbis re- demptus eſt. Armaverat Cruce, ſtabiliverat Clavis, Lanced communierat. Ponite, dixe- rat, vos in cordibus veſtris ſermones iſtos, Fi- lius enim hominis futurum eſt ut tradatur in ma- Religzionis nus hominum. Quid metuendum illis cordibus . Ambitio. ert⸗ quibus ingeſta fuerat Paſſio Salvatoris? An lor. . . . . . is Contra Crucem inſurgeret Ambitio, an inſi- Vit ant . . . .—— . Glerig liret in Vulnera Rapina, an Libido in Haſtam amer, Ha- irrueret? Planè in tanto inſtrumentorum ap- m itsrs paratu, haud timendum videbatur, ut inter dium. 8pinas, Virgas, & Cruces, Sceptra ſuccre- Luc. 5. ſcerent & Coronæ. At audiamus Lucam. In- 4. travit autem 1τι1 11 605„ g115 6oi ed Mma or eſſet. En ut per cædes, pérque ſanguinem ef- frons Regnandi ardor perrumpat. En ut pro- fanum vitium Imperandi pretium humilitatis Divinæ, in humanæ faſtum Sublimitatis con- vertat. En ut Chriſti ſanguine ſibi Purpuram tingat, Clavis Solium compingat, Crucem adornet in Sellam, Arundinem convertat in Sceptrum, architectetur Coronam & Dumis. En quomodò Vinculis animetur ad Regnum, Flagellis erigatur ad Imperium, Depreſſione ſurgat in Faſtum, purpureo Ludibrio provo- cetur ad Oſtrum. Sola nimirum Ambitio eſt, quæ Domini cataſtrophen luctuoſam, & acer- biſſimam lanienam in ſui commutat execran- di Triumphi apparatum. Sola vivit in fune- re Domini: ſola ad radicem Crucis conſtitu- ta, dùm morituro Deo à Latrone Divinitas redditur, nefariè expiranti eripit Dominatum. Et ſanè non mirum, ſi Pilatum Ambitio ur- ſerit ad ſupplicium Innocentis, ne Cæſaris authoritas vacillaret, quando corda Diſcipu- lorum, quùm tradendus in hominum manus Chriſtus ſeceſlerat, invaſit Celſitudinis cupi- ditas, adee ut ebulliente Domini cruore . de Imperio, inter dudùm Piſcatores, & tum Apoſtolos certaretur. Vides itaque non mul- tùm cogitationibus etiam Cœleſtibus fiden- dum, quùm Chriſti Paſſione expiatis cordi- bus Apoſtolorum ſuum virus difflundat Am- bitio: & „ quæ Lanceâ defenſabat pectora, ea Superbi repentè ità ſubvertit, ut ad Cru- cis aſpectum, nec ſolvi potuerit Gloriæ fu- cus, & pompa Regni ſuccreverit. Quôdque magis vereare, non irrupit, ſed intravit in Apoſtolos cogitatio peſtilens de Primatu: ut intelligas, blandè ingreſlum tentari ab Am- bitione, quæ ſi hofſtiliter fortè aditum explo- raret, fortiùs arceretur. Verum, duùm ſe pa- cis ſequeſtram ſimulat, admittitur „ humilita- detminat. tem Paſſionis Dominicæ illicè emifſura. For- tè enim in arimis Apoſtolorum irrepfſit illece- bra Dominatüs, ne, extincto Domino, ſine capite Eccleſiæ corpus interiret. Cui denique agrorum lolium non innaſcetur, ſi in corde Fitia palliata. Ambitio ubique — 59 Diſcipulorum, ubi diſſeminatum ſuerat gra-⸗ num frumenti, quod cadens in terra tantum fructum erat allaturum, adhuc tamen Ziza- nia Principatũs pullularunt? At Jeſus videns cogitationes cordis illo- um, apprehendit puerum, & ſtatuit ĩllum ſecus ſe. Verſ. 47. Non illicò mitiſſimus Dominus in aſperam Cerrectie reprehenſionem exarſit, non eſt execratus Pbortuna in Apoſtolis Superbiam, non eorum eliſit Ambitum, tunc de throno Eccleſiaſtici Reg- ni ſatagentium, quando de Cruce agebatur. Exemplo magis quàm verbo Elatiomis furo- rem compreſſit. Sic quoque, maluit Domi- nus ſuam imminuere poteſtatem, quàm Ma- tri Filiorum Zebedæi negando ſedes prima- rias exprobrare ſtultitiam poſtulantis. Sic Ar- ſenii Abbas, immodeſtam ſeſſionem ſimulan- Correctio do ſe argui voluit, ut ejus pedum decuſſatio miti non modeſta corrigeretur. Non ſtatim exe- renda falx eſt, quoties in pampinis Vitis lu- xuriat. Leniter arguendi, imo ne arguendi quidem ſunt Ambitioſi, ſed viam docendi ve- ri, ternique Primatus. Miror autern „ quo- modè in tanta diflenſione illorum non corda dicantur, ſed Cor. Cogitationes, inquit, cor- dis illorum. Nimirum, vinculum Apoſtolicæ Vnio. Dilectionis nec Ambitionis valuit impetu ab- ⸗ rumpi. Nitebatur unuſquiſque major eile, ita Charitas tamen, ut fraterm Amoris non obliviſceretur. Quaàm temperata autem Dominandi veſania, Religioſo- quæ non ultra cor erumpebat, ſed in Præ- em,, &. cordiis orta comprimebatur in ſuis cums, dec vagire permifla. Quæ & extincta a Chiriſto Virta fra- eſt, cùm ait ſe recipi in puero, & eum majo- no, ac mo- rem omnibus futurum prædixit in Coœlo, qui deratione minor foret inter omnes. O artem bellandi "er inuſitatam! O armorum, machinarumque ge- nus inexcogitatum! Ut dejiceret Jk SUS Cogi- vel in tationes Diſcipulorum aflurgentes ad Solum, lapſa. Puerulum ſtatuit in acie, cujus primo con- greſſu omnis Superbiæ altitudo deprefla eſt. Reſponſio mollis frangit iram, & pueri ſtaturd Prove r52 decreicit elatio. Planè hic Goliæ longe vaſtio- I. ris Gigante Palæſtino triumphus uni debeba- Corredzig tur Puerulo exarmato. Chriſtus autem, cùm mitis, ab Elevatione abſterrere potuiſſet Apoflolos Superborum ruinis recenſitis, maluit eos Ere- ctione Abjectorum traducere à faſtigio Thro- ni ad ima Humilitatis: Superiores docens faci- lius ſpe præmii, quàm metu ſupplicii animo- rum vitia reſecari. Coancio nâ Iaæva ſits Præceptor, vidimus quendam in nomine tuo ejicientem Dæmonia, & prohi- buimus eum, quia non uirur nobiſ- cum: Et ait ad iltum eſus: Nolite Prohibere: qui enim non eſt adversum vos, pro vobis eſt. Verſ. 49. 50. Quaàm diſſimilis iſta reſponſio illi voci eſt; Ou non eſt mecum, contra me eſt, & qui non Matth- colligit mecum, ſpargit. Ergo non Pprohiben- r2. 30. di ſunt, qui Dæmonia ejiciunt ſine Chriſto 2 Ta vidis nec eorum damnandi ſudores ſunt, qui ſine ges Chriſto metunt? At non ſine Chriſto ejicier equales. bant iſti Dæmonia, etiamſi una cum Apoſto- Hs Chriſtum non ſequerentur. Ita ſentit cum Am- Honor mistsstss, 60 Ambroſio Toletus. Neque negat Joannes, Religieft cum tantùm ait: Quia non ſequitur nobiſeum. austeri, Erant enim & alii Uhriſti Diſcipuli, qui ta- alios mag men Apoſtolorum Condiſcipuli non erant. Sic nifaciant. Toſeph nuſquàm JESUM ſequutus cum Diſci- Talenes Pulis eſt: qui nihilo minus illis audentior Cru- cifizum Dominum, quem illi deſeruerant; Invidia depoſuit & ligno. Utinam id noſſent Mim- inter Reli- ſtri Domini, qui citò interdùm faſtidiunt eo- giones ca- rum præclarè geſta, quos non ſecum, ſuôque veriom- ſub vexillo Chriſto militare intuentur. Ad- nino debe: versum Chriſtum eſt, qui non colligit cum Chriſto: ſed pro Chriſto eſt, qui, etiamſi alius ab Apoſtolis eſt, in Chriſti nomine ope- ratur. Circumdatur varietate Eccleſia, & quæ rutilat in veſtitu deaurato, non ſolo panno, ſoliſque ſtoreis exornatur; quæque armillis fulget, non fune tantùm effulgurat. Et ſeri- cati Præſules Apoſtolis adſcribuntur, uti A- poſtolis ſociantur cilicio cruciati verius, quaàm tecti Anachoretæ. vatia. Et non receperunt eum, quia facies ejus erat euntis in Jeruſalem. Verſ. 53. Rejicitur ab Samaritanis Jnsos, non quòèd Hieroſolymam contenderet, ſed quia præ ſe ferebat pietatem quamdam colentis Templum, & Hieroſolymis Feſtum celebraturi. Et ſanè Religioſi cujuſque vultus eſſe debet euntis Jeruſalem, etiam cùm ad ſæcularia & pro- Afana divertit. Comedis, fabularis, declamas, Fea . ſcribis carmina, argumenta concinnas? Ope- Roligiof ribus iſtis impone faciem ſpectantis Kiternita- tem. Plerique Sionem animo petunt;, externâ ⸗ Falli- Wterna ſpecie toti Vanitatibus immerguntur. FTamilia- ritas cum ſæculari bus. ta en. mur, nam cor non ſufficit, niſi vultus quo- que Hieroſolymam ſpiret. Religioſus = Faöctum eſt autem ambulantibus illis in in vill is . . ,3Z ,1 . veztera⸗ via, dixit quidam ad illum, ſequar iem ſer. té, quocunque ieris. Verſ. 57. Vet. Intentio Viderat ſuperbus auræ captator affuſam prava. Chriſto multitudinem, cujus delectatus obſe- Luc.92 58. quio ſe comitem Chriſto devovit. Cui Jeſus reſpondit: Vulpes foveas habent, & volucres cœli nidos, filius autem bominis non habet, ubi caput reclinet. Putabat enim ille non de- eſſe Apoſtolis amplam domum, quos tanto Perſecutie cum honore deduci à populis intuebatur. Religieſe- Quem dementiæ Dominus arguit; cùm Apo- Tam. ſtolicam non inopiam modò, ſed & penu- riam, atque ærumnam exponit. O quoties Re- ligioſis deeſt domi ad accubandum ſtratum, quibus in templo aurum abundat! Quoties ad aras ſericati intus algent in panno! Quo- ties eſurie torquentur, quorum guttur in Magnatum Aula nectar glutire cogitur; S aves mandere! Nimirùm arborum radicibus saperior Propiores, quàm ramis, jacent Dei Servi in ſe negli- luto, ne deſint Baſilicis ornamenta. Notan- 4at. dum verò capiti Chriſti maximè defuiſſe recli- natorium: quèòd fſcilicèt inter Apoſtolicos vi- ros noviſſimé capiti conſulatur, dum Superio- res, ut infimis provideant, ſeie negligunt. Ibid. 59. Hoc olt ſe it à 59. Hoc ultroneo ſectatore rejecto, ait ad alte- rum: Jequere me. Ille autem dixit: Domine, Vocatio- permitte mihi primum ire, & ſepelire Patrem nis origo. , ir. . 2 2o menm. Non mirum;, ſi ad Chriſti jugum Oliva provocetur, cui præ oculis paternum funus Morti verſabatur. Cinis enim ſemen vocationis eſt; memoria. & nuſquam felicius coœleſtis vox pollulat;, quàm in domo cadaverum tabe ſaturatà. Vi- vo parenti vitam debuit perituram Diſcipu- lus adſcitus, mortuo immortalitatem debebit, quèd ad audiendum Chriſtum ejus ſit cadave- re incitatus. Ergo paterna hujus hæreditas paupertas fuit, illi à Chriſto indicta. Nota: verbe dùm adhuc domi calet paremtis corpuſculum, bei 1 Chriſtum adit, turbæ miſcetur, Chriſtiano- quando rum deliramenta ſugillans, qui demortuos ri- audien- tè ſepeliri non exiſtimant, niſi domi affines ſe-“n. peliantur. Ita fit, ut opportunum tempus ex- cipiendis cœleſtibus vocibus inter inanes, nec rarò ſimulatas lacrymas deteratur, quibus & mortui imago, & mortis memoria extingui- tur. Dæmonis artes hæ ſunt, qui, ut De- Funu. functorum propinquos removeret e templis, ſuaſit, impium efſle antè pedem domo effer- HS . . ” non plan- re, quàm defuncti ofſa putruerint in ſepul- genii. cCchro. Ità domus ſqualet, nec conſcientia ful- get; infuſcatur veſtis, nec animus dealba- tur; mortuus ubertim fletur, & ad peccata ridemus. Fortè ſi non procurando funeri lu- uoſos dies impenderes, ſed ad audiendum Chriſtum accurreres, antequàm cadaver in- ferretur Demortui tumulo, exilires tu de ſcelerum ſepulchro, tuiſque ingeminaretur auribus: Lazare, veni fſoras. Accidit vox iſ- Joan. Ir. ta auribus Franciſci olim Ducis, qui eruendo 43. ab aula animo, quam de ſepelienda humi Eliſabetha Regina ſolicitior, duùm mortuam contemplatur, hauſit & Sarcophago vitam. Sine itaque ex Domini præcepto, ut mortui Luc.5. ſepeliant mortuos ſuos. Quòd;, ſi parentem é. ſepelire prohibetur Chriſtum ſequuturus A- doleſcens: quid de ſequentibus ſentiendum eſt, ſi toti ſint, in ſfublevanda domo, in cohoneſtanda familia, in ſublevandis parenti- bus, quibus nec ſepultura debetur. jemo mittens manum ſuam ad ara- trum, & reſpiciens retrè, aptus ſt regno Dei. Verſ. 62. Coërcetur hâc ſanè voce inordinatum cu- juſdam Dilcipuli ſtudium componendæ rei fa- miliaris. In qua re documentotum, quam vocum, feraciori, miretur quiſque;, quod magis mirandum duxerit: nam mihi non ità apertum eſt, cur manu addictâà aratro, ocu- lus inhibeatur à vano aſpectu; ac ſi lumini- bus araremus, non manibus. Sed nimiruùm Ayricul- Aratro iſto cœlum non ſolùm proſcindimus, ture aller ſtellas ſerimus non frumenta, Dei ſpectacu- Solue. lum ſeminamus, cujus beatitudo cùm viſio- Imtentis ne potiſſimaùm conſtet, oculi præcipuè indi- redte. get miniſterio, ut colatur. Oculus intentio eſt, opus verò Manus: quæ frufirà inſudat Xinar aratro, niſi eam oculus inſtruat, ducaâtque. tantum Fruſtraà proindè in agro COhriſti deſudat, qui Religioni, aut Eccleſiæ tum Clericus, tum Monachus Manum;, Affinibus Oculos lo- cat. Inanis eſt labor, ſi Corde paternæ do- parentun mui invigiles, Manibus duntaxat Evange- en u licæ ſationi intentus. Quin & manum quo- e“ que citò avocabis à ſtiva, ſi aliò intende- . ris oculum. Quid ergo quotidiè in Princi- pum domibus Oculus delicatè in tabellis, & pompis ſorutandis vagatur; cujus Manus oocupan eu lent, ſe Eefrel cth il ll⸗ nolete egno Iis Col latto n s! A jetur nn cvenille gtis vabgeli aratrum ullas . indie; exclolus hdel Hitur, n & Keeph 2u, qvie rolefkins Alkris Contaxat Foreme enntur, Ve10, di ſitonemn Ctiunm ind Demus, Me ouci lit mi le: E iter ,i n Relhici II: nar lborem e fistem m Cogitat enn aratri I in agr Kert, 1 lnempos 1 occupari debet aratro? Et qui fieri tandem po- terit, ut aſperari aratro ſe Manus ſuſtineat, quæ Oculum auro, Xyſto, horto Magnatum deprehendit recreari? Citô virgam projiciet, citò illius Manus abdicabit aſperitatem aratri, cujus Oculus in contemplatione vanitatum molleſcit Menti fœderatus. Hinc fit, ut aptus regno Dei non ſit, qui à perrumpendis ar- vis oculos abducit, quamvis dexteram cul- turæ diligenter impendat. Verùm, quid A- ratro cum Regno ? Quid Oculo cum Sul- cis! Ac ſi Ruſticali inſtrumento iter ſterne- retur nobis ad Solium. Legimus quidem id eveniſſe aliquando Romanis Agrico is, ex agris evocatis ad imperia: cæterum in E- vangelio nemo prorsùs aptus eſt regno, qui aratrum dimiſerit. Siquidem ex Hieronymo nullus de deliciis tranſit ad delicias. At, inquies, qui coënerat quina juga boum, excluſus à cœna eſt. Aio; verùm Aratrum Evangelicom non Bobus, ſed Corde tra- hitur; non Solum, ſed Cœlum ſcindit. Nam & Stephanus, cùm ſulcos duceret inter ſa- proſciflum illud intuetur, & esx proſciſſis à e Aſtris germinaſſe ſibi vidit non Gloriam duntaxat Dei, ſed & Lilium convallium, ac Florem campi. Aratrum Evangelicum non emitur, ſed ſolà Paupertate poſſidetur. Nos verò, důùm audimus aratrum, intelligamus ſationem nobis imperari in agro Domini, non otium indulgeri. Vel enim aliis prodeſſe de- bemus, vel regno apti non erimus. , EXK CAP. X. . S. L UC K. Meſſis quidem multa, operarü autem bpauci: rogate ergo Dominum meſſis, ut mittat operarios in meſſem ſuam. Ite: Eoce ego mitto vos ſicut agnos inter lupos. Verſ. 2. 3. derviye Die Reſpiciat retrò, qui manum miſit ad ara- feliv. trum: nam Agricolæ Crucis non ad ſationis laborem evocantur, ſed invitantur ad hila- ritatem meſſis. O Domini bonitatem dictu, & cogitatu incredibilem! Meminit illa qui- dem aratri, & provocat ad jugum; cæterum, ut in agrum ipſius deveneris, meſſis copioſa aderit, quæ manipulos infarciat colligentis. In campos ſylvæ exit, qui ſeminat, ſeminare, & vix aliud quam ſemen illum ſpargere intuebe- ris. At in campo Numinis Chriſtus pro nobis ſementem fecit, ſolius meſſis nobis uſu, gau- diôque reſervato. Verùm quid Operariis cum Agnis? An Agni, qui paſci ſolent, meſſi coa- cervandæ idonei ſunt? Nimirùm ille opti- mus cultor animorum eſt, qui carpit floren- tia, & evellit; non qui, aſſentatione dege- neri, indulget animis luxuriari. Dicam melius. Agni meſſores Domini ſunt, quia, manſue- tudine potiſſimum, colligimus ex Auditori- Zelus ani. Pus fructus. Non ira, non induſtria, non forti- marum tudo, ſed Agni manſuetudo immittitur in meſ- ern ſem Domini „ ut ſegetes metat. Ego quidem cum meſſem jam flavam audiviſſem , præ- Ethicæ Comment. Tom. VI. — Stromatum „Lib. XIII. xa, quia tamen cœlum colebat, repenté & 61 ſtolabar videre falces exeri, acui, detrunca- Zelus and⸗ re: cùm ecce tibi ferro Agnos ſubſtitutos reſ- Wiadan picio, magno eorum documento, qui cùm ce. ignorent ab horto Sponſæ torcular amoveri, exiſtimant, ſolà poſſe detruncatione ramo- rum mala florere. At Inquies Agni, non Do- minis metunt, ſed ſibi herbas revellunt. Fa- Religioſt teor; ſed fænum non tam ſibi vorant, quam arbibus tibi, cui ex vili pabulo eſcas ex ſe præpa- Ialuiares. rant, & ornatum. Videntur Levitæ & Re p zeßaßfi- ligioſi vorare urbes, cùm decimas ſeu redi- ci, & Re- tus ex iis percipiunt: cæterum illorum com- Ugiot, e. modis egerunt, quod ſibi ingeſtum gratulan. Mirsi;, tur. Pauperes paſcunt, Templa conveſtiunt, peccatores audiunt, auditores inſtruunt,cùm- Regula⸗ que carnalia metant, ſeminant ſpiritalia. Quan- Ger- quam vix ſcio, an multum Dei ſervis ſuppedi- tetur, qui, cùm vix victum extorqueant à mun- Superior do, amplum mundo dimiſere patrimonium? lervet re- Ecce ego mitto vos, ſicut Agnos inter Lupos. Sulas. Nönne Apoſtoli Paſtores animarum ſunt; Sypeyiortt, undé ergo Agnmi prædicantur, qui Paſtores & Mecle- conſtituuntur? Ut Superiores æquè ſubeſſe le- S gibus ſcirent, quùm illis ſubduntur ali, A- DE gnos eos maluit appellare, quàm Paſtores. Dignitas Quis ergo obedire detrectet Prælatis, quòd recuſanda. uni aut alteri Clericorum præſit, quando & Primates Eccleſiæz Agni à Domino ap- pellantur. Nec modò Agni ſunt Duces ani- marum, & Cœnobiorum Præſides, ſed A- gni in medio Luporum. Quantâ cuſtodi indiget Agnus undique lupis vallatus? Pro- fecto è& caula lentius proſiliremus ad cathe- dram, ſi nos Agnos eſſe diſceremus inter Lu- pos. Grande opus, ut Lupos Agnus mode- retur. Tardiùs proindè infulis occurramus, quæ difficile à Lupis vel lac emulgent, vel detrahunt lanam. Agnus es, ut ſcias, à po- pulis non tibi ſperandam ſupellectilem, ſed eam à te illis providendam. Non veſtitur A- gnus, ſed veſtit; non ungue pugnat, ſed balatu monet. Chriſtum intueamur, qui cùm Paſtorem ſe bonum prædicaflet, à Joanne di- cCtus eſt Agnus, qui vix aperuit os ſuum inter ha- ſtas, factus obediens uſque ad mortem. Videamus Philip.2 8. nunc, quid ſuis Agnis provideat Dominus, quos conſtitutum iri dixit in medio Luporum, à quibus non eſcam expectare poſſunt, ſed me- tuere debent, ne convertantur in eſcam. NWoli- te, inquit, portare jacculum, neque peram, ne- Luc. 10. 4. que calceamenta“ & neminem per viam ſaluta- J veritis. En divitiæ Diſcipulorum Chriſti, qui tggt. omni rerum poſſeſſione exuti ad diſſeminan- gioſ veri. dum Evangelium emittuntur. Ergo non tam pecuniam recipere prohibentur, quaàam quò . eam reponant vetantur accipere: ut de num- Rabuani. mo ſoliciti non eſſent, quibus deerat ſaccu- zius. lus. Et calceamentorum quoque illis interdi- citur uſus; ut Concionatores cautius mundi âMatio⸗ ſpinas declinent, dum earum vulnus effu- *s. gere nudati pedes non valent. Quin obvios ſalutare non permittuntur, ne ſub humanitatis umbra aucupandæ gratiæ cupiditas irreperet. Quid nunc diceret Chriſtus, ſi mimméè pro- bos Evangelicos Oratores pluùs horarum ac temporis terere in viſitationibus ſpectaret, quàm in concionibus: ſi intueretur per do- mos concurſare Nobilium, quos inhibuit à ſalutatione Commeantium. Rari quidem & Sacris Præconibus hoc vanitatis, otiique reti implicantur, at eo nonnullos irretiri vehemen- ter lugemus. Ecquæ tandem felicitas Apo- . ſiolorum Pl. 1257. 1. Gloria Dei wajer. Nihil præ ter Deum Zelus ani- marum cis- YZias. Invidia inter obe- rar'os Ga-⸗ veatur. Zelus ani- marum ſe rat pacem. Recreatio noſtr Le. ℳ 62 ſtolorum erit ſine pera? Gloria Domini. Hu- jus deſiderio & Paupertas dulcis, & Oppro- briumm haud inhonorum putatur. Sola planè Dei gloria voluptas Filiorum Chriſti eſt. Audi Davidem: In convertendo Dominus captivita- tem Sion, facti ſumus ſicut conſolati. Itàne poſt diutinam ſervitutem, poſt carceris pædorem, poſt tædium compedum, poſt catenas red- diti libertati, vix facti eſtis ſicut conſolati. Er- gône ſimilitudo felicitatis tantùm eſt cumulata divitis libertas, quam ærumnoſa calamitas an- teceſſit? Et quidem gaudio os repletum fa- tentur, & linguam exultatione. Quando er- o non ſicut conſolati, ſed verè felices eritis? Audi: Tune dicent inter gentes, Magnifica- vit Dominus facere nobiſeum; fabti ſumus læ- tantes. Viden tunc verè non in ſpeciem læ- tantes fore, quando totius libertatis author Do- minus prædicabitur. Non de Vinculorum exſo- lutione lætantur, ſed de Domini gloria: ac tunc verè triumphant, quando victoriæ Dux Deus inſcribitur. Ità nos, ſi veri Iſraëlitæ ſumus, non exultemus in Sacculo, non ſperemus in Nummo, non in Principum Salutationibus ſpem futilem collocemus; verùm indè læte- mur, ſi per Paupertatem prædicatioris Evan- gelii theſaurus augeatur. In quamcunque domum intraveritis , primum dicite, Pax huic domui, & ſi ibi fuerit filius pacis, requieſcet ſuper illum pax veſtra: ſin autem, revertetur ad vos. Verſ. 5. Prima Apoſtolorum cura eſſe debet, ut Pacem præmittant in domum, in qua man- ſuri ſunt. Nimirum Miniſtri ſunt illius, qui Princeps Pacis dictus eſt, ac proptereà, ut ejus amplificent principatum, Pacis termi- nos dilatent. Pacem, inquam, ſerant Apoſtoli in domibus, non Diſcordias nutriant: diſſen- ſiones dirimant, comprimant tempeſtates. Hinc dignoſcat quiſque Spiritum, quo rapi- tur, Apoſtolicuſne ſit, an glorioſus, & va- nus. Pacem ſeris in amimis, & domibus eorum, quibuscum verſaris? Apoſtolus es. Diſſidet, te duce, univerſa familia, & in varias diſtra- hitur factiones? Chriſti hæres non es. Porrò Pacem, quam alis indicere tenemur, noſtra ſit primum oportet, ut virtutem poſſideamus, quam prædicamus. Et ſi ibi fuerit filius Pa- cis, requieſcet ſuper illum Pax veſtra. Non Filius »ſed Parens mihi videtur Pacis appel- landus, ſuper quem requietura Pax eſt. Itã- ne Parentem Filius portat, cùm Nati geſtari ſoleant à Parentibus? Nimirùm magis Filius, quam Pater appellatur Pacis, ut ab ea hære- ditatem expectet, illique debere ſe ſciat;, quidquid conſequetur. Quæ ſuper illum re- quieſcit, non ut illi innitatur, ſed ut illum ſublevet, atque confirmet. Pax verò iſta Apo- ſtolica eſt, ideòque mimimè otioſa, ſed labo- re penè oppreſſa: undè, cùm deſperet in Apo- ſtolis quieſcere poſſe, requieſcere cupit in Fi- lio pacis. Ergo Pax, quæ non laſſa eſt, ſed pinguis, & delicata, Apoſtolica pax non eſt, & ſacris viris indigna. Quæ quietem interpre- tatur, ſi Filios nutriat, & Neophytos ſummo quoque diſcrimine Chriſtianis præceptis eru- diat. Quam quidem Pacem ſi Ethnici, & lus ſit ani. Impii repulerint, a . Maan, 1 P armare illam non debemus, Oliva & in rebelles immittere, ſed eam pacificè ab Religioß atriis hoſtium revocare. Hæredes enim ſumus 7, O. Principis Pacis, ſupra cujus humerum fa- Rike. ctum legimus Principatum ejus: quem ſtabi- licitas ve liemus, non faciendo injuriam, ſed feren- . do. Siquidem ſupra dorſum ejus fabricaverunt peccatores, dùm ſervilia in illud flagella exo- nerarunt. Hinc eſt, quòd ab Iſaia gladii recuſi referuntur in falces, quia Eccleſiæ, & Religio- nis hoſtes tot roſas excolunt, quot ictus in- fligunt. Non immeritò proindè Dominus, apud eos manere nos jubet, penès quos hoſ- pitari Pax noſtra non potuit: ut intelligamus, nihil nobis, ne quidem ab ipſis hoſtibus me- Zelus ant. tuendum, optandumque nobis, non ut ame- mayum eißi mur, ſed ut inviſi ſimus iis quoque, quos egar fidei arcanis imbuimus. In eadem autem do- Ibid. 7. mo manete. Derſecutit non notet. Videbam Satanam, ſicut fulgur de cœlo cadentem. Verſ. 18. Fulgur tempeſtatum abortus, ſimulatæ lu- Antiit. cis artifex, dum emicat, vulnerat, ipſéque in fragore cæteris mortem, ſibi parit ſepulchrum. Ergo Satanas præ tumore corruit è cœlo. Et ſané meritò Superbia Fulguri comparatur, quòd Ambitio ut plurimùm Procellis nutria- tur, non emiſſura ſine cæde Lucem, Solem e- reptura, ut ſplendeat. Verùm, quaàm miſera Zalas ob conditio Fulguris, cujus lux omnis nuntia ful- ſervantie minis eſt. Ignis planè prodigioſus, in ſinu ori-ldcb ha tur nubium, germanuſne imbrium, an ho- ſtis? Unum ſcio: monſtro ſimilem eſſe ejuſ- Bae eni modi Flammam, quæ aquis innaſcitur, ter- nibi qus ram petit, nec repetit coœlum. Haud proin- ſen dè illi fidendum Igni, qui parturitur cum un- aianes dis, illive credendum Luci, quæ in obſcuri- givae. tate oritur, & turbine. Crevit familiæ tuæ ſplendor inter lacrymas pupillorum? extingue- tur, & extinguet; ſiquidem Fulmen eſt, Lu- men videlicèt non emiſſurum ſplendores ſine vulnere. Omnia perdet felicitas, quæ perdit omnes. Gloria vana. Dignitas in indigne Ecce dedi vobis poteſtatem calcandi ſur pra ſerpentes. Verſ. 19. Non lactandi nobis Serpentis virtus ineſt, Grens ſed calcandi nobis vis concefla. Tunc ergo no- Zelus ani⸗ bis occaſio non oberit, quando generoſo à marum . nobis animo deteretur. Compreſſa Vipera Biude. non nocebit, quâ certè periremus, ſi admo- ta uberi in ſinu adoleſceret. Et nibil vohis Luc10,u. nocehit. Itâne, uno caleato Serpente reh- quarum peſtium virus, & vis omnis extin- guetur? Ergo, uno ſubacto Angue, ſine Ho- ſie regnabimus. Nimirùm Serpens humana Prudemie Prudentia eſt, quam ſi calcaſſemus in paradiſo, carmmu. non ſudaremus in ſatione ciborum. Ser- pente ſemen tribulorum, atque ſpinarum e- merſit: cujus utinàm reformidaremus ha- litum, quo ſolo Chriſtiana Simplicitas lan- gueſcit. Simplici- tas. , 1 l n Imm ; he Eigato⸗ Ob fua ſo exe tur & viri temn, * rerd . ſu, q Mri hoc oce / titu tn teligin bxrae, lo R gr in E prete Ro Cochleis, Nus; Au Dochium Aine P 1e, tun me Tull Fullomis! Undk dal kre Beth COlnor hrus e ken Et revel⸗ Uit,led llbo ſel gud⸗ etelbent mmonio es nor nimn act Il, hen non len pie le, a ei uIn lebor Mhno u len in fſerl. Au n du S kluike de. 10 Hol- etoletan . Pn Rerin 100 verj . . eri d, a erſanin CNt 3 n l. En Nenn nimtign Rhiien 3, Men Goe en ank fihn bu U, Uolun lert G “ hNnuit etri! Wi Cnht, Mocclem Luwen, N m, gun i Lonnaut Unhrin a), rilken cs: i imdin e: un. Pun' ummer, a, erntn Uent kh kilumnient, nFÜmd) un Hett In ipſa hora exultavit Spiritu, & di- it: Confiteor tibi Pater, Domine oliq.I & terræ, quòd abſcondiſti hæc à ſapientibus. Verſ. 2 1. Immediatè priùs monuerat Chriſtus Apoſto- los, ne lætarentur de exterminatione, ac pro- Vox operi. Kex eVe⸗ hat viles. konſiliarii boni. Reg 11405 deligat. Luc. 10. a1. Prov. 31⸗ Tetiditas. Apeſtata. Tepiditas paſt fervo- rem. Tiro dege- ner. Faber niſque ortunæ Juæ. Orcaſio mala. Luc. 10. 30. fligatione Spirituum, ſed magis gauderent, ob ſua Nomina in Coœlo exſcripta. Nunc, ut ſuo exemplo latam Legem corroboret, læta- tur & ipſe delectam à Deo Patre Ruſtici- tatem, cui ſecreta cœleſtia panderentur. Enim- verò nunc edocet, non lætandum in oſten- ſione ſignorum, nec in populorum applau- ſu, quando. ipſe exultat in Simplicibus. Nota, hoc loco Deus dicitur Dominus cœli, & terræ, quo titulo vix alibi honeſtatur à Filio; ut in- telligamus, regium maximè eſſe Infimos ſub- levare, & in conſilium aſciſcere Innocentes. Ergo Reges, ſi quos noverint Viros inte- gros in plebis latére quiſquiliis, eos vocent, & præferre non dubitent Magnatibus. Legi- mus Roſas è dumis, extrahimus Margaritum è cochleis, expiſcamur in anguium cerebro Gem- mas; Aurum è luto eruimus; rimamur inter noctium tenebras Sidera: & ſolos Conſiliarios, atque Præfectos dubitabimus è vulgo delige- re? Et undè, quæſo te, columen labantis Ro- mæ Tullius erupit, niſi ex obſcura officina Fullonis! Undè David, niſi de poſt fœtantes? Undè Salomon? An non ex Uriæ nece, è& ſce- lere Bethſabeæ prorupit? Certè Amos à Si- comoro evectus eſt ad Prophetiam : Mat- thæus & Telonio ad Evangelium feſtinavit. Et revelaſti ea parvulis. Nota, non ruſticos di- Xit, ſed parvulos. Plerique enim eraduntur è ſyllabo Sapientum, non quòd Ignavi ſint, ſed quòd Magnos opibus, aut ſtirpe non Stromatum, Lib. XII 1. exæquent. Metimur & nunc Sapientiam & Pa- trimonio, & quaſi ſtultus deridetur quiſquis dives nen eſt; illius verò ſplendere inge- nium jactamus, cujus nec facies ſtudio expal- luit, & pallet veſtis præ auro. Salomon ta- men non comptam, non divitem, non nobi- lem Sapientiam deſignavit, ſed fuſo, ſtaminé- que, ac colo, victum ſibi comparantem ſua- rum labore manuum, expreſſit. Homo quidam deſcendebat ab Hieruſa- lem in Jericho, & incidit in Latrones. Verl. 30. Facilior, quàm tutior, omnis deſcenſus eſt. Ut enim in ceelo aſcenſum tentaſſe capita- le Lucifero fuit, ita mortale in terris eſt, à ſummis ad humilia deſinere. Proficiſcens ve- rò Hieroſolymis ſolam petere poterat Jericho- deſolatam: deſertà enim viſione Pacis, ad eam pergimnus Urbem, quæ tubarum clan- gore diflihit. Et incidit in Latrones. Quid ergo querimur carnis fragilitatem, Dæmonum inſidias, cuneos voluptatum, quando ultro- nei noſmet in hoſtium laqueos induimus, & adverſariorum occurrimus armis? Ipfſe in- cidit in Latrones, non autem ad illum La- trones acceſſere. An non David honeſta- tis Piratam & ſtagno Bethſabee advocavit, quando per oculos in alienam domum irrupit, ut & ſua domo abiret Pudicitia? Qui etiam Ethicæ Comment. Tom. VI. latus à te potiùs videatur, quam curatus. Aſper- ries ſuum immanitati initium fecerit à denu- deſpoliaverunt eum, & plagis impoſitis, abierunt. IlIlud, etiam, vox eſt copulativa, quæ præ- ceſſiſſe deſignat ſævitiem, cùm tamen barba- O ct,“ mala. datione. Niſi fortè ærumna graviſſima æſti- matur, imò calamitatum omnium origo, & fons, incurrile in Sicarios. Vix enim effu- gies, ſi in peccandi occaſionem incideris. Ca- ve diſcrimen: nam prima calamitas, & pri- mum vulnus vicinia Latronum eſt. Qui ante- quam plagas mortiferas infligant, deſpoliant. Q Avaritia, mitior Feritate! Timet illa ve- crudelitas. Scrupuloſt. ſtes perforari; carnes iſta perfodere non vere- tur. Illa non patitur diſſui chlamydem; iſta cor- pus rabidè dilaniat. Defendit illa pannum à vulnere: vulnus iſta aperiri ſitit in membris. Denique iidem Latrones ferro veſtimenta per- forare non audent, qui diſcerpere peregrinum non dubitant. Adeò hominis homimibus vi- lior caro eſt, quàm veſtis. Denudant autem, priuſquam vulnerent: Ut & innocentiàs, & famàâ eodem temporis puncto ſe privari pec- cator intelligat. Diripit involucra Peccatum, peccata ut proſtet crimen incautos allecturum. Fru- atere non ſirà proindè occultari ſperas, quæ clàm flagi-Mant. tia perpetras: cùm ſine veſte vulnus omnium vpvnze oculis exponatur. Doceat te Adam, crimina non tegi poſſe, qui in ipſo eſu pomi denudatus, Caſzitætis ad ficum confugit. Doceat Cain, cujus par- ura. ricidium ſedem fixit in fronte. Doceat Noéë in- ter aquas indutus, denudatus a vino. Quòd ſi Latrones iſtos Incontinentiam interpreta- mur, exorditur hæc ſemper victoriam ſuam à Publicatione, quæ cùm vela ac indumen- ta ſibi videat pro loricis obſtare, denudat, ut ſauciet. Tene Pudoris indumentum, quod ſi ſervas, non eſt, quòd plagas reformides. Hinc eſt, quòd Lilia agri Virginitatis infi- gnia Deus ipſe ſic veſtit. Nec Suſanna, nec Bethſabea coopertæ timuere vel Famæ, vel Pu- doris diſpendium. Prænuntia vulneris ſola Nuditas eſt: quam præmittere conſuevit Im- puritas. Et appropians obligavit vulnera ejus, infundens oleum & vinum. Contrari ratione cæſus hoſpes curatur, ac fuerat ſauciatus: ſi- quidem quò publicum foret vulnus, illi ve Ibid. 34. Laſſi clàm erigenaè. ſtis detrahitur: E contrario curaturus Sama- EcelefNi-. rites ejus tegit vulnera, tum linit. Nos qui- c & K'li. dem oleum infundimus antequam obvolva- Lia, de mus: qui ordo ut reprehendi non debet in 1àam pa- vulneribus corporum, ita prorsùs ſervandus non niendi. eſt in plagis animæ. Hujus enim famæ pri- mùúm conſuli debet; quod fiet, ſi ulcera faſ- Ciis adſtringas, & tum foveas oleo; ut macu- Cor ebctio ſecreta. Confeſſ,. rii ſæ enim oleo faſciæ, maculæ potius ſuſpicio- Tamaſe. nem faciunt, quam vulneris. Dices eodem fer- mè tempore & faſcias admoveri, & oleum inſtillari, quòd peccati alligatura luem quo- dammodò contrahat, & medicanda ſit, dum Zelus ani- medetur; tam enim peſtilens peccati ſanies vs dst eſt, ut vincula quoque ſua inficiat, quæ reſ- cauiui. pergenda ſunt oleo, ac ſi vulnera ſanan- do contraherent. Videant Curatores anima- rum quanto metu quantäâque cuſtodi ſcele- rum extrahenda ſit ſanies, cùm faſciæ Sa- maritani oleo egeant, dùm alligant. Verùm conſonaret illud magis, ſi diceremus: tam ſuavem eſſe oportere peccantium curam, ut non modèò vulnus liniendum ſit, ſed ipſa quo- que oleo emolliri debeat ligatura. Quid, ſi fa- teamur, ideò faſcias oleo medicatas, non ſe- p2 cus Peccati damna. Keri. cus ac plagas; ut ſe Superior ſauciatum ſi- confeſri, mulet ,duùm ſaucio facit Medicinam. Sic Chri- nimis au- ſtius in ſimilitudinem carnis peccati advenit, peccatum hominum curaturus: baptizatur, Iarſe blan- ut mundet; ſitit „ ut potet; cadit, ut ſuble- dè erigendi, vet. Verbo, inungumtur ſimul cum vulnere faſciæ, ut ægrotus non ſe adeò exhorreſcat, Correctio ut omninòô deſperet. eetets. Nota, oleum infudit & vinum. Suavis medicina, quæ orditur ab ppluptas oOleo: Efficax tamen, quæ vino terminatur. At, smara. quid vino cum vulnere? Noônne Noé ſpolia- tus à vino eſt, & vino vulnerata Lothi pudici- ientiæ. 1 Conſcientie i 5 Ergo, quod vulnerat incolumes, curabit morſus. . 42 . ægros? Vinum igitur Veneris lac, venenumm Percai Pudoris, Rationis ſomnus, Mors ſenſuum, damna: vinculum Eloquentiæ, fax Carnis, fex Men- tis, Oculorum caligo, Cordis ſepulchrum, Pœnitstia. . —Hñ 2. naufragium Caſtitatis, Cupidinum Ætna, GOula. Scylla Virtutum, Vitiorum fomes, illex Mor- . tis „ Calamitatum illecebra, carnifex Ani- Ebrietat., mæ, janua totius Infelicitatis & Vulneris, vulnerato ſemineci obducet cicatricem? Ita eſt: voluptas, quâ pellicimur ad peccandum, amara adeò eſt conſummato ſcelere, ut Me- dicinam facere ſoleat peccatori? Rursus oleum Tintati apponitur deliciarum, de quo dicitur: Oleum dne⸗ autem peccatoris non impinguet caput meum. 140. 5 Xr. . Vinum ergo, in quo eſt Luxuria, & o- leum, in quo deliciæ adumbrantur, ſi ap- ponantur vulnerato, ſalutem invehunt, duùm dolorem, & fœtorem geminant. Sic Para- Iyticus poſtquam convaluit, ſuum tollere jubetur grabatum: ut diſcat, onus eſſe, ex quo quietem ſperabat. Ità nunc: extincto ar- dore peccandi infunditur Voluptatis recorda- tio, quàâ mihil acerbius excruciat viſcera, & Pfal. 3e. 5ß. Vulnera peccantis. Audi Davidem: Et peccatum meum contra me eſt ſemper. Nunquàm audiit Petrus Galli cantum, quin in lacrymas colli- queſceret. Superiores verò meditarentur ve- lim verbum illud: Et appropians alligavit. Saperio- Non obrigeſcant in ſilices, nec convemiri ſe iavigitet. expectent à ſauciis; advolent ad illos, pla- gâſque tegant, & ſic curens. Non aliis cura- Rexregat. tionem demandent jacentium, ſed ſuâ pus manu exprimant, Oleòôque ulcus emolliant. Planè David facinus ſuum nunquam deploraſ- ſet, niſi eum Nathan adiiſſet. Porrò, quaàm tardè ferenda de aliis ſententia eſt! Quis enim intuitus hominem Samaritem iter ar- Vinum. Deliciæ. JZu dicantes pemerè. 1C . . deliciis, non illum Epicureum conclamaſ- ſet. At vinum, oleum, jumentum, num- mi, non delicias Domino, ſed medicinam Languido miniſtrarunt. I nunc, & damna pallorem atque cilicium, quando & inſtru- menta voluptatis militant charitati? Quæ etiam ſedens ſecus pedes Domini audiebat verbum illius. Verſ. 38. Familiari. Martha Chriſtum exceperat ,„ Mariam tas cumse. Chriſtus verborum epulis recreabat. In quo eularibus. . . notandum duco, quid in hoſpitum domo praſtare debeat Religioſus. Enimverò non fabulis, non rumoribus, non jocis hoſpitum Sermoſpi. humanitas compenſetur, verum pane ſa- riwats. ginandus verbo Dei ſaturet hoſpitales Quod verke Dei quidem verbum humilitate maximè & ani- gassaptns. Ini tranquillitate fovetur. Sedet namque Maria, qdin & ad pedes provolvitur loquen- Iter. ripere benè nummatum, variis inſtructum Oliva . tis Domini. Neque enim vagos animos, & nuſquàm ſtabiles inſidere ſolet Domini Ver- bum. EXx CAbP. XI. S. L UC EZ. Panem noſtrum quotidianum da nobis hodie. Verſ. 3. Ergo mendicos eſſe vult Dominus aſſeclas Avaruis, ſuos, quos quotidiè egere voluit pane. Vide- rint, qui congregant in horrea, num à Chri- Rlieituda ſto diſcere poſſint orandi modum. Quotidianus Ea . panis petendus eſt, non ſtabiliendi reditus, cum Æaternitate ſæculorum certaturi. Noli mihi moleſtus eſſe: jam oſtium clauſum eſt, & pueri mei mecum ſunt in cubili, non poſſum ſurgere, & dare tibi. Verſ. 7. Fatigabatur hic ab amico, cui advenerat noctu hoſpes, quem ut commodius excipe- ret, acceptum venerat tres panes. Libet im- morari magis in cubiculo cum Patrefamilias, quam cum importuno Petitore. Laudo equi- dem, quòd oſtium pefſſulo obfirmarit, quòdque tam parcè indulſerit ſomno, ut ſummàâ nocte excitari potuerit ad amici vocem, pueris eſus non experrectis: nihilo minùs eò deprædico Ranen illum magis, quòd commune eſſe voluerit““ iu. ſibi cubile cum pueris. Profectò non tot la- gcperior queis Adoleſcentum animi implicarentur, ſi iensilet. domo pedem eflferre non liceret, occluſis val- Epiſecpe⸗ vis, & Parente præ foribus excubante. Vix n eſ. procellas, nocturni cœli, aeériſque inclemen- demia. tiam effugere potuit Sponſus, cujus capilli guttis noctium infecti ſunt. O guttas noctium Semorus rori lucis inimicas! O guttas, lapides quoque excavantes! O guttas non è ſideribus eliqua- tas, ſed aériarum poteſtatum induſtrià con- ſtrictas in grandinem, quarum attactu Cæſaries cœleſtium cogitationum diſſolvitur. Toleto gnoy mw diſſentit Auguſtinus, qui pueros iſtos non fi- muu. lios interpretatur, ſed ſervos. Utroſque enim , pueri nomen adſignificat. Quod ſi itaà eſt, durrend quàm ſeriò Dominis non paucis inhumana prorsùs incuria exprobratur! En quàm ſolicitè Eyiſuupi. ſamulorum ſomno Paterfamilias invigilat! En quietem ſervorum neceſſitatibus amicorum an- z. telatam! Nunc quidem, ne amicis impia que- que denegentur, noctes extrahi curamus à vaafe ſervis inſomnes. Quid, quòd famulos pro fi- milias. lis habens, in ſuo eos jacere voluit cubili? Prmjlen. clementiam prædicandam quidem, ſed raro znd na- æmulatore videndam! At Avaritiæ fuerit, Sandi. repuliſſe amicum noctu: Quid eꝗ inſulſius acen Quid illius excuſationibus inexcuſabilius? Ne Reſtee⸗ excitet pueros, amico abitum indicit: ac 1l. difficiliùs protracto in longum ſermone, mul- Percats tiplicéque hinc indè interrogatione, atdueé . repulsa famulorum, ſeu puerorum ſopor abrumperetur, quaàm tacita trium panum lar- gitione. Nônne clamor petentis, & dene- gantis ira amovendæ quieti aptiora videntur tibi, quam clandeſtina & culcitra ſurrectio “ . Ppami e itte 77 igreci⸗ m leltut . lu: tur, ne⸗ morem ſeclen ne ſbi ſt ſolcin ententin 4 ℳ crit jerus ſat lanus, tl nun acci Pert Pe 1 Mn pi ye wa. llet, gu 44 Edſüm. inyetemn Peti, cica epleti, i Glrltit onnine in ſn cionit⸗ a e mod he Euunum prinna d. Omn atroge dene hu gul ſtipe eluienn kik Peu loui in mef utin Inp nlli uület leltire Piog glane Uera calce t⸗ e kegir Kepiſe dun le me⸗ lini thonun el un int. lin ſorti⸗ Pbllene Cetut . ent i n d en Nüns e nmne E Pokedd mr mi inhizn hliete SS Clihenn e paniſque è& feneſtra diſpenſatio? Enimverò AWvarvii* Avari familia non excitatur jurgiis, confabu- lationibus, pulſatione, repulſis, ſed unâ dun- taxat exporrectione ciborum.t Somnus in do- Patrefa- mo Avari non turbatur verbis quantumvis milie in. Clamoſis, ſed paucorum panum diſtributione. vgiim. An oſtium relerari debuit, ut domo tres dun- cie Aulici taxat efferantur panes? Eo fortè laudaverim frenandi. noinine Avarum Patremfamilias, quòd clande- ſtina munera nec tranſmittere noverit, nec Munera. Pernz;. admittere. Per oſtium exeat, pérque oſtium . . . . . 8 2. 1 nasur o0 ingrediatur, quicquid domi infertur, vel ef- Manera. fertur domo. Qurarent id vellem Patresfami- lias: ſanè munuſculis nec aliena expugnare- tur, nec exploraretur domeſtica pudicitia. A- morem porròô optimi Parentis erga Libertos ſpectemus: qui ab amico excitus rogat eum, ne ſibi moleſtus ſit, non quòd ſua de quiete ſit ſolicitus, ſed, quòd timeret, ne puerorum ſtertentium ſomnus turbaretur. Audiamus Chri- ſtum: Omnis enim, qui petit; accipit: &, qui quærit, invenit, & pulſanti aperietur. In- verſus ſane Ordo rerum: nam primò pul- ſamus, tum exponimus deſiderium, ad extre- mum accipimus. Quis enim, poſtquam acce- perit, petat; quærat, antequam puliet? Sa- Rmntwya- nè non procederet cupiditas, niſi mortalia pe= lia non ex- teret, quorum copia non ſaturitatem parit, blen. ſed ſitim. En ordo: Antequàm aliquid à fortuna impetremus, ſubverecundè petimus; mox ex- pleti, dicam meliùs impleti, ſed nequaquam expleti, impudenter quærimus; repertiſque quæſitis ad ampliora exſtimulati oſtia ipſa . fortunæ infringimus, impatientes mediocris, ſeu dignitatis, ſeu facultatis. Aulicorum quo- Asliei in. que mos hoc loco à Chriſto deſcribitur: quo- "glckies, rum prima aggreſſio humilis vox eſt emendi- cans: Omnis, qui petit, accipit. Vox ſecun- da arrogans eſt repetitio mercedis, non jam alienæ humanitati ſupplicans , ſed ſuum quaſi ſtipendium „ vel mutuum expetens, exquirénique: Qui quærit, invenit. Poſt quæ, perfricatæ frontis petulantia ad os uſque op- pleta loqui non valens, & ad quærendum invalida opum pondere fatigata (quod ſo- lùm poteſt) calcibus beneficia repoſcit. En quò pertingat ingrata, inexplebilis, audax A- varitia. Importunè pulſat, ac ſi nunquam ad- miſſa fuiſſet, quam conſtat accepiſſe petita, quæſitâque reperiſſe. I nunc, & Inſidos, ac Impios glande aure nutrito. Poſt ingeſta mu- nera calce referent gratias, oſtium, ſecretúm- que regiæ doms quaſſabunt, ut & ipſi nihil recepiſſe putentur, dùm avidè pulſant & Aulæ integenda pateant, quòd fores obſtrui ſciſcitantibus non poſſint. Ergo inverſus ordo verborum eſt, quia Avaritiæ mores contra na= turam ſunt. Luc.I1.10. Cum fortis armatus cuſtodit atrium ſuum, in pace ſunt ea, quæ poſß- det. Verſ. 21. Fortis ſit licèt, niſi excubet, in pace non erit. Quin vigilare non ſufficit, niſi vigilet in atrio, illudque diſtricto ferro cuſtodiat. Non cor ſufficit muniiſſe, ſi hoſti patet aditus Prineipi Pér oculos. Veſtibulum vallandum eſt arctaà alſtandum. Cuſtodiàâ, ut tutò teneas, quæ tenes. Samſo- nem enim, prævalidum alioqui Heroëm, vin- ctum lugeo, quòd incurioſus ſui atrii in ſœminæ Ethicæ Comment. Tom. VI. Cer N Modeſtia, vitia profligata! En ab immundo Spiritu domus Lib. XII... 65 gremio recubuerit. Salomon quoque , dùm Oecaſs idololatras à ſui conſpectu non abigit, earum mala. idolis inſipienter advolvitur. Imò nec atrium cuſtodiſſe Forti ſuffecit, cui Fortior ſupervê- nit. Audi: di autem fortior eo ſuperveniens Lue I. 22. vicerit eum, univerſa arma ejus auferet, in uibus confidebat, & ſpolia diſtribuet. Ergo à Fortiori Fortis debellatur; adeò & Atrio excu- baſſe, & Fortitudinem induiſſe non ſufficit. In qua quidem Fortioris victoria, bellandi præ- nobilem palæſtram nobis aperiri gratulor: quan- do triumphator armis victum exuit, ne iterùm bellum reparet, & aucta ſpolia non ſibi reſer- vat, ſed aliis dilargitur. Primum Victoris con- Morißza- flictu animæ documentum implendum eſt: utro- 71 Ma que verò utendum in civilibus pugnis. Vitia Profligaſti? non ſat eſt illa viciſſe, armis inſuper Converſy, exuenda ſunt. Niſi exarmaveris, quæ ſuperaſti, & Poœni- vincêris. Occaſiones peccandi arma vitiorum zu ven ſunt: fugiendæ illæ, ut hæc fugentur. Neque verò illud te prætereat, quòd univerſa fertur arma abſtuliſſe: nam nihil proderit armorum partem aſportaſſe, ſi reliqueris hoſti, undè te petat. Etenim David, duùm ſolos oculos cu- rioſitati permiſit, ſauciatus in corde eſt: & plerique victorum proſtrati ſunt, dum incurioſi csscumſze. profligatum hoſtem omni omninò armorum Sioperfe- apparatu non privant. Porrò, in humano cer-““ tamine non modò diripiendorum armorum ſer- vanda lex eſt, ſed retinendus quoque mos non retinendorum ſpoliorum. Avaritiâ victor vin- citur, ſi debellati à ſe hoſtis ſupellectilem in arcis ſuis recondat. Suos milites armat, red- Spes pre- ditque promptiores ad pugnam „qui hoſtili Pktenis eos prædàâ gravat. Victores verò exarmas . ſi ſpoliis ſpoliaveris. Oneratus prædà mi- Titzerali. les, expeditior invenitur ad Ducis imperium: tar. quem, ſi bellorum manubiis levaveris, plum- SM beum facies ad novas pugnas. Hac de re per- his multi ſcripſere, ſed omnibus eloquentiùs quo- conſulen- tidiana perorat experientia. Siquidem arma "unn. duntaxat Duci debentur: ſpolia Militibus aſſignentur. Cum immundus Spiritus exierit de ho- mine, ambulat per loca inaquoſa, quærens requiem: & non inveniens dicit: Revertar in domum meam 5 undé exivi. Verſ. 24. Inquieta adeò Luxuria eſt, ut ipſum quoque Tintati- Immunditiæ Spiritum fatiget, & in inaquoſa ginm.* . inm. compellat, ut otium nanciſcatur. Qui tamen in arida, ſterilique ponitentiæ eremo fruſtrà re- quiem quærit. Sola enim fœcunditate pullulat Immunditia, ſola exſiecatur jejunà, arentique ſoli- tudinis aſperitate. Hinc eſt quòd Sodomæ regio Tentaslo⸗ irrigua deſcribitur, ſicut Paradiſus Dei. Ergo, num fons qui inaquoſa incolunt, ſecuri non ſint, nam & Sle 1, eorum inambulat ſedes Spiritus Impuritatis: & Paupey,o qui Spiritu Impudicitiæ oppugnatur, ad ina- aſa. moœna confugiat, nam in inaquoſis requiem deſ- Perat auctor Incontinentiæ. Qui undique ex- cluſus ait: Revertar in domum meam, und exivi. Luc. 11. 2 4 Proh quanta adhibenda cuſtodia eſt, etiam poſt Lirari Pre damna. ſua dicitur, undè exulat: adeò difficilè pelli- tur Luxuria, ſi ſemel oſſibus hæſerit. Vel Prineivits excluſa animum occupat: quia citò recur- Kädum. rit experta Voluptas, nec plenè vincimus, ſi , 4.. . Habiesss ſemel Libidini ſuccubuimus. Nullum ſce- mati . 3 lerum . 66 lerum tenax adeò eſt occupati aliquando cor- dis: ſiquidem exterminata Libido domum ap- pellat ſuam, undè profugit. Ac ne glorioſam vocem iſtam crederes fugati hoſtis, hiſtoriæ textum in Evangelio contemplare. Et cum venerit, invenit eam ſcopis mundatam, & orna- tam. Tunc vadit, & aſumit ſeptem alios Spiri- tus ſecum, nequiores ſe. Miror, quo modo pur- Tbid. 23. Ppænuenmtia gatam domum invadat iterùm immundus Spi- non vera. ritus. Fortè non refecta domus iſthæc fuerat, ſed ad oſtentationem, Hypocriſis conſilio, Conveße. purgata Scopis faciliorem hoſti præbuit re- Mogeßti⸗ greſſum. Equidem Scopis feliciᷣs uſus eſſet kue Siri- in expiationem cordis, corporiſque ſuppli- zu. cium, quam in ornatu domus infelix Volupta- rius: Verùm Famæ, quàm Pœnitentiæ ſtudio- ſior, dum totus occupatur in externo cultu, uodegir. domus ejus occupatur iterum. Quòd ſi hæc alicui explanatio non placet; dicamus, expia- tionem duntaxat externam ſenſuum, corporiſ- que munditiem tantùm faceſſere difficulta- tis Flagitio revertenti, ut in ornatam do- mum remigrare Dæmon non audeat, mſi priùs ſeptem ſibi commilitones adjungat, ne- quiores ſe. At cauda reflectatur in caput, fi- niſque principio copuletur, & quod initio nos præteriit, in extrema parte non negliga- tur. Cum fortis armatus cuſtodit atrium ſuum, bid. . in pace ſunt ea, quæ poſſidet. Quis ergo Prin- cipum reſolvi audeat tio, diffluere, diſten- Rex regat. dique deliciis, quando Regum eſſe vides, non in lecto quietem, ſed cuſtodiam in atrio. ei. Non licet Principi dormire, ſi regnat. Nam in Canticis Canticorum, conſopitis placidè pu- zoifopi pillis, Cor vigilat, membrorum Caput, & raſidemia. Princeps. Nunquam ſine diſcrimine vel inno- D centiæ, vel vitæ regios in oculos torporis Oeinm ſomnus irrepfſit. Ideò libro 2. & 2. Regum bis valaèe no- 1 1 8 sium. David dormiſſe perhibetur, & neutro in ſom- no infelicitatem evaſit. Semel ſiquidem dor- miens deſcribitur, & ad Berſabeæ aſpectum evigilans miſerandum naufragium pertulit Pudicitiæ. Secundò dormiiſſe fertur, quia obiit. Adeò Reges non dormiunt, quin vel Vitam amittant, vel Pudorem. Dices, non video à Dominantium ſomno tantùàm impen- dere diſcriminum; nam Canticorum primo capite habetur: Dùm eſſet Rex in accubitu Can.. i. ſuo, Nardus mea dedit odorem. Ità eſt: Sed . Naturæ indagatores obſervarunt, non ſpi- ge af⸗ rare Nardum, niſi contritam ac conculca- var. for. tam. Ut intelligas, Eccleſiam ſubjacuiſſe im- Pul 8. piorum pedibus , cùm Princeps jacuit in ac- r„ü. Ccubitu. Et ſanè tanto diſcrimini obnoxium ſuper Luc. ſomnum Regum Salomon intellexit, cùm ſuo e al. præfecit lectuolo ſexaginta fortes, per quorum lantibus tamen gladios Idololatriam & Libidinem per- ſuper gre- rumpere , ſuo exitio ſerò idem cognovit. gemfuum. Patnit mmirium ommium vitiorum jaculis Sa- pientiſſimus Rex, dùm juxta Moabitidem dor- mire non horruit: & quem ſomnus oppreſſit, ſexaginta fortes tutari nequiverunt. An non triumphatorem Holophernem , cùm dor- nt TWiit ,„ Hebræa fœmina obtruncat? Et Sam- guàm Hul. ſon, ut primum dormire potuit, vinci, vinci- Aust. rique potuit. Ipſe Iſboſeth Regiæ felicitatis lu- dibrium potiùus, quam germen, quia tamen Regii neſcio quid ſervabat;, in lecto non quie- vit, ſed periit. Ità Regum ſomnus, Regno exi- tinum, Ipſis mors eſt. Quod ſuo teſtatur exitio Siſara, cujus occluſi præ ſomno oculi nun- quam evigilarunt. Deo nimirùm Regum, 6 Deliciæ plàrs dede- Oliva Ducúmque caſus, exituſque in toro, lectuliſ- que permittente potiſſimum, ut diſceremus periculis obnoxium Principum ſomnum, quo- rum proprium eſt, vigilare populorum com- modis. Sanè id docemur a Regio Salomonis throno, cui duodecim Leones ſubjecti fuere: quorum in alternos dies diſpoſita febris te- ſtatur, non expectandam quietem, ubi cum morbo confligitur. Non benè una ſub ſede conveniunt Voluptatis ſomnus, & Febris vi- giliæ. Si fulciri cupis thronum Leonum For- titudine, Cigilandum eſt in æſtu curarum. Verùm fortis iſte cuſtodiſſe legitur atrium ſuum, in quo diſponi ſolent Regum cuſto- des. Num Regi pro ſuis excubandum eſt? Aalics nas Prorsùs ità: nam Excubiis dormire interdùm boiταα. licet, Regi non item. Etenim, in Canticis,"udt. Oculi Sponſæ, qui Excubiarum munere fun- Rer ſternt guntur, dormiunt, Cor autem, ut aiebam , min ſro: Rezx membrorum, vigilat. Ideò à Luca dicun- ſus. tur Paſtores cuſtodivifſe vigilias noctis ſuper gregem ſuum. Ipſi emim vigiles cuſtodiendi à Rege, ſeu Epiſcopo ſunt. Nimirùm, nihil æ- què regni tranquillitatem turbare poteſt, quàm à Dynaſta neglectum atrium. Suis invigi- lare Proceribus debet, eôſque ab Avaritia & Injuſtitia cuſtodire, quibus Provinciæ cuſto- diam demandavit. Atrii tui Primates, tunc regiones feliciter tutabuntur ab impetu fer- ri, ſi eos defenderis ab illecebris auri. Tu Atrium tuum cuſtodi, ut ex illo tutamen Imperii tui proveniat. Nam atrium regium; niſi cuſtodiatur à Rege, impune, & ſine Cenſore prævaricatur. Roſa feliciter vivit; quia ſemel explicata nunquàm dormit; præ- ſertim cùm ad avertendum ſomnum cubat in ſpinis. Purpureus verò Flos, quem Itali (Mi- raculum) nominamus, id eſt, Jaſmminum Indicum, quòd in veſperum veluti dormitu- rus conſtringatur, ſeſéque retrahat, diutur- nus non eſt, ſed diurnus. Scilicèt Flori quo- que vigilandum eſt in purpura;, a qua niſi Somnus abſit, non aberit Exitium. Nullius imperium magis porrigitur in terrarum am- plitudinem, quaàm ejus, qui vigilat. Hine for- tè& Fama per totum diffunditur orbem ſcep- tro, linguâque potens, quia ad excubandum non frontem modò, ſed & alas, humeroôſque oculis inſtruxit. Hinc Dei ſceptrum ocula- tum retulit Jeremias. Virgam vigilantem ego video. Hinc Cœlum cùm Sole deſtituitur, totum aperitur in oculos, ne fortè dormire crederetur in nocte. Denique Princeps cuſto- diat atrium ſuum, ne Aulicus intret vel ra- pax, vel impurus; nam ſi admittatur, nun- quam emittetur. Jer. 1. II. Quinimo beati, qui aucdiunt Verbum Dei, & cuſtodiunt ilud. Verſ. 28. Uberibus Chriſtum lactantibus antefertur D e. auris audiens Chriſtum. At ad tantam nos Hendum. evehit dignitatem Dei Verbum, ſi tamen cuſtodiatur à nobis. Indiget excubitoribus Verbum Domini, & ore ſatum;, aure éâ- ceptum, miniſterium quoque depoſcit ocu- lorum. Pucerns t ſe Care e ſ luee , in us (nliben S. un ſi ſuwetur. Cetnamn her: & 1oLerit & Luc v umbris: M & 1) eulſiten nrnbii va. inn ſ 44. mus! Cur mrmb Ieyeltit ub C. ℳ Mpertat Elcla dicl leiatiſt Eodum ey mam Feli Eet Eget tudo arnid Dies, Eed Et. Auch, Nlama. ( Uns parit .alegvitu k auſtiſtt ℳ ⸗ rer lebre tit w DeOall Olem, er mol terh 2 en e,an il lreh nct in . In eilt, & ſ u Ab iit ent: nam 4 Ao Annines ta emuhMllinamn WU etianm kühninis unr. Pe 1 uicen Hen . Gn r; ſandulom Pi lre Lucerna oorporis tui eſt ooulus tuus. Verſ. 34. Caveat ergo à vanitate, carnem non aſpiciat; quæ fœnum eſt: Omnis caro fœnum. Quid enim Iſa. 40. 6, ſi Lucerna fœno admoveatur, expectandum eſt, niſi furens, & inextinctum incendium? Cohibeat proindè unuſquiſque oculos ſuos; nam ſi mulierem aſpexerit, ſuo igne con- ſumetur. Arſit impuris ignibus David, ut Lu- cernam oculi ſui circumtulit floſculo Berſa- beæ: & difficilè, qui videt, non amat. Por- ròô Levitæ & Monachi Oculi Eccleſiæ ſunt, qui perheuti & Lucernæ nuncupantur, quòd felicius in MNE N sullis. Umbris aut odiorum „ aut pœnarum rutilent. n, ün, Nam & de Religione dicitur, Quaſi Aurora dilah an. 6. 9. conſurgens, pulchra ut Luna, getta ut Jol, as n Es alke e orthe 1 ds Tentatio⸗ num Lons. Pauperus. Luna ſequitur, cùm eam ſequi Solem videa- Eeleßaßi. us? Cur Auroræ Luna, non dies, copulatur? corumpom- mirum & Luna fulget in tenebris, & diem averiores antevertit Aurora; Et dedicati Deo homines in ſola Calamitate ſplendent, in ſola radiant Paupertate. Quèd ſi Religio, ſeu Eccleſia electa dicitur ut Sol, Soli non confertur Fe- licitatis ſymbolo, quin caſtrorum Acies ad Bel- landum explicetur. Adeò periculis ſubeſt hu- mana Felicitas, cuſtodiàque indiget „qui ful- get. Eget Legionum excubiis, cui Solis ſimili- tudo arridet. Denique Auroræ Eccleſiæ non Dies, ſed Nox, non Sol, ſed Luna ſucce- dit. Audi, Quaſi Aurora conſurgens, pulchra ut Euna. Quia videlicèt origo Felicitatis tene- Felicitas noNia, lun Gon nhummi bras parit Eccleſiæz. Contrà, ad Lunam Sol N, Genl, conſequitur: quia emergit ex ærumnarum no- , N cte fauſtiſſimus dies. Vide ergo, ne lumen, quod in te eſt, te- nebræ ſint. Verſ. 36. retur, & ſqualerent Aræ, & ſorderet Tem- plum, & Pauperes algerent. Lumen, ſi intra n e alemo te fuerit (Religioſos alloquor) lumen non Ne ſee g um uſute erit: narn quæ otioſa ad ſolas ingenii delicias e lingt, Zelus anà Contines talenta, detrahendi occaſionem non icus n⸗ vaearum ne. Minimam præbent. Cœlum nubibus obdu- dhind guda. ctum, etiamſi in ſe ſuo lumine recreetur „ ni- hilo minùs, quia nobis non ſplendet tenebroſum Luc. u. 36, Putatur. Pergit: Ni ergo corpus tuum totum lucidum fuerit, non habens aliquam partem tene- HMoerißt. brarum, erit lucidum totum, & ſicut lucerna ful- goris illuminabit te. Quid neceſſe fuit addere non habens partem tenebrarum, ſi jam totum lucidum eſſe affirmaverat? Enimverò non ra- rò lumini tenebræ immiſcentur, & in lu- ce latibulum habent interdum umbræ. Ne- gatio latet in forma, luminéque tenebræ co- lorantur. Hypocritarum id comprobatur exem- plo. Porrò multùm luminis haud te illumi- Pmutes habit, niſi penitùs tenebræ depellantur. Cor Sr rc inaer caſtum non proderit, ſi in illicitis Ocu- e lus luxurietur. Sermo purus deſpicitur, ſi torpens Manus à lingua diſſentiat. Deni- Veriores. Stromatum „Lib. XII I. terribilis ut caſtrorum Acies. Cur poſt Auroram Sr 1. De Oculo loquitur, & nos de Præſule lo- ab Ecte-- quemur, cujus lumen, ſi lumen eſt, quo- ahica. modò tenebræ ſunt? Nimirùm, quod ipfſi lu- Luss. THen eſt, aliis umbras offundit. Aurum, quod *ipſi lucet, quod intra cor ejus irradiat, quantas Punpe effundit in Eccleſiam tenebras! quando ſi ama- que copioſa lux quâvis criminum labecul4 decoloratur. Rogavi illum quidam Phariſæus, ut Pranderet apud ſe. Et ingreſſus recu- vait. Verſ. 37. Non niſi rogatus accedit JESU S ad epulas; Keniliet. ad quas ingreilus recubuit. Et ipſe quidem o . ides recubuit, quia mos erat cœnandi in lectis: cæterùm rarò epulaturi ſubimus ſæcu- Zelus ani- larium domos, quin noſtra & gravitate deje- nerum cti recumbamus. Dejicitur in epulis Virtus, nar. 7 & dùm fercula fumant, friget Fervor, pateriſ- Gula. que animi moderatio demergitur. Nonne in . . Religioſuts eremo, poſt epulas, Hebræi ſurrexerunt lu- in Amla, dere? Non enim in epulis ſtare potuerunt. Sequitur: Phariſæus autem cœpit intra ſe repu- Luc. 11. 37. tans dicere, Quare non baptizatus eſet ante Prandium. Ergo maculam contraxiſti, etiam ante prandium;, ſi epulaturus duntaxat intraſti. Nam; qui baptizari debet, habet, quod abluat. Ipſa voluntas epulandi fosditas eſt lavacri in- diga. Quantæ proindè ſordes poſt epulas, ſi jam ſordes, antequàm te iis ingurgites? Et ſanè vix convivia frequentat Sacerdos, quin ex illis infamatus excedat. Nolo apparatum, ad quem ſi acceſſero, baptiſmo egeo. Fœdiùs fama, quam mappa; inter epulas, macula- tur. Quis verò ferat immanitatem Phariſæi, qui nomen ejus dilaniat in corde, cujus ſedare ſamem ſimulabat in menſa? Refuge convivia; nam ab iis quoque carpéris, qui ſummis te pre- cibus advocarant. Væ vohis Phæriſcis, guia diligitis primas cathedras in Synagogis, & ſalutatio- nes in foro. Verſ. 43. Non reprehendendus es, ſi ſaluteris in fo- Ramil 474, 10, ſed arguéris, ſi in foro ſalutari Cupias. prava. Ergo honor doctrinæ delatus re'ici non de- bet ulkroò oblatus, appeti verô ſine vitio non &l ria va. poteſt. Neque ſolum vanitatis eos arguit““. Dominus, quòd ſalutationes adamarint, ſed quòôd forum frequentarent, alienum ſanè aà Doctoribus locum, ut, ubi Avaritia nundi- Religioſus natur, honores Ambitio mercaretur. Cur ve- in Auiz. rô hi, in Synagogis, ut primas cathedras, H itaà & honorarias ſalutationes non amarunt? se, Ea forté de cauſa, quòd inter Sapientes non evuenr. niſi ſumma Sapientia coli ſoleat, cùm in foro,. turbâque, etiam ſimulata pietas, rudiſque do- F ſ. ctrina impetrant ſalutationes. Niſi forté dicas srigu⸗. ſalutationes expetitas in foro, deſperatas in Synagogis: quia Phariſæi, quò quotidiè con- fluebant, deſpectui erant, ubi rarò convenire, imò nec convenire quidem niſi tranſeuntes ſo- lebant, venerationi erant. cellz amor. Væ vobis, quia eſtis ut monumenta, qucæ non apparent, & homines ambulan- tes ſuprà neſciunt. Verſ. 44. Quàm ſæpè herbida humus, dùm ſimu- ypoerhæ. lat hortos, ſepulchrum tegit, foveaſque pa- rat ſub flore! Conſiliarios huc advoco; quo- Conſtliarus rum floridus ſermo perimit, & defodit In- rii nocentes. Etiam Roſa, guc purpurea ocu- p enie; 4 18 . 68 oculis adblanditur, vulnerum filia, & parens eſt, nſtarn. cruorémque, & funus fucato oſtro colorat. minibus. Non Purpura, ſed Sanguis eſt, quo halluci- naris in flore: nec Amicus, at Hoſtis eſt, qui Amici im. tibi blando ſermone illudit. O ſi pateant pecto- di. ra virtun: videas ſanè ibi tibi deſignari Sepul- gulici in chrum, ubi adornari exiſtimas Solium. Quòôd hdi. ſi quæras, cur Phariſæi Legiſperiti Sepulchra 44 Chriſto dicantur -illud cauſæ fuiſſe dixerim, igne quôd vud ſcelera Præſulibus, Doctoribuſ- que potiſſimum imputentur. Etenim quiſquis Cuncionaie- Peccato perimitur, Præſulum conſcientiæ tan- tes vani quàm tumulo infertur; ſanguiſque peremp- torum ex manibus eorum exquiretur. Hinc Seperi, eſt, quòd ſtatim ac in orbe terrarum patra- dulgen.. tum eſt ſcelus, Roſa, Baſilio teſte, crevit cum Spimis. Quid eſt, quòd Roſam potius, quam Lilium Spina circumdedit, in ponam Dignias flagitii? Nimirùm, in Roſa, & non in Lilio . Imperantium purpura ac poteſtas adumbraba- tur: ideéque ut doceremur quævis crimina in Principes redundare, purpureus flos du- mis includitur, innocenter luxuriante in pra- Serietas is tis Lilio. Quando autem ſermo incidit de Ro- Famiiis- ſa: ſcitum illud eſt, à Poétis confictum Flo- ritate eum rem & vulnere. Cruore Veneri- Roſam flo- misl teri- . . X . S ruiſſe mentiuntur, quèòd tum ſolùm mulier fragret, ſi vulneretur. Nam ut oſcula mere- tricis ſœtent; ſic vulnera poœnitentis ſpirant. Hinc eſt, quèd poœnitentem Magdalenam Pha- riſæus non excipit, quin domus odore com- pleatur. Er vobis Legiſperitis væ: quia oneratis homines oneribus, quæ portare non poſunt, & ipſi uno digito veſtro non tangitis ſarcinas. Verſ. 46. ma. Duo breviter noto. Exemplum Magiſtra- Superiorẽ tuum, & Principum tantùm adjumenti con- eximpla, ferre ut importabilia quoque onera feren- Ecelehafti. da forent, ſi uno duntaxat digito ea ipfi ci & Supe- 2 4 8 tiszer de. contingerent. Equidem Præſules uno non ic. valent digito graviſſimum pondus ſuſtinere: vyr exem- Mihilo minus tamen ſi vel minimum adniti eos loruam. populus intueretur, humeros quibuſvis one- Reforma- ribus ſupponeret. Verùm, dum præcepta ſcribi tio vera. 5 P Genſere, tantům à Magnatibus videt, nullaque ratione aliorum. ſervari, tum enimverò importabilia exclamat, quæ alioqui levia putarentur. Davidem re- cordor nudatis pedibus excedentem Hiero- ſolymâ, Primarios quoſque regni excalceaſ- ſe: neque enim arduum videri potuit, quod factitabatur à Duce. Néònne domo exceſſit pa- trià Dux, quia in tentoriis Rex excubabat ? Nern Alius quoque ſenſus eſt: Tantam ineſſe gat. 41. al. vim Præſidentibus, ut uno digito movere superior poſſint, quibus vulgarium hominum lacerti invigite. impares ſunt. Plus Regius articulus valet, quam Proregum dextera: & amota ſumma Reipublicæ incommoda gratularemur, ſi iis amoliendis Regum digitus inſudaret. Ipſe ex- cors .gyptius Pharao id intellexit, qui, ut conſpexit exhauſtos fontes, devaſtatos a- gros, interempta primogenita, infecta flumi- na, devoratos angues, ſubitò exclamavit, di- vinum ibi Digitum adeſſe; nam quibus perfi- ciendis Miniſiri univerſi pares non ſunt, ſummi Dominantis aſpectus ſat eſt. Deſigna- tus tantùm fuerat David à Samuéle Prin- ceps, & tamen regiam ſibi infuſam virtu- Oliva tem ſenſit, quando ſolo jactu fundæ immen- ſam carnis molem dejecit. Et miramini tam leni chordarum attactu tenebrarum Principem fugatum è& pectore Saülis? Sed faceſſat admi- ratio, quando non Pueri, ſed Regis deſignati manus illa erat, cujus unus vel digitulus ſummis rebus erat idoneus. Nimirùm compu- treſcet jugum à facie olei: ſiquidem inuncti Re- gis dextera importabilia quævis onera move- re poteſt. Sane Oza ruentis Arcæ pondus, bobus quoque grave, infeliciter quidem, ſed tamen audacter ſuſtinuit. Adeò valentiores Tauris tori ſunt vel Levitarum. Profectò teſtificamini, quòd conſentitis operibus patrum veſtrorum: quoniam ipſi quidem eos occiderunt, vos au- tem ædificatis eorum ſepulchra. Verſ. 48. Zelus in. An Prophetarum peremptoribus ſociatur, diſeraas: qui vindicaturus interfectorum famam, eo- Perſecuto- rum cineribus tumulos fabricatur? Ergo Ne- Raer. ronis Collega Conſtantinus, à quo Templa “ e Apoſtolis excitantur, quorum ille carnifex ex- lisioſoabeſ. titit? Cenſuere plerique Prophetarum ſepul- idenin chra ideò exſtructa, quò liberiùs graſſaren- um vivt⸗ tur in Chriſtum, duùm à populo Juſtorum Ninr. non hoſtes, ſed vindices putantur. Habes Cru- ptus l delitatis artificem lanienam, quæ ſepulchra Imemiio Prophetis adornat, ut Prophetatum interi- Vntg eſa mat. Non placet pietas, quæ convivit defun- verſpelii: Ctis, & mortem duntaxat ſpirare poteſt Pha- Gia. riſæorum ſanctitas, quæ frequenter voluta- udalitas: tur in tumulis. Necem machinatur, qui ſe- Gäase pulchrum fodit. Adde ea fortè de cauſa Va- ao tum monumenta à Scribis ſubſtructa, ut pa- Politica rentum ſcelera abolerent ex hominum me- Jh'i moria: qui, dum peremptorum conditiva ma- gnificentiùs ornata venerantur, non cogitant de ſicariis. Iſa. 10.27. Væ vobis Legiſperitis, quia tuliſtis la vem ſcientiæ: ipſi non introiſtis, & eos, qui intrabant, prohibuiſtis. Verſ. 52. Sibine Dominus hoc loco adverſatur, xope⸗ qui de Phariſæis alibi teſtatur: Dicunt, & um. non faciunt? Quo modo ergo nunc adven- . tantes prohibuiſſe dicuntur, ſcientiæ clave vuper ie⸗ non produétà? Nimirum, ipſos prids di- xit non introiſſe, & tum prohibuiſſe intrantes arguit. Neque enim ſatis eſt, à Legiſperito cla- vim præberi, niſi primus introsat. Ingredere primus, tum, facto impetu, innumeros irrumpere gratulaberis. Cæterùm clavem de- foris oſtentare, non invitantis, ſed prohiben- tis eſt. Friget enim illius oratio, cujus non calet vita. Ideò Sponſa, ut Sponſum alliciat prius ipſa in hortum deſcendit, nec verbo uti- tur Abi, ſed magis repetit, veni, veni, dile- Snr Ge mi. Hac etiam de cauſa Scientia Clavis ap- wres Ee- pellatur, quæ non ore tractatur, ſed manu. Sii Legis enim peritia exemplo felicius evulgatur, e, decne- quàm verbo. Utinàm Societatis homines ita ,Gr⸗ Legis arcam aperiendam non ducant, quem- SS admodùm domeſtica cubicula; quæ ſolo verbo, enn exem- . . & id non pia legibus Ingredere, pulſantibus aperimus. Planè id n “ ſufficit in domo Sponſæ, quæ;, ut aperiret, a. exiluit 6 Matth. 23. xi myt let. lut Genti d 1. Hon ſole, Ninle nile mg zPelit rt deſte Ktium i adiri . Peo zmlm. pel 01 uun mulien. m em ln ere er ltua⸗ 3 hari „. (dias. II enndum AAcn eſ antl 6.4, Elt ſcelu rericit l, (1 WI teennnt ve jaie prolen mfan ffeſuntur 1t eorumm ur. Care⸗ ticts Phar Prellabim biorum e Gemn, ſed nua ie, ( Koortm, , 1 ninde ſ fti neg Wundum 4 1lOris n Gnen ecats i heccat, lant itte —.— ir, left Er non . Iman 1 lhitud ele ſo inn nnn Rn Nlri Aa Rn tim an. neike Nen e M üken 6 Wei nſei N: gunin N, M Aehnn ſet rbun bin n ſunm e1 uu! Unke 1 gn ile amiat hbeunmk derin gla⸗ lobln Iür ntu. Htiln ge i unn 2 nGſtt, edlenn be Ahinnnt id ſnd de au⸗, ſibkrch nd⸗ ex honn oruncnlnt nnu, o exiluit & lectulo, tunicam induit, manuſque myrrhàâ obliniit, ut facilius peſſulum reduce- ret. Facile nimium eſt adeuntibus inclamare & ſubſelliis, Ingredere. Sed Vox hæc eas reie- rat januas, quæ peſſulis exarmatæ ſolâ obe- dientiâ cuſtodiuntur. At ubi clavim vides, il- lud ſcito oſtium indigere manuum artificio. Sponſa porrô teſtatur, à ſe oſtium reſerari non pofſe, quin inquinet pedes: quos profectò non Moniale: laviſſlet, niſi ſorduiſſent. Videlicèt, Virgo rarò ααι aperit viris, quin ſuis plantis hæſiſſe lutum la- non acce- . 2 aant. mentetur. Inquinatur affectus, quoties ad o- ſtium procefſeris. 6Viros quoque moneo, non Piſitatio. adiri domum Sponſæ, id eſt, familiaris etiam nes. Deo Mulieris non intrari cubiculum, quin 3 ramiliari. Per oſtium tranſeatur infectum myrrhâ. Rarô tas cum mulierum quarumque familiaritas amaritudi- rer: nem non deſtillat. Inſidiantes ei, & quærenies aliquid ca- pere de ore ejus, ut accuſarent eum. Verſ. 54. tinena en. Phariſæorum vides circa Chriſtum inſi- ra. dias. In quo perſpicis, ſeverins nobis cuſto- „diendum os, quorum verba exprimuntur, ut Dikee aeni. deferantur. Iis crimen eſt ſermo, quibus de- cauts. eſt ſcelus in opere. Id meo judicio Sponſus Pprævidit in Sponſa, cùm in ejus labiis vit- Familiert tas Cruentas aſpexit. Neque enim Apoſtoli- ssne Aar ci viri verba volant, quemadmodùm præ- tereunt verba Vulgarium hominum; ſed, mox, Perſeeutio- ut prodeunt, rea ſunt, vinculiſque excepta per- num fons. trahuntur ad' Reges, & Præſides, ut eventila- tis eorum ſenſibus, innocens Author damne- tur. Caveamus, quotquot circumdamur neote- ricis Phariſæis, ne capiamur in verbo; idque præſtabimus, ſi meminerimus, in confinio la- biorum extenſas vittas, purpureas illas qui- dem, ſed Innocentum potius cruore, quam mu- ume cu- rice. Capitur unuſquiſque laqueo labiorum . ſuorum, inquit in Proverbiis Salomon. Uti- nâmque ſoli nos extenſis vittis caperemur, &, noſtrà negligentià, non proderetur blaſphe- mandum ſæcularibus Numinis nomen! Spiri- tus oris noſtri Chriſtus Dominus captus eſt Prov. 10.’ in pPeccatis noſtris: quia in multiloquio non dee- 19. rit peccatum, quemadmodùm prætenſæ excu- bant vittæ in veſtibulo labiorum. P X CAP. XII. 8. L UC T. Multis autem turbis circumſtantibus, ita urt ſe invicem conculcarent, cœpit di- cere ad diſcipulos. Verſ. I. Cur non ſe comprimunt turbæ, ſed fœdè & immaniter conculcant ſeſe ? Nimirùm in mukitudine rarus eſt, qui emineat; ideéôque ſocium plerique conculcant, ut illo tanquàm baſi ſuppoſito, altius eleventur. Commune hoc vitium Aulæ eſt, in qua pro- ximum quiſque dejicere ſtudet, ut illius ruin Aulici in- vigi. Dieria, exaltetur. Hercules, & Anteos quotidiè ſpe- in ndigno. Ctat luctatores: & tunc faciliùs debilior ſu- peratur ab Hercule, ſi extolli illum permit- Stromatum, Lib. XIII. 69 mittat, quàm ſi eum allidere conetur ad ſol uzi. dalicas Siquidem tenuis virtutis homines in aérein eve- as. rome⸗ cti, velut reduces Antei, facilias opprimun- tur. Sic follis ſi allidatur, altias ſubſilit, pro- Cenſoses jectus ſublimè non raròô rumpitur. Quod ve- uorum, rô mirandum eſt: à Viris circumſtantibus Chriſtum crudelis, & barbara iſtiæc depreſ- ſio toleratur. Neſcio enim quo pacto, aflue- ti, calcando Mundo, pedes ſervorum Dei Ho- Religioſi mines faciliùs calcant: rarôque proximis par- a ſeca⸗ cunt, qui ſceptris, & parentibus non Peperce- lares. re. Quam ſæpè, qui ad orandum explicant manus, pedes aggravant ad deprimendum! lantes indiſereti. Honor mutisats: Quæ in tenebris dixiſtis, in lumine di- centur, & quod in uurem locuti ef- tis in oubiculis, Pprædicabitur in tectis, Verſ. 3. Cautè proindè loquaris quicumque loque- Iineuæ ris, nam dicentur in lumine „ quæ in um-“ra. bra dixiſti. Illud autem meminiſtie oportet, g nigzar, in lumine ideò dicenda, quæ dixeris, quèòd a, nue ampliora, & majora evulganda ſint commitſ- Seculari⸗ ſa ſecreto. Siquidem feracins, uberiuſque non““. ſemina duntaxat, ſed & verba in Sole germi- nant. Equidem reliqua omnia uſu deterun tur: ſola verba, quòô frequentis currunt per ora vulgi, eò magis augentur. Siquidem eun- do fama creſcit, ut flumina; quæ in ortu ſuo à fominis tranſmittuntur, territura procul ab incunabulis ſuis nautas. Nihil occultum, quod non reveletur: Neque abſconditum, quod non ſciatur. Verſ. 2. Imô, ut reveletur, occuli debet, tegique, , ,s ut exponatur. Humilitatis privilegium iftud ſuslima. eſt, quæ parturit lucem in umbris, fovet glo- iur. riam in probris. An non Abjectio inter ior- des paſtoritii muneris Davidi coronam archi- tectatur? Num Moyſes non latuit Pprofugus, ut illius ſapientia univerſæ gypto pande- retur? Ambroſio certé Thiaræ jubar elabo- ravit in fuligine oſtentatæ intemperantiæ ; Regnum Sylveſtro detulit in rupe latitanti. Nimirùm contemptibilia Mundi elegit Deus. Glandem contemplare; quæ, ſi exponatur, Apros paſcit, ſi verò humi defodiatur, ex- creſcit in Quercum, fuis frondibus Victores coronatura. Quam nunc miraris Quercum, Glans fuit; adeò & Siliqua Triumphis inſe- ritur, ſi latére patiatur. Pontificem habet Roma ſuis in faſtis præcipuum, qui ab Hu- militate abreptus è& cura ſuum, intra mœnia religioſæ Demiſſionis ſupremam Imperii di- gnitatem ſibi obſtetricatus eſt. Glans plane extitiſſet pecudis ſagina, niſi beneficio Humi- litatis adoleviſſet in Quercum. Quod in aurem locuti eſtis in oubiculis, Prædicabitur in tectes. Verſ. 3. 7 Exſtrui tecta conſuevere, ut protegant Linese verùm in proditione ſecreti , evulgaturo“". convertuntur in roſtra. Adeò per ea pro- kamiliari⸗ déêris, quibus maximè abſconſum te iri exiſti- tars ciam ſa- naveras. Semel dicta fupprimi haud poſ- Larisme. ſunt. . 70 ſunt. Quòd ſi fores, ſeneſtraſque occluſe- ris, ne prodeant, & tecto, ctun mniimèe cre- dideris, prædicabuntur. Ità facilhùs aeëris procellæ à tectis arcentur, quàm linguæ tem- peſtates infra tectorum munimina compri- muntur. Nota; auri unius, non plurium au- ribus, credita, & hæc quidem incluſa cubi- culis, mihilo minùs erumpunt, quà poſſunt, & quà non putas. Occultiora autem in cu- biculis ſecreta libidinum ſunt, quæ tamen enuntiabuntur à tectis. Nam tectorum lin- gua fumus eſt, qui ſi proſilit, ignem indi- cat, nec poteſt non aſcendere, ſi flamma in focis exæſtuet. Excute proindè ignem è domo; nam, ſi ardeat, fruſtrà ſperas tegendum, per tegulas evaſurum. Nihil aliquando in do- muüs penetralibus ſecretius foco, nihilque profundius: at nihil ejus favillis ſublimius, nihil fumo impotentius. Ignis abditus cami- no explicabitur, quique in ſuo foco rutilat, ater ſordere cogetur in aere, fumo ſeptus, & proditus. Beccata latere non poſſunt. Ne terreamini ab his, qui oocidunt cor- pus, & poſt hæc non habent amplius, quid faciant. Verſ. 4. Si noſtrorum ſpectaſſet Chriſtus feritatem ſæculorum, ſanè reperiſſet in Ethnicis poten- tatibus vim ſæviendi ultra cadavera: nam cæ- ſa quoque corpora diſcerpuntur. Nonne quinque Paſſeres veneunt dipon- dio, & unus ea illis non eſt in obli- vione coram Deo. Verf. 6. Da cira Si venales expoſitæ aves Deo adſunt, Deô- erga ſnos que ſunt curæ, quid deſperandum homini- bus? Verùm coram Deo iſtud evenit; nam ſæpins videntur homimbus, & Dei mente Dei ſervi expuncti. Erras, nam & paſſeres pereunt, & perimuntur; tamen unus ex illis in oblivione non eſt coram Deo. Miror autem, quare Chriſtus in confirmationem divinæ Pro- videntiæ eos adleget, qui cùm familiares do- mibus ſint, ſeſe facilè nutriunt. Mirarer ma- gis profugas, ſolitariäſque aviculas à Deo ali. Sedenim difficilias oſtendit, paſſeres in urbibus paſci poſſe, quaàm in agris reliquas volucres. Etenim his plures extenduntur la- quei, quàm eicæ præbeantur: diligentiuſ- que iis, quos familiares habemus, aditus om- tonfdentia his ad cibum obſtruitur. Quare expoſita di- l bomini vinæ Providentiæ Imago non ſolùm elegan- ne⸗ tiſſimè coloratur, ſed & nos quoque docemur, majori miraculo paſci, qui hominibus adhæ- rent, quàm qui procul ab humana ope uni ſe Deo committunt. Sed & capilli capitis veſtri omnes nu- merati ſunt. Verſ. 7. oledientia Non quicunque Capilli ſupputantur, ſed en be- hærentes Capiti. Obediens „ ſuéôque ad- ricisla. hærens Capiti Dei in ſe curam provocat. Plerique Martyrum beſtias, ignes, fluvios, enſes ipſos variis membris infixos, ſuperave- re, poſt rogos, & cædes incolumes. Nullius vixere corpora capite amputato. Adeò vi- Oliva tæ ſpes omnis interit, ſi à Superiore disjun- gare. Caput autem curare velim Capillos non minus, quam à Deo curentur. Qui, ſi Ca- Religionon piti eſſe cupiant decori, inæqualiter attonderi Zuat. ſeſe permittant. Non novacula, ſed forci- pe incidi debent, ſi retinenda capillamenti n venuſtas eſt. Fruſtrà ergo , & nontiſi inſi- in uuc pienter clamitant plerique æqualitatem ſer- = vandam vel in Eccleſia, vel in Cœnobiis: nam 12 Chi turpius nihil reperies Capite, undequaque de- mud tehtit tonſo. Quod ſi pro Capillis Affines interpreta- en ſonen mur, Eccleſiaſtici meminerint, veſtibulum Ec- 8 Gtitn cleſiæ à Clericis non adiri, mii tondeantur. nifo Utinam incideretur in Eccleſiarum, Provincia- hlene: rumque Capitibus infauſta propago Capillo- di rum: ſanè non tantùm ſtudii, ac operis in unuſu pectendo Crine inſumerent Primores Chriſtia- ſultt næ Reipublicæ. O quot excluduntur à Spon- Euleßafi. non Pe⸗ ſa, ejuſque ante fores perſtant, quòd eorum ei Aßines Qunn Capilli rore ſcateant, noctiumque guttis ma- hant rellet⸗ deſcant! Sanè ros cœli non pluit, ut ſteri:· ur, ſe lem comam irriget, ſed ut agrorum flores, Payemum ln daun, ac plantas fœcundet. Fruſtrà clamabis: Ape- odiun. Djnihr⸗ ri, Soror mea Sponſa: ſi Cincinni tui Cœli ro- Negveen re redundabunt. Et fortè, quòd rore Cincin- lnt. D. nos madefaciat, quam Sponſam diffiteri non Lute die poteſt, Sororem vocat. Si enim Sponſæ ſoda- Unmnl en les eſſemus, patrimonium Numinis nullà ra- nos fupy tione nobis, aut genio, aut ſanguine conjun- le, quie Ctis impenderemus: quæ transferri liberius in trumn din eos poſſe autumas, ſi Eccleſia Soror ſit Spon- bet, ſedi ſi. At erras: Nam ſi Sororem hac de cauſa Spon- ſigt po⸗ ſam appellas, appellaris ab ea Hoſtis. Ec- Chiiftus cleſiæ enim Frater eſſe non potes, quin illi ad- le ſun eo verſeris. Audi: Filii Matris meæ pugnaverunt Cant. u ß Ciceret: . contra me. Eſto proindè Eccleſiæ Sponſus, non Ii Cijun Frater: eſto horti concluſi Cuſtos, non Pro- Clle hum ditor, rorémque Floribus, Plantiſque debitum memoremn non derives in Cincinnos. . roflgate⸗ Glte, iit, Cùm autem inducent vos in Synagogas, irdhuden & ad Magiſtratus, & Poteſtates, ern nolite ſoliciti eſſe, qualiter, aut quid raſi reſpondeatis. Verſ. I1. Aeefte 8 . . . un amaturus Dabitur tibi, quid dicas ante Reges, Yligioſus Alten cire ſed, ſi traharis, non veròô, ſi curras, ad in Aule. dhe Neml. A eos. Violentus eſſe debet Apoſtolicis viris N Ea encub. Magiſtratuum, Principumque congreſſus: en Ool nam, niſi refugias celſitudinem throni, vix in u, Eed Eccleſia germinabis. Et erit tanquàm lignum, Plahe n5 nins vor inquit Pſaltes de Juſto, quod plantatum eſt ſe- Nr an cus decurſus aquarum. Qui planè ſitus non 6 ideò tantùm deſignatur vitæ Arboribus, ut ult hee eluvione fluminis irrigentur: nam ſecus de- Gen curſus aquarum vix conſitas videbis frugiferas “ ligen Arbores, Pyros, aut Ceraſos, conſitis pro- den l pe fluenta Ulmo, Populo, Vimine, & Arun- * dine. Ibi Arbor frugum fertilis pangitur; ethler h ut humili in loco floreat: ſiquidem ad ima ecuc aquarum decurſus eſt. Ergo adire Magnates 4 cnl. non debes; verùm, ſi ad eos inducare, noli kit en etur eſſe de eloquentia ſolicitus, nec quid reſ- eit pondeas, excogites. Reſpondeas, inquam: N R, um ut intelligas in aulis non nobis inſtituendos ſ⸗ ſermones eſſe de rebus publicis, ſed parce gtetder percontantibus ſatisfaciendum. Au A Alhkrei quomm ugebete Homo, nl Cältnn enobi e inni ill. Gdd weln lan Nunmmn: 1 Engnnin tandken Nennt ela dnble lbeed d e oehul! iu e ed ckle ur 1CN ,Derhetn n l,M Il. cicu n e,l i Stromatum Homo, quis me conſtituit udicem, aut diviſorem ſuper vos. Verſ. 14. Nelgiß In hæc verba reſpondit Chriftus roganti negotia vi- Cuidam, ut diceret Fratri ſuo, ut ſecum hæ- Eit: api. reditatem partiretur. At non rogarat hic marum Chriſtum, ut Diviſor, ac Judex foret hæ- temtoraliaæ reditatis, ſed petierat tantum, ut Fratri divi- Zaug . ſionem ſuaderet. Magiſter, dic Fratri meo, ut Aividat mecum hareditatem. Itäne hortari ad diviſionem, Diviſorem facit hæreditatis? Ità planè: nam, qui conſilium ſuggerit dividen- di, Diviſor meritò appellatur. Hinc diſcat unuſquiſque, quam periculosè aliis facinorum ſuaſor fiat, & author. Si ſuggeſſeris crimen, ut non pecces, non tamen innocens futurus es. Quin non Diviſor ſolùm fieret Chriſtus hæ- reditatis, ſi ad diviſionem Fratrem adhortare- tur, ſed etiam Judex. Quis me conſtituit Ju- Deio leſa. dicem, aut Diviſorem inter vos? Nimirùm rarò Diviſorem expoſcimus, quin Judice egeamus. Neque enim, divisâ hæreditate, lites deeſſe poſ- ſunt. Diviſionem tribunal conſequitur. Niſi fortè dicamus, à Chriſto Diviſorem Judicem ſimul enuntiari, quèd nullum inter Chriſtia- nos ſupplicium ſit immanius Diviſione. Qua- re, quicunque unionem, concordiämque Fra- trum dirimit, non Diviſor duntaxat is dici de- bet, ſed inhumanus Judex. Ecquam tandem in- fligit po⸗'nam à Humanitate exuit. Idcircò Chriſtus hunc diviſionis appetentem monet de ſua conditione: Homo quis me &c. Ac ſi diceret: Humanitatis oblitum te eſſe ſuſpicor, qui disjungi cupis à Fratre. Nam Eſauü dedidi- ciſſe humanitatem conſtat, paternæ non im- memorem hæreditatis, præguſtatà lenticula, profligatæ. Tum ad turbas converſus: Vi- dete, ait, & cavete ab omni Avaritia; quia non lbid. 15. in abundantia cujuſquam vita ejus eſt, ex his quaæ Poſſidet. Miror, quomodò à ſupplicatione Da- vidis Evangelium non diſſentiat. Etenim ille ne cupiditatis illicio tranſversum agatur, rogat, Averte oculos meos, ne videant vanitatem: PlnB. 7. amaturus eam procul dubio, ſi videret: hic autem circumſpicere jubemur, ut eam decli- Tempora- nemus. At non aurum ſpectandum objicitur, Ran gen ſed excubandum imperatur contra cupidita- teum. Oculos, inquit, intendite, non ut videa- tis, ſed ut ab Avaritia caveatis. Et fortè Da- vidis voto Chriſti imperium non adverſatur: Neque enim dixit, Videte Aurum, ſed vi- dete, & cavete ab Avaritias hoc eſt, Aurum Xue. u. 15. nolite ſpectare, ſed commodate oculorum aciem excubanti contra Cupidinem Liberali- tati. Idem emim eſt: Averte oculos meos, ne videant: Et: Videte, & cavete. Quòd ſi germa- niorem adhuc ſenſum rimari placet: Oculis explorandas ſuadet Divitiarum illecebras, ne appetantur. Tota namque cupiditatis fames in- de naſcitur, quòd inexplorata expetimus. Fu- Dirkie cos pervide, vide Dolos, Dolores circum- orit. ſpice Opum Sobolem, & pedem indè refe- Felicia TeS, quò, inconſulto impetu, malè pro- . . ifelivx. vidus ferebare. Aſpice ſignatum Nummum non imagine duntaxat Principis, verùm etiam Cruce. At ubi Crucem ſpectas, Delicias in- de exulare intelligas. Aſpice, quàm palleat Au- rum, quomodò Argentum in morem cadave- ris exalbeſcat, ut Grumena inſtar rei vincia- Rur, quâ patione catenis, ferreiſque ergaſtulis . * „Lib. XIII. 71 pretioſiora includantur: denique Gemmas, Eladzia tanquàm rabidos canes, non niſi circulis de- Satms. vinctas in publicum circumferimus. Mitto ego noctes inſomnes, dies infelices, horas luctuo- ſas, perque ſingula momenta Curarum mor- ſibus Cor laniatum. Ecquod lucrum iſtud eſt, ſi captivari Cor debet, ut Opes acquirantur? Neque enim reſidebit in pectore Cor, ſi ja- cere vis domi divitias: ubi enim theſaurus ve- Rer eſt, ibi eft & cor veſtrum, ipſius definitio- bid 34, ne Veritatis. Videte ergo, & cavete: ſiqui- dem ſi videris ærumnas Avarorum, eorum cavebis cupiditatem. Verùm ab Avaritia ca- viſſe generatim non ſufficit, niſi ab omni ca- veas Avaritia. Cavete, inquit, ab omni Avari- tia. Non unæ Opum inſidiæ: à tergo, & à latere oppugnant. Quarum ſi fortè vel minima ſcintilla hæſerit, totum deflagret pectus oportet. Ouia Ibid. 1f. non in abundantia cujuſquam vita ejus eſt ex his, quæ poſſi’det. Non quod redundat, ſed quod ſufficit, Vita eſt. Neque enim immoderata aquarum copia potus eſt, ſed naufragium. Qui ergo temperatè aquam propinas, ne familia- rem mergas: cur defluentium Divitiarum fluenta temerè hauris, nullo metu naufragii? Modico qneri ſuccumbunt membra, & præ- gravata Rard „quo nihil gravius, mens ere- cta perſtabit? Epulonem, quexn divitem lego, ad Manes depreſſum video, byſſi, purpuræ- que onere. J Quid faciam, quia non habeo, quò congregem frubëtus meos? Et dixit . Hoc faciam, Deſtruam horrea mea. Veri. 17. 18. Iſtudne facere eſt, diruere, quæ feceris? Avaritias Ità eſt. Avaritiæ ars ea eſt, ut ruinas dunta- Xat architectetur. Avarus autem tunc ſolùm ædificat,, cùm ſubruit, quæ malè excitaverat. Hoc faciam, deſtruam borrea mea, & ma jora faciam. Horrea, inquit, mea, non ſegetum. Ne- que enim avidiùs frumenta, quàm corda hor- reis Avarorum concluduntur. Seſe horreis in- cluſerat, quò meſſem. inferebat. Non enim indè abeſſe Cor ſolet, ubi Theſaurus infodi- Xlezmoſy⸗ tur. Et majora faciam. Ruinis opum diverti- “. cula amplificantur. Lernæo autem laborent veneno oportet, quæ ſui demolitione proger- minant. Sapienter planè: Majora namque hor- rea præparares, ſi prudens deſtrueres. Audi David horrea demolitione amplificantem. Diſ- perſit, dedit pauperibus, Juſtitia ejus manet in FPl. ni. 8. Jaæculum ſæculi. Et nos ſi dilatare cupimus hor- rea ad excipiendam ſegetem ternitatis, ea- dem diſſipemus, largà diſtributione frumenti. Sequitur: Et illic congregabo omnia, gi«˖k nua- Luc. 12 18. ta ſunt mihi, & bona mea. Viden' ut bona ap- pellat ſua, quæ nata ſunt illi: difficilè enim Di- Felteitas vitiæ poſſidentur, quin Bona putentur, in“ “. quibus ſolis requieſcamus. Et dicam animaæ meæ“ Anima babes multa bona Poſita in annos Plurimos: Requieſce, comede, bibe; épulare. Rarò Mniis Mortis memoriam rerum Copia non obliterat: memoria. rariùs non ſomniamus Sæcula, duàm dormi- mus in Auro. En iſte multos jam ſibi annos producit, quòd plurimùm annonæ collegiſſet. Ac ſi ariſtis vita defenderetur, eadémque foret Yelicitat ſegetum menſura ac ſpirits. Porrò quàm va- inanis- na, quam inanis, quaàm imaginaria Divitia- rum eſt ubertas! An non intueris, admonen- dam lbid. 19. Felicitas noxia. Felicitas infelix. Ibid. 20. Lelicitas. D'r't'a n xia. Tbid. 21. Kterna- yum obli- Vio. Fel'citas noxia. . 72 dam Avari Animam eſſe in tanta exuperantia frugum, ut reſciat, ſibi abundare, quæ voret. Itâne exundant horrea, fatiſcunt agri meſſium pondere fatigati, & adhuc non advertit felicis anima Bona plurima repoſita in annos pluri- mos? Plumea ſanè Ubertas, aurâque inanior Copia, quâ penè obrutus, monendus es de ejus in tuam domum adventu. Nemo onuſtus in- genti ſaxo monitore eget, qui eum de ge- ſtato pondere faciat certiorem. Hinc mirum non eſt, ſi inanis cùm ſit Felicitas, huma- nam mentem non expleat. Id autem erui- tur ex conſequentibus verbis: Requieſce, come- de, bibe, epulare. Equidem ut epuleris je- junandum eſt, deliciâſque abſtinentià antever- timus, ut iis liberalius, avidiuſque indulgea- mus. Satur enim venter favum calcaret, te- ſte Salomone. At humanarum rerum tanta eſt inanitas, ut poſtquàm earum plurimùm deguſtaveris, tanquàm famelicus epulis inhiare poſſis. Verborum ordinem nota: Requieſ- ce, comede, bibe, quid tum? fortè ſatura- ta recedet Anima Fortunati? Fortè recum- bet? Epulare, inquit, Itaàne comedis, ut epuleris ? Nullius certè ſucci ii mundanæ Felicitatis ſunt cibi, quibus hauſtis, tan- quaàm jejunus amimus animatur ad epulas. Comede, bibe, epulare. Ante quæ præmi- ſit, ordine ſanè præpoſtero, Requieſce. Poſt epulas decumbimus, non antè. Nimirùm terrenarum iſta conditio Opum eſt, ut quieſ- cere non permittant, quos implerint. Vigi- léſque trahit Purpura noctes, tragico cothur- no occinit Seneca. Itaque non ignara mali Avari iſtius mens Animam hortatur ſuam, ut requieſcat antequàm epuletur: futurum e- nim prævidebat, ut vigilaret curarum æſtu in Opibus. Requieſce, comede, bibe, epulare. Conſequuntur comeſtionem epulæ, quia irri- tamur Terrenarum rerum copiãâ, non exple- mur. Sic filius ille prodigus, voratâà omni ſubſtantiâ, ſudm quoque ſaginam eſuriit. Se- quitur: Nulte, hâc nocte animam tuam repe- twunt à te, quæ autem paraſti, cujus erunt? Jam patet, quod ſæpius ſapientum voce definitum vix credebatur: Pecuniarum ſcilicèt compen- dia diſpendio Salutis comparari. En ab hoc divite amma ipsà nocte, quàâ de horreis cogitarat, repetitur. Quod verbum aper- tè indicat, Dæmoni eam oppigneraſſe, ut opes augeret. Vix reperies, qui Opes poſſi- deat & Animam. IIlam enim produnt;, ut has teneant. JSic eſt, inquit, qui ſibi theſaurizat, & non eſt in Deum dives. Horrendum ſanè di- Gum : ecquis Divitum evadet? Theſaurizo, inquies, ego quidem mihi, ſed Jejunium in- dictum ſervo, ſtatis diebus interſum Aræ, Paſ- chalibus ferüs communico. Miſeret metui. An hoc eſt, Divitem in Deum efſſe? Spirituali- bus hoc eſt abundare Copiis? Fame perires;, niſi jejunares, prorsùs contabeſceres, niſi An- gelorum pane ſemel in anno reficerere. Ve- rùm vix famem evaſiſſe, num ſit Divitem in Deum eſſe, tu videris. Abraham Deo Di- vitem aio, cujus expandebantur opes pro Deo. Theſaurizabat, ſed ut collecta Deo impen- deret. Nonnihil tamen ſolatii hinc Divitibus impertitur: Siquidem fieri poſſe concedit, ut ſimul quis theſaurizet; & Dives in Deum ſit. Non enim dixit, Sdic eſt, qui ſibi the- ſauriz at: ſed qui ſibi theſaurizat, & non eſt in Deum dives. non pertingat, proxima tamen Oliva Quis autem veſtrùm, cogitando, poteſt adjiicere ad ſtaturam ſuam ubitum unum! Verfſ. 25. . At ille ad dignitatem malis, boniſque arti- pien: bus evectus, creviſſe videtur. Falleris; cu- Taeete. bitum potiùs unum familiæ, ſiatuiſque ſuis, non ſuæ ſtaturæ adjecit. Quæ ſpectas or- namenta Trabeæ, celſitudinem Sedis, ſo- lium Poteſtatis, Nomen fortè illius, Stem- mâque, non illum extollunt. Ità enim repit Afecdta, humi, earumdem cupiditatum cœno invo- e N- lutus in curuli ſella Majeſtatis, ut repſerat, H in humili, ſordidâque Fortuna. Altiori re- endiur. ſidet fortè loco, ſed nequaquàm Altior. Deo enim, Virtutique, in tanta aſſurgentis For- tunæ celſitudine, magis decrevit. Certè Sa- lomon erectus videbatur ſuper omnes Re- ges terræ: cubitus tamen ille ſuppoſitus ſta- turæ ejus haud fuit, quam mox ad ſimula- cra Moabitidum proſtratam indoluimus. No- lo tamen omnes amandare ex aula: ſed vo- Tir malia lo cogitationem eos uni debitam Deo, non euas. fruſtra in meditandis Honoribus deterere. Ideò dicit, quis veſtrüm cogitando poteſt ad- Aulici. jicere ad ſtaturam ſuam cubitum unum? Non omninò interdicitur munerum uſus, qui- bus ad Altitudinem devenitur. At Cor à fa- mulatu liberum ſervet, qui currit ad bravium. Iatemtis Laureæ, ſi libet, ſervias, ſed de ea non co- Weli uas gites. Amor & ſolicitudo Auhcis exprobratur, von noxia. non opus. Etenim qui laborando adjicere for- ze, 5 tè poteſt ad ſtaturam tuam cubitum unum, ws /z. cogitando non poteſt. Sequitur ratio adhicien- nant ſecu di ad ſtzwrarn cubitos plurimos. Conſiderate, rral inquit, lilia agri, quomodò creſcunt. Huc, ſed ds Hy. huc, adeſte aulicorum phalanges, quorum , frequenter labori honorum fructus non rel- At. pondet. Conſiderate lilia agri, quomodéò ereſ- lbid. 27. cunt. Non laborant, neque nent. Illa candor co- De: honeſtat, Vos calliditas tegit: Illa erigunt ſe- stoe ſe, Vos humi jacetis: Cœlo Illa aperiuntur, miner. terræ Vos inhiatis: intùs ab IIIis ſervatur au- rum, à Vobis in ſinum Aſſeclarum profun- ditur: Illa non laborant, Vos curarum æſtu exagitamini: Illa non nent, quis verò Veſtrum Anbirie. longum ſpei ſtamen non deducit , non me ditamimi, tenuius ſemper reddi filum, quò dhi ad remotiora capienda producitur magis . ideôque fragilitati obnoxium? Contractius ſpartum fortius eſt, & quamquam ad ſemota Aulieus non promd⸗ trahit ſecu- , Dauf⸗ ſtaturam cu- dati. liliâ- Solicitude craſtini. Mternoru memoria. Aulico- rum ſyes. riàs. Si ergo adjicere cupitis ad bitum unum, divinæ Providentiæ fidite, que contemplati projicite colum, temperate labores, continete aurum, candorem induite, coœlo dilatamini. Quia tamen accommodatids Lilia Caſtos referunt, quàm Aulicos; en tibi Pudoris exemplar in flore. In flore, inquam⸗ tibi Caſtitas adumbratur, ut fragilem eam eile memineris, ac in ipſo Sponſi horto concluſo, munitôque, ſepiendam ſpinis. Terræ hæret, cshitet humilitatem conſtantiämque ſimul amplexa. cura- Candore perfunditur: neque enim Lilio ſimi- lis haberi ea Caſtitas poteſt, quæ ,Pudica in umis corde „ verborum Scurrilitate decoloratur. Subridere ad aliorum cachinnos, gratulari ad ſa- lutationes aſſentantium, munuſculis oblectari amicorum, procul dubio Nigredinis prænum tii ſunt, non candoris excubiæ. Periculis stiam etiam non e⸗ Etert. Hos e ne tetramn interitun terrena Lilu cl⸗ ſoe im tiendi ſilorum dem Li renti in- Pudor, 4clleos Qoniam tanumn 1e PoCorem Roſ non lolta ſt nitti *⅓ Pinarum erſo pr net viribu Ptram pat eſe Cando Wn Provi Purpina es In Gen . a in clbe Uant nert⸗ 10 rie getat, unind s, guit ir lgant. Eten E Don, pen glori imun. mngClliſius ve l. Uobis eſſe GCendoqe ſit et gn (ligenm rart in Gn⸗ Klor ſpentillim gniemn in 1 0 ℳ fem, & mlem, ſe⸗ A delcl a ul iſſerer (etet Ruß ed, cun (lant Re de . Conlc . 8 l panen Ance: GN Mpontur 8 er rgen 4 . 4 re 10 tuint⸗ fin Attem ; „, nts , ntorg, etiam obnoxia Pudoris eſt converſatio: ut è ſolo ſi Lilium evulſeris, paulò poſt aruiſſe ſpe- n Ctabis. In intima ſui parte flaveſcit in aurum: non enim opes animi ad gloriæ pompam ex- poni debent, verùm cohibendæ in animo ſunt. E terra prodit, ſed quàm maximè à terra ut Flos recedit, ita quoque Pudor refugiat. De- nique ſenectuti proximum Lilium eſt, cùm terram verſus folia retorquet: nec procul ab interitu illam crediderim Caſtitatem, quæ ad terrena deflectitur. Memineris etiam calathum Lilii clauſum erumpere: Caſtitas enim, quæ ſuæ initio converſionis aperta eſt, ſeu gar- riendi libertate, ſeu ſuorum proditione con- ſiliorum, non adoleſcet in Lilium. Quod qui- dem Lilium in nivem albeſcit, ſed trunco vi- renti innititur: non enim florere diù poteſt Pudor, ſicut Lilium inter ſpinas, niſi harum aculeos ſpe felicitatis conſecuturæ adamarit. Quoniam verò ad amoliendam magis Terre- narum rerum curam, quaàm ad inſerendum udorem inductum eſt Lilium, miror, cur Roſa non magis in ſymbolum Caſtimoniæ ex- poſita ſit Apoſtolorum oculis, Florum impe- rattix & Verecundiæ ſidus. Nimirùm nativo ſpinarum vallo munita Roſa non tam videtur & cœlo præſtolari ſuppetias, quàm ſuis ipfſa- met viribus ſe tutari. Adde non cuivis Pur- puram parabilem eſſe, cuilibet verò paratum eſſe Candorem: ex quo conſtat, nemini de di- vina Providentia deſperandum, quam non Purpura extorquet, ſed Candor promeretur. 1bid. 28. Ni antem fœnum, quod hodie eſt in agro, & cras in elibanum mittitur, Deus ſic veſtit, quan- Felices ny tò magis vos modicæ fidei à Quod antè Lilium sdmiraw dixerat, nunc, mutato ſplendore vocabuli, di. Fœnum appellat, ut noſtri temporis Salomo- nes, qui ſe Lilia jactant, Fonum ſe eſſe imel- Felices ligant. Etenim Lilio vix quidem comparari Sa- non ſaper. lomon, Salomonéſque poſſunt, cum omni ta- Cellæ mor. MoX A. indobumn. Alese Clando biant. men gloria ſua Lilium non poteſt non eſſe Pignirs Fœnum. Cujus pompam omnem Sapienter non muse, Chriſtus veſtem dixit: ut diſcas, non innatam mores. nobis eſſe Felicitatem, ſed additam, eam quandoque depoſituris. Et ſanè Dignitas ve- ſtis eſt, quam detrahi oportet, ut dormiamus. Quis enim in Honore quievit? Quis non la- boravit in Throno? Hac fortè de cauſa, le- ctulo Salomonis Punica mala adjecta ſunt; ut ſapientiſſimus Rex ambitioſos doceret, non requiem ineſſe Regibus vel in ſtrato, ſed la- borem, & illum quidem non delicatum, aut mollem, ſed rurali non abſimilem, eumque, ui dedolare poſſit columnas, iiſque Punica Dienitas mala inſerere. Et quidem, ſi in horto poma miſera. ſereret Ruſticus „ molliùs laboraret: nunc verò, cum è metallorum duritie florere fa- ciant Reges aurea poma, quis illos labore non confici arbitretur 6 Etenim ſi in ſudore vultus panem duntaxat è molli humo extra- himus: quæ ſudoris & copia, & ærumna imponitur, quùm non in aprico, ac excul- to colle, ſed in umbris conſtrati lectuli, ſed inter argenteas columnas portentoſo ſœtu ma- la aurea progerminant? Davidis id clarius au- thoritate firmatur, qui, ut teſtaretur non quietem ſomm, ſed culturæ labores pati Re- ges in toris, ruſticano uſus vocabulo :. Riga- bam, inquit, per ſingulas noctes letctum meum. Quos ergo in aurea culcitra dormire feliciter credis, hi ruſtico occupantur labore in plu- ma. Ni autem fœnum, quod bodiè eſt, & cras Ethicæ Comment. Tom. VI. Pl. 6. 7. Stromatum, Lib. XIII. in clibanum mittitur, Deus ſie veſtit. Lilium Cireum- es? noli eſſe ſecurus. Lilium quoque compu- ſpectio tatur in fœno: quéôdque hodiè mves candore e SRer. exæquat, cras flammis immittitur, & flam- Fare. mas emittit. Plane Salomon niveus quando- que radiabat, citò tamen Mulierum externis igmibus deflagravit. Nota, in alibanum, in- quit, mittitur. Time proindè manum „ quæ à radice revellit: non enim aris ſemper admo- ventur flores, qui leguntur: ſed ſæpè quos blandè à ſoli humilitate levamus, tradimnus flammis. Si terræ hæreas, non eſt, quòd cli- Religioſus banum reformides. A radice præciſus, & or- vectas nare poteſt, & ardere. Flammas quoque con- H z- cipit flos, non ad uſum, ſed ad ſupplicium. 4, 2,7 0οsε Et vos nolite quærere, quid manducetis, aut quid bibatis: & nolite in ſablime tolli: hæc enim omnia Gentes Mundi quærunt. Verſ. 29. 30. Evangelica paupertas, ſi terrenorum exo- Humili- nerata pondere, non extollatur, beata eſt. In- zas in per- naſcitur tamen, neſcio quâ ratione, facilius lectis. detritæ veſti ærugo ſuperbiæ. Ideò Chriſtus, Superbia. cum eos ad deponendam eſcarum curam hor- tatus eſſet, monet, ut in ſublime non tollan- tur. Quis enim neſciat leviora ad altiora pro- Religioſi ſilire? Quis autem divites poſſidere opes affir- non ſper- met, quarum ex Evangelio conſtat eſſe dun- nant ſa- taxat Quæſitores. Hæc enim omnia Gentes ulares. Mandi quarunt. Si quærunt, quid manducent, & bibant, inter Opes ſunt Mendici. Si verò Tempora- habent, & quærunt eſcas: terrenis, apertum lia non eſt, non expleri bonis, ſed irritari. Nimirum explente alienis ſemper Avarus inhiat , propriorum pertæſus Amaritiem. Mercator enim Nobili- tatem appetit, ineſſe ratus Paludamento dul- cedinem, quam non experitur in Nummo. Nobilis deſtitutum ſe Opibus plorat, arbi⸗- tratus Auro condiendam inopis ſplendoris Ca- lamitatem. Opulentus Eques Byſſum cupit, ſine qua opiparam Meniam faſtidit. Paſtor o- vium David mercaturus Felicitatem, Regiam vel oppugnatam in caſtris adit: Sceptro cla- rus & Regia profugit ad Eremum, elongâtque ſe à ſplendore Regni fugiens in Solitudinem, recepturus Gaudium, cujus exilium miraba- tur in Solio. Verbo, hac omniæ Gentes mun- di quærunt: quarunt, inquit, non habent. Ad- de, Mundi eos gentem dici: Quorum enim eſſe videtur Mundus, miſerids hi Mundo fa- mulantur aureâ compede prægravati. Pater lbid., 38. autem veſter ſcit, quoniam his indigetis. Non superior eſt, quòd ſoliciti ſimus: Patrem habemus tempora- indigentiæ noſtræ apprimè conſcium. Pater lis piovi= ergo dici non debet, qui ſubjectorum neceſ- Ali t, ſitates etiam corporis negligit. Si Pater es, conſialsns non videas tantùm curſim eas conſiderans, ſed dumJ. ſtudioſiùs illas, exploratis inopiæ cauſis veſti- ges. Scimus ea quoque, quæ non videntur. Non omnes adeò frontones ſunt, ut ſuas ape- rire miſerias ſuſtineant; quibus, niſi Paſto- ris prudentia opem ferat, conficientur. Sciat; non videat tantum, quibus Oves indigeant; nam cui pallium fortè non deeſt, ſi rimeris, deeſſe cognoſces interulam. Verumtamen quæ- Ibid. 31 rite prinum regnum Dei, & juſtitiam euss & bhæc omnia adjicientur vobis. Magnum pro- grra fectò inter humanum, cœleſtéque regnum Disfelin, diſcrimen intercedit: hujus enim tranquillè ₰ 74 potit, eſurimus adhuc, & cupimus: illius autem feliciter candidati, rerum omnnum co- piA diffluimus: hujus non explet poſſeſſio: il- Ambitio lius ipſa vel cupiditas ſatiat. Quod autem tam ſanda. parabile regnum, cujus ſi tantum petitor ſis, Tempora- abundè in eo paſcare. Igitur ſi copiæ tempo- lium re- ralis expetis beatitates, regnum Dei ambi, rum con. cujus illa appendix eſt. Regnum autem cœlo- temptus, rurn ſi quæris, habes: terrarum verô imperium Severitas. ſi habes, non diù habebis. At non mihil hoc etiam ex loco ad Reges clementiores dimanat: qui, ſi annonæ Copiam ſuis in provinciis ſuppe- tere cupiunt, eam ſciant Juſtitiæ culturâà pro- venire. Fiat pax in virtute tua; & abundan-, tia in turribus tuis. Turres armorum apparatu horridæ in horrea convertuntur: neque enim ad frugum ubertatem excoluntur agri, ſi ferri aſperitatem exhorrueris. Juſtitia divini regni quærenda eſt, quæ nec nævos in Angelis pa- titur, ut hæc omnia adjiciantur nobis. An non lectulum Salomonis, in quo aurea Punica ſpe- Ctabantur diſpoſiti undique enſes propugna- bant? Vel lectulus pretiosè florebit, éque ſte- rili metallo Punica germinabunt, ſi Gladio- rum Acie, tanquam Juſtitiæ Sole excoquan- tur. An non Turris David in Canticorum fer- tilitate exſtruéta, enſibus undequaque ſcate- bat, ad terrorem iniquorum? Qui plantavit in Evangelio vineam, non eam muro ſepfſit, ſed ſepe circumdedit. Noluit enim ſontes re- pelli tantum, ſed & dumorum aculeo ſau- ciari. Quin molha ſpinarum vulnera ad cuſto- diam infirmiora probata ſunt. Inter vites enim illas propago ruſticorum tam effera adolevit, ut Domim quoque hæredem interemerit. For- tè ſuaviorem retuliſſet fructum, ſi non ſpinis, ſed telis vinemam munivifſſet. At, dùm pu- pugiſſe viſum eſt ſatis, ſuum in Filium obver- ſos enſes ſerò dolhuit. Si pungimus, vulnera- bimur: ſi vulneremus, nec pungemur: adeò neceſſaria Severitas eſt, ſine qua non vinum vites profundent, ſed prodigiosè ſitient ſan- guinem Fihorum. Reges id meditentur, quo- Pl. 121. 7. Tribula- tionu re- medinm. Agricul- kura Ve- rum tardius exilit è theca enſis, quam dies erumpat ex umbris. Nolite timere puſillus grex, quia com- placuit Patri veſtro aare vobis reg- num. Verſ. 32. pati pe Quid regno cum grege? Num Oves aptæ Chrifo. ſunt ſceptris? Quare non Apoſtolos, non Diſ- Bastien- cipulos, non Duces eos Chriſtiani exercitus, Perſecutio Vel ſaltem Homines non appellavit, inaugu- zoleran. raturus eos ad regnum? Nimirùm non bellan- de. do, ſed patiendo imperium cœlorum invadi- Deggln: tur: nec Milites, ſed Oves tantùm occiſionis “ occupant regnum. Agnus enim occiſus ab ori- Eocleſia- gine Mundi dignus eſt accipere regnum, an- ficos ve- te quem Semiores coronas ponunt. Ut ergo ros non eos ad ſolium per tormenta;, doloréſque per- Pompaſed venturos eſſe doceret, gregem appellavit, aereik „ cCm de adipiſcendo regno redderet certiores. sorporis Gregem quoque Apoſtolicum cœtum nuncu- renan. pavit tum maximè, cùm eum ad imperium tiant. provehebat, teſtatus Ovium potiùs manſue- tudine, atque obedientià Eccleſiæ thronum ſtaturum, quàm dignitate, faſtuque Princi- pis. / Oliva Vendite, quæ poſidetis, & date eles- moſynam. Verſ. 33. Quare non magis dilargimur villas, do- Eleimo- mos, greges, gemmas, & gazam univer- a. ſam, quæ jubemur vendere, ut largiamur? Eccleßa- Nimirùm ſublevanda paupertas inopum eſt, Kici tedi. non ditanda. Diſtrahantur proindè poſſeſſa, s non quò pluribus ſuccurratur, & parcius. Geiming age,t ri etilam liberalitatis coronam vult, quæ pri- a as. mùúm vincit, cùm fundos haſtæ ſubjicit, ſe- da. cundum revectura triumphum, cùm contra- Status ctam ſummam proſundet. Primùm terram cal- vedioei⸗ cat, tum commutatas in aurum glebas fortius 17,,. ſuperat; præſertim cùm non totum ſimul, ſed ia nu. guttatim projiciat. Sic Abrahamum ad necem rianz compulſurus Iſaaci, excitat à ſomno, de Fi- Haredes, lio quem diligit monet, ire longiùs jubet „„ - cæterâque imponit fuſius à Patribus, eà ſuper Siherior hiſtoria, explanata. exerceat Fervorem ubjecto⸗ Facite vobis ſacculos, qui non vieraf . cunt. Verſ. 33: . Itâ-ne pecuniis non æraria locupletantur, Avaritis ſed ſacculi contexuntur. Pecuniarum videlicèt nerplbi- ea natura eſt, ut ad majora ſemper poſleſſo- 7, res exſtimulent: atque ideèò ſſacculis magis ſar- na. ciendis idoneæ ſunt, quàm arcis implendis. explent. Opes enim non ditant, ſed capacitatem ex- Agricul- tendunt rapiendi. Qui ſacculi, æterni ſunt, ſi u el. opibus feliciter exhauriantur. Quin & theſau-² rus indeficiens coacervatur ex profligato pa- trimonio: Theſaurum non deficientem in cæ- Luc. 12. lis, quò fur non appropiat, neque tinea cor- 33 rumpit: ubi enim Theſaurus veſter eſt, ibi & cor veſtrum erit. Quæ vox myſteria innume- ra occultat. Primum: Tunc non deficiunt in Ccœlo Theſauri, cùm deficiunt in terra. Sterile Des dare ſanè metallum eſt: at germinat, ſi non cola- Aaceihe- tur. Reliqua ſemina humi defodiuntur, ut pullulent: Aurum, ſi defoderis, perit; ſi ege- ras, illudque profliges, Aſtris rigatum erum- pit in Spicam. Nimirùm non ſterile Aurum eſt, ſed Solum, Glebaſque dedignatum, inter Sidera floret, Deique conſpectum pro dole habet. Cur veròô in coœlo, Theſaurus indefi- ciens futurus eſt? Audi: quéò fur non appropiat, inquit, neque tinea corrumpit. Fur non ap- propiat, ait, compilaturus, audeo dicere, ſi accederet. Occaſiones hinc arcendas intellige, cum quibus periculosè congredimur. At ſicut Fur non appropiat, cur de Tinea idem non dicitur: ſed ferè irruifſe videtur, cùm tantum ad corrumpendum perhibeatur invalida ? E- nimverò familiaris adeò Tinea Auro eſt, e- zrie jſque viſceribus itaà innaſcitur, ut enervarl „zſere. quidem poſlit felicitate Loci, comprimn ve- rò, ut non naſcatur, vix poſſit. Quid ergo Aurum Auro vilius, quid Opibus putidius, quarumn corruptibilitas nec Coœlorum incorruptibilita- te purgari poteſt, quin ex iis Tineæ ebulliant. Equidem humano corpore nihil corruptius: illud tamen à vermibus futurum in cœlo im- mune, Loci beneficio, didicimus ex Apoſto- lo. Naturalem proindè Auro fatendum eſle iſtam cum Tineis affinitatem, quæ nec dirimi Patriæ mutatione, ſed temperari duntaxat, poteſt. Vbi enim Theſaurus veſter eſt, ibi eſt . cot Felicitais gumn Cot eh . . irerel lur ile i0i Ilu0 Nigenct Ceutt in Cor mech, gangue! iim, qu gud epil milor Ii ſetus hul ſri cumn 0 ela ſt Ie yr uni ollnt ſinili inum uptiit ie Lmunc; Clolos, in 15 Noytiu e edlucem De nr (i unbos mutur n is ſaintilh, mt geld nonn ta 1 um Cligo, H Ils leclt al Pe anes ti inligent ſer nma (atu pudo 6te Mun con arüti lunt Ee Imm manibn 66 Ormamentorn il. Vini ele ext 1. Mß bber Ee aiuunbretn in Neid ad Apol 3. i. H, d n * 1 erhuld eſſe Kdpicitate Ee Ueta ltere a un lugn Eemen . Dor 6e In erd ſin te Gin iit u lan — rYelicitas gor veſtrum. Quid illud, enim. Undè dedu- noxis. Ctum iſtud Cordis fœdus cum Pecuniis? Ni- mirùm non Pecuniarum profligatione lætatur Deus, ſed poſſeſſione Cordis; quod abfutu- rum Coœlo declarat, niſi eò Pecuniæ inferan- tur. Non enim licuit Opes habuiſſe, quin no- ſtrum illæ habuerint Cor. Cohæret ita huma- Avarz., num Cor Opibus, ut nullaà poſſit ratione ab Wierso- iis revelli, ſi ſemel hæſerit. Quare, ſi illud ra oblui., aliquò transferri cupimus, eò primum præ- mittenda eſt Gaza. Dubitabas fort, quo paſ- ceretur innata Pecuniis Tinea? En humanum Cor meditullio Auri infuſum ad delicias, ſa- tiémque Tinearum; quas Nobiles non ità dixe- rim, quòd cunas ſortiantur in Auro, quàm quòd epulas nanciſcantur & Corde. Aquilæ ſi- milior Tinea, quàm Vermibus: Auri namque fſœtus humano Corde ſaturatur; quòd diver- fari cum Opibus nequeat, quin concivis, imòͤ eſca ſit Teredinis. Sint lumbi veſtri præcinéti, E& lucernæ ardentes in manibus veſtris: & vos ſimiles hominibus erpectantibus Do- minum ſuum, quando revertatur à nuptiis. Verſ. 35. Confiden- tia in ho- minibus. Aulici miſſeri. I nunc, & Mundo Cor devove. En Do- minum in nuptüs, & famulos ab epulis ex- cluſos, in occurſum paratos Sponſi redituri, Nuptias verò haud itaà laudaverim, quando reducem Dominum præſtolantur ſervi præcin- Cirum- ti lumbos, & facibus armati. Nimirum ar- edt. mantur cingulo Caſtitatis, ne qua eis è nup- Matri- tiis ſcintilla, per Dominum, inhaletur. Faces menia. verò non tam noctis umbræ, quam nuptia- Guala. rum caligo, induxit. Vix enim oculatus ali- quis redit ab epulis, ubi cæcus Amor occæ- Cahita- cantes potiones propinavit. Lucermis ergo in- Te ws. diget Dominus à nupti's redux, ut ſua curet: indigent ſervi cingulo, ne eorum nuptiarum Servoram afflatu pudor vacillet. Nunc verò quis Domi- curaba- norum conſiderat, nunc Servi ſuæ curæ con- lenda. crediti lumbos præcinctos habeant, inque eo- Servi. 2 . . Arn Erelta- rum manibus ſplendeant faces? Quodvis in eis m on tici & Ornamentorum curamus, unius cinguli incu- Religioß rioſi. Utinämque non eos ponere cingulum, veri nipit facéſque extinguere jubeamus, ut à paruùm H Pudicis libertis libertas peccandi, & impudi- Cinſeien- Cà inumbretur, & meticuloſa exſolvatur. Nunc verò ad Apoſtolos imperium Chriſti transfera- tur. Hi, quamvis ad purum excocti, ſine Famæ cn. Cingulo eſſe non debent, nec ſine face; tum, 1é. ut cupiditates ſuas frœænent, tum ut eorum opera latere non poſſint in tanto lumine col- ii, cusia. locata. Itaque non placet quorumdam Caſti- Moriis tas, quibus latibula placent. Secreti amator mwemeria. lucernam ponit, ut ſervet cingulum. Cingu- Teuszte- lum verò ſine face non fulget, ſed mordendi agic. rabiem irritat. Undè verò mutuabimur Lu- 6 cem, quâ lampades ardeant? ex umbris ſepul- chri. Et vos, inquit, ſimiles hominibus eρ=. btantibus Dominum Junum, quando revertatur à nuptiis. Ged tia ape- rienda. Caſtita. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum ,Lib. XIII. Beati ſervi illi, quos, cuùm venerit Do- minus, invenerit vigilantes. Amen dico, quoòd præcinget ſe, & faciet 11105 ſtaragire „O tranſiens mini- ſtrabit illis. Verſ. 37. Beati ſervi illi, quorum is Dominus eſt, Servire qui & Miniſter eſſe non dedignagir. Unum Peofeliv’ autem ſatis mirari nequeo, cur ſola commen- fabili-= detur in iſtis Dei ſervis Vigilia, & non magis „ . ab eis Opus exigatur. Quid tandem præſtitit um me- ſervus, ſi vigilet otioſus? Cur vigilantes, moria. & non operantes facit Deus ſervos diſcum- bere? Nimirùm non poteſt non operari, qui vigilat. Otium enim exſurgit, quuùm dormi- mus æternis. Altiorem adhuc tamen latére Eec-leſta- cauſam putarim dilaudatæ adeò Vigiliæ. E- Kiei A- nimverò de ſervis domüs Domini, hoc eſt, varitiam de Eccleſiaſticis Viris hic ſermo eſt; qui, ſi oderinr. Pecuniæ cupiditate (quæ Somnus dicitur Di- vitiarum in Scripturis, & Plalmis) non ſo- piantur, cuſtodiæque non fiant inepti, pro- cul dubio à Deo præmium conſequentur. So- lus metuendus, arcendúſque Somnus Divitia- rum eſt ab Eccleſiæ Proceribus, quo morta- liter ſopirentur, qui excubiis domus Domini præficiuntur. Porro inſomnes eos vult eſſe, Manera, non in prima tantùm, & ſecunda, ſed in tertia quoque vigilis. Multi enim Honoris Dignitas veſtibulum ſubeunt, odio in Aurum armati: **s M. quos paulatim Metalli fulgor faſcinat. Plures Propaſits in prima, nonnullos in ſecunda, vix quem- vetinéda. quam in tertia vigilia invenies Pecuniarum ſor- des pertæſum. Nimirùm ad multam noctem Perſwve- excubare ipſis quoque excubiis laborioſum. "antiz Placet jam ad Patres-familias traducere non Bad Vigilias, ſed Vigilum mercedem. Et illud ergfs. hinc primuùm diſcant velim, Dominum ſe præ- wilias. cinxiſſe, ipſümque per ſe famulis miniſtraſ- Rex An- ſe. Niſi enim Famulos ipſe paveris, pro cer- licis con- to habeas ab Oeconomis, & Subpræfectis e: negligendos. Id verò præſtiteris, ſi te præ- gat. e⸗ cinxeris. Siquidem tantam in ſubjectos ſeu be- nevolentiam, ſeu curam tuam Miniſtrorum aut rapacitas, aut ſævities non eludet. Præci- dendum tam implicati labyrinthi filum, ut charitatis vinculo ad curam Subjectorum de- ducaris. Præcinget ſe, & faciet illos diſeumbe- re. Præcinget, inquit, ſe, non ab alio præ- cingetur. Quis enim audeat Superiorem à va- na rerum cura retrahere, niſi ipſe ab iis ſe revocet? Tu te cohibeas, chlamydemque;, quàâ impediris, ab inceſſu contrahas. Cæte- Saperies rum, nili prolixiorem togam adſtrinxeris, nun- invigiler. quaàm affectum, quem ſimulas, ſubjecti de- Cure ſui prehendent: hic enim calcaneo maximè, ex?NRas. Gregorio, deſignatur, qui ſub promiſſa chla- myde latet. Et tranſiens miniſtrabit illis. Vel, Superior quòd reliqua non negligat, dum Servos cu- ovideas rat, vel, quòd & alis præſtiturus beneficia 7 a diſcurrat. Nihilo minùs, etſi tranſiens min- ſtraturus ſit, præcingit ſe: adeò non perfun- Ctoriè perfunctoria obiri debent. Hoc autem ſcitote, quoniam ſi ſciret Pa- rerfamilias, qua hordâ fur veniret, vigilaret utique, & non ſineret per- fodi domum ſuam. Verſ. 39. G 2 Potius Principiis Oscaſio fugienda. Tentætio- nü reme- Aium. Mortis aski vio. Epiſcopi. E ecleſtia- Kicoriem reditus. Luc. I2. 43* 76 Potius locum, quà perrumperet fur, quam horam, quâà advemret, noſſe deberet Pater- familias, ut periculo provideret. Sed tam dili- genter omnia novit, ut præſtò eſſe poſſit , quocunque aditus exploretur. Verüum;, cur domum non ſineret perfodi, cùm è re futurum videatur magis ſi introgreſſum deprehendat, quàm ſi terreat ingreſſurum. Itaà latronis dex- tera, apud Apuleium, auſa reducere peſſulum, confixa oſtio clavo eſt. Nimirùm excubandum nobis contra vitia eſt, ne irrumpant, vix ea emiſſuris, ſi, diffractis moœnibus, irruerint. Arceatur procul Animæ latro: non enim poe- nas de eo ſumemus, ſi ingreſſum expugnave- rit, ſed dabimus. Vide Hieronymum puellas ab epulis removentem, quas mavult ſecuriore, licèt obſcuriore palmâ, de hoſte, ſine con- greſſa, triumphare. Fortè pomum decerpſit Eva, ut fortiùs rejiceret; quod ut cepit, cap- ta protinùs eſt. Bethſabeam fortè, non ut a- maret David aſpexit, ſed ut viſam conſtantiùs Domino immolaret: at non ità fœminæ ardor, ut Bethleemici unda fontis, excutitur: uſſit enim illicò impura favilla regium illud pectus, divinæ Legis ærarium. Qua horà non putatis Filius hominis ve- niet: Ait autem ei Petrus: Domine, 3 dicis h bol. . act nos dicis hanc paraboiam, an ad omnes?! Verſ. 40. Planè mortales tanta Mortis oblivio cepit, ut jure optimo dubitare Apoſtolus poſſit, num & ipfi deceſſuri ſint, quà horàâ minimè putant. Itaà enim ſecuros eos conſpiciebat, a- deòque terrenis occupatos, ut perſuadere ſibi non poſſet, incertos eſſe de hora ſui obits, qui adeò tranquillè peritura tractarent. Divi- tem intuere diffluentem deliciis, indulgentem ſomno, inhiantem trabeæ, elatum ſtemma- te; iſne tibi videtur hominis ſimulacrum, improvilum Mortis adventum extimentis? Quis putas eſt fidelis diſpenſator, & prudens, quem conſtituit Dominus ſu- per familiam ſuam, ut det illis in tempore tritici menſuram?! Verſ. 42. Diſpenſatores ſuper familiam Dominmi Su- premi Eccleſiæ Præſules procul dubio ſunt: quos non Panem diſtribuere Chriſtus vult, ſed Triticum; idque in menſura; nec uni, ſed omnibus ex familia. Triticum, inquam, ad ſementem faciendam ſuis Præſules largian- tur, non panem ad Delicias. Intelligant, qui dignitates in Eccleſia quærunt, bonum ſe opus deſiderare, non lautam menſam, culturæ la- borem, non honorem dominats. Tritico ſa- cri reditus comparantur à Chriſto: ut, qui accipit, eos ſibi in pauperes diſpergendos in- telligat. Quod ſanè triticum præberi debet à Primoribus parcè, & , ut Lucas ait, tritici menſuram jubemur diſpenſare. Vix enim fa- ciendæ ſementi idonei erunt Eccleſiaſtici, ſi copioſiori abundent frumente. Rurſus, ut det illis. Illi non ſunt Ille, quem unum omnibus anteponis, & ſolum fortèê, cæteris neglectis, infarcis. Verüùm, quod ſequitur, cautiorem facit diſpenſatorem. Beatus, inquit, ille ſer- vus, gquem, cum venerit Dominus, invenerit Oliva ità facientem. Audin'? Niſi Mors te occupet Digni, hâc ratione Domini triticum diſpenſantem non mung quamvis id præſtiteris tuæ initio poteſtatis , mores. non proderit. Etiam Sol in ortu albicat, ſuum- que ad aſpectum intuentium aciem admittit in meridie excæcaturus audacem. Ergo, ut Afabili. beatus jure dicitur, quem ita facientem Mors ““ inwaſerit „ ità infeliciſſimi habendi ſunt, qui cùm primo vere bonorum autumnum Prætu- lerint, ad poſtremæ ætatis autumnum vel a- varè fruges contrahunt, vel ſtultè inter cha- riores diſir ibuunt. Quod ſi dixerit ſervus ille in oorde ſuo: Moram facit Dominus meus venire: & cœperit percutere ſervos, & an- cillas, & edere, & bibere, & ine- briari. Verſ. 45. . Suſpecta ſeveritas eſt. Quis enim exiſtimaſ- Zelus in. ſet, tam rigidum erga conſervos ſervum, diſeretus. Mancipium eſſe Voluptatis? Et tamen eorum Réfume- ſanguinem exprimit, quò ſecuriùs vinum po- v"e. tet: Virgas exerit, ut hauriat calices: ſævit, Cenſeres ut epuletur: degenerique artificio ex aliorum aliorum. doloribus ſuas delicias expreſſit. Ideò inopi- “nele natò Dominus ſuperveniens, dividet, inquit, H eum, partémque ejus cum infidelibus ponet. Luc. 12. Quorsùm iſta diviſio? Ut fſcilicèt, quæ tege- 46. batur feritate, & ſeveritate mollities retega- Correltio tur. Quantùm mellis ferienti aculeo frequen- ußoſr. tiſſimè ineſt! Tonant Nubes, & in nos ful- mina contorquent, ſibi Irides paraturæ. In- volvebatur enim illis virgarum faſcibus diſſo- luta in delicias mens perfurentis Servi, & fa- ciléè putabatur Voluptatis oſor, cujus dextera vulneribus militabat. At cordis inſpector Deus epotos calices, ingeſtâſque dapes palaàm om- nibus oſtenſurus, duas in partes diſſecat, eum- que cruciandum cum infidelibus collocat. Quod Matthæus clarius, ad rem noſtram, his ver- bis ediſſerit. Dividet eum, partémque ejus po- Matth. net ocum bypocritis. Quare non magis cum ira- 24. 51 cundis, & truculentis deputatur, qui tam inhumanè ſervos exceperat? Nimirùm non ſæ- vities eum ad cædem compulit, ſed bibendi libido impulit, cui ut tutius ſubſerviret, ſi- mulato zelo manum ferro inſtruxit, ſamulum- que dilaniavit, non ſanguinis ſitiens, ſed fa- lerni. Et ſanè à communi uſu diſſentit, quod hic à Luca conſcribitur; qui degene- rem ſervum verberaſſe antè, quam bibiſſe af- firmat; cùm homines conſueverint à vino in furorem agi. Nimirùm non ſola vini prægu- ſtatio abducit à mente, ſed & vini libido, atque cupiditas. Quare dimovendum te mente ſcias, non guſtu duntaxat vini, ſed & deſi- derio. Miraris mero tantùm ineſſe feritatis, Gals cùm ſuavitatis tantùm inſtillet? Bacchum me- pluptas mineris inter fulmina, Poëtarum patrocinio, „exia, ſuperſtitem, Joviſque pertæſum innoxium la- tus, fulminantis dextræ fragorem adamaſſe. lanem veni mittere in terram, & quid volo, niſi ut accendatur! Verſ. 49· humanum ge- & Glori. lis pervoris fons. Tribus potiſſimùm peſtibus nus perditur, Auro, Carne; quâ ratione liberari poſſimus, accommoda- tum m . 14) Culla tan inte l Fiit ni tuln ſon 1 Mndo; ae bei Nen ertl Gor exeſ 4 Ardor d o eumm gbibi ſo lalet in p & mewor / liſnna n0ℳ. Ferl. Ultabas 66 (uifum extendetur. te non val Ced iln ce angutte⸗ Ulu beptiſnii no dareſice (ibes cor Tündam me Cns à Cru uat, amt A Uoemn. mun Mn Pice ni ſil kntim enlim m Uet lgitur, Iln tebellarit klltit uunn Utertis, n⸗ 1 eclt lnen krange 4 Frninen, Ralo wſei Een, einn l Dr nlerta Eledkis Status. Divitis ind'Per ies, Am- den, & Voluptas ven item. Mortis memoria. Jugum Chrhi ſaa ve. Tepiditas Latitiam ſpiritual: extinguit. . Parentum Nu di n L . Evange- e lica. Ne, go e 1 Pax cor- Grittn de .o ſ n & hworeln 4 , “ N tn iele ilet! Nch, Neumn , gtelnminnnn, lugbeen 56 Ml, l Mrn! el Stromatum tum Ignis pharmacum proponitur. Etenim vo- rax Flamma foœnum Carnis, florem Gloriæ null ratione virere patitur; Aurum verò non tam abolet, quam purgat. Ergo, ſi divinus in te Ignis non ardet, ſcito illi pabulum Car- nis & Gloriæ ſubtractum, nec Auri ſuppoſi- tum fomitem. Auro iti licet per ignem, ſed Mando; foœnum verô Voluptatis, ambitioniſ- que flos ſtare nequit cum Cœleſtibus flammis. Alges, flore Honoris vernas: friges, niſi Car- nem extinguas: non cales, ſi Auri in te ar- dor exæſtuat. Denique, quare Chriſtus Evan- gelicam perfectionem Igni contulit? Num, qued Cozlum petat nobile Elementum ² vel quòd Caduca conſumat? Vel, quèd Cineri- bus quammaximè conſervetur Sepulchralibus Ardor divinus? Ignem optas? Cinerem para, quo eum tegas. Ipſa Flamma Cineres dabit, quibus foveatur. Neque enim ſanctus Ignis calet in pectore, quin Mortis te undequaque & memoriâ, ac cinere reſpergat. Baptiſmo autem habeo baptizari, & quo- modò coarétor nmuſqueäaum perficiatur! Verſ. 50. Putabas inveniri anguſtias in Cruce? En Chriſtum coarctatum, quòd tardiùs in Cruce extendatur. Anguſta Crux eſt, ſed in ea ſta- re non vales, niſi toto corpore dilateris. A- deò ipſa quoque Crucifixi pozna docet à Cru- ce anguſtias exulare. Coarctaberis, ſi inchoati baptifimi non ſuſtinueris perfectionem. Quas enim in ſpinas ſeſe induit, qui intra ſepem domeſticæ diſciplinæ amplitudinem quærit? Quibus compungitur ſtimulis tepeſcens quo- rumdam mens, nec in Cruce fixa, nec ex- torris à Cruce? Putatis, quia pacem veni dare in ter- ram? Non, dico vobis, ſed ſepara- tionem. Verſ. 5I. Non Pacem aà ſe terris redditam negat, ſed tantum non eam gratis dediſſe fatetur, quam Parentum potius, & Filiorum amore, tanquàm nummo accepto, vendidiſſe inſi- nuat. Igitur, cùm ſanctè adversùs Patrem fi- lius rebellarit, diſceſſerit à Matre filia, diſ- ſenſerit nurus à Socru, tunc Pax germinabit in terris, quæ Pax dicenda non eſt, quando à Deo diſcedit, ne diſcedat a Sanguine. Mat- thæus evangelii ſui capite decimo pro verbo ſeparationem, ponit gladium: ut nos doceat, ex gladio naſci Chriſtianam in corde tranquillita- tem, oleamque non Columbæ inſitam ori, ſed labiis inſertam Accipitris. Non ofſculis, ſed laniatu excolitur Olea. Hinc diſcas, fruſtrà Pacem ſperari ab eo, qui à Parentibus E- vangelico cultro non disjungitur. Cæterùm af- finitas iſta verborum Separationis ſcilicèt, & Gladi, promiſcuè ab Evangeliſtis invecta, aperté nos monet, ſeparationem non fontem belli eſſe, ſed bellum: & ſimulatam barba- riem eſſe, ſi ab iis ſepareris, quos odiſſe per- negas. Illud enim, quod fortè cum Luca Qeparationem dixeris, à Matthæo dicitur Gladius. Ethicæ Comment. Tom. VI. . „ Lib. XIII. 77 kilius in Patrem Pater in filium, & ſuum. Verſ. 53. Miror cùm Chrifti gladio Pater à filio, fi- Vaie. lia à Matre, à ſocru Nurus ſeparentur, qua- re nulla Fratribus ſeparatio imponatur. Nimi- rùm fratrum vel tantam eſſe vult Chriſtus concordiam, ut, cæteris diſſidentibus, idem eos ſentire velit, vel tam raram inter eos eſſe gratiam, ut gladio opus non habeat, ad eo- „sjia. rum mentes disjungendas. Neque enim Fer- ⸗gem fliis ro, ſed Auro fratrum animi dividuntur. Quis omnskus enim hæreditatem partiri valuit, ſalvâà ani- At. morum concordis? Eſaü à Jacob non Enſis, Teſes ſed Benedictio diviſit. In Joſephum frater- a;, num armavit manipulum non Chalybs, ſed Chlamys. Regnaturo, non Sævienti adverſa- bantur: Aſtris, & Sole in putei tenebras eſt demerſus. Invidia inter a= quales. Filiorlsnz educatio. Paterfa Superior idem Om- nibus ſet⸗ Cum videritis nuhem orientem ab occa- ſu, ſtatim dicitis: Nimbus venit: & ita ſit. Verſ. 54. Quam multi in ſerenitate, majeſtatéque Di- Eledio gnitatum procellas deprehenderent, ſi ab Status. Oriente Felicitatis ad vitæ occaſum reflecte- Mortis rent providum oculorum obtutum! Planè, memoriae etiam dùm in Ortu fortunæ recubas, con- Eleclo tra te ab Occaſu ſurgit turbo procellas partu- Seatus. riens. Videres procul dubio, ſi tuum medi- Fælicitas tareris Occaſum, ſudores tibi imminere, do- infolix. loréſque; ſtatimque receptui caneres ab inu- Felicitas tilium turba negotiorum, quemadmodum ab Eere. agrorum cultura recedunt agricolæ, ubi cain- am . pis unpendere procellam intuentur. Indè temptus. fallimur, quòd oculos in Orientem intendi- mus;, noſtri pertæſi proſpectum Occasus. Con- Pl. 58. 7. vertentur ad veſperam. Metus enim adventan- tis tempeſtatis in cavernas terræ nos compel- let, quemadmodùm ad eremum exſtimulatus eſt Bruno hujus recordatione Nimbi, quo op- preſflum exhorruit virum, inter primarios A- cademiæ præceptores, graviffſimum. Nimbus quidem, etiamii eum non aſpexeris;, irruet;, téque imparatum opprimet. „3 . . Cum autem vadis cum adverſario tuo ad Principem, in via da operam li- berati ab illo: ne fortè trahat te ad Judicem, & Judea tradat te exabktori, &ρ exabtor mittat te in carcerem. Verſ. 58. O laqueis undequaque obſitum iter ad Re- gias! En Ambientis interceptam cupidinem, ipsumque & via felicitatis raptatum ad carce- rem. In via es ad Principis benignitatem Ambitio. fortunatè progrediens? ſcito eàâdem ſemitâ & ad Regiam feſtinari, & ad Supplicium. An Rex deli= non, poſt multùm viæ, à ſolio non procul g«αsρ anlis Aman in crucem repentè actus, ociùs Car-“6. cerem, quam Sceptrum obvenire terentibus viam Regiam intellexit? Imitarentur tamen cuperem Evangelicum Principem Principes Chriſtiani, ad quos ſi pervemire nequirent aſflentatorum turmæ, niſi prius per atrium . 6 3 Judicum . Dignita: 70 tranſirent; non tot Palatia procul zur confe- dubio redundarent Ambientium quiſquilis. venda. Planè via ad Principem, domus Judicum eſ⸗ ſe deberet, ut iis tantùm liceret Regiam fu- bire, quos Innocentia ſuis literis munitos ad eam tranſmittit. Ergo in itinere ad Princi- pem Judex ſedeat, ut pro ſuo arbitratu Ju- Ritia honores merentibus largiatur, utque ſo- jus tantum ſit Candor purpuræ Candidatus. Caveamus, ne navigantium ad Trabeas Ma- giſtratuum Cynoſura è ſpecu Pluti, non é Cozli Limbo affulgeat. Rurſus, in via ad Principem carcer obſtat: quia ſcilicèt non ra- rò Invidorum calumniæ Juſtos ad ſupremas dignitates provehunt. Hujus teſtis veritatis extat in Ægypto Joſeph, qui & Carcere tan- quam è& carceribus devolavit ad Regnum. I- gitur & regiam formides, quam carceribus intueris obſeptam: & Carceri intruſus non deſperes, cùm ex eo iter pateat ad Sohum: & Principes ſi aulas expiari cupiunt peſtibus, viriſque compleri, Juſtitiam in gradibus ſta- tuant, & compedes, ut quos Zquitas Virtu- tis compertos, tranſmiſerit, ipfſi recipiant, quôque ad eam Sontes remiſerit, excipiat Carcer. Non enim abeſſe debet carcer ab au- la, quæ eſſe ſolet criminum officina. Et for- tè& Salomonis regnum tot in partes diſcifſum eſt, quia ad Regnantem non Juſtitia tantùm deducebat, ſed- Amor fortè nimius, in gradi- bus purpureis medius. Vico tibi, non exibis inde, donec etiam noviſſimum minutum reddas. Ut video, non criminoſorum, ſed oppigne- ratorum carcer hic eſt, quem in via ofſendi- Ambiti, nus, quà devemtur ad Principem. Et ſanè Juàam quam multi patrimonium dilapidant, ante- zrodiga quam videant faciem Imperantis! Ergo qui- ſt. cumque curris ad aulam, viaticum para; nam futurum eſt, ut in medio itinere auro exone- ratus, catenis, ferrôque opprimare. Ergo non facinore, ſed inopia Reus vinciere, ſi feſtines Avaritia ad Aulam: quæ, non rarò apud impios Do- & Mune- Minantes, plùs in accedente egeſtatem damnat, ra- uaàm crimen. Si benè nummatus te inferas, P Sar oſculo excipiere, quamvis ſulphur eructes. Pau- mnfiren- Periemn nemo ibi non deſpuit, florentem li- dg. cèt, & fulgurantem. Unus inibi habetur ful- guritus, non quem Jupiter aduſſerit, ſed quem Plutus non oneraverit. Inſamio fabulas memorando. Sanè: ſed furor Aularum me do- cuit, inſanire. E fodinis Coronam, ubi malè mali regnant Principes, extrahes, Laureâ- que inibi non lauro, ſed auro efformatur. Quèò pluùs deſcenderis prædo metallorum, eòô altius eveheris, rapina obſtetricante Syrma- ti, & Paludamento Prodigalitate proludente. Nummis ſeritur Conſulatus, & Faſces te an- teibunt, ſi ſecures, & virgas anteiverint Mu- nera. Congiaria à Principibus parùm ſapien- tibus dantur, datur à Congiariis Principatus. Arcæ dilapidatio fundamenta jaciet Dictatu- ræ, & ſi-tuum expugnes Erarium, Capito- lium expugnabis. . Severitas. Judex probus Ac. cu ſatore; in vidos puniat. Luc. 12. Oliva EP X C. A P. III. 8. L U-C . Sicut àlli decem & octo, ſupra quos ce- cidit turtis in Silos, & occidit cos. WVerſ. 4. Urris exſtructa erat prope fontem Silos: Circum- vel quia rarò non extollimur, qui nobis ſpect:⸗ Mundi videmur; vel quia, poſt lavacrum perſedin. propugnaculis muniendi ſumus, & acriori cuſtodid ſervandi. Itaque, qui ad aquas Si- loë properas, non munditiem indè duntaxat haurias, verùm etiam, ad propugnandum can- .V dorem, Turris exemplar deſume. Quin & ipſa duherliz interdum propugnacula, miſi benè firmentur, erie nos produnt, opprimuntque. Ideò emim den- “ tes Sponſæ gregi tonſarum comparantur in Canticis. Dentes enim dAeâ firmitudine præ- validi, & ad vorandum idonei, Ovibus com- Religioß ponuntur, quæ vorari ſolent, & dentibus levee mandi. Nimirùm fortitudo, cui fidimus, vir- Perdtis tutéſque, quibus innitimur, ut vigiles tutantur, ſo,aans ita inertes graviori diſcrimini objiciunt. Irr- alios. tat enim adverſarios Opulentia, niſi vel ſeve- Hanili- rè& ſervetur, vel liberaliter in excubias ex- pendatur. Verbo, Turris Siloë oppreſſit, non defendit, quos fons abluerat: & Oculus vitæ humanæ cuſtos, Davidem prodidit: ſiquidem ſomno, quo ſpiritus reparatur, non rarô in- tercipitur vita, ut ſuo teſtantur exitio Rilara & Iſboſeth. Sequitur : Putatis, quia & ipſi Luc. 13. debitores fuerint, præter omnes. IIlis ſolis infli- cta clades; ſed etiam illis debebatur. Adeò Dei Juſtitia neminem perimit immerenten;, & fupplicio complures ſubducit. Cur verò op- 1awidis preſſos iſtos ad aquas Siloé, tantæ cladis de- D bitores appellat, & non magis reos? Nimi-¹“ rùm, qui ſtolas ſuas dealbavere, faciliùs ſocios opprimunt, tum ut ipfi candorem ſuum emi- nus oſtentent, tum ut, alliſis in lutum ſociis, eorum comparatione ſqualoris medicatus can- dor longiùs effulguret. Quare, debitores ap- pellantur oppreſſionis, quia ſuorum corporum depreſſionem divinæ Juſtlitiæ debebant; qui aliorum famam depreflerant, iniquàâ cupidita- te præcomii. Arborem fici habebat quidam plantatam in vinca ſua, & venit quærens fru- Stum in illa, & non invenit. Verſ. 6. I nunc, & minima contemne;, grandium arie duntaxat excubitor. En Ficum, in Veteri Te- ſtamento foliorum prodigam primo Adamo, p,vteih- fructibus ſecundo, ſanctiorique Adæ inanem , imyir. in Evangelio. Quæ enim Adam profusè te- mum. xit „ JEsUM non pavit. Sapienter proindeè re⸗ David teſtatus eſt, non caſurum & Ligno fo- ru Rium, quod daturum erat fructus tempore clida. opportuno. Igitur ſi minima negligamus, im- Sauperiof piilque in parvis nos aptemus;, deficiemus in minum maximis: non enim projicit folium;, quod un, i Juſto Lignum comparatur. En Ficus, quæ maximi folis malè uſa peccantem obtexit, Pomins negligent⸗ omino zehir Pla 5, eolull Mut mti, vrvunit Ctan 1h Uellan oſ⸗ gu 10 usis 4 pul 6 iote Auls ( deſceenck k tete⸗ Culodis Vulnuntq Tegatun tlut. cits pur Verum 2 Iationenn dleamus. endkenlen4 linitte il ja im 1 eluden ilent Fie Crate Gil felamen, le, in ſe ir tits Eeri itr ilum hun- an ſe Iiehic mn tlle alit mnnt eluptiros lur ſetiorumn unmn , Qu Pig räinndank uif. hons inſtr St tam in N1 e Ims, gun A. . n Leeptta dlel inu 11 & co nid, Kione curat e Ins Tem H Dammarn inii Uhn ietar .ld. Nin tot znatie Minmg nor Germumt, 4 i N t . . . ing Molci rin untit, ſec Uns i tiin Deche Dent, Ut is Eir delamor iun Ilk, pile i Antpentur nen lesi a I dt, u Ann l Urgo ne Eeli a Ellim nee Modeßia Domino denegat fructum. Verùm non tam hne ſpiri- folia objeciſſe pernicioſum extitit Ficui, quàm rz. eorum texturâ conſuiſſé perizomata rebel- Zelus ob- . 3 ; Ir; haud ex- ſervantis lanti, ſceluſque texiſſe. Nimirum hau ex neglzdtus. Pectandi ſunt in vinea Domini fructus ab iis, Accuſa- qui toti effunduntur in tegendis ſceleribus, ziones ex ad publicam quietem retegendis. Ut enim Handto frigore novus David lues audaciam, ſi vel 1. Saulis chlamydem præcideris, quaâ ejus eru- beſcenda teguntur; ità ſterilitatem non effu- gies, ſi prævaricantis obtexeris inhoneſta. Te- cta retegere, venatoris eſt Canis, non fidi Cuſtodis. At graſſantem peſtem occulere, vulnuſque diſſimulare, hoſtis, non civis eſt. Tegatur vulnus, ſed poſtquàm unguento pa- tuit. Cæteruùm ſi non curatum obvolvetur, citéô putridum ſeſe fœtore, ſaniéque prodet. Verùm ab agricola, cultoréque iſtius Ficus rationem extenuandi ſcelera, non tegendi, diſcamus. Jubenti enim Domino, ut plantam Luc.13.8. ſterilem exſcinderet, reſpondit: Domine, dimitte illam & boe anno, uſque dum fodiam circa illam, & mittam ſtercora. Nequaquam ad eludendum furorem Domini ſuppoſititios inſevit Ficui ficus, ſed illius minimè infœcun- ditate diſſimulatà, remedium magis, quam velamen, ſterilitatis exponit. Quôdque mire- re, in ſe quodammodèô invidiam infœcundi- Superier tatis derivat. Dum enim aggeſturum ſe circa minor ex- illam humum promittit, tacitè inſinuat, id a a . ſe antehac factitatum non eſle, quod obſfli- Harioe tiſſe naſcituris fructibus fatetur, quando eos Jſupremos. erupturos ſperat, ſi fodiat. Ecquis umquàm Zelus a- ſuperiorum ſuæ vertit deſidiæ vitia ſubdito- aimarum rum? Quis ſecurim avertit excidentem, & dets,igre⸗ fœeundantem ſarculum profert? Nimirùm la- Ecleſia- boris inſtrumenta pertæſi, ex arboribus non Kici de- tam in publicum bonum fructus procura- ereta ka- Mmus, quam ad privatum imperium noſtrum S ſceptra decerpimus. Nota: Arborum ſterili- ntentio . . . veva. tas & commotione ſoli, & ſtercorum inge- Corresio ſtione curatur. Stercora verò in Scripturis Di- vinis Temporalia ſunt, quæ niſi ſuppetant, ab ammarum fructu procurando Evangelica e arbor retardatur. Scilicèt concionabitur, pa- erigendi. 4 3: . Zeasot- Rem totàâ die corrogare coactus. Sine oleo ſenvantie flamma non ſplendet, ſine fimo arbor non Fätus. germinat, abſque neceſſaria annonæ copia A- superier pPoſtolici viri ſterileſcunt. Porrò hæc appo- S nantur, ſed poſtquam circa eam foderis. Ità ali debet. enitn Eccleſiaſticis miniſtrari temporalia de- bent, ut iis illi non abutantur, quos circa ip- Eceleſia- ſos vel amor ſtatuit, vel ſanguis. Humus ege- mitis, Lapſ: blanaè Rir * ratur, viles undique circumſidentes herbæ us ne . . . . . ceſſarii. extirpentur, tum divitiæ ingerantur, ad fru- ctuum ubertatem, non ad luxuriem aflectan- Pelas a- tiutn. Legis cæremonias Paulus arbitratum ſe Dags R.. eſſe ait, ut ſtercora quò Chriſtum lucrare- gulare,„ tur. Ergo ad fœcunditatem plantarum ſterileſ- etſervan- Centium neceſſaria eſt tam exacta legis diſci- tia. Rinn „ ut ne cæremoniæ quidem negligi poſ- int. Ait illi: Mulier dimiſſa es ab infirmita- te tua. Et impoſuit illi manus, & confeſtim erecta eſt. Verſ. 13. Cur Lazarus Quatriduanus ſolo vocis im- perio & ſinu mortis eruitur, & Mulier incur- Vex ope- vVata;, poſt vocis imperium, manuum mini- Tsm. ſterium expectat, ut ſurgat ? Hujus rei cau- Stromatum, Lib. XIII. ſam Evangeliſta exponit, cùm ait: Erat au- Luc. 13. tem docens in ſynagoga eorum. Tunc ad mira- 10. culum infirma eſt lingua, cùm doctrina po- ulis erogatur: dexteræ tunc exigitur labor, ut quæ verbis prædicas, factis, rebuſque ge- ſtis confirmes. Quin, ambas ſuper curvatam fœminam à Chriſto impoſitas manus Lucas te- ſtatur. Nunquàm enim animarum morbos cu- Felaes g- rabimus, ſi non ex tota mente earum incolu- aimaram mitati conſulamus. Plerique ſupra poœniten- zibil que- tem animam alteram, qua illos abſolvant, &t. manum tollunt, alteram ad ejus demittunt munera, ut ſeſe vinciant, libertatémque ſuam alieno auro illaqueent. Ambas requirunt A- poſtolorum manus Peccantium morbi: ut enim uno ſi pede incedas, claudicas, ità turpiùs tuus claudicabit Zelus, ſi alteram tantum ma- nuum in ejulantium ſalutem impendas. Tur- piùs, mihi crede, manu claudicat Sacerdos, quam pede: qui profectò tenetur, ſi tenet. Videamus, quid murmurantibus reſponderit Chriſtus. Non oportuit ſolvi à vinculo iſto die Sabbati? Domine, ſi licet, non ſolven- dam Sabbato dixerim? Ut quid enim reſol- Talentori vatur ad opus, quâ die operari non licet? aſus. At hinc docemur, vires nobis à natura indi- Iatentio tas, non ut vanè eas in terrenorum procura- recka. tione deteramus, ſed ut Deo immolentur, ejuſ- Spiritua. que in honorem beato otio impendantur. Sa- lia cate- naris, non ut labores humo excolendo, ſed * hræfo⸗ . . ⸗2 nenda. ne labores, feriando ab humanis, divinis in- tentus. Cui ſinnle eſt regnum Dei, & cui ſi- mile æſtimabo lud! imile eſt grano ſinapis. Verl. 19. Quis in poſterum minima negligat, quan- do grano ſinapis Dei regnum concluſum in- garva- ficiari non poſſlumus? O fortunati agri Evan- gelici cultores, ſua ſi bona noſlent ! Ec- quid non expectandum ab honorum abdica- tione, à deſiderio mortis, à vitæ odio, ſi & granulo naſcitur non ſpica, ſed regnum? La- tet anguis in herba? Latet etiam regnum in grano. At regnum Dei ſimile non eſt grano ſinapis quoquo modo, ſed ſi acceptum illud defoderit homo in hortum ſuum. Neque enim Coneio-⸗ ex rebus minimis tibi regnum proveniet, ſi ea aatoris prædicando, in aliorum ſparſiſſe corde conten- ſaænétitas. tus, in tuo non ſeveris. Diſſeminandum eſt Sinapi in proprio pectore, hoc eſt, Mortifi- cationis granum, ut adoleſcat in regnum. Et ſane quis in Eccleſia regnat, niſi is, qui ſuo in corde ſinapim excolit, ſeu Doloris, Familis- ſeu Pœnitentiæ? Sinapis autem, cùm excre- vitas eum verit vel intra nos in regnum, vel extra nos Hsculari- in arborem, recipere debet in Luce ramo- “ rum volucres cœli, non ſub Umbra trunci fovere noctuas, belluâſque terræ. Utinam ad nos ſæculares non confugiant, ut dehica- tius temporis tædium fallant ſub umbra no- ſtræ confabulationis: quam illi aurium illece- bram in ſua domo non conſequerentur, ſtolidis tantùm vallati ſervitiis. At ſi ſapimus, Arbor ſcientiæ ex ſinapi adulta, retinere debet in ra- mis acrimoniam ſeminis, regnique majeſta- tem, cui comparatur à Chriſto. Sinapr vel rami Mortificationem ſapiant. Et volucres cœ- Luc. 13. li requieverunt in ramis ejus. lIi duntaxat no- 19. ſtris delectentur colloquiis, qui ſacris pennis 4 6£ „ 80 & terrenis elevati, cœlum mente aſſequun- tur. Contendite intrare per anguſtam por- tam: quia multi, dico vobis, qitæ- rent intrare, & non poterunt. Verſ. 24. Haæc dixit Chriſtus ſciſcitanti cuidam;, num ria ſalu- ¹ nn Enimverô ſal- tis ardta. pauci eſſent, qui ſalvarentur. Concio 1 ſeria. ſitas, viam verô ſalutis doceri, eſt vera Sa- Seioli. pientia. Quare Chriſtus illam negligens, scientia hanc docet; néſque monet, declinandum in vann. Concionmibus à frivolis quæſtionibus, ſeridque populis ingerenda. At, quis divitüs onuſtus, tumiduſque faſtu perrumpere præſumit an- guſtam portam? Multi plane id pertentabunt, Pauci aflequentur. Nullus enim non diligit dies videre bonos, ſed rarus, qui Opum ſar- Luc. rz. cinam projiciat. Cam autem intraverit Pater- „5. familias „ & clauſerit oſtium, incipietis foris ſfare, & pulſare eſtium, dicentes. Quid in- cipietis foris ſlare? Num antè fuerant intus? Mierno. Nimirùm non antè fuerant intus, ſed neque um obli- ante oſtium ſteterant; verùm;, circumeundo ti. per terrarum delicias, à confinio divinæ Au- læ declinaverant. In fine vitæ, quando Deus oſtium clauſerit, tunc primùm peccator aſta- bit ante oſtium civitatis Dei. Audiamus, quid dicant, ut ſibi reſerent occluſam januam. Ibid. 26. Manducavimus coram te, & bibimus, & in plateis noſtris docuiſti. O Epicuri de grege Adulato- porci, & quid tandem effutiretis, ſi ſtabuli e, tentaretis hoſpitium? Ità-ne, quia manduca- ici, & g. . 32 177. . . Canßlia. ſtis & bibiſtis, aperiendum vobis aditum fe- rii impii. licitatis confiditis? Nimirùm vixerant hi in Conſularium ædibus, quas hi maximè pene- Pignitas trant, qui coram Dominis pergræcantur; quizus ce- hoc eſt, qui ingluviem Nobilium non mo- Terenda. dò non arguunt, ſed aſſentatoriis epulis, plau- ſibéſque confirmant. Utinàm nunc quoque non extent inter Fideles, qui Regnum Dei Eſcam interpretentur,; & Potum, ternæ- que gloriæ ſtolam deberi non cenſeant bene- volentiæ magis Benefactorum, quam meritis. 1bid. 27. Et dicet vobis: Neſcio vos, unde ſitis. IIIud Eledtio unde, animadverſione dignum eſt. Neque e- K u: nim qui ſint, ſed undè ſint, videtur quodam- i, is. modèò quæri: non quèd non attendantur plùs mores, quam loca: ſed quia unuſquiſque is Eeligionis eſt, qualis eſt locus, quem incoluit. In aula perfectie. Monachus non eris, non in foro Anachore- ta, non in theatro Caſtus, non Agnus inter Lecus no- arma. Quare non immeritòô undè ſint magis er: quæritur, quam qui ſint. Quare tibi incon- faius. fultè blandiris, quoties extra Cœnobii ſepta Religiof. Religioſam tibi vitam affingis. David in ſola- arbibas rio Regiæ domus corruit. Lothi familia non to- JIalutares, ta, & invita exceſſit à Sodomis. In vineis Noë Religioſs dormivit. Parentem extra Arcam Chamus ir- sdeundi. riſit. Latro extra Crucem latro, in Cruce pœ- Amieitia nitens. Nec Petrus aulam ingredi potuit; Tandta. quin perduellis ex ea abiret. Dices, Ergo La- Zarus mendicus damnatur, qui è domo Epu- lonis ad Chriſti tribunal tranfſlatus eſt. Er- ras: extra fores Epulonis mendicus jacuit: qmi, ſi intus fuiſſet admifſlus, vel Epulo non eſſet in pœnis, vel abeſſet fortè ipſe à refrige- rio. Neque enim tanta morum diſſimilitudo inter eos interceſſiſſet, ſi communi uli fuiſ- vandorum reſcire numerum vana eſt Curio- Oliva ſent & domo, & mensàâ. Aut enim Lazarus vitüs hujus Epuloris corruptus abiſſet & cœ- tu Popinonis, aut fuiſſent curata ſcelera UIl- ceroſi ſanctitate. Etiam Luna Soli admota ſplen- det. Etiam Vitrum fulgurat perfuſum Luce. Quin & Aqua incluſa Cryſtallo Ignem parit, ſi Solis radiis traliciatur. Diſcedite à me ope- rarii iniquitatis. Putarem Impios deliciarum Dominos eſſe, nunc verò earum eſſe dico Operarios. Quis enim unquam roſam legit ſi- ne dumis? Quis non in ſudore ſui vultus eſt ſaturatus pane voluptatum? Cui terrenorum cultori ſpinas, & tribulos terra non protulit? ut mirum non ſit, ſi Operæ potiùs dicantur, quàm Poſſeſſores Iniquitatis. Operari Imiqui- tatis ea quoque de cauſa appellantur, quòd lbid. Peccati damna. Voluptas avara. Felicitas infelix. ſtudiosè delicta architectentur, iiſque non in- victi ſuccumbant, ſed devoti adlaborent, ſer= viântque. Venient ab Oriente & Occidente, G Aquilone & Auſtro, & accumbent in regno Dei. Verſ. 29. Quare tardius ab Auſtro ad regnum Dei devenitur, quaàm ab Aquilone? Nimirùm fe- licitatis humanæ Meridies rarò incolas dimit- tit ad Deum. Non facilè, ſub Meridiano ſo- le, iter corripitur. Umbræ in meridie aman- tur, magiſque voluptatis, quam Dei memor eſt Meridies: Auſtrôque flante aromata Hor- ti concluſi per terram fluunt. Uſque adeò ab aſcenſu ſenſuum in cœlum nimia felicita- te revocamur. Quòd ſi Paradiſus Dei ſitus e- rat ad naſcentem diem, innocentiæ ſedem viciniorem intellige Dolorum Aquiloni, quaàm Auſtro Proſperitatis. Longiùs enim à Meri- die Aurora ſurgit, quàm à Septentrione: ci- tiuſque mœſtis, quàm lætis Sol Chriſtus exo- rit ur. Quia non capit Prophetam perire extra Hieruſalem. Verſ. 33. Ad eos hæc verba habuit, qui eum mo- nebant, ut ab inſidiis Herodis declinaret. Porrô intra Jeruſalem tantùm ſecuros fore Prophetas credideram, video tamen extra il⸗ lam eos perire non poſſe. Ergo loci inter- dùm ſecuritas periculum creat. Jeruſalem Pa- cis viſio interpretatur, ſed ſub extimo corti- ce amicitiæ, quæ oculis patet, mors latet, & bellum tegitur. EX CAP.-⸗XIV. S. L UC K. Et homo Hydropicus erat ante illum. Verfſ. 2. . V Ix ingreſſus erat JIusOs domum Princi- pis Phariſæorum Sabbato manducare pa- nem, cùm ecee Hydropicus illi adſtat ſuper menſam. O voluptates mortalium dolori con-“ ſociatur „ dolores conviviis terminas! Itâ-ne epulis calamitas falernis ſitibundus muſcetur hydrops Felieitas noia. 4 Felicitas infe elix. voluptas 6 i amarA conwi ſamam e v te hyd ſerautun Nogore⸗ od lbe tus. Ne aue eni lun eplen cr dinj r ſi Gen vnmm melita, N. . ette l Comn nmie fielii , Uitis au⸗ rel Pro d lol⸗ oeltes, Tnlre, N earum CAlumitaten On Itrud is, ſed el ſe lantun Uubenf eun gellin ad enin habet aſeichopico ſcri e Ninch ro comes Nanducaret Nctos 6 11 eftio ſcalam ex Eu, ſcbiri lnlent, Iun co⸗ — nn enh . Rn unn⸗ uni⸗ aonk 4 l y n init ſeumnbe nnit, 6, ui ſel 8. Jure in let 9, elae Aedri, HHH epulis E. Nl 5en 6 kſ k Mienni e de dn en e l orin tu expo leis Nen Ne ter NS. eholis Poi Elun, g 8 Judd Mia tor. N r elünn⸗ Mitnm umn onisr, Oeril lm ANitns Ciulne / O aunt, 9. 1A ENnl We! Mitt S * er ul — el NN 1 9 tan nl , oicsn GN l , ule, , . N r . igque, tia Stromatum , Lib. X III. conviviis copulantur? Hinc diſcamus, nullam ſanam, integrâmque felicitatem eſſe, ſempér- que voluptati confœderari tormenta. Imò an- tè hydrops infertur menſis, quàm fercula in- ferantur. Adeò non ſocii tantùm deliciarum Angores, Morbique ſunt, verum etiam ante- ſignani. Cur verò in epulis hydrops maximè adſtat ? Quid Hydropi cum convivis? Sitit ille, hi bibunt. Nimirùm indicat Lucas, de- liciarum morbum Hydropiſim æmulari, quæ quòô liberalius hauriuntur, eò ſitiuntur arden- Pl. 13. 3. tius. JNepulchrum patens eſt guttur eorum. Ne- que enim gulæ charybdis ingeſtis poteſt eſcis Luc. 14. expleri: Ipſe verò apprebenſum ſanavit eum, Gula. 4. ac dimiſit. Quid faciendum nobis ſit, Chri- elus . ſtus demonſtrat. Non ægrum rejicit, quod ni ,. crudelitatem redoleret: Sed nec ſanum Prin- vide t t& Cipi commendat;, ut vel in tanta ciborum af- peralia, fluentia paſcat. Neſciunt permulti animas à vitiis curare, quin earum vel œconomi fiant, vel pro illis emendicent. Peccatores audi, ſed abſolutos dimitte, nec iis vitæ ſubſidia procures, quamvis Divite familiariter utaris. Epulare, ſi placet, cum Opulento, langui- dos earum ædium ne ſubterfugias, eorum in- columitatem menſæ præponas, ſed Curatum non intrudas Convivio, non Domino obji- Cias, ſed clam dimitte. Verùm antequam men- ſæ tollantur, obſervandum eſt, quod Evan- Ibid. 1. geliſta non præterit. Et ipſi, inquit, obſer- vabant eum, non curantem Ægrum, ſed in- greſſum ad Principem, ut manducaret: hoc enim habet ſtatim initio, antequam de Hy- Religieſes dropico ſcribat. Vides, quot te videant in do- inaula. mo Principum. Laniaris, dùm comedis. Quid dico comedis? JIrsM lego ingreſſum, at manducaret, verùm illi non Cibos, ſed Lan- guidos, exhibitos, non patinas oppoſitas, ſed quæſtiones propoſitas lego, nec aliquid Ter,; dum ab eo de lancibus guſtatum ſpecto. Quin pa- ereiümar, abolam explicat de coœna magna. Ut intelli- gas, ſubiri a ſervis Dei Magnatum tecta, ut Prandeant, ſed ſæpè non indè pedem efferre, Gula. quin ipſi cœnam verbo, exemploque Aulicis Familia- magnam exhibuerint. Itaque ſi famem in con- ritas eum vivio ſaturas, ſcito inibi quoque à te fa- TRergar- mam exponi dentibus invidorum conteren- s 6alta t. Cùm invitatus fueris ad nuptias, ne diſcumbas in primo looo &.. Quia omnis, qui ſe exaltat, humiliabitur, &, qui ſe humiliat, exaltabitur. Verſ. 8. 11. Quare in nuptüs doctrinam prædicat Hu- militatis, & non magis eam thronis inſerit, Religionis vel cathedris? Haud ita ſuperbia regnare ſo- wunis let in epulis, in quibus ſolet humanus am- Sic mus à faſtu reſpirare, omni poſità dignitate. derunt. At pervetus iſtud eſt Gulæ, & Superbiæ foœ- Sleris dus. Non enim hominem in paradiſo Super- vava. bia ſola adoriretur, non ſuis illum, ſed Gulæ ASs machinis expugnatura. Ut ſuperbiret, Eva comedit. Et mirum in modum tumet animus, ut eſcis venter intumuit. Porrôò Humilitatem in epulis potiſſimum ſuaſiſſe Chriſium credi- derim, quòd ad Apparatum magis, Pompaâm- que, quàm ad Voluptatem convivia inſtruan- tur. Non Comedimus, ſed Superbimus in va- rio, aureéque pondere ferculorum. Oſtenta- Luxus, Tituli u- in e puli⸗ aperbia. convivæ. Villam emi, mus Abacum, non nutrimus epulantes, quos volumus ſpectatores argentei Montis, non Sa- porum deguſtatores. Homo quidam fecit oœHnam magnam, & vocavit multos. Verſ. 16. Mundus, licèt apparet interdum Prandium, Felieitas Coœnam ſemper denegat. Quis enim in Occa- Maxa. ſu vitæ vel micam impetravit à Mundo? Ubi Bleckio paſcat, ubi cubet, inquiris? in Meridie, vita floret, duùm arridet fortuna. Hujus ta- Deo felix. men, aut illius inſtante occaſu, Mundanæ de- liciæ evaneſcunt, ſuéſque Tantalos deludunt. Contrà, Chriſtus cœnam parat in vitæ oc- caſu: tunc nimirum, cùm grandis inſtat via. Percontare Eliam. An non profugus à Jeza- bele, viatico, cibôque inſtructus ad montem Dei properavit? Liberalitati autem hujus Prin- cipis non fuit ſatis Coznam paraſſe; Et miſit, Luc. 14: inquit, ſervum ſuum horâ cœnæ dicere invi- 17. tatis, ut venirent, quia jam Parata ſunt om- n'a. Quâm difſimiles Dei coenæ à cœnis Mun- Aulicora di! Uterque homines invitat, ſed ille hor ſpes. conæ, cùm patinæ fumant: Mundus veròô, Bea,e J quos vix ad occaſum paſcit, ſervire ſibi cogit Perfenx. ab ortu. Expecta, reexpelta, modicum ibi, IIa.2 8.132 modicum ibi voces ſunt in epulis Mundi, ſæ- Piſſimè decantatæ. David quouſque Jejunium produxit, ut tandem Regiis dapibus aleretur? Eſaü nônne imminentem famem primogenitu- rà redemit? Aulas ingredere, quot ibi im- pranſos ſpectabis, ad epulas evocatos, hor4 prima juventutis? Univerſi epulas præſtolan- tur diù, non omnes tamen ſperatis fruuntur. Omnes ſerò, plerique nunquàm optatis fer- cuhis ſaginantur. Prodigus filius, dum ſiliquas eſuriit, eſuriit. Ad cœnam Patris convolavit, & vitulum pro glande guſtavit. Videamus nunc, quid excuſationis prætendant ingrati &. neceſſe habeo exire, Ibid. 18 & videre illam. Diſpendioſum ſanè Prædium, Tempera- quod primum protulit fructum, à Præparatis lia noxia nempè epulis exilium. Imprudentiam hic ad- verto in Mundanis nundinis ſatis vulgarem. Nempè homines mortalia priùs emere „ tum Electio explorare. En iſte epularum repudiator, vil- Stazus. lam ſpectatum it, quam jam emerat. Itâ-ne Evereirtis . Status. duùm Seyvire mortales nundinamini? Itàâ-ne pretium ſolvi- R. ex tis, & tum mercem contemplamini? Haud minente. mirum, ſi ſui quoſque conſilii citò pœnitet, lsdi nes quando inexplorata coëmitis, & quæ ne vidi- a Ktras. ſtis quidem, grandi perſoluto pretio compa- Cenſide- ratis. Stultum mercatorem inviſæ Villæ Mu- Poeg s: lier illa coarguit, capite Proverbiorum ultimo nette ſan. Salomonis verbis adumbrata. Conſideravit , Aa. inquit, agrum, & emit eum. Non vidit tan- Prov. 31⸗ tùm, quod tamen omiſſum ab iſto eſt, nec o- 16. culorum dolis fidit: verùm herbidam iſtam 5 * quam ſæpè oſtentat Mundus ubertatem præ- tergreſſa, foœcunditatem radicum penitius eſt rimata. Neque enim Mundi roſas vidit tan- tùm, ſed, quæ indè naſcuntur, ſpinas con- ſideravit. Purpuram commendavit, ſed pro- deuntes ex ea flammas conſpicata, aulæ ſo- lum faſtidivit. O quot agrum ſeu Voluptatis, ſeu Gloriæ non emerent Salutis jactur, ſi e- rumpentem ex eo florem tam blandum, ocu- lis non explorarent, ſed mente diſcuterent, cras mittendum in clibanum. Pautatis Ama- num tanto labore Regio lateri hæſurum ſi Sublimita- 82 Sublimitatem tandem ſuam extollendam pati- bulo ſomniaſſet? Villam ergo quiſque dili- genter non ſpectet modò, nam oculi, ut men- tiuntur ſapè, ità ſæpiuùs falluntur, ſed diligen- ter examinet. Fortè pro throno Crucem emet: quamquàm enim hæc oculos terreat horrore ſpinarum, mentem tamen recreat felicitatis ſpe. Quid tibi, Bernarde, protulit amara myrrha, quam malè ſanus colonus uberum fontibus rigandam tuo pectori admoviſti ² Quid verò vobis reliquere, fortunati Adoleſ- centes, ſerta roſarum, quibus tempora tam avidè redemiſtis. Illa in Roſas abiit: hæc de- generarunt in Vincula. Et alter dixit, Juga boum emi quinque, & eo probare illa. Laborat ſecundus Inſtitor inſanià primi: Juga emit, tum probat. Nota: alter Villam, alter Juga emit. Undè non mirum, ſi fructus ſequatur nullus in Mundo, cùm vel ager deſit ementi boves, vel juga non adſint poſſeſſori villa- rum. Sanè qui villam emerat, emiſſe debuit & juga. At raròô inſipientes ſapiunt. Alterum ſemper ſæcularibus deeſt. Nimirùm, cui For- tuna abundat, Virtus deeſt. Si dives eſt, prudens non eſt. Si fapit, theatrum illi oc- cluditur explicandæ doctrinæ. Aperitur in- terdum theatrum? at auditor recedit. Ver- bo, tanta in Mundo felicitatis penuria;, ut rarò coaleſcant Ager, & Juga: ſed qui ju- ga emit, littus arat: qui coëmit villam, eam Eant. 1. iylveſcere patitur inopià boum. Equitatui meo 2. in curribus Pharaonis aſſimilavi te , amica mea. En currus à Pharaone mutuatus, ab- undet licet equitibus, & equis. Terra, quæ naves præbet, navigari non poteſt,; Mare; Ibid. a20. quod ſulcari poteſt, caret navibus. Et alius dixit, Uxorem duxi, & ideò non paſſum ve- nire. Hic ſolus, qui prius conducere, quàm probare Sponſam debnerat, aliorum excuſa- tionem non affert. Utinam ante Sponſalia, non Matrimo- illam ſceleſtè probarit. Neque enim provoca- nia. tà ſpe annuli Cupiditas præfinitam nuptiarum Luauaria., diem ſemper expectat. Quamquam dolen- dum valdè, quòd uxoris, cum qua ſemper vivendum eſt, nec mores, nec facies perſæ- pè noſcantur. Quin & hic de uxore, & illi de villa, déque jugis und duntaxat nocte de- liberaſſe videntur. Vero enim ſimile eſt, eos non hujuſmodi implicitos fuiſſe tricis, cùům ad nuptias fuere invitati. Ad cœnam autem non evocamur ante menſem, ſed vel pridiè, vel ipſo nuptiarum die. Adeò incon- ſulta, & intemperans humana Cupido eſt „ quæ & inexplorata emit, & de rebus ſummis perbrevi momento decernit. Porròô majorem & Villa, & Jugo compedem Uxorem efſe, hinc vel maximè elucet, quèòd cùm primi, ſuis explicatis impedimentis ſervum rogaſ- ſent, ut ſe apud Dominum excuſaret, qui uxoreim duxit nihil tale rogat, ſed tantùm ait, Et ides non poſum venire. Arctiora enim vin- cula oſtentavit, à quibus nullo libertatis ve- ſtigio relicto conſtringeretur. Qui enim villæ ac boum curis diſtinetur, ità implicatur, ut; ſi lubeat, reſpirare poſſit: ideòque excuſari ſe potiùs rogitat, quàm accedere non poſſe affirmat. Quin apud S. Matthæum cap. 22. qui tertio loco invitatus dicitur, non dicitur excuſaſſe ſe, ſed ſervos occidiſſe. Adeò nego- tium Libidinis ſceleſtius Dei vocibus relucta- tur, & cæde, ac ſanguine non abſtinet, ſi ſe Luc. 14. 12. Aalici eriſori. Electie Natas. Ibid. Oliva ſenſerit impediri, & avocari à luto ſuo. Er Ibid. ar reverſus ſervus nuntiavit hæc Domino ſuo. Op- Acenſalas timus Domini famulus, ſed melior delatorum 76* Magifſter. Nota: hæc nuntiavit. Videlicet, quæ 7 kr audivit, retulit tantum: non autem dicendo Saart. exaggeravit. Quam ſæpè dicta, factäâque in veͥs. delatorum ore naturam immutant, quemad- Accuſan. moduùm ſaporem mala Perſica mutavere cum e: ex in- ſolo! Sed hæc venenum exuèêre; illa verò de- a⸗ latoris toxico inficiuntur. Neque intemperan- arner⸗ tiùs Nuntii munere functus eſt, quàm dela- Zelus ob. toris. Non enim eos, qui ſe excuſarunt, re- er vantis prehendit, vel ad convivium acrioribus ver- verusnon bis impulit, ſed juſſus renuntiare invitatis, 4, 4. omnia parata eſſe, reliqua præteriens, ob- Aulici mutuit. . preli. Aulici Tuno iratus Paterfamilias, diæit ſervo nandi ſuo: Eai citò in plateas, & vicos civitatis: & pauperes, ac debiles, & ocs, ac olaudos introduc huc. Verſ. 21. O iram aliquando beneficam! O Principis Dei lile- Liberalitatem regiam! cujus Furor, paupe- "eltes rum eſt beneficium, cujus paſcit Ira, non Tenage pungit. Quid, quòd procul ab iſtius domo pei miſe pauperes errant, cùm tamen præ foribus epu- zicordia. lonis præſtò ſit Lazarus? Num hofpitalior il- le, quàm hic? Minimè verô. Imòô tanta hu- jus Patrisfamilias prodigentia erat in miſeros, ut nullus ei & conterminus eſſe poſſet, & pauper. Undè exeundum ſervo fuit in pla- teas, & vicos civitatis, ut inopem reperiret: quiſquis enim non procul ab eo degebat, ejus levabatur opulentia, & horreis explebatur. Ordinem miror, cur, poſt pauperes, debi- les, cæcos, Cclaudi evocentur? Tum quare non ſat fuerat mandaſſe, ut pauperes arceſſeret? Num claudos divites, & opulentos cæcos ex plateis cogeret fervus? Nimirùm non omnes klismeße claudi, aut cæci, quos deſidia Mendicos fa- na. cit, in Pauperum catalogo ſunt reponendi. Pauperes ſejungit à claudis, & cæcis: horum enim non pauci ditiores ſunt iis, à quibus cor- rogant ſtipem. Pauperes ſunt, quos ſubſtantia familiaris defecit, quibuſque opportunitas eam reparandi deeſt. Domine, factum eſt, ut im- kuc. 145 peraſti, & adhuc locus eſt. Initio capitis quæ- . ſiveramus, quare Chriſtus de Humilitate præ- Lurut. ceptum expoſuerit in epulis; idque fuiſſe cau- Gula. ſæ cenſuimus, quòd ad Pompam non rarò in- ſtruantur convivia, non ad illecebram volup- ei tatis. Quam ſententiam hoc ex loco licet quam , giga⸗ maximè confirmare; ſiquidem tribus præpara- itas. ta cœna, inter Pauperes ex omnibus plateis, Eleimiſj- viciſque convocatos redundat, locũſque ſuper- na. eſt, poſt turbam inductam fameſcentium. Di- cet nonnemo, ideò tribus deſtinatum convi- vium, innumeris ſuffeciſſe mendicis , quòd trium non expleat voracitatem divitum, quo 1tid.23. multitudo inopum ſaturatur. Exi in vias G “ ſepes, & compelle intrare. Cur ii, qui in vüs , Aulici. & ſepibus ſunt, tanto conatu revocandi a e tizte⸗ cœnam ſunt? Nimirùm felicitatis candidati . difficilius, quam poſſeſſores ab ea divellun-?“ tur. Qui enim in itinere ſunt, ineſſe putant in digmtate, ad quam feſtinant, omnne. bo- num ; quemadmoduùm qui, circa ſepes, aditum pertentant in vineas. At referrent citò pedem 4 . lolg ſ& Pos 1n Cat, (lat, e⸗ u⸗ reles. it Fien Cem Mulnnaru (am Wunt. (ide I cſe, tam Vi poſſt III, uan tmun & Iunt Hpin in Flores Flverat? gniarum. at, qua Allom c is nmati Lon nutamn elis contt Tenpelate ſebunrur. ſe poſeg, N mka ne ee ti. Bent el n Celicir. 5 N choare pun epe enim 41 Ils, ſi en. r Eyblti mol ar ted nin Id, haru m lonpr pro Clren ſp⸗ l, blent tthenimn, a Dnnimnm ir tnm, non Eelntibis can perſie s En glamri⸗ es le WD enfelie aüfe — ſi & in byſſo tormenta paterentur, & ſarcu- los in vineis pertentarent. Qui ſepem circum- dat, arborum duntaxat ſummitatem proſpe- ctat, cujus venuſtate facilè irritatur. At ſci- to perſæpè culturæ inſtrumenta, colonorúm- que ſudores ſubduci, quæ ſi paterent, hor- reres. Ideò forté Arborum imperium recuſa- vit Ficus, quia Adamum Animantium prin- cipem propius texit, ſensitque quantum æ- rumnarum ſub veſte Imperantis abſcondatur. Quaàm vanus ſit honor, ſecretiores miniſtri Dieniras ſciunt. Utinaàm Confulum chlamydes loqui inſeliv. pPoſſent: procul dubio tibicines forent ſplen- ?M Imperantium calamitatis. Hac etiam de miſera. cauſa, ſpineam in Evangelio ſepem circumda- tam vineæ dixerim, quòd nemo acriùs arcere poſſit Mortales ab aditu Voluptatis & Impe- rii, quàm ſpinæ, quæ in libro Judicum impe- rium & extorſerunt, & pertulerunt. Regna- runt Spinæ; num verè illatæ Throno abiere in Flores? Pupugere poſt regnum, in regno vulneratæ ſunt. His ergo ſepiatur atrium di- ghitatum. Nihil ita Candidatos ab Aula fu- gat, quàm Aman ſuſpenſus, David lapſus, dnt intn, . 1 etentn t tiùs rimati ſunt purpuram Conſularium, hi non natam eam duntaxat inter ZÆquoris pro- cellas confirmabunt, verùm & graviores ciere Tempeſtates ſuarum imbre Lacrymarum te- ſtabuntur. etüntn 1 ! keno iß Ne poſteaquàm poſuerit fundamentum, omnes , qui viderint, incipiant illu- dere ei. Verſ. 29. iohen kier A loxyia Benè eſt: abundè proviſum eſt humanæ vana deſidiæ. Siquidem tum natura, tum ars in- e⸗de. choare vult nos à fundamentis „ quæ latent. Virm: Seæpé enim exſtructionem Turrium ſpernere- ſJolida mus, ſi earum culmina ſine tanta lapidum in- veldè ra- ſepultà mole ſtare non poſſe diſceremus. Uſ- Dre que adeò omnia in oculorum gratiam faci- Iate,e non 1IUS, pParumque firmitudinem curamus, niſi paſſunt. Pompæ proſtet. At fundamenta jeciſſe, niſi culmen ſuperinducatur, non imbrium obex eſt, ſed exſtruentis opprobrium. Prætereun- tes enim, cùm viderint otiari fundamenta . Dominum irridebunt. Duo hinc colligo. Al- terum, non ità fundamenta defodi, ut præ- tereuntibus non appareant. Alterum, rarò in- choata perfici ædificia. Diſce, nihil defoſſum Fama es eſle ſatis, ſi viæ proximnum ſit. Fundamen- fa Vita tum quamvis ſit, non minus tecto Prætereun- ie tinm judicis expoſitum eſt. Diſce etiam, fa- mar„ Cile nos tumultuario opere fundamenta pone- ceſsria. Poſitis ædificium elevare. UWr οvος dua fundamenta: ſaperbiat. Tyrocinii non ar- lapides enim ſpontè in ima ie te deſihumt at per ſtudiorum machinas jacen- reitgts, tes moles attollere durum, arduum, pauco- Perſeve- Lum opus. Et quidem apud Ethnicos ſolus rantia Hercules terrarum fundamenta, Manéſque Tata eſßt. ipſos pervaſit, at Mundi fornicem, ſedémque Siderum vix cum Atlante ſuſtinuit. Hac for- te de cauſa, nulla fit mentio fundamentorum in domo Sponſæ, cùm tamen laquearia ex cedro compingantur. Adeò initia contem- nuntur, mii præclaro fine coronentur. Roſæ radix haud abſimilis radici Raporum eſt, ni- 1 excreſcat in floris verticem: verum paula- tim illa in purpuram, regnumque afſurgit, Abſalom confixus, Petrus perjurus. Qui peni- magis ne- Te, difficiliis autem trabibus, ſcaliſque diſ- Stromatum, Lib. XIII. 8¾ hæc viliori contenta culmine defloreſcit in caulem. Grano ſinapis quid vilius, ſi ſuis ſeſe principiis continens, non dilatetur in Arbo- rem? Una Margarita grandis in concha, imò in cunis eſt: Et fortè idee Cœlorum re- gno confertur; ideò procellas inter, & flu- ctus adoleſcit: hanc tandem ob cauſam, tum prodit domum & cunas, quum deſivit augeri. Aut quis Rewx iturus oommittere bellum adversus alium Regem, non ſedens prius cogitat, ſi poſſet cum decem millibus oocurrere ei Gc.. Alioquin adhuc illo longe agente legationem mittens. Verſ. 3 I. 32. Sapienter planè, quòd ſedens conſideret, Conſide- num fortiori occurrere poſſit cum decem mil- ratio. libus. Verùm Sapientior videretur mihi, ſi Mortifi- antequàm decem millia militum conſcripſiſ- catio cor- ſet, Legatos rogatum pacem deſtinaſſet, mi- poris. nori diſpendio ærari, & populorum non tan- to tumultu; præſertim cùm milites ſcripfiſ- ſe, fundamentum quoddam ſit belli inchoa- i* der⸗ ti, ideéque irriſionum non futurum immu-“. ne, ſi perfici cùm nequeat, Sequeſtri fœde- Procha- ris Nuntii dirigantur ad hoſtem. Ideéque ſi- ſtinatio cut ille, ante fundamentum, ſumptus com- ſancta. putat, ità hic ante conſcriptos milites vires Bellum. metiri, & ſuas debuit, & hoſtis. At Sapien- tior Regis hujus ſententia noſtro conſilio eſt. Neque enim uti Domuüs, ità Pacis fundamen- ta jaciuntur. Armato facilè Pax datur: for- tior verò inermem contempfſiſſet. Itaque ſi O- leam florere, & parere cupis, non precibus, ſed ferro excole. Quare ſive Regnorum tran- quillitatem, ſive Cordis pacem exoptes, Ar- mare. Fœdus enim cruore ſancitur, utque perenniùs duret, non calamo ſignetur, ied ferro incidatur. Hinc eſt, quòd Apoſtolus, quos deſtinat Evangelii pacis Miniſtros, toto corpore obarmat, confcius Pacis illices arma Pugna eſſe, vitiâque revereri eum, quem non reſo- Wirizua- lutum, ſed loricatum contemplantur. At, ſi Togtariy armatur, cur rogat ea, quæ Pacis ſunt? Vel pravenis- ſaltem cur illum adhuc longè agentem preci- 42. bus ad fozdus inclinat? Enimveroô durioribus Zenzario- Pax extorquetur conditionibus, ſi proximus "is eme- hoſtis immineat. Longè agente, & itineris prinripiis incommoda, & tui imbecillitas exercitis non obfandu. perſpecta facilius Victori fodus perſuadebunt. Cireum- Ubi de animæ bello agitur, difcis, opinor, peckio. non irruendum in peccati laqueum, nec ex- an pectandum ſceleris congreflum, verùm ante-“ vertendam criminis illecebram, ſano conſilio. Armare, quamvis foœdus petas. Petes famen; dùm eminus ſcelus inſtat: nam nemo impe- travit à propinquo flagitio inducias. Davidem percontare. Is, ut Bethſabeam vidit, Pacem impetrare non valuit à Libidine. Ideò ſapien- tius Job fœdus cum Oculis ſuis pepigerat, conſcius, illud non impetrandum à Concupiſ- centia per Oculos in Cor admiſsd. Felicius re- pellitur hoſtis, quàm excluditur. Huc facit proſpectus Davidicæ turris, ex qua mille cly- pei pendebant. Ecquid cauſæ putatis fuiſſe, quare tam bellicoſi Ducis otioſa ſcuta pepen- derint? Nimirùm ſuo doctus exitio, cominùs cum vitis congredi nequaquàm auſus, ſcuta rejecit N ₰ 84 rejecit, congreſſionis inſtrumenta proximo cum hoſte. Fundâ enimverô fortiùs vicit; quam Gladio. At, inquies, non modè ſcuta, ſed ormis armatura fortium, indè ſuſpenſa viſe- Pantur. Sententia ſtat: nam ipſi clypei ſunt armatura fortium. Siquidem non Tyronis, ſed Veteram procul dubio eſt, ita cum hoſte con- * gredi, ut ſcuto egeat. Reliquum vulgus ex arce pugnet, clypeumque non pectori, ſed turri admoveat. Semper ſcelus profligabis, ſi illud non cominus, ſed emins petes. Procul roindè Umbo;, procul cu vaferrimo hoſte Con- greſſus: Funda excutiatur; ut de longè prope- rantem vel hoſté ferias, vel impetres inducias. Sio ergo omnis ex vobis, qui non renun- tiat omnibus, quæ poſſidet, non poteſt meus eſſe diſcipulus. Verſ. 33. Tempors A ſe diſſentire Salvatoris oraculum penè vi- lLiam on. detur. Siquidem cùm antè ſupputandos ſump- temptus. tus, & ſcribendas cohortes ſuaſiſſet, pecu- niam nunc profligandam imperat. Diſce, ni- Priuper- hil inopius nummo, quem projicere debemus, 12as Reli- ut ad ædificium, & ad cohortes ſtipendia cor- s . rogemus. Et ſanè quis temporalium curis exa- gitatus vel de ædificio cogitet, vel in aciem bellaturus deſcendat? Si autem ſal evanuerit, in quo condie- tur? Verſ. 35. Optimus ſal, at terram exhaurit, vino in- fuſus mentem perturbat. Quin & in æ uore ſatus, undarum vel ſolo attactu diſſolvitur, & ehiqueſcit. Qui kabet aures audiendi, au- s5. diat, inquit hoc loco Chriſtus. Eccleſiaſticus Eeclefa. Miniſter Sal eſt. At ſi terram colat, non fru- Lu; 5. ctum ex ea metet, ſed illi ſuo ſtudio ſterili- . . tatem affundet. Vinum lac Veneris eſt, in qua, aam ſyz. Apoſtoli teſtimomio, Luxuria etiam eſt. Igi- tur non ſapit, ſed delirat, qui Salem vino au- det immifcere. Denique ſolvitur aquâà Sal: Ziu;: -- quid enim tam evanidum, quàm COlerici no- nimerum men delicus enervatum? Si Sal es, undas vers. refuge, ſolem ſpecta: hoc albicas, illis eli- quaris. Ego quidem eâ quoque de cauſa Sali comparatos, appellatéſque Apoſtolos dixe- Parenta, rim, quoòd quemadmodùm Sal diffluit, ſi in & Patria Mare redeat, undè emerſit; ità mihil æquè vitanda. Apoſtolicis viris nocet, quàm Patriæ amor, & Parentum affectus. Ubivis ſplendidiùs vives;, quàm in Patria. Quèôd ſi mihi non credis, Ohriſto crede; qui Salem, è& mari ortum, ter- Matth. 5. ræ correéturum languorem prædixit: Vos eſtis, 13. inquit, Jal Terræ, non Maris. Eidem Chriſto auſculta præcipitando & ſupercilio Nazareth in Bethlehem, ad necem quæſito. Intelliges Ec- cleſiaſticos, & Religioſos viros, ibi maximè periclitari, minimeque operari, ubi, ante converſionem, vixere. Si quis Apoſtolorum vel cum ſœminis loqui, vel in mare ambula- re poterat, is certé Petrus erat; quippe qui & uxoratus fuerat, & piſcator: Nihilo minus in Mari fides ejus vacillavit, quæ ad alloquium Ancillæ prorsus corruit. Vidéine nihil vitan- dum nobis eile diligentins, quàm priſtinæ vi- tæ, & Converſationis ve domicilium, ſive familiaritatem „ſive conſuetudinem. Sal dici- mur concreti ex aqua, ſed in Vadis corrum- pendi, Tefram verò condituri. Luc. 14. Oliva EX CA P. XV. S8. L UC K. 1 uh de Erant autem appropinquantes ei Publi- lud ſuan cani, & peocatores, ut audirent il- ſ lum. Et murmurabant Phariſæi & tats Scribæ dicentes: Quia hic peccatores En recipit, & manducat cum illis. Verſ. tante 1. 2. Orer ſi co Ita. ne alloqui Peccatores, conveſci eſt Pec- M,ge hen Ore⸗ catoribus? Ergô-ne in oculis Scribarum verba neg. ß. Erer ſunt Fercula, cathedra Menſa, Convivæ pœ- nngut nitentes, Falerna lacrymæ? Planè non in ſolo Neu- r, l. pane vivit homo, ſed in omni etiam verbo, Urn, „. alem quod procedit ex ore Verbi. En Scribæ ex- Eiggre, zuirl probrantes cum peccatoribus communes Chri- Mumme ſto epulas, dum ad eum hi accedunt, non cœ- ſbaln n naturi cum eo, ſed eum palam audituri. At 1 Sb delicatior explanatio iſta eſt, nec digna, quæ hte n amonitate ſuâ obtegat immanitatem Scriba- (hriſi rum, & Phariſæorum. Qui, accedentibus ad lein goeſin Chriſtum Publicanis, ut ejus ſanarentur al- 8 ſed gu loquio, clamitant, ab eo inſtitui cum pecca- inkeu, toribus epulas. Qua ex re duo notanda ani- Aecuſa- ur Hne 4 madverto. Alterum nunquam ſatis recludi gut- o76s In. i, lmmetn tur detrahentium, qui cœnas, & delicias . . ne hxr ill . . 4. . 2 EGala. rr . mentiuntur in conciomibus, & laboribus Chri- Fama s= ſd Oi ſti. Alterum, ſemel initum ab Eeccleſiaſti- vr. cellt 6 cis, Religiosiſque viris convivium, nunquam Ovem à à turbis concoqui: verùm illud eis expro- nen me⸗ brant, & quovis in loco eruétant. Etenim, ſe- elhungen mel, aut bis Chriſtus cum Publicanis cœnavit: Hümers manducare eum tamen vociferantur cum iiſ- lelendun dem, quando Pœnitentiæ verbis jejunus ipſe Tores n Publicanos ad Temperantiam hortatur, & à ſoirſett, chn Conviviis abducit. Diſcis hinc hominum non Nem, gu magnifacienda verba, cùm tam egregiè, & Un in e⸗ impudenter mentiantur: cavendas tainen (ſi Guir. Detractoribus fomitem garriendi ſubtrahere cupis) cum Publicanis epulas publicas: n am , has quotidiè voment Scribæ, quamvis jeju- kiatr. D nes, & prædices. Et ſanè favus in ore Leo- Morma- nis repertus, famularum lautam copiam con- rardive- 4 Mnne vivis Philiſtæis exhibuit. Vix menſa in ur- caſo von (e D be univerſa parabitur, quin ſuper eam ſales prasendu zen non effundantur malè condituri convivia vel er ni ſemel inita à Religioſis, & Clericis. Neſcio Corvi. in enim qu ratione, prodigium cenſetur Mel vio ev. nare n intra fauces Leonis, cujus rugitus Delicias S 3 * e terrere debet, non eas fovere, foverique àb ,, e. * d te eis. Et quamquàm Leo mortuus jaceat, adhue ſi tamen , quæ ex eo eliquata dulcitudo eſt n. cium portentum convivantibus eſt. Languidus quam- . n adl vis reſpires, Leo adhuc es; ideòque mon- i i ſtrum eſt, ſi qua tuum guttur inſtillata dulcte. —☛⸗ do exſaturat. Joannis caput jejunantis epulis dal infertur obtruncatimn. Sacrorum virorum fama . noct epulantibus convivis apponitur incidenda, pe- nituſque dilanianda. R ni, ſen 1 den . ſail hroceſl lan Raine i geng n n Nen LQuk 4 Ueſlte⸗ ob unſn Cknet lid lihe ⸗ 11. „ WN ooditort h gun cvus Eel orelen * — Quis ex vobis homo, qui habet centum oves: & ſi Vededert unam e illis, noönne & c. Verſ. 4. Lapſi Erumpet tandem aliquando in Miſericor- bande diæ florem arida Chriſtiani Paſtoris virga;, "itendi, ſuaviſſimo Salvatoris rore irrigata. Itàne aſ- ſuetæ (ſi quæ ſunt) uberibus emungendis Pa- ſtorum manus, nunquam ſuſpendetis ſeveri- tatis verbera, & ubera proferetis Lenitatis? En Chriſtum Paſtorum ducem, non verbe- rantem, ſed revehentem, quæ aberraverat, Ovem. Et ſanè clementiores Paſtores eſſent ſi cogitarent ipſorum non rarò culpà reſilire Superier, Oves à caula, nec tam eas fugere, quàm à miti it. Severitate fugari. Nota: Er N perdiderit unam, inquit: quod quidem verbum videtur innue- re, Paſtoris incuriâ exceſſiſſe & grege Ovi- culam; quod clariuùs inſequuturâ Drachma parabolà ſignificatur; quæ procul dubio, cùm inanima ſit, non ſpontè fugit, ſed vitio Cu- ſtodis periit. Ergo in te Virgam retorqueas, ſi Subjectum tuà culpâ perdidiſti. At id fortè nobis Paſtoribus accidit, non autem Chriſto vigilanti: qui tamen diligentiſſimè „Sope,ior quæſivit ovem, quam non ipſe perdiderat, HH ſld quæ malo ſuo genio reliquerat paſcua. Inveni, inquit, ovem meam, quæ perierat. Ciresmn- Hinc diſce primò, nullius tantam eſſe vitæ edie Innocentiam, ut Cuſtode non egeat. Nam a, „" heæc non hircus, non caper, non urſus erat, Eae er- ſed Ovis: & tamen profügit è caula & re- ceſſaria. e 2⸗ P 8 2 ceſſit à Chriſto. Secunde; Etiam profugam Ovem à Chriſto, ſuam appellari. Inveni ovem meam:“ neque enim qui ſemel lapſi ſunt, expungendi ex albo Filiorum ſunt. Tertiò; Humeris revehendum Peccantem, non com- pellendum Baculo. Quartò; non debent Pa- ſtores quieſcere, ſi maxima gregis pars va- ußperior leat, cùm ſpectemus Jeſum ad unam accur- in vigilet. rere, quæ centenis deerat. Reliqua tangen- tur in ea, quæ de drachmis „ parabola ſe- quitur. Aut quæ mulier habens drachmas de- cem, ſi perdiderit drachmam unam, nonne accendit lucernam, & everrit 1 domum, & quærit diligenter, donec gendi. inveniat. Verſ. 9. Relégionis ag nn Cur lucernam accenſam à muliere credis ? faade. fortè ut deperditam drachmam facilius ope Corresie luminis reperiret. Haud id ego cauſe credi- Eitſeereta. derim: vVerùm ut vicinas foerainas drachmæ „Dagerior diſpendium lateret, feneſtras occluſit, & lu- y, f. cernam adhibuit. Siquidem ſi eam noctu ami- 2.: ſis. ſiſſet, non lucernam accenderet, ſed eam jecterum. tCemporis opportunitate ſuccenſam adhiberet Eecleſa- Nummum indagatura. Præſertim cùm pro- Tiei, & cul à nocte ſcrutationis fuiſſe tempus indè Raets. conſtet, quòd „ inventâ poſt aliquot horas niendii- drachm:, vicinas ad gratulationem convocat; Evalde quod certè non præſtaret, ſi jam noctis um- werint bræ proceſſiſſent. Noſce hinc, quàm occul- ſeaundelo- tiſſimè lapſum fratrem ſublevandum „ ſauciæ- DUa,ae. quæ animæ vulnus faſciis involvendum dili- ratio gentiùs, quàm oculis exponendum oblatran- Cenſores tium. Nam & Mulier hæc, non modo fe- slierum. neſtras obſtruxit, verùm etiam „ dùm drach- Ethica Comment. Tom. VI. Stromatum » Lib. XII. 8 5 mam quærit, nullam è& vicinia mulierem com- Zelusos- movet, mavult majori labore eam quærere, Vrgen, quam de ejus jacturà proximas admonere. SS * Nunc verò, proh dolor! vix perit frater, quin à remotis quoque facinus reſciatur: qui ſi reſipiſcat, occultò convaleſcit. Latius e- nim criminis infamiam diſſipamus, quam fa- mam ſpargimus reparatæ in emendato virtii- tis. Non equidem ità ſe erga prodigum Fi- lium clementiæ tenaciſſimus Parens exhibbpit » qui ad ſervos converſus: Cits Proferte, in- Luc. 15 quit, ſtolam primam, & induite illum, & Ju- 22. te annulum in manum ejus, & calceamenta in Pedes ejus. Nota: veſtiri antè Filium vVoluit, Confeſſæ- tum ad epulas domum induci, docens tegen- vii indif- da priùs vulnera Peccatoris, tum ejus redi- "reti. tum nuntiandum. Certè major paternæ indul- gentiæ pompa effulſiſſet, ſi nudus Filius, Pa- trios lares ſubiiſſet. At tanto Filii rubore ſuas Pater colorari laureas non ſuſtinuit. Quin or- do quoque veſt mentorum negligendus non eſt. Cür enim non priùs calceari eum juſſit, tum ſtola ornari, annuléque demum inſigriri, ſed antè annulo ſubarrhat, tum calceos præbet? Nimirùm calceatus Filius, dum annulus apta- retur, pro ſervo cenſeri potuiſſet. Annulatus verò, etiam ſine calceis, non poterat Filius non haberi. Ne ergo brevi illà moruld Filius opprobrio ſubjaceret ſervitutis, maluit ab or- namentis quam à calceo reparationem inchoa- re. Alioquin ſanè pedes primi veſtiri debue- rant, qui reverſionis ad Parentem miniſtri ex- titerant, tardiùs merces membris reddatur, ne fama reducis diutius periclitetur. Sic Evan- gelica quoque Mulier drachmam priùs inve- nit, & in theſaurum reponit cum aliis, tum gratulari ſibi vicinas jubet, quando non lice- bat in denis nummis conjicere, quinam ex eis periiſſet. Homo quidam habuit duos filios. Verſ. II⸗ Latpſs Ut declararet Chriſtus beatorum Spirituum a, 72 triumphos in converſione Peccatoris ad Deumm erigendi. tribus uſus exemplis eſt, Ove, Drachin4 „ Confeſſa- Filio. IIla à Paſtore reportatur, hæc à Mu- nii auſte- liere reperitur, hic excipitur à Parente. E- ri. quidem lugendum eſt, accuratius Ovem, quâm Filium quæri: ad illam enim errantem Paſtor, relictis nonaginta novem in delerto loco, perrexit: huic pereunti vi Pater oc- currit, à quo, niſi ipſe rediiſſet, numquàm fortè quæreretur. Adeò ſtudioſins Greges cura- Filierums mus quaàm Natos, Drachmiſque deperditis Aucatis. perditas Animas poſthabemus. Memineris ta- men repertam Ovem oneri tibi futuram, hu- meriſque non levem ſarcinam, cum, è con- trario „ reduci Filio ſuperincumbat Pater . ruens in oſculum ejus. Tibi enim res familia- ris, ſi pereat, curam, ſi redeat, onus auget. Qieſces verò cùm pereuntis Filii in ample- Xum rueris. At cur Pecunias contraditas mu- lieri Chriſtus inducit? Fortaſſis ut doceat , fa- cillimè mulieribus commiſſos nummos perire, quarum una in propria domo nec decem qui- Malier dem drachwas valuit cuſtodire. Quòd ſi Do- Tewiſies mi fomina reſidens, jacturam non effugit, Diviris quæ, rogo, diſpendia Vaga ſuſtinebit? Por- 2oxig. 1r0, quod lIucrum drachmæ umius eſt, ſi ha- Felicitas beri non poteſt, niſi tota prius domus ever- ""Ta. tatur ? ð? ℳ 86 tatur? Audi: Et evertit domum, & quærit di- Fides. ligenter. Tranquillius temporalium rerum di- ſpendium eſt, quàm compendium. Etenim Sermo ſpi. ſtabat domus, deperdito nummo, qui non ritsle. invenitur, niſi ſubversàä. Quòôd ſi drachmas Lapſi eri decem dena interpreteris mandata Legis, vi- endi. des ſolius lucernæ ducétu ea recuperari amiſ- ſa. Lucerna autem tum Fides eſt, tum Ver- bum Dei, quibus erigi poſſumus, & ad me- liorem frugem revocari. Verùm prodeat ali- Ibid. 12. quando in ſcenam perditus Filius. Et diviſit 13. illis ſubſtantiam. Et non poſt multos dies, con- . gregatis omnibus, Adoleſcentior Filius peregre profelctus eſt in regionem longinquam. Crudeles Filiorum Parentes in Natos ſunt, ſi profusè ſunt indul- sducatio., gentes. En Senem, Adoleſcentioris rogatu Filii, ſubſtantiam dividentem, viamque fu- turis calamitatibus parantem. Et ſanéè eum putarim in hanc iviſſe ſententiam Adoleſcen- tis, ut diutius apud ſe illum retineret. At er- ravit: Filiorum enim compes Aurum eſt, ſed ſperatum, quo ſi potiantur, conflabunt ex eo calcar ad fugam, non ad commorandum com- pedes. En Chriſti teſtimonio firmatam ſen- tentiam meam. Siquidem, divisà à Patre in- ter Filios ſubſtantiaã, Adoleſcentior, paucos poſt dies, diſceſſit: adeò non Parentis hære- bat Cordi, ſed Hæreditati, quam inſperatò nactus, inſperatò quoque profugit. Sciant proindè Parentes tamdià ſibi Filios adhæſuros, quamdià rem illis familiarem non tradiderint, citò eorum comploraturi orbitatem, ſi patri- monio eos ad fugam exſtimulaverint. Sapien- tior ſanèe Sene iſto Senior Iſaac; qui vix be- nedictionis hæreditatem caligantibus oculis Fiho deſtinavit. Quia verò eam Primogenito ante obitum, impatientius promiſerat, cui no- luerat detulit Principatum. Domini proindè Patres-familias rerum ſuarum ſint,; dùm fſu- perſtites ſunt: alioquin vel ingratos nutrient, vel dilecto grati non erunt. Expirabat in Cruce Chriſtus, quando Matrem Diſcipulo commendavit. Et poſtquàm omnia conſummaſ- ſet, fabta eſt fames valida in regione illa, & ipſe cœpit egere. Biceps hinc monſtrum emer- git. Alterum voratis omnibus Adoleſcentem eſurire: alterum ea in regione, ubi tam am- plas prodegerat Filius facultates „ invaluiſſe annonæ caritatem: cùm tamen ad averten- dam famem, invehendâque frumenta ſatis conferre potuerint Adoleſcentis inibi profu- ſæ pecuniæ. Nimirùm, nunquam explent ter- rena: Deique conſilio fit, ut, qui Adoleſ- centes patrimomum dilapidare cogunt, iis eſurientibus, egeant. Deſigna mihi, ſi va- les, pupillorum heluonem, qui abundet. Au- deo dicere, nec ipſe fortè Jacob æquiſſimè Fratris primogenituram lentis edulio merca- tus, impunè uſus eâ eſt. Non modè non ſta- tim imperavit Familiæ, ſed Labano ſervivit, deceptus in Sponſa, qui Fratrem tantiſper preſſerat: demum illum Adoravit, cui Bene- dictionem eripuit. Joſeph quoque principatum antequaàm eriperet Judæ, Putiphari mancipa- Ibid. 18. tus, carceres paſſus eſt. rgam, & ibo ad Patrem meum, & dicam ei- Pater, peccavi in cœlum, & coram te jam non ſum dignus vo- Lapſi eri- cari filius tuus. Nunquam reſurgit, qui lapſus gendi, eſt ſemel, raréôque in gratiam Parentis redit, qui aliquando Peccavit, tum quia, & qui peccavit humiliari non vult, & qui recipere deberet, ac Filüs reſtituere ſtolam, eos adnu- Ibid. 14. Oliva MD merat Mercenariis. Forma ſanè hinc erui po- fis teſt præſtantiſſima veræ, paternæque reconci- li eo liationis. Sedenim Filius iter arripit ad Paren- r Htur tem primus. Rectè: At parens non gravi ſu- l ſiniſe percilio in ſolio Majeſtatis ad oſculum pedis il- ſitcs, lum expectat, ſed illi adhuc de longè occur- Huen rit humaniſſimè, eſculatur, erigit, ejuſque n ſoe contegit nuditatem. Cenferi vult filius inter livott mercenarios, ſed inter filios adlegitur a paren- nd o te. Tum domi non reprehenſiones reſonant, itg in non querimoniæ, ſed muſici concentus per- Uumu.. ſtrepunt. Ne quidem verbum ſonat de pro- fligato patrimonio, de infamia vitæ, de ſervi- — tutis opprobrio. Ità reprehenſio in oſculum, injuriæ in ſymphoniam convertuntur apud Pa- rentem. Nunc veròô, qui peccavit, à Superio- re conveniri vult, rogarique, ut ſurgat. Rur- suùs Superior nec properanti obviam exit: tum eo domi recepto, concentus planè non muſi- Hong 4 ci audiuntur. Ubique ejus crimina proponun- tur, laniatur fama, ſpernitur reditus. Ideò 4 rari revertuntur ad Patrem, quia pauci rede- Rne untibus occurrunt; ideéque rari ad lapſos fo- hall ràs prodeunt, quèd illi ſuperbè intemperan- tes, fœdus renuunt, ſi poſtulandum ſit. Ad- e 4 6t ducite vitulum ſaginatum, & occidite, & man- Ibid. 23: Au ducemus, & epulemur. Non verbis duntaxat unn ls. I ſpiritualibus, ſed & corporalibus ſubſidiis de- nllu ht, guo clarare debemus Pœnitentibus Filiis affectum ufr Celenipti in illos noſtrum. Etiam epulis recreandum u. er Ais corpus, non ſola mens trutinatis ſententüs one- glod Hi⸗ randa. Nota illud: Pater, peccavi in cœlum, lbid. 21: laſe ſre ſart & coram te. Quamvis à Patre abeſſet, aderat unmn ri tamen illi imago Patris, cujus non poterat obli- viſci, dum peccaret. Adeéò ſi ſanctèe à Paren- Filiorum tibus Filii educentur, Parentum etiam in ar- edacatins dore peccandi recordantur. Antequam ad in- gaperior Kkinatoo. Merit. enin Alunt, vidum Fratrem exeamus, libet, quod imitio diligat lit, da indicaveram, repetere. Perierat Paſtori Ovis, ſuos. leli ecge at Parenti perierat Filius: vide, quaàm ardentius Zelus a- enit vi à Superiore amandi ſint Subditi, quam à Pa- nimarum. ere il rentibus Filii. Etenim Ovis, etſi erraverat à aa lati grege, non tamen paſcuis carebat. At Filius a Arn non modè aberrabat à domo, ſed porcis præ- Ahen fectus, fame torquebatur. Paſtor, ſi recede- ueni ret, nonaginta novem Oves Lupis exponebat Jilen a in deſerto. Contrà, Pater, ſi quæſitum Fi- en lium exiviſſet, unum deſerebat duntaxat Na- bzca tum, domuique tam multis adminiſtris inſtru-⸗ umeugg ctæ timere non poterat. Nihilo minùs majo- em diſi, ri incommodo ad Ovem minus laborantem Genhlo Paſtor proceſſit: pereuntem Natum vix Pa- Ulni din rens excepit. Denique hic ofculis, ille geſta- enlk e tione revertenti ſuccurrit. Meritò ergo tihkhi n Pfſaltes occinit: Obliviſcere populum tuum, & pſ.44.11 Dorſſer domum FPatris tui: ſiquidem felicius Paſtoris te⸗ Ovis es, quàm Patris Filius; & blandiùs ge- kn ſtaris, & ardentius quæreris, &, ſine Fratris D iwene⸗ murmure tranquilliùs in caulam à Paſtore re- n 0 veheris. Erat autem filius ejus Jenior in agro: Luc. 15 nh & cum veniret, & appropinquaret domui, 25. 2. e audivit ſymphoniam, & vocavit unum de Jr ln vis, & interrogavit eum, quid hæc eſſent. l e cedi Non video, quo modo cum poſtremis iſta con- . llut veniant: ſiquidem ſi in agro filius ſenior erat:, den, di qua ratione ad eum Pater converſus, ait: ei nunon Fili, tu ſemper mecum es, & omnia mea tua jpid. 31. “Hl h nt. Certé non cum Patre erat domi, qui ” ieeni ſervos percontabatur, quid domi fieret à Pa- lrile d tre. Verùm credi debet cum Patre eſſe, 1d une! qui rem Patris in agro procurat. Diſcamus m Won hinc, activi Vitâ à Deo non divelli Opera- n rios hehen Miea ngt e nine, Nes ln COrNenn Ine, En l na tunmagt l,iN urli N WIamnat t Mun IN. nn rut⸗ l lackile⸗ eltun eiinit“ D be, gln eient Minli e, undtel hat, Guin Nit el anne atbet 1 6s admmnin Mitio mon ten Nitun ols 1 . Stromatum rios Evangelici agri, ſed magis eum eſſe cum Invidia Deo, qui pro Deo abeſt à Deo. At cur mi- inter ratur ſymphoniam domi reſonare, cùm vero- uales. ſimile ſit, non rarò in conviviis & lIyras pul- ſatas, & inflatas tibias, duùm epularetur cum Parente tam locuplete. Nimirum, quidquid in ſolatium, vel decus aliorum impenditur, Livori & novum videtur, & indignum. Adeò unis nobis univerſa deberi exiſtimamus, dam- natis iis omnibus, quæ bono cæterorum ero- gantur. EX CA P. XVI. S. L UC . Homo quidam erat dives, qui habebat villicum: & hic diffamatus eſt apud illum, quaſi diſzpaſſet bona ipſius. Verſ. 1I. Rex egat &½ Git hic IESUS, ud in Mundo agitur; Aüütque agunt plerunque Domini cum fa- Saperior mulis. Id exponit, quod fit, non id deſcri- invigilet. bit, quod facit. Porrò, quæ tanta Divitis hic Paterfa- deſcripti incuria, ut opum ſuarum jacturam milia. ex aliis reſcire debeat? Id enimverèò illud eſt, quod Hieronymus ait, mala nos domüs no- ſtræ ſcire noviſſimos. Placet plùs tamen Dela- torum temperantia, quàm Domini in judicio audiends. feſtinatio. Illi enim non ſcelus verbis amplifi- Superier Carunt, ſed eâ uſi voce, quaſi, extenuarunt tarda ad Potius delictum, quam ſuaſerunt: Hic autem Panas ſe. inconſulté providus, ante judicium ſententiam tulit, damnavitque non interrogatum. Audi: Luc. 16.2. Redde rationem villicationis tuæx jam enim non poteris villicare. O deproperatum conſilium! Accuſa- tiones in- vid« non Quare illum ſubjicis quæſtioni, ſi ante ſubdu- ctas rationes plectis, & villicatione interdi- cis? At portentoiam Patrisfamilias in irrogan- da poœna feſtinationem, monſtroſius conſequi- tur Servi pro reddenda ratione conſilium. Si- quidem accerſitis iis, qui Domino debebant, eis partem debiti remittit; cùm, è contra- rio, curare debuerit, ut in ſyngraphis debi- tum exaggerarent, quò parciùs bona ipſe Do- mini diſſipaſſe videretur. Sed nimirùm hoc exemplo docentur Domim vel liberam mi- niſtris dimittendam curam eſſe, vel remo- vendos penitùs à cura eſſe, poſtquam de eo- rum fide dubitatum ſeriò eſt. Niſi eum re- moviſſet, vel ſi removiſſet ſtatim ac expo- poſcit ab eo rationem villicationis, feliciùs bo- na recuperaſſet ſua, nec cados olei, frumen- tique coros imminutos quereretur. Quid, quòd majus quoque hinc portentum emergit. Si- quidem Dominus cùm villicum intellexiſſet tantàâ ſe fraudaſſe frugum copiàâ, non modè illum acerbius non accepit, verùm etiam, te- Nbid. 32., ſte Lucâ, commendavit. Et laudavit, inquit, “ Domimis villicum iniquitatis. Itäne? Ante- proti ee- uam rationem redderet, propter adverſum bantar, tantum rumorem villicum removeras à cura; nunc quando reliquis damnis acceſſionem fecit frumenti, & olei imminuti, dilaudas, & pro- Rex dili- bas? Planè humana hinc elucet improbitas non gat Auli- quidem omnium, ſed aliquorum Toparcha- aities rum, qui rei ſuæ jacturam æquo animo ferunt, "ſi deprehendant vaferrimo miniſtro villicatio- Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XIII. nem commiſſam. Id expetunt maximè, ut prudenter non diſtrahantur bona, quæ ſi cal- lid diſſipantur, in lucrum exiſtimant profe- ciſſe. Et hoc fortaſſe verbum illud indicat initio HM poſitum, diffamatus eſt, quaſi diſſipeſſet. Meo Ilbid. 15 judicio, delatores hi immodicæ villicum Li- beralitatis in Pauperes accuſarunt, quam auſi non ſunt appellare Diſſipationem, ſed quaſi Everſionem horreorum. Quod ex eo etiam colligitur, quòd is nullas ſibi opes congrega- rat, undè fraudis ſuſpicionem accuſatoribus movere poſſet. Ideò enim inopiâ adactus con- Superio ſilium excogitavit gratificandi debitoribus. Do- ſiti etiam minus verò, ut fraudem in eo reperit, non vacet. reprobavit: hoc unum exiſtimans damnum, Zelus a- Liberalitatem in Miſeros, cujus ut expertem villicum intellexit, fraudis compertum, ju- dicium diremit. Et laudavit Dominus villi- cum iniquitatis. Quamquaàm humano majus Zelansss hic conſilium latet. Etenim, ſi Dominus iſte indiſere- Deus eſt, omnia ipſe ſanctiſſimè, divinéque i, ſiti diſpoſuit, geſtis imprudenter à Cive, pru en- Ja que tiſſimè in bonum animarum converſis. Nam à Protbi- villico rationem exigit, non ut bona augeat Sene⸗ ſua, ſed ut nos noſtram cognoſcamus inopiam. Siquidem villicus totus fuerat in adminiſtra- tione herilis patrimonii, oblitus ſui: quod in amnimarum Paſtoribus, & Urbium Dominis contigit non rarò, qui egregiè Provincias re- gunt, ſed Cor ſuum negligunt: àa quibus (ne ſerò cum Sponſa dicant, Poſuerunt me cu- Can. T. 5. Rodem in vineis, vineam meam non cuſtodivi) exigit rationem: ut videlicèt ſibi nihil colle- giſſe intelligentes, futuræ incipiant inopiæ Pprovidere. Ergo hujuſmodi parabola ità expli- catur. Diffamatur Præſul animarum apud Chri- Dei amer ſtum, quaſi diſſiparit bona ejus, non, quòd in nose Dei profligaverit bona, ſed, quòd neglexerit Servire ſua; quæ dùm non curantur, quodammodò Peo ſelix. Divina quoque negliguntur: inter quæ Paſto- E'eleſia- ris ſalus, atque perfectio computantur. Cur Mici de- verô plus de oleo decoctori, quam de frumen- to remittit. Illis enim 5o. cados, huic 20. co- ris ros detraxit. Nimirùm ſacer Præfectus fulgere vana, magis, quam ſaginari debet. Oleo plus indi- get ut luceat, ut jugum putreſcere faciat, ur fTatentie ignem Amoris foveat, quàm Frumento. Fru- PTava. mentum Oratio eſt, quàâ cor ſaginatur: hâc Superior indiget: at oleo plùs eget, morum ſcilicèt ſuavitate, fulgore doctrinæ, charita- tis ardore. Quèd ſi hæc ad villicum ini- quitatis referantur, vides plùs homines de de- liciis, quàm de cibo ſolicitos eſſe, plùs de ſplendore cogitare, quam de paſtione. Quod ſequitur, prodigio proximum eſt: Quia f- Lucais32 lii hujus ſæculi prudentiores filiis Iucis in ge- neratione ſua ſunt. Quæ hic generatio? tum, ſi genuere, non fili dici debent ſæculi, ſed parentes; ſiquidem fecere fucum, & pepe- rere iniquitatem. Quamquam prudentior in fraude, ſeu mercaturà, non autem in gene- ratione aptiùs diceretur, qui non filios ge- nuiſſe fertur, ſed annonam Domino ſuſtu- liſſle. Enimverò impiorum proles Fraus eſt, Pereatt tum quia præ filiis illam diligunt, tum quia damiug illa non utuntur, ſed illis ipſa abutitur: quemadmodùm non pater filiorum ſuccedit bonis, ſed hi parenti ſuccedunt. Sic Jeza- bel agrum peperit; ſed non ipſa ex eo ſa- ginata eſt, verùm tabo ejus magis ager ſo- cundatus. Neque verò novum eſt, Opera lteeng appellari Filios in ſcriptura, cùm in Geneſi tantkm, H 2 Adicça- nimarum non negli-= gat Obſer- vantiam, 88 — dicatur Noë juſtus fuiſſe & reli gioſus, cujus tamen ſpoponderat Moyſes ſe relaturum ge- Gen. 6.9. nerationes. Hæ ſunt generationes Noë: Noe vir rebtus, & c. Facite vobis amicos de mammona iniqui- tatis.qui fidelis eſt in mini no, in majori fidelis eſt. Si ergo in iniquo mammona ſideles non fuiſtis, quod verum eſt, quis credet vobis. Verſ. 9. 10. II. Tempora⸗ Quàm profundè deprimuntur à Chriſto lis vana. opes, dum minimum appellantur! Quin ne minimum eans fortaſsè crederes, & bonum; PFelices quamvis exiguum reputares, non minimum erslant. eſſe ait, ſed confictum & fabuloſum ens af- Eleimoßy. firmat. Dum enim divites ſic interpellat, Quod . verum eſt, quis credet vobis? apertè monet opes umbram eſſe, & ſomnium. Illud quoque, non liberales nos dici in largitione divitiarum, ſed fideles: quia nimirum non earum Domi- ni, at Diſpenſatores ſumus. Non poteſtis Deo ſervire & Mammonæ. Verf. 13. varitia In reliquis vitiis nobis regnare quodammo- dèò videmur: Avaritia verò nec coronam ſi- mulare novit, ſed compedes propalaàm iniicit. Sap.a. 8. Effrænes Voluptarii in Sapientiæ libris clama- bant: Coronemus nos roſis: Epulo operiebatur purpuràa: quæ omnia Regnantis vitii inſignia pivaie lunt. At Avaritiam circumſpiciamus: ferreas miſera. Cryptas, æneas arcas; rebagul ‚ peſſulos, claves, & catenas circumfert: quibus inſtru- mentis quid tetrius, aut carceres, aut trire- mes prætulere? His adde, pallorem vultus, timorem cordis, pectoris ſuſpiria; animi cru- ciatus, ſine ſomno noctes;, ſine luce domum, ſine tranquillitate quietem. Undè non mi- rum, ſi à Chriſto Pecuniarum ſtudium, non Cupiditas, ſed Servitus appelletur. Cùm ve- Luc. 16. 10 hæc dicentem Phariſæi riderent, dixit ad 15. illos: Vos eſtis, qui juſtificatis vos coram ho- minibus⸗ Deus autem novit corda veſtra. Cur non Manus novit opum adminiſtras, ſed Cor- da? Nimirum Avaritiæ peſtis Cor petit rectà, illédque penitùs inficit. Non enim ſine amore Opes retinentur, illicò ſuo Domino imperatu- ræ; quin Cor ipſum retinere non valemus, ſi Opes teneamus. Pergit: Quia, quod hominibus 1bidem. ltum eſt, abominatio eſt ante Deum. O ver- bum aſperum! Ad Legis interpretes loquitur, relices quorum divitias, pompâmque ſuſpicit vul- zeon ſu- gus, Deus verô abominatur. Quid hic Divi- perbiant. tes, qui in ſuo luxu ſuperbiunt, quid Levitæ, Vielafe. ſi qui magnificè incedunt, pro ſe proferunt, kicerum Eccleſiarum Patrimonio in fucum Vanitatum Fompe. converſo? Diſcant hi non vile, non inglo- rium, non vanum duntaxat Deo eſſe, quod hominibus altum eſt, ſed abominandum. Se- Ibid. 16. quitur: Lex & Propheta uſque ad Joannem: ex eo regnum Dei evangelizatur. Rationem red- Chrißi dit, cur alta hominibus Deo inviſa ſint; Quia Inzarna- videlicèt regnum Dei à diebus Joannis evan- tio doenit gelizatur. Ac ſi diceret: ante Joannem non Wnd- mirum, ſi regno excluſi, terræ inhiabatis: at poſtquam inclinavit cœlos Deus & deſ- cendit, poſtquam vohis appropinquavit reg- Oliva num Dei, Coœlo Aurum anteferre non jam inſania, ſed ſcelus eſt. Ante Evangelium Coœ- lum vobis ſubductum erat,; & unus Abra- . hæ ſinus vel Optimis patebat, vità defun- Ctis, ideéque terræ Ludibria oculos excanta- . bant Aſtrorum immemores, & occupabant 4 Cor. Poſt Legem verèò inclinavit cœlos, quos in margarita Caſtitatis, in Paupertatis theſau- unn le ro, in reti Diſciplinæ concluſos gratulamur: ui eßlia Undè & eorum imago terrenis ſymbolis ad- a hi n . umbrari potuit. Audi ubique cœlorum pictas l higt tabulas proponi tanquàm venales. Nimile eſt in regnum cœlorum grano inapis. Dimile eſt Teg- Matth- e e num cœlorum ſageneæ miſæ in mare. Quas cer- 1 3.31 &* in, Iln tè cœlorum effigies coloratas ante Evange- 47. idi gelce lium nemo Juſtorum, præ diſtantia, effinge- el. cupit re auſus eſt. Hinc eſt, quòd aut nullus, aut ⸗ leea rarus in Veteri teſtamento fertur viſum rece- un batul piſſe, cùm in Evangelio omnium primi ſa- „ e; nati ſint cœci: Renuntiate Joanni, quæ audi- Luc. lrls Nit, ſtis & vidiſtis ; Cæci vident, claudi ambulant. 22. 1 nun Nimirùm ibi, quæ videbantur, animarum Eune iM. 4 vincula erant; hic verò coœlum ſpectare li- 1 mieco cet inclinatum. Adde lucem Chriſtum dici, qui radiis ſuis Mundi vanitates detexit, quas non miramur, ſi videmus, ſed ſubſannamus; D & premimus. Ex quo intelligis, cur diver- 1 infti ſæ audiantur in Veteri Teſtamento, & in Novo preces. Ibi enim David orat, ut ſibi oculos claudat ,„ Averte oculos meos, ne vi- dqeant vanitatem: hic cæcus clamat, Domine: ut videam. Nimirùm ibi ſolum Aurum re- cſler lebat ſinhe⸗ it, ul zinhe, ſupet⸗ fulgebat, Cœlo longè diſſito; hic ſgualebar Aurum ad Cœli folgorem. Ibi Juſti ſedebant in tenebris, & in umbra mortis, veriti ter- renorum inſidias, ſi eas aſpicerent: hic non Utliu modò in lucem prodimus, ſed & Lux Mun- luſ . di dicimur, ut quèò clarius ejus ſpectaverimus in n pompas, eò facilius bracteas earum, & fu⸗ 1 cos rideamus. lair Nt ne Omnis, qui dimittit uxorem ſuam, & 4 endo alteram ducit, mœchatur. Homo HM ſre all quidam erat dives, qui induebatur D purpurd. Verſ. 18. 19. n kai Statim, cùm in Mammona iniquitatis Chri- zmge ſtus invectus eſſet, nemine ſciſcitante, defi- en nit Adulterium eſſe, Uxore ſuperſtite, aliam Felieita ſuin ducere. Quo repudio verbis pauciſſimis ex- rci an pedito, divitis Epulonis hiſtoriam expomt. dar da. nè hoc loco Divitias malorum ommum radi- Divine S cem oſtendit, ex qua Moœchia „tanquàm pri- noxie. . mogenita, pullulat;, ſecum tractura Crapu- rat⸗ 1 . lam, Crudelitatem, & veſtium Luxum. Et ntty, Dimi certè nullo ferè confinio inter ſe dirimumur „. gin. Luxuria, & Luxus: Opibus innaſcitur Laf- monfans . civia. In ipſo quoque Davidis corde ſeparari Ozer. e ( nequiverunt Divitiæ, & Vitia. Ut enim Reg. e H ni cœpit opibus affluere, alienum Torum ma- nu l culavit. Quæ libidinis macula ne collegis cozx- ſunn M reret, feritate, & ſanguine citò colorata eſt, gelen per dolum Uriâ occiſo. Quis unquàm exiſti- ” ötne⸗ maſſet virorum manſuetiſſimum Davidem lan lar erupturum in necem Innocentis? At ut hic i Wi poſt Opes Epulo inducitur Immiſericors, ità 4 Nüman ibi David Dives, & Mitis eſſe non potuit. rit An non Judas ut Auro cor tradidit, ſibi la- 8 queos, vincula Domino comparavit? u Nan An Ii Dihi RN., liannik H . dun n Chrihnt ſtes Cekeinn Edſlrz lignn ars⸗ Ictemenl Darid anel llu v 1 dand D i ſonn kn; no; kel d b ik⸗ 1 onn üs 1A& 4 etAr Aleis eunn, 11 Stromatum, Lib. XIII. 89 Et erat quidam mendicus nomine L aza- rus, qui jacebat ad januam ejus, ul- ceribus plenus, oupiens ſaturari de micis. Verſ. 20. auperes Felix pauper, qui, cùm egeat, & coram Mendici. epulantibus ſit, nemôque dapes præbeat, cu- statu pit tantùm micas, nec petit. Et ſanè illum ibe, flagitare cogebant, fames, quâ torquebatur, Pauperia Copia, quæ irritabat, miniſtrorum incuria, Religioſa quæ eum prætermittebat. Quis nunc paupe- etiam, rum precibus blaſphemias non adjungit? Quis Juhm alii deſideriurmn ſilentio inhibet?: Quis ſolas micas ce,. cupit? Ned & canes veniebant, & lingebant er, ulcera ejus. Quis crederet? Gemino torque- Kat nen batur Lazarus morbo, ulcere videlicèt, & fa- mota. me; unius mali in domo divitis remedium quæ- Tuc. 16. rit, & alterius impetrat medicinam. Cùm e- . nim cuperet ſamem explere, vulnera curaban- Dei curæ . 4 .V ſe permit- tur. Adeò fallimur; quoties ſpes noſtras in ho- tere. mine collocamus. Attendebat ad Dominum, & Confden- curabatur à Canibus; famem pertæſus jejuna- re- vit, ulcera negligens iis ſolamen adhibitum Dei eor. „ ſtupet ab illis, qui ſuis morſibus magis vulne- ſe yermit. Ta infligere, quàm lenire linguis, conſueverunt. tere. PLXK CA P. VII. S. L UC .. Utilius eſt illi, ſi lapis molaris impona- tur circa collum ecjus, & projiciatur in mare, quam ut ſcandalizet unum de puſillis iſtis. Verſ. 2. Scanda- Et negabis ſceleris incommoda magna eſſe, loſi. quando non Puſillis, ſed Scandalizanti utilius fore aflerit Chriſtus ſupplicium extremum, Teree quàm ſcandalum. Urilius eſt illi. Nimirùm amna., 114 1 . 1 1 — Severi. Pena, quàâ impius de medio tollitur, & inno te⸗, centibus utilis eſt, & utilior peccanti. Hinc vides, in tranſgrefſores ſævire tum Principes, tum Præſules, qui, parcendo, peccandi li- centiam faciunt. Cur veròô lapis molaris collo ſcandalizantium imponitur? Ea fortè de cau- ſa, quòd peccando non diſcuſſit incommodum, quod exemplo ſuo Reipublicæ afferebat. Er ſi ſepties in die peccaverit in te.. Dimitte illi. Et dixerunt Apoſtoli Do- mino: Adauge nobis ſidem. Verſ. 4. 5. Cenſores aliorum. Compati neſcientes Cunm laturus legem eſſet de dimittendis in- juriis, lapsiſque recipiendis, exorſus eſt à ſcandalo puſillorum: innuens declinari non poſſe ſcandalum, niſi parati ſimus hoſtes ip- ſos amplecti. Nam hac de cauſa molarem la- Sper pre- Pidem ſcandalizanti ſtatuit, quia nimirùm ſub- mi. tilior vitiorum, & injuriarum diſcuſſio „ 8 velut comminutio, à ſuſcipiendis lapſis, re- mittendiſque injuriis retardat. Miror autem, cur Apoſtoli hoc audito præcepto, Fidem ſi- bi adaugeri poſtulent, cùm hoſtes diligere opus ſit Charitatis. Nimirum , cùm hoſtes amamus, plüus commodi inferimus Nobis, quam IIIis. Undè Fidem expetunt, quà diſ- Ethicæ Comment. Tom. VI. cant amplitudinem ſibi reddendæ pro dilec- tione mercedis. i habueritis fidem ſicut granum Rredir, dicetis hui Atbori Moro: Eradica- re, O& tranſplantare in mare, & ohediet vobis. Verſ. 6. Cur fidei Imperium circa Morum voluit Dominus exerceri? Dixerit fortè quis, quòd Arbor iſta obvia tunc Chriſto erat. Verùm is ignorat, ipſos Scripturarum Apices myſte- ria parere, ſanctiſque Patribus diflentit, qui Zachæum ſupra Sycomorum non ideò aſcen- Modeſtiz diſſe dicunt, quòd in promptu eſſet, ſed quòd Kne ſpiri- Gentilitatem in fua ſterilitate adumbraret, 7. homines daturam pro pomis. Cur ergo Mo- Wroz . . Pro pP . S. non fiden- ro imperet Fides, ut eradicetur? Nimirum Jun, Morus tardiſſimè germinat, ſéque quodam Tyro de- modèò ſoli pertæſam declarat. Cæterum ſimu- gener. lata illa Sterilitas Ambitionis eſt parens; ſuis bocri.- enim folis bombyces nutrit, cocturos in ſe-“. ricum folia. Albicat illa quidem primum in fructu, cité tamen Candorem convertit in Purpuram: adeò, qui Subaridus videbatur, Suique contemptor, repentè & noſtram mu- trit, veſtitque Superbiam, & Oſtrum ſibi in Candore colorat. Quare firmiſſimè ſole hæret, quæ nihil ſucci, mentita ariditatem, trahere putabatur. Undè Dominus, quò Fidei mira- culum amplificaret, futurum dixit, ut Morus quoque ejus imperio revelleretur. Elucet i4 quoque ſimilitudine Marci, à quo Mons pro . Moro ponitur. Enimverò difficihùs Valles, quam Montes tranſponendæ videbantur in ma- re: & tamen Chriſtus, ut admirationem pro- digii augeret, non Valles, ſed Montes eradi- candos dixit. Valles enim penitùs viſceribus terræ infoſſæ, altiores radices videntur egiſſe: Montes contrà, radices ſuas in afpectum edu- xiſſe putari poſſunt, qui ſui pompam ſubli- Firms non mes expandunt. At & Montes, qui Terræ ex- Jolida. tare, & ſupernatare putantur, Moruſque, Tnifor- quæ Terram faſtidire creditur, difficiliùs con- mitai- velluntur; apertè teſtante Scripturâ firmins Religioß: perſæpè ſæculo, pompiſque hærere, qui cœlo Tn Sorz Propiores, terræque pertæſi apparent. Hypo- ſuperbiät. cryſim cave: languet enim hæc diuturno lſitu „ Modeſtia uti ſterileſcit Morus; verùm coœli tepore ex- Kne ſpiri- Citata mox germinat, & quamvis Candorem ""- . . Tyroni mentiatur, Purpuram emendicat. Cave, in- Fen kaen- quam, Hypocritas „Montes ſunt: vix terræ dum. hærere eos credes Aſtris propinquos, ipfis ni- hilo minas vel Manibus fibras tranſmittunt: adeò ut incrementum faſtigii non ex fonda- menti convulſione, aut è ſinu terræ conſurre- Xerit, ſed ex impatientia radicis in ſecretiora naturæ deſcendentis. Hos ergo vuhtu triſtes, cultuque agreſtes, quos alienos exiſtimas à luto terrenorum, Fidei niſu egere ſcias, ut indè eruantur. Ie, oſtendite vos Sacerdotibus. Et Jfac- tum eſt, dum irent, mundati ſunt. Unus autem ex illis, ut vidit quia mundatus eſt, regreſſus eſt.. Sur- ge, vade, quia fides tua te ſalvum Jecit. Verſ. 14. 15. 19. Cur oſtendi jubet Chriſtus Leproſos Sa- I 32 cerdotibus X Superior invigilet. veæ, ſi tibi Leproſi rus occur- rerent. Lapſi op- zimi fiunt facillimè. Ser vire Deo felix. Lapſi eri- gendi blandè. Confeſſa- rii nimis ſe veri. Saperior ſit mitis. Correctie mitis. Lapſi blandè erigendi. 0 — 20, An ut horum morbus illorum curetur aſpectu? An magis ut verecundentur Sacerdotes, quèd procul à finibus ſuis mor- bos, peſtéſque non pepulerint 2 An demum, ut diſcamus meliùs per Sacerdotes, quam per Medicos languores curari? Cur veré, dum irent, curati ſunt? Indè id factum credide- rim, ut doceremur Dei pharmacum acceden- tibus ægris occurrere, nec pati ſe ab infirmis convemirji. Ipſum curationis deſiderium cura- tio eſt, & , ſi valetudinem animi cupis inte- gram, habes. Utinam nunc quoque ſat eſſet Leproſos Sacerdotibus oſtendi, ut ab iis cu- rarentur. Siſtitur ad pedes Sacerdotis Pecca- tor, & repellitur, magiſque morbus augetur ſævitià reſpuentis, quam accedentis fide mi- nuitur. Uaus autem ex illis, ut vidit, quia mundatus eſt, regreſſus eſt. Non ſtatim ut cu- ratus eſt, curatum ſe ſenſit; ſed, ut primùm ſe curatum vidit, regreſſus ad JESUM eſt. Quaàm ſuavis medicina, quæ Lepram abſter- git, nec ſentitur! Quaàm dulce antidotum, quo ità placidè detergitur ſanies, ut æger ip- ſe vix ſe mundatum ſciat, niſi ulcerum ſinus ſuis oculis perluſtret! Quidl hic muſſitant pro ſe ill, quorum ſævities ſolo novit ſcalpro le- ves quoque puſtulas detergere? Igne, ferro, funibus armamur, ſi quis Leproſus Ccurandus accedat, ut non curam, ſed bellum videa- mur inſtruere. Eliſeus cert? Namanum non uſtione, ſed aſperſione mundavit. Saülum Chriſtus luce, non igne decoxit à ſordibus & crudelitatis, & perfidiæ. Quid verò eſt, quòd regreſſo ad pedes Chriſti Leproſo dicitur, ſaurge, fides tua te ſalvum fecit? Quid hic com- mune cum Fide? aut Obedientiæ, quà ire compellebatur, aut Gratitudini, qua ſuadeba- tur redire, tribuenda videbatur Emundati ſa- Fides. lus, quam Chriſtus fidei aſſignat. Nimirùm Aurum virtutum Fides eſt: quamquam enim illæ gemmæ ſint, ſine auro tamen ornamen- to eſſe non poſſunt. Non venit regnum Dei cum obſervatio- ne: neque dicent: Ecce hic, aut ec- ce illic. Ecce enim regnum Dei inrra vos éſt. Verſ. 20. Adumbrata diſſiwili ratione in novo ac in Eccleſia veteri Teſtamento Eccleſia eſt. Ibi enim Hor- & Syna- tus, hic Regnum nuncupatur. Quôdque mi- Soga. rere magis: In Cantico Canticorum Hortus Chriſti Regi deſtinabatur, Sponſâque evocabatur de Incarna- Libano ad coronam, Salomonis thronus in- ri⸗ En ſternebatur purpurâ, ſexaginta præ foribus iiig. milites excubabant, murænulæ aureæ para- bantur. Contrà, in Evangelio, ubi Regno Eccleſia comparatur; Hortulani ſpeciem ſu- piüit poſt mortem Jeſus, Liliis comparat ve- ſtes, jugum parat, arbores excolit, palmites ſerit, vineam plantat; adeò ut in Horto re- gia omnia tranſlata, in Regno verò univerſa Religionis agriculturæ ſupellex videatur deportata. Quid mania hoc prodigi eſt? Nimirum, apud Deum æ=- viliora. què in horto, atque in regno regnatur; nec Status ſterilius ſolium, quam hortus eſt; ubique la- mediocris borandum, regnandum ubique. Imò & Reg- zoleretur. num rurales labores non effagit, & Hortus Aulicus regalibus pompis non freudatur. Imô nuſquam non pro- thronum lego in Regho Dei, & nuſquam motus. meminit jugi in Horto Sponſus: adeò Reg- Oliva na Erumnarum fœcundiora ſunt, quàm Ho- Talenta norum: Labores verò regni omina ſunt, non fupplicia reorum. Quèôd ſi miraris, cur ini- tio Eccleſia Horto conferatur, conſecutis ve- rô temporibus Regno, factum ea maximè de cauſa putarim, ut à ſuavioribus inchoaret, & paulatim ad ampliora perduceretur. Ipſa id Sponſa teſtatur, quæ initio Canticorum deli- caté collata Horto, ſuffulta Flore, ſtipata Divitia Malis, Unguentis delibuta, ad extremum indife- Ubera convertit in Turres, Crura erigit in Tentes. Columnas, Excubias diſponit, Bellatores ar- Dei cure mat, & quaſi Vinearum oblita- vineas appa- ſe permi- rat, machinas dirigit, exſtruit propugnacula. 'ere. Ità videlicèt ad meliora nos Deus promovet, Honer arciumque ardua à floribus inchoat, & in Tuatuns, pomariis tentoria figit. An non Deum Virgo ““ concepit in urbe Nazareth, hoc eſt, in Flo- e, s re, quem Spinis coronatum mox è& Cruce re- regnenent, cepit in ſinu? At properemus ad alia. Porrò Ien fodia. arguuntur, qui regnum Dei hic, aut illic "v“ eſſe clamitant. Regnum Dei intra vos eſt, ait ruergſir. Chriſtus. O pectus hominis capacius Cœlo! ſaudta Mundo excede, anime, & pectus ſubi, ut in- Confeſſa. tra illud contractum Dei Regnum intuearis. rii diſcre- At quod iſtud regnum Dei in pectore humano 21. eſt? Hominis certé Cor. Hoc tandem latet s tene⸗ in pectore, in eôque ſolo Pater miſericordia- Soerin rum, & Rex amoris Regnat. Regnat, in- diſcretas. quam, in ſolo Corde Deus, qui imperare re- Zelus a- cuſat, niſi ejus diligatur imperium: ergo quiſ- 7 gge, que Cor ſuum, arctâque illud cuſtodià cingat, . 6 in quo Dei Regiam, & Regnum concludi Cor. intelligit. Quid ergo extra te, homo, vaga- Amore ris honorum appetens, ſi intra te Dei Reg- Auci. num coarctatur. O viles curas! O animi de- Amor in miſſionem ſervilem, ſi regnum continens au- Penz. lam colas! Porrò Regnum Dei cum obſerva- tione haud venit. Nec aſtris prænotatur, nec annis augetur, nec peritia diſcitur, nec pru- dentid invaditur. Intra nos eſt, ſed latet: quæri debet, ut Regnemus. medio- esria. Felices non ſuper- biant. Via Salu- tis ar’ta. Et ait ad diſcipulos ſuos: Venient dies, quando deſideretis videre unum diem Fulun hominis, & non videbilis. Verſ. 22. . . Mors im- biorum. O Dies ſine luce, & ſine die, utinâmque non ſine Deo! Dies hi, dies extremi ſunt, in quibus Luna vertetur unicuique in ſangui- nem. Verbo, Dies ſunt, quibus deducetur quiſque noſtrùm ad Sepulchrum. Tunc pro- fectò cupiemus diem unam ex his, quarum nunc ſumus incurioſi. Verùm; pavendum verbum, fruſtrà cupiemus. Et non videbitis, inquit. IIIis non ità continget, de quibus ce- cinit Pſaltes: Longitudine dierum replebo eum. Soli cœlo debentur dies: coœlum tantùm die- bus fœcundatur. Verùm Juſti quoque privi- legium iſtud eſt, quem Dominus dierum ſpon- ſyars det replendum longitudine. Longitudine diæ ae⸗ rum replebo. Nota verbi ſignificationem. Ju- „, ſtum non circumſtabunt Dies, ſed replebunt: . eos enim ipſe non fruſtrà exultabit, aut la- Intentip bi permittet, ſed velun Coli fœtus, Soliſ- iemi⸗ que ſobolem intra pectus recondet, ac Vehu-„g. ti gemmas inſeret cordi. Pateant, O pateant Juſiorum viſcera! videremus profectò;, ibi dierum acervum fulgentiſſimum: cùm con. 4 . trà, vix horulæ in pectore Peccatoris cenſeri „tt, poſſint. Aulicus Si pol . 0 145 s I⸗ y: ſide „ ubi Nyen a In A liin tls 11 . NWotn C ſtorun glmu. expin Ner tantn anmn en, “ Ve- , 0 1 dunie mone⸗ fule ele Moritu IIn p Fentum tun, G elur Fide, Quun an/ lun⸗ lumn u. Vohl Ceterret Notand amam Ut rectet n an u lu, ſelit e enin de luyrr. Uigo ſe⸗ i oupta at ſiſtem Volupta pSlt ſ⸗ Urbre IHim lnal. kilen. li Ni⸗ dum, aunmam n ne ſor leßf hiabat. ſe⸗ kerr⸗ mnin . eſon ſi kuicer 1 uoch igig m. Ne fin Pullul⸗ fii HI Un N Uroceles tegbnent ceſczt U un Nahun ie lite in Nine e hidbi C Cd ns. Religionis Sitatus erplent. ITnatum, Lib. XIII. poſſint. Solaria tu certè horologia ſpectaſti Orienti ſoli obverſa: ductas illa quidem ho- ras omnes præferunmt, eleganti ſane opere co- Talenta loratas: at horas deſignant pauciſſimas, quas line ſpiri- videlicèt, ſemotus à meridie ſohs ortus ad- ew⸗ umbrat. Quin ſi nubes Solem ſubducant, nul- menia la indé hora deſignatur. Contraà, ferrea Ho- viliora. =*εςlogia, lucis haudquaquàm ambitioſa, cer- Felicitas tiùs intra ſe diei ſpatium partiuntur in horas. Glor ia vana. vera. Noctu æquè ac meridie tempus evolvunt, nec hn. aliquando horas non prænotant; quòôd vim Talenta ſuam non à luce, & ſplendore, ſed à pon- lateant. derum, rotarümque ſuppliciis mutuantur. Ju- ſtorum iſta vitam, Impiorum illa hypocriſim medioeri, expingunt. Solas hi in luce horas demonſtrant; DZelus a- tantum operantur, cùm videntur. IIIi verô nimarum . „ nihil que- lucem nec declinant, nec quærunt: ideôque rat; non tres, quatuérve ſignant horas, ſed diei etia nſiſi- momenta quævis nuntiant, adeò ut de eis di- nefruge cere poſlit Propheta, Et dies pleni invenientur daſaget. in eis. Verùm reflectstur ad initium oratio. Pl.z2. 10. Morituri eorum diem unum cupiemus, quo- rum prodigi in præſentia ſumus. Vide ad- ventum hic Pilii Dei Mortis fulguri compara- tum, nos veròô iis non abſimiles, quos Mun- di eluvio comedentes, epulantéſque oppreflit. Vide, inquam, hæc apud Lucam hic. Quicumque quaſiérit animam ſuam ſal- vam facere, perdet illam: & qui- cunque perdiderit ülam, vivificabit cam. Verſ. 33. Voluptarios procul dubio hoc loco Chriſtus deterret à ſtudio dehciarum, honorumque. Notandum autem eſt, non recreare delicatos animam ſuam, & corpus, ſed tantùm emiti, ut recreent. Quicunque, inquit, quæſierit ani- mam ſuam ſalvam facere, perdet illam. Quæ- ierit recreare, non veròô recreaverit. Quis Voluptas. Electio ſtatus. Tempora- Ergo ſecurior animæ jactura in delicis, quàm lia non voluptas eſt. Chriſto fortè non credis? crede ſaltem Voluptariis. Sciſcitare ab eis, num Voluptas in voluptate, an Sitis, ſeu Cupido Sap. 5. 9. ſit. Tranſierunt, inquit, tamquàm umbra. mbra verò quem unquaàm explevit? Lege Iſaiam, ſomniantibus epulas impios compa- Mors al- rantem. Porròô quam felix Poœnitentiæ ſup- legi plicium, quo anima vivit! Erravi: vivificat Tortih- animam Mortificatio, quaſi verò mortua Jugan tunc foret, quando ſine Mortificatione pal- Shriſti pitabat. Id miraris? Mirare marmorum cru- ſaave, ſtas ferro expolitas: Simulacra mirare ſcal- Servire Pro efformata: mirare tunſionibus lævigatos Deo felix. lapides, ſectionibus ligna elaborata, aurum incendio purum, cruore adamantem excul- Tabes tum. Nônne hyems ver parit? Nonne fal- t ce pullulat palmes? Noônne diem nox partu- Spirtrus. rit? Unio certé, naturæ miraculum, inter Religionis Procellas adoleſcit, ſcabrôque obvolvitur wmunia tegumento cozli ros, ut in gemmam con- viliora. Creſcat. . 7 7 . / T „ .. Ubicunque fuerit corpus, iluc congre- gabuntur & Aquilæ. Verſ. 37. Mortiß- Itâne affuetum ſpectaculo Solis animal in- ess ““ hiabit Cadaveri? Ergo generoſarum Avium odium. cCoœtum advocabit mortis pabulum putre? II- enim delicis plenè aliquando eſt ſaturatus? 9 1 læ, illæ ſunt Aquilæ Cedri meditullio ſagi- Galz. natæ apud Prophetas? Et quæ tanta eas ad ſaniem inſania traducit? Nimirùm & Aquila Voluptas. à Solis contemplatione abducitur, ſi eſcarum Gircaum- illicium blandiatur. Rogo vos, quam ſeæpè lerfeci generoſorum pectora ab heroicis conatibus ad areſſaris abjecta opera proruunt unius ſuaſu volupta- tis? Quamquaàm ſi pro Aquilis Chriſtianos Zelus a- Heroas accipiamus, ſaniorem ſenſum delapſus nimarum iſte Aquilarum habere poterit. Videlicèt ad Aerts cadavera excubant Aquilæ, ut in mortis offi- ze cina roſtra, unguéſque exacuant. Diſcunt ibi eer. ebullientium vermium tabo, Pædoréque, Orationis Solem contemplari. Ibi diſcunt unam cupere fons. medullam Cedri. Ergo quotquot Aquilæ eſ- tis altioris conſili Animæ, Mortalitatis vos veſtræ non tædeat: revolate quandoque ad Se- pulchra, & ubi putreſcunt Cadavera, ibi Virtus cordis plumeſcat. EX CAP. XVIII. S. LUCXK. Duo homines aſcenderunt in Templum, ut orarent: unus Phariſæus, & al- ter Publicanus. Verſ. 10. Pernicioſa adeò eſt conſuetudo cum impiis, Amici ut oraturus Phariſæus Publicani viciniâ cor- impii. ruptus ſit: quôdque mireris, obfuit quoque orans Phariſæo Impius: in ſuperbiam enim erexit. I nunc, & impis immifcere, quando Vocatio. Publicanus gemebundus in Templo foveam *s benef- Phariſæo ſuffodit. Ne verô diceres Superbi, , lon. . . . . . gamuar ab ante Publicani adventum, Phariſæum laboraſ- impiis. ſe, quod minimè ſenſere Auguſtinus, & Gre- gorius. Hi virtute præditum Phariſæum afſe- Trunt, ſed comparatione illà ſuperbâ proprias virtutes aiunt corrupifſe. Nimirùm impii vi- cinia vel altè extolleris, ſi contemnas, vel fœ- dè proſterneris, ſi ſequaris. Ecce aſcendimus Hieroſolymam. tra- detur enim gentibus, & illudetur, & füagellabitur, & conſpuetur: & poſtquàm flagellaverint, oocident eum, & tertiâ die refurget. Et ipſi nihil ho- fum intellexerunt. Verſ. 31. 32. 33.34. Cur nihil horum intellexerunt? Quia, præ dilectione, de eo iſta ſentire non poterant. Rectè tu quidem, ſi Dominus de colaphis, de cruce, de flagellis loqueretur tantùm: ve- rüùm, cùm doloribus inſeratur Reſurrectionis triumphus, non video, quo modo is à Diſ- cipulis non intelligatur. Wihil borum intelle. kXerunt. Imô triſtior dolorum apparatus, Re- ſurrectione decorus nec Divinitatem Chriſto, nec ipſis Chriſtum eripiebat. Crucem non crediderint, quia eum Deum eſſe credebant: cur Reſurrectionem non percipiunt, maximum Divinitatis Elogium? Nimirum ea dolorum, pai; pro ac gaudiorum affinitas eſt, ut ſicut ſejungi in Ohrißte. poſſidente non valent, ità nec in intelligente Moriiß- ſeparantur. Nimirùm in Dei regno immix- r,„ tus catenis triumphus eſt, itaque opprobriis Em. ſociata gloria, ut felicia ne intelligi quidem H 4 queant ℳ 92 Mortif- queant ſine adverſis. Itaque Diſcipulos aver- cationis ſantes Flagella Chriſti, Chriſti quoque Re- ſuu. ſurrectio latet. Porrò quis Domini generoſi- tatem ſatis miretur occurrentis ſupplicio ſuo? Norat deſtinatam ſibi Crucem Hieroſoly- Chriſßti mis, nec declinat ab Urbe; quin ad illam Paſio. tanquam ad Capitolium aſcendit. Ex ordine autem ſuppliciorum deducimus, acrius eum reliquo cruciatu ſputorum ignomimam mo-= mordiſſe, quam omnium poſtremam recenſuit. Quanquàm flagella huic prætuliſſe viſus eſt, dùm ea ſemel commemoraſſe non ſatis habuit, ſed cùm & flagellandum ſe, & conſpuendum prænuntiaſſet , flagella iteratà commemorat, dicens, Et poſtquàm Ragellaverint, occident eum. Quis modèò noftrüm ad lanienam ultrôò irrumpit; & non magis à Cruce;, velut à fa- cie Colubri aufugit? Serpens ipſa Crux eſt; ſed Serpens Æneus curat, non mordet in eremo vitæ. Unus Paulus, Chriſti æmulator, Hieroſolymam petiit, ubi paratas ſibi compe- des à Spiritu Sancto didicerat. Verùm non ità deberemus ſuppliciorum exterreri aſpectu, Mortif- ut obliviſceremur tantam hanc, tâmque acer- catio dul- bam ſupphiciorum Chriſti ſeriem fauſtà tan- ceſcit dem Reſurrectionis apotheoſi honorari. Occi- ei, * dent, inquit, eum, & tertiâ die reſurget. Ne- Zulationis tno ſibi oculos eruit Occidente Sole, quèd remediu. eum oriturum manè confidat. Nemo quoque Crucem refugiat, quam melioris ſcit vitæ parentem efle. Miror tamen ego;, quomodò aſcenſuro Hieroſolymam imminere ſibi cru- ciatus affirmaverit Chriſtus, cùm ante Cru- cem ovantem eum Palmæ exceperint. Cur ſi- let Palmas, & Crucem jactat? Nimirum, ut nos doceret, non ſe Hieroſolymam conceſ- ſiſſe, ut triumpharet, ſed ut pateretur; nec ſe occurrere ramis, ſed obviàm ire flagellis aà nobis quoque ovationi anteferendis. Cùm appropinquaret Jericho, cacus quidam ſedebat ſecus viam mendi- cans. Verſ. 35. Planè cæcus, qui ſecus viam ſedebat, & Caæcitas mendicabat. Quis enim videns ab inope Mun- aleg. do ſüipem corroget, cui impendere nos ipſos debemus? Quis autem in via ſedeat, quieſ- câtve in hac vita, quæ via eſt ad Æfternita- Eleâtio tem? Meritò tamen viſum recepit, appropin- Statnui. quante JE SU Jerichuntinam ad Urbem: fi- quidem mibhil æquè Mundi vanitates ſubjicit oculis, oculéſque ità exacuit, ut ſuperbarum Urbium ruina. Certè ſi oculorum natura ſpe- etur, conſiſtentes Hieroſolymis cæcos illu- minari oportuerat, quorum paſci poterant re- ſtituti oculi urbis ampliſſimæ ædificiis: non autem is, cujus ante oculos obverſabatur ad Tempora- Sacerdotum tubas difflata Jericho, Urbis ca- lium con- daver non Urbs. At Sapienter Chriſtus prope temptus. Jerichuntem cæcum illuminat, ut primo ſta- tim contuitu diſcat Mundi ſœditatem, conji- ciatque ex ruinis Urbis Orbis vanitatem præ- Luc. 18. ſentem, & futurum excidium. Et cuim audi- 36. & 41. ret turbam prætereuntem.. . Quid tibi vis fa- ciam? Domine, ut videam. En caret oculis, ſed aliorum ope ſenſuum viſum impetrat. Au- ris audit prætereuntem turbam, Lingua lega- tione defungitur, cumque ut ità dixerim, ſci- Invidia rent inferiores ſe Oculis futuras eſſe, ſi illi inter «quales. Vnio- aperirentur, ejus tamen felicitati militant, no- Oliva ſtram damnantes imprudentem Sapientiam, qui malumus deeſſe Oculum corpori, quàm Oculo inferiores haberi in corpore. Procul hæc invidentiæ Lues arrogans exterminanda eſt. Lingua, Auréſque Lucem impetrent Ocu- lis, felicius regnaturæ, ſi Oculum regnare fa- ciant donatum Luce. Turba verò Quid? Et, qui præibant, increpabant eum, ut taceret. Adeò multitudini familiaris eſt interitus proxi- Imitand; morum, ut ſilere jubeat cæcum. I nunc, & pauci⸗ Turbam ſequendam prædica. Cæci hujus lu- Conſilia- mina caligaſſent, uſque ad funus, ſi præeun- i cauts tem turbam audiviſſet. Verum, duům Mendi- ignen cus ejus imperium, conſiliumque neghgit, mehie lucem recuperat. Quéôdque plus ſtupeas: con- invitis ſectabatur turba iſta JInsm, quæ tamen, quia queque Turba erat, non potuit non ſtultè cæco con- Probu. ſulere. Adeò familiare eſt Multitudini decipe- Hemani re, laquemque parare currenti, & medici- dae. nas ægris intercidere. di. lbid. 394 EPX CAP. XIX. S. L UC. Zachæe feſtinans deſcende 3 quia hodis in domo tua oportet me manere. Verſ. 5. Et Cæcum increpabat Turba, ut ſuperiùs Imitandi vidimus, ne viſum efflagitaret à JESU: & bauci. Zachæo Jeſum ſubducit nunc, ne converta- tur. Adeò declinanda nobis Multitudo eſt, ſi aut Jeſum videre, aut domi eum recipere ex- optamus. Rarus, qui à turba retardatus, ne Chriſtum ſpectet, Sycomorum conſcendere Humani cum Zachæo audeat. Erubeſcimus enim ſin- eſpectm. gulares & eſſe, & putari in ſtudio pietatis. Certum tamen eſt præ turba non viſuros nos Chriſtum, niſi ſupra turbam nos ſubrigamus. Innumeri propemodùm è& via Chriſtum tran- ſeuntem proſpexerunt, illi viciniores, quàm Zachæus: quibus contemptis, unum Chriſtus Zachæum delegit, quòôd generosè in turba ſupra turbam ſe quæſierit. Fallitur ergo quiſ- quis à Deo vocandum ſe, ſanctificandumque ſperat, ſi eum promiſcuè cum multitudine colat. Porrò, qui Chriſtum non erubuit, à Eruleſ- Chriſto cum honore evocatur ex arbore. In- vatte “ certum porrò apud me eſt, uter fortiùs Pu-““ dorem ſuperarit, an ille inter Publicanos Chriſti ſe proſfeſſus diſcipulum, an hic in turba deligens pro diſcipulo Publicanum. Non enim periclitabatur minùs Chriſti fama divertentis ad Avarum, quàm Divitis poten- tia, & Superbia Chriſtum humilem conſecta- ta. Utinam nos ità ad Publicanos & Divi- Familie- tes accederemus, ut noſtra illos conſuetudo esg⸗ evomere rapinas cogeret. Nota: de erogan- i. do patrimonio mihil omninò à Chriſto La- pox opbe- chæus acceperat, nihilo minuùs eo domi ſuæ rum. recepto, quadruplum reddit. Adeò potentius, Paupertatem Chrifti paupertas & panni, quam verba ſuaſere. Ipſa Chriſti præſentia pretiurmm Paupertati faciebat, quam diſpendio facul- tatum Publicanus quoque coëmeret. Idem contigiſſe ſpectavimus in Apoſtolorum voca⸗ . tione. Et ſeſtinans deſcendit, & excepit illum lette gaudens. Matthænum:;, & Zachæum Vubl infelix. ubhi⸗ dee Vis 0 Güm Duum 4 ſenunt Nii⸗ lr ig ſer n rceht. Cum ſ decem contta mnus Cllanun 6 opun genio Ceterit tiam, 4 Deo torum cinm m tüntur: lttante in gecit Petertt be cont tllent n Uuh. ctecltam . Iumns: lelcict, e gbin Non dem Iaſore liu ſn f. NNr 4 Stromatum, Tib. XIII. Publicanos Salvatorem domi gaudentes exce- . N Piſſe Lucas commemorat: quam exultatio- nn nem ne in domo quidem Marthæ innocentis dad floruiſſe refert. Quid hic myſterii? Fortè in- r ſolens adeò eſt Diviti Exultatio „ adeôque in hub Publicanorum hoſpitio Lætitia infrequens, ut El tanquàm miraculum habitum fuerit, potuiſſe n un illos, excepto domi Chriſto, gaudere. Ac numi ſi diceret Lucas: Ne credas non ſine luctu, Divitum more, epulatum cum Publicanis Je- ſum, Dei enim recreati beneficio Exactores læti eum exceperunt. Homo quidam nobilis abiit in regionem longinquam accipere ſibi remLnum, & reverti. Verf. 12. Sed, antequàm proficiſceretur, vocatis ſer- Vis, diviſit eis decem Mnas, ut negotiarentur, dum rediret. Eo verò ad occupandum reg- num abeunte, cives, qui eum oderant, mi- ſerunt legationem poſt illum ad Supremum Principem, dicentes: Nolumus bunc regnare Luc. 19. ſuper nos. Verùm eorum irrito conatu, rediit 14. accepto regno: cœpitque rationem ponere cum ſervis. Et um quidem, qui quinas in decem mnas multiplicaverat, urbes denas 7. contradit: slium verò lucratum duplici mnâ mnas quinque, urbibus quinque præfecit. Eum . verò, qui mnam defoderat, domo expulit. ti arcta. . : . Talenze- Sanè aut Evangelio non creditur, aut deſ- rum uſus, Perata ſalus multorum eſt. Quis enim ſæ- cularium animi dotes, ſenſuumque talenta, & opum opes Domino fœneratur? alius in- genio præpollens in computandis nummis deterit manum, oculos, mentem, memo- riam, cupiditatem, cor. Ahius eloquentiam à Deo conceſſam ambitioni locat. Si talen- torum veſpillo damnatur, quod eos ſuppli- cium manet, qui eis contra Dominum abu- tuntur aut Cupiditati, aut etiam Voluptati militantes. Veruùm cur Princeps hic cùm æquè in credita ſibi pecunia utrumque ſervum re- pererit fidelem, uni decem, ali quinque ur- via ſalu- tulerit mnas, alter verò quinas: ambo tamen Matth. creditam ſummam geminarunt. Imòô, ſi Mat- 25. 20 thæo credimus, plus ſecundus laboravit, quàm nc. ¹5. primus: hic enim quinque accepit, & decem reddidit, ille verè, cum duo talenta recepiſ- ſet, quina ex Luca tradidit Domino, hoc eſt, non geminavit modò pecuniam, ſed duplo majorem eflfecit. Nihilo minus uberius con- Dignita fequitur præmium Ille, quam Hic. Quid ad , d- hæc dicimus? Docet, me4 quidem ſententiâ, Snlm,241¹ uherio Chriſtus, non attendendam fidem dumtaxat, g Dlen talentis & diligentiam ſervorum in collatione digni- ſihno Ve ſuozum tatum, ſed aptitudinem, mentémque ad ſum- atur. ma factam. Neque enim quia Pincerna di- ligenter, imò diligentius miniſirat tibi, quam populo præſit Sacerdos, parem conſequi de- bent dignitatem: ſed ille a poculis ad præfec- delis eſt, Infulis cohoneſtetur. Alioqui citò Cidaris non Prælatorum duntaxat, ſed & Pincernarum bravium erit. Suo licèt in mu- nere exquiſitior Piſtor, quam Nuntius fit; haud tamen eos decet honoribus exæ quari. Docet hoc Chriſtus „ qui capaciorem ſervum, quamvwis ſecundo indiligentiorem, pluribus ta- men urbibus præfecit. Id docuit & Pharao, qui, Pincernam, probatâ innocentiâ, eduxit bes contradidit? Licèt enim alter decem ob- turam Cubiculi provehatur, hic vero, ſi, fi- quidem è carcere, ſed Proregem minime creavit, tantumque priſtino muneri cum lau- de reſtituit; quòd videlicèt non omnes ad om-= ma promoveri oporteat. Joſephum verô re- gno impoſuit, quamvis pro ſe breviori tem- pore laborarit, quòd eum tanto honori habi- lem; ex ſomniorum interpretatione, intelle- Xit. Meritò ergo decem uni urbes, quinas alii Rex iſte tradidit. Qui, ſervo increpito, à quo mna offerebatur, adſtantibus digit: Au- Ibid. 24. Jerte ab illo mnam. Quare vi eripi mandat, Cognitio quam ille ſponte obtulerat mnam? Ecce, di- i. Xerat, mna tua, quam habii. Ideò forté, ut Qui put as doceremur tam intimis Aurum hærere vincu- deaiſſe lis poſſidentium cordi, ut etiam neglectum, ewnia, alienum, & ultrò oblatum vix deponi poſſit, vore niſi violenter à poſſeſſore per Judices, Licto- MMe Avs⸗ reſque revellatur. Nam quùm Pecunia, Ut ritia Pa- fertur, potentia ſit Omnia, etiam à Projicien- bertatem te retinetur. Ut Viſco completa Manus, "ddie quamwvis illum non ſine indignatione & vi ex- s ae cutiat, plurimaàm tamen inelucçtabilis glutinis liri⸗ni ſervat in digitis, lixivio, & ferro vix eraden- perfectio. di: ità Argento nec tum expedimur, dum bPaupertas illud abjicimus, horréntque interdum ipſa 9 Keilti- Cruci dedicata Cœnobia, Nuditati Nummos Raligionu foœderari. At, inquis, Judas ultr Pecunmiam perfeézio. Phariſæis ingeflit. Sanè: ſed moriturus eam Rer ſuas profudit, non tam Pecuniæ prodigus, quàm Aulicos Laquei cupidus. His ita à Rege cum dome- anzs,, ſticis conſtitutis, ſupplicium ſumitur de re- er 4, . bellibus. Verumtamen, inquit, inimicos meos il- Ibid. 27. los, qui noluerunt me regnare ſuper ſe, aqdu. cite huc, & interſicite ante me. O caligantem Faterfzæ- nimiùm ſapientiam, inſuetâmque regnorum miliat⸗ gubernaculis mamun! Itäne, ſceptrum no- — vus Imperator invadis, cumque fſcias inviſum te eſſe quamplurimis, otiosè Tempus cum ſervis teris, ſupplicitunque de perturbatori- bus, initio Principatus, poſi ſubductas cum domeſticis famulis rationes, ſumis? Inſaniſ- ne nimia felicitate ebrius? Nos inſamimus„ ſapit verò optimus Princeps, qui optimam callens regnandi rationem, ſuæ primum fa- miliæ frænum admovet, faciliàs deinde illud Populo impoſiturus. Sic Apoſtolus Epiſco- Ppum vult Domui primum iuæ, tum Plebi confulere. Contrà verò interdum , millum cum ſervis judicium, ſummum in populos jus, neglectis ulceribus domeſticorum, in turbæ nævos faſces diſſiolvuntur. IIIis omnia licent, his verò nec, quæ decent, li ent. Degenerant (hi ſane Principes qui inter Chri- ſtianos huic obnoxii vitio regnant) à Salo- monis prudentia, qui in ipſo regni veſtibu- lo Aulicorum Patris ſui ſcelera recognovit, & plexit, Domeſticorumque, quamvis fide- lium, reorim tamen, ſanguine & ſceptrum rigari voluit, & purpuram infici. Porrò, quod de familia Principis diximus, hoc de affectionibus ſuis dictum Superiores credant. Oportet enim eos à ſe priùs rationem exige- re, & tum ad ſubjectorum cognoſcenda deli- cta prodire. Rursus, cùm bis adſtantes allo Fiſeus. quutus ſit Evangelicus hic Rex, fſcilicèt ante fudexe ſervi, & ante rebellium prolatam ſententiam . monentur ejus exemplo Primores palam ju- dicia inſtituenda, nec ſine conſeſſu pruden- tium, ut ſuppliciorum æquitas adoretur. Ita- que nec ſolitarius, nec ſolus ſententiam Prætor ferat, ſed & multorum præſentiâ, & aliquo- rum conſilio judicium firmet. Dum enim mul- titudinis . 4 circumſtantis judicium timetur, recta judicamus: nec poſſumus non juſta ſtatuere . qui alieno judicio Judices ſumus. Idee Da- vid precabatur: Deus judicium tuum Regi da. Quod Deus judicium executurum ſe dixit cum Senioribus ſuis. Vix enim Deum Judicem le- gis, quin vel cum Angelis, vel cum Princi- pibus ſuis propalàm judicet. Sic ſe habuit in disjectione Babylonicæ Turris, ſic in incendio Sodomæ, talem ſe præbebit in extremo Ju- dicio Mundi. Pl. 71. 2. Et jaöëtantes veſtimenta ſua ſupra pal- lum, impoſuerunt Jeſum. Eunte au- tem illo, ſubſternebant veſtimenta ſua in via. Verſ. 35. 36. auper- kas. Ergo miſi ſpoliemur, JIESUsS non trium- phat, cujus pompa & Pulli abjectione, & Diſcipulorum inſtruitur paupertate. Ergo Chriſti triumphis invidet, qui non modò ve- ſtimenta non abjicit, verùm ea enititur in pa- ludamenta convertere. Porrò cùm appropin- quaſſent ad radices Oliveti, cœperunt plau- Luc. 19. dere Diſcipuli dicentes: Benedictus, qui ve- 38. nit Rex in nomine Domini, Pax in Celo, & eio. Qloria in excelſis. Nota ab Oliveto triumphus oriiß. incipit, ubi dolor Domini exorditur. Vel-, satio cor üut verius loquar, cùm triumphare coœpiſſet perua. procul ab Olivarum Monte, tantùm ad ejus Gleris radices Rex ſalutatur ab Apoſtolis, ut intel- ltse. ligas Chriſti regnum partum eſſe doloribus, & indè gloriam nominis propagatam, ubi ſan- Eecleſis- & ind in ,. icorsm guis in ſudorem exundavit. Ibi, inquam, 2 . Pompa ubi proditoris vinciendus erat catenis, Rex ab verieres, Apoſtolis inauguratus eſt. Verùm quàm li⸗ Perhec" beralius omminantur Apoſtoli, quàm Angeli! tio a:itis. Pera ius ominan P0 10 1, quam Angen:!: Momnines Illi enim omen partiti, Gloriam in Excelſis, Terræ pacem cecinerunt; Hi verò utrumque Coœlo ominantur, & pacem videlicèt & glo- riam. Nimirùm hi Chriſtum habebant, quo dùm potirentur, curabant nihil: dabant illi Chriſtum, ideò parciùs liberales nobis pacem, ſibi gloriam reſervarunt. Phariſæi autem tri- Ibid. 39. umphi pompam ægrè ferentes, Magiſter, di- xerunt, inctepa Diſcipulos tuos. Triumphus iſte exceptus turbis, & puerorum vocibus au- (us eſt, at exordium ab Apoſtolis ſumpſit. Invidia Cupimus Noſtrorum & Sapientum, & Præ- inter Re- latorum nomen celebrari? IIIis plaudere inci- u ſes. piamus. O quoties alicujus virtus in urbibus i, Wantor triumpharet, niſi domeſticum ſilentium illi domi exo- Plauſus eriperet! Triumpharet, inquam, ſæ- pe nomen Sociorum, ſi acclamatio noſtros in- non ti- mendi. retisr. Perſecu- tra parietes reſonaret. Verùm, dùm alienam ens, lucem fuam quiſque umbram interpretatur, Drio, & inglorium aliquando Religionis Nomen latet. Charitas. Niſi incœpiſſent Diſcipuli Domino plaudere, illaà fortè die non triumphaſſet. Sol Lunæ ſplendorem commodat, ut mortales noctu quoque lucidius Coœlum ſpectent, & celebrent. Utinam Cives inepti vanos non exprimant pampinos, quibus racemorum nitor inumbra- tur. Folia plerique inania ſunt, ideéque alio- rum elucere frugem ægrè patiuntur. Et ut appropinquavit, videns ovitatem, Revit ſuper illam. Verſ. 41. Zelu: Vectus pullo, &, triumphantium more;, animari., urbi JkxSUS jam proximus erat, cùm ſui im- gO Oliva memor triumphi, calamitatis memor Judæo- Dei am rum palmas lacrymis rigat, planctus plauſi- in nos. bus jungit. Doceris ità alienam amare ſalu- tem, ut quamquam triumphes, lacrymis non abſtineas, ſi proximorum ærumnas ſeu videas, ſeu prævideas. Grande Charitatis exemplum: triumphat Dominus, & prævidens hoſtium ſuorum excidium, quo maximè lætari debue- rat, eo maximè angitur: ac ſi non de pro- fligatis inimicis triumpharet, ſed in ſui exci- dio lacrymaretur. Crucifigendus triumphat, Vindicandus plorat. Vos autem feciſtis illam ſpeluncam la- tronum. Verſ. 46. Solos vendentes & ementes ejecerat, un- Nepotis. dè ergo Latrones? Nimirùm ubi Nundinæ, tores. ibi Latrocinia; non quòd mercium alliciantur Avari⸗ ſpe Fures, ſed quòd Negotiatores Latrones““: dici non rarò poſſint. Quis enim itaà merca- turam exercet, ut lucro furta non miiceat? Nota Zeli magnitudinem: Nedùm triumpha- Superiz re deſierat Dominus palmis, plauſibuſque ex- non amet ceptus, cùm urbanitatum, & officiorum obli- blandien- tus, dùm Gratiam referre deberet, Flagel- ter oi. lum comparat, & Sacrilegos Templi atrio ex- reyi⸗ terminat. Id Paſtores amimarum intelligant, Zlus oe qui non rarò excuti ſibi flagra patiuntur ſub- ſervan. jectorum blanditis. Si Chriſti ſectateres ſunt, tie. ipsà die, quà perhonorificè excipiuntur in im- Gratirse pios excandeſcant, & eos, quos triumphi for- n EAC „EE 1 Deum. taſsè ſui habuere adminiſtros, flagellis corri- Pelices piant, ſi delinquant. Principes verò ſacri diſ- vetent cant, poſt triumphum nihil Chriſtum antiquius Templord habuifſe, quam ut Templa profanis ritibus Tà expurgaret. EX CA P. XX. 8. L UC E. Homo plantavit vineam, & locavit eam colonis, & Teresn fuit mul- tis temporibus. erſ. 9. Ur vineam Dominus plantat, ut intel- C ligas, plus voluptatis, quàm laboris ti- bi ab illo parari. Non ſat habuit eſcam ſe- Zugun rere, quâ ſervati alerentur, verùm delicias Chriſti inſuper deſtinavit. Vita hominis Aqua, & ſuave. Panis. At Domino famulantium eſca frumen- erre ti adeps, potus, quem vites exſtillant. Por- 4 rò Coloni Servos exigentes pro Domino pen- ſum oeciderunt: & ad extremum in rabiem acti, Filium ipſum trucidarunt, dicentes: Hic Luc. 20. eſt hæres, occidamus eum, ut noſtra fiat haære- 14. ditas. O cæcam ſemper Avaritiam! Itâne Avari⸗ Plandiris, ut hæreditatem conſequaris? Servos zia. Domini vulneras, Filium enecas, ut tanti fla- gitii beneficio Hæres nuncuperis? En quò hu- mana prolabatur Sapientia, quando à Con- cupiſcentia circumagitur! Porrò Avaritia, et/ aurum ſitit, ferrum tractat. Aurum effodit, Hæredem defodit, ſibique monſtrosè diſſimi- lis, Domini modò excolit hæreditatem, mo- dò Hæredem jugulat. Quis crederet, inire audet gratiam per necem, funera Nati apu Parentem ſuffragatura ſibi non deſperat: utque Hæredi= Hære „lellen 86 lyle⸗ e lerun, li terficit lapil nn ſen Bap Mud u nn fre li e, Mier Cor ill ſue Chi alea cel ſuo pra riturn uſn tei lpia Chriſtos & Relgi tunn feni Cokekkant lidenn tue velan Angulo e, 1 Celt, La, iun fe, hie eriſ, olm las à ſe otebenn e elelſfcet⸗ ulg elpoſts ento, & tetet Chr. nentumm. IIt: Vil ſbi nor Uls Chri ſChr un kepro Urſiue i⸗ lſrunt ulare, e⸗ Ver 4 lan ai luck lalz. Munle, Ha annn vola donn hera lſe. ndo . . N 1e ln⸗. ſ ni 6 Ner i. ſck I aque tor eſt — — 2 Norſ r i in erſn M uke warn den h Hæreditatem aceipiat, eripit Patrifamilias Hæ- Ibid. r15. redem. Et ejectum illum extra vineam occi- Recrez-. derunt. Nihil pernicioſius obfuiſſe Juſtis lego, zie, G quàm Vineas. Nosë denudat, Nabuthum in- nlepias terficit, Filium occidit. woetmid. leni mnckn Lapidem, quem reprobaverunt ædifi- Anlic cantes, hio factus eſt in caput anguli. lur winn . n tin Verfſ. 17. – S 5 Haud mirum, ſi tantorum ædificiorum tam frequens ruina ſit. Carent angulari La- pide, ſine quo malè fundamenta jaciuntur. Cur ille ultimus ſemper in Aula eſt? quia Intent io recta Gloria Dei ma- jor. ſplunn, E e alea cecidit præli? Quia Deum exercituum ſuo præeſſe noluit exercitui. Navis hauſta eſt, & periere merces? non comparaſti Mar- garitum Chriſti, quod Navi fuiſſet & Cynoſura, & Temo. At ſubtilius hoc quoque tegi lapide puto myſterium. Eminet aliquando Chriſtus in operibus noſtris: Antiſtites enim, & Religioſi, atque Milites omnia in Dei glo- riam fleri epigraphe eleganti palam Mundo conteſtantur. Verùm timeo ne reprobaveris lapidem iſtum, dum ædificares; quem, ad tuæ velamen Ambitionis, & Avaritiæ, in angulo exponis. Siquidem etiam apud Ju- riia dæos, Lapidem, quem reprobaverunt ædifican- Palliats, tes, hio factus eſt in caput anguli. An non Mytoeri ipſi, cùm Deum damnarent, Dei blaſphe- H. mias à ſe vindicari, tunicarum diſcerptione profitebantur? Chriſtus lapis in angulo jam Bonag oc eNædificatæ Domüs ad pompam, ſeu ſcutum ultanda. expoſitus clamat, rejectum ſe eſſe à funda- mento, & reprobatum ab ædificantibus. La- teret Chriſtus, ſi noſtri foret ædificii funda- Neges enl Uriu ltotumal — mentum. Specta eum, qui pro Chriſto labo- . rat: vix licet dignoſcere, an Chriſtum norit. D. IN Nihil à ſe agi teſtatur: ne quidem nomen Jk- sU ſibi notum eſſe fatetur. Nimirùm Dilſci- (1 pulus Chriſti non canendum tubâ in probè ge- ſtis, a Chriſto didicit. Cave proindè, ne Chri- ſtum reprobes, quem in angulo Doms tuæ proſtare jactas. Miſerunt inſidiatores, qui ſe Juſtos ſi- malarent: ut caperent eum in ſermo- ne. Verſ. 20. Retia Chriſto tenduntur in ſermone: & Verbo verba inſidiantur. Hâc nimirum ma- chind ſanctiorum hominum tentantur propug- nacula. Hanc cavere debes, & formidare Sa- gittam volantem per diem Sanctitatis, qui ne- gotium perambulans in tenebris declinaſti. Quis verò is eſt ſermo, in quo Scribæ capere ſtu- dent, quem Coli Cœlorum capere non poſ- Luc. z«e. ſunt? An liceat Tributum dare Cæſari. Li- 22. cet nobis tributum dare Cæſari, an non? Au- . din? Laqueus, & vincula latent in his ſer- Eecleſa- Monibus. Quicunque abs te quærit de Cæſare, Kici que- Proditor eſt tui. Non enim cupit à te doceri, Jue hono- ſed Te capere, Laqueum tibi, non ſibi Con- randi ſilium pParat. Proindè ſuſpectus ſit tibi ſermo, une, non ſi de Tributis, déque Cæſare inſtituatur. De san. Deo difſere, & iis ſpond i i- A: iezer, reſpondeto, qui aà te Di 2 Religio- Vina quærunt, non Humana. 5. Linguæ cur. Familia- ritas cum ſaculari- bus. Stromatum „Lib. XIII. ſine Chriſto laborat. Cur militi nunquàm bellè Attendite à Soribis, qui devorant domos viduarum, E velamtes longam ora- tionem. Verſ. 36. Aut ubi non eſt ſcelus, ſi Oratio quoque Ivientis doloſa eſt? Itane? Oculi eriguntur ad Side- Pzve. ra, & Cor ad Lutum inclinatur: Palmæ tol- „imarum luntur ad Deum, & Cupiditas ad Aurum de- sihil primitur: Cibus quæritur, dum quæritur Chri- Tusrat. ſtus: & Negotium agitur Gulæ in Philoſophia Avari- Orationis. Diſcant Viduæ ſuarum eſſe do- "u“. muum, retia protracta, Allocutiones. His il- læ capiuntur, earumque preces vincula ſunt. Non catenis, ſed precatoriis globulis captivan- tur interdum fœminæ, quæ ſecuras ſe credunt, ſi eos admiſerint, qui preces, hymnéſque pro- ducunt. P X C AbP. XXKXI. 8. L U C £. Eritis odio omnibus propter nomen meum: & capillus de capite veſtro non Peri- bit. Verſ. 17. Derint, duùm non noceant. Quid mihi bPerſezutio cum Ira impiorum, ſi nec capillus peri- on nocete turus eſt? O timores noſtros ridendos! Ergo- Iu'eszis ne timebo, cùm ſub Dei tutela & agam, & redta. ſatagam? Nota: exoſus non uni, ſed omnibus, adhuc capillum unum non amittam. At, in- quis, vix caput non perdidi unius inſidiis ex- agitatus. Benè: ſed memineris, non peritu- ram comam;, cùm odio eris omnibus, ſed propter nomen Dei. WZ’Z In patientia veſtra poſſdebitis animas veſtras. Verſ. 19. Per Caſtitatem poſſidet unuſquiſque vas cor- Patientis poris in Sanctificatione: ſed per Patientiam animarum pretioſiora vaſa poſſidemus. Qua- re quiſquis Libertatem amas, ſi vis non ſer- vire cum ſervis, Patiens eſto. Poſſidebis Tu animam tuam, quamvis corpus tuum Tyran- nus poſſideat. Et reliquis quidem virtutibus ornamus animam, ſed ſolius beneficio Patien- tiæ eam poſſidemus. Cum autem videritis cireumdari ab etrercitu Jeruſalem: tung ſcitote, Juia appropinquavit deſolatio ejus. Verſ. 20. Tanta ſanctæ animæ cuſtodia eſſe debet, Oceaſi, ut ferè capta prædicetur, ſi duntaxat circum- wala. detur. Si aſpexit Oculus, Mens concupiſcet. Parva, Circum. . . . ectio. Tune, qui in Judæa ſunt, fugiant ad5 montes: & qui in medio ejus, diſce- dant. Verſ. 21. Superventuro in Judæam Romanorum Mand: exercitu nullus armatur, ſed omnes docentur contemp- fugere. ui⸗ — * 96 Eledio fugere. Nimirùm una ratio vincendi Mun- Katu. dum, ab eo quàm remotiſſimè elongari. Pe- Occaſio riculi alea plenifſima, luctari cum Mundo. mals. Una ſalus miſeris enſes conflare in calcaria, & mambus pedes ſufficere, ut non tam illæ pugnent, quam iſti avolent. Verùm quàm ſuavis Dominus, qui cùm omnes ſalvos eſſe cupiat per fugam, non omnibus tamen eva- Preorum dendi ſtatim legem præſcribit! Mira res: Qui indiff. in Judæa ſunt, inquit, fugiant ad montes: ißß Tier & cum tam præcipitem fugam in confinio iin, si Poſitis imperarit? Et qui in medio ejus, in- Talenti quit, diſcedant. Itäne? profugiendum eſt ad magnie, Montes iis, qui in Judæa ſunt, & placide & plauſi- tranquilléque diſcedendum iis, qui Hieroſoly- e A mis degunt, quam maximè urbem Romani 14-5 betunt? IIi fugiant, hi diſcedant: illi aſpera Obedien. montium ſubeant, hi, ſi diſceſſerint, conſilio tis meri- paruere Domini. O ſuavem, & mitem, & tum ma- multæ miſericordiæ, Salvatorem! Sic docet l tkiumphare, qui Deus eſt exercituum. Fuge- re quidem vult omnes, ut vincant; & qui- zZelus a- dem ad Montes vult omnes fugere: ſed non nimarum omnibus ſtatim edicit, ut properent ad Mon- blanaus tes. Durius enim videri poterat iis qui in enien meditullio erant Judææ, quique ſplendidam „on idem ihcolebant Civitatem Templo, Prætoriôque omnibu: Munificam, ad extrema montium confinia ſta- ſt. tim transfugere. Diſcedendi proptereà tam Gonfeſſa- fortunatis accolis mitius erat præceptum. No- rii nimi ta Domini miram in omnes Providentiam. aisſteri. .. . 1 . . „esio, Antequam ſuadeat iis, qui ſunt in medio, ſir diſere- ut diſcedant, jubet alios, qui remotiores erant à Sion, conſugere quamprimùm ad colles. Ut videlicèt, qui exierint è medio, cùm vi- enner in. derint adhuc intutos ſe fore procul ab urbe, ziſerimi. exemplo eorum, qui ad Montes acceſſerint, „ztim & eodem ſe quam ociſſimè conferant.“ Etenim ſi argnar, & ab urbe ad Montes fugiendum ſibi duxiſſent, plectant. qui erant in medio, fortè tœædio victi, vel con- territi itineris difficultate, morarentur Hiero- ſolymis. At dùm putant ſibi non procul mi- grandum, diſcedunt, eâà pnuto roborati ſpe, fu- turum, ut eorum, qui remotiùs ab urbe dege- bant, ſocietate munirentur: quos cùm vide- rint ſeceſſiſſe, intelligunt non ſatis fuiſſe Hie- roſolymis exceſſiſſe, ſatiſque facilè, cùm jam ſe videant poſitos procul à mœnibus, ad Mon- tes fugiunt, à quibus abhorruiſſent credo, ſi dùm intra ſepta domuum ſuarum includeban- tur, iter ad eos imperaretur. Cupit Dominus illum ad Religionem fugere. Haud tamen illi initio ſtatim converſionis clauſtra reſerat Mo- naſtern. Conventum, Cœtuúmque piorum, ſed ſæcularium hominum, patefacit, moneétque eum, ut referri nomen ſuum ſtudeat inter eos, quò mox facilius ab elencho Innocentium Vro tranſcribatur in album Monachorum. Sic ab- paulatim ducturus è ſinu Veneris adoleſcentem, paula- erudien- tim illum à colloquio, tum à contuitu, de- Sfge. mum à cogitatione avertit improbitatis. Nos nii indi. veròô ſtatim ad montes, Alpeéſque aſperrimas ereti. tranſmmittimus, quos in meditullio Judææ con- ſpicimus. eu⸗ Cenfeſ- ſarii non Væ autem prægnantibus, & nutrien tibus in diebus illis. Verſ. 23. Cùm Dominus hortatus eſſet Judæos, ut, imminente Urbi obſidione Romanorum, ad Montes fugerent, qui erant in Judæa, Væ a»utem, inquit, prægnantibus & nutrientibus. Oliva Undè, Domine, væ iſtud prægnantibus? Quia Auliei. onuſio ventre, non diſcedent ex Urbe. Ni- Améitio. mirùm inflatos ſpe ſœtus, hoc eſt felicitatis humanæ, & terrenarum opum inſania rarò Tenzo- ſinit adire Montes, ut animas ſuas ſervent à lium ſtrage. Et quidem nota: Væ, dixit, praæg- centend⸗ nantibus, non verò iis, quæ copioſo filiorum Aale⸗ numero ſtipabantur. Neſcio enm quà ratio- un e: ne abducit nos vehementiùs à ſtudio Salutis vana. rerum Cupiditas, quaàm Poſſeſſio, magiſque Eledtto in Mundo ſpes detinet, quàm Res. Væ præg- Stag, nantibus & nutrientihus. Infantem vix duùm pe- nè natum ipſius pectoris annon, purioréque cordis ſanguine nutrimus; quem, ut adoleve- rit, vix mucidi, duratique panis ſemeſo fruſtu- lo Matres inopes dignamur. Itaà eſt: quàm cha- ra Dignitas, dùm ſperatur, quam ſuavis dum præguſtatur; at quàm grave & intolerabile pon- dus poſtquàm in ulnig noſtris requieverit! Fa- cilius reperies e Infulas, quam deſpec- tas; ſi tamen vel. inima eas adipiſcendi ſpes arrideat. Spes in Aula veluti Ver eſt in anno. Uberiùs enim delectamur floribus primo vVe- Spes va- re, quaàm frugibus æſtate ſumm. Quamvis aa ſacn- enim ſuaviores fructus habeantur, quam flores: Varium. flos tamen ità provenit, ut tempeflas ipfa flo- Digninss rere putetur, & ipſum ridere Cœlum. Con- ene tra, Fruges ità matureſcunt, ut iis Solibus, Felicia quibus ipſæ excoquuntur, mortalium corpora vana. diſſolvwantur. Ver nobis flores præbet, inanes quidem, ſed gratos, quòèͤd ſuo ſœtui quam- ſimillimum Cœlum, tam ſine æſtu quàm ſine fruge, ſi non paſcit, nec cruciat. At Æ½ſtas venenatis lancibus uvas imponit, eâdémque manu & torquet. Ardet, duùm alit: ſudorem exprimit, dum racemos parat: terret, dum re- creat. Imago certè Honoribus accommodata, qui in flore cupiditatis, ac ſpei, ex toto flori- di, undique ſuavitatem præferunt; ut verò am- bitioſis incubuerint, ità eos ſerico veſtiunt, ut eorum potiùs cruore Oſtrum purpuraſcat. In- flat vento gloriæ, ſed doloris ſuſpiriis exina- nit. Verbo, Væ prægnantibus & nutrientibus. Deſperatius Mundo configit ſpes Maägiſtra- tuum, quam conſecutio: hæc enim faſtidium, illa deſiderium parit. Et cadent in ore gladii: & captivi du- centur in omnes Gentes: & Jeruſalem calcabitur à Gentibus. Verſ. 24. Benè eſt: ſed cur Jeruſalem à Gentibus calcanda prædicetur, poſtquam captivi ducti fuerint Hebræi in ſervitutem? Mihi qui- dem calcanda videbatur eo ipſo tempore, quo captivi Ifraëlitæ ex urbe educebantur. Quare enim evacuatâ jam civibus Hieroſoly- mâ, redeunt deindè hoſtes, ut eam concul- cent? Certè calcatur tunc maximè Civitas, cùm illi jugum ſervitutis imponitur: tüncque verè comprimitur, cùm cives captivi fiunt. Ve- rùm ad documentum noſtrum, immigrat pri- mm Iſrael in regiones Gentium captivus, moeox à Gentibus Jeruſalem conculcatur. Quia Vi- Relizi delicèt ſæpe Dei Eccleſia à Principibus, ab in Au Eccleſiaſticis verd, & à ſæcularibus Cœno- bia Sanctitatis conculcantur, cùm & ad Re- ges Eccleſiaſtici, & ad Eccleſiaſtieos Rel⸗ gioſi conſugerint. Nota: cadunt in ore gladii cives, arcibus ho ſtes potiuntur, vexilla eri- ,. 1 unt, Templum obſtruunt, victimas arcent; Sunt, P domos Gon n. ſ 16 tain culca ut pr lgiiu ni, 41 5ℳℳ ligs. Mnnde het, N Von 40 s. ec 0 ſt, cal glorian Aitor, dei ma Chnift lularat uc Ap 6le lo anat (ia ad incd 7 us can. inconos loadrer Vit. Iin Dordi⸗ Corem u lratent Cennlium li, Cebanlt. (lar bus ſ nintone Aia Oölen H Cinbus a Nlata ch jettere ſol ive a Gt: eoſ dele non gultes ven Centem ra⸗ Mortls n . Enrhreſett AVhimn, liſalc, kec z. NIn in mo e ſilh,i . ltar: in 1es inr ſihlli⸗ 3la. Dtatut ſer in l. cum n ie. blctin u. n an In 1. trun nmag mi dheannus Nennned he en 00 c Famaæ cu- domos diripiunt, vectigal imperant, agros haſtæ, jugo capita ſubjiciunt: & nihilo minùs tam miſerè direpta, vaſtatäque Civitas con- culcata non dicitur, ſed calcanda prædicitur, ut primum Romanorum, & Gentium confi- Religioſus nia attigerit Iſfrael. Puto, quæ audis, intel- in Aula. ligis. Quamquaàm domi Diſciplina inceſſu la- acecki bet, vultu decoloretur, ſi tamen ſæculares bong. Non adeat, eorum nec aulas, nec tribunalia, nec domos, nec hortos circumeat, ut miſera ſit, calcata non eſt. Apud Corinthios Eccleſiæ gloriam foœdavit Paterni tori inceſtuoſus pro- ditor, Ruben Evangelii, ruga Eccleſiæ, Fi- dei macula, Caſtitatis virus, Serpens Paradiſi, Chriſti ſanguine irrigati. Quia tamen, ubi pul- lularat crimen, ibi comprimebatur: ægrè il- lud Apoſtolus tulit, ſed in interitum carnis ſo- vnio laſa. lo anathemate perculit. At ubi fidelium diſſi- dia ad Græcorum tribunalia deferri cognovit, illicoè Zelo, iraque æquiſſimàꝗ exæſtuans Pau- lIus carnales eos pronuntiavit homines, Chriſti indignos doctrinà, rebelles Unitati, Evange- lio adverſarios tum verbo, tum corde appella- vit. Timuit nimirum Eccleſiæ vehementiùs à Diſcordia, quàm ab Inceſto. Et quamvis Pu- dorem libido jugularet, Juſtitiam litigioſi im- plorarent: nihilo minus manabant lites ad fora Gemtilium, ſcelus impuri ſacris ſpecubus inclu- Celle a debatur. Malo nugeris in clauſtro vel cum ſæ- mor. cularibus, quam de Rerumpublicarum admi- Religioſus niſtratione ſeriò in eorum domibus agas. Si- in dula. quidem H'eroſolymis in ore gladii cadentibus civibus adhuc Urbis Gloria perſtat: quæ con- culcata dicitur, poſtquam reſidui ex Iſraël vertére ſolum. Inflatur Patricius, cùm ad ſe undique authoratos Deo Viros confluere ſpe- ctat: eòſque ſui indigere credit, quòd ſine eo eſſe non poſſint. Domi verò noſtræ vel nu- gantes veneratur. In Cœlo Solem ſeu diffun- dentem radios, ſeu Eclipſim tolerantem æ què Mortales miramur: in Aula enim ſua vel cùm tenebreſcit, prodigioſus creditur, & ſplen- Familis- didus. Ramum ſine ullo foliorum virore ſqua- r'tααι uaπια lentem, ſi trunco hæreat, non aruiſſe puta- 1 .: / mus, ſed viriditatem dicimus parturire. Mi- zos con- Tum in modum Virga foliis, floribuſque di- veniant. ſtincta, ſi exciſa ex Arbore ſit, moritura pro- Fame cu- jicitur: in Arbore veròô exuta vel foliis veſti- Praote ki, tur ſtipulis . ſtoreis tegitur „ vallatur fimo . le es ſecu. Putatur ferro;, ligatur vimine;, colitur ſarcu- larià nos lo: cumque nullum viroris indicium Ppræ ſe infamàt. ferat, victura tamen vere exiſtimatur „ quòôd Eeeleſia- ſcilicèt in ſua planta conquieſcat. Ergo flori- Rer 2 1. da in manu noſtra contemnitur Virga, arida ⸗ Berer. in ſuo trunco excoletur. Uſque adeòô vel inter fummas miſerias honori futuri ſumus, ſi hoc caveamus unum, ne videlicèt captivi immi- gremus ad hoſtes. 74. KEunnle urbur nn n Irk brek uinn ſoltn Er Ira populo huic. Verſ. 23. Scio ejus rei, quam dicturus ſum non eſſe hic locum, dicam tamen ne excidat, quod caſu obvenit. Populo huic, inquit Chriſtus, batus Iſraél erat. At Chananææ proteſtatus eſt, Panem Filiorum Canibus non mittendum » quòd tunc tantùm Iraélitæ Fili eſſe deſie- rint, cùm Filium Dei è& vivis ſuſtulerunt. Sentiant alii „ ut libet: ego Verecundiam hoc 4 lel Fnifepmi- 1ocoO Salvatoris, non Iram exprimi puto. Ni- An 91 1ar. mirùm ex quo Secundus Adam factus eſt u- 1/N Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIII. non Populo meo. Cur? fortè quia jam repro- 97 nus ex nobis, locutus quoque eſt non tan- quaàm Dominus univerſorum, ſed tanquàm Humili- Conſervus noſter. Habitu inventus ut homo, N /7, ſermone uſus eſt humano, abſtinuitque vo- e die. ce, Meum, dùm loqueretur de Populo, ne 4 & ſermo Imperium, & habitus præferret Ser- Religioſus vitutem. Dedecent certè non minimam am- Arragans. pulloſa quædam ſeu pronomina, ſeu vocabu- Lingae . .. . . . . cuara, la in labiis Cœnobitarum. Principatus meus, S . 8 Relig oſt Populi mei, mea Domus, Gens, & Fami- es lia, Currúſque mei, voces ſunt aureæ, quæ miles, & ab habitu cineris nimiùm diſſident. Tantus in Iwa Nao- ore ſplendor, & tanta indumentorum vilitas 1, r'rn videntur exprimere prodigia Jacob, cujus & genré/4' voOxX lenis, & cutis aſpera ambiguum apud Iſaa- a, cum fecere, Eſaüne illum, an Jacob pronun- Au tiaret. Chriſtum, rogo vos, intueamur. Non Religioſi mod Caro jam factum Verbum verbis ab- Nberbi. ſtinuit, ſaltem frequenter, quæ Dominatio- rk nem redolerent, ſed cùm adhuc in ſinn Patris“ recumbens ſolà tectum Divinitatis glorid po- pulum Hebræorum ſuum dicere vix ſolitum, cùm de futura ſui Incarnatione prophetaret. Cognovit bos poſſeſſorem ſuum, & aſinus præſe- Iſa. I. 3. Pe DBomini: Iſrael autem me non cognovit, & Populus meus non intellexit. Cùm de cognitio- beccati ne ſui ſermo eſſet, Synagoga Iſrael dicitur, ¹*naα non autem Populus meus; quem tamen Po- Fedes. pulum ſuum nominavit, cum ejus ignoran- tiam tanquam Deus argueret. Servitutem pa- rit ignorantia rerum Divinarum. IIraël tunc eſſe deſinis, quum cæcutis in Fide. Et erunt ſigna in Sole, & Luna & Steliis: Oin terris preſſuta Gentium. Verſ. 25. Cupiſne terram tremere? Coælos tange. Pal- leſcat Sol, ut fatiſcat Solum; utque timea- tur Deus, ſigna Furoris ejus in Sideribus ful- gurent. Fruſtra Severitatem Reges jactant, fruſtra minantur, ſi ſplendent altiora ſidera, ſi luminis nullus in Colo defectus. Planè nul- la commotio in terra, ſi flores exareſcant in Ppratis. Quòd ſi vel unum ruat & Colo Af- trum, ſumma inter homines trepidatio. Ni- mirùm timet Terra, non cam prodigia in ter- ra, ſed cùm in cœlo ſpectantur. Quot incen- dia ſpectamus, & ridemus in urbibus; cùm ta- men ciere ſoleat Orbem terrarum univerſum vel unius ſideribus ſuppoſitus, vel interpoſitus Cometes fulgor? Enimverò in Coœlo ſigna ter- rent, licèt eminas appareant. Equeſtris Viri ſupplicium toti Urbi terrorem incutit „ quam non benè cohibent cruces innumeræ Plebeio- rum. Ad ſigna Siderum, Soliſque portenta Terra dehiſcit, cumque in Cœlo ruina ſit, in Terra extimemus; magiſque nos conterret unius Sideris cruenta facies, quam totius Pro- vinciæ vel penuria, vel convulſio. Si Divi- Aum vis tuum credi Judicium, ſigna Iræ tuæ incipiant à Sideribus, & non à Fœno. At erravi: Neque enim ideò homines perturban- tur, quòd Sol decoloretur, ſed quòd Mare inſaniat. Et erunt ſigna in Nole, & Luna, & Luc. zr., Itellis« & in Terris preſſura Gentium præ ron- 25. fuſione ſonitus Maris, & Fluctuum. Mira res, cruentatur Sol, Luna nigreſcit, ruunt è& Cœlo Sidera, nec ideò Mortales exſangues intre- munt. Mare fervet, Undæ reſonant, & in Terris preſſura Gentium exauditur. Quid hoc prodigii eſt? An non è& Cdelo influxus I manant Concio ſi= ria. Timor Dei. Zuſtitia in Mag- nates. Se veritas. Perſonari acceptio. 98 Severitas manant in arva? An non vel cum Sole pro- dit, vel ſine Sole occidit Terrarum felicitas? Quare ergo prefſura Gentium, non præ ſig- mis viſis in Cœlo, ſed, præ ſonitu Fluctuum, futura prædicitur? Et in Terris preſura Gen- tium, præ confuſione ſonitus Maris, & Fluétunm. Scribet Manus, quod Menti occurrit. Nobi- lius Coœlum Æquore; & Cœlo pendemus ma- gis, quàm & Mari: ſed Terris Mare vicinius, quàm Cœlum eſt. Terrent nos vehementiùs, quæ nobis proximiora ſunt mala, quàm quæ procul ſita, non tam videmus, quam credi- mus. Lugubria ſigna ſunt, quæ in Sole, Lu- na, & Stellis ſpectantur: ſed Maris ſonitus ad conterrendum potentior, non quèd gran- dius portendat periculum, ſed quòd è vici- no, quam minatur, poœnam intendat. Diſ- cant Principes, ſatiùs eſſe vel levia inferre ſupplicia, quàm ſumma quæque minari. Non quale, ſed quàm vicinum inſtet ſupplicium, attenditur. quam gladium adventantem. Sclopi unius ex- ploſio vehementiùs turbat, quam cum impe- tu cadentia & cœlo fulmina. Major fulminum ſtrages, ſed ſclopi ſtrepitus mortem adeſſe denuntiat. Diſcant & Religioſi plùs roboris habiturum Æöquoris murmur, quam Solis pro- digium. E proximo debent audiri, ſpectari- que, quæ homines movere poſſint. Profuſus in Japonia ſanguis minùs proficit in ædifica- tionem, quàm Romæ compreſſa intra labia ſcur- rilitas. Non quanto conſperſi pulvere, cruore vacui, onuſti crucibus, palmis onerati in A- Modeſtia. ſia, Africàve laboremus, vulgus conſiderat; ſed quam ab opibus in Europa alieni, labo- rum cupidi, verborum tenaces, inopum fa- miliares, & patres ſimus. Plùs venerationis extorquet hic ſudor effuſus, quam ibi profu- ſus ſanguis, praæclara in Europa vita; quam pro Chriſto perdita in Sina. Non fadis eſt Martyrium ahbi pro Chriſto latum: ſatis eſt Mortificatio hic appetita. Data cervix ſecuri- bus ibi Eccleſiam plantat ubi cadit: hic præ humilitate non erecta impios prolapſos eriget. Erramus verò, ſi plumas noſtras, & otium Indorum patibulis, & ærumnis cohoneſtandas fruſtrà ſperamus. Vera. Fama cura. Nam virtutes elorum movebuntur: & tunc videbunt Filium hominis venien- tem in nube. Verſ. 26. 27. Religieſo- Et nigricante Sole, & .Æquore inſaniente, rum, & ſi perſtent in ſuo munere Cœlorum virtutes, Eccleſia- non eſt, quèòd de adventu Judicis metuas. A- ieu. ctum verèò eſt, ſi ipſæ Cœlorum motrices vir- dala fo- tutes moveri, turbarique incipiant. Sæcularium rens, ac- ſcelera Angelo plectente, puriri poſſunt; at eum de Religioſorum ſeu Principum flagitia Judicium Fide. Dei expoſcunt. Nec ſigna in Sole, nec fremis, . tus in Mari vicinum Judicem deſignant: ſed Dei Ira . r Zaſta cùm turbatæ fuerint Cœlorum virtutes, tunc Trizala- videbunt Filium hominis venientem in Nube. tionum Puto in Nube, ut intelligamus furoris ſui ſe- Rar. . dem é& Cœlo quidem deſcendere, ſed aſcen- Bersett diſſe & Terra: ſiquidem nubium materiem in Colum Tellus tranſmittit. Oliva lùs metuo impendentem virgam, His autem ſieri incipientibus, reſpicite, & levate capita veſtra. Verſ. 28. O virorum Dei jactum in Domino cogi- „.; tatum! OO Mentes Apoſtolorum imperterri- ſeſe . tas, in ipſo ruentis Mundi fragore! Jam So- mittere. lis decolor vultus dies in noctes verterat, jam Eecelcha- cadentia de Cœlo Sidera firmamentum indu- ice fu- mento luminis exuerant, jam Mare Monti- Gi bus inſultabat; & Ipfſi ſuo intenti operi, ne timeſtat. oculos quidem erexerant ad contemplationem Homiyes ruinarum. Uſque adeò in Deo fixi erant, on tims- ut, refixis e& Cœlo ſtellis, adhuc ipſi immo- 7% ti perſtiterint, ſoli Providentiæ Dei fidentes, “ uni diſſeminando intenti Evangelio. Nos ve- Nihil pya. rò vel nuntius adventantis mali ità turbat, ter Des. itâque cor revellit ſuis è ſedibus, ut non mo- Eoeleßis. dò;, ejulante Mundo, oculos erigamus, ſed der. & ipſum quieſcentem excitemus non rarò Mun- ez . dum noſtris figmentis, & timoribus. medt, ſadl Gloriam Dei tan. Et dixit illis ſimilitudinem: Videte fi- en an. culneam. Verſ. 29. lißeent. Ita-nè? Libet ludere, mundo pereunte? protect, In tanta ruina Naturæ alia proponi imago res inpio- ſuppliciorum non poterat, niſi umus Arboris, um. fructus ſuaviſſimos proferentis. Quid Ficul- neæ frondibus cum ardoribus Mundi? Quid beccass Plantæ cum Judicio? Nimirùm Ficulnea, quæ damzas. reum texit, Judicem prodit: quæque pri- mum abſcondit Adam Peccatorem, ſecun- dum Adam reteget Judicaturum. Ut diſcas, inſtrumenta ſceleris in inſtrumenta tranſire ſup- plicii, & militare Judici, quæ ſerviere Pec- canti. Quòd ſi Arbor ipſa, quæ perizomata humanmiſlimè rebellhibus miniſtravit, Judicem advenire nuntiat, quis, rogo, refugii locus Iniquis, in extrema judicii hora? Et quidem eadem, quæ texit arbor Reum, eadem Judi- cem feſtinare clamat : ut intelligas, nihil æ- què ad judicium exſtimulare Deum, quam ex- cuſationes, & involucra peccati. Quæ te tegit Excuſe- Ficulnea, illa Judicem advocavit, eumque tionet fri- tibi nuntiat propinquum. Peccavit Adam man- Caenzi, ducando, ſed Judicem non ſuſtinuit, niſi ,. poſtquam afſutis foliis eſt veſtitus. Fortè di- Confiſin ſtuliſſet Dominus ſententiam, ſi poſt reatum, Cnſcin velamenta ſceleris non quæſiſſet. Sed qui reum a5t non quæſierat, coopertum requiſivit: cumque ,ienda. eum iis compellet vocibus, Ubi es? gravius Gen. 3.5. tuliſſe videtur latibulum Tranſgreſſoris, quam inobedientiam Comedentis. Exprobrat Fugam, non Gulam, qui ad Reum ait, Ubi es Fo- lia veſtientia, non nutriens Pomum in illo Judici veſtibulo videtur Dominus deteſtatus. Verùm mitiora effloreſcant verba in Arbore ſuaviſſima. Videte fculneam. Diſcipulos allo- Gloris . quitur, ad quos de Judicio verba ſaciens, erna. non ſcintillæ præludentis incendio, non occaà- ſus proludentis nocti, non fulguri flumina parienti, non euro ominanti naufragium, non funera vaticinantibus febribus, ſed Ficul- neæ æſtatem coronanti, ſed Fertilitatis præ- nuntiæ Arbori, ſed nutricibus deliciarum Ramis, ſed Fœcunditati ligno obſtetricanti Judicii terrores, minas, ſupplicia comparat: ut Electi intelligerent, quanta illos maneat Gloria; Glon læ, un relcos i fieſt Cetpunt Gaune pin n. luln gonnne r udici e,pun . . u e ndbi 0 Corie, lt mmendu i⸗ D ommmmut etr ctuume ztr Terrarun „ ſto; gu Nir de ſ hl guuntez 6 ſun, M, Ni Lülium ee ii ter Lilia, ve n! Ey y gic leli 6i Itbor, mi lelet felic hr hetio maj (ehcing et Celum 6 tem m. uid en ſye am A⸗ Chnk 4 o Celum lunina lite Cuntur, te lonone! Mantur ( Cin, nec I Md Ver (l, ſy. i Nunet! l. epnatet in erbun den 5 . d go pette 5 wrt) un EE Ima t, guia ( enmm hic C CN Terra Uefet in CE let, Gvod eunnt le, Gum C D Febun, bi tertarun nai⸗ B Ventur . itate Gloria, & Exultatio in Regno, quando dies Iræ, & Calamitatis, tamquaàm fauſti dies dervire veſcos fructus illis exhibent. Quà lætitiâ po- Deo qua Fatix. cerpunt ex arboribus ficus? Videte kculneam, & omnes arbores: cum producunt jam ex ſe fru- Saæperior eum. Parùm fuerat clementiſſimo Domino blandus Regula- ru ob ſer- . vantibas Ctuum quoque dulcedine ſaturaret. Arrha cer- Religieß tè nobis data eſt in horti ſymbolo & futuræ probi ab gloriæ, & præſentis ſecuritatis. Quid enim H timendum, quibus Judicii ardor in arbores protegen- , commutatur, inque placidiſſimum ver, fru- Proteckio- ctuumque copiam vertitur ærumna illa tanta nes Zaſßo- Lerrarum? Quidve non ſperandum in Trium- nm n. pho, quibus agri florent in Judicio? Domi- buum Perſees ne, ſi hic ſolaris Judicandos, quo modo Re- B 1,2 gnantes exaltabis? Si in Tribunali Tuis ver huhe ſeient, Paras, & ſolio qualis Eis futurus es? di ſicut mord nee Dei Lilium es Juſtis inter ſpinas; cùm paſcêris in- Judicio ter Lilia, quis tibi & floribus poterit compa- en: N Pe rari? Epulæ præbentur exulibus, civibus Vs. quid reſervatur? Illa mihi in Judicio floret Gloria Arbor, quæ ſceptrum repudiavit, ne ſuâ ca- Wrerna. reret felicitate. Si ergo reum paſcit Arbor im- Werlrt. perio major, imperanti in Regno quæ Arbor delicias eſt præbitura. tem mea non tranſibunt. Verſ. 33. Quid ergo mihi ſive cum Terræ gemmis, ſive cum ſideribus Cœli, ſi iis pereuntibus, Ledioſa- ſola Chriſti Verba non pereunt? Meum er- go Cœlum, Tellus mea Divinarum ſunt Vo- Iumina Literarum, in quibus quot apices du- cuntur, tot mihi micant ſidera. Ibi mihi à Salomone Horti parantur, ibi à Moyſe præ- Parantur Cœli, ut nec Solis inviderem ra- diis, nec Terræ floribus aſſiderem. At quo- modô Verba non tranſibunt, & tranſibunt Coli, ſi Verbum ipſum nonniſi in Cœlo per- P TIS. manet? In Eternum, Domine, Verbum tuum 89. permanet in cœlo, ait Propheta. Si in Cœlo Promiſſa Verbum permanet, ergo non perit Cœlum, Dei. in quo perſeverat Verbum, quod perire non Proemiſi, poteſt? Imo ideò in Cœlo Verbum perma- . net, quia Cœlum ipſum non permanet. Cum enim hic Chriſtus prædixerit Cœlum pariter cum Terra tranſiturum, utique non perma- neret in Cœlo Verbum, ſi Cœlum permane- ret, quod ipſa Verbi verba duraturum pro- Phetarunt. Et ità miràa, ſed æquiſſimâ ratio- ne, dum Cœlum ſolvitur, permanet in Cœ- lo Verbum, à quo ruina Cœleſtium orbium Orbi terrarum nuntiatur. srA. Ma, 1 Attendite autem vobis, ne fortè gra- ventur corda veſtra in crapula, & ebrietate, & curis hujus vitæ. Verſ. 34. Cùm de epulis loqueretur, cavendum di- Xit, ne Corda graventur in crapula. Corda dixit, non Stomachos, Mentem non Ven- tres. Siquidem & quod Deus gravari nollet, ug Cor eſt, & quæ gravari ſolent in crapulis, 4) 1 r , ſunt Corda. Neque enim frui poſſumus deli- 4 ciis, quin eas diligamus. Intrant illæ per Os; Mecn. co Ethicæ Comment. Tom. V I. Stromatum . Lib. XIII. tientur admiſſi in Regnum, qui judicandi de- Caalum & terra tranſibunt: Verba au- 99 ad ventrem tranſmittendz, ſed Cor occu- paturæ. Citò amabimus illecebras, & irrita- menta ciborum, niſi obfirmato ea animo re- jiciamus ab ore. Quod verò vehementer me P'aupertas commovet, illud eſt, ad Apoſtolos à Chri- Wen:is- ſto dirigi hos ſermones. Etiam Viros Apoſto- sationi, licos Gula titillat, & quos nec de Pudicitia odium. prominentes arbores in ſolatium Electorum nec de Ambitione admonet, monet de Cra- Judicii ſui terroribus immiſcere, niſi eos fru- pula. Nimirùm Prima inter vitia de homine Pelicia. Gula triumphavit, omnium noviſſima profli- ganda. Habet in nobis illa, undè nos vincat. Voluptas? Nobis venter, nobis viſcera adhærent, ſed illi militant. Porrò Nos, per ſummam miſe- riam cogimur ab hofte ſuppetias accerſere, ut cum illo pugnemus. Manducandum eſt, ut vitam dapibus protrahendo digladiemur cum Gula. IIla nos alit, ut nos contra illam di- micemus. Verùm juvenilius hæc fortè ſcripta. Illud menti hæreat: in domo Patriarchæ Gu- læ dolo, & à Fratre Primogenita emi, & à Patre Benedictionem impetrari. Nullum Iſ- raéliticæ ſervitutis auſpicium certius invenies, quam Gulæ imperium, cujus dum nitimur jugum excutere, in Pharaonis compedes in- currimus: ut quemadmodùm ex præſcripto Gulæ Joſeph Æ gyptiis, hoc eſt advena In- colis, ſervus Dominis imperabat Secundus à Rege, ita Gulæ blanditiis Ægyptiis qua- dringentis penè annis Hebræi ſervierunt. Be- nè ergo Dominus timet, ne graventur Cor- da Apoſtolorum in Crapula, & Ebrietate , & Curis hujus vitæ. Curis inquit, non Re- bus: Non enim Res quæ videntur, eæ ſunt, quæ improbantur, Curæ ſunt, Vota ſunt 2. Solicitudines ſunt, quas Chriſtus incuſat. Et ſuperveniat in vos repentina dies il- la: tanuàm laqueus enim ſuperve- niet in omnes, qui ſedent ſuper fa- ciem omnis terræ. Verſ. 35. De iis loquitur, quos extrema judicaturi .1erno- Chriſti dies opprimet imparatos. Hos verò ſedentes, atque ſtertentes laqueus illius diei Dei. implicabit. OQui ſedent, inquit. Itä-ne? E- runt ſigna in Sole, Luna, & Stellis, fre- mente Oceano, & mugientibus in terra Bel- luis: & interim otioſus Homo, contra quem Elementa militant univerſa, ludet in orbe Ter- rarum, ſedebit ſuper faciem univerſæ Terræ? Undè tam periculoſa periculi noſtri oblivio? Undè tam ſecura inſania in tremore naturæ? Verùm, quid miramur, emicantibus è& Cœlo futuri excidii ſignis, torpere homines, quos ſecuros videmus, dùm ruinæ ſuæ portenta circumferunt ?* Quid mirum, ſi non timeat homo Judicium Dei, pallente Sole, quando Mortem non timet rugatà fronte. Vicinius Senex feri deſignant periculum canities capitis, tremor veas. membrorum, diſſidium dentium, oris pal- lor, oculorum hebetudo, mentis valetudo, quàm ſigna in Sole, Luna, & Stellis: atta- men ridemus Senes, ambimus, & rixamur. Quid mirum, ſi poſt ſiderum tenebras judica- ri non timemus, qui vivere ſperamus poſt canos? I 2 Pigilate 100O Oliva . & illum vigilantem Luna expavit. Videlicèt r. lune Vigilate itaque omni tempore orantes, znſtabat Dominicæ Mortis hora poſtrema: ne de ut digni habeamini fugere omnia quæ trah niar. Uhi łM curis hujus vitæ ſub- dur l . ventura ſunt, & ſtare ante Filium a untur. Cin jart lunt, qui eximium opus Rpiditse 4 ca ggrefſuri, ſtertunt in lectulis? Ità-ne, ut nimd hominis. Verſ. 36. laboremus, dormimus? ut jejunemus, come- gucl ... . . dimus? otiamur, ne otiemur? Chriſtus pro- Oyatio. Vigilia ſine Oratione non ſufficit; quare ximè moriturus in Cruce, in Monte orat nee, non ſe armatum ſtare credat contra vitia, docet in Templo. Prolucht Paſſioni ejus non u qui nec oculos claudit, ut mirari humana de- voluptas, ſed labor; non ſomnus, ſed oratio de ſinat, & os claudit, ne pfallat. Tam oculi Et nota populi ſanam nunc tandem Mentem. 1 non claudendi ſunt, quam os reſerandum; Manè ſubit Templum auditurus eum, quem Vir gen; ua, ut labia orent, dùm pupillæ excubant. Non oraſſe noctu cognoverat, non dormiſſe. O Ne. 6.7 ſileat pupilla oculi tui. Ac ſi dicat, non pla- quaàm frequentiùs conveniret vulgus in Tem- coneie⸗ cet pupilla, dùm vigilat, ſi tamen ſilet. At plum, ſi frequentiùs refugeremus ad Mon- aen ve⸗ Cur cur Vigilandum ait, daum Oramus? Dices, tes! Verùm quinam mons iſte, quèò ſe JkxsUs mninas, quia de nocte Oratio ardentior eſſe ſolet. Ve- recipit Oraturus? Olivarum. Planè is, undè Ien ruùm qui in omni tempore Vigilandum docuit, raptus eſt ad Annam judicandus. Ità-ne Ara TWikals. lrrn kerum æquè de die, ac de nocte Vigilias commenda- Oratiomis, Latibulum fit Proditoris? Ibi à tio utilis. mmnnit in vit. Vigilate, inquit, in omni tempore Oran- Patre deſeritur, ubi Patrem orare conſueve- neiif. 0 tes. Alterum ex his dicendum eſt: Vel Vigi- rat? Nimirùm diſce Tribulationis tam pre- miu nlies lare duntaxat eos, qui Orant; vel iis, qui O- tioſam ſementem eſſe Deo, ut voluerit Pater . (lem pr rant, quammaximè Vigilandum. Nimirum fa- eodem in campo ſeri & frumentum Oratio- Al unoru cile Oranti ſomnus ſubrepit. Qui enim vaca- ms Filii ſui, & zizamia Procditoris. Ibi naſcan- 16 Mentuln re incipiunt Deo, laborem faſtidiunt, uné- tur Filio vincula, ubi Patri Filhius ſupplicavit. , o gi que contenti contemplationis otio pulverem, Ubi orationes ſparſit, ibi metat & vincula: nii ſ tuſn ſudorémque non ſitiunt. Quid, quòd qui Vi- ſegeéſque catenarum ferrea indè pullulet, quò le coce gilat, vigilare non dicitur, niſi Oret. Vigi- argenteæ lacryinæ Unigeniti decidere. Unus: Pokoolos, late itaque omni tempore Orantes, inquit. At- enim idémque ager & dolores Filio, & Pa- tendo; tende, qui operi incumbis diligenter, & ne- tri flores germinare debet: nec debent loco nnorur gligenter Meditatiom: Sine Oratione ſomnum ſejungi Filii Paſſio, & Patris Cultus, quan- Et nos ad deſerere potes, Vigilare non potes. Imô hæc ſumma calamitatum eſt, ut Vigilaſſe, & non vigilaſſe probemur. Somni enim jactura, abſ- que Oratione mortificatio, & ſupplicium eſſe poteſt, Vigilia eſſe non poteſt. Dormimus, do utrique tam pretioſus eſt dolor pro Homi- num ſalute ſuſceptus, quàm profuſa Domine ſupplicatio. Verè dico vobis, quia Vidua hæc pau- lenotis An. chantate! in aruibu eid logr vel cùm ſurgimus, ſi non Oramus, & Ope- 3 2 . 11 e e1 ramur. Quis enim ſi non excitetur Orattors per, pPlus quàm omnes miſt. Verf. in ſtimulis, poteſt in ſuis Vigiliis non dormire. 3 H orasio & Porrò Orationis quanta digmtas? Orantes, an Mn teſyq7 Comtem- inquit, ut digni habeamini fugere omnia, quæ Cur? Audi: Nam omnes hi, ex abundan- Eleineß. Wr Mamkdit Satis Te- futura ſunt, & Kare ante Filium bhominis. ti ſibi miſerunt in munera Dei: hæc autem ex "a. inke anſ 3 reve. Quid audio? Præſtat Oratio; ut ſtemus an- eo, quod neceſſarium erat illi, omnem vi- „„ . 1e kd Dr isnvt. te ſedentem in ſede Majeſtatis ſuæ: ut ſte- ctum ſuum, quem habuit, miſit. Ergo Inops ka lc⸗ e Anluri Ezxercitia mus ante quem ſuas in facies corruunt Senio- non glorietur in minutis duobus Chriſto ob- Religioß nt iu, spiritua- res coronati viginti quatuor. Scilicèt homo, latis, ſi aliquid reſervat Sibi. Omnem enim viri Pan- lnüm bis. caducus pulvis, & cinis fragilis, ſtabit, cum victum ſuum Vidua hæc miſit. O magna mu- Perta en ſe ie ſlellæ cadent & Cœlo? Stabit lutum, cùm lieris fides! Parum habuit, & totum detu- radad⸗ acc Coœlorum virtutes commovebuntur? Videli- lit. Alia Viduarum in Templo enendicaret, Tvenz. cèt parvus ſtabit, labante, dilabentéque cum iſta largitur. Quis & Chriſtianis Templo quic- Lemplus “ 4 Coœleſtibus Mundo? Non hoc mirum eſt: ſi- quid poſſidet, offert? Ubi verò ſunt, qui au- ornatus H quidem minus eſt ante Filium Dei Homi- ratos Templi parietes improbant. En Vidua R, &, nem adſtare, quàm ad imperium hominis, laudatur, quæ Templo patrimonium intulit. un d ejus inhibito curſu, ſtare Solem, militatu- Et quidem Templi laquearia auro radiabant, n rum Victoriæ, & proluſurum Triumpho. Viduæ tectum fumo ſqualebat: illius pretioſa Nniͤ u Certè, ſi quis ſeriò Orationi vacet, brevi vela, hujus vile operimentum: aurea illius in- “ ſe ità nævis omnibus expurgabit, ut dignus ſtrumenta vaſorum, hujus ne quidem fictilis haberi poſſit, qui in veſtitu deaurato adſtet ſupellex. Tamen laudatur à Domino;, quèòd à dextris illius, cui adſtitit Regina varietate pauperrima Templo ditiſſimo obtulerit ſuum 0 circumdata. vel victum penitus omnem, fame aut peri- ven Kel D 6 tura, aut crucianda. Quà ergo fronte Sa- then Erat autem diebus docens in Templo : cerdotes Latrones Momi compellant;, ſi mi- a id 0 nobte verò morabatur in Monte, qui nimè Opulentos permittunt ex tenui patti- 1 kae vocatur Oliveti. Et omnis populus ma- veodhe nonuihil in ornannentur⸗ Lerb n. rlna⸗ miogebeet aah onnn ze, Templo nact pendere? Quamquàm meam ipſe ſenten H 2 eum in Templo audire eum. revoco. Vidua miſit ultrò mimta;, non per- tink madi Verſ. 37. 38. ſuaſa, aut compulſa eſt mittere. Eleémo- gilu n . . ſynæ Pomis ſimillimæ ſint: ſpontè melias * dece Zelas a. O Sine nocte dies! O Chriſti dies um- decidant , ut maturuerint. Allegoriis fa- 8 ind, nimarnm brarum neſcios! Interdiu docet, noctu orat. cta convelemus. ra noſtra horæ ſunt no- nrd neflin Et ubi lommes in nocte, ubi prandendi ho- ſiræ. Ex his ea Deo tribuere, quæ nobis ne- ppr gle⸗ Een nen 4eſ die! Nec illum Sol epulantem aſpexit, ceflaria non ſunt, haud magnum eſt. At eo „:, Mu rat. 4 tunc Eint — Nuh CImiN 9 N- 1 “ enlin N 1 Monte e ne ng, ſie en nn en d genn ule Gtart Bin ifimtt I. Vülhen Cvobur i Jenp lins Tani, iedlnn e Gntobent. in lenna Zelus a- tunc tempore, quo vel quieſcere, vel ſtude- nimarum, re, vel etiam recreari liceret, & fortè opor- & Fervor teret, Obedientiæ ſervire, & Animarum ſa- *7 Iuti vacare, magnum iſtud eſt, quamquam mi- 4. nima pars vel diei, vel anni ſit. Deo placet, quod neceſſitati ſubtrahitur. Hac, quæ videtis: venient dies in qui- bus non relinquetur lapis ſuper la- pidem... Cùm autem audieritis præ- lia, ac ſeditiones, nolite terreri. Verſ. 6. 9. Cur jungit ſimul Hieroſolymæ & Mundi ruinas, Templi vaſtitatem, & Judicii terro- rem? Nimirùm præſentium acriùs urgemur Luc. 2r. rerum damnis, quàm futuris. Ned ante hbaæc 12. omnia injicient vobis manus ſuas, & perſequen- Tmer Dei tur. O Deum exercituum! Quàm validâ ſuos Patientiæ Milites armaturà communit! Judicii ante ſons. diem prædicit, tum prænuntiat futuras Ty- Dei Ti . . X . . V mor. Tannorum immanitates. Planè poſuit Firma- Perſecu- Mentum Eccleſiæ formidinem. Rideo illos e- tion⸗m g0, qui ſolius charitatis recordatione gladios à remediu. ſe retuſum iri confidunt. Chriſtus Sapientia, quæ docendo falli non poteſt, firmaturus A- poſtolos, Heroas videlicèt aſſuetos Mundo pro- terendo, contra dolos, atque ſupplicia Ty- rannorum extremæ diei terrorem proponit. Et nos adeò nobis blandimur, ut exiſtimemus terroris abjiciendam loricam eſſe, ſolâque Ibid. r4. Charitate ſat nos armari. Sequitur. Ponite ergo in cordibus veſtris non præmeditari quemadmo- Religioſus dum relpondeatis. Reſpondeatis, inquit, non in dala, verò loquamini, aut fabulemini. Quin ad eos ſed Zelo hæc dixit, quos prædixit ante Reges, & Prin- .. cipes trahendos, raptandéſque. Quòd ſi non Fam'’lia- traharis ante Principes, ſed ultrò eos adeas ritas cum non reſponſurus, ſed locuturus, procul dubio ſecalavi- Præmeditari din debes, quæ proferas. Re- err dr.- ponſio à Deo dirigetur, locutio non item. We" Ide Propheta precabatur oſtium ſtatui cir- opheta precabatu um ſtatui cir Linene Cumſtantiæ ſuis in labis, quod non ſponte pa- enra. tet ſui, ſed manu reſeratur aliena. Nolo ſi- lentium, ſed oſtium. Ac ſi dicat, Reſponde- re cupio ſciſcitanti, alloqui timeo reſponſuros. Quod clarius conſtat ex conſequentibus ver- Ibid. 15. bis: Ego enim dabo vobis os, & ſapientiam, cui non poterunt reſiſtere, & contradicere om- nes adverſarii veſtri. Ubi audio contradicto- Tres, & adverſarios, ibi non intelligo familia- ria cum amicis, & amica colloquia; quibus non ſe Chriſtus interfuturum promittit, qui gravibus, ſeriiſque de fide concertationibus a- derit. Verùm regrediamur, ſi placet, pauliſ- Ibid. 9. per ad initium. Cùm audieritis prælia, & ſe- Crudeli- ditiones. O inexſaturatam calamitatibus homi- an num feritatem! Adhuc cadentibus de Coœlo vuio laæſa Stellis, E.quori furenti, denigrato Soli, Lunæ nec ruenie Cruentatæ addit noſtra barbaries, quas ferro Maundo parit, calamitates. Perſtrepunt tympana bel- e- lica, clangente tubâ de Coœlo unus exarma- . X„ . . . . Amkitio, tur homo, cùm ad vindictam Creatoris uni- verſa armabitur Creatura. Itâ-ne? Nec e reconditur in thecam, cùm Montibus cup operiri peccatores? cùm proſiliunt defunctipe Sepulchris, vita eripitur Viventibus: Fimitir Mundus, nec Ambitio deficit. Surget Gehs contra Gentem. O Diſcordiam, ne pereuntis quidem Mundi excidio ſaturandam Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIII. 101 Attendite autem vohbis, ne fortè gra- ventur corda veſtra in crapula, & ebrietate, & curis hujus vitæ: Juperveniat in vos repentina dies illa. Verſ. 34. Hujus vitæ curis avocamur à cura futuræ Eledtio vitæ, quæ eſt omnis vita. Rarò autem, qui Tatus. . . . . . Cura ſis. implicantur negotiis Sæculi hujus, Sæculo- . . rum regnum meditantur: & repentina dies g Mortis ſupervenit inhiantibus Sæculo fugien- ram obli- ti. Vioe Vigilate itaque omni tempore orantes, ut digni habeamini fugere iſta omnia. Verſ. 36. Non ſolis contemplandis cœleſtibus Oratio i jugis neceſſaria eſt, verum & declinandis æ- SS ternis ſuppliciis. Itaque Orationis qui nedùm biritna- imbuti tyrocimio ſunt, nec veſtibulum attige- ia valde re Contemplationis, quàâ ratione ſperare poſ- neceſa- ſint ſalutem, non intelligo. ria., EX CAP. XXII. 8. L U C £. Intravit autem Satanas in Judam, qui cognomin tbatur Icariotes, unam de duodecim, & abüt, & locutus eſt cum Principibus Sacerdorum, & Ma- giſtratibus, quemadmodum illum tra- deret eis. Verſ. 3. 4. Biit, & locutus eſt cum Principibus. En Religioſus tandem fontem malorum omnium! En in Aula. vincula, quibus a Deo abducuntur Diſcipuli Chriſti. Recedere a Fratribus, & Aulas ſub- Pauper- ire, hoc eſt, Odium Domeſticorum, & Am- as laſa. bitio alloquendi Magnates, ad prodendum uſque Dominum impellunt. Non ſolius Ava- „ 1 . . . . . Familia- ritiæ ſtudio puto Dominum à Juda Principi- a, cem bus proditum, verùm & Ambitione eis pla- ſaculari- cendi, ineundæque eorum gratiæ. Placendi bus zimis Magnatibus ea tandem cupiditas eſt, ut ne expetita, Chriſti quidem proditionem horreat. Itaque & proditur Chriſtus, ut Satrapis placeamus, damnatur à Pilato, ne Cæſari diſpliceat. Non mirum ergo, ſi adeò in Scripturis Deus mo- nuerit minimi faciendam eſſe Primorum Ami- citiam, quando prævidebat, ſe tradendum, atque crucifigendum harum ſeu amore, ſeu ti- more Amicitiarum. Quarehat opportunitatem, ut traderet iAlum ſine turbis. Verſ. 6. Aliquando tandem vitium Turba retarda- Chriſti vit. Nimirùm mihil æquè frœnat Diſcipulos Paſſi. Domini, quamvis proditores, ac Turbæ re- pee cordatio. Veretur enim, ne vilis ſit, quo- miie. rum favore cupit Magnus apparere. Plùs Tur- zu, non bam, quam Jusok Proditor timuit. Quin placendi,. 1 3 102 & Scribeæ Plebem reverebantur, non Deum. Et ipſe oſtendet vohis o&naculum mag- num ſiratum. Verlſ. 12. Religionis Præmiſit Dominus Joannem, & Petrum, wunia ut menſam pararent, ad celebritatem Agni. viliora. In quo duo maximè notanda exiſtimo. Pri- Religie mùm, primarios Diſcipulos deſtinatos præpa- sdtemn randis menſis. Nimirùm à Superioribus gau- ie derem aliquando vilioribus deputari muneri- bus viros graviores. Et quidem in Petro ſeu Zelus, ſeu Dignitas Paſtoris adumbratur, de- ſignatur in Joanne Amor: Amorem tamen;, & Dignitatem à Chriſto exerceri ſpecto ope- ribus ſummè demiſſis. Quid verò eſt, quèd Dominus brevi in patibulo moriturus, cona- culum grande poſtremæ vult cœnæ apparari? Sui, inquies, & Sanguinis, & Corporis Sa- cramenta dedicaturus erat. Sapienter: intelli- gis credo, non reprehendendos eos eſſe, qui Templa excitant magnifica, quando ipſe Do- minus aliquam exhiberi ſibi pompam præce- pit, cùm ſuum nobis in ferculum corpus ex- Luc. 22, hibuit. Et cuùm facta eſſet hora, diſcubuit, & 14. duodecim Apoſtoli cum eo, Et ait illis: de- Regnlariâ ſiderio deſideravi hoc Paſcha manducare vobiſ- ler ge, cum. Ubi ſunt, qui dieculæ umius iter confe- 2si, S„ Quri omnem ordinem conculcant? Diſceſſurus marum& & Mundo Dominus cœnæ horam expectat, & Hoſpia- quamvis deſiderium pariter, & neceſſitas ur- Temploru ornatus. litate. gerent, horarum ſeriem non invertit. Non Iier. facilè perverti debet in domo Apoſtolica præ- Zelus a- fixus izrun „temporumque ordo. Quin in do „smaraz Io aliena non antevertit cœnandi tempus, Regaias, præcurrente quamvis defiderio manducandi Boraſque Paſcha cum Diſcipulis. Quid ſanctius, quam ſervet. dedicatio Corporis, & Sanguinis Domini? Non tamen horarum diſtributionem perver- tendam Chriſius duxit, ut tantùm conficeret Sacramentum. Omnia Tempus habent. De- ſiderio deſideras ad animarum ſalutem exire. Non reprehendenda cupiditas, ſed præfinitum exeundi tempus ſervandum. Non majus, nec dignius tuum credo opus Domini Sacramento. Cur ergo, quam Deus horam expectavit, antevertis, pervertiſque? Et accepto Pane, gratias egit.. Verum- * οι tamen ecece manus tradentis me, me- cum eſt in menſa. Verſ. 19. 20. Quaàm lentè Dominus proditorem ſuum pro- dit! Prius eum ſuo ſanguine demulcere ſtu- duit. Non ante ſacrum epulum ſcelus illi ob- jecit, ut experiretur, an ſuo poſſet cruore curari. Tradit ſe tradenti ſe, ut ſe non tra- dat. Nos verò erumpimus ſtatim in querimo- nias, peccantémque deſignamus, m auditâ voce und reſipiſcat. Non id documentum à Chriſto hauſimus. Tam grande architectan- tem ſcelus Jxss non detegit, niſi poſt adhi- Luc. 22. bitum ſui Corporis pharmacum. Facéta eſt au- 24. tem & contentio inter eos, quis eorum videre- Ambitio Hur eſſe major. Dixit autem eis: Reges gen- vix repri- tium dominantur eorum. Neſcio, pluſ-ne Am- mitur. bitionem Diſcipulorum mirer eflerveſcentem in Domini proditione, poit epulum Sangui- nis, an Domini in coêrcendis Diſcipulis Hu- Vro tole- randus. Correctio mitis. Talentorü ſumorum supiditas, Oliva manitatem, Clementiâmque. Sitis iſta regnan- di nec epoto Cruore Domini reftingui potuit. & in Re. Dominus veròô tantam Apoſtolorum non in- igione dignatus dominandi rabiem verius, quam ſi- uaneram tim, peramanter eos monuit; appoſitiſque e- run Xemplis ad contemptum dignitatum incitavit. CSnreqj, Quin importunæ oblitus Ambitionis, eorum müis 15 magis commemoravit fortitudinem, recenſitis iis, quæ cum eo paſſi fuerant. Vos autem eſtis, Ibid. 28. inquit, qui permanſiſtis mecum in tentationi- bus meis. Nos verò, proh dolor! ſi peccaverit Frver fortè Frater, operum obliti, quæ fortiter geſ- breſit e- ſit, obliti laborum uibus oppreſſ fach te- 6 enéê eſt, PPrellus pené eſt, peſcenti. umius delicti momenta Sanctuarii pondere li- Relivioße, bramus: nec veremur ex auro, argentôque & KEecle- compactum ſimulacrum, quaà luteis vacillat Hatici e. pedibus non Lapillo, ſed Monte ad excidium 7m lapſ perurgere. Lapidis eſt, (abſit literali ſenſui 41& m invidia) lapideæque aſperitatis eſt, Statuam . undique pretioſam ideò allidere, atque con- niendi. cutere, quòd in pedibus aliquando degeneret. ow David frontem petit, lapis pedes: explorat “ eier ſtrenuus Adoleſcens Domimi ſpiritu tam in a- angal, ciem eductus, quam domi à Deo edoctus vir- Zari faci. tutem capitis, & eò dirigit fundam, ubi ratio ler. munita repellere debuiſſet impetum ſaxi. Sat Religi⸗ tutus fuiſſet à Davide Gigas, ſi æratâ fronte rris te caput obarmaſſet, quamvis exarmatis pedibus rang. proceſſiſſet ad pugnam. Verùm Lapidi non ſat Saperis fuit aurum capitis, metalla crurium, argen- diſerem: tum pectoris, uni quèd pedum digiti fragilio- ſ. . res fuerint, totumque ſimulacrum teſtacei ex eterz parte digiti pedum peſſumdederunt. Et hæc promeri- dixerim, non quòd ignorem Chriſtum Lapidi ia homo- huic comparari in demolitione ſeu Babyloni- Tandur. ci, ſeu Diabolici imperu: ſed quoèògd plerique, qui Chriſtum imitari recuſant in eo, quòd A- poſtolos commendavit, laudavitque à fortitu- dine, quanquàm alioqui in minimis defecerint in eo duntaxat illi perſimiles eſſe volunt, ut pretioſam auro molem in luteis pedibus qua- tiant, non roboris miraculo, ſed portento re- cordationis minimè gratæ. Ergo, quod Chri- ſtus ſanctiſſimè præſtitit in Coloſſo, hi non ſanctè agunt cum Heroibus de Fide optimè meritis, ubi tantillàùm vacillarunt. Et gaviſi ſunt, & pacti ſunt pecuniam ilti dare. Et ſpopondit. Et quærebat opportunitatem, ut traderet àlum ſine turbis. Verſ. 5. Non modò Chriſtus Abel eſt, quia à Fra- Chriſtu tre proditur: verùm quia uterque parricida, e,de Cain videlicèt, & Judas, infeſta nomina, infauſta omina „ Avaritià ſtimulante inſaniit. Et de Juda quidem dubium eſſe non poteſt, quippe qui argento vendiderit illum, cujus caput aurum eſt optimum, ſi Sponſæ fidi- mus teſtimonio. De Cain verò mihi indè Avari- probatur, quòd ſceleris à Deo reus convic- tia. tus, in pœnam profuſi ſanguinis, terram ſi⸗ ne fruge exculturus prædicitur, meſseque mulctatur. Cùm operatus fueris eam, non da- Gen. 4. 12. ibi fruétus ſuos. Parem pœnam eſſe ſceleri tet: & per quæ quis peccavit, per hæc H plectitur. Quare ergo Caino Tellus ſteri- Invisis . . „. . p inter 4- leſcit, interfecto Fratre, niſi quia ex radice te. cupiditatis orta eſt in corde malè litantis ra- Ankitio, bies eradicandi Abelem è& terra. Nimirùm ra- Gloris pax Cain, ut conſpexit gratiores ſuis hoſtiis, vana. Fratris victimas eſſe, illicò ſuſpicatus eſt fu- turum, tunn, Ne le ( Hatr noge Cebita munun rmwi lel, tel nltatel Itatt portali kem ² ipdegoe tanit, lis um h i in 1e go IlS: it ⸗ N Dies kur Nir batur: 0 na oe⸗ Preorum Uorie pe⸗ Ktenmptu lchatis llo pecn gno color lerum in 1ens Belle i Mitur? en bietor.! : ile n le ſne ſid u morte ſus Vit me temn notte Ion Fyura (hnii 49 8 nboſnech e Niil In T n, di ekekt De⸗ Veo, ſi re 60 lium 0hognatur Ut Deus Arnti 1 nil cci . Ut II ſins, re lnent lere! nente hop . Erum 1 C eraicann „ Nkd P in ubi ſ. 4 ld . Wekanti⸗ keohtnt . nt ditn Unenm ,lene llgete Ulntnen audhutneinn innum nile e nn h rs lß lo,el nen Lig n 0 bis be u ie Alluu⸗ in ſußu ulent u Aelck 5 „, etce Ne ee a, t⸗ Kwle Stromatum, turum, ut, præ ſuis, opes illius augerentur. Ne ergo ditiorem ſe aliquem in mundo vide- re cogeretur, Paternæ damnationis primitias Fratrem præguſtare coëgit: cumque ipfe pri- mogenitus eſſét, mortis primogenituram ſibi debitam non vendidit, ſed avarâ liberalitate minimo natu Fratri & tradidit, & addixit. Erravit tamen. Moriens enim ſine prole A- bel, hæredem mortis ſuæ Authorem ſuæ ne- cis reliquit. Felix Abel, qui à Patre Immor- talitatem procurante mortis poculum accepit, à Fratre verò mortem propinante recepit Im- mortalitatem. Infelix Cain, qui primus mor- tem à Parente évocatam induxit in Mundum: ipséque primus Tyrannidi immaniſſimæ mili- tavit, mortis ideò reus, quia & miniſter. At fuſiùs de Cain, cùm ageretur de Juda. Quam- quam pares ſcelere, ſupplicio diſpares ita jun- Cti ſunt Avaritià, ut unius nequeas ſugilla- re proditionem, quin alterius ſcelus execre- ris. Venit autem dies azxymorum, in qua ne- eſſe erat, occidi Paſcha. Veri. 7. Dies tam luce nobilis, quàm cruore nefa- ſtus. Nimirùm oriebatur Sal, Agnus occide- batur: ociùs ſplendente Aſtro innocens Vi- ctima occidebat. Rogo, quid eſt, quòd He- bræorum lætus de .Æ.gypto exitus, funeſtaâ in- noxiæ pecudis immolatione funeſtatur? Annon peremptus in mari Pharao ſolemni triumpho Paſchatis exhibetur ? Quare ergo Regi ſce- leſto pecus innocens parentabat? Quare in a- gno coloratur Pharao ? Cur probitatis ſimu- lacrum imago ſceleris eſt? Cur denique fu- rens Bellator;, miti, ſilentéque Hoſtià expri- Perſeeatie Mitur? Planè in hœdo vivacius, quam in agno, uiili ne- impiorum anteſignanus, locandumque à ſini- sis ſt. ſtro Domini latere judicantis Monſtrum adum- Pkarao. braretur. Mergitur Pharao, & Agnus coqui- tur: ille undis extinctus, hic igne aflatus: il- le ſine fide, hic ſine macula. Itâne Agnus ſuà morte expians Iſfraslem, Lupum exhibet ſuà vità mactantem oves Jacob, ſuꝗ liberan- tem morte filios Jacob, & Joſeph? Veruùm non Pharaonis perſequentis, ſed redimentis Chriſti Agnus imago eſt. Nimirùm, qui in rubo ſine damno flammis ambiebatur, cùm Iſ- Tibuls- raél in Æμgypto ſerviret, jacet in epulis inter- tio utilis. fectus, lelis compedibus Hebræorum. Vi- delicèt Deo ſervimus, ſi ſerviamus; illudimus Deo, ſi regnemus. Ignes noſtri nos torquent, Deo ſolium parant: ſceptis noſtris Divinitas oppugnatur catenis noſtris coronanda. Ideò lIuxit Deus in rubo, captivis Hebræis, luſit in igne: qui tamen eorum èé ſervitute eductionem non niſi occiſus, aflatuſque repræſentat. Vi- Xit in ſpinis, periit in epulis: nam Deum co- luere Ifraelitæ in compede, ſprevere in man- Felicita: noxia. na. Intuere Iſaiæ, & Ezechielis Viſiones, im- . minente populi vaſtatione: & deprehendes Gloriam Domini, Deique thronum elevari, Pati zvo cum deprimendum jamjam erat Regum Iſ- Chriſo. rael, & Juda, non tam imperantium, què Mortif- Prævaricantium ſolium. Quòd ſi minùs inter- estionum Pretatio placet: diſce, Dei delicias eſſe, quæ n . pro nobis ſupplicia pertulit. Etenim in Phaſe, & liberantis Dei, & liberati Iſraél triumphus recurrit. Quid verò Noſtram, quid Dei parat lætitiam? Iraél epulatur, Chriſtus, Agnus Patien. tia. præſunt, nullumque diſcrimen intercedere in- Lib. XIII. 103 Patris occiditur: æquè ille in ſuæ necis antici- patione, ac Irael in libertatis auſpicio ſuæ læ- tabatur: ſuumque duxit triumphum, futuræ aliquando Mortis in occiſo Agno vaticinium. Quaſi diceret: Phaſe, quod celebratis » commune mihi, vobiſque feſtum eſt. Gau- dium quiſque ſuum deguſtet, vos epulando, ego moriendo. Nihil vobis jucundius conwi- vio, jucundius epulo meæ mihi Mortis eſt omen. Et miſit Petrum & Joannem dicens, eun- tes parate nobis Paſcha, ut mandu- cemus. Verſ. 8. Non in Monte duntaxat à cæteris ſedu- cuntur Joannes, & Petrus Domini Gloriam ſpectaturi, ſed quibus ſuæ Majeſtatis ſcenam, Amoris Privilegio, patefecit, Juſtitiæ lege, Humilitatis ſuaſu, parandæ coenæ vile, ab- lectumque munus demandat. Placet, quod ſupra tecta Religioſarum domuum Pprædica- tur: Nullum videlicèt abjectum eſſe munus in domo Dei. At cur plerique in ſolo Mon- te Domini gloriam ſpeculantur, relictis mi- noribus in cœnaculo Diſcipulis? Chriſtum li- benter audio prædicantem, ſervos eſſe qui Religionis mis n. i viliorae Humili- tas. Super ior idenz om- nibus ſit Anlieus non pro- motus. ter Famulatum, & Præfecturam; quippe quem video eoſdem modè ad Thaboris celſitudinem evehere, modò ad Triclinii labores demitte- re. At quàâ ratione apud me evincam, pro Domini Gloria ejuſdem eſſe pretii laureatas Theologiæ exedras, & rubiginoſum Gram- maticæ ſcamnum? Si par gloria Paulum ex- ponere, & Priſcianum enucleare, cur non a- liquando à Pauli arcanis ad Donati rudimenta deſcenſus? cur non à ſpinis Vocum ad roſas Scripturarum fit gradus? Chriſtus hujus au- thor doctrinæ non eam verbis ſolum evulga- vit, ſed firmavit exemplis. Petrus, & Joan- nes in vertice Montis, iidem Domicilium ver- runt, apparant Paſcha, miniſtrant Apoſtolis cœnaturis, denique ſatagunt inferendis pati- nis, qui regnanti Domino imperii veluti Col- legæ adſtiterunt. Videam ſine diſcrimine mode Tibure, modò Romæ conſiſtere, modo Ari- ſtotelem, modò Catullum interpretari homi- nes gravioris apud nos ætatis, & nominis, ſi una omnium munerum, atque locorum con- ditio eſt: ſi ex augmento Fidei totum pendet incrementum Dignitatis, & Nominis. Porrô quod in noſtris expecto, ſatis mirari neſcio in Apoſtolorum Primoribus Petro, & Joanne. Inſtabat Domini Mors, cui ſucceſſurus Petrus in imperio, cui in patibulo Joannes adhæſu- Superiores rus: & tamen cùm jam forent poſtrema verba, & Eccle- extremâque monita expromenda à Domino, Eaſtici co⸗ Iturus Pontifex aliorum, & cæteris charior debent Evangeliſta à Chriſti latere avelluntur, non non corri- pi. Correctio verecun- da ſit. Zelantes ut Urbes regant, ſed ut Menſam parent. II- licé paruit cum Joanne omnibus Simon im- peraturus, & præſtò voci Præceptoris, ejus maluit præceptum exequi, quam doctrinâ im- inagiſereti bui. At illi dixerunt: Ubi vis paremus ? Jam Luc. 22. dies advenerat azymorum, ut Lucas comme- 9. morat, & hora puto tardior de coœna appa- Regnlarâ randa commonebat: nemo tamen JzsUM mo- obſer van- nuit, nemo ſolicitus de Agno Paſtorem ar- Peclege- guit. Porrò quam exacta apud Dominum Legis fici Cæ- obſervantia! Finiendam Agni cæremoniam illo remonias 1 4 ipſo impleant. ℳ 104 Gala do- ipſo die Dominus, nec imminente Mortis diſ- meiur. crimine, negligit: ſed ita compleri illam cu- rat, ac ſi jam tum exordium ſaceret vivendi. Petrus, & Joannes deſtinantur implendo Ri- Ibid. 10. tui, mox deſituro. Occurret vobis bomo, am- Moriifß. phoram aqugæ portans. Dedicatur in Vino San- catio Cu- guinis Sacramentum, ſed Sacramento Vini A- Ue ſan- qua apparantis proludit. Solus is ducit ad coœ- 2 ne, naculum, qui Aquæ amphoram geſtat. Vide- Ria pro- licet deſignare neſcit habitaculum Agno, qui udi., neſcit vel abſtinere, vel lacrymari. Propine- SS. Ea- tur Vinum in cœna, ſed cœnæ locum præpa- kar ſtia. ret Aqua, Pœnitentia præcedat, Amor ſequatur. Miſſa. Et cùm facta eſſet hora, diſeubuit, . duodecim Apoſtoli cum eo. Et ait il- lis: Deſiderio deſideravi hoc Paſcha manducare vobiſoum, antequam pa- nar. Verſ. 14. 15. Miſſa ce- Mira res, cibus eſurit manducari. Cupit lebzanda. Deus homini infundi, & homo uniri Deo non Curig: cupit. Verùm cùm de ſiderio deſideraret Paſ- smoy in Cha cum diſcipulis manducare, non ideòô ta- naos. men coœnæ tempus vel tantillum prævenit, Z. lantes ſed, factà horà diſcubuit. Ubi ſunt, qui ſus que in iſere déque vertunt omnia, evertuntque;, ſi quid ti. præſtandum ſit? Nec Euchariſtiam Dominus Fervor nzy inſtituturus horarum ordinem interturbat. Et, al. accepto calice, grutias egit, & dixit, Accipite Luc. 22. & dividite inter vos. Nondùm loquitur Evan- 17. geliſta de conſecratione Calicis in Sanguinem Gwatiarè Domini, ſed de propinato Diſcipulis vino: & ta- acktio, men gratiarum actio præmittitur. O ingrata mortalium natio! Patri Filius gratias agit, ne- dùm ſacro epoto Calice, Azymo, Agnôque tantùm recreatus, & nos Deo gratias vix red- dere dignamur;, expleto Avibus, Placentiſ- que ſtomacho. Hic eſt cækx novum Teſtamentum in ſan- guine meo, qui pro vobis Jundetur. Ve- ruüuntäamen ooe manus tradentis meé mecum eſt in Menſa. Verſ. 20. 2 1. Sacerdo- Proditorem ſuum Chriſtus non prodit cùm tes, Re-. Menſa fuit menſa; ſed cum menſa, in Aram ligioſi, & fuiſſet converſa, tunc ſcilicèt monuit ſecum Eecleſia- — . . Kici . Perduellis in catino natare dexteram, ſubla- eſſent im- tis jam menſis, quibus ſolus Deus diſcum- pir. bentium aderat cibus. Hinc intelligamus no- Eytoeri- centiùs Chriſlo Hypocriſim inſidiari, quam . Gulam. N edens, ſed communic cnsg:se Gulam. Non comedens, ſe communicans n , proditur à Chriſio Proditor, ut ſciamus à Sa- Eceleſße- cerdotibus ſceleroſis, ſacrorumque abuſu ma- ſticorum lorum omnium ſcaturiginem ebullire. Et ipſt Peccata R &perunt quærere inter ſe, quis eſſet ex eis, qui Wnrsra- hoc facturus eſſet. Fides, & Charitas Apoſto- TLuc. 22. lorum hac in re fulſere quammaximè. Etenim, 23. cùm Chriſtus teſtatus eſlet, futurum, ut ab Murmu. uno eorum traderetur, nihil de Oraculo tam Grstss incredibili hæſitatum: tum, cùm Judam ſa- leese„ 5 Proderent Proditorem & mores ipſius, & Hono- intinctio panis in paropſide, adhuc tamen quæ- matuns runt, quis futurus ſit Conſpirator. Ità Fides Apaſtolo nihil dubitavit de Oraculo humanæ prudentiæ vuam inter ſatis incerto: quis enim crederet Dominum 6. ab Apoſtolo traditum iri ? & Charitas adhuc Zudican tes temer?, dubia in aperto hoſte, & transfugâ hæſit. Quis oObtedien- Enim neſciret, a Juda paratas inſidias Salva- gia. . Oliva fuerat frumentum Electorum? Itäa-ne Reg- tori? Nos verò & de Oraculis increduli du- bitamus, & judicamus temerè de optimis. Fa- Ibid. 240 6ta eſt autem contentio inter eos, quis eorum videretur eſe major. Et ubi, quæſo, peſtilens Anbitio. Ambitionis zizanium non ſuccreſcet, ſi in o- rum pullulavit corde, ubi paulò antè ſatum Perbie. —. . Gloria num Dei intra vos eſt, & inter undecim Piſ- vanz. catores adhuc eſt pretioſum Imperium? Re- . gum Rege paſti, vilem mihilo minus eſuritis „a, Dominatum? Agnus vos pavit, & Paſtores viltog eſſe deſideratis? Quæ cura vobis de Ovibus, von de. in quorum pectore Agnus Patris paſcitur? Et linande. hæc quidem mitius ſuper menſam luſimus. Quæ, rogo, eluvio Dominandi ſitim extin- guet, ſi nec eo ſanguine Ambitio obliteratur, quo totius Mundi potuere aboleri flagitia? Er- go floret cum Cruce Sceptrum, Virga regni ad viciniam Virgarum, quibus Jrss cade- tur, non erubeſcit; & Diadema propè Pati= bulum adornatur? Nunc planè diſco, apud Judæos vix a Cruce Ambitionem ſejungi: fi- quidem humillimo Domino nec in Patibulo licuit carere Coronàâ, quam Faſtus mortalium mavult contextam geſtare è dumis, quam ſi- ne ea vel mori. Ubique Purpuræ, ubique Re- gia vocabula, ubique Coronæ, ac Sceptra in Chriſti ſupplicis viſuntur: ut ſciamus, vel Ambitionis per eum expiari cupiditatem, vel aſſuetam regnorum cupidini Mortalitatem, ne tum quidem dediſcere potuiſſe oſtrum, & coronas, cùm ſæviret; plexæque Innocentiæ valuiſſe negare Regnum, nequiviſſe Regni in- ſignia denegare. Quot malunt hodiéque coro- nari ſpinis, quam ſine corona ſpectari! Placet vel arundo, ſi ſceptrum ſimulet. Crux ipſa D'gniras jam amatur, ſi tamen cruciatus clavorum re- in indi- giæ dignitatis vocabulo Pilatus temperet. Heu an rabiem titulorum! Ave, Rex Judæorum, ple- ſa kto i riſque non diſphicet vel inter riſus inſultantium / ſu ia inſulsè Provectis, imò & inter colaphos co- G'adus hortium ferientium indignitatem Evectorum: ſummui. nec ſpinæ pungunt, ſi coronant. Placuit. au- rum Giezi vel cum lepra: nec ſordere potuit vanus metalli ſplendor inter maculas carnis de- coloris. Nobis arridet Capitoli purpura vel irriſis, nec erubeſcere curamus, dummodèò in Senatu Regiarum rubeamus. Rubeamus, in- quam, non tecti purpurâ, ſed protecti: adeò vel honoris ſola emitur umbra, lucis ac famæ diſpendio. Denique Adam cineres non exhor- ruit, dummode Deo eſu Pomi fieret propior. Qui major eſt in vobis, fiat ſicut junior. Alii Ibid. 26: legunt, Rcut minor. Vides idem haberi apud Spiritum ſanctum minorem, & humilem, ac ” Religionis jumiorem. Adeò enim ætatem illam modeſtiæ, ac humilitatis flos decet, ut dixiſſe putetur Humilitatem, qui dixerit Adoleſcentiam, und- bener d. que nuncupetur voce Junior & Minimus. Uti- norandi. nàm nunc grandiores faſtu, quay annis non Aryogan- ſimus, tam Maximi ſuperbiàâ, quam natu Mi- de 6 nimi. Certè Seniores Humiliores quoque per- elgtie ſæpe videntur. Nec mirum: Siquidem vix und z vils horâ natum Adam, nec ſecundo adhuc die gyceane. pubeſcentem Evam invaſit Ambitus, inter Superbis. cunas æmulata Dei ſolium, & nomen. Plane Superbiæ fluvius in parvo corporé, un in anguſto alveo, & turget altior, & furit in- ſanus. ⸗ 6 25 n Am , Collta r. Acamn r Etbeann 1 calo 41 n rati An non w Nl. elus ir. Provo⸗ 1ſe natls: tentatiot in angu mi. igo lun w. Eyo, 4 9 us Q Nicam . Quartus e ti ſo nni. n plor 3 olones⸗ . z Ioru, ! Mitatet, len Celert i le G bi⸗ No me dic/ Verl. Se. Amtt ſa in nde udie zmi dete voluit a. Clnbere in /, neſſin, 66 Ddcium, G Nkon ſ „ mboml E polit Ubs ror Img, annt ne Arbitr Nis achudie er mn pretiun 4 „ in Hahiean Uromlg jun 8 Ilikncont 8 Tülumn Thro Eds Z lt:in ba W. Verimn Epiſtopi accuſatos rus: Stromatum, . Vos autem eſtis, qui permanſiſtis me- Verſ. oum in tentationibus meis. 28. Corredtie Ambitionis reprehenſionem diſſimulans, Pmdens. Conſtantiam Apoſtolorum commendat: ut Congra- diſcamus, quam lentè ad arguendum trahi late debeamus, & quàm promptè dilaudandi oc- . caſio arripienda ſit. Permanſiſtis, inquit, in tentationibus meis. Tuis, Domine? Quando? 3. . Saperior An non ſolus ſeceſſeras in deſertum „ Cùͦm Te amet ſuos, auſus eſt Pater mendacii repetita ſæpius luctà & patia Provocare? Solus eſuriſti: ſolus in præſepio 1“* natus: ſolus ſitim paſſus? Quid ergo ais, in lertus, tentationibus meis? Planè Dominus ſuas pu- dre. tat anguſtias Diſcipulorum tentationes. Cum Rexr arä- ipſo ſum in tribulatione. Id eſt, laceror & noſis en- Ego, quantàm Divinitas fert, cùm Tu ve- doleat, xaAris. Quid enim conectis in fornacem Baby- ſonicatn Pucris „ non longè ab eis abfuit & tio Deam . . . balet. Quartus, id eſt Deus Trinus & unus. Uno Vi- Panpe. tis ſucco tum pampinos nutrit, tum racemos: wem Irri non plorat ſi Botri recidantur, lacrymatur, ſi ſires diſ. ſtolones amputes. Nos quoque miſereat miſe- Rire. rorum, noſtrâſque reputemus inopum cala- mitates, non irriſuri, ſed levaturi à Fortunà ſeu deſertos, ſeu dejectos. Ego diſpono vobis, ſicut diſpoſuit mi- hi Pater meus Regnum: at edatis & bibatis ſuper menſam meam in re- gnho meo, & ſedeatis ſuper Thronos udicantes duodecim tribus Irael. Verſ. 29. 30. Dei miſe. Amat ſævire dulciter, graſſari blandè, ju- ricordia. cundè judicare, quos priùs ad epulas accum- Compati bere voluit, tum ad ferendam ſententiam re- debemus, cumbere in ſubſelliis. N edatis & bibatis ſuper menſam, & ſedeatis ſuper Thronos. Blandum Supsrior . .. . .. . . ie Sr. judicium, cui convivium proludit. Mitis ex- “ pectanda ſententia, quæ à ferculis tranſit ad emètia. tribunal. Vivit reus; ſiquidem feritatem Ju- Confeſſa- dex poſuit in menſis. At timeo, ne hiſce da- rii imi, pibus furor Judicum exſtimuletur. Fortè Do- 1 e. minus, ante judicium, Coœli delicias prægu- ſtare Arbitros juſſit, ne temerè Regnum im- Piis adjudicarent. Cariùs venditur, cujus ſu- Rex re- mus pretium experti. Et ſedeatis ſuper Thro- gat. nos Judicantete. Quid audio ?* Judicium, & Thronus junguntur? Planè accidit in cœlo, 2arii a. duod apud nos aut nec rarò, aut rariſſimè zantur. Quidem contingit in terris. Et quis in Orbe ter- Saperior rarum Thronus reperitur, in quo Judicare de- perſe e- lectet? Subſellia Judicum locus Judiciorum gat. ſunt: in Thronis vere regnatur, non Judica- pareè Vi. Rex au. tur. Verùm fallimur. Nam & Salomonis extat diat reos. Judicium in ſolio, & veniet in ſede Majeſta- Superior tis ſuæ Rex Gloriæ genus hominum judicatu- examinet / audidtq;. S. . . 7* diſſidere inter ſe credant Catenam, & Coro- nam. Quòd ſi Compes fœderatur cum Scep- tro, quis Thiaram non inflectat ad Vincula? ſi delatos examinant Cæſares. buere comparare, non gladios. Sacculus, & adeò Judicia Solium non dedecent. Co- 'gnoſcant Imperantes vinctorum cauſas, nec Non audiet accuſatos Epiſcopus, aut Superior, Lib. XIII. Simon, Simon, ecce Satanas egpetivit vos, ut cribraret ſicut triticum. Verſ. 3 I. Fugis Lentationem? Non purgaberis. Gra- tias tibi, Satana, qui tantâ ſedulitate Chriſti frumentum cribras. Nunc diſco, quare Do- minus, qui Flos campi dictus erat, dixerit ſe non Florem, ſed Granum. Niſi granum Ffru- menti cadens in terram mortuum fuerit. Nimi- rüm Granum eſſe voluit, ut adeſſe intellige- retur Diſcipulis, cùm tentantur, quos vide- licèt cribraturus eſt Satan ut Triticum. Qum ipfo ſum in Tribulatione. Eventiletur proinds Saperior triticam, quantùm libet Satanæ ; non timeo svigilet. caſum, cùm mecum granum electurn excri- Lapſi eri- bretur. Et in Navi Nautis adfuit Dominus, gendi. & Granum adeſt Frumentis in Cribro. 105 Teantatis non nocets Joan. I2 ½ 24. Domine, tecum paratus ſum & in car- cerem, & in mortem ire. Verſ. 33. Feliciùs te armaſſes adwersus Ancillæ vo- cem, quàm contra Satellitum enſes. Proſter- nes Militem, Ancillulâ vincêris. Hoc tandem eſt, quod nutare facit fundamenta ipſa, & baſes Eccleſiæ. Omnes ampulloſis verbis Cru- Tyro non ces jactamus, & ſitimus rogos. Indorum car- ſuterbiat. ceres ſolatia noſtra ſunt. Anglicanæ compe- Virtus ſo-⸗ des libertas putantur. Ad Sinas iter laborio- 4 :, ſum;, eſt ludus. Verùm „ dùm procul à nobis fposn- poſitas Cruces ſuſpiramus, ſtipulâ, ſi qua oc- tia, & currit, dejicimur. Tu, qui mori in patibulo Pati pro non modè non recuſas, ſed ambis, quare Chrinto. Obedientiæ interim Jugum ferre detrectas “ S Nimirùm delicatus Martyr, qui inter plumas de candidatus eſt ſanguinis. Malo acdl imperium Obedientiæ Romam deſeras, quàm Japo- niam meditere vano ſomnio. Linguæ froœ- num patere, ſi adeò pedum vincula amas pro Fide. Petrus dum & mori paratus eſt. & capi imparatus ab Ancillula interrogatur „ ruit. Mortifi ſa etiam berfectis. Quando miſi vos ſine ſacculo, & pe- ra, & calceamentis, numquid ali- quid defuit vohis? At illi dixerunt: Mihil. Dixit ergo eis: ed nune, qui habet ſucoulum, tollat, ſimiliter & peram: & qui non habet, ven- dat tunicam ſuam, & emat gladium. Verſ. 35. 36. Gloria Verae Ut oppoſitio ſervaretur, calceamenta de- pera quæruntur, quæ in itinere rejecta fue- rant. Calceamenta verò ſola negliguntur, eo- 2. rümque loco paratur gladius. Quid hic latet zie, bey. myſterii? Utinam tam facilè nodum ſolvam, ſecutiones quam implico. Cenſeo majori nobis cuſtodi4 illuſtrior, excubandum, quùm Insos, ſpes noſtra, deſpuitur, cæditur, ſuffigitur moriturus in- ter Latrones; quàm quum peregrinamur, evangelizaturi miraculis JESCM refulgentem. Viarum incommoda compenſantur plauſibus poypulo- Zelus a-⸗ 1 catio exa- 106 populorum, Coœnaculum, & Quies Apoſto- lorum torquentur, ſi ſpreto Chriſto, ſugil- lentur. Ergo durius nobis eſt, hærere Deo, ſi dormiamus, & epulemur, noſtro im? ugna- to Inſlituto; quàm ſi erremus ſeminu di, & famelici, acclamatione ſignorum levati, pen- nis, & cœlo quodammodè inſerti; turbis no- ſirâ inopiã, doctrinaque attonitis. Domine, ecce duo gladi hic: At ile di- wit eis: Satis eſt. Verſ. 38. oledien- Imperaverat Dominus, ut, qui careret tia Epi- gladio, tunicam venderet, & illum emeret- cheiam Apoſtoli verò non omninô cæci ad imperium, e,, Cum duo duntaxat adforent gladii, non illicò Saperior omnium veſte divenditâ ſeminudi emerunt en- zudiat ſes. Sed duos præſtò eſſe Domino nuntiarunt. Exeuſa- Ex quo diſcimus, promptos nos quidem eſſe Fivana. debere Voci Domini, quam tamen aliquando Chriſu; felicius implemus;, ſi non implemus. Nun- PDeus & quàm licet Superiori non obedire, ſed obedi- Homo. re licet dilato aliquando præcepti opere. Do- Vnio. mine, ecce duo gladii hic: At ille dixit eis, ſa- Eccleſia- Uis eſt. Cur ſatis duo tantùm gladii? Quia Chri- hiez Ja- ſtum abundè defendit, qui duas in eo naturas riſdicio. propugnat, eumque ità fatetur hominem, ut Erael. Deum tamen veneretur. Vel duo fufficiunt Perſca- gladii contra hoſtes Chriſti, quia ſatis armati ippan lumus, ſi ſumus concordes. Unio, & Chari- emediü. tas duos ad minimum Diſcipulos expetit Chri- vnio, & ſto militantes, quia ſingularis eſſe non poteſt. Charitas. Proindè Dominus, ſicut unum non ſufficere gladium affirmaſſet, quia Unionis robore ca- ruiſſet, ità, ubi Charitatis capacem numerum in gladiis deprehendit, illicò ſatis eſſe pronun- tiat. Nulla minor Charitas quàm inter duos: Hoſtes nihilo minuùs quamvis maximos timere guperior neſcit tam tenuis Concordia. Si porrò JkEss, ti ton- poſt imperatam diſtraétionem veſtium, eas raedici haſtæ tolerat non ſubjici, quò tela comparen- fatiatur. tur: Quis Superiorum ægrè ferat, imô nullo modo ferat, fmuis aliquando dictis, aut contra- dici, aut moram interponi? Et egreſſus ibat, ſecundum conſuetudi- nem, in Montem Olivarum. Verſ. 39. Charitas. Ibi orat, indè rapitur ad Crucem; eòôque Vnio. properat poſt epulum. Ergo ſine Charitate, Compati quam Oleæ deſignant, quibus Dominus ora- neſciétes. turus, & moriturus ſepiri voluit, nec Oratio- nem, nec Sacramenta, nec Crucem ipfſam ali- cujus eſſe pretii planè intelligimus. Si tradide- rit corpus ſuum ita ut ardeat Apoſtolus, non victimam, ſed buſtum cruciabit, ſi Antiſtes Charitate deſtituatur. Orationi alas addi per Eleëmoſynam ſæpiùs teſtatur Chryſologus. Ab Angelorum verò Menſa ad Miſericordiam fe- ſtinandum eſſe docet is, qui cùm dixiſſet, Luc. 11. Panem noſtrum quotidianum da nobis hodis, 3. ſaiun de remittendis debitis doctrinam intu- 1t. Oliva Orate, ne intretis in Tentationem. Verſ. 40. Tentaris? Planè non Oras. Oro, inquis, Tentatie & Tentor. Securus eſto: Non enim Tu in on ti- Tentationem, ſed ad Te intravit Tentatio. Pénda. Hoc veròô metuendum non eſt, ſed optandum. “l 1 Tentatio enim in aliena domo modeſta eſt, au,. 1. amica eſt: cumque in antro ſuo carniſex ſit, Tintatio- opifex eſt in alieno. Quæ enim Compedes pa- Pum re- rat convementibus ſe, Coronas præbet exci-edine pientibus ſe. Perſica mala, quæ ad nos veniunt & Perſide delicias pro hoſpitio pendunt, ne- catura „ ſi ad ea diverteremus in natali ſolo. Nimirùm ipſa venena pharmacum parant, ſi non in ſede ſua deguſtentur, ſed, hoſpitum more, ex anguium viſceribus ad Pharmaco- polæ pyxides peregrinari compellantur. Ideò Tentatio flammæ comparatur: a preſſura flam- mæ, quæ circumdedit me: ut doceremur, non nocere Tentationem niſi iis, qui ſe con- jecerint in eam. Urit fornax, ſi Te in eam pro- licias: quòd ſi in eam injiciare;, ſolatium ha- bebis & roris, & luminis. Id tibi teſtantur Pueri Tres, roſcidi in fornace ſeptuplùm, quam ſoleret, incensàâ. Injecti ignibus fuerant, non verò ſe flammis immiſere. Et ipſe avulſus eſt ab eis quantùm ja- tus eſt lapidis, & poſitis genibus, orabat. Verfſ. 41. Erxereitis ſpiritna- . . . . lis ſoli. Oraturus vel ab ipſis Diſcipulis avellitur. mudinem Nimirùm vix aliquid præſtare poſſumus, ſi amant. non ab ommibus revellamur. Prætereà quid O,alioni tam magnum reperitur, quod à nobis non t ⸗ præſtetur, ſi nulli temporariæ rei hæreamus. zinaram Apoſtolorum genere, arte, atque aptitudi- veru. ne quid vilius ? Reliquere cum Patre rete, Parenia & ab Idololatriæ contagione Mundum expia- odium runt. Quorum virtutem, ut declararet Deus, ab hac revulſione robur accepiſle, eam nobis adumbravit in ſono, qui tunc vim ſuam ex- plicat, cùm ſe ab ore proripit. In omnem Pl. 18. 5. terram exivit ſonus eorum. Vos eſtit Sdal tertæ, qui videlicèt à mari ſecretus concreſcit in ſui Nibilpre: nominis dignitatem. Magna;, inquam;, gere- ter Dej. mus licèt minimi, ſi tamen à rebus omnibus ſejungamur. Lapis prope Babylonem devolu- mienii⸗ tus & Monte parvus erat, ſed vVix exciſus eſt veda. & rupe, cùm ſceleris grandem molem ever- Vide S. tit. E Monte, inquam, id eſt à Matre San- Hieronj- Gtiſſima Lapis exſcindi debuit Chriſtus, ut ea in fi ederet prodigia, quæ edidit. Ne quidem Vir- gini hærere licuit Filio, ubi ſalutem opera- ri incoœpit. Ideò Paulus ſegregatus fertur in E- vangelium. Neque enim propagando Chriſti nomini aptus is eſt, qui ab ommbus etiam a- micis, etiamque ſacrificiis ac cæremonus ſe- paratus non eſt. Abraham facturus eſt maxi- ma: ſed poſtquàm abierit & Patria, & Cogna- tos dimiſerit. Aaronis Virga non floruit quam- dià rame juncta eviruit. FPater, Matth. 5* u t 90. ion ſhi ſun rmi Antes enin Dinat 4 guln de Cal yy Deuln, rerss l. ℳ locellas ⸗ Plowam a Gui etn ⸗ genmmas: nle ts, & hneee ,, nuete iit, tran, Dei volun t rox! tut, NMon/ Gus vel n Pon ebibe Ii Tocuncdk s lberor 1 Eir Ommnis & nag Ms ek: Alimn, 6if nenlenda ¹ (mendom i iug, in nur Calicea Umen ſt Po dor „ Rar ng in Ge⸗ Iten ſter⸗ CClonatr ds uin lennn. pmntit Nhſorta, rolixit eg . 4 An in Suan ſe 4 Ktur ligin el 3 Dnn. dhlin g Ane, C der cli⸗ Pater, ſi vis, transfer Calicem iſtum à me: Verumtamen non mea, ſed tua voluntas fat. Verſ. 42. Dei volu- Quaàm rarò, quâmque indiſſolubili junctæ tati con- ſibi ſunt fœdere Mens Patris, & Filii Vo- fernari. luntas. En ammarum Calicem ærumnarum Chri- ſto propinatum, quo viſo, adhuc Patrem no- Superior minat eum, à quo porrigitur. Nimirùm, ubi amandus de Calamitatibus agitur, non tam ſe Pater , bu- Deum, quaàm Patrem Deus exhibet. Deus eſt, Reliio cum felicia permittit, Pater eſt, cùm amara diligatur, ex porrigit. Felicia diſpenſat Providentiâ qu- cm de- dam communi; at inſuavia peculiari Benevo- bprimit. lentid immittit. Denique Ventos, fluctuum Berzus procellas concitantes „ & ſuis theſauris educit, viliora. Pluviam verô paſſim fabricatur vel ex igne. Aulieus Qui educit ventos de Theſauris ſuis tanquam non pre-- gelnmmas, is fulgura in pluviam facit; felici- ne e⸗ tatis, & ubertatis fontem ex quavis obvia Brclaſe. materie elaborans. Nota, quâ ratione à ſe Luc. 22. deprecetur Calicem, & amoveat. Pater, ſi 42. vis, transfer, ſed tua voluntas fiat. Hinc, & indè, initio, & in fine, Petitionem ſuam Dei voluntate communit. Non ſemel ſuffece- rat vox præmiſſa, i vis, niſi etiam ſequere- tur, Non mea, ſed tua voluntas fiat. Porròô quis vel venenum dilutum Domini voluntate non ebibat? cùm apud Tyrannum omnis coœ- na jucunda prædicetur, quanquàm pro fercu- lis liberorum membra convivis apponantur. superier Omnis cona, inquit ille, apud Regem ju- e assens cunda eſt: & jucundum non erit omne po- egi,, *culum, ſi Divina illud voluntas temperave- a e rit? Ego certè non liquorem, fed pateram tis infti- attendendam duco: Nec quid propinetur ob- 4e. ſervandum, ſed quis propinet. Sic Job: Do- H minus, inquit dedit. Non eſt, cur verea- tis indif mur Calicem plenum ærumnarum ſi Nu- ferenn. men ſit Pocillator. Vel fimum à radice Ar- bori, Ramiſque ſuppeditatum mutari vide- mus in decorem, & dulcedinem fructuum. liſdem ſtercoribus ſordidatur ramus, & de- coloratur pomum, ſi aſpergatur à nobis, qui- bus enutritur & animatur, ſi à radice diſpen- ſentur. Apparuit autem illi Angelus de Cæœlo, confortans eum. Et Jabtus in agonia proliains orabat. Verſ. 43. Mortiß- Plane in ſolis doloribus exultabat, qui, . cuùm fertur ſolatio roboratus, in agoniam . prolapſus deſcribitur. Nimirum Chrifii deli- ciæ Supplicia ſunt; & confortatur tunc ma- ximè, cùm intermori eum cogit rumna. Vel certè dicamus, etiam Angelorum ſolatia ſemina eſſe Lacrymarum. Uſque adeò à ſe Conſola- tiones his- . vit. Quòd ſi ab Angelo confortati Mortis do- loribus circumdamur: quid fiet nobis, ſi con- fidamus in Pulvere? Gehenna Hominum ſo- latia conſequetur, ſi Mors ſequitur ſolatia Angelorum. V Stromatum, Lib. XII. uno & peti, & expectari Dei ſolatia decre- 107 Et factus eſt ſudor eius, ſiecut guttæ Janguinis decurrentis in terram. Verſ. 44. Primus Adam ſudat, cùm veſcitur, ſecun- Moriift dus cùm patitur. Ille delicias, hic dolores ſu- netoni dore mercatur. Fortè uterque epulatur in ſu-“or. dore: Sed Adamo Panes fuere pro panibus; Chriſto fuere lacrymæ Panes quotidie. Undè uterque veſcitur in ſudore Pane ſuo, uterque Peccati vectigal pendit, dùm paſcitur: ſed Pane ille, hic Pœna ſaginatur. Nimirùm fru- menti granum Insus eſt, ideéque non Pa- nem, ſed Poœnas duntaxat poterat eſurire. Triticum enim conteri optat, ut Panis, & Cibus fiat. Quid dormitis? Surgite, orate, ne in- tretis in tentationem. Adhuc eo loquen- te, ecce turba., Verſ. 46. Correczis 4 Zuſtis ſit Monet Diſcipulos, ut orent; Sed poſt- quam diù ipſe oraſlet. Potuiflet utique ſta- tim ac ingreſſus eſt hortum, eos ad orationem x ope- hortari. Sedenim per fſola noluit verba lega- rum. tione fungi ad Diſcipulos, quos maluit Exem- Orationis Plo, quàm Oratione ad orationem provoca- inbedi- re. Sizgite, Orate. Fruſtrà ergo otioſi & de- enh,. licati ſibi de Oratione blandiuntur. Surgen- ſpecio eſ dum efſt vel Apoſtolis, ſi Orandum ſit. Quid eria per- audio? Me intretis, inquit, in tentationem. fectis nee Itâ-ne? Explicabatur ſcena ærumnoſa calami- elſſaria. tatum omnium, & adhuc Tentatio timetur? S Nimirùm non ſolius uberibus felicitatis Ten- Religioß tationes nutriuntur, quæ tam lacte, quàm ſeveræ felle adoleſcunt. Et in regno Salomon, & in vireutis eremo Populus lapſi ſunt. Pullulat Roſa, id on ſper- eſt, ſi Poëſi fidimus, Veneris fœtus, parens en. ,S*- Deliciarum, germana Amorum, vel in ſpinis.“i. Imè ſi Poëtarum figmentis erudiri non faſti- dit Chriſtiana ruſticitas, & vulnere ſatus eſt Flos molliſſimus, ipſéque ſanguis concrevit in folia, converſo in odorem dolore. Ex Re- becca natus eſt Eſau, & quidem tum, cùm in eodem utero Jacob formabatur. Verùm quid rimamur viſcera, quando Tentationis palam germina proſtant, inter calamitates a- dulta. Loth parens nepotis iui factus eſt, cùm adhuc Patriæ buſtum arer. Vix è cataclyſ- mi naufragio Tellus emerſerat, cùm Vitem protulit, ex qua voluptas eliquatur. Adbuc eo loquente, ecce turba. Quam mitis Dominus, qui Diſcipulos excitat quidem, ſed tunc, cùm ità neceſſitas imminet, ut nedum completo ſer- mone Turba irrueret. Excita ſanè eos, qui tuæ Saperior curæ ſunt commiſſi: at ſi eorum erit opera dileretus neceſſaria, non eſt cur æſtate quieſcere non A: Permittantur. Fit interdum, ut, quia Supe- rior dormire non poteſt, cæteros excitandos curet, non tam zelo laboris, quàm impatien- tià dormiendi. Vinearum faſtidis amoenitatem? Saperioy non ideò retinendi ſunt cæteri intra urbis ſe- non ſub- pta. Domi efſe non potes? non ideò quavis ex daz ſuo cauſa reliquos exire compellas. Non rarò pru- ſ, lub- rigo vagandi eſt, quæ invilendi charitas, & viris„ si. deſiderium appellatur; nec ægrotum diligis, tiata. ſed cellam odis. Iwadens 1¹ 108 Judas unus de duodecim antecedebat eos. Verſ. 47. Hæ porrò Commentaria, quæ annum vix natus undevigeſimum ideò inchoaveram „ ut in meo cubiculo me non invitus continerem, poſt menſes ſedecim huc produxi. Mox do- cendis Humanioribus literis adhibitus, cœptum laborem laboribus planè confectus nec confi- cere, & ne quidem proſequi, novis ſibi ſem- per ſuccedentibus curis, potui. Deum proindè demiſſiſſimè precor, ut Adoleſcentiæ meæ opus Oliva undequaque imperfectum ſuâ Ipſe ĩta Sapien- tià perficiat, quo Interpretationis meæ ſt pu- Iæ Lectorem incendant ad Sacrificium chari- tatis, non me veròô ad ſupplicium temerita- tis, tamquam ætate majora auſum, exurant. Non enim iſta Luci paraveram ad Doctrinam aliorum, ſed Mihi exſcripſeram in ſolatium Eremi, quam meæ menti Urbe Apoſtolo- rum, deſtinaveram. Ibi porrò me calamo abſtineo, ubi iniquiſſimus Judas non ſe abſti- nuit à laqueo: cuùm pati non poſſim atrociſ- ſimum ſpectaculum & Numinis catenati, & Apoſtoli ſuſpenſi. Hic proindè ſileamus, & fugiamus iſthinc. FINIS LIBRIDECIMI-TERTII STROMATUIM. STROMATUM lbi ſecun EI1 tes verd lfmii ſlig in a un elre d eſe gun con ſen alino, Ne⸗ lwiore c . ur i amcdid indhi Uumne alt Uai ſon Cinturmiis on cohe um adye lg: & ſan , iſhe Imn arant gecn, IUn frn num. ſc Uheche n. 1 Nohibes Dhut iece MAI 4 EX DIVINIS STROMATUM SCRIPTURIS LIBER DECIMUS-QUARTUsS. Uſquequo, Domine, obliviſceris me in finem? Uiquequò avertis faciem tuam dà me? Quandii ponam conſilia in anima mea! dolorem in corde meo? Uſquequs exaltabitur inimicus meus Juper me! Reſpice & exaudi me 3 Domine Deus meus. Pfſal. 12. I. Serubulo- ſi. LS ſcire, Uſquequò oblwioni Deo futurus ſis, & quouſque vexandus ſis vand turbatione cordis tui? Quamdiù pones conſilia in anima tua? Conſi- —◻ lia iſthæc tua trepidantia etiam ubi ſecuritas eſt, timoris ſunt proles, paren- tes verò doloris. Audi: Quandiu ponam con- lbid. 2. Deſperaii ſilia in anima mea: dolorem in corde meo. Vi- erent. déſne dolorem conſilia ſequi, nec ſedari pla- Confeſio gam conſiliis, ſed augeri? Vulnera iſta non letitiam balſamo, ſed faſciis, non poenitenti, ſed ob- izdeuca. livione curantur. Tunc LDeus non obliviſci- aſs- tur tui, cum Tu oblitus fueris ſcrupulorum. me. (Quamdin vere pones conſilia in anima tua, tamdiù patieris dolorem in corde tuo. Quan- tumwis altius videatur animo fixa ſagitta Dia- boli, ſponte proſilit, ſi negligatur?: & licèt diuturmiùs hæſerit fibris, atque viſceribus, non cohæſit, ſed ſpreta velociùs diſcedet » quàm advenerit. Spreta exoleſcunt; ait Taci- tus: & ſanctiori nos ſtylo commonuit Bernar- dus, iſthæc vulnera curari tunc maximè, cùm non curantur. Nihil tam fixum animo, quod neglectu, & tempore non obſoleſcat. Nimi- ruùm uti fruſtrà rete jacitur antè oculos penna- torum: ſic fruſtrà torquentur jacula Damonis in pectus non timentis. Quid? me ergo arma- ri prohibes, vetäſque curari meum vulnus? Imò verò armaturam tibi præbeo, medicinam Paro. Aio tamen Parthico interdum, inter- Tentatio- duům Spartico more pPugnandum. Fugiendus mon, e interdum eſt hoſtis, ut ſuperetur: præliéôque medium, . . non rarôò præludere, imò & illudere cantibus, Paxcor- tibiiſque neceſſe eſt. Canendo, non pugnan- 13. do triumphabant in æquore Syrenes: & feli- biriins. Cius plauſu, quam pugnà Thebanæ ſunt Ar- T. ces erectæ. Armaberis, ſi non armeris: vin- Ethicæ Comment. Tom. VI. cêris, ſi armaris. An hæc minima Victoria Dæmonis eſt, ſi Deum, cujus factus eſt locus in Pace, habitare faciat inter armorum ſtre- Pitus, & pavores? Duùm times hoſtem, non canis Deo: dùm illum repellere ſtudes, iſti non curas accedere. Denique vix herbeſcens ziza- nium eradicare poſſumus, quin cum eo non evellamus & triticum. Dum abigis cogitatio- nem, abigis orationem, & indevotè commu- nicas, qui pavidè confiteris. Evellitur memo- ria Dei, dum tuorum plus æ* uo peccatorum memineris. Redimet in pace animam meam ab his, qui appropinquant mihi. In Pace liberabe- ris, non in turbatione. Pax tua bellum eſt ho- De vulnere verò, quid? Nolo armari Pl. 54. 20 ſtibus. ad pugnam, numquid & curari non debeo poſt plagam? Curari debes, ſed neglectu, non moœrore; oblivione, non ſolicitudine; integu- mentis non unguentis. Audi Prophetam, ſi me audire renuis. Vulnus, & livor, & plaga tumense non eſt circumligata, nec curata eed. camine, neque fota oleo. Vidéine de ligatura prius eſſe ſermonem, tum de oleo, & medica- mine? Non abnuo medicamen, ſed poſt liga- turam. Nolo animæ ita curetur ſcrupulus, ut plaga corporis percuratur. Iſta Priuùs ungitur, tum ligatur. Ille malè ungitur, niſi tegatur prius. Placet oleum Orationis, placet unguen- tum Lacrymarum, placent Cordis ſuſpiria. Ve- rùm his liniri debet plaga jam ligata. Nimi- rüùm non revolvendus, non recolendus eſt ſcrupulus, dum Oratur: ſed lino inſtillandum eſt oleum: oblivioni videlicet tum cogitatio- num;, tum ſcelerum, gratiarum actio, Gratiæ impetratio, legationes ad Deum conjungantur. Noſtra curanda ſunt vulnera Sacramentis era- ſa, uti pretioſæ veſtis maculæ abolentur. Non enim eas fullo extergit, ſed acus perforat: auro obducitur foramen, non aqu diluitur: gemma ſupponitur, non imponitur pulvis. Et quamvis interdum abluantur in pretioſo panno nævi, ſecuriùs tamen eos ſeu holoſerici, ſeu gemmarum nitor abſcondit. At David: Ecce, ait, oculi Domini ſuper metuentes eum. Pl. 32. 18. Benè eſt, ſed quod ſequitur, adde: Et in eis, qui ſperant ſuper miſericordia ejus. Reſpi- cit Dominus Trementem, ſed in Sperante ocu- los defigit. In Sperante oculi Dei ſunt, ſu⸗ Iſa. I. 6. per Metuentem verò figuntur tantum. Tre- mentem ideò aſpicit, ut ſervet: Speranti ideò K — I1IO ideò oculos ſuos commodavit, & , ut ità di- cam, inſevit, ut gaudeat. Vident Dei oculi Paventem, ſed in Sperante videntur. In hoc ambit videri, ab illo rogatur, ut videat. O- culorum Domini objectum eſt, qui Timet: Subjectum, qui ſperat. Hoc eſt, alienus ille, is Deo ità proximus, ut frons ejus haberi poſ- ſit, quòd ejus habere oculos comprobetur. Ut proindè mirum non ſit, ſi Propheta hac doctus ſcientiã Sperare maluerit inter inſidias adver- ſarii, quàm Timere. Nam cùm dixiſſet val- Pſ. 42. 2. latus undique tentationibus, Quare me repuli: Ni, & quare triſtis incedo, dum affigit me ini- micus * Statim emendans ſe, & lætiori arma- Ibidem tus thorace ſpei in Deum: Quare, inquit, triſtis es anima mea, 2 quare conturbas me? Spera in Deo, quoniam adhbuc confitebor illi. Nota: Non à Gente non ſancta, a qua pro- pria diſcerni poſtulat cauſa, non ab Inimico, à quo fatetur ſe affligi, ſed à triſti Anima conturbatur. Quæ ſi exultaret, non triſtare- tur, procul dubio fruſtrà fremerent adverſa- rii. Quin non ſolum, dùm oppugnaris, time- re non debes: verum etiam juberis lætus eſſe Ibid. 5, poſt vulnus. Audi: Confitebor tibi, tum lau- Latitia de, tum luctu, in cithara. Ipſa debet doloroſa piriua Confeſſio non carere lætitiâ. Vel in confeſſione ⸗ Teste- requirit Dominus æquè planctum, ac cantum. „eedia Quid eſt confiteri in cithara? eſt, Plorare ſine ℳ. timore, & lacrymas pleniſſimas ſpei emittere ex oculis: eſt in ipſo gaudere dolore. Volo pluviam, ſed cum Iride: amo nubes, ſed Solis repercuſſu eliquatas quidem in lacrymas, ſed lucis hilaritate, varietatéque perfuſas. At rarus hic imber cadit. Ideéque pauci confi- tentur rectè. An novum eſt, quèd citharas Confeſſioni jungam: cùm Contritio appellan- da non ſit, quæ doloris cineribus aurum non immiſcet Charitatis? Vis ſcire, quis ſine ci- thara Domino confiteatur? Profectò qui moœ- ſtus, confuſus, tremens, ſine alacri & viva ſpe ſuorum magis projicit ſarcinam peccato- rum, quàm exponit. Volo intelligas, quæ aperis in Confeſſione ſcelera, non Scelera eſ- ſe, ſed Margaritas: non quatenus eis Domi- num crucifixiſti, ſed quòd nunc ad hoſftis, tuique confuſionem in Dei gloriam fortiter abutaris. Quare dole pariter, & exulta: plan- gas ſimul velim, & rideas: nam arma Dæ- monis militant Salvatori, tibique ſcelus, dum proditur, coronam parat, quod gloriam eri- puerat, cùm patrabatur. Nota: Confitebor ti- tki, inquit, in cithara Deus. Qui enim ſine cithara confitetur, Dei potiùs Vicario confite- tur, quàm Deo. At ubi cantus reſonat cum planctu, ibi Deus quodammodò advenit, ut ſnis dignam auribus confeſſionem excipiat. Quèòd ſi vel læti eſſe jubemur, cùm plangi- mus, quis locus erit Triſtitiæ ante ruinam? Specta, quæſo Te, digladiantem cum Tenta- PL37. I2. tionibus Davidem. Vim faciebant, qui quære- 13. bant animam meam: & dolos totà die medita- bantur. Tu verò lapſibus afſuetus quid agis? Num clamas? num vociferaris? num adverſa- rio reſiſtis? Num ſuadenti mala regeris bona? num blaſphemias proponenti benedictionibus nutibuique reluctaris? Audi: Ego autem tan- quàm ſurdus non audiebam, & ſicut mutus non Ibid. 14. aperiens os ſunum. Pergit: Et factus ſum ſicut bomo non audiens: & non habens in ore ſuo re- dargutiones. Vidéſne, quomodò confligendum doceat Propheta cum Dæmone? Porròô non Oliva exiſtimes ſuam defuiſſe ſilentio Prophetico vo= cem. Clamavit, dùm tacuit: Oravit, dum non oravit: exaudiri meruit, quia impruden- ter audiri noluit. Quonium in te Domine ſpe- ravi Tu exaudies me Domine Deus meus. O prodigium! Factus ſine voce Propheta exau- diri ſperat orationem ſuam. Qui dixerit de ſe, Nicut mutus non aperiens os ſuum: Tu, inquit, exaudies me Domine Deus meus. O Propheta Sancte, Quid exaudiat Te Deus tuus? Quod non audivit, exaudire Dominus debet? Aut poſtulaſti cùm tacuiſti? Nempe ſilentium lo- quax,„ & fſermone Præſtantius reperiri aiunt Interpretes Sancti. Vox Davidis Silentium ejus, Oratio ſpes. Denique Suſanna ſuam apud Deum felicius tacendo, quàm clamando cau- ſam peroravit. At, inquit, eminùs Propheta petebatur: nec iratus urgebat hoſtis à tergo. Ego verô jamjam allidendus in terram, qui ta- ceam? Eminus? imò tam proximus inſtabat illi hoſtis, ut jam ejus apprehenſos pedes co- narentur evertere: Et dum commoventur pedes mei, ſuper me magna locuti ſunt. Jam victoria canebatur, nec fruſtrà, aut vanè canebatur, ſiquidem dimoti pedes lababant. Nihilo mi- nùs non degeneres oris diductiones, non pa- vidas oculorum fugas, non viles manuum compreſſiones, non labiorum morfſus ancipites hoſtibus ridendos præbuit. Stetit non infractus ante inſultantes, ſiluit imperterritus inter Jo triumphantium, impavidus riſit commoven- tem pedes. Sic pugnatur, ſic vincitur. Qui gladiis ſuos exarmavit Diſcipulos, dum in Lu- pos immitteret: haud eos labis armavit, cum Tentationibus expoſuit. Silere vult, quos ſæ- vire noluit. Nolite cogitare, quid loquamini: ante Reges & Præſides dabitur, quid loqua- mini, ſed non dabitur cùm ſtabitis ante Dæ- monem. Verùm Chriſtus tentantem Satanam eruditis reſponſionum jaculis confoſſum abe- git. Fateor ter verbis Dominum conffixiſſe cum Satana: ſed de victoria ſecurum, ſed mi- hil de hoſte ſolicitum. Quid, quòd egreſſurus prophetatur Diabolus ante pedes ejus in illo poſtremo Domini cum Morte conflictu, cum quo diſputaſſe non legitur? Nulla ad Dæmo- nem facta in Cruce vox. Et fortè non ſemel à Dæmone appetitus eſt, qui ſemel eum fu- gaſſe verbis comperitur. Ne verò tibi peni- tùs ereptam, interdictàmque vocem conque- raris, in has te volo Beati Job erumpere pre- ces: Parce mibhi, Domine, nihil enim ſunt Job.7n6: dies mei. Domine, maxima ætatis meæ pars vanè fluxit in infantia, non modica otioſa in pueritia exacta eſt, magna adoleſcentiæ abrepta æſtu, abſumpta vitiis: de tam gran- di dierum numero vix unam computo diem, quàâ tibi vixerim. Rogo, proindé, Te Pa- trem Miſericordiæ, ut cùm mihil ſint dies mei, Mihi parcas. Quid enim ſi nec hiſce diebus congregem mihi dies in Æternitatis hor- rea: vacuus ſanè dierum ante Senem dierum multorum apparebo. Fac, Deus, ut compe- riam unam diem in atrüs tuis, ſupra millia dierum ſalubriorem eſſe cordi meo. Quòôd ſi ſcrupulis vanè teritur, quæ ſupereſt dies, quid reſtat, ut ad Te confugiam, & dicam cum Jobo: Parce mihi, Domine, nihil enim Jſunt dies mei ? Hic ſile, & intelligito non deeſſe Tibi Deum, quamquàm Dies videa- tur deeſle. Cum ipſo ſum in tribulatione, indquit ſui ore Vatis, ad Te. Porrò ſi Deus tecum eit;» et n 6el cum cont tio Ginis .nns i lo Ac tu lmnd 14 4 cocu utj ulic et. lorun i tilb c ne. Tilis Hum enim llices tuæ te non e ſores. Timor tur ſce tell, . petia Zillum. non me Apd in logn iis ſi. m bo lares ad teri Corum, Aln ſies. N. ieſt, ſi lent car Vilumn ſo tis ſele Plonmor. tis hote Cum ſam ils ſtom tur eode täntos cj CIürs ſib lbid. 17. ub AUls, e ßr Nratu! na netcalo⸗ Verè Rac Ulet, ſi le Nirent Nec mand tons, cleſa ne ſrſet, n ill du ecit ace turde m ſipi iNlcats 4 nihi Mn hee lilie. 1 ntur 9 n iriſ Dihi Pſ.g0,5* Stromatum, Lib. XIV. eſt, quid metuis, quid formidas? Si Deus non modòô pro nobis, verùm & in nobis eſt, cur Gehennæ mancipium formidamus? Deus me- cum, inquis, qui tot fœdiſſimarum quotidiè contaminor imaginibus rerum? Quæ participa- tio lucis ad tenebras, aut quomodò Turpitu- dinis, & Dei commune domicilium? An ille, cujus habitatio eſt in Sion viſione Pacis, & cu- jus locus factus in Pace eſt, tot inter turbines, ac tumultuantis conſcientiæ motus habitabit? Imèò divinæ in te Præſentiæ turbationes iſtæ III fectò bellandi artem à militibus didicit Domi- ni Dei exercituum. Cùm enim die quàâdam exarſiſſet cupiditate cœleſtis Patriæ, ſed con- territus recordatione diſtricti Examinis, cui ſubjiciuntur, quicumque ad conſpectum tanti Nitoris, atque Candoris advocantur, quippe qui non ignorabat, vel in Coœlo Domini gla- dium inebriatum, in cujus conſpectu ne ipſa quidem aſtra munda ſunt, Cœpit illicò totam conſcientiam evertere, omnéſque producere à latebris cogitationes ſerupuloſius, quam pru- Pſ. 44. 4 documentum ſunt. In circuitu ejus tempeſtas dentius: Hac recordatus, inquit, ſum, & effudi pf. 41. 4. Tentztio alida. IIle cujus factus eſt locus in Pace, bel- in me animam meam, quoniam tranſibo in lo- Wors non nen ti- lorum undequaque fremitu cingitur. Deus to- cum tabernaculi admirabilis , uſque ad domum 'imenda- menda. tius conſolationis tunc adeſt, cuùm adſunt ærum- Dei. Cùm ecce tibi iſta meditantem ſapientior Deſperati næ. Nimirùm ſicut Lilium inter ſpinas, ided vox ab incopto conſilio abducit: In voce exul- Eerenr. viſus fortaſsè eſt Sponſæ Flos Campi, & Li- lium Convallium. Ubi Deus, ibi Satan: nec enim Piratæ, ubi nullæ commeantium merces. Illices latronum divitiæ ſunt: & Innocentiæ tuæ teſtimonium reddit Draco, qui fremit, non enim devorare te cuperet, niſi Innocens fores. Cibus enim ejus Electus. Servilis itaque Timor iſte tuus excludendus eſt, ut excluda- tur ſcelus. Ridendus hoſtis, qui fremere po- teſt, ſævire non poteſt. Vix ipſe monendus Superior eſt, vix Sanctorum implorandum au- tationis, & confeſſionis: ſonus epulantis: ex an- gulo Angelus, uti exiſtimo, ſonuit. Ac ſi di- ceret, tabernaculum admirabilis, Nuptis Ag- ni, non Lacrymis & Dolori deſtinatum eſt. Ad cœnam vocaris, non ad lanienam. Proindè ejulantis vox in ſonum tranſeat epulantis. Un- dèe ſubdidit ſtatim Propheta: Quare triſtis es, Pſ. 42. 5. anima mea, & quare oonturbas me à Wera in Deo, quoniam adhuc confitebor illi, ſalutare vul- tüs mei, & Deus meus. Mihi crede, nunquaàm triumphabis, rmiſi hanc ineas viam in pugnan- xilium. Horres, audito conſilio! Scito tamen do. IIIe, epectaverunt peccatores, ut perderent Pl. 118. non meam eſſe ſententiam, ſed Davidis, qui me: Quid verò Tu? Tefimonia tua intellexi. 95. Pfal.3z9. 8. ità loquitur in Pſalmis: Annuntiavi, & locu- Quid eſt Teſtimonia tua intellexi? hoc eſt: IZegum tus ſum. multiplicati ſunt ſuper numerum. En cùm fremerent varii Tentationum fluctus, & ch. i dum loquitur, dùm hoſtes indicat, dum auxi- me Dæmones expectarent, ut me ſuis perde- J“ρ. liares advocat copias, dum opem implorat ami- rent terriculamentis, ego Teſtimonia tua in- superior corum, non fugantur, ſed multiplicantur ho- tellexi. Id eſt, didici, non ſenſu, ſed conſen- nullam ſtes. Nam plerique, qui ſimultates diſſimula- ſu, non cogitatione, ſed delectatione dehctum eimeat. rent, ſimularent amicitiam, ſi Regem crede- conflari. Ideôque non ſtatim me in fugam con- rent carere hoſtibus; mox ut aliis quoque in- jeci, in qua licèt hoſtem fugiam, lapſus non viſum ſciunt, animos ſumunt, eôque inſolen- effugio, & laſſitudinem, ſed imperterritus tuos tius ſeſe efferunt adversus Regem, quò illum ad bedes jacui. Et ſanè id tandem exigit à no- plurimorum patére inſidis agnoſcunt. Sapien- bis Dominus, qui, cùm nolit ſcelus in nobis, tius hoſtes Amici vocantur, quam hofſtes, quia, turbationem quoque odit noſtram. Pacem & Zach. 8. dum familiares exiſtimantur, nullus audet ſuum veritatem diligite, ait Dominus omnipotens, le- 12. illis ſtomachum aperire, opem polliceri. Agi- gimus apud Zachariam. Audin? Qui veritatem tur eodem planè modo nobiſcum. Dùm enim Præcipit diligendam, Pacem negligi non pati- tantos cieri motus in corde Vitia ſpectant, tur. Imè Pacem veritati Præponit: quaſi dicat, unius ſibilo ſceleris, excitantur illicoò contra ante omnia Pacem in corde ſervato, & ſcruta- nos, & ſpe triumphi erecta inſultant fügien- re deindè veritatem. Nolo deficiant in vanita- Serupalo- tibus, quæ ſtantes fugerent. Quid enim non te dies tui: volo diligas Veritatem, & quidem SaSien. peret de te Luxuria, cüm tuas ſpectet af- ſupra omnia volo diligas eam: quodammodò Trasa,io. flictas;, conciſâſque vires levioris Mendacii ap- tamen, quam præponere debes vitæ tuæ, Pa- num fya. Paratu? Totus conturbatur, inquit, Irâ, dum ci tuæ, imò meæ poſthabeas volo. Breviter, tem exei- Meticulosè omnia cordis ſecreta timatur, an Pacem & Veritatem diligite. Servetur ordo di- ant. verè Racha dixerit fratri ſuo: quomodé inſa- lectionis: noli negligere Pacem, ut Verita- niet, ſi eum dubitare fecero de concupita ne- tem poſſideas. Sorores ſunt, ſeparari nolunt. ce Parentis? Ego veròô nec dormire illum, Et quamvis, exclusd Pace, videaris tibi Ve- nec manducare ſinam, inquit Spiritus Super- ritatetn cuſtodire: ſcito tamen futurum, ut ſtitionis, ſi ei perſuaſero fieri potiifſe, ut ab brevi à te dividatur Veritas „quam Tu à Pace Eccleſia non ſemel diſſenſerit, quando vix re- diviſiſti. Securus es de Veritate, ſi Pacem ha- quieſcit, dum timet, an piè interfuerit Sacro. bes: ſi cares Pace, nec Veritatem din habe- Non diſſimil ratione reliquum Vitiorum vul- bis. Vis iſtud expeditiùs intelligere? Credas gus excitari diſcito adverſum te, dùm vident oportet Paſtori tuo. Poſtquàm miteſcere cœ- adeò turbari cor tuum ſeu admiſſi umbr4 pia- peris, poſtquam poſueris æſtum iſtum cura- culi, ſeu ingeſti terriculamento ſceleris. O rum „ tunc docebit Te Deus hanc doctri- quam ſapienter Propheta, qui didicerat mul- nam. Docebit mites vias Juas. Et hæ quænam pfſ24. 10 tiplicatos ſuper numerum hoſtes, duùm loque- ſunt? Univerſæ viæ Domini Miſericordia, & Ibid. 1I1. retur & annuntiaret, nos docuit hoſtes ride- Veritas. Quid agis cum tempeſitatibus hiſ- Pl. 41. J4. re, ut ſuperemus. Dum confringuntur oſa mea- ceé „nôönne ut pervenias ad Deum? Memen- dum dicunt mihi per ſingulos dies ubi eſt Deus to tamen, ad Deum non iri, miſi per vias Wmiss? Quare triſtis es anima mea, dico ad me ejus. Univerſæ verò viæ Domini Milericor- ipfum meos aliis adverſarios occultans, Et qua- dia & Veritas. Quid ergo ſperas te perven- eoſ 7e conturbas me? Et puto felicius vicit hoſtes, turum per Trepidationes, cùm Tremor iſ- dum irriſit, quàm dum expavit. Quam pro- Ethicæ Comment. Tom. VI. te inter Domini vias non numeretur? Nulla K 2 via- Oliva II2. . vjarum Domini ſine Miſericordia eſt. Deni- dendis Perſecutoribus, déque fiducia in Deum ue, ut finem imponamus moſtiſſimo Sermo- variis in locis adnotaſti. 1 Matth. m: Veſtri capilli capitis omnes numerati ſunt: n 10. 30. nolite timere, multis paſſeribus meliores eſtis PFunes peccatorum circumpleæi ſunt mo: vos. Ne capillus quidem peribit, hoc eſt, ne & lesem t i⸗ levis quidem cogitatio; nullo ſtabilita munimi- 7. 8 Aaim non ſum oblitus. Pſ. it ne ſeu Crucis, ſeu Precis decutietur. Capil- 118. 61. bus lus, inquam, non peribit, ſed ſi fuerit capil- lutu lus capitis, hoc eſt, ſi ab obedientia Ductoris Hunc tandem ad ſcopulum alliſt trepidan- Serupuh- 2ð ſui non revellatur. Cæteràùm, ſi flecti ſuo vo- tium franguntur fluctus, Oceanique furentis 4. i luerit ſenſu, capillus cadet procul dubio. Er- hoc tandem in ſabulo ferocia conquieſcit. Ne- Trytatio hugt géône times, ne Te labi permittat, qui cu- que enim aliud meticuloſa ita corda contur- eet, pon rat, ne Paſſer cadat? At quo modo ſine ora- bat, ac ſe peccatorum funibus conſtricta in- ſime tione & comploſione manuum ſtabo puſillus tueri; ſiquidem victa ſe diffiteri neſciunt, guiut lelil ego homo, cùm vel Gigantes pugnæ ſint im- cùm hoſtem triumphum non modèò canere, ſed nt. ter pares? Hieronymus ſaxo vix pellit choreas ?è & vincula injecifle debellatis experiuntur. i. gſu mente, & ego ne Crucem quidem pingam in Quidni victus, inquis, ſim, qui catenas, & Ullr fronte, animo in Nympharum theatrum con- ſervitutem ſceleris circumfero? Jam vermis gee ar verſo? IIle inter pallorem Jejuni, & Senec- proles, & poœna criminis conſcientiam exedit, is. ſatis tutis frigora calet, & ego ſecurus ero inter jam caligo facinorum pediſſequa mentem oc- . di t Pubertatis ardores & inter epulas? Aio, ſi O- cupavit, jam exulat & corde memoria Dei ad- znim⸗ bedias. Quid fortius, arundo an quercus, olus ventu excluſa peccati: Verbo, Funes peccato- t 0 an olea? & tamen ſæviente auſtro frequentius rum cir cumplexi ſunt me, & me victum non elucte diffractas quercus quàm alliſas arundines, con- fateor. Quid ſæviùs Chriſtum cruciavit quam gen t cluſas oleas quàm revulſlum olus intuemur. Crux, & Clavi? Tamen fulgebit in cœlo So- ſre cu Quâ, rogo, ratione quod firmius eſt, cadit, le clarior, in Regum vertice rutilat nobilior Pda, quod vilius & debilius eſt, ſtat inconcuſſum? gemmis, pretioſa vocatur inter omnes arbo- Ges he Nimirùm Deus providit, ut dum minus obſi- res. Undè tantus Patibulo honor? Quia to- H ſtunt ferocitati ventorum, quæ ſunt infirmio- leravit invita Deum in ſe lacerari, & cruci- Cuun ra, facilius quoque eorum impetum decli- figi. Idem eveniet menti tuæ, quæ blaſphe- t, g nent: cùm ea, quæ vehementiùs ſuâ mole re- mari Deum, ingeſtis à Dæmone vocibus invi- wrhr luctantur auſtris, vehementius quoque eorum ta tolerat, & luget. Hæc cùm audias, dicis ulin nen furore quaſſentur. O Tu, qui mimiùm tuis iterùm. Funes peccatorum circumplexi ſunt me? ina. ain fidis induſtriis, & minùs de obedientia ſpe- O ſiupidum & inſeniatum cor! Et quare fu- Nam 4 . s, 0 ras, cave, ne poſt replicatas cruces, poſt re- nes iſios injectos a ſcelere Prophetæ gladio Mi petitas preces, poſt expoſitum genus omne non incidis, cum Davide inſultantibus non mi armorum è& ſcripturis, proſtratus audias in- inſultas tuum converſus ad Ducem, cui ſi di- ul 1 2ſ. 51. s. ſultantes: Ecce bhomo, qui non poſuit Deum xXeris, & Legem tuam non ſum oblitus, illicò, gacho: adjutorem ſuum, ſed ſperavit in multitudine quibus obligaris, funes ſolventur. Funes pec- i, divitiarum ſuarum, & prævaluit in vanitate catorum, inquit Propheta, circumplexi ſunt Wero n ſua. Multitudo divitiarum multiplices ſunt in- me; verùm non ideò reus ſum, & legem tuam der duſtriæ, quibus niteris ſupplantare ſupplan- non ſum oblitus. Non unus David & victor ecdwr tantem. Quæ opes, Deus immortalis? tam fuit, & vinctus: Paulus quoque ſentiebat ſe inbn devota cordis ſuſpiria, tam frequenter aræ, captivum trahi à lege peccati, ità ut facere ſöhr tam firma vota ante Deum concepta, deoſ- cogeretur etiam, quæ nollet. Verùm quia al- n culationes ſacrorum locorum, jejuma, flagel- ligato corpore voluntas libera imperium ſcele- nr Ve la, cilicia, ipſum, ſi Deo placet, devoca- ris repellebat, virtutem in infirmitate perfe- mefos tum in terras Cœlum, & tranſmiſſum in cœ- cit. Ommia licèt membra catenata ſint, ſi una lum Cor? Quid tum? Multitudo nônne iſthæc careat Voluntas compedibus, regnas in vincu- My Divitiarum videtur tibi? Sed Prophetæ vi- lis. Eſto: cogitet Mens Virgo, quæ vel nup- in detur Vanitas. Et prævaluit, inquit, in Vani- tam dedecent, objicientur oculis, quæ vel ugt tate ſua. Non dicit, & prævaluit per Vanita- meditata, optatâque occidunt animam, tan- . .V tem adversùs hoſtem, ſed in ipſa prævaluit gatur corpus, imò & fœdè tangatur, tot inter W Cjn Vanitate; quia, cùm abyfſſus abyflum invo- funes liber es, ſi tamen Vitiis voluntate non N ommtumm cet, novas quotidiè excogitat adinventiones ſervis. Væ nobis, ſi quoties cogitamus, pec- IImm un atque inſanias, quibus cum Tentatione con- caremus. At quis, ais cum Sapiente, picem laritet fligat; triumphante interim obedientiæ Filio, tangere poteſt, quin inquinetur? Quis? is qui , per qui ſine his Opibus, ſed non ſine Deo expe- non eam tangit. Haud tu tetigiſſe picem cre- Alla me . ritur illud in ſe, quod David cecinit,; Tibi dendus es, quam Diabolus tibi ingerit relu- tagin Pſ. 2. 17. Jerelictus eſt pauper. At David, qui hæc ce- ctanti. Uritur Salomonis teſtimonio;, imò & o cinit, Turrim exſtruxit, ex qua mille clypei exuritur, qui ſuo in ſinu alligat ignem. Cæ- Dundn ſ pendebant. Ita eſt: imò non ſoli clypei, ied terùm vel inter ignes alget, quem invitum logo omnis armatura fortium. Verùm hæc omnia inter flammarum globos Dæmon immittit. In- iſten non intra Turris munimenta ſervantur, ſed & tuere tres Pueros: & intelliges algere poſſe, n tnae Turri pendent, non tam ut milites arment, qui videntur ardere. Quæ cùm ità ſint, non Uhil Eehe⸗ quàm uat mœnia ornent. Quin & Salomonem, eſt;, quòd ita hoſtis vincula reformides, ut eo- wieline ſaci cujus ſcimus vel lectulum ſexaginta ex fortiſ- rum metu fugæ duntaxat memineris oblitus on Min ſimis Itaeêlis ſtipatum haſtatis, turpiſſimè lu- luctæ. Plerique Andabatarum more pugnant H kendn gemus, tot inter excubias fœdatum. Huc fa- cum umbris, Pauli immemores clamantis, non li tſemu ciunt quotquot proditi à ſatellitibus ſuis pe- ſic pugnandum, ut aeër verberetur. Vix fo- l 8 riere, quique proprio ſunt gladio interempti. lium dimovetur, vix ſerpit in mente ſpectrum, n hette Vide, quæ de non timendo Dæmone, de ri- vix oculis exhibetur, quod amare non licet- cutn Nlrs de 1e. ar doce N lln 1 tiete durſit e c n 8corlri; ti Ni tke, Z 6 ehein tktt In enüner wemonn is , Ma n CtNkrd Eehtincet e Win N hondt) u TCenen, A ea i n inum Ctenn ul , gub R „ e go, rde 1 Cells, e zoN , ige N 2 un 14 cùm ſtatim, demiſſis palpebris, manibus aéë- rem diſſipant, vinci metuentes, ſi fortè vide- rint. Cave, ne, qui cæco more pugnando, Samſonis luctam æmularis, ità opprimas Phi- liſdhæos, ut tuo jaceas ſepultus truumpho. Vi- cit, ſed obiit, nec ſibi ſervavit, quam hoſti- bus vitam eripuit. Metuendum eſt, ne, qui lutum fugis, foœdihs inquinere pulvere, quem excitas fugiendo. Et a fronte hoſtis inftat, & inſidiatur à latere. Satiùs proindè eſt re- pugnare, quam fugere. Scelus ſcintilla eſt; non illam excutis, ſed excitas, ſi mox ac ve- ſtimenta corripuerit, oculos clauſeris, ne aſ- Homines ſenſiſſe puteris incendio. Explorandus diligen- nen t ter locus eſt, quem invaſit, & oculatiſſimè e diſquirendum, ubi lateat, ut extinguatur. kira e Haud fugimus, ſi Domus conflagret, ſed viſaictiv., aquam undequaque convehimus: neque enim Cenſtan- ſatls eſt, nos incolumes eſſe, ſi domus ardeat. tia. Si tuo more fugias, dum ignem Dæmon tuæ animæ ſubjicit, ut Pudicitiam ſerves, Pax pe- rit. Cur non potiùs utramque ſervas virtutem reluctando, qui vix alteram tutaris, ſi in fu- gam te das? Præſertim cùm non jubearis bel- lare cum hoſte, ſed ridere. Nolo cum hoſte ludas, ne aſſenſiſſe puteris; ſed nolo illu- das hoſti, ne timuiſle videaris. Quid mihi cum rixis, quas ciet hoſtis in Corde, quid cum auro, cujus excitat cupiditatem in Men- te, qui malo mori quàm odiſſe, qui pannos suberior purpuræ antepono? An dubitare poſſum, à vuklem me Fratribus vitam eripiendam, pro quibus ni. paratus ſum non ſemel mori? O umbras ina- nes, metus metuendos, 6 ridendos hoſtes! Nullus tibi in hac rixa ita timendus eſt ac tuus Timor. Saül non alieno, ſed ſuo interit gladio: Et ſuis confoſſi armis jacuere Golias in acie, Holophernes in toro. Xerxis ſine nu- mero militem hoſtis non fudit jaculum, ſed terror. Recedendum interdùm eſt, fugien- dum nunquam. Et prima militibus Lex eſt, ut vitam malint perdere, quam locum, quos ſi vulnera averſo excepiſſe corpore deprehen- derint, victores licèt victos pronuntiant, vi- ctos verò arguunt ſi vel leviſſimè perſtrictos humeros hoſtium jaculis denudaverint. Non durà ibi neoceſſitate ſervitur, ubi diligitur, quod jubetur. S. Leo. Amore Cujus dicti exemplúmne dicam, an teſti- duci vn monium? habemus in hortis, ubi flores tener- Timore. rimi undique erumpunt magno Obedientiæ ac Charitatis documento. Quis enim non mire- tur, per firmas obduratâlque ſoli fibras vir- gulta mollia perrumpere, quæ illicò flectas, frangâſque, ſi fortè violentiùs revulſa ex hu- mo infodere iterum humo tentaveris, non Pprimùm ſeu ferro, ſeu digito tellure perfora- tà. Rogo, cur penetrare non valet terræ viſcera Flos, quâ ſui parte robuſtior eſt, dùm tua eſt in manu; & ſuo faſtigio (quo nihil delicatius) viam ſibi facit in extimam Superior erræ faciem, ſi tamen radici hæſerit? Ni- smore mirùm non violentus Florum ſuper humum dacat. & gradus & aſcenſus eſt, ſed eſt deſcenſus violentus, ſi, non effoſsà ſcrobe, repetere Confeſſa- Matris viſcera compellantur. Ibi blandè ra- niſia dix herbeſcentem corymbum non tam fupe- velunisa. Tare docet terram, quam amplecti, hic ho- ria. filiter aliena manus eum cogit lamiare „ quam Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIV. I I diligit. Ibi i leò erumpit per fibras terrarum, Obdien- quèd eas in ſeſe convertat flos herbeſcens: "a & her- hic pervadere nequit, quòd contra naturam 79s,e doceatur velitari. Ibi naſcitur, hic luctatur: z2a, ſd ex ibi ad ornamentum parentis ſubſilit, I&c de- corde no- ſilit ad injuriam: ibi ad lucem properat, Kre. hic truditur ad ſepulchrum. Quare, ſi cupi- mus florere, non flecti, virere, non frangi, amemus, quod agimus. Non durior humus cùm à manu flos infoditur, quàm cùm à ra- dice profertur: ſed blanda radix coacta ma- nu, illa nutrit, quem peperit, hæc ſepelit quem revulſit. Illi obedit, huic flos ſervit: amat ibi parentem, hic deſpicit alienam. Vacate & videte, quoniam ego ſum Deus: exaltabor in Gentibus, & eaaltabor in Terra. Pſ. 45. 10. Quomodo exaltaberis in Terra, ubi ad- Serupulo- versus tui nominis gloriam Mundi gloria, & K. Dæmonis pugnat impietas? Quibuùs, rogo, armis aereas diſſipabis phalanges, fugabis tar- tareas poteſtates: Quibus? Audi. In eodem planè Pſalmo, Arcum conteret & confringet Ibid. 9. arma, & ſcuta coneburet igni. Non armis, ied Pufillani- armarum projectione exaltabitur Deus Deo- mes. rum in terra. Audin? Arcum conteret & con- Ffringet arma. Ipſam non patitur in ſuis militi- bus Crucem, quam meticulosè ducunt in fronte. Degeneres hoſce metus averſatur Deus Dominus fortitudo noſtra. Benè, ais: abji- ciam & ego arma, ut pugnem, num & umbo rejiciendus eſt, quo protegor! Nolo armari, Tentatio ut vincam: num & defendi vetor, ne vincar? non nocet- Quid de ſcuto, qui accingere prohibeor aci- nacem? Quid de ſcuto? abjiciendus eſt cum gladio. Qui enim arcum confringet, ſcuta comburet. Arcum, inquit Propheta, conte- ret, & confringet arma, & ſcuta comburet ig- ni. Ut vides, deſperatiùs ſcuta diſſipat, quam arcus: hos rumpit, illa incendit. Nec mirum: indecorum enim magis eſt Chriſti militibus ar- mari ſcutis, quam arcubus: his ſiquidem vi- ctoriam iperare, illis timere fugam videntur. Arcus comparatur, ut vincas; arripitur ſcu- tum, ne vincaris. Quare, qui Deum exalta= ri optas in Gentibus, & ſuper omnem ter- ram, harum Crucum & geſticulationum ſcu- tum non modò pone, verùm & exhorre. Quid enim;, præ reliquis Principibus, ſuis in trium- phis ſingulare Deus haberet, ſi armatus vin- ceret? Humanum eſt, poſt emiſſa jacula ho- ſiem fugare. Abſque armorum munimine ſu- perare hoſtem, divinum eſt. Non minùs vult Deus ex Virgine naſci ſine adjutorio viri, quam ſuperare abſque ſuppetiis armorum. Heu alquando, quicumque divinæ Gloriæ teſſe- ram gerimus, ſcuta iſthæc exuramus, ut exal- tetur Deus in Gentibus, & magnificetur Deus in Terra. Plena oculis anté, & retrò́. Apoc. 4.6. Sinarum imperator nonniſi velato vultu kex Mi- conſpiciendum ſe præbet. Mallem à Principe " hros in oculos Subjectorum velamen transferretur. eligat ep= Ut enim horum cæca eſſe debet obedientia , mos ità illius oculatiſſimum oportet imperium ſit. At animalia ſancta in Apocalypſi intus Magys plena erant oculis. Benè eſt: Attende tamen:, „ecnaſan. K 3 ubi das 114 ubi fuerint, cùm oculis adeò foœcunda deſcri- bidem. buntur. Et in medio ſedis, & in circuitu ſedis Dignitas quatuor Animalia plena oculis ante & retròô. in digno. Placent oculi, ſed in iis, qui non procul ab- ſunt à throno. Vellem Conſiliarios Principum Avari. oculis plenos eſſe. Si enim pleni forent ocu- ria. lis, carerent manibus, hoc eſt, & felicius pro- ſpicerent regnis, & regnhorum ſpolia parcius compilarent. Nunc verò cæci aliqui non rarò ſunt, &, cùm Oculis vacui ſint, pleni ſunt Manibus. Habent plerumque ædes publicæ ra- ros Argos & non raros Briareos. At altius hic Ibid. 8. quoque myſterium latet. Attende: Inius ple- na ſunt oculis, & requiem non habebant die ac nocte dicentia: Sanctus, Janklus, Santtus Do- minus Deus omnipotens. Rogo, ſi oculis plena ſunt, ubi locus ſupererat linguis, quibus Dei omnipotentiam prædicarent? Tum, fi requiem ab his vocibus non habebant, ergo munus hoc proprium eorum eſt, Dei fſcilicet evul- gare laudes, cui ut plemius facerent ſatis, ſatius fuiſſet linguis ea intus infarcire, non oculis. Cur enim tanta oculorum fertilitas, ubi à clamoribus ceſſare non licet? Erras pro- fectà, qui tuum docere audes Artificem. Sapientiſſimè oculis replentur, qui Deum præ- dicaturi ſunt Sanctum. Siquidem nulla ma- jor in Principe laus, quam ſi oculatis utatur in Reipublicæ moderatione Adminiſtris. Fe- liciùs Imperantis evulgat præconia conſiliario- rum Oculus, quam Eingua: hæc enim blan- gama cu- ditur, ille non fallitur. Si ſuis oculis Regno- r. rum Primates populorum commodis & pro- Sr ſa- ſpiciant, & conſulant, quamvis ſileant, Mag- nus, Juſtus, Pius Princeps prædicabitur: cu- jus non audientur laudes, ſi ejus Aſſeclæ ava- ritià cæci, & adulatione eloquentes, quam non videndo, famam Dominantis obſcurant, garriendo, eam adnitentur illuſtrare. Ocu- lus Conſiliari, non Lingua, ſanctitatem Principis commendat: & vitia quidem Do- mini Miniſtrorum valet lingua dwulgare; ut verò Juſtus habeatur, & Præſtans, una po- teſt oculorum in Aſſidentibus ſilens eloquen- tia ſuadere. Ideò cùm Sanctus, Sanctus, San- tus Deus prædicandus eſſet, Animalia, quæ ſedem ejus circumſtabant, plena oculis deſcri- buntur, quorum nec ſcitur lingua, & vox au- ditur: ut intelligamus ſuorum Principum lau- des melius poſſe Aulicos, providentiã, quam eloquentiâ, & oculis fortius, quàm ore com- mendare. Oculi ejus tanquàm flamma ignis, & pedes ejus ſimiles aurichalco, ſicut in camino ardenti. Apoc. . 14. Plateæ cœleſtis urbis ex auro puriſſimo, ſed vitro niſi fallor, ſimillimo: pedes verò Divitiæ Regis ſanctæ Sion aurichalco perſimiles. Quid, Deo invi- rogo, hoc eſt? apud coœleſtem Hieruſalem Apoc.2I. ſæ. aurum eſle non poteſt, & in plateis qui- dem vitrum, in pedibus aurichalcum eſt? Quid, quòd, vel plateæ auro conſternun- tur, vel pedes auro obducuntur? ut nimi- rùm ubique calcari Avaritiam intelligas, ſeu illam in plateis, ſeu in plantis ſubjectam Eecleſta- contempleris. Porrò non ſuffecit Domino Riei ode- ſua in urbe calcandum aurum in plateis ex- rz. Ponere „ ſed ſuis illud quoque comprimen- Paupertas dum pedibus ſubjecit. Facile reperies & in ſancdta. Oliva Eccleſia, & in Cœnobäis qui aurum prædicent Vox ope- Que contemnendum; & quidem aliorum facultates um. igni calcari optant in via, quaſi lutum: ad quos Exvempla rull ſi reſpexeris, deprehendes in vertice aliquan- Lenei 0 do, imô & in corde divitias geſtari, non au- Sage fauunn tem ſubjici pedibus. Sed meminerint Anima- ra. Hyici rum Paſtores fruſtrà contemptum divitiarum Zaiu; a- tinn ſuaderi, niſi ſuo eas exemplo calcandas per- inaam ſuadeant. Rex Regum gazas non modè pla- gi ce. lat teis calcandas ſubjecit, ſed & pedibus ſuis ſuppoſuit contemnendas. Et pedes ejus ſimi- a les aurichalco. O Principum exemplar planè Rex & regium! Oculi tanquam ignis, & pedes ſimi- Epiſcopus Er les aurichalco. Hoc eſt, & Amor principa- btimus Chrif tum obtinet in fronte, & ſervitutem Aurum ?“ihnam. ul. tribis ſuſtinet in pedibus. Quin ne auro quidem, nis 0s ſed aurichalco ſimiles pedes deſcribuntur, m alhube quòd vera Regem ſupernum compulerit Cha- n. ſ 1 ritas profuſa erga inopes, aurum non habere, r: l ſed fingere. Et apud aurifices quidem, inter e ſex ignes, aurum terrà expeditur: aurei veròô kai BPrincipis pedes, ſi in camino Charitatis ſta- met ſe hitin tuantur, aurei eſſe deſinunt, & aurichalco ſi- gi & miles perhibentur. Et pedes, inquit, ejus ſimi- Apoc. 1. fo gel les aurichalco, ſicut in camino ardenti. Vera 15. 8 lu Chharitas in camino ſuo aurum perdit, quod in Mlce largitur, & quos reperit aureos, luteos facit. V: Verè id in Carolo Sanctæ memoriæ Cardinali ““ eluxit, qui vix aurichalci ſimilitudinem in l ſni⸗ cultu externo retinuit, amiſlo patrimonio in Urentd foculo Charitatis. At in camino igmii pedes Peminn quomodò non ex auro, ſed ex aurichalco dig- noſci potuerunt, cùm Hieronymi teſtimonio, nd inter candentia metalla nullum diſcrimen in- Pelcn tercedat? O Charitas, quæ ità ardes, ut lucem Fame u tamen minimè auferas operibus tuis. Facilè α7a. d aurichalcum patuit vel candens. Noli timere, delen ve Aten S . . rus Famà ns ſello quiſquis ex amore agis. Non habeberis au- wetur. re reus, ſed pauper habeberis, quamvis ex Cha- ritate igneſcas. Exiſtimabunt à me ambiri Marma- H purpuram, ſi familiarius agam cum Principe; anon lin irct ſeu opes pretioſas mihi eſle putabunt, ſi eas t,; n n accepero, ut diſtribuam in pauperes. Falleris. it verus u. enn Timor iſte tuus vanus eſt. Aurichalcum, hoc 1 lie ns eſt, Paupertas in affectibus cognoſcetur, ſi H tamen, dum hæc agis, non alges, ſed ar- Pn des. Scintillæ oculorum, & flamma, quæ gic emicat in oculis, illæ produnt aurichalcum clar tibi ex auro relinqui. Quem frigere vident, S nec ſine auro vident, dubitabunt an aureum ſert: gn ſe ſtudeat facere, duùm aurum ad eleëmoſy- Ulhlerit nas coacervat. Quem verèò ardere & oculis Dertam & pedibus conſpexerint, nunquàm credent kenie opibus inhiare. Neque enim ſatis curare ob- unn gnie lectamenta divitum putandus eſt, cujus ſa- nem be tis cognoſcitur, delicias in flammis eſſe. Car- euälin bunculos faſtidit, qui carbones diligit: nec kieri Gemmas amat, qui amat prunas. Flamma- lnt⸗, rum & divitiarum foœdus difficile. Non am- dlies, bit, qui ardet. Denique ſuſpicio eſſe poſ- uum in ſet de Avaritia, ſi arrum non in pedibus, e P ſed in capite videretur. Verùm cum ſimili- nan Aicem tudinem auri non in fronte circumſferas . ſe , Epulchr geſtes in pedibus, ſubjecti vulguſque infi⸗ mum, quod eminùs emicans in verticé au- en: v richalcum aurum fortaſsè crederet;, cominds he l, illud videns in pedibus aurum eſſe diffitetur. , N Ità verſare cum Principibus, ut oculos tan- g, en quàm flammas habeas, & ſecuris eris à e ſepul calumniis. Neque enim ambire gloriam Niven quæ fonum eſt, & flos fœni, exiſtima- bunt, ſi conſpicient, in oculis ardere an nrienn n Dl 4 h e in. e i i, nen kennt A 6 W n ntm! n d 4 eilbui elet eil K Am Uuen Arn d Rh Ce 8 Conerlde run Nond “ ſonni klmn, llun Elnn: itiatces, enbeg i len. N N 8) Gnn 4 lbithutn ANn ed wdee 1. e Quæ enim communicatio flori & flammis, igni & fœno? Porròô igneos minimè geris oculos, ſi ignis eſt. Videant à te non vide- ri Solum, Solem videri, Cœlum ſuſpici, & ſecurus eſto crimini non vertendam tibi nec Principum amicitiam, nec Pecuniarum diſtri- butionem. Vat JESUS in civitatem, quæ vo- catur Naim. Luc. 7. I1. Scribit S. Auguſtinus, non tres duntaxat à Chriſto Domini mortuos ſuſcitatos, ſed de Zelus ob- tribus hiſtoriam extare in Evangelio. Inter ſervantiæ hos verò Puella, Adoleſcens, Vir mortui lger perhibentur: pro defunctis verè modò Ma- ter, modò Pater, modò Sorores deprecan- tur: Ut intelligas nullam ætatem, nullum- que ſexum immunem eſſe à ſcelere mortéque peccati, neminémque ſuorum negligere poſ- Proerafi. ſe vitam atque ſalutem; nec ſolos Parentes, natio. ſed & Sorores reddituras rationem Deo eſſe pro defunctis, niſi curaverint, ut reſurgant. Pæœnitétia Porrô in his, qui ſuſcitantur Anus nulla, vera. nullus eſt Senex, ſed tantùm Adoleſcentes & Renova- Vir: quò videlicèt raram eſſe ſciamus, poſt exactam in vitiis ætatem, converſionem in ſenio. Secuncda & tertia vigilia cohoneſtantur adventu Sponſi, nullà factà in Evangelio mentione ſeu de quarta, ſeu de prima vigi- lia; quòd videlicèt converſionem nec prima agnoſcat, & poſtrema ætas declinet. Perra- ròô enim, qui malè vixit, fine ſancto vitam concluſit. Imò, quod fœminas terrere non debet minimum: Adoleſcens & Vir, Laza- rus ſcilicèt & Filius viduæ ſuſcitantur ex vi- ris: & Fœminis verò Puella duntaxat excita- tur: credo, quòd rariſſima inter Foœminas convertatur, ſi ultra juventutem progreſſa Mulieres fuerit in vitiis, quùm Viris ante ſenectutem "erd con- nunquàm deſperandum ſit de ſalute. Videtur m,"K enim indulgentiä Homo dignior, ſi poſt ado- 1. leſcentiam adhuc deliquerit, tum propter ar- dorem ſanguinis, tum propter laqueos multi- plices, quos evadere vix poteſt, dùm cogitur diſcurſare per urbes, & muneribus publicis fungi. At Fœmina, eſto in pubertate pecca- verit: quæ illi occaſio delinquendi, poſiquam nupferit? Adde, ideò fortè non reſurgere poſt juventam, quòd ſui eſſe ſoleat Fœmina quàm Vir tenacior propoſiti, ſceleris amicior. Ve- rùm quid eſt, quòd Salvator, qui cùm ſani- tatem Paralytico aliiſque reddidit, monere eos ſolitus erat, ut à peccatis caverent, ne in deterius inciderent vulnus, mortuos, quos ex- citavit, hac ſuper re nunquàm commonuit. Inquies, quia ſola ſufficit Mors ad documen- tum in melius vitæ inſtituendæ: neque enim Mortis peccare poteſt, qui potuit mori. In ſepulchro meditatie ſiquidem quis confitebitur Domino: ſed è vies ene- ſepulchro exiliens, quis non Domino confite- vate⸗ A. bitur, ut Ezechias, niſi fallor, canebat di- IIa. 38. cens: Vivens, vivens ipſe confitebitur tibi 2 149. Hoc eſt, non qui ſemel vixit, ſed qui revi- xit, nec primò vivens, ſed vivens poſt fu- nus, non tam de utero egreſſus, quàm erutus de ſepulchro, Domino confitebitur. Vivens, vivens ipſe confitebitur tibi. Præclara extant apud Climacum, ahéſque exempla eorum, qui cùm in prima lucis uſura computruerint ut jumenta voluptatis ſtercore corrupti, in re⸗ tio vitæ dilata. Stromatum , Lib. XIV. ir 5 petito vitæ lumine Domino militarunt. Neſ- cio enim quomodò exoritur in tenebris lumen rectis, & locus reformandæ vitæ loculus eſt, & qui Putredini dixit, Pater meus es, dicere poteſt Vermibus, Magiſtri & Prædicatores vos eſtis mei. Egregiè ſanè. Luculentius tamen neicio quid latet hic ſapientiæ. Puto enim, quòd feliciùs diſcere poterant à Chriſto ſanctita- tem, qui curabantur, quaàm qui reſurgebant. IIlius præſentia magis, quàm fœtor tumul, ejuſque Lux vultüs, verborumque ſplendor, quaàm iſtius umbra poterant docere mortales. Qui enim reſpiciens ſanavit Matthæum ab hy- drope Avaritiæ, potuit Paralyticum à conta- gione Sceleris ſolo attactu liberare. Quare er- go monentur non peccare, qui curantur à morbis, & qui à morte excitantur, non admo- nentur, ne peccent? An illi, qui languebant, Peccantium imago ſunt, non verò hi, qui perierant? Imò vivacier Peccatoris eſt effigies Defunctus, quàm Infirmus. Cur ergo hunc Conf⸗ſa- Dominus monet, illum non monet? Puto, ut iιας deſperationi viciniores humaniùs allevandos“ Keri. eſſe diſcamus: utque blandiùs corrigamus eos, quos profundi barathrum abſorbuit, quos ex- citare ſatis eſt, monere verò ſupervacaneum. Hinc enim eſt, quòd Dominus dulciùs quoque Correctie Quatriduano, quàm vel Adoleſcenti, vel Puel- mitis. læ blanditus videtur, quem proprio compella- Lapſi hu- vit nomine, quùm fœtidus evocaretur è ſepul- maniter chro. Nolo enim putes Lazarum appellaſſe, erigendi. quòd noſſet, cùm dubitare non poſſis æquè reliquorum ac amici nomina ſciviſſe & genus. Ergo Infirmus ſanari debet, ſed corrigi poteſt: Defunctus debet excitari, ſed corrigi non de- bet. Illum reprehenſio ſervabit à morte, iſtum blanditiæ revocabunt à tumulo. Cavendum eſt, ne non correctus ille peccet; metuendum eſt, ne ſi reprehendatur iſte, deſperet. Deni- que ſatis hunc deterrent à vitio expertum fu- nus & ſepulchrum; illum non ſatis de vitio monent dilata mors, & ſanitas reſtituta. Diſ- cit enim Infirmus, cùm ſanatur, ſperare va- letitudinem poſt ſcelus, putatque declinari poſ- ſe poſt crimen funus; novit verò, qui reſurgit, Mortem peccatum inferre, horrétque ſcelus, quod conſequitur ſepultura. Denique verere Tu, quod Paulus timuit; qui, ut adversùs in- firmos virgam extulit, ita cavendum ſcripſit, ne frater, qui perierat, graviori triſtitià hau- riatur. Denique efferebatur Adoleſcens trium- phantis in morem, & ideò fortè reſurrexit. Non enim captivorum in morem trahi peccato- res debent, ut ad vocem Confeſſarii reviviſ- cant; ſed tamquam abacti criminis victores debent efferri, & cum apparatu receptæ gratiæ deduci. Hoc ſcito, minus eum, qui peccave- rit, in ſua deſperatione duraturum, quò magis de ejus tu ſalute ſperaveris. Fortè enim hac de cauſa Puella, cujus Pater vitam precabatur, & ſperabat, dormiſſe potius, quàm expiraſſe Chriſti teſtimonio fertur, quèd in ſpe Patris fi- liæ quoque vita reſpiraverit, & mori plenè neſ- cierit, quæ Parentem non de ſepulchro, ſed de valetudine ſolicitum noverat. Intelligis? Si in- Lapſt firmus in ſua conſcientia frater, Patrem vide- blardè rit deſperantem, deſperabit: quem ſi videret "rigendi. Pharmaca potius, quam Sarcophagum curan- Saperior tem, de morbo ipſe pellendo, non expellen- witi. dis vitæ reliquiis, ſtudebit. Alioquin clamabit. Conleien- Solum mihi ſupereſt ſepulchrum, & quare vivo? ien e. Imò cur vivo, ſi non paſcor? quò ſperem infir- animtn, 4 mus;, Job, 17 1. 116 Couf⸗ſa- mus, ſi de me, benè qui valent, deſperant? rii in: Pater funus parat, à quo accipere poteram vi- diſereti. tam. Et ità conſternatus peccator in eas erum- pit voces fidem ſuam ſeu vocationem pertæſus: Pereat dies, in qua natus ſum, & nox in qua dictum eſt, Coneeptus eſt homo. Quare non in vulva mortuus ſum? quare exceptus genibus? cur lactatus uberibus? Et ità vota faſtidit ſua, qui non Parentes, ſed Judices experitur in dorno Chriſti. Chriſtus Mors eſt, ſed mortis: Joan. 11. cæterùm mortuorum eſt Vita. Ego ſum reſur- 25. rectio & vita, erigens mortuum ad ſpem. Ero Ole. 13. Mors tua, ⅛ Mors- 14. umpho, inquit ipſe; de ſe. Cur ergo nos;, qui Chriſtum induimus, ejus exuimus viſcera pietatis. Mortis interfector eſt ille, non Mor- tuorum. Cur ergo ſcelus non inſequimur, & ſeeleroſum excitamus? Scelus, inquis, perſe- quor, dùm impium inſequor. Si ita eſt, quaſi malo vivat impietas, quam tanto cum damno pereat ſceleroſus. Nolo pectus tralicere Fi- li, ut, quæ intus abditur Vipera, occidatur. Curabo, ut illam per fauces natus egeérat: ſin illa occupatam arcem non deſerit, quaſi ſufferam, Serpentis potius veneno, quam Pa- rentis gladio Filii diſcerpi viſcera. Parco con- chis, ne margaritum perdam: & ut Peccatum pereat, haud curabo, an is vivat, pro quo Chriſtus mortuus eſt? Quid enim intereſt, li- Job. 3. 3. II. bidine an defperatione in Deum peccet, qui peccavit. Humanmiuùs rebellabat à cœlo, qui innato ſibi volutabatur in cœno, quam qui à ſe immenſitatem divinæ Miſericordiæ exclu- dit, quaſi nequeat grande ſcelus eluere. Ho- ſtis, non Medicus eſt, qui pus ità ſecat, ut carnem vulneret. Agnus Chriſtus eſt, Pecca- tum Mundi tollit blandeè, ne cum peccato peccatorem quoque crudeliter necet. Qui ter Petrum monuit, ut Gregem paſceret, ne ſe- mel quidem monuit, ut percuteret: non quòd errantem, morbidâmque nolit curari, ac re- duci Ovem, ſed quèd felicius fortè pabulo, quàm baculo, & lanari poſſit, & duci. In paſcuis curationem Ovium conſtituit Agnus Dei, caùm Paſtorem ſui gregis Petrum inſti- tueret: & Medicina optima illa eſt, non quæ ſecat, ſed quæ nutrit, herbiſque faciliùs cu- Zelus in- rantur corpora, quam inciſione venarum. Ad- diſeretus. de: Viduam Naim funus fili proſecutam, ne S ſcilicèt Superiores deſerant, quos cognoverint Pasrem- jam imminere ſepulchro. Mortuus enim, li- familia: cèt deſtitutus à ſpiritu, ſi à Parente non deſe- cogat in- ratur, brevi deſeret Mortem, nec diu ſine cubare f- Vita erit, ſi ſine Matre non ſit, vel cùm de- 1 Se functus deducitur. Feliciùs vitam à Matre ac- Z⸗lus eb Cepit in loculo Filius, quam in cumis. Ibi vi- ſervan- tam accepit, quia Parentem reliquit; Hic re- zie; ſed cipit vitam, quia à Parente non relinquitur. mewor Denique Matris miſeratus lacrymas JESUS Charita- Adoleſcentem reſur juſſit. O ſi aliquand tu, & gere juſſit. i aliquando præ charitate ità domo efferrent Superiores cadavera in lutum relapſa, fortè in ipſa ad ſepulchrum via Chriſtus commotus fletibus Pa- Compati doctus. rentis parceret pereunti, abeuntem retineret. Lætentur & exultent gentes, quoniam ju- dicas Tohbele in Wquitate, & Gen- tes in Ie irigi geenier erra dirigis. Pſ. 66. 4. ſev⸗rus 6 „»ſed omnia providest Itàne ² Et quomodèò oblitus es orationis tuæ, Propheta Magne? An non tua vox illa eſt, Oliva deterrens Mortem à tri- Si iniquitates obſervaveris, Domine, Domine pſ. iſe 1 quis uſtinebit? Quare ergo nunc exultent 1ng.. ie 5 Gentes, quòd Deus in Æquitate judicet, Rex Seve⸗ vir ſe cùm nullus ferre poſſit Judicium ejus? An?u, ſed umi, in ſua exultare debent perditione, quorum Liberalis. ein omnis ea eſſe deberet lætitia, quòd Deus Ju- panirst, hii e ſtus habeatur? Ingens certée Amor, qui Dei ficte“ 14. At laudem ſuo redimit ſupplicio, & mavult reus ebptande, u⸗ 1 plecti, quàm Deum non putari. Verùm ex- iſu. r ceſſum iſtum Charitatis ut non diffiteor, ità n nec credo. Dixerim potiùs, non ſuæ Prophe- tam precationis oblitum, ſed ejus nos verba minùs dilhigenter examinaſſe. Lætentur, in- pf. ei quit, & exultent Gemes, quoniam judicas Po- 66. 1. 26 D pulzs in Equitate, & Gentes in Terra dirigis. „. e. Poſtrema Verba fidem prioribus addunt. Æ- lnn quitas Dei vel judicans non diſplicet, ſi tamen, nil qui judicat in Ætquitate, dirigat Gentes in e Terra. Hoc quia reperitur in Deo, Dei vel zie Severitas Milericors exiſtimatur: Quod quia Primoribus non raròô deeſt, eorum vel Milſeri- al cordia ſine Miſericordia eſſe conclamatur. Quid iu⸗ eſt, Gentes in Terra dirigis? Gratiam tribuis is implendi Legem, quam ſcribis. Præcipit Deus, ek non furandum; ſed aves, nedùm pauperes, e paſcit. Non timetur Deus furtum puniens, cu- jus noſcitur Providentia panem prabens. Do- Fng minantium verò blaſphematur Juſtitia, quo- in, rum interdùm patent ad plectenda ſcelera cn- iirh ſtodiæ, nec patent æraria ad tollendas ſcelerum in radices, inopiam levando ſubjectorum. Cur, H qui præcipis non furandum, furti occaſionem non aufers largiendo? Judica in Æ quitate, ugß ſed Gentes in TLerra dirige. Furtum diſph- et cet? cura, ne deſit prædaturo ad manducan- dum panis, ad lucrum opus. Adulteros aver- Rex re- Bas ſaris? In quibus juventus ſeſe exerceat, cu- Sut. Cen ra, & ſi nihil occurrit, claſſem compara in Pi- Superior Ras id ratas. Felicius in his luctis, quam in velita- indiſere- e dertt tionibus, & ludicris certaminibus otium vin- u Pruf. m Genem, ceretur. Neque enim triumphus iſte ficti cer- aars⸗ ne ir JNer taminis in Bacchanalibus, Innocentiam ſub- mones li- einlun 1 trahit ſervituti. Siquidem, ut otium vinca- citas. Rol tur, libido vincit, & dùm tempus eluditur, ls, aint illuditur pudicitiæ. Quæ utilitas, ſi ſanguini here parcitur, nec parcitur honeſtati? Quæ utilitas Pl. 29.11. ris vitet in ſanguine meo, dum deſcendo in corruptio- anencee nem Luctuoſa iſthæc lucta, imò luctus, in katin MoTu quo ſanguis non funditur, & pudor diſſipa- ſe tur. Ut igitur exultent Gentes, duùm judicas, cii torn . . . . . . . ctes judicandos in Terra dirige. Diriges autem op- tez, a⸗ mnI timo directionis genere, ſi quæ imperas, ipſe nni lpi facias, nec ſolum Tu ea impleas, verùm & lun hll Tuos implere compellas. Computreſcet jugum, Ila. 0. l. nelnin) à fæcie olei, dixit Iſaias. Quod iſtud oleum? nonn diſe Audi: Oleum effuſum nomen tuum. Proh docu- Can. I.2. usſunnr a mentum, Deo dignum! Oleum effuſum ſu- rnl⸗ 16 ul hahn per jugum Legis vertit jugum in pulvinar. Ni- vemhlé. 2 ieigr, mirùm nomen Principis, ejũſque familiæ ſi 1 is omnes Legi ſubjiciatur, ità ut legem non ferat ſo- e lrit lummodòͤ, ſed ſufferat, leve adeò efficit ju- vempla Uülentbbus gum, ut jugum haberi non poflit. Regula- Aehenan rum ob- g experi . . ervantis Ublg ne. In plateis ſicut cinnamomum O& balſa-. torebit Enot mum aromatizans odorem dedi, qua- anner 1 1e . . 0 . . e ſi Myrrha electa dedi ſuavitatem odo- vioram. dene ris. Eccleſ. 24. 20. üttere d tentenn no Si Ballamum quomodò Myrrha? Si Myr- Lapſorun ledh imd rha quomodò tantam efflat ſuaveolentiam unana zue nor Nimirum nullus odor ſuavior eſt odore ſesiu, nnn myr⸗ Erela- myrrhæ, quæ præſtat, ne malè oleant cada- hie & vera. Nullum ita ſincerum fœdus, quod inter . Balſamum intercedit & Myrrham: hæc inter- niendi. fectos condit, illo vulnera liniuntur. Facit Superior Myrrha, ne mortuus videatur, qui perüt; inviziler. facit Balſamum, ne plaga appareat, quæ la- Ceompati, tere non poteſt. Porrò Virgo, quæ & Myr- Zelus a- rha fuit & Roſa, quaſi plantatio Roſæ in Je- vimaerum richo, & quaſi Myrrha electa in plateis, non diſereiv. Ouiſſe dicitur, cùm Roſa eſt, ſed cùm Myr- rha appellatur. Puto, quia gratior mortalibus odor eſt, quo cadaverum graveolentia tem- Superier peratur, quàm quo nares oblectantur. Suavi- sega: We- tatem odoris Virgo dat, cùm ſicut Myrrha “ Je eſt, non cùm Roſa eſt: quia videlicèt nullus gratior odor, quam is, qui fœtorem abolet tegitque. Placet in Superiore Mortificatio & Fervor, Ardor ſcilicèt Amörque patiendi, ſed ſupra Fervorem in eo placet Charitas „ quà Subjectorum putrida cadavera ita condit ut ;, qui ſine vita ſunt, abſque vita eſſe non puten- tur, dùm benè olent. Placet in Chriſti ſervo orationis odor, cujus fragrantia Angelorum Phialas locupletat: ſed Myrrha foret in eo gra⸗ tior, ſi nimirum non tam, ut benè ipſe ole- ret, curaret, quam ut non alii puterent. Gra- tiſſimus is odor, quo fœtor pellitur. Denique Virgo ſuavitatem odoris efflavit, non cum Ro- ſa fuit, ſed cum Myrrhæ inſtar floruit in pla- teis: ſiquidem Roſa blanditur Naribus, Myr- rha medetur Morti, Vulneri medicatur. Quaſi plantatio Roſæ in Jrricho. Ec- cleſ. 24. 18. Religior Coœnobia eorum, qui animas excolunt, bherfectia Roſa iſthæc ſunt in Jericho. Cùm appropin- e e*“ quaret autem Jericho JESUS vidit non vi- res Reti- Zionae dentem cæcum ſcilhicèt, ſed clamantem offen. Bona o dit. Jericho Mundus eſt, cujus incolæ cæci ealtanda. ſunt. Haud mirum ergo ſi ordo Religioſus, qui Roſa eſt, delicatus videatur non videnti- bus, cujus ipſi nec ſpinas contuentur, & odo- rem percipiunt. Planéè ita eſt: Spinas ipſi no- ſtras videre non poſſunt, quia cæci ſunt, & duces cæcutientiumn; odorem verò non poſſunt non ſentire, qui laté ſunditur ubique. Tem- Plorum aurea laquearia, teſſellata pavimenta, picti fornices, marmorum cruſtis obducti pa- rictes, argentei ychmi, aræ gemmeæ;, vaſa ommi lapide pretioſo pretioſiora odor ſunt, cui quam diſſimiles ſpinæ, quas domi tegunt Mo- naſteria? Quæ enim panpertas Veſtium, qui rigor Diſciplinæ, quæ ſeveritas Legum, Pœ- „itentiæ aufteritas, frequentia Orationum quan- aaital Felix Religio, quæ floret ut Roſa, ſed den. felicior, ſi appareret ut Hericius. Hic enim ſpi- nas omnes effundit in dorſum, ſucco intror- sus ſervato, ut videlicèt & tangentibus & videntibus ſpineus & ſit, & appareat. Ideéô- que Petra refugium Herinaceis Crux eſt, quam nos experimur Signum eſſe nobis, cui ab om- nibus contradicitur. Nimirùm Petra, quæ re- fugium eſt Herinaceis, lapis offenſionis eſt Ro- ſis: neque eénim Mundus odorem amat, qui ſpinas veneratur. Mundus, uti Iſaac, ei be- nedicere neicit, quem aſperum & pilis inhor- rentem non ſenſerit. Nec Primogeniti jura Jacob impetraſſet à Patre, ſi utl vocem im- mutare non potuit, manuum quoque molli- tiem non potuiſſet immutare. Non deſunt Ro- Stromatum, Lib. XIV. 117 ſis ſpinæ, ſed ambitioſias odorem „ quàm du- mos profert; hos foliis involvit virentibus, illum nec videntibus ingerit eminus. Habet ſpinas Domus quævis Crucifixi, quibus lace- ratur, nedùm pungitur: ſed has & cultu, & victu, & ſermone à vulgari vivendi conſue- tudine minimè abhorrenti involvit. Laudo Hu- militatem, ſed præpono Hericium Roſæ. Op- to patere filiorum ſacrarum Religionum pec- tora: fortè, qui lino indutos contemnunt, venerarentur ciliciis ferrôque loricatos. Proh, cur noſtra indumenta iis ſimilia non ſunt, qui- bus Alexander Macedo indutus eſt? Pectus Religio- ſquamarum ſignaculis diſculptum textu pellu- zum per- cido tegendo nudavit, ut ſcribit Tertullianus. Fediola- Credo equidem noſtras horreret Mundus ca- ar,1 tenas, ſtuperet vulnera, quia lanea lineâque ““ operimenta contemnit. Cur oſtia Cœnobio- rum non patent mores noſtros explorantibus? O vos, qui Principes vulgo putamini, ex quo Principes eſſe deſiiſtis, qui abdomini ſer- vire credimini, ex quo Dominia abdicaſtis, quæſo vos, reſerate valvas, peſſulum redu- cite Mortificationi veſtræ. Attollite portas Principes veſtras, & elevamini portæ æterna- les, & introibit Rex Gloriæ. Gloria tunc ſubi- bit atria noſtra, cùm ea omnibus patebunt. Quæ namque noſtri forent Inſtituti præco- nia, ſi cœnacula ipſa Pœnitentiæ dedicata ſpectarentur, in quibus plus ruboris effundi- tur, quam vini;, quibus rarior Ferculorum „ quàm Mortificationum copia, & fuſi Sangui- nis non raræ ſtillæ, cæsique Dorſi livores frequentes. Etenim ſoderunt Principes, & adver- sùm me loquebantur: ſervus antem tuus eworcebatur in Juſtificationibus tuis. PlI. 118. 23. Loquebantur Dæmones turpia ſuggerendo: Serupulo- David verò non loquebatur, ſed exercebaturk: in Mandatis. Ubi ſunt, qui victos ſe cre- dunt, niſi blaterent adversùs Dæmonem, & ceſſiſſe ſe Tentationibus ſuſpicantur, ſi for- tè in Tentatione tacuerint? Væ mihi, quia Iſa. 6. 5. acui, clamant cum IIaia plerique. Planè aſ- ſenſus ſum, qui nihil dixi. Silui d bonis, & bPl. 38. 3. Dolor meus renovatus eſt. O inſanias! Deſ- Peras victoriam, quia tacuiſti: imò hinc vel maximèe conjicio Te victorem, quòd ſilue- ris. Obediſti enim, dùm tacuiſti. In multi- loquio non defuiſſet peccatum, quia ei ſilen- tium defuit. Tunc triumphabis, cùm non loquéris. Ità Te vult Dominus cum Dæmo- ne agere, uti egit ipſe cum Pilato. Nihil il- li reſpondit, nihil iſti loquaris. Silentium de- tulit triumphale, inquit Ambroſius, laceſſitus à Præſide: triumphum Tu quoque paries, ſi non parias verbum, ſed pareas Verbo, à quo habes præceptum non loquendi. Quòd ſi fervet lingua in verba, hæc loquaris velim cum Propheta: Amputa opprobrium meum, Pf. I18. quod ſiſpicatus ſum: quia judicia tua jucunda. 3 1. Audin? Opprobrium eſt non Juſtitia, nec Diffden- Commendatio, quæ tantas fingit anguſtias in tia ſui. Lege. Itäne? Ferreum habemus Legiflatorem, qui quoties cegitamus, toties nos reos pro- nuntiet. Scio viſam fominam vitio verti: ſcio quoque ab Ambroſio animadverſum, non vi- ſam ſimpliciter, ſed ad concupiſcendum viſam cri- 118 crimen adulterii inurere. Amputetur Oppro- brium, & Judicia Dei jucunda apparebunt. Putant quidam à Dæmone Cæſarem vehi, & fortunam ejus, quòd videlicèt veniat; videat, & triumphet. Sed falluntur: ſiquidem non ſenſus, ſed conſenſus Dæmoni palmam defert, tibi regnum aufert. Quanta, rogo, parat of- fendicula converſatio iſta meticuloſa nutantis conſcientiæ! Nonne vides fruſtra Chriſtum clamare, jugum ſuum ſuave eſſe, cùm, in ſu- dore vultũs tui & nubilo tui cordis, onus ejus fatearis graviſſimum. Penè mendacii ſuſpecta veritas redditur, daum Legem, quam Chri- ſtus afſerit jucundam, tuo probas exemplo amariſſimam. Qua enim ratione fidem adhi- Matth. bebit Mundi aſſecla verbis illis: Tollite jugum 11. 29. meum ſuper vos, & invenietis requiem anima- bus veſtris; cùm videat à te, eodem momen- to temporis, & latam Crucem, & Tranquil- litatem amiſſam. Verùm non decipit Chriſtus, nec fallit Veritas. Cùm me laudarent ſimul aſtra matutina. Job. 38. 7. Aſtrorum eſt, Dei laudes non manè ſed veſ- pere mortalibus ſui ore fulgoris prædicare: nunc veròô teſtatur Dominus, ab Aftris ſe matutinis laudatum. Nimirùm non magnum Intentio eſt, Deum laudare, cùm fulges, magnum recta. eſt àa Deo non recedere, cùm Lux receſſit à Te. Tum veſpertina, tum matutina Aſtra Gloria Deum laudant: & quidem canora magis, poſt vana. occaſum Solis, veſpere, quam manè, enato Invidia jamn Sole. Nihilo minùs tamen pluris ſunt apud inter Deum matutina Aſtra, quam veſpertina, quæ ⸗quales. Iucent minus, Deum & ideò eloquentiuùs lau- dant. Intelligis, credo. Dei laudes enarrare, cùm tuas populi laudes enarrant, haud heroi- cum: laudare cùm luces, lucere, cùm Solab- eſt, facile omninò eſt: arduum verèò eſt, per- ſeverare in præconiis Dei, cùm in Te fulgor non perſeverat, luménque tuum novæ adven- tu Lucis lumen efle deſit. Quando Societas prædicabatur maximè in Mundo, non mirum ſi ardenter Dei laudes prædicaret. Nunc ve- Religionie 10 lucentibus tot jam in Mundo Facibus, pa- munig rIIi ardore Divinæ gloriæ ſtudere, arduum o- viliora: pus, ſed Deo gratiſſimum. Transferamus ad Regias documenta Coœnobiorum. Veſpertina ibi duntaxat Aſtra Principem laudant, quam- diùà videlicèt non oriatur Sol, hoc eſt, duùm nemo ſupra cæteros fulget, ſed uno æquéque Aulicus honore efferuntur. Quòd ſi procefſerit Sol, non pro- Aſtra, velut feræ, in cubiha ſeſe referunt motus ſer: ſua, & quia non lucent, non laudant; imò lu- Fada. cere non videntur, ex quo unus præ cæteris caliei fulſit. Quiſquis enim minor eſt Maximo, mu- ivvidi. nus negligit ſuum, & cùm non illuſtrati Mi- niſtri, ante Solem exortum, in ſuo quiſque ſplenderent miniſterio, illicò lucere deſinunt, ac ſi aliorum Lux eorum caligo foret. Errant tamen: nam Solis vicinia cumulat Aſtrorum lumen;, non minuit. Splendent illa minùs, ſed non minus lucent. Imò Principes, ſi Deum mulantur, aſtrorum tunc maximè ſpectare lumen debent, ſiquidem Deus Aſtra reſpicit matutina. Aurum probat fornax, & lumen Sol. Aſtra, quæ lucere recuſant, niſi fulgeant, Aſtra ſunt veſpertina, occaſu lucis digniſſi- ma: Matutinum Aſtrum eſt, qui licèt videat Oliva ſuum non ſpectari lumen amplius Sole exor- to, lucet nihilo minus, & quamquam Mini- mus, Magnus eſſe nititur in exiguo & munere & loco. Societatis quoque homines Matutina iſthæc Sidera excitant ad Dei laudes celebran- das, etiam poſtquaàm Solem ſuperveniſſe de- prehenderint. Omnis populus, & civitas uni- verſa illum miratur, me veròô ſemet accuſan- tium ſcelera in Eccleſiæ angulo excipientem miratur nemo. Planè ſi tanto Lumine lucere deſinas, Aſtrum es Matutinum. Vide Joan- nem lucernam coram Sole. Lux vera Chriſtus Invidia inter æ- quale; ſie aul cus n; erat; verùm non ideò Joannes Lumen extin- »romorus xit ſuum, quòd Solem conſpexerit exoriri: Laberer. imòô de eo dicitur, erat lucerna ardens & lu- cens. Non formidat Solhis radios Lucerna, ſed ſi ardet fervore, labore lucere non recuſat, quamvis propinqui fulgore jubaris hebetetur. Rivulos æmulari deberemus, qui licèt futu- ros ſe reſciant abſque nomine, ſi in uberiorem laticem influant, influunt tamen, ut, ſui de- cremento nominis, regius concreſcat fluvius in Provincia. Anio & Nar ſuum perdunt no- men, & alveum in Tiberi: jacturam tamen notninis compenſant gloriæ additamento, quo Hetruſcæ hinc indè Urbes tanti gloriaà flumi- nis nobilitantur. Minùs foret Roma nobilis, ſi pluribus ſcaturiginibus abundaret: uno in- clyta Tiberi ſuum debet nomen laticibus, qui ſuum ultrò amiſere nomen in fluvio, cui ac- ceſſerunt. Societatem unus præ millibus coho- neſtat, ſi ſummus ſit. Studere proindè debe- Talenta mediocris mus, ne, dum noſtrum quiſque ſuum niti- tur retinere nomen, Societatis nomen obſcu- remus, quod clarius eſſet, ſi Omnium nomi- na noſcerentur minus, & Unius magis fama celebraretur. Confeſſion m 103. 2. & decorem induiſti. Pſal. Mira res: Mulier apparet in cœlo veſtita Sole: & in Pfſalmis Deus Conkfeſſione ſcele- rum operitur. Itâne pretioſius fœminæ quaàm Dei indumentum eſt? cúmque Mulier veſtia- tur luce, criminum propalatione, id eſt Te- nebris Dominus veſtietur? Falleris. Confeſ- ſionis, quàm Lucis ſplendidius paludamentum eſt, ideéôque Deus, rejecto Sole, relictàâque Luce mulieri, induit in ſuo decore Confeſſio- nem. O Poœnitentiæ prætextam ſine pretio! qua non ſolùm peccatorum multitudo felici- ter operitur, verùm, quâ ipſe poteſt Deus ornari! Mira res, eodem Confeſſionis velo & ſcelus veſtitur & Deus, illud tegit, hunc or- nat. Erravi: ſcelus non tegit, ſed detegit, nec alià ratione veſtit, quàm nudando, Alexandri perſimilis tunicæ, quâ & pellucida & tenuiſſi- mâ nudatus eſt, dum ed tegeretur. Et quidem non eſt, quòd mirere ſi Deus Sole Mulierem ornavit, ſibi ſolà relicta Confeſſione; ſiquidem non caruit Luce, dùm caruit Sole, quia Con- feſſione non caruit. Audi: Confeſionem Oα de- corem induiſti, amictus lumine, Iicut veſtimento. Ipſa Confeſſio Lux eſt, quanquàm peccatorum ſtipata umbris, quanquam ſit luctus tenebroſi filia. Nunquàm ſpecioſiùs tectus eſt Chriſtus, quàm cùm Mariæ Magdalenæ tectus eſt Poœ- nitentiâ. Ipſa cedit Lux Conkfeſſioni, ipſe fuga- tur Sol radis Pœnitentiæ. Verùm Confeſſio non ſemper ſplendet, nec lumine circumdat lemper 86089 Conſeſi⸗ Veſtis. §. Igna- tii Ve- Ku. Pœnitètid ornatus. Conſcien- tia ape⸗ rienaa. lbid. lii. ſ elsy wen giͦ Conl ſitum Admn. ltote xrum Ad orn hoſten gat, tro cir ad amn Et i. un ſor vil Vnng lucen in reſine milis tat viti Enat, gile ſat Aieno gui geet betur. ſümenti bi, in yero et eK alu Ibando mnodo pe Iümn, 0. i mentum in (nten hußit Etenimn HIiur formidat bi, t am cu Iita à §. ſem Wungm, Clmmnbin I. 3 Aler in lum / eos, ques tegit. Ei decorem, ei addit & lu- men, qui non expectat, ut eâ veſtiatur, ſed qui eam ultrò arripit, atque circumdat ſibi. Confeſſione peccatorum cùm ab alio veſtiris, miſer es; quam ſi induas, ſplendes. Non accu- ſatum, ſed confitentem admiramur: Et quos damnamus, ſi ab aliis ſceleris arguantur, accu- ſatores ſui ſuorumque criminum proditores ef- ferimus, laudamuſque. Non ſufficit Confeſſio ad ornamentum: ſed, miro prodigio, deturpat hoſtem, amicum ornat, inſtàrque torquis li- gat, cui in'icitur, ornat eum, qui eam ſibi ul- an tròô circumdat. At deſcendamus ab amictu Dei, 1 4 ad amictum Peccatoris. Len Et induit maleditctionem ſicut veſtimen- tum: & intravit ſiout aqua in inte- riora ejus. Pſ. 108. 17. Quiſquis aliorum vituperationem ſuam eſſe um zer, Murmu- laudem opinatur, Maledictionem induit ſicut Echun ratio. veſtimentum: quia videlicèt propria tegi pu- Invidia tat vitia, aliena dum retegit ſcelera. Verùm Rki nocet, vile ſatis eſt indumentum, quod aſſuitur ex alieno peccato: nec ſatis bonus haberi poteſt, qui deterioris comparatione peſſimus non ha- betur. Porrò quàm procul abigi debet pru- rigo detrahendi! Vix iſte Maledictionem ve- ſtimenti ſibi inſtar circumdedit, cum ecce ti- bi, in ejus pervadit viſcera ſicut aqua. Quid verô eſt induere Maledictionem ſicut veſtem? eſt aliquando de aliena fama detrahere, & ali- ſet Nuun lle⸗ quando à detractione abſtinere: veſtis enim W 8 modô ponitur, modò ſumitur. Ita eſt: ve- Nus . . . . . — . . Babieus rum, qui induit Maledictionem ſicut veſti- mali. mentum, citô eam non in veſtimentum, ſed in cutem viſcerâque converſam eſſe ſentiet n iuduk 1 Prineipii: Etenim quiſquis Maledicendi vitio imitiari non “ bſtandu. formidat, brevi ita aflueſcet blanditiis mor- bi, ut ne quidem eis carere poſlit, quan- . quam cupiat. Ideò Lingua rota dicitur ig- Aret inr nita àa S. Jacobo, quòd vix inhiberi valeat Cnkön ki rota ſemel incitata, nec poſlit incendium re- olu inuf ſtingui, poſtquam ſylvam corripuerit. Quod male Mu à Vate de uno oris flagitio dictum, de latole, 14 omnibus omnino ſceleribus prædictum cenſea- 1 EAlen le mus. Pater in manus tuas commendo Spiri- tum meum. Luc. 23. 46. ₰ Dei vo- Quiſquis in Cruce cum Chriſto eſt, niſi in luntati hæc erumpat verba, Chriflti imago non eſt. le ehs c*foe Non tam confixi in cute clavi, quam refixa è . Ccorde ſolitudo, & in Deo fixa fiducia ſimili- tudinem in nobis ſculpit Crucifixi Servatoris. Pearùm eſt jacère in ligno, niſi anxitudinem N N Pl.54.2;. omnem curâmque tui projicias à te. Jacta Super dominum curam tuam, &' ipſe te enutriet. e Nota: Jacta, dixit, non Depone, curam tuam ndhe e in Domino. Nimirùm aliqui ſolicitudinem nit , ità in Dei ſinu deponunt, ut tamen quoties : videtur illis rerum ſuarum immemor Deus, nir , ſolicitudinem ipſi ſuam reſumant, incipiant- ultel que de ſe iterum cogitare, quòd metuant nll 40 ſui Deum obhtum. Verùm id non eſt pro- ein A, jicere ſolicitudinem, ſed deponere. Jactan- lur e da procul à nobis cura de nobis „ ità ut eam Cotlinn reſumere nequeamus. Eminus a nobis proji- ſeili ciendum rerum noſtrarum ſtudium, adeò ut ine cn 5 Stromatum, Lib. XIV. I I ne quidem curare ipſi noſtra valeamus, cum Corflen- à Deo negligi videntur. Depoſitores iſti ſo- is in licitudinis ſuæ, qui eam in ſinu quidem Dei, Pyun ſed ſibi proximam eſſe volunt, brevi pro ſe de,ta. ſatagent. Etiam David Goliæ enſem Domi- „ℳBp no tradidit: citò tamen, ut perſequentem ſe terſscn- Regem evaderet, ab Achimelecho eum ité= ttoοναtι/ rüùm impetravit, ſuiſque ipſe manibus illum Sec, detraxit de Tabernaculo Domini. Quo Rex , halg⸗ pavidus gladio deſignavit ſolicitudinem no- wi, sate- ſtram, quam tamdid in Templo ſuſpendimus, rarda. quamdiù ſecuri ſumus. Facile eſt, interfecto Homines Gigante, arma Numini conſecrare: verum, 7* ,. perlequente Saüle, non armari „teloque ab- Lendse ſtinere & tholo pendente, ſupra Davidicam ſapit fortitudinem. De Deo fidere, cum pro- ſperé res ſuccedunt, non tam eſt ſperare de Deo, quam frui concupitis: atqui ſæviente * uore, cum Chriſto dormire, nec vigilare ſolicitum, ſi præſtiteris, illud facies, quod Apoſtoli non fecere. Flantibus Eteſiis, facilé ſolicitudo noſtra requieſcit in Domino. At quis inter undarum fluctus flatuſque ventorum non ità importunè vigilat, ut Domini ipfius ſomnum turbare vereatur? Etiam Propheta didicerat obliviſci ſui, cùm ſecundâ deferretur navigatione: verum qui dixerat, Jacta ſuper Domino curam tuam, lapfſus in foveam perv ſtrepit, anxiéque vociferatur ad Deum „ De bf 129. profundis clamavi ad Te, Domine, Domine I. 2. exaudi vocem meam: ftiant aures tuæ intenden- tes in vocem deprecationis meæx. Qui paulò an- tè alios hortabatur, ut ſui obliviſcerentur Deo innixi, munc penè incipit dubitare, num Deus obliviſcatur ſui. Tam enim ſuam non audire vocem, quam calamitatis oblitum ſuæ vere- tur, ad quem deſperatis quaſi vocibus orat. Ergo Chriſto configus Religioſus clamet, ſed non aliis quam Chriſti vocibus: Pater in ma- nus tuas commendo Spiritum meum. Hoc eſt ſemel jactam in Deo curatn non reſumat, ſed iterum in Dominum projiciat, Patremque vo- cet, à quo deferitur. Luc. 23. 46. Beati qui ſeminatis ſuper omnes aquas. Iſa. 32. 20. Prodigioſa iſthæc tua cuſtura eſt, 6 V ates, pona oc⸗ Princeps Prophetarum. Nimirùm novwalia ſu- zultanda, per aquas inſueta ſunt in Terra noſtra. Sa- tio in fluctibus haud viſa in Mundo. Sanè quicumque ſeminabit in aquis, fluctus me- tet, non fructus. Verùm Iſaias Beatum futu- rum ait, qui ſuper aquas ſua ſemina ſparget. Non de frumentis, ſed de operibus loquitur, & quando Evangelicus Propheta ipfe eſt , Evangelicam ſuis in verbis doctrinam dedicavit. Idem eſt, Cum facis elezmoſynam, noli tubd ca- ⸗ . . Matth. nere, &, Neſciat ſiniſra, quid erogat dextera g. 23. ac, Beati, qui ſeminatis ſfuper omnes aquas. Iſa. 32. Etenim Dominus, qui non vult in terra à ꝛ0. nobis demeti laborum noſtrorum ſegetem, hortatur, ut in aquis ſemina jaciamus. De- foſſa ſub terram grana, quanquam latêre vi- deantur, non diù latebunt: ſed, blandiente Sole, erumpent, quæ, Bored ſæviente, ſuo in ſepulchro incurioſa lucis excreſcebant. Quæ verô peſſundantur in æquore, nun- quàm germinant. Spectes interdum tactum Gloris hominem dolore cordis intrinſecus, claman- vana, tem, delebo hominem, quem creaveram: hoc eſt; 120 eſt, hominem veterem, quem Deus non fecit, „on fiden ſed infecit Ambitio, exuam cum actibus ſuis: Vroni dum. ideôque in novæ vitæ tyrocinio tanquam lam- Pereve- latet ſub modio. Plorat, ſed „is Pas contempta latet nod . „ara. lacrymas tergit: veſtitur cilicio, ſed camelum panno obducit: jejunat, ſed ipſam cogit ab- ſtinentiam in exultatione faciei epulas ſimu- lare. Verbo, Deum imitatus ponit tenebras latibulum ſuum, quamvis lucem habitet inac- ceſſibilem. Frumentum Chriſti eſt, latet in foraminibus Petræ, in caverna Maceriæ glo- riam ſuam occuluit, gaudétque vitam ſuam abiconditam ſepultàmque cum Chriſto in Deo. Et hæc quidem quo uſque ſævit Boreas Di- vini timoris: qui ſi ſurgat, & flare incipiat molliſſimus Auſter, illicò fluere incipiunt aro- mata cordis ejus, florere incipit, & ſicut fœ- num tectorum ante Lempus viret, ut, priuſ- quam evellatur, exareſcat; de quo non im- plebit ſinum ſuum is, qui manipulos colligit, ubi hæc vita præſens tranſierit. Ergo lucere vult in fulva tunica, qui noluit in pilis fera- rum relucere. Catenas retegit, qui torques abjecit: quique noluit in conviviis videri ſplen- Religioſus didus, ſordidus amat haberi in jejunio. Her- tepidu. beſcit defoſſum ſemen, non perventurum ad Superéia, ſpicæ maturitatem: quique vix laudabatur, cùm aſſentatoribus cingeretur, ſolus incipit commendari. Nimirùm ex Sole factus eſt Si- dus: quique de die livori magis patebat, quaàm oculis, dàùm Sol eſſet inter opum ac deliciarum exuberantiam: placet in nocte paupertatis Aſtra Nobilita imitatus. Ut enim Solis Lox in Sole non pla- non jae- cet, placet temperatiùs ſideri commodata: ità e Nobilitas, quæ faſtidium parit, cum immodi- im ne- Ca totâque in ſæculo rutilat, admiratores ha- bilis ſue bet & ſpectatores in tenebris, religioſæ tuni- Kirtis eb- cæ ſociata. O Gloriæ mercimonium monſtro- liviſca- ſum! Itane ſpernitur gloria, ut gloriam ex kee⸗ „mili- hominibus habeamus? Calcatur paludamen- es vera. tum, ut vile pallium efferatur? lucere deſivi- mus, ut amabiliùs luceamus? Sidera ex Sole evadimus, ut quos horrebat Mundus in Mun- do nimiùm ſplendidos; dihgat in Religione di- Ibidem. lutius elucentes? Planè Beati, qui ſeminatis ſu- per omnes aquas, in quibus putreſcunt ſemina, quæ merguntur. Improbo ſepulturam ſub humo, ex qua frumentum multiplex erum- pit. Cur amputem enatos pampinos, ſi ideò reciduntur, ut fertiliès creſcant? Quærimus focunditatem per vulnera, incrementa ramo- rum per decrementa curantur: ideò perit ar- bos, ut vivat: ideò ſpoliatur frondibus, ut fruclibus veſtiatur. Vulnus iſtud putatio eſt, non amputatio. Ridenda immanitas bipennis, per quam feliciuùs detruncata Planta reparatur. Nolo faſtidire lucem ſerici, ſi lanæ tenebras abſque luce non ſum paſſurus. Unum vitium eſt, gloriam ſectari ſive in gemmis, ſive in ſordibus. Non odit frumenta, qui ſpargit, ſed ex horreis avecta terræ infodit, ut mul- tiplicata comportet in horreum. Solus ſine ſpe eſt, qui ſuper aquas ſeminat. Non reddit quor, quod recipit; nec ſœneramus Mari merces, ſed tradimus. Quæ cadunt in terras ſemina non cadunt; ſeruntur. Quæſtuoſum in agro naufragium ſegetum eſt, in quo gra- na, quæ ſingula cadunt, multiplicata naſcun- tur. Revera fœnore interitu, & lucro dam- no, & jacturà uſurd, olim ſcripſerat Ter- tullianus. At in undis naufragium naufragium eſt, perit ibi quod projicis, & mirum in modum Oliva cum aquarum illapſu germinent è& terra fru- menta, lapſa in aquas grana non germinent. Non ſufficit humilem a Te ſtatum vitæ de- lectum, niſi quæras in Humilitate latibula. Quædam lucet in tenebris Lux, quidam la- tet ſplendor in umbris, denique & Lux in tenebris lucet, quédque mirere, & Tenebræ eam non comprehendunt. Generis fulgor in umbra Monaſterii adhuc fulget. Imò, niſi caveas, augebitur lumen in tenebris, & „ qui Eques inter Duces viluiſſes, inter ruſti- cos fratres à relicta nobilitate prædicaberis & Dictator habeberis. Rogo, umbras in umbra amemus: caveamus ne non relique- rimus omnia, cuùm Chriſto adhæſimus, ſed ſeminaverimus, recepturi pro grano ſpicam. In aquis ſpargenda ſunt grana, quorum ma- nipulos non cupis in Terra viventium vive- re. Æ quor campus eſt noſter, in hoc ſi ſe- minas non metes, ut ibi metas, ubi fru- mentum Electorum floret. Sapienter, ais, loqueris de Frumento, de Theſauro non itaà. què enim foſſum in terra perit aurum, ac merſum in æquore. Nuſquam germinat, utrobique jacet. Falleris: Inventum theſau- rum in agro legimus, in æquore inventum non legimus. Facili negotio, qui radices ſcru- tatur, & quærit herbas, aurum inveniet. Veniet ad Te, ut ambitionem eradicet ſuam homo non perditus: & neſcio quomodè, dùm ad contemptum gloriæ tu illum hor- taris, excidit tibi de genere tuo mentio, cre- do, ut tuo exemplo ſtimulos addas fugienti ſæculum, & ita ille ſine gloriæ cupiditate à ſe concupitæ diſcedit, ſed cum admiratione Gloriæ à te olim contemptæ. En erutum è, terra theſaurum: opes vix ille tuas fami- ,4 liimque cognovit, cùm ſtatim incipis totà Arrogas- celebrari urbe, & Magnus diceris, quèòd zis Parvus eſſe ſtatueris. Qui in profundo ge- D gnitas nus & opes ſuas abjecit, haud timet, quin nean. aliquando eruantur. Novi ſtaterem ſemel e- Dignitas ductum è& mari. Sed Domini ſtipendia ex- Juando ſolvit: ſed imperio Domini ſolus Petrus il- zon vees⸗ lum extraxit ex ore Piſcis. Non diſplicet au-Iande. rum ex profundo æquoris emergere, ſed ſi Piſcis deferat, ſed ſi Chriſtus imperet, ſed ſi Petrus educat ex aquis. Væ nobis, ſi om- nes theſauri Sapientiæ & Scientiæ Dei, ſi omnis ſæculi nobilitas in æquore merſa, la- tuiſſet in æquore. Profectoò ſuos inter Pae- rentes Gregorium, Baſilium, Auguſtinum, Nazianzenum, Chryſoſtomum Eccleſia non cenſeret. Placet, quod vi educitur ex aquis; non placet, quod ſpontè germinat ex humo. Aurum in æquore merſum rubiginoſum ex- trahitur ex æquore: quale ſubit undas, tale lucem repetit. At quod erumpit ſemen gle- bis delicatine;, ſpecioſius cumulatius naſcitur. Granum erat pulverulentum aridumque cuùm terræ mandaretur, ſpica eſt, & quidem mollis, cùm erumpit in fulcis. Non unus interdàm ruſticus, & ſine nomine infoſſus Monaſterio, aliquot poſt annos, indè caput neligieß exerit eloquentiâ, ac ſapientid herbibum tur- olim vi- les, ſi At- gidumque. Genus mentitur regium, proâ- deian vos Remigibus editos Regibus prognatos ja- oriam⸗ Ctat, mira de ſe, mira de ſuis loqui incipit, que va- qui trementibus vix labiis familiæ nomen zam nn profitebatur, cùm in album Chriſti militum dgergti. referretur. Et neſcio quomodò, cùm aurum non pariter & granum terris infodiantur, latet, cczanar. ſordétque . Lode Num cont⸗ hin Nu 10 1 Svnß (ui, ſn gumye un in quo m gant n ſaper nus. hauler⸗ te Eni gui un ince en pomen Peetend ißin er o in. (e it i. Ne iu um ni ni (glio. M un (laculo olet. hus: Prorbeit 16 hommn Uideti vo ſe en lem Opto lum. gillet cu Alhiceret Kuis tur: & hæ ſacri eſpicitl. le Dei Ut ab hor De Vekebant inlkrantun It Ouhs ohre m li hnd , que fuum. Ea Amum ſ Ciles, 1 du ſnumn ala A. e, cüm NA tM in ſmilin elchd re Auidn me n Ne t nlen At lote dal Verun Mu Dali e V e ndn Reteann Unqe eNcbian keſzibere⸗ D n Nnx Nui e li n . ln N A le tiſt g clo ts n un, unn mmn eaimit, 7 1 ſordétque ſuo in ſepulchro aururmn, ſubſfilit gra- num ex humo. IIIud rubiginem ſub humo contrahit, iſtud ponit in humo ſordes, florem recipit. Videas Nobiliſſimos quoſque eoſdem, & Humillimos in religione, ſuperbientibus non raròô ſeſe aliquot efferentibus, qui in ſæculo Quiſquiliæ habebantur. Averſor proindè Cam- pum, ex quo frumenta erumpunt: Mare amo; Talente in quo tam grana, quam gemmæ, ſi mer- latent. gantur, non emergunt. Beati, qui ſeminatis ſu- per omnes aquas. Verùm non ſufficit ſeminare ſuper aquas, niſi ſuper omnes aquas ſemine- mus. Nimirùm non omnes aquæ tegunt, quod hauſere. Bipennem lego & quodam profluen- te Eliſei precibus emerſiſſe. Fieri poteſt; ut; qui uno in ſtagno tua projicis, prodigiofius indè enatent & glorioſiùs. Non dià latebunt nomen genũſque tuum, ſi diù in eo lateas. Vertendum ſæpiùs ſolum eſt, ſi ignotus degere Intensio prava. tenzio cupis in ſæculo. Denique Beati, qui ſeminatis re. ſuper omnes aquas. Et quidem, quod mire- Relig ona e, non aurum, ſed ferrum, enataſſe legimus munza vi. & flumine. Viliora impatientius latent: &, tiora. quæ minoris ſunt pretii, olera citiùs naſcun- mttöur. Neſcit Quercus erumpere & Margari- “ tum vix diffractis conchis ſeges in littore piſ- tu, ani cario. Mundum imitaremur vellem, qui ſpe- Deoplace Ctaculo ſui lætus theſauros tegit, foœnum neſa: dat. profert. Theatrum ſibi ſapiens eſt, ait Philo- ſophus: Et, qui opes ſuas propalat, Afſſyrios provocat ad rapinam. Quid mihi cum ocu- lis hominum, qui unum ſpecto Deum? Ab illo videri volo, quem & videre cupio. Spectato- Gen. IJ. 1. Temn opto, quem & remuneratorem ſcio. Nuſpi- ce œlum, dictum eſt Abrahæ, planè ut memi- niflet cupiendum ſibi inde reſpici, quod & aſpiceret. Sapientiæ ſine Sole Athenis litaba- Gen. 22, 148 tur: & in Monte Dominus videbit, ubi Abra- hæ ſacrificium nemo mortalium vidit. Non reſpicit Deus, quem homines aſpiciunt; fruſtrâ- que a Deo ſua videri opera ſperat, qui ideò agit, ut ab hominibus videatur. Ideò Seraphim, qui à Deo reſpici cupiunt, corpora ſua ſuis velabant alis: cumque ad volandum pennæ inſerantur, ipſi, qui hoc duntaxat cupiunt, ut oculis Dei placeant, velari magis, quam volare nitebantur. Quos imitata ſunt Anima- lia ſancta ab Ezechiele capite primo deſcrip- ta, quæ duabus alis cooperiebant corpus ſuum. Ea, ſi incedere contingebat, magis alarum ſonum audiſſes, quàm colorem ſpe- ctaſſes, ut Propheta meminit: Et audiebam Emeeh. I. ſonum alarum , quaſi ſonum aquarum mul- 2 tarum. Nimirùm metuentia humanos ocu- los, cùm irent, fallere ſtudebant aciem mor- talium. Et animalia ibant & revertebantur, in ſimilitudinem fulguris coruſcantis, Ibant, ſed citò revertebantur: & in ipſo itinere Ful- guris in morem coruſcabant, quod & nolu- mus præ timore, neç poſſumus præ impetu in- tueri. At oculis plena erant. Erras. Rotæ enim forte, non Ammalia, oculatæ deſcribun- tur. Verùm, ne in re incerta apud me du- bium fiat, quod aſſero, Oculis plena Ani- malia aio. Quid tum? Num ut videantur? Profectò ut videant? Quid videant? Vident, ne fortè videantur. Hoc unum circumſpiciunt, hoc unum curant, hoc cavent, ne videantur. Exerebant totum corpus in cuſtodiam ſui, dumque videri timet, aperitur in oculos ad excubiam. Hac fortè de cauſa, qui Sponſam reſpicere cupiebat, eam per cancellos proſpexit, Ethicæ Comment. Tom. VI. — Stromatum, Lib. XIV. 1I21 veritus ne ſe occuleret, ſi aliorum in ſe con- verſos oculos provideret. Non peccavi, & in amaritudinibus mo- ratur ocalus meus. Job. 17. 2. Non recuſo amaritudinem, ſed ſi deliqui: S&rupalafj. cæterùm innocentem cur lacrymarum & do- lorum ſupplicia torquent? Ergo oculus deſti-= natus contemplationi ſiderum, amaritudinum nubilo obtenebratus deficiet, mœroribus æ- rumnosè confectus? Quouſque morabitur ocu- lus in amaritudinibus? Quouſque? Audi: Non kl. 1u. 7 commovebitur doneo deſpiciat inimicos ſuos. Quamdiù hoſtem timueris, repleberis amari- tie: quem ſi ſemel deſpexeris, vives. At, in- quis, Urbs cordis mei undique oppugnari po- teſt. Montes me circumſtant, undè poſſunt eminùs quati mosmia, & disjici propugnacu- la. O miſer, qui neſcis hinc fortiorem te red- di! Montes in cirecuitu ejus, & Dominus in ſ. 12 4 . circuitu populi ſui, canit David. Noli timere: quòd expoſitam hoſtibus tui pectoris arcem Montibus natura circumcinxerit: nam ubi Montes ad ruinam, ibi Deus ad munimen. Irà abriperis, contraheris avaritiàâ, diſtende- ris gulà; libidine deprimeris, attolleris am- bitione, otio ſolveris, crudelitate obdureſ- cis? Magnis circumdaris Montibus: ſed po- né Montes tibi adeſt, qui tranſilit Mon- tes, & Aſpera complanat in vias planas. Ro- go te, qui & Montibus procellam times, à Deo opem ſperato. Venite exultemus Domino, jubilemus Deo ſalutari noſtro. Pſ. 94. 1. Irmitium ſanè fauſtum, ſed parùm extremis se asaloft ejuſdem Pſalmi conſentiens. Etenim cùm ab Fxultatione exorſus Propheta eſſet, in Ira Yinor deſinit atque Terrore. Quadraginta annis of 18id. 11. fenſus fui generationi illi, & dixi, ſemper hi errant corde. Quibus ſuravi in Ira mea, ſi in- Latitie troibunt in requiem meam. Audieram ego i nagite. abs te, Propheta diviniſſime, prædicari, Tire an Initium Sapientiæ Timorem Domini eſſe: Latim erie= nunc verò, ut Timorem doceas, ad Jubila- diendus. tionem provocas. Utinam hanc nos docendi . artem doceremur, qui ideè Timorem Do- Roa mini non docemus, quia ſtatim Jubilationis e t obliviſcimur. Nulla tam dura ſpina, quæ in aiſereti ortu ſuo mollis & delicata non ſit. Foœnum eſt, antequam ſpina: & lapides, antequam concreſcant, non ſunt lapides. Placet Domi- ni Timor, ſed hunc Exultatio ſerat. Diſ- ſimili ratione Campus, & Cor excolun- tur. Ille, ſi ferro proſcindatur, flores pro- fert: hoc, ſi flore colatur Jubilationis, ferrum gignit Timoris Domini. Eget aratro ipſum quo- que humanum Pectus, ſed non illo coli debet, ut floreat: imò florere debet, ut ferrum ger- minet. Mira res, Cordis ager flore aratur, ut pro germine aratrum proferat. Videas juvenem di- vinæ Miſericordiæ dulcedine pellectum ad Chriſtum, illicò tantum de peccatis dolorem, horrorémque concipere, ut ubique lapſum ti- meat, ſéque ſemper vereatur, operâque ſua univerſa reformidet. Uſque adeò placere Nu- mini ſtudet, quamvis Divinitatis injuriam ge- hennàâ ſibi æſtimet diriorem. . Cuſtodi 122 Cuſtodi anim m meam & erue me: non gertepuloſi. Obedientiæ & Lelus pericula Sernant. erubeſcam, quoniam ſperavi in Te. Pſ. 24. 21. Uſque adeò in Deo Propheta confidit, ut ne confundi quidem timeat: Non erubeſcam, inquit, quoniam ſperavi in Te. O noſtras Pro- phetæ cogitationibus cogitationes diſſimi- les! IIIe ſuis in geſtis ruborem timet, nos vulnera ſuſpicamur : Ille ne ſuffundi qui- Pfſ. 124. 1. Erupnloſi Tentati⸗ non oimen⸗ da. Can. I. g. Puſillani⸗ Mme5. dem ſanguinem veretur, nos effuſum iri dubi- tamus. Porrò non oppugnabatur duntaxat ab hoſte, ſed jam captivus ejus tenebatur: Non enim diceret, erue me, niſi in hoſtis catenas datus trepidaret. Nos verò vix eminùs ab ho- ſte clamoribus verins, quam jaculis perculſi de vita deſperamus. O Pectus aſſuetum trium- his! Non erubeſcam, clamat. Cur non eru- beſces? Quoniam ſperavi in Te. Nota, non ait, Quia obarmavi me, ſed, quoniam ſperavi in Te. Sine armis, ſed non ſine Spe, ne verecun- dari quidem timet vel captivus & compedi- tus. At, inquis, niſi me armis communiero, vincar. Vincéris? Profectò ſi non ſperaveris. Cæterùm ſi fideris, audi, qualis futurus ſis. Qui confidunt in Domino ſicut Mons Nion. Non commovebitur in æternum, qui habitat in Hie- ruſalem. Audin? Qui habitat in Hieruſalem, Pacis viſione, non Belli armamentario, in æter- num non commovebitur. Quare ergo confugio ad arma, qui ſecurus ſum, ſi habito in Hieru- ſalem? Stultè arcum arripio, qui non poſſum perire, ſi ſpero. Et dixi, ſemper hi errant corde, & S non cognoverunt vias meas: qui- us juravi in Ira mea: ſi introibunt in requiem meam. Pſ. 94. 11. Times excludi à regno, vereris ne expella- ris à requie, ideéque turbaris, cùm tentaris? O inquieta cupiditas requietis! regni ervi- le deſiderium! Cur times excludi à regno? Quia, inquis, captivus trahor phantaſma- tum imagimbus in lutum. Num à lupanari- bus patet iter ad ſidera? Væ Theodoræ, væ Didymo;, ſi, qui lupanar ſubeunt, à ſpe bea- titatis exciderent. Sed Theodoram eò Tyran- nus impulit. Te verè? Dæmon; néônne? Num Dæmone Diocletianus felicior, ut ca- ſti ſint, quos hic incluſerit, ſint verò im- pudici, quos Dæmon traxerit ad lupanar ² Men- tior, niſi tua, quàm Theodoræ pugna ſit fehi- cior. Illius ſiquidem infammià loci & Mens, & Corpus exagitata ſunt, Tu verò ſolà cogitatio- ne raperis in fornicem. Denique qui errant Corde, non qui cogitatione rapiuntur, ex- torres à regno erunt. Niſi diligas, quam cogitas turpitudinem, cum Sapiente canta- bis, Nigra ſum, ſed formoſa. Quà nigredinis & pulchritudinis miſtione mirè delectatus Spon- ſus rubicundus cruore pugnæ, candidus veròô decore triumphi diliget te, & introducet te in cubiculum ſuum. Diſceres cuperem, non polſ- ſe Chriſtum odiſſe Tentatum, qui non ſe- mel tentatus eſt àa Dæmone in eremo. Spon- ſa non reperit Dilectum in lectulo Contem- plationis, ſed in plateis Tentationum, tum ſci- licèt cůùm nudata & vulnerata videbatur quam Oliva longiſſimè aberraſſe à Sponſo. Nunquàm Arca Domini fortiùs de Allophylis triumphavit, quàm cum in eorum redigitur poteſtatem. Victa eſt, ut vinceret: capta eſt, ut cape- ret. Demique redit ex hoſtico donariis & manubiis onuſta: quæque ſervata populum ſuum non ſervavit, captiva Deos hoſtium disjecit, & comminuit. Quid quereris, quòd traditum ſit cor tuum Philiſthæis? Cogitatio- nes iſtæ, quæ te captivant, triumphum parant: & Dagonem victus ſuperabis, a quo vince- rere, niſi vincereris. Audi, quæſo Te, quan- tùm timere debes hoſtem tuum. David, Ve- rumtamen Deus, ait, confringet capita inimico- rum ſuorum: verticem capilli perambulantium in delictis ſitis. Nota: cùm dixiſſet hoſtium ca- pita confractum iri à Domino, viſus eſt ſibi eo- rum nimiùm extuliſſe fortitudinem, con- tra quam ut Deus prævaleret, neceſſe ha- buerit eorum capita petere. Quare contra ſe indignatus corrigit ſe, & vix futurum aſſe- rit, ut capilli vertex, id eſt coma, leviter tan- gatur: quèò illi fugentur ſtatim, ac corruant. Verticem, inquit, capilli perambulantium in de- lictis ſuis. Quaſi diceret, Hoſtes Domimi haud ſimiles ſunt hoſti meo Goliæ: hunc, quia ti- mebam, in fronte vulneravi, ideéôque pu- taram Deum petiturum pari ratione capita inimicorum ſuorum. Verùm didici, eorum tantam eſſe imbecillitatem, ut vinci poſſint, ſi eorum vel ſola coma quatiatur. Ficta enim ac ſimulata illorum eſt fortitudo, quam men- tiri ſtudent prolixitate, & horrore diffuſi to- tà facie capillamenti. Quod ut clarius quo- que intelligas, obſerva, quid dicatur: Per- ambulantium in delictis ſuis, ait. Victor per cæſorum corpora hoſtium graditur;, viamque ſternit ſibi cadaveribus proſtratorum. Fugi, qui per ſuorum militum corpora graditur: vincit, qui aliena calcat corpora, dùm pugnat. Tuos verò hoſtes, dum audis perambulare in delictis ſuis, nonne vides eorum augeri ſcelera in Tentatiombus, non tua compingi? Perambulantium, ait, in delitclis ſuis, non tuis, vel meis. Quò magis progredi videntur, eò ſe deſperatius calcant. Tu ambulas in inno- centia tua in medio doms tuæ, dùm illi in delhctis ſuis oppugnatum veniunt domum tuam. Rideas, non Timeas hoſtem, cujus ſi duntaxat capillum tangas, viciſti: quem ſcis per delicta ſua ad tuam feſtinare ruinam. Neque verò putes exigui eſſe momenti, cùᷣm deſeribuntur in delictis ſuis ambulare hoſtes tui. Nam, ſi Tu deſeri times à Deo, ſi fortè pecces; num Deus proſperum iter faciet per- ambulantibus in delictis? Quem times per- miſſurum, ut vincatur, qui delinquit, ſpera- re debes prohibiturum, ut vincant;, qun deli- querunt, & ad triumphum properant per de- icta. Quanquam cum audis. Perambulantium in delictis ſuis, non eſt, quòd de hoſtium adven- tu admodùm torquearis. Perambulare enim non eſt ambulantium, ſed potius animum la- xantis. Perambulare dicitur, non qui ambu- lat, ſed qui deambulat; hoc eſt, qui angu- ſto in ſpatio ſeſe exercet, idem ſæpids ſpa- tium decurſurus. Ut proindè non immerito de ſuis hiſce hoſtibus perambulantibus & audierit Propheta, Non accedet ad Te malum, & fla- gellum non appropinquabit I. abernaculo tuo, Et dixerit, In circuitu impii ambulant. Denique Suos Deus hoſtes appellat, quos Iuos crechs: Verum tamen kl. 67. 31, Ppl. 90. 10. Pſ. 11. 9⸗ Pl. 57.21. lay; De do 1 id Dom gales in g Cllige n he hond denti ſuuge cüm prebe mülit Ie, femmun Lent. X Cruci⸗ winz ſos ſua achl gaz l im, e gve e Obecit it Inobee Ctus ſii, ne nes in wtori⸗ ſtra! C. Gentie⸗ tinta to bolos ar Gecicat. ret Dia te, gu Redem do Con det Dar hauriatu contra) ſſtit N Iumi a eſ t tla ſuge Cru il terminar De Ton- labit A, N In ttohem I duner e Utb nk nhar Wele U e N iin erhzll CG inke n i e Di,, Uipteiiig. lucklie Unen 1al 1 An en u, Kii-. n,A n bulering bur,gi i, “ i ne Nd, n raſlr un. Ihe 1. id en ,i. ſt Nadt framm l 1s wue, n fent es len S Stromatum, tamen Deus confringet capita inimicorum ſuo- rum. Non ergo metuendi ſunt, contra quos Dominus pugnat. Si enim nobiſcum Deus, quis contra nos? O Domine, quid eſt, quòd milites tui ades formident coram hoſtibus tuis? Dixiſti Tu diſcipulis tuis olim, Quan- do miſi vos ſine pera, num defuit vobis ali- quid? Et illi continuò reſponderunt: Nihil, Domine. Planè ſi tuos nunc milites interro- gares, quibus mandaſti per interpretes tuos, ut gladios venderent, virgamque abjicerent diligentiæ nimiæ in Tentatiomibus abigendis, an paſſi ſint damnum aliquod in itinere: reſ- ponderent profectò, ſibi non ſecus ac deſcen- denti de Hieruſalem in Hiericho contigiſſe, ſuâque tibi vulnera oſtenderent. Nimirùm cùm Tibi pacem tuam redderent, Manus ſuas præberent cruentatas. Videlicèt, qui ſub Te militant, vulneratos ſe credunt, Te adjuto- re, victores ſe crederent, ſi gladium ſuper femur, id eſt, ſi in fronte Crucem pinxiſ- ſent. Salvos ſe credunt cum Cruce, & cum Crucifixo ſe ſommiant perifſe. Prudentia il- los ſua tutari poterit, Obedientia verò man- datis tuis ſervare non poterit. Plus in ſua Cru- Okedientia Cc quam in tua Lege confidunt. Mira res: Obedientiæ tuæ Crux olim decorata gemmis, Inobedientiæ nunc timore ſordidatur! Tu fa- ctus obediens uſque ad Crucem Vitam dedi- ſti, ne perderes Obedientiam. Tui Decurio- nes inobedientes ob Crucem facti, perdunt victoriam, důùm retinent Crucem. O Mon- ſtra! Crux Obedientiæ olim thronus, Inobe- dientiæ cathedra jam eſt. Quid mirum, ſi tanta turbatio deiertoribus? Egreditur Dia- bolus ante Crucem; ſed cùm illam Obedientia dedicat, non cùm Inobedientia pingit. Non hor- ret Diabolus Crucem ſine Obedientia. Rogo te, qui manducat & bibit indignè myſteria Redemptoris, nénne Dæmoni blanditur? Si er- go Corpus ipium, Sanguinémque Domini ri- det Dæmon, ſi contra Eccleſiæ præceptum hauriatur: putas Crucem verebitur, quam contra Majorum præſcripta tuo pectori impreſ- ſiſti? Num Sanguine Chriſti potentius patibu- lum à aut frons tua Calice Chriſti ſanctior eſt, ut effuſus ex eo ſanguis ſine obedien- tia fugare hoſtem non velit, & ducta in ea Crux illum valeat, invictà Obedientiã, ex- 7terminare? Sgerubuloſi Jernunt Seperiori præcepta. in rebis ſandkis. De Torrente in via bibet: proptereà eal- tabit caput. Pſ. 109. 8. ona e. Profectò de doloribus Propheta vaticina- eultanda, tur. Sacramentum hoc magnum eſt in Chri- ſto & in Eccleſia. Dolores ſuſtinere magnum eſt: ſed bibere longè majus: héſque de tor- rente haurire maximum profectò eſt. Utinam, quod didici, docere queeam. Dolorem multi non horrent, ſed eum manducare volunt, non bibere. Gaudent enim videri, dum pœnas mandunt, quas ſi biberent, & glorià care- rent, & doloribus torquerentur. Quæ citòô Patimur, homines vel neſciunt, vel non mi- rantur. In his uberior gloria, in quibus oſten- tationem nutrit prolixitas temporis, quo cru- ciamur. Quòd ſi quis bibit dolores, rarus eſt, qui eos hauriat de torrente. Calicem ſalu- taris accipiam, canunt plerique cum Prophe- Pfies. 8. ta: De Torrente in via bibet, de uno Chriſto, Ethicæ Comment. Tom. VI. Pf. 115. 4. Lib. XIV. 12 3 humilitatis Magiſtro, Prophetia eſt. In Cali- Ghorie v2 ce & pretioſins & glorioſiùs dolores potantur. me odiumn. Viliùs & uberiùs in profluente dolores hauri- mus. Cum Calicem bibimus Paſſionis, ſaltem a. is, qui propinat, noſiræ primuùm teſtis Pa- tientiæ, tum etiam prædicator eſt. At, qui de Morzifea- Torrente bibit, ſine Teſte patitur, furtivè "iornm ſi- afflictatur. Ex Calice dolor propinatur in “ menſura: ſine menſura angores bibimus in Tor- rente. Ipſum Calicis pretium blanditur, & Pœnas quodammodò condit: at Torrens non modò auro caret, ſed, & ipfſas tribulationis aquas inficit luto. Denique non ſolùm repu- diandus eſt Calix in doloribus, tum ut teſte ca- reamus, tum ut metalli non habeamus ſola- tium, tum etiam ut ſine menſura abundantitis doloribus irrigemur, ſed de Torrente mœ- ror eſt hauriendus: de Torrente „ inquam, non de flumine hauriendus eſt dolor. Si enim bibas de flumine, bibiſſe & multùm aliquan- do putaberis & ſæpè: ſemper ſiquidem flu- men fluit. At in Torrente mode aqua, modèô pulvis apparet. Quid eſt bibere de Tor- rente? eſt, ibi dolores venari, ubi voluptas non raròô eſſe exiſtimatur. Si videaris in Tem- plo lugere & litare, de flumine bibiſti. Si vi- dearis in Convivio, ubi à pluribus ferculis veluti imprudens abſtineas, de Torrente bibiſti. Fre- quentiùs enim in epulis Voluptas dominatur, quam Abſtinentia. Bibit de Torrente dolo- res Franciſcus Borgia, qui inter venandum, Mortificationem diligentius, quàm Aves con- ſectabatur: dumque putabatur Voluptati in- dulgere, Peœnitentiæ ſtudebat, oculos tum aliò vertendo, cùm vultur coturnicem aſſe- queretur. Bibit de Torrente Ignatius, qui vul- gari uſus & veſtitu, & cibo ſingularem vi- tam exercuit. Ideéque meritò exaltavit caput ſupra multos, qui nunquam eminere viſus eſt, dum viveret. Bona aqua Poœenitentiæ, quæ de Calice hauritur, ſed Jactantiæ ſu- bindè obnoxia, periculo non caret. Securior potus in Plumine; ſed à Gloria non omni- nô ſecurus: Tutiſſimus hauſtus de Torren- te, ubi nec metallum allicit, nec favor ſpe- ctatoris pellicit, & fluxus ipſe Mortificatio- nis interruptus ſuſpicionem vitii facit in vir- tute. Videtur mihi hujus in ſe rei Chriſtus exemplum præbuiſſe. Semel & Torrente, & ſemel & Flumine dolores hauſit, Baptizatus vi- delicèt, & Crucifixus: ibi Peccator, hic Reus , habetur. Utrobique fama Chriſti decoloratur, evs . immolat utrobique Patri modò de ſuo corde, modèò de carne ſua ſacrificium. At in Jordane ſo- Religioſe nat vox Patris, in Cruce vox Filii ſtrepit. Ibi W o: Pater Filium Chriſtum dilectum appellat: hic entasen filius Patrem ſui immemorem queritur. Quæ von ſper- tanta diſſimilitudo in tam ſimili ſacrificantis né: ardore? Num Cruce Jordanis ſanctior, aut gratior Filius, cùm aquâ perfunditur, quam cùm cruorem effundit? Quid eſt, quòd un- dis reſperſus commendatur, baptizans cruore Mundum derelinquitur? Nimirùm in Cruce toto corpore vulneratus Dominus carere glo- rià non poterat- dilutus, velut unus è tur-= ba, in Jordane habere gloriam non poterat. Ibi inglorius eſſe non poterat, ubi & La- tro confitetur, & Centurio dolet, & Milites pœnitet, & Sepulchra patent, & Sol recedit; & Tellus contremiſcit. Hic verô quæ gloria; hominem ablui cum hominibus! Ibi quan- quam Crueifixus ſpectetur, Reus ne ab ipio L. 2 qui= Parva in biono. Regila- riem obſer- Vantia. Singulari- sates,. Cant. 5. 5. Ezech. 3.3. Apoe. 10. Thren. 3. F. Pl. 25. 3. Thren. 3. G. Thren. s. 15⸗ 124 Oliva quidem Judice credebatur: Hic Peccator facilè habetur, quia & Homo videbatur. Denique intueberis non ſemel hominem non horrere Crucem, horrere Baptiſinum: quique ſuffi- gi Cruci non recuſaret pro Chriſto, domi ve- rô argui pro Chriſto non ſuſtinet à Prælato. Nimirùm facilè vulnera amamus, ex quibus plus gloriæ ſcimus emanaturum, quàm ſan- guinis. At tingi Jordane, ubi nullam admi- rationem non fuſus ſanguis, & aqua fuſa me- retur, rarus homo, qui ferat. Tota Chriſti Paſſio faſciculus viſus eſt Sponſæ, quia in pectore geſtabatur. Puto, ſi minus oculis homi- num patuiſſet, & in occulto geſtaretur, gra- vior Reginæ videretur. Quæ enim tantum faſcem, faſciculum, dixit, quòd eum pubhi- cè oſtentaret, Myrrham in manibus clau- ſam vix ferre potuit, quin exclamaret, manus ſuas plenas amaritudine myrrhæ, quam etiam effluere vel cupiit, vel coëgit; quòd ſcilicèt im- portabilia & nimia videantur, quæ non viden- tur. Manus meæ ſtillaverunt Myrrham. Re- cordemur, rogo vos, Ezechielis: hic volu- men plenum Lamentationibus & Væ cum mandere coœpiſſet, dulce ei viſum eſt. Et co- medi illud, & factum eſt in ore meo ſicut mel dul- ce. Nimirùm, quia videri poterat & Væ, & Dolor, qui manducahatur, dulceſcebat: quod certè volumen, puto, amarum fuit, cùm jam comeſum delituit in viſceribus. Audi Joan- nem non diſpari refectum convivio; ad quem ſic Angelus dixit: Accipe librum, & devora illum, & faciet amaricari ventrem tuum, ſed in ore tuo erit dulce tanquàm mel. Audiſtis? Mel in ore liber dolorum, Fel in ventre. Nimirùm non penitùs latet, quod manditur: at poſtquàm deſcenderit in ventrem, omni- nò non apparet. Hæc tandem ratio eſt, cur mellis exæquet dulcedinem Væ in ore ,„ & fellis ſuperet amaritudinem in alvo. Nimi- rùm non durum eſt pati, cùm videmur: ſed in occulto gravia ſuſtinere graviſſimum eſt. Manducantes nos Librum & vident turbæ, & laudant: quem jam viſceribus infuſam an manducaverimus, nec ſciſcitantur, nec miran- tur. Huc faciunt querimoniæ Sionis, ab Je- remia lugubri ſtylo deſcriptæ: Edificavit in gyro meo, & circumdedit me felle, & labore. Itäne? Tam crudelis Dominus, ut Te un- dique labore ſtiparit ? Aut Tu quæ es, ut nune labore duntaxat torquearis, quæ Davidis filii tui ore clamabas, Prla me, Deus, & tenta me : Ure renes meos, & cor meum? Quid eſt, quòd ſolo felle circumdata tantàùm, non verò potata, vociferaris, quæ ignem provocabas, ad argumentum virtutis tuæ? Nônne eadem Eccleſia es: nénne una Tu Columba es, quæ & in Davide ignem quæris, & quereris per Hieremiam de ſola fellis vicinia? O latibu- lum, ingratum Patientibus theatrum! O um- bras injucundas Dolentibus! O Lucem Poœni- tentiæ obſtetricem! Audi: En cauſam que- relarum. In tenebroſis, inquit, collocavit me; quaſi mortuos ſempiternos. Hæ tenebræ dolo- rem addunt doloribus meis, quia ſubmovent ſpectatorem. Gravis mihi nimiùm accidit, fa- teor, ſolius fellis umbra in tenebris, qui ſuſpira- bam ignitas laminas in luce. Pejor eſt ſine ſpe- ctatore labor, quàm flamma in conſpectu ac- clamantium populorum. Non refugio torreri, ſi videar; laborare non poſſum tenebris cir- cumfuſa. Rursus, inebriavit me abſynthio, cla- mat hic ; quæ in Canticis faſcem grandem Myrrhæ faſcicilum fatebatur. prodigia! Fer- re non po’ ſt in ventre calicem unum abſynthii . quæ ſine re Qaſcem myrrheum geſtat in pe- ctore. Nogros in ſe Sponſa affectus exprimit, poſuitque ipſa in ſe ammorum noſtrorum per- peſſiones, ut ejus ægritudine ſanemur. Ne- que veròô putet aliquis ideò Sponſam itaà lo- qui, quòd Myrrha admota uberibus pel- lem non torqueat; vexet viſcera abſynthium epotatum. Tam enim Abfſynthium, quam Myrrha Sponſæ mortificationem deſignant. Diſcrimen indè oritur, quòd Myrrha in pe- ctore quamvis & amarior & uberior ſpectato- res habeat; verùm ſine admiratore tegitur in viſceribus abſynthium. Undè ait: Vide, Do- Thre mine, quoniam tribulor, conturbatus eſt ven- 20 k ter meus. Num captivæ ærumniſque confectæ Urbis venter tantùm conturbatur? Quid ocu- li? Quid os? Quid manus ? Planè non ſola torquetur alvus, ſed una præ Ccæteris latet, nec in ſuo dolore ſpectatur. Idcircò ego plo- bid 16,. rans, & oculus meus deducens aquas : quia longè factus eſt à me conſolator. Dolet, non tam quòͤd angatur, ſed quòd ſine ſpectatore torqueatur. Elongaſti à me amicum & proximum, plSgs. & notos meos à miſeria, Sponſæ ſimilis, imò ejus interpres mentis David clamat. Miſeria ſtipata plauſoribus Gloria eſt, non miſeria: ærumna eſt, ſi longè ſint proximi. Quid ve- rò eſt, quòd ſuos amicos notos & proximos à ſe longè factos Propheta queritur, cùm nos in calamitatibus eorum maximè fugiamus aſ- pectum, præſentià confundamur. Fac enim damnatum aliquem in carcere detineri, fac ali- uem fortunis omnibus ſpoliatum à patriis finibus exulare: videas iniquiſſimè eos fer- re oculos amicorum. Qui enim ignotis no- ti fiunt, notis ſtudent ignoti eſſe. Quare ergo Propheta in miſeria elongatos à ſe amicos con- queritur. Nimirùm miſeria Davidis à Deo in- ffigebatur, tolerabatur pro Deozab hac cupimus hoſtes elongari, qui irrident; optamus vicinos eſſe proximos & amicos, propoſitique noftri ſocios qui mirantur, & laudant. Fugimus Sæ- cularium oculos, ſi fortè domi mortificatiomi- bus exercemur, Superioris verò vultum deſi- deramus: quòd videlicèt huic probetur vir- tus noſtra, ab illis rideatur. Quòdque vehe- menter admiror: toto Pſalmo octogeſimo ſep- timo David innumeras recenſet à ſe toleratas ærumnas: & tandem in poſtremo verſiculo, in quo oratio augeri debuerat, ſine Teſte hæc ſe pati queritur, elongatéſque à ſe proximos do- let, ſupra omnem dolorem ſuum. Scapulis ſuis obumbrabit tibi, & ſub pennis ejus ſperabis. Pſal. 90. 4· Rara in terris avis Superior, qui alas non ad volatum expandat, ſed ad protectionem ſubjectorum. Alæ ſunt doctrinæ ſublimi⸗ tas, dignitatis celſitudo, opum potentia, ge- neris ſplendor, altitudo ſermonis. His alis quis non magis nititur ſeſe elevare, quàm ſtu⸗ Ner deat obumbrare dejectum? Nimirùm Alæ ad ino volandum factæ videntur, non ad ferendam mni opem jacentibus. Chriſtus verôò longè aliter ſuis uſus eſt pennis. Sapientià, Divinitate, Ser- nhati mone nobis profuit. Ipſe alis hiſce deſcendit & neſeienide coœlo, non in asra evolavit. O monſtra! Quis uns A i Iitaten, Uis, 4 a Innoc P e en dedit. ue iant bus v0 Plume tent a0 t mani chiel, noli ide Porgu⸗ telunti lis Ven e& m Cuntur, Volare, terod alti Luc IH Mnc e Gine mir s, ue Dei ab. Küpeo in Cemittent Gemn in üille ri Memorem eckllt, Uiu Onmnino 6. Amn guin Profteatun oratione Gui cum Curuli, eryi lm Ancilam teb ſu l Pogr ndgage nint 1. ul) neni⸗ 6 n Dnln u dh in, G Mhtut, wrtm t: ) llun r u üln Hun (ktern V A le lniit dant M ,m n n (üln umn enint tnn mn. kea leirent lunm In guüin 6 enmn gur icl e Wakuin Derdhih kodiun tzovn hnalten iomim eu uum⸗ S tend len 1 ſe umn ſuun. . oligioß unquàm crederet prodigium tantum? IpSA uti- non ſzer-. Mur ſanctitate ad deprimendos proximos no- nari ſacr ſtros. Quò magis abundamus pennis, eò longius . recedimus à jacentibus, faſtidimuſque proſtratos. Et in alis tuis (ſicut in manibus) inven- tus eſt ſanguis animarum pauperum, & innocentum. Jer. 2. 34. Divitis Alas miraris evolantium ſupra vulgi humi- noxie. litatem? ſcito plus ſanguinis latére ſub pen- „ nis, quam gloriæ. Rigantur non rarò cruore Dignitas in udigno. innocentum ſuperborum & divitum plumæ. Suſpectas ſemper habeo alas, quas natura non Dieniug dedit. Ut proindè mirum non ſit, ſi manus vS⁶e dicantur ab Hieronymo, quæ alæ dicuntur piliees non in Vvulgata. Quæ enim populo rudi videntur in- admiran. ſtrumenta volandi „ oculatis viris appa- A. rent inſtrumenta prædandi. Ala, quâ Super- bus volat, manus eſt, quæ violat: quôtque ibi plumæ diſponuntur ad evolandum, tot la- tent ad involandum compilandúmque digiti. Et manus hominis ſub pennis eorum, ait Eze- chiel, primo ſuæ viſionis capite. Noli credere, noli fidere homini volanti. Non caret mani- bus, quamvis polleat alis. Solæ Aves manus ver- terunt in alas, illiſque carent, quia non carent his. Verùm homo utrumque ſervat, alas nem- Pèe & manus. Imô manus alarum officio defun- guntur;, quæ involutæ pennis, dùm putantur volare, violare probantur. Ideò enim ſupra cæ- teros altius volat, quia involat. Quia reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ. I uc. 1. 48. Diente⸗: Nunc tandem Virginis modeſtiam in celſitu- H dine miror dignitatis. Miratur illam Bernar- dus, quòd ſe Ancillam dixerit, cùm Mater Dei ab Angelo ſalutetur. Ego verò plus ipſam ſtupeo in domo Eliſabeth Ancillæ ſeſe vocabulo demittentem. Neque enim inauditum eſt, ali- quem in veſtibulo dignitatis ſuæ memorem fuiſſe priſtinæ conditionis. At dignitatis im- memorem eſſe, cùm jam tyrocinium honoris exceſſit, novum eſt, mirum eſt, miraculo par Numilitas omnino eſt. Equidem invenias fortaſſie, qui ir ft. cùm primuùm Conſul renuntiatur „ ſervitutis siluas,, Profiteatur vocabulum in ipſa dignitatis inau- guratione cum Maria. Vix tamen invenmies, qui cum Virgine poſt exactum tempus in Curuli, Vilitatis ſuæ recordetur, noménque Servi Imperii titulis commiſceat. Una Virgo Ancillam ſe & coram Angelo in ipſis digni- tatis ſuæ primordiis, & coram Eliſabeth in ipſo progreſſu honoris faſſla eſt. Nimirum e- tiam Sol umbras retinet grandiores, quo mi- nus diſtat ab exortu. Verùm decreſcunt pau- latim umbræ: & quanquàm noctis filius, ſuæ ità originis in meridie obliviſcitur, ut aut nullas, aut breviſſimas umbras non tam pingat, quàm fingat. Amygdalum ſpecta, cùm primum florem emittit. Vix à foliis flos diſcernitur, brevi tamen concreſcit, obdureſcit, turget, coloratur, ut credere non poſſis ofſeum prodiiſſe nucleum ex molli germine. Matri certè non abſimilis Natus. Is cùm ſe Filium hominis ſæpius no- minaſſet, quandè de ignominiis ſuis loque- batur, eumdem ſervavit titulum, cum ſuum in Majeſtate adventum Diſcipulis nuntiaret. Ethicæ Comment. om. VI. Stromatum, Lib. XIV. 125 Cum ſederit Filius hominis in ſede Majeſtatig Matth. 19. ſiu. Rarus nunc, qui in ſede Majeſtatis Filius 2. hominis dici velit. Virgarum Libertus obli- viſcitur, ſi Dictator valletur Faſcibus. Pluri- mi, poſtquam ſolium ſubiere, genus ab Jove ducunt, nec Filii hominis, ſed Regum ſobo- les, Coœlique ſanguis aut eſſe, aut haberi vo- lunt. Utinamque ſolam nominum demutatio- Erleſtaßti. nem in ſoliis lugeremus! Proh monſtra ! In ip- ei & Reli⸗ ſa faſtidimus Cruce nomen noſtrum, in ipſa Goſ: olim Humilitatis ſchola dediſcimus agnomina no:. ſtræ vilitatis. Quot etiam & Clerici & Coœ- nobitæ erubeſcunt, parentes, patriam, condi- 5 tionem, artémque ſuam profiteri! Scilicèt ti- memus Chriſto videri abſimiles, niſi regium inſ- cribamus titulum Cruci noſtræ. O ſuperbiæ germen fatale! quod vel inter clavos floret, nec Chriſti valet exſiccari cruore, conſummatio- ne conſumi. Fateor, Rex Judæorum dictus eſt Dominus in patibulo: ſed ſplendidi voca- buli author Pilatus fuit. Ad incrementum de- decoris honorifica Regis appellatio eſt affixa Crucifixo Domino, quam tu tibi & adſcribis, & rapis ad mendacem fictiti generis oſtenta- tionem. Quæſo diſcamus aliquando, vel in hu- militate humiles eſſe. Curemus, ne qui à ſu- perbo Mundo viles appellabamur, non nos Chriſtus faſtidiat in Eccleſia, & in Monaſte- rio jactare ſplendida, ſed vana nomina Cæſa- rum;, Principumque. Adjuro vos, ſiliæ Hieruſalem, per ca- Preas, cervéſque camporum, ne ſuſci- 1elis, eque evgilare ſaciatis Dilectam, quoaduſque ipſa velit. Can, 2. 7. Curat Sponſus animarum noſtrarum ſom- Serupulaſi num;, ſed haud nos ſoliciti ſumus „ ne ille excitetur. Vix ſemel eum reperio in Evan- gelio conſopitum, cùm illicò excitatum illum lugeo ab Apoſtolis, qui, ut mari redderetur quies, Præceptoris quietem interturbarunt. Utque mirere magis inhumanitatem noſtram, tunc ſolum Chriſtus requieſcit, cùm nos non turbamur. Dormit dormientibus nobis in- quit Baſilius. Diſcant binc inquietæ ſcrupulo- ſorum exagitatæque Mentes non ſuam dun- taxat, ſed & COhriſti tranquillitatem pericli- tari, dum ſibi importunè prudentes motus cient. Neſcit Chriſtus dormire, ſi vigilas. Le- ctus enim Chriſti Corda Sanctorum ſunt, teſte Ambroſio. Quare, ſi Lectulus quaſſatur, exci- tabitur, qui in eo quieſcebat. In leöbtulo meo Can. 2. 1. Per noäles quæſivi quem diligit anima mea, quæſi- vi illum, & non inveni. O malè- ſana diligen- tia, quid quæris in Lectulo Sponſum, quem ſcis non poſſe dormire, ſi vigiles? Non ille quieſcere poteſt in ſtrato, cùm Te videat extra ſtratum ſolicitam agitari. Cupis eum in lectu- lo requieſcere? redde te lectulo, & dormi. Fa- ciliùs illum reperies, ſi non quæſieris. Qui enim dormiret, Te dormiente, ſurrexit, poſt- quam lectulo ſurrexiſti. Quod ne à me te- merè fingi putes, memineris pulſantis Domini ad januam quieturæ. Etenim vix ſe Sponſa Paxcoydite tunicâà exſpollaverat, ut iret cubitum, cùm ec- ce tibi adeſt Sponſus præ foribus, ut quieſce- Sir, datiz ret. Mira res! vigilare neſcit Sponſus, ſi ani- Jugi⸗ ma requieſcat: hujus quies illi ſomnum con- ciliat. Vix tamen ſurrexit è lectulo, & quidem Peiſe z ut Sponſo aperiret pulſanti, cùm illum abiſſe esde mis⸗ 3 depre- Lætiria — 126 Cant.5.6. deprehendit. Peſulum oftii aperui dilecto meo- at ille declinaverat, atque tranſierat. Credo equidem non declinaret, ſed occluſis intraret foribus, ſi diligentiùs illa placidè obdormiſ- ſet in Domino, quam Domino anxiè ſurrexiſ- ſet. Enimverò qui, recumbante jam animâ, advenerat, ut quieſceret: receſſit, cùm illa ſur- rexit, oſtiâmque reliquit. Ipſe cùm IIla lectu- lum dereliquit. O quietem noſtram concilia- tricem divinæ requietis! O ſomnum Chri- ſti noſtri ſobolem ſommi! Ecquando voces illæ conticeſcent, Exurge, quare obdormis, Domi- ne * Itäne? adjurat ille Filias Jeruſalem, ne Te exſuſcitent, & illum Tu non pateris aliquan- tulàùm requieſcere? O quæ illa Mens eſt, quæ cum Propheta clamet: Ego dormivi, & ſopora- tus ſiim: Ut dormiat aliquando, qui non dormi- tat, dum cuſtodit Iſraëlem vigilantem? At, in- quis, fatetur Sponſa ſe obdormiſſe, nec ideò Sponſum dormiſſe: Ego, ait, dormio, & Cor meum vigilat. Scilicet ſatis profundè ſtertebat, quæ ſe clamabat dormire, & Sponſi vigilias advertebat! Ridendus tuus is ſomnus eſt, 6 Sponſa, quo ab explorandis Dilecti operibus nom impediris. Vigilet neceſſe eſt, qui ſe cla- mat dormire, & qui alium vigilare cognoſcit, profectò non dormit. Ergo Cor tuum ideò vigi- lat, quia Tu, dum dormire te clamas, deprehen- deris non dormire. Deſine illum attendere vigi- lantem, & vigilare deſiſtet. Non te dormire ja- Gtes, ſed dormi, & feliciter Dilectus tuus ob- pei M ſe. dormiſcet. Nimirùm qui pro nobis factus eſt ricordia. homo, non noſtram ſolùm carnem induit, ſed paſſiones quodammodèò noſtras ſuas fecit. Hinc Pyivcmo, eſt, quòd & nobis dormientibus, dormit, &, Supenr Sponsâ vigilante, vigilat, & Samaritanâ ſitien- n te, ſitit; &, Sororibus plorantibus, congemit; ieno. & in Rubo ardet ipſe, cùm Iſraël excoquen- dis lateribus ureretur. Caput meum plenum eſt Can. 5. a. pore, & cincinni mei guttis noctium. Planè, ut ominor, non benè valuit Sponſa, cùm ita Dile- ctus maderet. Ex Sponſæ profectò infirmitate Dilecti caput perfuſum eſt frigidiſſimis guttis noctium. Manus meæ ſtillaverunt Myrrham: & digiti mei pleni Myrrbäâ probatiſimd. Canit eodem planè capite Sponſa. Et hæc cauſa fuit, quare Sponſus guttas noctium ſuſtinuerit. Non enim pati non poterat caput Sponſi, cùm Spon- ſæ manus amaritie complerentur. Ego ſto ad oſtium & pulſo. Apoc. 3. 20. Et tamen, cùm tam frequenter illi aperiam, ud intrat. Equidem nec intrat, nec in- trabit, niſi ex corde tuo exeat mœror. Non 6. enim intrat, ut ploret, ſed ut epuletur. Peſ- Pſ. 43. 25. Pſal. 3. F. Can. y. 2. Ibid. 5. sScrupulſt ha Can. 5. ſulum oſtii mei aperui Dilesto meo: at ille de- clinaverat. Cur tranſüt, qui pulſaverat? Au- Ibid. 5. di: ſurrexi, ut aperirem Dilecto meo: Manus meæ ſtillaverunt Myrrhbam. Horruit Sponſus per oſtium ingredi, cordis amaritudine conta- minatum. Ad illam acceſſerat, quia illam cu- bitum iviſſe cognoverat;, ut ipſa iis verbis fa- Ibid. 3. tetur: Exſpoliavi me tunicâ med. At, cùm ſen- ſit digitos ejus ſtillare Myrrham, quam ſi- ne moœrore requieturam exiſtimaverat, illi- cò ſui eum conſili pœnituit, nec habitare voluit cum Sponſa perlita amaritie, Porrô morem obſerva ſcrupuloſorum, à quibus Sponſus tranſilit: hæc, quæ manus habet plenas & inquinatas Myrrhàâ, ait de ſe: Lavi Jbidem. Pedes meos, quo modo inquinabo illos? O inſa- Oliva nias! Pedes lavit Pulvere vix conſperſos, & Manus non laverat infectas Myrrha. Si fortè pulviſculus hæſerit culpæ leviſſimæ, non eunt cubitum Scrupuloſi, niſi illum excuſſerint, Pe- déſque laverint tum lacrymis, tum confeſſio- ne. At Manus, id eſt, opera amaritudine & moœrore tam plena, quam meritis inania , non modò non abluunt, verùm & conquerun- tur, ſi quid Myrrhæ effluxerit & digitis. Ma- nus meæ ſtillaverunt Myrrham. Utinam omnem effudiſſent Myrrham: profectò tum non receſ- ſiſſet, qui pulſaverat Sponſus. Nota : Cùm queſta eſſet Myrrham & manibus eliquatam, puto hæſit cunctabunda cogitans, num ſcru- pulis aliquantò exonerata, & meliuſculè ſeſe habens occurreret Sponſo. Fortè enim ob- temperare cœperat Ductori ſuo, & liberius agere, cùm Myrrham defeciſſe comprehen- dit. Et profectò exiiſſet in occurſum Dile- cti, niſi reparatam, quæ effluxerat, Myr- rham;, id eſt veteres novis ſcrupulis gemina- tos conſpexiſſet: Undè non priùs acceſſit ad peſſulum, quam dixerit, Et digiti mei pleni Morrhà probatiſſimd. Verùm decepta es: Nam wid. , quæ non aperuiſti Sponſo cùm Myrrha è digi- tis excidiſſet, Sponſo quidem aperies, poſt- quàm digitos novà Myrrhà repleveris, at Sponſum nequaquàm intueberis; qui, ut acceſſerat ad jacentem in lectulo, ità receſſit à mœrente. Mira res. Videas quoſdam Du- Ctoris conſilio aliquid Myrrhæ è& digitis, & paulatim Religionem excutere in operibus ſuis. Cùm, ecce tibi, vix vocem appropin- quantis Sponſi exaudiunt, ſacræque Synaxis dies inſtat, cùm dolere incipiunt ſuis è ma- nibus Myrrham effluxiſſe, & mniſi digitos novâ Myrrhâà infarciant, aperire Sponſo non audent, azymumque recuſant. Tum enimverò cruces iterùm pingunt, tunc caput quatiunt, tunc obvium quemlibet conſu- lunt, tunc verentur opera ſua univerſa, tunc præteritorum ſcelerum fimum revolvunt. O miſerum te! Myrrha iſta, quam congregas, Sponſum excludet. Nam & lotio pedum ef- fecit, ut Sponſa tardius occurreret Sponſo. Lavi, inquit, pedes, quomodò inquinabo illos? O ſtulta! & quare lavaſti pedes, niſi ut Sponſo placeres? Quare ergo, cùm ille pul- ſet, non illicò occurris, ut oſtium reſe- res? Verè amens non amans, quæ, cùm ideò pedes, id eſt affectus expiaverit, ut Sponſum recipere mereretur, excubantem il- lum pulſantémque ante fores cunctatur ad- mittere, ne lotos pedes inquinaret. Uſque adeò ſupra ipſum Sponſum ipſam pedum lo- tionem amamus; ſoliciti, non quomod placeamus obediendo Dilecto noſtro, ſed quo modo tranquillitatem cordis crebrà Confeſſione comparatam ſervemus. Nimi- rùm pedes extergimus, non ut placea- mus Sponſo, ſed ne nobis diſpliceamus: ne turbemur, ad oſtium currimus, non vero ut Chriſto aperiendo ſerviamus. Imaginaru ſceleris pulverem, quo ſtultè agimur, ità devitamus, ut ipſum non vereamur exclu- dere Sponſum, ſi dubitemus futurum, ut nobis pulvis adhæreat. Felicias certè à Myr- rha manus, quàm à pulvere pedes abluiſ- ſet, quæ & aperire Sponſo cunctabatur⸗ cùm lotos pedes contemplaretur; & fruſtraà aperuit, cùm lotis pedibus, ſed inquinatis ma- nibus acceſſit ad oſtium. Plus Deo placerent . opera Ibid. 3. Iha lLat 6 non tit,4 atot in h mann ( hi ſu. u noſtt recel ſmnu. Ceplon ne in. ſn ie P üſeni. Cals to nol Npaie M: & enn geribis i,. Phetiht lnce lo. oanli. loy dre chiels Iicatus tumn er⸗ intis, 0 Golorun tamen, dulcecn mecht, Clverli⸗ Colechin lrchr, Audi: 1 innlun tela, qu nis inw nim IIuder ſelen, 4t Pan ſine Vul mod V traclicit, eſu lbri her n pe librin er mare evhra i uum. li Cennt, hrun,l r, Vl ltn o V0 entatio tus ort⸗ Nullumn Ventte br Dtum, r. D lt Libe nes lrebeit 4 Drel⸗ hoſtquen Mla Ont ann 6 le onts fhue, 1 ghen Ii, Glo t i e ſell U ten e nb, r, Aie, nnnnn n ief⸗ — Stromatum, Lib. XIV. opera ſine mœrore, manus videlicèt ſine Myr- rha, quam ſine pulvere pedes, hoc eſt ſine Labe affectiones. Qui enim reperit in Ange- lis pravitatem, pulverem in vaſis fictilibus non faſtidit. At mœrentem ſervum non admit- tit, qui diſertè teſtatus eſt, ab ſe diligi hilarem datorem. Enimverò Myrrham pati non poteſt in noſtris manibus Sponſus, cujus tornatiles manus tum aureæ deſcribuntur, tum hyacin- Can.4, i, this plenæ perhibentur. Favus diſtillans labia ejus. Proindè non mirum, ſi dulcedo labio- rum ejus miſceri recuſat amaritudini Myrrhæ noſtræ. Denique aſſum piſcem ab Apoſtolis non recepiſſet, ſi non eum favo mellis temperaſſent. Virga tua & bacxçulus tuus ipſa me con- Jolata ſunt. Pſal. 22. 5. guyreéio Rarus ille eſt, qui conſolatur, dùm percutit. mitis, & Franguntur vaſa lutea dum emendantur, & Necrea. deplorandum in modum, ſupra modum, & S.,;‚sſine modo fit peccator peccans, dum à pec- confeſſarii ñsü .. . . . indiſereii. Catis ſævitie nimi inhibetur. Pharmaca vi- tio noſtro nocentius perimunt, quam vene- Diſaetio. na: & abiiſſe videntur in aconita ſucci vul- Sicgerier neribus ſalutares. Duo Libri traditi ſunt Pro- Ezech. 3. Phetis duobus devorandi, alter Ezechieli, alter Apoc. Io. Joanni. Verùm cùm tam ſimili paſti ſint fercu- lo, diverſos pertulere in viſceribus ſenſus. Eze- chielis quidem dulcuere fauces, Joannis ama- ricatus eſt venter. Quéôdque mirere, deſcrip- tum erat in Prophetæ libro, tum foris, tum intus, cum lamentationibus, væ: nulla veròô dolorum mentio in volumine Evangeliſtæ. Et tamen, qui devoravit volumen lamentationum, dulcedinem ſenſit: qui ſine væ volumen co- medit, amaritudine completur. Undè ergo diverſitas tanta: aut undè in Ezechiele fons dulcedinis, in Joanne verô ſcaturigo doloris? Excch., z. audi: Et ecce manus miſſe ad me, in qua erat 9. involutus liber. Puto, quòd tum humana dex- tera, quæ porrigebat volumen;, tum volumi- nis involucrum amaritudinem ſuſtulerunt. Ni- mirùm palliata correctio reprehenſionis ama- ritudinem non habet: nec ſua argui putat ſcelera, qui involutam reprehenſionem vorat. At Joanni non ità accidit. Nam non manum ſine vultu, ſed Angelum ſpectavit, qui non modè volumen non involvit, ſed & apertum tradidit, & proteſtatus eſt, futurum, ut ejus eſu libri venter amaricaretur. Vade, & acci- Apoc. Ie. Pé librum apertum de manu Angeli ſtantis ſu- 8. 9. per mare, & ſuper terram. Accipe librum, & devora illum, & faciet amaricari ventrem tuum. Iſta omnia volumini amaritiem addi- derunt, vultus Angeli, Imperium tenentis li- brum, Liber non porrigendus, ſed accipien- dus, Voluminis expanſio, Amaritiei prædictio. Contra, manus hominis ſine vultu, porre- ctio voluminis, ejuſdem involucrum itaà la- mentationes mitigarunt, ut quamvis conſcrip- tus foris ac intus liber præferret in fronte væ, nullum amaritudinis imprefſerit veſtigium in ventre Prophetæ. Non quid in Libro ſit ſcri- ptum, ſed quâ ratione præbeatur, attenda- tur. Dulceſcit væ Ezechieli, ſine væ amareſ- cit Liber Joanni. Vis ſuaves reddi correctio- nes & lamentationes? manus hominis illas præbeat, ſine vultu. Erubeſcimus enim videri à Prælatis noſtris. Eorum averſamur faciem, poſtquàm deliquimus, & qui manus eorum 12 non refugimus flagellantes, vultum exhor- reſcimus intuentem. Sic Adam ſententiam mortis tulit, qui faciem Dei non tulerat, fu- geratque. Ides tam amarus Joanni viſus eſt liber, quia vultum Angeli illum porrigentis non evaſit. Terremur, confundimur, rubeſci- mus, conſpecto Angelo; cujus comparatione noſtra fiunt deteriora ſcelera. Manus homi- nis placet, quam inhumanam fuiſſe non cre- dimus in infligenda ſententia; faciliuſque ve- niam ab homine ſperamus, quam ab An- gelo, cujus puritas impuros nimium con- terret. Manus, inquam, ſine vultu, ſi re- prehenſionis libellum præbeat, ita peccan- tem arguit, ut ſua nemini patere vitia cre- dat, nec videri ſe putet, qui neminem videt, à quo videatur. Quid involucrum voluminis? Hoc illud tandem eſt, quod amaritudinem tollit à lamentationibus. Ideo Joannis ama- ricatus eſt venter, quia apertum librum juſ- ſus eſt devorare. Vade, & accipe librum aper- tum de manu Angeli. Ideò Ezechielis fau- ces inter væ dulcuere, quia involutum li- brum manus ei præbuit ſine vultu: Et ecce Ezech. 2. manus miſſa ad me, in qua erat involutus liber. 9‧ Nimirùm tegi debet reprehenſio, & involvi pallio conſilu, adeò ut conſulere Tu illi, non exprobrare videaris. Bibat peccator medici- nam, dum muſtum à ſe credit hauriri. Phar- maco curandus eſt æger: ſed ipfa medici- næ amarities curanda eſt, & melle linienda. Joanni non ſolùm apertus oſtenditur liber, ſed inſuper futurum dicitur, ut ejus amareſ- cant viſcera, poſtquam comederit, quem jubetur librum devorare: Devora illum, & faciet amaricari ventrem tuum. tatur humilitas fratris inter aulæ blandi- tias? Avelli debet ab aula. At cur im- Superior peratur illi, ut abeat, quòd nimi rapiatur Prudeni⸗ Principum familiaritate, & non potiùs roga- tur, ut eò proficiſcatur, quò multorum pre- 2 Apoc. 10⸗ Pericli- 2. . cibus adſciſcitur. Si de vitio admonetur, exu- lare ſe credet: ſi, diſſimulatâ correctione, procul deſtinetur, cæteris ſe prælatum gau- debit: sicque ambitioni ejus medeberis, nec illius tranquillitatem conturbabis. Libellus re- covrveckio pudii tradatur, ſed involutus, ſi ejus cupimus prudenr. non amaricari viſcera, dùm vitium ſanatur. Alt erravi: Ezechieli enim quoque expanſus eſt liber. Et ecce manus miſſa ad me, in qua Ezech. 2. erat involutus liber⸗ & expandit illum coram 9. me. Non diffiteor expanſum, ſed involutum aio fuiſſe, cùm primuùm traderetur. Neque enim ſua ità abſcondi peccanti ſcelera volo, ut ea nunquam intelligat. Quis namque emendatio- ni locus foret, ſi ſe neſciret prolapſum? ſed obvolvi primùm liber, paulatimque mox reſi- gnari debet. Specta Davidem à Nathano cor- reptum. Quot involucra, ut adulterii illum & homicidi reum argueret! Reprehendatur, qui lapſus eſt: verum ejus primum com- mendetur virtus, vita dilaudetur. Reus ipſe fiat Cenſor ſui, ut expiet generoſiùs crimen ſuum. Fateor prætereà expanſum librum Eze- chieli, ſed coram illo: Et expandit illum co- lbich, ioe ram me. Nemo dolet de publico ſcelere ſe argui privatim. Non grave eſt, peccatum, quod contra nos eſt, ſemper coram nobis ex- poni. Suſtinere non poſſumus apertum librum omnium oculis patuifle, antequam nobis trade- ꝛcrur: cee: & accipe librum apertum de mann Apoc. . ngeli ſtantis ſuper mare & ſuper terrain. Ro- 8. „ 4 80, 128 go, ecquem latêre poterant, quæ crimina ex- Pænitemie tabant in libello? Itane? non ſuffecit univer- inflicta do- ſæ terræ nuntiare unmius miſelli ſcelera, niſi, SS qui librum apertum geſtabat, in ipſo Maris t. atque Terrarum confinio ſtaret, ne fortè na- vigantes lateret ſcelus, quod habitatores Ter- ræ non potuerant non agnoſcere * Ergo de pri- vato ſcelere itaà reprehendi debeo, ut non ip- ſa modo Religio, in qua lapſus ſum, ſed ſæ- culum, undè, ne laberer, fugi, perlegere de- beat, quidquid incautus admiſi? Aperiatur liber, ſi placet; ſed Angelus vel in Æ quore ſit, vel in Terra duntaxat, qui Actorum meo- rum librum palam geſtat in manibus: ut eru- beſcenti aliquis ſuperſit in orbe locus non eru- beſcendi. Liceat, cum domo pedem effero, non confundi, qui domi oculos attollere, præ ru- bore, non audeo. Denique expanſus eſt coram Ezechiele liber: ſed manus, quæ illum ex- pandit, vultu caruit. Uſque adeò ecculta eſſe debet reprehenſio, ut, ſi fieri poteſt, nec ille videéatur, qui arguit. Ne reprehendentis qui- dem vultum pati debet miſer, deprehenſus in ſcelere. Sic Chriſtus Adulteræ crimina ſcripſit in pulvere, ut, dùm illa impietatem ſuam recognoſcere cogebatur;, Domini vul- tum non videret, quem ſine ingenti pudore aſpicere non potuiſſet, ſi ab eo de ſuo vitæ ſta- tu foret admonita. Correbtio ſecreta. Super contritione filiæ populi mei con- tritus ſum & contriſtatus: ſtupor obtinuit me. Numquid reſina non eſt in Galaad: aut medicus non eſt ibi! Quare igitur non eſt obducta cicatria Pliæ populi mei! Jerem. 8. 21. Conterrueram ante hoc tempus ſcrupulo- ſos recordatione dolorum, quos ſibi parie- bant in corde. Nunc verò non ſibi duntaxat eos nocere deprehendo, ſed & ipſi Deo vul- nera quodammodèò infligere conjicio. O faci- nus! Dolor tuus contriſtat Deum, qui mœrere non poteſt: tuâ ipſe contritione conteritur. Proh Deus immortalis! exareſcant tandem ali- quando lachrymæ iſtæ verè deplorandæ, qui- bus in corde Chriſti dolor proſeminatur. Hac certè de cauſa in horto toto corpore cruore manavit, noſtrarum afflictionum recordatio- ne. Undè factus in agonia dicebat Patri, Tran- Matth.26. ſeat à me calix iſte. Qui enim Crucem optabat, 15. noſtras haſce moleſtias pati non potuit; uſque adeò in noſtris ſcrupulis torquebatur. Ah par- ce, ſi non Tibi, Chriſto ſaltem in tuo mœrore moœreénti. Ergo doles, quòd offenderis, ideò- que illum excrucias, quòd aliquando excrucia- veris? Pœnitentia ſane pozmtenda, ut pla- ceas, cui diſphicuiſti, novo eum dolore confi- cere. Super contritione filiæ populi mei contritus ſum & contriſtatus. Verùm ignoſce, Domine, ſciſ- citanti. Quare, ſi adeò horum contritione con- tereris, non eorum paras vulneribus medicinam, dolori ſolatium, religionem religioni? Quare illos mittis in Galaad? Numquid plagæ eorum cicatricem non vales inducere? Audeo quaſi di- cere, non poteſt. Reſinam, quâ curentur hu- juſmnodi plagæ, collocavit in Galaad, Medi- côſque conſtituit, à quibus niſi curemur, non curabimur. Numquid reſina non eſt in Ga- laad : aut Medicus non eſt ibi? Quaſi dicat: Ernpuloſi. Jer, 8. 21. Oliva . fruſtrà ad me venis Orando, qui à Medico id⸗ tuo non Obediendo recedis. Iſtorum vulne- guos rum medicina, non in Templo conficitur, nut ſed in apotheca Medici tui. Et mihi quidem inag Omnipotentia non deeſt: verùm miraculorum Tim parca, vult, ut reſina, quæ eſt in Galaad, ilet ſola tuis vulneribus paret malagma. Proindè ns, relinque crebras Orationes, & Obedientiam Fyni ſectare. Nam licet ſuper contritione tuàâ con- gven terar, nolo tamen te curare, niſi Obedientiæ jeris. reſinam à Medico cordis tui acceperis. Qua- 1bi . am re igitur non eſt obduéta cicatrix filiæ populi 13. ümn al mei Sugillat hic quoque locus Superiores, quo- Lapßreci. Kr abote rum incurià tot patent antiqua vulnera in po- biendi. N. &, pulo. Rogo, ecquando ſemel acceptum vulnus . anc 108, cicatricem obducet? Num qui cecidit, non c rige 4 tur. adjiciet, ut reſurgat; aut qui aliquando pec- de urcri- ne per cavit, ſemper deſperando peccabit? Numquid minum*- Morten reſina non eſt in Galaad? Reſina, dixit, quo oet vulnus liniatur, non Ferrum, quo putredo ittino reſecetur. Aut medicus non eſt ibi? Medicus pecat re non is eſt, qui ſecat, ſed qui curat, venaâm- reſol que explorat, non incidit. Quare igitur non Aut cur eſt obducta cicatrix filiæ populi mei? Nota ve- ns nu recundiam verbi. Filiæ, inquit, non meæ, ſed n populi mei. Cùm filiam diceret, ſuam dicere riͦ co noluit, qui populum dixit ſuum: ut nos doce- , imtetina ret, quàm cautè abſtinendum ſit ab hiſce voci- N⸗ Eeentes bus, Meæ & Suæ, in vocabulis Fœminarum. Dei 6 ¹ laruin. De Hefit t Sion eſt, ſed ſuam Deus non appellat: & quia Fi- guatd ith fl ne liam dixit, non ſuam, ſed populi ſui filiam nomi- ſee. 4 “ Vel Mor⸗ navit. Frigent voces illæ in ore Sacerdotis, Fi- i nen lia illa mea in Chriſto, mea eſt illa per Evan- Familiari⸗ ech, ite gelium proles. Deus, qui Pater ab univerſis S ilnla etiam à fœminis appellari vult, filiam populi néar-. none ſui, ſuam recuſat Filiam nominare. Nominum ie 4 farmiliaritatem in omnibus timere debemus, iggus, “ horrere verò in Fœmina. Amor meus, mel Heyte Gnni . . 1 wortiis meum, ſi Hieronymo credimus, & ſanctus cna Amor non habet. Filia mea, Soror mea, om- lnſa n niſque hujuſmodi in nominibus teneritudo ſpi- 1 nze nas gignit, quamvis Roſas redoleat. Certè no- an,⸗ mina licut Teſtæ ſunt nuclei. Tamdiu ſervatur n d pudor, quamdiù nomen nimiâ familiaritate non unt, frangitur. en n mio e Quia aſcendit Mors per Jeneſtras no- HM ſtras, ingreſa eſt domus noſtras, diſ- Deſhlis perdere parvulos de fotis, juvenes de im heri, plateis. Jerem. 9. 20. entut ln eſſe Timendum proindè nobis eſt à prædone, cycumßze⸗ züni quamvis obſtructo oſtio. Non enim per ſolam tio. dedin januam intrat, qui furatur, & mactat. Non Mogite, Cen entt ſola proxima peccandi materia nos ſedu- i. en cit, quæ oſtium dici poteſt: ſed intuti ſu⸗ Orras andi⸗ mus, ſi vel feneſtræ pateant. Sat eſt aſpe- mala. be⸗ xiſſe, ut diligas, quamvis in colloquium non P Gdi admiſeris, cujus horres amorem. Itaà repit Co- Endere luber tortuoſus, ut tamen ſubire non dubitet per me entin feneſtras, ſi ſibi ſenſerit januam non patere.- un 1 fate Davidis timoris peſſulo firmatas fores eluſit antin admiſſaà libido per oculos. Clamaverat ille qui- lr lin dem olim ad Dominum: Pone, Domine, uſto- P. 140r ä e AWetient diam ori meo, & oſtium cirecumſtantiæ labiis uire meis. Sed ſerò didicit, non ſoli oſtio inſidiari aß lumal Serpentem, qui feneſtras adrepit: doctus exiti0 4 ure ſuo, amare nos poſſe eos, quos affari non licuit, Nin Goh ſi libuit intueri. Quare oſt à immemor excu- ieur 4 DM bias feneſtris præfecit, iis verbis precatus . Jos meos » Aé pl. u8. 1. e videant Deum exercituum: Averte ocu iantet uur Fitrn 1 Ppostee efex, ut 2fus ACe SErypuleß. Ptn 1i.. rùm aliò referantur Mortis inſidiæ. Mors tanto — videant vanitatem. Quin nec amamus modèͤ;, quos vidimus, ſed & quorum non afſpeximus vultum, tenemur deſiderio, ſi vel ſolà eorum imagine liberiùs aliquantùm ſumus oblectati. Tam ergo proximas, quàm remotas peccandi illecebras cavere debemus, qui Mortem diſci- mus, prætermiſſo oſtio, ingredi per feneſtras. Principum horres Familiaritatem? citò eam ſequêris, ſi quem obvium in itinere ſaluta- veris. Si diſplicet Ambitio, fugito Curulem, quam non ſpectabis, quin eam cupias. Ve- eè& Tenta- labore, tantäque calliditate domum invadit, vones pa. . riat melior Sæculo. & ,cùm nulli nocuiſſe domi legatur, foris pue- ros, juvenes in compitis occidiſſe deprchendi- oaßahe, tur. Certè credideram ego natatura ſangui- ne pavimenta, cùm clanculùm pervidiſſem Mortem ſcandere feneſtras doms. Quid, ro-= go, eſt, quòd Mors, quæ tam impatienter ad- mitti non ſuſtinet per oſtium, domi nulli nocet, necat verò juvenes in plateis. Quare non in via præſtolatur, quos interfectura eſt in triviis? Aut cur ingreditur tanto cum periculo ædes, quas nullius funere turbatura eſt? Nimirùm domum intrat, ut, qui domi ſunt ejus præ- ſentià conſternati, domo exeant; & egrefſos Religion interimat in viis. Novit ipſa ſecuros eſſe ado- perfectto. Tentatio non zimen- ℳ. leſcentes domi, quos intutos ſcit eſſe in plateis. Sperat tamen; ſi ingrediatur, timore ſui adven- tüs indè illos egreſſuros: qui, quemadmodum vel Morte præſente vivent, ſi domi ſubſiſtant, ita brevi expirabunt, ſi ut declinent Mor- tem »lares domümque derelinquent. O Puer inſenſare quò fugis, quidve fugis?: Mortem. Ergône timore dementatus adeò es, ut, quam vVides ad te intraſſe, occluſis licèt valvis, ac- ceſſuram non credas ad te in patentibus viarum divortiis. Scilicèt hoſtis, qui convenit domi clauſum, vagantem per plateas non offendet? Inſania eſt, ejus eluſum iri ſperare inſidias in vis, quam ſenſeris conclave invaſiſſe. LDiſ- cant, qui in Religionis arce Tentationes per- ferunt, non deſcendere è tecto. Nam ſi adeſt Satan in domo Dei, quomodèò graſſabitur in regno ſuo? Et in domo quidem Domini adeſſe poteſt, necare non poteſt, niſi quem fortè, præ tædio & pavore, domus limine proturbarit. De foris & in plateis Mors aggreditur incau- tos. Periméris in Sæculo, qui in Religione tentabaris: Quique Tentatione in domo Dei uſus eſſes ad coronam, Te illa abutetur in pla- teis ad triumphum. Quid ſi ad ſcrupuloſos refera- mus Mortis inſidias? Videntur hi ſibi in domo Obedientiæ Morte circumdari: & peccare ſe credunt, niſi obedientiæ mœnia, quæ Tenta- tio ſcandit, exſcendant. Ut cum omnibus ver- ſer, Obedientia præcepit, nulliuſque diſcri- men cibi præfixit. At periclitatur Pudicitia ignibus obvallata. Erras? Vivit inter flammas, quæ extingueretur in glacie. Periclitabitur in- ter fratres; ſolitaria peribit. Crede mihi, non IIa. sv. 1. Continuò Caſtus, qui Solus. Solitudo florebit ſi- a, veas. cut Lilium, vix vaticinantis Iſaiæ oraculum eſt. Gelle dam. Experientia verò monet, vepres in lſaltibus ca⸗ germinare. Loth pudicus in Sodomis, inter Filias malè ſecurus evigilat, filiarum vir, nepo- Pitemir- tum parens. Eva cùm cecidit, Sola fuit. Solus, ℳ & in ſolario David, cùm in veritate non ſtetit. Nititur ab hominum conſpectu Te Dæmon ab- ducere, non ut non videas, quod cupias, ſed ut vehementis cupias, quod non videris. Irritant vehementiùs non viſa, quam quæ ſunt Stromatum, Lib. XIV. oculis ſubjecta fidehbus. Quàm ſæpè, quod Oculus exploravit, Mens faſtidit; à quo abeſſe Cor neſciebat, dùm aberat. Aurum ubi ra- rum, ibi in pretio. In Peruvia calcatur præz copia. Denique ſcito Mortem domum quidem ingrefſam, ſed non domi enectos, qui domi fuerant, ſed in vis, Non Domo exeas, quòd in illam Mors intrarit. Quid enim tua refert abſit, an adſit Mors, ſi nullum domi inter- ficit, & juvenes jugulat in plateis? Intrat obe- dientiæ domum Mors, non ut inquilinum in- terimat, ſed ut domo pellat, quem in ſolis valet compitis interficre. Dominus regnavit, decorem indutus eſt : Indutus eſt Dominus fortitudi- nem, & præcinxit ſe. Pſ. 92. I. Procul dubio de Domini Incarnatione Pro- pheta vaticinatur. Siquidem Dei Amor tunc tandem ſibi regnare viſus eſt, cùm mortali- bus inſervivit. Ut proptereà, qui vix ſe Deum, Cheiſti Mo ern 1% Deum ev⸗ tuetit da depreſſit. hoc eſt, Ducem exercituum ſubſcribebat, in ſolo humano femore inſcripſit ſeſe Regem Re- gum, & Dominum Dominantium, Verùm: regnaverit Amor Domini cùm ſervivit, forma- que ſervi viſa ſit diligenti imperantis purpura- Quâ veròô ratione induit fortitudinem, cùm ſe carne veſtivit? An fortitudo Caro eſt, præ- ſertim confoſſa vulneribus exarata vibici- bus, detrita colaphis, attrita clavis, dumis coronata, ſuffixa patibulo? Quomodò induit fortitudinem, qui factus homo, vel ſolo Sponſæ capillo & capi potuit & vulnerari? Ergone Deus Sabaoth, adverſum quem ne Aflyriæ quidem Phalanges hiſcere potuerunt, tunc fortis evaſit, cùm oſculo prodi potuit, nec mortem turpiſ- ſinam declinavit? Qui fortitudinem induit, cui & impares ferendo patibulo humeri, & ſuppaæ latroni ſupplicium? Infirmitatibus ve- rius, quaàm fortitudine mihi videtur circumda- tus, qui noſtras ſuſpicere venit infirmitates, & ſuas nobis conferre virtutes. Lapis ille apud Da- nielem, quamdiè Mons fuit, Simulacrum non disjecit. Præciſus eſt, exinanitus, & glarea fa- (tus, & ita protrivit ſtatuam. Exarmari Da- vid debuit, ut Goliam ſuperaret. Sed ſi peni- tùs rem ſcrutari libeat, reperiemus profectè verum Verbum indutum fuiſſe Fortitudine, cùm Carne veſtitum eſt. Etenim cùm terno cin- geretur hoſte Deus, nunquam de iis trium- phum retulit, niſi cùm carnis lorica ſe commu- niit. Mortem, quam non fecerat, quem fece- rat, Mundum, & Dæmonem, quem abegerat, averſabatur in cœlis Deus, debellavit in terris. Et de Morte quidem memini dubium eſt, ſu eam Morte diſſipaſſe. Abactum & Mundo Dæ- monem, à Corde Mundum, poſtquam Dominus in hanc mortalitatis arenam deſcendit, & Scrip- turarum firmatum eſt monumentis, & Evange- liorum teſtimonio confirmatum. Quia ædifica- vit Dominus Sion, & videbitur in majeſtate Jua., Non in urbe Divinitatis ſuæ inædifica- ta, nec facta, ſed per quam facta ſunt omnia: ſed in Sion, quam ædificavit ſibi ex luto, Ma- jeſtas ejus emicuit. Utque in unius lucta hoſtis iſthæc Carnis fortitudo clariùs eluceſcat; Quaàam difficilz Deus pugnam iniit adverſus Mun- di hujus illecebras! Latè per terrarum ſpatia Mundus imperabat: vixque eum Deus ab unius Meſopotamiæ finibus excluſit. In ſolis Judæis Pſ. 1et. 1 I20 Judæis tentavit Mundi principatum evertere: idque labore immodico, & ſatis tenui, inglo- riôque eventu. Spectemus Abraham, in cu- jus adniſus eſt pectore Mundi dominatum ex- tinguere. Educit de Ur Chaldæorum Abra- ham: at cœlum oppignerat, ſuique vadem pa- cti dat ſidera. Quid dico ſidera, terrarum im- perium pollicetur, ut ad contemptum Patriæ hominem cohortetur. Et quidem parcè ex- plicavit triumphum ſuum in illo de profligato Mando. Vix enim uxore illum ſpohiavit, cum illicò eam illi reddendam juſſit. Vix fortunis exuit, cùm ſtatim cumulatiùs eaſdem ingeſſit. Vix abducere eum à cura prædiorum ſategit, cum ei pinguiſſimam terrarum portionem conſigna- vit. Sine hærede eum eſſe cupiit, quò opi- bus parciùs adhæreret: verùm quot illum, quot ſe Deus multiplicibus variiſque fefelliſſe viſus eſt conſilus! Circumciſionem impera- vit: Concubinas induliit: Iſmaélem conceſſit: tandem Centenario hæredem dedit. A quo ut eum avocaret, ſacr'ficium imperat in Mon- te: ita tamen ut ne“ antè fili ab eo repoſ- ceret holocauſtum, quam Umgeniti illum ſui Verbique æterm Parentem fore promit- teret, & intentatum ab Iſaaci jugulo cultrum Eeclef- revocaret. Quæ omnia inchoabat Deus, abſol- ar ſ vebatque, modò inhibens, modèò indulgens, Gneegu. eadem interdicens & largiens, quaſi veritus, ne ſi penitus Mundi ſpem, & blanditias ab amici corde extiparet, animo tandem cade- ret, & mœſtum inter ærumnas experiretur;, quem comitem ſummis promiſſis habebat in expeditione adversas Mundum. Et hæc acta ſunt à Domino, cùm ſud eſſet in Mundum armatus Divinitate. Specta illum nunc in Carne luctantem cum Mundo. Conferamus cum Abrahamo Petroum. Is non modè reli- quit omma, ſed & ſe ipſam crucifigendum of- fert in Monte. Qdaam facilè in Chriſtianorum corle Mandus penitùs ſaperatur! Ad finem ulque vitæ caſsâ hætedum ſpe, abdicatà præ- diorum curâ, contemptà honorum cupiditate, Uxorum ſpretàâ ſorvitute innumeri nilitant Cruci. Nullum Mun i veſtigium in Religio- ſorum domibus. Quibus ſemel pompæ diſpli- cuere, nunquam placent. Specta Domini de Mundo victoriam, in Lege veteri: & men- tior, ſi non triumphabat Mundus, cùm trium- pharetur. Quos enim à Mundi fece ſtude- bat Deus avertere, hos mundamis rebus boniſ- que alliciebat. Nec ipſe Sacerdos, quem unum admittebat Deus in Sancta Sanctorum, ca- rere potuit Mundo. Quot in rationali Gemmæ;, quam diſcolor in veſte ſupellex, quantùm in fronte auri, quantùm metallorum in tintinna- bulis Planè neſcias an Mundi opes ſplendi- dius imperarint, quam in vertice Sacerdotum Domim. Nos quidem his utimur in ſacrifi- ciis Pontificum: ſed ità, ut diu in cavernis ter- ræ litaverimus, pari honore ligneos Calices & aureos, ſeminudos & gemmatos Sacerdotes proſecuti. Imô ſi coli debuit Lex vetus in Arca, coli quodammodò debuit & aurum Arcæ aſperſum. Quin aurum priùs mira- bantur, quam Tabulas: hæ ſiquidem intus latebant, proſtabat illud oculis ammiſque Planditurum. Breviter, Patriarchis ita Pau- pertas ſerebatur, ut Auro ſubindè irrigaretur. Jacobo Patriarchæ inſita calamitas & tempo- ralium contemptus; ſæpiùs ilkum tamen opu- lentum legimus „ quem aliquando paupe- Oliva rem admiramur. Exutus polymitâ Joſeph; verum ne Mundi ſitiret famulatum, pratex- tam ei reddidit Dominus, Putipharis illi com- miſſa familia. Rurſus avocare eum ſatagens à demate illum cinxit Præfecturæ. Sic Jobo *⁵.. ablatæ opes; ſed non diù iis caruit. Ferieban- tur, & illicò ſanabantur antiqui Numinis ado- ratores, quos veluti infantes præceptorum mo- dò faſciis adſtringebat, modò decorum, divitia- rúmque lacte recreabat. At ubi venit plenitu- do temporis, miſſus à Patre Filius ita Mandum protrivit, ut ad illum reverſuros non timeret: quos ad ſe aliquando traduxerat. Ecquando enim neceſſe fuit in animo Franciſci Pau- pertatem divitis temperare ? Quando Ber- nardi reſarcire repudiatas infulas inexpectatâ dignitatis inauguratione? Nunquam eguere di- vitiis, qui ſemel opes abdicarant. Haud neceſſe fuit retinere novà felicitate, quos à patrimo- nio Deus ſevocaverat. Nimirum Verbum ca- ro factum induit fortitudinem, & præcinxit . . . . . Reli ioha Mundo ſemel vinxit compeditum; at brevi dia- eeterfe. ſe. Nulla enim major adbhortatio, ait Tertullia- Vox cperd. nus, ad paupertatem, quàm quod Dominus in nullis divittis invenitur. Proinde meritò for- titudine indutus inducitur Dominus à Da- vide, cùm caro factus exhibetur, ſiquidem in noſtra congreſſus humilitate protrivit Mun- dum, quem in Majeſtate ſua hoſtem verius eſt paſſus quàm vectigalem. Enimverò exem- plum obtinuit, quod non impetrarat impe- rium. Viſus in Pannis Dominus Purpuræ fa- ſtidium facilè perſuaſit. Exemplo itaque uten- dum eſt, non imperio, non legibus, ſi Paſtores ovibus, aut Concionatores auditoribus Mundi odium cupiunt ſuadere. Et in Hieruſalem poteſtas mea. Eccl. 24. 15. Virgo Deipara ubique imperat, ſed ſolium , fixit Hieroſolymis. Porrò Hieruſalem dicta Pacis viſio eos non patitur cives, quos in- quietos furiiſque cernit exagitatos. Sciant proindè Scrupuloſi ab hac urbe exulandum ſibi eſſe, mi exulare cogant & corde ſuo irreli- gioſas id generis impiaſque religiones. O veſa- nia timidorum! quos imprudens religio à Regia Victricis Virginis ablegat. Quid mihi prodeſt conſcientia pura, ſi quèò purior evado; à fon- te longius abſum Puritatis? Malo torquerl ſcrupulo, quam à tanta Virgine exulare. Quid mihi accidere poteſt diſcriminis in Hieru- ſalem, aut quid ſolatii conſequi poſſum pro- cul à Virgine? Neque ſoluùm Pacis viſio Hie- ruſalem, ſed, ut apud Zachariam reperimus, Abſque muro babitabitur Hieruſalem. Uſque zich. adeò Pax colenda eſt incolis Hieroſolymæ, ut murorum quoque ambitus ſit diſſipandus ne vel bellorum propugnaculis Pacis exulta: tio conturbetur. At, inquies, ſine muro ab- ducar in ſervitutem. A quibuſnam? ab ea peccandi illecebra, quæ me totles ſubegit. Neque enim qui exomologeſi maculis animum expiavi, a corde vitiorum radices, quæ al- tias actæ ſunt, eradicavi. Iimeo, ne atutIIo recuſent, quæ ſcelera abolevi. Audi: Quan- PCio tum diſtat Ortus ab Oecidente, longè fecit à nobis iniquitates noſtras. Quid times ab hoſte tam diſſito? Nocere nequeunt tam procul a le- gatæ cupiditates, niſi ad eas Tu acceſſeris . e 2.4. a Ni Cie o deni ſut gvo⸗ 465) inpe E5 lil mura 1us, oe Cruc Pingi in pe porta ehen Utione liſos! ſck . hu⸗ ſencit, , mn nelin 4 zus M. in cord taris, e eum h. oculo, cio tui ſt. u⸗ Cm e Id elt, lgn,f nun lu Gbes ex Te, ſei que ſi Cruces! tuos. N. morantun Cncem in betot in arcuit nicllolus in ig nin ting ſa tunn tin eſe l in konte, Huye h lllix us n ſrg, Mod Hebes Fer. Noll le Deie cidm or licem rehitec Stromatum, piùs illas recolendo. O Te miſerum! Quid conſ- cientiæ evertis domum „ut ſcelus invenias, quod latere credis in pectore. Minùs ab Occi- dente diſtat Ortus, quam à Corde tuo tua ab- ſint Peccata. Quare ergo times in te reſediſſe, quod Dominus tam procul fecit à te? Ergo, ais, ſine muro habitabo in Hieruſalem ſub imperio Virginis? Sine muro, ſed non ſine Ceſtonn doruct⸗ JESVU. Jalvator ponetur in ea murus, & ante- denten Ila. 26. 1. zeiurale. JEsSus in Corde, Murus in Sion. Mu- minlirt rus, inquam, ſit Jksus non Vexillum: hoc üenn eſt, in Mente figatur viriliter, non meticu- et Na losè huc illucque deferatur. Si enim Jxsus ukt Crucifixus Murus eſt, quomodèò nunc in ore pingitur, nunc in fronte ſignatur, nunc ducitur H in pectore, nunc in brachio fingitur? Ergo Wn portatilis Murus eſt IESUS, ut quocumque n Huu avehendus ſit, nulluſque ſit ſenſus qui Ten- uinen tationes incurrat, quin ſtatim muniri debeat dnſein hujus ſeu ſigno „ ſeu nomine. Cur non ſuf- ,A ficit J ESUS inhærens cordi, cùm oculus of- nüfan Zach. 2.5. fendit, quod metuit? Et ego ero ei, ait Domi- ul Dan nus, murus ignis in cireuitu, & in gloria ero in nte wü medio ejus. Audin? In medio tui exiſtens JE- M in sus Murus eſt in circuitu tuo. Tene illum iien 3 in corde, & deſine Crucem ejus quaqua ten- 1 taris, effingere. Non eſt, quòd timeas, ſi eum habes in corde, quamvis non pingas in oculo. Enitendum eſt tibi magis, ut in me- dio tui ſit in gloria, quò in circuitu tuo igneus ſit. Quæ verò gloria Domimi, ſi times vinci, dum ille pugnat pro Te? Porrò ſi igneus Mu- rus eſt, providendum eſt, ne fœnum deſit illi, ligna, ſtipulæque ab pabulum. Gloriam illi va- tteſtnmtle inn N⸗ dhgbuniker autunbe nam ſuppone, ſuppone ſtipulas & feſlucas; quas ex alieno oculo eruiſti: nullus, præter Te;, ſciat, quid in fratre correxeris. Deni- que, ſi Igneus Murus eſt Deus in circuitu tuo, u ul Cruces fruſtra erigis ſupra illum adversus hoſtes tuos. Non benè conveniunt, nec una in ſede morantur Ignis & Crux. Audeo dicere, qui Crucem pertulit in corpore ſuo, averſatur eam in pectore tuo: ideôque fortè murus fit igneus in circuitu tuo, ne Tu audeas anxius & me- ticuloſus levare Crucem, certus abſumptum iri ab igne, qui in circuitu tuo eſt. Non e- nim tanquaàm aqua effuſus eſt in circuitu tuo, ſed tanquam ignis; ne fortè crederes irrigan- dam eſſe Crucis arborem, quam trepidus ſeris in fronte, ſed ſcias exurendam. tut Cnes, eiglis 19. Hunc humiliat, & hunc exaltat: Quia caliæ in manu Domini vin meri, ple- nus mixto. Pſ. 74. 7. Terhamis, Modè tibi Deus favet, modè te negligit. *Tematis E ſpebus tuis hanc deprimit, illam promo- negfaru. vet. Noli timere: ſic itur ad' gloriam : ſic Te Deus ſculpit, ut ſuum videt à Patre in- s N . . 7 . — . ee ciſum ornatumque calicem. Sibi vitæ ſuæ dc⸗ Calicem in exemplar proponit, dam tuum 6 architectatur. Ipſius verò Calix, ut intus ple- nus eſt mixto, dolore ſcilicèt & lætitiâ, ità foris humilitate & gloriàâ diſtinctus eſt. Et cer- ttè, ſi argenteum vas ornare cupias variis or- natiſque figuris, malleo ſcalprôque modè pars una deprimitur, modò pars alia erigitur, ut ſcilicèt, dum fatiſcit, hiatque Vas, promineat in eo ſeu Herculis clava, ſeu enſis Alexandri. Imò ſi rem ſpectes attentias; nulla pars erigitur, ſed aliqua duntaxat deprimitur; cumque tume- Dei curæ ſe permit. tere. Tribulatio vlilis. Lib. XIV. 131 re varias hinc inde figuras cernas in Gutto, illum tundi tantum, premique ſpectabis, dum ſculpitur. Ergo mirum in modum, cùm vi mal- lei, inter artificis manus, dehiſcere metalla duntaxat ſpectentur, ubi ea revulſa à pice ac- ceperis abſoluta, ſubſilire multâàque erumpere in capita miraberis. Itaque cum depreſſionis nullum veſtigium extet in argentea Pixide;, nul- làque ſui parte fatiſcat, pleriſque in locis tur- gens prominénſque, ſpectalum oculis exhibeat jucundiſſimum. Id verò eſt quod & Prophe- ta dixit de Domini Calice, déque ejus Gloria ſcripſere Evangeliſtæ. Calix, inquit, vini meri, Ihid. plenus mixto. Quamquam mixtum dilutum- que ſit, merum tamen ſincerumque vinum pu- tatur. Quis enim neſcit, ſæpiùs a Patre Domi- num humiliatum? tanta tamen nunc ejus appa- ret gloria, ut cùm ignominiæ pertranſierint, Chriſti gloria & prædicetur & duret. Non e- nim quòd faber fuerit vile cenſetur, ſed quòd reſurrexerit, quòd Patris dexteram promeruerit exiſtimatur glorioſum. Idque ne in ſolo capi- te recognoſceremus, cæterorum membrorum ſculpturam contemplemur. Quis cùm Petri re- cordatur, aut Pauh, illos abraſos, perque ur- bes caſos contemnat? Unum eorum decus men- ti objicitur, & nullo humilitatis aut contuſio- nis extante veſtigio, inclyti apparent ubique &ι maximi. Societatis noſtræ incunabulis quid humilius? inter fuſtes, carceres, irriſiones, cen- ſuras, exilia adolevit. Verùm ad invidiam uſ- que cumulatos nos famâ, decoréque Mundus; ſi non amat, ſuſpicit. Ergo hunc humiliat, & hunc exaltat; ut in toto nullum humiliationis cernatur veſtigium, ſed exaltationis ſpecte- tur ubique gloria. Idque, quia Calix in ma- nu Domimi, qui plenus mixto merum nihilo minus vinum propinat ſitientibus gloriam Chri- ſti: qui elaborari nequit ſine tunſione atque preſlura, quibus ità deprimitur, ut tumere cernatur, dum completo opere exenteratiſque Piceis viſceribus ſplendidum ſeulptumque appa- rebit. Quare diſcito neminem perventurum ad Gloriam, niſi patiatur interdùm & tundi, & de- primni. Quod cælaturæ artificium tum Societatis membra, tum ejus capita addiſcerent vellem. Neque enim æquales omnes eſſe debemus: ſi Talents tamen vas iſtud Nomini JEsu ferendo deſli- varin. natum ſculpturà carere nolumus Sculpi non. vwalet argentum, niſi hic quidem comprimatur, ib. illic verò placidè elevetur, ibi ſubſidat, alib: Rel' gini turgeat. Quòd ſi nullum inter nos nec nominis masia vr nec muneris diſcrimen patiemur, argenteum “er= forté Vas erimus, ſed inelaborati metalli, Vas nullis nobilitatum ſignis, nullâque ſculptu- rà cælatum. Meminerint tamen, qui tument ſupra alios, ab iis non deſciſcere, qui ſuâ eos humilitate erexere. Non enim ſtatuæ ſunt, ſed Henor mu. cœlatura: in qua cohæret, quæ tumet, Pars illi, "um. quæ dehiſcit. Superiores verò non mirentur, ſi ſo- Sugenty, là depreſſione Vas non cæletur. Hincerigi debet, 4 Feae. qui indè demittitur. Non omnes æque partes Vaſis tundi debent: alioquin ſculpturæ nulla erit Tiro erer. venuſtas: ſed quod inornatum erat, planumque, ,d 4 planum humiliuſque remanebit, magiſque de- tritum. Modò erigendus in ſpem eſt, modò ab- Correctio, ſterrendus. Miſcenda reprehenſionibus laus, ne Wl ſi pari ratione Vas tundatur, non cælatura, ſed“““. tunſio appareat. Necundum multitudinem dolorum pſ. 93. i9. meorum in corde meo conſolationes tuæ lætificave- Tunt animäa men. Porrô Exechieli liber contradi- tus carminibus lamentationes dilutas continehat. Cum 132 Cum exiret de terra Zgypti, lin- guam, quam non noverat, audivit. Pfſ. So. 4. Tentationibus conturbari cœi, ex quo me Deo devovi. Audio in Religione, quæ in Puſillani: Egypto ne ſomniaveram quidem. Infelix ego mes. homo, quis me liberavit à ſervitute Pharao- nis? Ilbi enim clamabat cor ad Dominum, Tere quod nunc de Domino conqueritur; cumque ſonaret laus in ore peccatoris, nunc conver- ſi ad Deum animi blaſphemiæ tantùm non ſtrident in Deum. Ægyptius factus ſum in Judæa, qui Iſraëlita vixeram in Ægypto. Vi- deor mihi Herodes eſſe, qui JIESUM pello è Palæſtina, quem in Ægypto colueram. Ver- bo, Linguam, quam non noveram, audio. Scis, Tentasie. Undè ſit factum, ut de Ægypto eductus popu- num fons. lus linguam noverit quam non audierat. Attende: Et non audivit populus meus vocem meam: & Irasl non intendit mihi. In eodem prorsùs Pſal- mo. Ideò exaudis vocem venefici incantantis ſapienter inſipienter dementatus, quia, ſicut ſurda Aſpis, aures tuas Dei vocibus obſtru- obediemia NRiſti. Si obedires, non tentarere. Ideò vocem in ſpirina- blaſphemiæ audis, quia obedientiæ vocem non litm. exaudis: cui quia in EÆgypto præſtò eras, ideò ſpiritu blaſphemiæ non vexabaris. Vis aliam noſſe ſcaturiginem picei fluminis? Audi, quid canat David. Is, cùm dixiſſet: Linguam, quam tbid. 9. 5. R— . non noverat, Divertit, ait, ab oneribus dor- Ffam ejus : Manus ejus in cophino ſervierunt. Si neſcis libertate uti, quà te Chriſtus dona- vit, ſi tranſlatus in regnum Filii, ſervitutem Mancipii non dediſcis, ſi exonerato oneribus dor- ſo manus implicas cophino, ſi erutus de pote- ſtate tenebrarum, lucem faſtidis, ſi Cœlum non reſpicis Orco eductus, quid quereris, vo- cem Dei à Te non audiri in Tabernaculis Dei? Manus cur ſerviunt in cophino, poſt- quàm divertit Deus ab oneribus dorſum tuum? Cur ſcelera, quæ in dorſo ferebas, cùm ea patra- bas, præ manibus, præ oculis geſtas, dum in om- ni opere tuo eorum recordatione ad inſaniam uſque, & oſtrum cruciaris à Itane dorſum Deſperati. Deus exoneravit jugo, ut eo manus occupa- rentur? Feliciùs, ut itaà dicam, peccando hu- meri peccatorum onere premebantur, quam manus ſine ſcelere inter opera innocentiæ, eo- rum recordatione inquinantur. Et miraris quòd Deus non Te ſoletur, quando Tu contra ſolatia ejus tuis ſordibus pugnas. Projeciſti poſt tergum tuum omnia peccata mea, is exultans canit, qui è& manibus excutit, quæ Deus à dorſo flagitia dejecit. Alioquin, ſi oculi Domini ſuper Juſtos, & Tu in manibus peccata tua circumfers, quomodò poteſt Deus ea non videre? Qui ha- bet te ante oculos ſuos, non poteſt poſt ſe ha- bere, quæ Tu ante te habes. Projice abs Te, quæ cupis à Deo poſt tergum projici. Lava inter inno- centes Manus tuas, & circumdabis altare victi- marum, non ſcelerum tribunal. Dic cum David: Elegi abjectus eſſe in domo Dei mei: magis quàm bhabitare in tabernaculis peccatorum. Melius e- nim tibi eſt inter ſiridores blaſphemiarum, quas invitus toleras, Dei vocibus erudiri in tabernaculis Juſtorum, quam in ſilentio & va- Ibid, to. nâ ſpe Planditiis Egypti ſeduci. Melior eſt dies una in atriis tuis ſuper millia. Audi, itaque popu- 2.7. lus meus, & conteſtabor te: Iſralël ſi audieris me, Serupuleſt. Lſa. 18. 17. Pſal. 83. II. Oliva non erit in Te Deus recens, neque adorabis J Deum alienum. Ita David ſolatur eum, qui te linguæ, quam non noverat, ſtridore revocaba- l tur in Ægyptum, undeè diſceſſerat. 4 „ (el ukn mw int. tali N gele Et dixi, Domine Deus: Prophetæ dicunt eis, non videbitis gladium, & james non erit in vobis: ſed Pacem veram . . Mtiuini pott dabit vobis in loco iſto. Jer. 14. 13. aole Quouſque Jeremias referebat Domino à Titulasie Prophetis prædictum eſſe Iſraêlitis, futurum Feix. . ut nec gladium ſuſtinerent, nec famem, Do „ mnn minus conticuit: ut verô eos intellexit veram ſine gladio & ſame Pacem populo prophetaſ- i ſe: tunc enimveròôò Jeremiæ vocem intercipiens, 4 i falſitatis redarguit buccinatores quietis. Et di- u xit Dominus ad me: falſi Prophetæ vaticinan- Ibid. 1 n tur in nomine meo. Non miſi eos, & non præcepi eis, neque locutus ſum ad eos: viſionem menda- gne cem, & divinationem fraudulentam & ſeductio- logo nem cordis ſiti prophetant vobis. Neſcio, an dai ardentius locutus ſit alias Dominus. Rogo, nſh cur Agnus, qui coram tondente ſe obmutuit, Knne adeò exarſit in falſis vatibus veræ Pacis? Nimi- 141 0 rùm legem ſuam ruere conſpexit Dominus hàc taeikt evulgatâà doctrinâ, quà Pacem veram arbitramur D Hur wbi non tolli per gladios, ſed ſeri. Væ nobis, ſi ibi dum veram Pacem regnare cenſeremus, undè & fa- Theolei 7e mes exulat & gladius. Qui enim ſuſtinuiſſent non ſini ni. ie Martyres ſqualorem carcerum;, cruciatum fa- ndunui n mis, vulnera gladiorum, ſi, quam moriturus fmen Dominus Apoſtolis ſuis Pacem legaverat, & Elecioßte unimn expirare inter enſes, & florere in viola puta- u. Hln kann viſſent? Mentitur quiſquis Pacem ominatur „zzn. euni ibi, undè abfuturas ealamitates prædixit. Viſio tio anuttir. la dor mendax, fraudulenta divinatio, ſeductio cor- Plagan dis eſt, quæ veram Pacem promittit jis, à J. quibus & famem ſubmovit & gladium. Vera tam l. Pax ſanguine ſeritur, vulneribus alitur, nu- carcer, tritur fietibus, fluctibus tranquillatur, ſana- Ullron tur gladiis, fame paſcitur. Ideò Dominus, Ee pri cùm dixiſſet Apoſtolis. Pax vobis, oſtendit eis we ini manus: ut videlicèt diſcerent adoleviſſe poſt lue 34 Hhinn Neopſ⸗ Paſſionem, quam ipſe pepererat, inter do- netin lorum ſuorum initia atque crepundia. Hinc guzun muan ſu eſt, quòd Apoſtoli, qui mittebantur tanquàm“ r lar el Agni inter Lupos, tantam Pacis copiam cir- P h mi⸗ 4 o cumferebant, ut eâ hoſpitum Ædes impertirent. & Monti⸗ Nee Hinc David tot bellorum exagitatus turbini-icti, e exclltti bus, appetitus inſidiis, periculis exploratus ade 1atlone; Oleæ ſe comparavit, dicens, Ego autem - plal. 5r.3. Polle. cut Oliva fructifera in domo Dei: ut ſcilicèt Ebet, Pacis ſe Symbolo inſigniret, qui calamitatum Pax ondi burert erat notis undequaque conſignatus. Hinc pri- n ſkic ma è naufragio Mundi Ohva prodiit, quæ Perſee. nelo viv delata ad Noë mortales docuit, virere Pacem nime. enlar tunc felicias, cùm infeliciùs in orbe terrarum Antecen ærumnæ graſſari videntur. Sic ex Davide Salo- * mon naſcitur, id eſt Pacificus ex bel igero& nin rumnoſéque prodit parente. Sic Hieruſalem ſrlla⸗ dicta Pacis Viſio quà urbe nulla à gladiis & Pene hoſtium incurſionibus Domini providentis in- docrl tutior. Fiat Pax in Virtute tua, inquit David, pſ ui. 5. An non in otio luxũque noſtro. Virtus, quæ ardua Kan ferat „ Pacem nutrit, non Abundantia » date Nahd otio contabeſcet. At, inquis, David cùm dixi iu . . . . zn⸗- idem- ſet: Fiat Pax in virtute tua: & abundantia, in lbid quit, in turribus tuis. Ità: ſed rum ſunt munimenta, non theatra volupt Denique in Domini ſtabulo Pax canitur, uman omni Turres bello- atum. dreg Metgi i. hrehin nn n ley dr rg Ain n gknen, inskeüte⸗ llnne 8s utiͦ i. Phen Uling * niſiun nen, u ei. Mi Monimns D NVetanabna et. Nenchult Nemm uk: Kell egel olete niur Egän 4„, heibit in; inqulin 4 . lten nn rtli ,d genk l . Zudex in reorum omnis felicitas exulavit. Quanquàm arcanis Jeremiæ verbis majus quoque Sacramentum tegi puto. Quid emim eſt, quòd extremo ſup- plicio Judam Dominus & Iſraëlem affecturus adeò exarſit, cùm intellexit a falſis vatibus Pa- cem eis nuntiatam? An non horum Prophe- tia furori ejus, illormque exterminio mili- quehioni- taſſe videri potuit, quando Pacis vano omine bus non abutatar cavillis. deluſos furor Domini opportuniùs opprimere potuit imparatos. Domine, cur adeò iraſceris, ſi vand ſpe Pacis fallatur populus, Babyloni- co mox gladio exterminandus? Hoc ſit ſup- plicii exordium, ut, quos hoſtis trucidatu- rus eſt, blanditiæ decipientium exarment! O grande Judicibus documentum! Plectendus eſt Iſrael: ſed decipiendus non eſt. Gladio ejus trajicienda ſunt viſcera, ferro membra vincienda, disjicienda machinis mœnia, ſolo domus æqquandæ arietibus, accipitribus ursiſ- que cadavera exponenda: at Mens mendacio falli non debet. Nolo decipi, quos mori volo, Rogo, quâ fronte, quave conſcientia a Ju- dicibus reis venenum in auro propinatur? Cur miſelli ſpe vand evadendi compellumtur fateri crimina vel occulta, vel ne quidem excogita- ta? Cur confitenti exilium promittitur, quem manet laqueus, ſi fateatur? Itàne Pax canitur Jer. 14. 1, ubi patibulum adornatur? MWon videbitis gla- 15: bid. 17. Sap. I.11. dium, & fames non erit in vobis. Ides hæc di- cit Dominus de Prophetis, qui prophetant in no- wine meo, quos ego non miſi: dicentes, Gladius & fames non erit in Terra hacs In gladio & fame conſumentur Frophetæ illi. Et dices ad eos verbum iſtud: Deducant oculi mei (ſive veſtri) lacrymam per noctem & diem, & non taceant, uoniam contritione magnd contrita eſt Virgo fi- lia populi mei, plagâ peſſinũ vebementer. O plaga tumens non circumligata, non fſota oleo, quâ Juſtitia in throno ſuo à ſuis ſatellitibus tam ſæpè confoditur! Non unus luſtrabitur carcer, in quo cavillis ſpebuſque deceptus ca- piſtro mox jugulandus non ingemat, à Judice, ſe, priùs quam à carnifice peremptum? Ergô- ne iniqua Juſtitia eſt, & quæ mendacium in Reo plectit, muneratur in Judice? , quod mentitun, occidit animam ſuam: utinam ani- mam ſuam, & non corpus innocentis. Plaga hæc peſſima eſt, quia Curatorem non habet. A quo enim judicari debent, qui judicant? Neque veròô eſt, quòd piaculum ſuum velo excuſationis obnubant, proclamantes non ali3 ratione à reis confeſſionem criminis extorqueri poſſe. Etenim violari Dei Lex mendacio non debet, ut reo ſupplicium non deſit. Cruciati- bus extrahatur ſcelus, quod latet in corde. Sin ſola id fraus & ſolus dolus educere poſſint malo vivat reus capitis homo, quàm Deus of- fendatur. Nolo ſupplicium, per quod Deus, antequàm reus, læditur. Relinquatur judicio Domini, quem judicare non poſſumus, niſi Dominum contemnamus. Certè Philiſthæus ca- ſtris Iſraëlis exprobrans Domino non placebat. Apertàâ eum tamen acie, & æquo certamine, non occultis inſidiis proſtravit. At Holophernes clam obtruncatus eſt? ſed gladio ſuo. Aliud eſt autem occultè hoſtem petere, aliud reum mendacio ſeducere. Licet vim vi repellere; Mendacem mendacio illaqueare non licet. Ethicæ Comment, Tom. V I, Stromatum Lib. XIV. 133 Glorioſa dicta ſunt de Te, Civitas Dei. Pfſ. 86. 2. Planè civitas refugii es 6 Virgo beata! quæ illum effudiſti, qui factus eſt nobis refugium à tribulatione. Ad te accedo ego, uti Tu ac- ceſſiſti ad Bethlehem urbem David: quæro & ega locum in diverſerio, ſiquidem & mea quoque amima paritura eſt, ſed quem diu par= turivit Spiritum perditionis. Nec mirum, ſi, quem concepit Dæmonem;, hunc pariat. Imô mirum eſt, quòd non naſcitur ille, hoc eſt emittitur ab anima, niſi ex corde reclinetur in fœno. Haud enim exit ab anima, ſi ex auro ei cunæ præparentur. Sola illum extrudit pau- pertas, ſola illum avaritia concipit. Quid, quòd in tam portentoſo animæ fœtu adhuc ni- hilo minùs ab Angelis & Gloria in altiſimis Deo, & in Terra Pax canitur bominibus bonæ voluntatis. Verùm, qui Chriſti ortum æmula- tur in cantu & ſtabulo, Jobi in ſe vota com- Ehriſti Nativi= tas alleg. C onverſie Vera. Renova- tio Piri- tus. Pœniten- tia. Lucz. 14 plere ſolet, de utero tranſlatus ad tumulum. Tunc enim Dæmon ex anima naſcitur, cuùm perit. Et neſcio quomodò, duùm ipſe naſcitur, anima renaſcitur; quæ quamdiù illum parturi- verat, & Dæmonis nidus & ſui ſepulchrum fuerat. Quare natalis Dæmonis animæ vita eſt: mirâque Oratione Cor, dum ſcelus parit, Coe- lo naſcitur, & Mens; quæ ſui noverca fue- rat, ſed parens Dæmonis, cùm illum conce- Perat, ſin fit Mater, & Dæmonis Noverca; quando illum non tam parit, quàm perdit. Er- 30 in funere foœtus vitam parens recipit, in ſuo ortu ſcelus amittit vitam. Congregaverunt omnes, quos invene- runt, malos & bonos. Amice, quomo- do huo intraſti non habens veſtem nup- tialem?! Matth, 22. 10, 12. Ubi ſunt boni & mali, ſi unus duntaxat ſine vefie nuptiali invenitur à Rege? Nimi- rùm in pluribus abundabat iniquitas, ſed uni deerat veſtis. Porrò ubi multitudo eſt, magis Deus, ut ita dicatm, attendit veſitimentum, quam mentem. Latebant vitia in corde: at veſtis, impudentia videlicèt, ſenſuumque ex- teriorum pervicacia proſtabat oculis epulan- tium, perque oculos irrepebat in cor. Minus ſcrutanda eſt, quæ latet, impietas in multitu- dine, ſed nullo modo procacia ferenda eſt. Sine veſte Probitatis ejiciatur Conviva, tole- retur Recumbens ſine Juflitia. Quod umi no- cet Crimen diſſimulari poteſt, quanquam non leve ſit: at, quæcunque in morem veſtis ſoras erupit impudentia, puniatur. Nec ſatis ple- ctitur, ſi ex ipſo non projicitur convivio; ut, qui ſpectavere ſine veſte epulantem, aſpiciant in vinculis tranſgreflorem. Nullum vero ſcan- Modeftia. Scandala & vitia plelcten- da. Se veritas in ſcan- daloſos, Seandala- dalizantibus aptius ſupplicium, quàm vincula, sen per- & exteriores tenebræ: ut videlicèt nec vide- ittendas ri poſſint, nec poſſint ambulare. Quòèd autem ſeverius plecti debeant ſcelera levia; ſed publi- ca, quaàm gravia, ſed occulta, ex Domini præ- cepto intelligimus, quo jubemur ſcandalizan- tem nos pedem, manum, oculos abſcindere, & à nobis procul abjicere. Rogo, cur humani cordis oblitus eſt Deus, quod cùm dixerit ma- larum cogitationum fontem, unde iræ, rixæ, cu- M Piditates r piditates promanant, tamen eruendum non ſuaſit? Quare ergo oculus eruitur, qui videt mulierem, & non eradicatur cor, quod fœ- minam incautè viſam iniquiùs concupiſcit? Itã- ne? peccanti manui non parcitur, & cCordi parcitur inſanienti: hoc non tangitur;, illa præ- ciditur? Nimirùm propalam pes, manus, ocu- li peccant; cumque peccanti plurimum no- ceant, mortaliùs nocent ſpectantibus. Cor de- linquit gravius, ſed clanculum; uniuſque exe- dit innocentiam peccatoris. Eruatur proindè laſciviens oculus, qui, duùm videre fominam conſpieitur, incitamento eſt ad amandum: par- catur cordi, cujus ſcelus ubi naſcitur, ibi mo- ritur. Hac de cauſa crediderim Lepram Domi- num in Lege veteri averſatum ſupra reliquos morbos, non quòd lethalior ſit, ſed quèd in cute virus effundat. Nam quamvis leprofi vi- vamus, moriamur vulnerati ſeu febrientes, quia tamen gliſcit in venis ardor febrium, ex- tra tabernacula non amandatur æger; quia ve- Exempla rÖ ſordet foris in pelle lepràâ perfuſus, relega- wala, tur procul ab Urbibus: ut diſcamus, non at- tendendum in hominibus quàm graviter, ſed quam publicè prævaricentur. Numquàm Spon- ſus læſus eſt corde Sponſæ, ſed ſolo aut crine aut oculo. Nimirùm plus inverecundiâ vultus, plus vano capitis ornamento Chriſtus offendi- tur, quàm corde, mentéque, ut ità dicam, impurà. In capillo, non verò in nervis repoſi- tam habuit Samſon fortitudinem: ut videli- cèt erudiremur, magis quodammodèò nobis eſ- ſe debere cordi capillum, quàm cor: hoc enim ſi odit, ſine aliorum ſcandalo, odit; ille ſi laſcivit, non uni eſt offendiculo, ſed ſpectato- Pſ. 1. 3. res proritat univerſos. Et folium ejus non de- Ruet, & omnia, quæcumque faciet, proſpera- Parva in huntur. Meliùs dixiſſes, Propheta, & radix malo. ejus non areſcet, & omnia proſperabuntur. Regularâ Radix enim fructuum non folia ſunt, ſed ra- e en dix. Ex fibris prod ſolii ris exter- Q X. prodeunt poma, non ex foliis. narum. Falleris. Itaà ſuis in hortis docuere Varro, & Columella: at Deus in horto ſuo radicem fru- Kuum ſitam voluit in foliis. Cupit enim adeò curæ eſſe nobis, quæ oculis intuentium pro- ſtant, ut proſperitatem pomorum magis in fronde, quam in radice, repoſuerit. Propter- eà revireſcens Aaromis Virga in Arca folia pro- tulit, radicem non protulit; ut doceamur, in campo Domini neceſſarias magis eſſe radice, quæ latet, quæ patent frondes. Placuit ſine ra- dice amygdalas & virga naſci, quas naſci noluit Num. 17. ſine gemmis & floribus. Potuiſſent utique fru- tus repentè in arida virga apparere, utque non expectarunt, ut radix in imo virgæ vire- ret, ità poterant gemmas fohâque antecedere. Verùm, qui aureos Cherubim magis ſupra, quàm intra Arcam extare voluit ad exemplum, neglexit radicem, quæ apparere non ſolet in arpore, gemmas turgere juſſit, quæ in corti- ce plantæ proludunt frugibus. Semen eſt Verbum Dei. Luc. 8. I1. Jubes me de Deo loqui cum aulicis, ſæcu- etianmſß, lique hujuſce filiis. Verum & ſermonum & 5 1. “ temporis par jactura id conſequetur. Redeunt erumpat, enim domum, quales ad me venerunt. Fal- Gorrectio leris. Redeunt cum femine Verbi, qui vene- etiam ubi rant non exculti. Nec ideò aruiſſe putandus eſt Fruäctus né Sermo Domini in eorum corde, quòd non rern illicò floreat. Semen eſt Verbum Dei. did la- mris, Zelus non geſſet, Oliva tet, fed tandem erumpit in ſpicam. Non ſur- Vro male. culus, inquam, eſt, ſed ſemen. Surculus enim andas. ſemper creſcit, ſemper viret, ſemper extat in SaFſa- horto; quique eum vel arbori inſevit, vel hu- 7,,,” mo infodit, illius recreatur aſpectu. Verùm aal. Semen evaneſcit ab oculis, occulitur, latet rizas cum diù, corrumpitur, nec tamen perit, ſed ſuo calari- tandem tempore ſurgit & ſepulchro & redivi- bus ba- vum, & multiplex. Noli ſpem abjicere, quèòd eni . ille vitia non abjiciat. Caſtus erit, qui nunc dei 6. impuritatem odiſſe neſcit. Imò, quamvis vi- Leckio ſa- deatur foædiùs prolabi, noli deſperare, ſiqui- "ra, ac dem & grana, poſtquàm corrupta ſunt, her- oreitis beſcunt. Locutus eſt Dominus in ſomniis Pha- gua raoni & Nabuchodonoſor, Regibus impiis: H Ipſi verò non modèò non intellexere Domini licer non vocem, ſed & verborum ejus aut obliti ſunt, Katim aut fuere inſcii. Nihilo minuùs ſuperfluit igni- orcant culus quidam, & ſcintilla tenuis, & quam- quàm ſomniorum, immemor Nabuchus re- cordabatur ſe tamen oblitum. Suffecit oblivio- nis recordatio, ut Prophetas accerſeret, ab eiſque curavit, ut reſtinctum Verbum ſuſcita- retur. Ne meminit quidem effrœnatus adoleſ- cens, quid abs Te audierit, dùm illum ante aliquot annos vel privatim alloquereris, vel publicè de vitio diſſereres in Oratorio. At re- cordatur ſe non recordari, hæret menti excidiſ- ſe ſibi aliquid & mente, quod ſalutare fuerat cùm diceretur. Accurrit tandem ipſe ad Pro- phetantem, ut quæ olim audierat, revocet in memoriam. Ità ſermo tuus, qui obliteratus pu- truerat, ſeminis inſtar, poſtquàm diù latuit, feliciter erumpit, vitiaque faſtidit, quem Tu ſine ſpe frugis non faſtidiſti in lege Domimi eru- dire. Et quoniam de ſommiis illorum Regum ſermo incidit; Quæro, undè ſit factum, ut ſomnia illa tanti facerent Reges, qui vel de die ſomniabant. An ſemel tantùm aut Pharao, aut Babylonius Tyrannus concepere in ſomno ſom- nia? Quare ergo, qui de cæteris ſomniis non curarunt, tanto ſtudio hæc ſibi ſommia expli- canda curaverunt? Nimirùm Verbum Dei, licèt ſomnii velo involvatur, ſomnium non creditur. Emicat vel nube tectus Sol, diém- Corredti que eſſe, etiam obducto Cœlo, cognoſcmus. prudens. .què arida ac virens Planta, ſummàâ hyeme, gerne floribus, frondibſque exutæ in agro conſpi- piriua: ciuntur, humanæ vitæ ſimulacrum. Aruiſſe al- Iu, ſed tera, altera virere deprehenditur à peritis hor- prudeni. torum cultoribus, quanquaàm neutra vireat. Retinet, quæ vivit, in illo foliorum funere, vitæ quandam ſimilitudinem, & in tanta ari- ditatis ſimulatione diſſimulari, quæ latet, in cortice viriditas nequit. Intelligis, credo: No- lo Prophetias texas, loquens cum Regibus. Somniare volunt; loquere ſomnia. Ità tamen ut in ipſo ſomnio vigilia inſit; adeò ut ſuſpi- cari incipiant de oraculo, qui ſomnium ſe vi- diſſe arbitrabantur. Politicis politica propinan- da ſunt: Regibus curioſa: Ruſtica ruſticis, Sed capiatur hamo ſuo, qui Te audit. Qui, duùm dormiret, ſomniaſſe ſe credebat, deprehen- dat, cùm evigilaverit, non ſomniis ſe delu- ſum, ſed viſionibus eruditum in ſomno. Putet Familia- ſe quiſque fabulari, dum tecum confabulatur: vii Non enim, cùm dormimus, Conciones, ſed ſir⸗ Somnmia libenter admittimus. Veràùm ut ille àte ze,n abierit, ſentiat in nugis ſeria ſe percepifle, & in mellito poculo pharmacum ſorbuiſſe. Sermo fuit is fœminæ Thecuitis ad Regem- quæ Abſalonem Davidi reconciliavit, dùm de 8. exte tuti ilf. mum evpn y gegea meut laumi lium de In Ders Uigen fumm,1 NRpſequen Uurim tüm ( minibe Almm himnul ie melig ntur he⸗ nch . (e hi Ole V Miemi Ninird i,... e nis naa nee qo eu R Regmn ge pot Vicori it a k⸗ Davidi Nibus d lrum Cerri tetea n 14l.l. Ouena. un, Miminn nninſt uodam lidem 1ur Pro 1n funda tefe n,S Nin 6 cket it, ltt Verbunlit. GN Un ktei, Nennn A en kakn iett, n inäk legeun isilgugg eſt liun en gini Mat aut Ctenn lunmn! ſionuc un enn , Hionmn ) nn Stromatum, Lib. XIV. 135 exteris loqueretur, ſimultate inter P'arentem & 2.Reg. 4. Liberum diſſimulata. Quod manifeſtiùs quo- que diſcimus, ex conſequenti proximè capite ejuſdem libri, ubi deſcribitur Abſalom blandis verbis Iſraëlis viros alloquutus, quos ſolicita- bat ad defectionem, cùm eis de Judicio atque Juſtitia loqueretur. Adſtiterunt Reges terra, & Principes onvenerunt in unum, adversus Do- minum, & adversàs Chriſtum ejus. Plſ. 2, 2. Perſecutio Si Quid profecere adversuùs Davidem (ſi eo- progeſt. rum eſt vera ſententia, qui Pſalmo Davidem exprimi cenſuere) in unum hi Principes con- Ibid. 7. gregati? Audi: Dominus dixit ad me, Filius meus es Tu, ego hodis genui Te. O felices ca- lamitates, quæ me faciunt ex Filio Terræ Fi- lium Dei. Hodiè, cùm videlicèt de infligen- da mihi nece Reges iniere conſilium, me Deus cooptavit in Filium: quique ab æterno unigenitum generavit in ſplendoribus Sancto- rum, in tempore inter tenebras me genuit Per- Can. S. 14. ſequentium. Aſſmilare capreæ binnulöéque cer- vorum, clamabat ad Verbum Sponſa. Nimi- rùm Cervæ pariunt, obſtetricantibus ſibi ful- minibus & procellis: ideéque Sponſa cupit Aulice hinnulo Redemptorem quam ſimillimum, ut more “ intelligeremus hinnulum Chriſtum eſſe, adeô- ret. que hinnulos cervorum eſſe debere, quicum- que Unigeniti Patris Fratres eſſe peroptant. Dei cure« Nimirùm inter tonitrua ſævientis perſecutio- Rzpe mit- nis naſcuntur, qui non ex voluntate carnis, neque ex voluntate viri, ſed oriuntur ex Deo; à quo David genitus dicitur, cùm adversùs eum Reges ac Dynaſtæ conſpirant Et quidem Regnum Deus detulit non curanti, eumque de poſt fœtantes deſtinavit imperio IIraelis. Victorias illi vel in funda paravit. Sæpiùs edu- xit a laqqueis. Verum filii nomen nunquàm Davidi contulit Deus, niſi cùm eum ab om- nibus deſertum, & inſidiis undequaque val- latum coniſpexit. Ego hbodie genui Te. Id eſt, Cervi inſtar natus es inter fulmina. Ut prop-. terea mirandum non ſit, ſi de ſe diceret: Pſ. ar. 1. Quemadmodum deſiderat Cervus ad fontes aqua- rum, ità deſiderat anima mea ad te, Deus. Nimirùm tanquàm Cervus Deum deſiderabat; qui inſtar Cervi ſe meminerat inter tonitrua quodammodè Spiritualiter generatum. Et quidem non deerant inſignia, quibus ornare- tur Propheta à Numine adoptandus. Poterat in funda ad Deum accedere, ſui triumphi teſte; poterat cum corona Regni ſui: pote- rat cum cithara Pſalmorum conſcia. Quòd ſi libebat animalium tegi pellibus, exuvias cir- cumdare ſibi poterat tum Urſi, tum Leonis à ſe diſcerptorum in eremo. Verùm, rejectis ferarum trophaorumque ſpoliis, Cervi ſimi- litudinem induit, cùm Deo ſe ſiſtere vehe- menter optaret, ratus nulla gratioſiora fore Deo inſignia, quàm quæ & Perſecutionum & Adoptionis teſtes erant. Non enim abjici a Deo ſe poſſe credidit, cùm appareret in ſimi- litudine formâque Cervi, qui ſciebat Deo ſe renatum, in morem hinnuli Cervorum. Spe- rabat, ut, ubi Deus Cervi formam in Pro- pheta contemplaretur, recordatus illicô dolo- rum ærumnarumque, quibus olim eum coho- neſtaverat prærogativâ Filu, ita futurum ut Ethicæ Comment. Tom. VI. flecteretur nunc ad largiendum illi patrimo- nium hæreditatis. In omnibus requiem quæſivi: & in hære- ditate Domini morabor. Eccleſ. 24. 11. Cupiditas planè cœleſtis. Sed attende, quid Zelm a.- conſequatur. Tune præcepit & dixit mihi "imarum Creator omnium, & qui creavit me, requievit e in tabernaculo meo: Et dixit mihi, in Jacob S& Conts⸗ inbabita, & in Iſrazl hæreditare, & in electis platiorem meis mitte radices. Quaſi diceret Deus: Op- meretur. tas in me requieſcere? Fige tentorium in Ja- Ibid. 12. cob: in Iſrael inhabita, ut merearis habitare in Deo. Atrium domus Domini ſalus eſt pro- ximorum; ſi hanc curare neglexeris, in illam non admittéris. Nolo enim in Me quieſcat, qui in Electis me's non requievit. Et dixit mi- bi, inquit, Creator omnium. Quam pulchrè, Zelme a- ut Sponiæ ſe cupienti ſuos commendaret, "νaαα Creatorem ſe omnium proteſtatur! Omnes: . R. creavit, ideéque omnium pariter ſalutem ſi- enaa,. tit. Quédque videtur incredibile, Virgini hoc Matri ſuæ & dixit, & indixit. Mira res: jam in ea requieverat ipſe, qui eam creaverat, & tamen morari eam in ſe non patitur, niſi prius inhabitarit in Jacob. Hinc eſt, quòd concep- Orationis to Verbo, illicò ſeſe contulit ad Cognatam : fes: Z- lus nimirùm ut frueretur eo, quem conceperat, anima's, fruendam ſe offert Eliſabethæ? Ubi ſunt, qui, & Shari- alieni ab Iſrasle, autumant ſibi immorandum Maaimos. in hæreditate Domini? Planè non licebit Ser- vis, quod non licuit Matri. Precata hæc, ut ſibi liceret in Deo morari; reſponſum accipit, ut in Jacob inhabitet. Cui præcepto quàm præſio fuerit, ex textu ipſo diſcimus: Et ſic in ibid. 15. Nion firmata ſum, & in civitate ſanctificata ſi- militer requievi, & in Hieruſalem poteſtas mea, & radicavi in populo bonorificato. Audiſne, quomodò ſe totam in animarum ſalutem impen- derit, quæ in ſolo cupiebat Dilecto requieſce- re? Et quidem radices egit in populo, non perfunctoriè proximorum ſaluti ſtuduit: ut ſuo nos doceret exemplo, animarum ſedulò pro- curandam perfectionem, ſi optamus in Deo noſtro feliciter habitare. Ommnie Gloria Filiaæ Regis ab intus. Pfſ. 44. 15 Ideò Filia, quia intus ejus latitat Gloria: Bena oe- profectè non Regis Filia, ſed Mancipium alrande. Gloriæ futura, ſi Gloriam foras exponeret, 3leria non tam ſpectandam oculis, quàm vanitate “u“. ſpectaculi commaculandam. Nimirùm, qui prohibuit tubà canendum in largitione pecu- niæ, amat Gloriam Filiæ Regis intus abſcondi. Hinc eſt, quòd quamdiù Sponſa intus latitavit, Talen's ad eam Sponſus accurrere ſolitus fuit, à qua re- Lates fugit, dàùm per vicos civitatis, & per plateas Aami- quæreretur. Sic eam dilaudavit, cùm virtutes “te. ſuas ne ipſis quidem filiabus patere voluit. Ni- cut Lilium inter ſpinas, ſic amica mea inter Fi- lias. Ipſas ſubmoveri cupit Filias a ſpectando candore Parentis. Filiæ ſunt, ſed ſpinis arcean- tur. Lilium es; ſed places, niſi, inſtar Roſæ, ſpinas tibi circumdes, quibus a contemplanda pulchritudine virtutis tuæ ipſas Filias propulſes. Nota: non exteros modò, ſed & domeſticos tua neceſſe eſt virtus lateat, ſi Dilecto placere Ma« op- Can. 2., 2. 136 Ibidem. optas. Sicut Lilium inter ſpinas, ſie Amica mea inter Filias. Invenies fortè non raros, qui quan- ti à ſæcularibus fiant non admodum curent: at qui domi inglorius eſſe velit, nec ad ſpectacu- lum candoris ſui Fratres admittat, aut nullus, aut perrarus eſt. O difficile foœzdus Spinarum & Lilü, inter domeſticos præſertim! Unus Deus poſuit tenebras latibulum ſuum, quan- quàm lucem habitet ſplendidiſſimam. Unus Sol fulgere novit, & reſpici recuſat. Idepque forté ex eo paludamentum Matri ſuæ texuit is, qui, Solis inſtar, proceſſit de thalamo ejus. Quam ideò novimus placuiſſe, non tam quòd Virgo, ſed quòd Humilis fuerit, hoc eſt, quia decorem erumpentem Sancétitatis Humilitatis velo involvit. Tantis proptereà credo laudi- bus tabernaculum Salomonis effertur, quòd plenum gemmis pati ſciverit pellibus operiri. Amygdalæ Sacerdotium Aaroni præſignarunt, quòd ipſæ ad documentum hominum medul- lIam ſuaviſſimam duriſſimà obducant teſtà. Vi- de cuncta videntem Oculum. Quot illum membranis natura veſtivit, quaàm denſo cilio- rum ſepſit involucro, quàm expolito palpe- brarum cortice circumdedit! ac ſi Deus hoc elaboraſſet maximè, ut minimè videretur;, qui videt cuncta. Quis crederet? Placet Spon- ſo in oculo Sponſæ aliquid præter oculum. Quæ intrinſecus latet pulchritudo plus allicit Can. 4. 1. Chriſtum, quam quæ foris proſtat. Oculi tui columbarum abſque eo, quod intrinſeeus latet. Ibid. 1r. Quod & apertiùs docet, cum ait ibidem: Fa- vus diſtillans labia tua Sponſa: mel & lac ſub lingua fua. Ac ſi diceret: Delector labiis, non quòd mellea ſint, ſed quòd favo comparentur, ex quo licèt aliquid mellis eliquetur, intus ta- men dulcoris copia ſervatur. Quod ut clariùs noveris, diſcito, minimas mihi magis ſapere guttulas, quæ remanſere ſub lingua, quia minus patent. Video favum in ore; qui ideò placet, quia mel tegit in cera: minùs tamen placet, quia licèt plurimùm ſervet;, diſtillat ta- men aliquid foris: unde & quamvis proſtet in ore labiorum favus, ego, eo neglecto, quod ſub lingua Mel ſupereſt, hoc probo, minoris quidem ponderis, ſed pretii majoris. Licèt enim favo comparari non valeat præ copia, ſu- perare tamen illum poteſt, quia ſub lingua eſt. Denique parcior ſub lingua, quàm in labiis, minor, inquam, eſt;, ſed melior, quia latet. Hac puto de cauſa, cùm odoramenta Sponſæ haud ità dilaudarit Sponfus in floribus, thuris 1bid. 12. admiratur ſuavitatem. Odor veſtimentorum tuo- rum, icut odor thuris. Hortus concluſus, fons JRenatus. Mira res. Hortum appellat Dilectus Sponſam ſuam, cúmque laudaturus efſet odo- rem veſtimentorum ejus, ad thus confugit in Arabiam. An deerant in horto, præſertim Re- ginæ, flores, quorum odoribus fragrantiam veſtium ejus celebraret? Hortus eſt quam lau- dat, & tamen deeſt in horto flos, cui com- paretur odor veſtimentorum ejus, quæriturque inter Arabiæ guttas imago odorum Sponſæ. Odor veſtimentorum tuorum ſicut odor thuris. Domine, quare non dicis, ſicut odor Lilii, aut ſicut odor ſeu Nardi, ſeu Roſæ. Nimirum Sponfo thus olet præ roſis hiliiſque; quòd hæc ſpontè odorem efflent, illud verò ſolis ſuppliciis Arrigss⸗ fragrare cogatur. Roſa paſſim olet; non fragrat ria. thus, niſi fiagret. Ardet, ut oleat, & niſi cru- cietur, tegit intus odorem. Is Deo placet odor, quem ſola tormenta exprimunt. Non benè lbid. Oliva ſemper olet Rofa: at ſemper Deo Thus olet, . quod non ôlet, mſi incendatur & pereat. Vir- 1 tus, quæ ultrò odorem ſuum ingerit, Deo ſœ- tet: placet, quæ ſolius vi ignis ſeu Charitatis n ſeu Zeli odorem emittit ſuum; eum iterum inl compreſſura, ſi fortè flamma urgentis imò u- co⸗ rentis Charitatis remiſerit. Id elucet ex ipſo ſee verborum ordine, ſi attendas. Odor, inquit, Ibidem. ino veſtimentorum tuorum ſicut odor thuris. Hortus mis concluſus, Soror mea Sponſa, hortus concluſus, jet. fons ſignatus. Nota: Hortum nominat, & ta- Religioni tum men de odore locuturus, veſtimenta reſpicit. Si vνααs tor hortus eſt, quare florum in ea magis, quàm ve- "liore, ſali ſtlimentorum odor non laudatur? Nimirùm id wa olet Deo, quod Sponſam tegit. Hortus eſt, a ſed fragrat veſtis: olet, non qui fragrat hortus, zi ſed quæ cooperit, veſtis. Imò in horto mihil tin laudatur, niſi ſola maceria. Hortus concluſus, t hortus concluſus, Joror mea Sponſa. Si noſſe cu- in pis, quid in horto inſit: En fruges. Concluſio inis eſt, ſepes ſunt, murus atque maceria undique . erecta perſtant. Ipſa placet concluſio, ubi tam d multa ſunt, quæ tum oculis, tum palato blan- Ren diantur. In horto concluſio, in fonte ſignacu- Gulr. i lum: hoc eſt, latibulum utrobique, quodque ſpectatores arcet, id unum maximè & primum 15 . laudibus effertur. Maceria in horto, operculum zi in fonte ea denique ſunt, quæ Sponſi præconia mn promerentur. Memineris velim involutas ma- len nus aſperitate pilorum, & pellium operimento gun impetraſſe minori Filio benedictionem à Patre. ugtzrker ke Vox innocentiæ, quæ patuit, parum abfuit, un⸗ quin Filio eriperet felicitatem à ſe coëmptæ iedl Hæreditatis. Non ſufficit Manus, id eſt opera non! deferre Innocentiæ, ut benedicaris, niſi ea diſ- guice ſimulatio Humilitatis peccati horrore obnubat. ſe ke Manus Jacob, ſed quæ manus Eſau videan- Gem tur, merentur à Sene benedici. Unge caput kit cùm jejunas, an non idem eſt ac dicere, ma- Ruyy,de, nus Jacob pilos ſimulent Eſau, ut veęriori ſan- u, Ctiorique lſaaco placeant. Is, non Abrahæ, Derid ſed Dei Filius, quemadmodùm in ſe Verbum 1e hor carne operuit, Innocentiam Peccati habitu Een ve fi texit, Baptiſino Sanctitatem obduxit, ità & Filie! in nobis amat pulchritudinem Cordis colorari omnine pice Vitiorum. Væ nobis, ſi Platonis effatum uur, illud tam ſplendido exceptum theatro comple- ncabat retur, ut nimirùm pellucido cryſtallo Cor ve- 1i l ſtiretur, quò ſecreta hominum paterent; Væ, Vekime inquam, nobis. Neque enim placendi Deo ulqde ſupereſſet in humano corpore ſpes, ſi ne ſen- le ſi ſa quidem amimi latêre poſſent in corde. Non münbs modò non debet cryſtallum ità corda veſtire, ſd in ut denudet, ſed & vallo ipſi coſtarum, car- ur ken niſque, nervorumque munimento ſpiſſior de- Juibes bet lamina ſuperpomi, ut quæ in pectore bo- Ci a na florent uni Deo reſerventur. Hinc Domi- tabat nus viſus Joanni eſt in Apocalypſi zonâ au- Deo l reâ ad mammillas præcinctus: quaſi Apoſto- Recetih lum doceret, uſque adeò occulendas eſſe cor- dis opes, ut munimentum ipſum oflium atque P, nervorum ſupra pectus muniri debeat, abdi- re que zonâ fusà metallo præduro. Imò & ſep- G tem Angeli viſi eidem ſunt præcincéti circa pe- Apoc. Uere ctora zonis aureis. Nimiruùm diffiſi penè ſunt e. placere ſe Deo poſſe, niſi affectus ſuos ita ar n nobis tegerent, ut ipſum operirent pectus el zonis ex auro. Et quidem cùm ornamenta nliin Chriſti Regis ſui minores ipſi Principes æqua- 4 zente re non poſſint, cùm nec candorem capillo- lil lelu rum, nec nives capitis, nec pedis ignes, nec oris enſes ſint imitati, unam cordis zonaln compa- compararunt;, malentes reliquis carere phale- ris, dummodòô eo non carerent ornatu, ſine quo nos Domino careremus. Ut ità dicam, quicquid habebant Angeli patrimonii, totum inſumpfere in coëmenda zona aurea, qu ad documentum noſtrum pectus obvolverent, ſcientes cum ea, Domino, futurum, ut vel inornati placeremus, non placituri vel gem- mis ornati, ſi unum Cor ſine zona non late- ret. Et quidem hanc maximè ob cauſam fac- tum puto, ut Deus cordis ac renum inſpec- tor ſæpiſſimè appelletur in Scripturis; quòd 1 Nd ſcilicèét ea dignetur maximè aſpectu ſuo, 4 . . . t. Hnn quæ hufnanis oculis non exponuntur. Mira- iſegle ri ſatis nequeo, cur Deus Aquis incubarit, n n hen 1 initio creati Mundi. Scio verti id laudi Bap- Hmu ai nnr lat tiſmo, cujus vel ſola imago Deum hoſpitem eſt promerita. Verùm liceat mihi à Baptiſ- mo ad rem meam prærogativam Divinæ ſta- e Macri tionis derivare. Audeo dicere, inſedit Deus Conclihc aquarum abyſſum, non quòd vaſtitas illa tun gurgitum potentiſſima ſit, ſed quòd magni- Gen. I. 2. tudinem ſuam tenebris obduxiſſet. Audi: Et tenebræ erant ſuper faciem abyſt, & Dpiritus . Domini ſerebatur ſiper aquas. Ubi tenebræ, ibi Dominus. Ubi operunentum magnitudi- nis & Virtutis, ibi incubat Deus. Imô ideòô ferebatur ſuper aquas, ut ex illis tenebris quaſi ſubtegmen deduceret, & velum texe- Job. 38.9.: ret ſedi ſuæ. Cam ponerem nubem veſtimen- wum ejus, & caligine illud quaſi pannis infan- tiæ obvolverem. lIdeò, ortâ jam Luce, Deum non legimus aquis innatantem. Foœcundius quidem Mare fuit & piſcibus & reptilibus, iͤhnmnä ſed fertilitate Deum non valuit promereri, 88. quem tenebrarum involucro promeruerat. In- ſedit aquas Deus, non quando fuere fœcun- Pſ. 103.7, dæ, ſed cùm fuere tenebroſæ. Denique Abyſ- Jus, icut veſtimentuin, amictus ejus, inquit David: ut diſcamus, nos nudos malè appare- re Domino, quem abyſſus ipſa conveſtit. Ut- que finem jungamus initio. Omnis gloria ejus Filiæ Regis ab intus, in fimbriis aureis. Ne omninòô externum cultum neglexiſſe credere- tur, qui omnem gloriam intus repoſitam præ- dicabat, ex tanto ornatu fimbrias præ cæte- ris dilaudavit: hoc eſt, quæ reſpici non ſolet veſtimenti ora, ſed calcari, hanc miratur 3 uſque adeò patêre non vult Deus, aſpicique, quæ ſuo dignatur aſpectu. Non in turbine Do- minus qui ſentitur, non in igne qui videtur, ſed in ſibilo auræ tenuis, quæ nullo percipi- tur ſenſu. Latêre vult humanos ſenſus ea, quibus debet ipſe inſidere. Ibi credebatur ſan- ctiùs adeſſe Dominus, ubi rarior adorator in- trabat. Nimirùm Sancta Sanctorum ſanctior Deo locus, quòd ſemel, annis ſingulis, uni Sacerdoti pateſcit. in r M Dbicle,tit mauine kcichnrile i, dan in Fl. 44.15. Propter multitudinem iniquitatis tuxg, & dura peccata tua feci hac tibi. Jerem. 30. 15. Superior tardus ſit Ken „3 ad pœnas. . Clemen. tia. Ibid. Non ſtatim ac peccavit homo, excorian- dus eſt. Imòô nec ſi ſæpius peccavit, inſana- bili plectendus eſt ulcere. Propter multitudi- nem iniquitatis tuæ, inquit: ſed non ſufficit lapſus frequens: & propter dura peccata tua feci bac tibi. Utrumque ſi adſit, vix exeren- dus eſt enſis: horum ſi alterum deſit, ubi poæ- nam inflixeris peccanti, non facies, quod fa- Ethica Comment. Tom. VI. Stromatum Lib. XIV. 7 137 cit Deus. Durum ſcelus, hec eſt obfirmata in crimine mens ſupplicium tc ht in ſe Au- deo dicere: Ne hoc quidem ſ.tis eſt ad inſa- nabile vulnus. Propter multitudinem iniquita- tis tüe, inquit, non Immquitatum tuarum. Numerus & multitudo iniquitatum diverſarum ignoſci poteſt, niſi flagellum extorqueat mul- Kalte titudo iniquitatis, hoc eſt, ſceleris ejuſdem Pα.ι . .. . . e⸗ . C=mpati repetita impietas Labi in multis, non id ut noſ,ie tes⸗ ſæpè eſt, propter quod Dominus irritatur: at or f. ſas- uno frequenter irretiri, id tandem eſt, quod rii mimis Deus ſeverè plectit. duri. In capite libri ſeriptum eſt de me. Plal. Cur tanta dignitas? U facerem voluntatem Ibid. tuam, Deus meus. Obedientia non prima ſo- Obedien- lùm virtus eſt, ſed & te primuin facit in li. is vin⸗ . . . . . . nter Vir⸗ bro vitæ. Et ſanè meritò. Siquidem in libro l Mortis prima eſt Inobedientia, per quam Mors mundum invaſit. Non ergo aut ſapiens inſultare, aut deſperare debet indoctus, cum nec ille primus ſit, niſi Obediat, & iſie ſi Pareat, ultimus eſſe non poſſit. In capite enim Libri ſcriptum eſt de iis, qui faciunt volunta- tem Domini. Nec ipſum redemptionis opus, ſanguiniſque profuſio in Redemptore locum Ppræripere potuit Obedientiæ, quin in capite libri Obediens JESUS, non Redemptor, ſcriberetur. Invoca me in die tribhulationis: eruam 1T0, C. honorificabis me. Pſalm. 49. 16. Non quicumque à Deo vocatur, honorif- Wikula- caturus eſt Deum, ſed is maximè, qui in die io ducir tribulationis & Deum invocaverit, & indè *à Deume à Domino fuerit eductus. Ut enim ligna, ni- ſi decreſcentis Lunæ articulo ſecta fuerint, computreſcunt, & contignationi domuum ap- ta non ſunt: ſic Juſtus, qui lignum eſt plan- tatum ſecus decurſus aquarum, Eccleſiæ ex- ſtruendæ aptus eſſe non poteſt, niſi erutus fuerit & diſſectus à Mundo, in die Tribula- cui con- tionis. Invoca me in die tribulationis: eruam ferendæ. te, & honorificabis me. Sic Abraham Domi- H num honorificavit, ſic David exaltavit Do- on neſor- minum, ſic Tobias, ſic Job Deum extulere, midene quia, in die Tribulationis ſecti ſunt à futuro Tribula- Filio Fabri, Mundique Verbo Architecto. tionem & Specta Paulum: in die, imò in nocte illa herben. Cæcitatis duriſſimæ erutus eſt de Synagoga: perſecutio ideôque tantùm gloriæ divino nomini adjun- arilz. Xit. Specta Petrum. A catenis gradum fecit ad Mundi imperium. Jacob intuere. Crevit in fuga à Fratre, in lucta cum Angelo, in diſ- ſidio cum Laban, in deceptione ſuppoſititiæ Uxoris, in luctu Filn, in Filiæ violatione, in Rachelis funereo partu, in Nepotum benedi- Cctione inviſa, in Filiorum captivitate confic- ta: ut mirum non ſit, ſi tantorum prodigio- rum fuerit parens, qui Mundum ipſum contra ſe armatum expertus penè eſt univerſum. Sum- mus, poſt Abraham, inter Patriarchas Jacob: ſed in die Tribulationis reciſum inficiari non potes. Omnmis illi felicitas in amaritudinem vVerſa eſt. In utero Matris ſolus eſle non poteſt. Pugnat, antequam naſcatur. Vivere neſcie- M 3 bat; Dignitas §. Zacob inter arumnas. N ℳ 138 bat, & luctari compellitur, antè armatus Aulicus quaàam animatus: acies ill matermus uterus, non pro- arma membra, parentis viſcera propugnacu- wotu. la. Miles in utero perſtat, ex utero minor egreditur. Ipſum humanæ calamitatis elogium auxiſſe videtur, quo à Beato Job vita homi- nis Militia ſuper terram appellatur, miles ip- fſe nedùm ſuper Terram incedens, ſed in late- bris uteri recumbens, bellator in ventre. Na- tus Fratris nomen habet infeſtum. A Patre benedictionem non impetrat, miſi dolo. Uxo- rem aliam paciſcitur, aliam ſortitur. Tori ſui Filium patitur canſcium. Modè ergo de- cipitur in Uxore, modèò dehoneſtatur à Fi- lio: ne videlicèt tranquillè in lecto quieſceret, qui non requieverat in utero: ibi Fratris in- ſidiis, hic Nati injurià appetitus. Quid, quòd ne in lapide quidem tranquillitatem nanciſ- citur? Dormire non poteſt, niſi luctetur: Fi- lia egreditur & corrumpitur: Filius exit & venditur: abeunt Filii & captivantur. Dum quærit Filios, amiſit Joſeph: dùm Frumen- ta cupit, Filios deſiderat. Ad extremum, ne quid calamitatis illi deeſſet, Rachel, dum parit, perit; dumque exire in vitam Filium gratulatur, Conjugem de vita abüſſe dolet;, in curmis funus, in ortu mortem, in lætitia dolorem paſſus. Parenti Iſaac tantò ſimihior vitæ merito, quantò fortunæ ludibrio diſſi- milior. Cùm enim in Arca vitam ille occi- dendus repererit, ipſe Conjuge orbatur, cùm Filium excipit. Extulit Rachelem, dum Ben- jaminum ſfuſtulit, cunarum ac feretri uno temporis puncto deſignator. Non ergo mi- rum ſi duodecim Tribuum fundator, ſi Iſraë- litici propagator generis, ſi Regum parens, ſi ſator Chriſti eſt, qui in die tribulationis uſque adeò ſectus & dedolatus fuit, ut ne in benedicétionibus quidem cerere potuerit ſuſpicione doloris, quando & à Patre dolo eam impetravit, & Nepotibus non detulit, quin crederetur erraſſe. Quid de Ignatio So- cietatis Legillatore? Sectus à Deo eſt inter ſectiones cruris, inter anguſtias animi ità di- latatus, ut Magnum nec livor diffiteatur. Non eſt proindè, cur tribulationes ſeu car- nis, ſeu cordis, horreamus, qui vaſa hono- ris inter ardores excoqui didicimus, quique novimus in die tribulationis deſignari à Deo, qui glorificando Deo feliciter inter ærumnas deſtinatur. Gloria in altiſſimis Deo, & in Terra Paæ. Luc. 2. 14. Gleria Non moriens in ligno, ſed reclinatus in Dei ma- ſtabulo has excipit voces Verbum caro factum. Sor ke't. Nimirurn Crux durior, ſed vilius Præſepe eſt: gienis mu 3 Per . nia vilie- Ibi patitur, hic latet. Porrò Gloria Deo cani- tur, non cùm ſanguinem fundit, ſed cùm do- Talenta Ctrinam ſupprimit, pannis membra, membris oνα“aοτâ⅛â ſapienti . . .; Glori pientiam involvens. Hinc diſcimus Gloriam nos Deo daturos, non tam ſi magna fuerimus paſſi, quàm ſi magni merito, parvi eſſe mu- nere patiamur. Bethlehem Calvariam vicit. 74. Non ubi Mundus redimitur, ſed ubi vagit Sa- pientia, ubi Verbum ſilet, ibi non ſilent An- geli ibi Gloria canitur in Altiſſimis Deo. Magis naturæ vires demiramur in eclipſi ſolis, quam in jubare. Tegi poſſe, quod lucere po- teſt, prodigium hoc tandem eſt. Face Solem Oliva nobiliorem digerim, non quèd copioſiori luce ditetur, ſed quòd occumbere noverit, quam- zmlir 4 quàm lucis ei fomenta non deſint. Felix F ax, u m ſi ut lucem Solis æmulatur, ità imitaretur oc- ſular be caſum, ne videlicèt tunc duntaxat lucere deſi- * 4 neret, cùm vivere deſinit. Feliciores facibus Arbores, quæ licèt vivant, funus ſimulant: n ideéque foœcundius germinant primo vere, quia arere non recuſarunt, cùm virerent. E le⸗ quare putatis tam facilè exauditam Annæ ora- tionem in Templo, niſi quia magis corde muhpine quàm labiis Dominum precabatur? Nimirùm b led Oratio, quæ non Oratio, ſed ebrietas æſtimata 1t eſt, nonniſi Samuêlem Filium merebatur: U- do que adeò ea Deus muneratur recta Opera, quæ in cortice putantur non recta. Cùm Da- ye vid ſapientiam ſuam apud Regem Achis inſa- Uhbn nid ſimularet, nobiliſſimum Sacramentorum Elrd Chriſti adumbravit, ut ſcripſit Auguſtinus. Inn Adeò Davidis felicior Sapientia cùm inſanit, duel quam fortitudo cùm triumphat. Sapientia ſa- livis fœdata Euchariſtiam Chriſtum inſtituen- Divi 1 tem deſignat; ſtratus in acie Gigas Chriſtum non colorat. Abſconditus latebat theſaurus in 1 agro, quem Dominus, divenditis margaritis, mercatus eſt. Hinc Angeli alter ad alterum ch l clamabant: Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de de- Can.8. . A In lie Jerto deliciis affluens, innixa ſuper Dilettumn 2 linig (et ſuum * Hoc ſiquidêm mirabantur beatæ Men- E doch tes reperiri ſcilicèt animam, quæ in Deſerto, liue n ubi nullus ſpectator eſt, deliciis affluat, uni hain hierel Sponſo placendi voto. Aſcendere odoriferum lißnr ellſt in Plateis, ubi cuncti nos admirentur, facile v„,. lem eſt: at in Deſerto non jacére, ubi deeſt San- Dei in Ctitati theatrum, ubi nullus Jejunio, Oratio- amor. ni, Scientiæ plauſus excitatur, rarum arduum- bi arer que ſtudium eſt. Ideò Ambroſius monebat Vir- ſithela gines, ut oſtium ità clauderent laudatoribus, tumm quà ſoli Sponſo pateret. Puto enim, quèòd in tem Eremo cultores ſuos largiùs Dominus munere- Akuant tur, quòd uni ſibi ſint ſancti, nullius gloriæ t, Ut cupidi, mirantis vulgi generoſi contemptores. ſer. .Z tit Dav Fugite de medio Babylonis. Jer. 5I. 6. Princizis Alert) . abſtand. Ut adept Si enim Babylone moratus fueris, Iſraêlita Aulafu. inſiu eſſe deſines. Ea ſiquidem mundanarum re- gienda. tr ah rum natura eſt, ut ne aſpici quidem poſſint ſti re uno oculo, quin ambos in ſe convertant. Læ- Can.2.6. It Cor! va ejus ſub capite meo: Ità: Num aliena erit non de dextera à complexu Mundi? Et dextera illius duic amplexabitur me. Securus eſt Mundus, futu- Ain rum ut dexteram occupemus in amplexu ſui, lr, pee ſi ſemel ad ſe traxerit lævam. Ideò non ad- beta ſoe modùm initio curat, quam è noſtris manibus ũ ke⸗ circa ſe implicemus, nequaquaàm dubius utrà- que circumdatum iri vanitates ſuas, ſi vel una eis adhæſerit. Ideò lævam primuùm capiti ſu- Religioſus Ullrnn perponi ſuo cupit, ut dexteram infra ſe no- in aule. 65. ſtram mox gratuletur implicari. Cave, quiſ⸗ quis lævam extendis vel ſupra verticem Mun- ⸗ N. di, ſiquidem citò dexteram infra ejuſdem cru- S “« ra miraberis mancipatam. Incipimus Primorum Pir 1 ſalutationes pati, Servorum ſuturi & aſſeclæ ſi n & cupidi. Videas hominem vix ſuo dignatum: W . alloquio Principem, vix rogatum accedere, R vix raptum trahi, paulatim ita Aulæ blandi- nne tiis faſcinari, ut, qui ad Conſulem, vix rogatus Nurnen intrabat; Capitolium, Ædéſque Neronis au- Nn reas pertæſus; roget poſteà Quæſtorem, ne ſe 3 8 lateritià domo excludat. Nimirùm Læva tua daer ſi requieſcat, vel precibus adducta, ſupra au- reum Kuc⸗ reum Aulæ Caput, citò immiſſa dextera pe- Eeamilia- des amplexabitur luteos Babylonicæ ſtatuæ. O ritas cum prodigia! Initio Læva Caput tangere dedigna- ſæenlari- batur! mox dextera ſpontè amplexatur, ne- ua. dum tangit, infima membra, ipſäque crura olim capitis non expetiti. Quod verò de Au- la fripſimus, dicam de gloriolæ ſtudio, de ambitione ſtudiorum, de loquendi deſiderio, de cupiditate recularum, déque iis, quas cum faſtidiveris tuæ converſionis initio, diliges de- Parvs in indè, ſi paulatim afſueveris illis. Eva lignum malo, ne quidem viderat primum: Ut oculos conver- tit ad illud, citò extendit & déxteram: & de quo loqui non dubitavit, ex eo auſa eſt po- mum decerpere. Neque verò mirum eſt, ſi Sponſam Mundum imitari dixerimus in ample- xibus, quando Diabolum uſum Scripturis hor- remus, cum Dominum in eremo tentaret. Tranſtulimus enim ad illum Scripturæ dicta, quæ niſus eſt ipſe ad Chriſtum ſtultè transferre. Divitiæ ſi afſuant, nolite cor apponere. Pfſ. 6I. 10. Intentio Et ſcientiæ ſi affluant, apponine debet Cor? recta. an liceat in Sapientia, quod in auro non li- deientis cet? Video enim pecuniarum contemptores Hue Biri doctrinam neſcire contemnere: quique Mun- Spiriua- dum nihili fecere, in una Sapientia non ſa- lia kudis Pienter Cor figunt. Equidem, ut quod ſentio preferan- ediſleram: Æquè aurea ac plumbea lamina zur. Solem nobis ſubducit, nec minus charitatem Dei imminuit amor Sapientiæ, quam Auri amor. Proindè norit Domini famulus æquè ſi- bi avertendum Cor à ſcientia & ab opibus, ſi theſaurum ſuum Chriſtum eſſe exoptat. Ve- ruùm myſtica hæc interpretatio: jam germanio- rem Prophetæ ſenſum explicemus. Divitiæ ſi aftuant, nolite Cor apponere. Chriſtus futurum ait, ut ibi Cor ſit, ubi fuerit Theſaurus no- ſter. Quâ ergo ratione opibus apponi cor ve- tat David, ſi Chriſtus Theſauro hæſurum Cor aſſerit? Certè David diffiſus eſt fieri poſſe, ut adeptis Divitiis Cor non apponatur: tan- tùm ſuaſit, ut nullo labore conquiſitis, ſed ul- trò affluentibus gazis Cor non hæreat. Fru- ſtra proinde opes quærit, futurum ſperans;, ut Cor iis non adhæreat: ſiquidem Propheta non de conquiſitis, ſed de confluentibus opi- bus id ſperavit. Quare certò ſibi perſuadeant Avari incredibile factu eſſe, ut, quæ quærun- tur, pecuniæ non amentur, cùm vix id Pro- pheta ſperaverit de opibus, quæ nobis negle- ctæ nec optatæ proveniunt. Holocauſta medullata offeram tibi. Pſal. 65. 14. Jona oc= a e- Non pinguia, ſed medullata. Proſtat pin- guedo, medulla latet. Deus autem illud re- ſpicit in victimis, quod ab hominibus non re- ſpicitur. Eluxit id in ſacrificiis Abelis & Cain. Utriuſque oblatio aliquid habuit, quod vi- deretur. At Deus illud vidit, quod videri non poterat. Neque erim aliquid cauſæ erat, quare Abehis reſpiceret victimam, oblatio- nem verò Cain non reſpiceret. Quod ergo Deo placuit in Abelis ſacrificio, non caro pe- cudum fuit quæ videbatur, ſed quòͤd ex pri- mogenitis paraſſet ſacrificium, quæ ſanèe pie- Stromatum, Lib. XIV. 139 tas Viri ſanctiſſimi non videbatur. Caro ar- mentorum videri potuit à Cain; an veroò ex primogenitis fuerit, vix uni patuit Deo; qui etiam reſpexit Deus ad Abel & ad munera ejus, Intentis ad Cain autem & ad munera illius non reſpe- recta. xit. Totum enim, quod Cain obtulit, vide- batur: Deus autem victimam non magni du- cit, niſi aliquid ſubſit, quod reliquorum ocu- lis minimè pervium, ſibi uni reſervetur. Ex Dan. I07 die primo, quo poſuiſti cor tuum ad intelligen - ² dum, ut te affigeres in conſpettu Dei tui, exau- dita ſunt verba tua. Qur exauditus Daniel? Non quia ſe afflixit, ſed quia in conſpectu Do- mini, & clanculum afflixit ſe. Abſterget Deus Apoc., 126 omnem lachrymam ab oculis eorrum, Sanctorum *½. ſcilicèt, ſcripſit in Apocalypſi Joannes. At Jeremiæ teſtimonio; Lacrymæ Sanctorum ſi profuſæ ſunt, genas occupant, non pupillas. Et Lacrymæ ejus in maxillis ejus. Naſcitur ex Thren. 1. oculis lacryma, ſed haud moratur in oculo, 4. defluens illicè in maxillas. Quare erge Deus abſterſurus lacrymas non eas in genis, ſed in oculis tergit? Nimirùm non quæ foras erupe- runt, ſed quæ intra oculos ſeſe ſervafunt lacry- mæ, Deo ſunt pretioſæ. Quæ videri potuerunt in genis, receperunt mercedem aliquam ab hominibus: at, quæ latuerunt in oculis, Deum merentur fœneratorem. Oculi mi columbarum, Can 4. t. abſque eo quod intrinſecus latet. Columba ge- mit: ſed in oculis Columbarum, qui intus la, tet gemitus, is placet. Gignum magnum in cœ Apoc. I2. lo, Mulier amitla Sole. Et tibi quidem pla- 1. cet in Fœmina Lux, ſed Deo placent in Lu- ce Tenebræ. Siquidem amicta Sole reſpici non poteſt, ſicut nec Sol ipſe poteſt videri. Et hoc ſignum magnum in Cœlo eſt, cùm ità fulgemus virtutum radiis, ut Lux ipſa oculos fuget ſpectatorum. Emitte lucem tuam, & veritatem tuam: ipſa me deduxerunt, & ad- duxerunt in Montem ſanctum tuum. Pſalm. 42. 3. Non vincula, ſed radii traxere Prophetam 2ela- in juga Montium. Erravi: non traxere, ſed ſuavis ſits deduxere: ut intelligas non modè mitem eſſe Dominum, dum funes parat ex radiis, ſed Correctis mitiſſimum, cùm eum, quem trahere præcep- itu. to poſſet, blandè & honorificè deducit. Diſ- Sorerios rumpamus proindè vincula eorum, qui in- benoret conſultè providi, illaqueant animas, dum eas eionor. ſtudent in libertatem filiorum Dei vocare. Sua- „mesggac. vis, & mitis, & multæ miſericordiæ Deus eſt, qui vincula nectat, ex Luce: nec catenarum contentus mollitudine ipſum, quem luce vin- xit, non trahit, ſed deducit. Non ſecundum Jerem. Pactum quod pepigi oum Patribus veſtris in die, 31. 32. quâ apprehendi manum eorum, ut educerem eos de terra Egypti. Nota: Sat videbatur ferreas exſolviſſe catenas ſervientium: poterântque co- gi, ut poſt plagas decem imhpiis inflickas exce- derent Ægypto. Nihilo minas Deus minus ſi- bi feciſſe videbatur, niſi manum eorum appre- henderet, quò blandius nube, luce, mannâ; trophæis per eremum ducerentur. Pactum 140 Paötum quod irritum fecerunt, & ego dominatus ſum eorum. Jerem. 3 1. 32. Amore Pro, Et ego dominatus ſum eorum, LXX. du i, non verterunt, Ego neglexi éos. Nimirùm negligit ee illum Deus, in quem cogitur, præ inobe- tia dientia, dominari. Abnuit Deus eos ſervos prompta. appellare, quorum compellitur eſſe Dominus. volunia. Niſi injuſſi impleamus, quæ legis ſunt, ſer- ria. vi Dei vix eſſe poſſumus. Non vult dominari in iis, quorum vult eſſe Dominus. Siquidem quos non regit, niſi dominium exerceat, fe- rendo leges, irrogando ſupplicia, compedes præparando, hos deſpicit, nec ſuis adnumerat. IIh Deo chari ſunt, qui imperium ejus non exſpectant, ut pareant. Servus Dei non es, ſi is tuus eſſe creditur Dominus. Neceſſe eſt, ut Tu illi ſervire, non ille Tibi imperare pu- tetur. Semen Abraham Servi ejus. Ita: ſed ip- ſe appellatur Deus Abraham, Deus Iſaac & Deus Jacob, non verò Dominus. Obedire nos Ibid. 53. Vult, ſed imperare ipſe non vult. Dabo legem meam in viſceribus eorum, & in corde eorum ſcri- bam eam: & ero eis in Deum, & ipſi erunt mi- hi in populum. Didicerat Deus ſine lege ſibi po- pulos non ſervituros. Ne tamen videretur im- peraſſe, quæ illos implere volebat, legem occul- tat in eorum corde: ut & legis opera videren- tur, & operum præceptum vix appareret. Enimverò Deus non tam ſe coli gaudet, quam Pſ. 49.24. ſpontaneo exultat in cultu. Sacrificium laudis honorificabit me. Etiam Mundus ſecuribus gla- diiſque Obedientiam extorquet. Unus ultrèô Deus amari debet. Reſpexit humilitatem ancillæ ſuæ. Luc. 1. 48. Humili- Non mirum ſi reſpexit humilitatem Ancil- tas. læ, quæ humilitatem in Filio videtur quodam- Bona o- modè præ cæteris dotibus dilexiſſe. Quam ve- ealtanda. rò humilitatem reſpexit in Virgine, quàm ve- ròô adamavit in Chriſto! Inſipientiam meam profiteor: Nihil forté æquè Deo placuit in Maria, quàm deſponſatio cum Joſepho. O virtus rarò æmulatore miranda! Virginitatem voviſſe, & ſervaturam; Viro jungi non recu- ſare! ut videlicèt extimo nuptiarum velo gem- mam pudoris obnuberet, cujus ſplendor tum clarius eluxit Deo, cuùm lucere deſüt ante Ho- mines. Carere Viro, & Virginis nomine non carere, durum fortè voluptati, ſed gloriæ ſua- Talenta Ve onus. At fructibus Matrimonii carituram lateant. deſponſari, grave jugum. Nimirùm, quæ Pu- Aulicus dorem ſervatura nupſit, utroque carere fructu non pro- ſtatuit, & glorià Virginitatis, & voluptate motus. .. X . —. 3 . . Connubii. Ideò in Virgine;, ſuà dixerim pace, nihil plus admiror, quàm tantum Pudoris ju- bar potuiſſe Matrimoni turbine inumbrare. Hanc humilitatem in Ancilla & reſpexit Deus & muneratus eſt. Vix enim deſponſata Vi- ro eſt, cùm Virum natum non ex volunta- te Viri, ſed ex privilegio Dei Virgo circum- dedit; miro modo efferente Deo Puellæ hu- mwilitatem, ut fſcilicèt in occulto non careret Filio, & careret Viro, quæ palam & viro non Religions carebat, cùm careret marito. Quam quidem wunia humilitatem non minus in Filio amavit Deus, wilierag. quam in Matre. Siquidem vix humiliatum Oliva Chriſtum conſpicies, quin illicò gloriâ videas Olorie circumfuſum. Vagit in præſepio: ied ſilentium vane ejus Angelicis in terra vocibus, novi in Coe- ntemp- lo ſideris exortu Pater prædicavit. Pauper ap- le, paret in pannis: ſed aurum Reges obtulere. Impotens videtur, dum in Ægyptur fugit. At non timuiſle Herodem, ſed obediſſe Deo lapſa per Ægyptum delubra teftata ſunt. Quem enim timuere 5Ægyptiorum Dii, terrere non potuit Tyrannus Galilzæ. Circumciditur, ut peccator; ſed inter vulnera Salvatoris vo- cabulum ſortitur. Baptizatur ut ſordidus in Jërdane, ſed Filius Dei nuntiatur & Cœlo. Tentatur ut homo; ſed illi ut Deo Angeli fa- mulantur. Contriftatur in horto, ſed Angelus labitur confortans eum. Ofculo proditur ut imprudens; ſed potentiſſimus in Satellitum conſternatione caſuque declaratur. Negatur à Petro; ied ſtatim pœnitentis uberrimæ lacry- mæ eum Deum teſtantur. Tacet coram Pila- to, ſed pro illo & Præſes ad populum, & ad Præſidem uxor loquitur. Exit cum Cruce; ſed fœminarum fletu innocens probatur. Reus agitur in patibulum; ſed patibulo Rex inſcri- bitur. Derelictus à Deo videtur in Cruce; ſed elementorum terror Deum vel morientem pro- feſſus eſt. Feritur, ſed ſanat. Sepelitur, ſed reſurgit. Breviter; tunc cùm infirmior, miſe- rior, & quaſi iniquus apparere cùm ſtatuit ex humilitate, elevatum à Deo eſt ſolium gloriæ ejus. Diſcamus & nos contenti aliquando eſſe noſtræ Juſtitiæ obſcurari lucem, nomen ſœda- ri. Plecteris innocens tanquaàm reus? noli time- re: qui Filium exaltavit humiliatum, Servum eriget oppreſſum. Ergo vel nos bona noſtra abſcondamus, vel ab aliis defodi patiamur; ſe- curi non diù latère poſſe Virtutem, quæ Deo eò patet magis, quò homines magis latet. Converte Domine captivitatem noſtram ſicut Torrens in auſtro. Pſ. 125. 5. Quæ te ecſtaſis extra te rapuit, 6 David? Larß hr. De Captivitate loqueris, & ſolo Auſtro vis nane catenas ſolvi, ac nives eliquari? Ità eſt: ferrea gen, . quoque vincula ſolo liqueſcent Auſtro, ſi fla a. verit. Quòô abiere, qui ſtatim ac filiam ali- Corrdſio uam Abrahæ duriùs alligatam conſpexerint, mis. illicò Gordios ſuſpicati nodos oraculi ſortem, præceptum videlicèt remittendi peccata, aſpe- ritate ferri eludunt veriùs, quam implent. Non ſolam ſolvit glaciem tepidioris animæ, ſed & ferreas eliquat catenas blanditus cordi Auſter Iceleribus captivati. Magna; mihi crede, vis Auſtri eſt: Navim impellit in æquore, Aro- mata ſolvit in horto, in prævaricantis animo Compedes Vinculâque liquefacit. Reſpexit Insos Petrum, qui jam obriguerat in Petram, & lapideum cor ſolo aſpectu eliquavit in la- crymas. Sufficit reſpectus corrigentis oculi a ciendas lacrymas ex oculis peccatoris. In convertendo Dominus captivitatem Sion, faäcti ſumus ſicut conſolati. Tuno repletum eſt gaudio os noſtrum. Pf. 125. I. Qui diù annonæ caritate laborarunt, ut pri- ete. mùm epulæ apponuntur, ità ſe iis ingurgitant, ut ipſas videantur patinas voratüri. Rune Ve rui AAe . Ni⸗ g. tu int Nun eſtx rum vo letun lata in p Qui 1CoN. nec „Gau lid ſolati Velſt are Prore Tant ſelicit⸗ let, n gultn 1is dn yerit do mi raduc laſiche &e moe 6 ali runn de 1e pote l;, eſc⸗ Cordant le (epe⸗ buerit ſe ote n, (Lſ laſlr hemn ill Uuaei aoni e ſlerit Hunc c 1 Knan 4 Loypti⸗ ve dwin li non poll ni. ean, 4 e kallt in 66, enntn all Ce erant Glidem fug n⸗ Cln ſti n bibiſ. Tikeicet nentibos 1 alam ahere vi ſni ii, ere l labi⸗ ii. (rge lin, mmnr lr lng. NMiar ni derj tee keſigati is Mortiß- verò exſoluti Iſraelitæ vinculis ærumniſque Uninn cstie ſervitutis, deglutire neſciunt lætitiam, ſolô- nwiete. que in oris eorum limine reſidet gaudium. Re= Pletum eſt gaudio os noſtrum. Unde, rogo, tan- N Cle tum faſtidium lætitiæ in nuper miſeris, ut ne hunk, intra fauces quidem recipiant gaudium, ſatum etleie nuntio libertatis? Nimirùm tantam copiam coœ- lin leſtis dulcedinis compreſſi vinctique cor eo- rum congregarzt, ut locus non ſuperfuerit no- vo gaudio admittendo. Gaudium libertatis mo- retur in ore; ſiquidem felicitas, quæ eis inſtil- lata eſt inter compedes ſervitutis, exundat ità in pectore, ut locum omnem occupavelè. Qui ſanè non vanus ſenſus ſi minuùs cui arridet, 2. Cor.7. nec Paulo quis credit clamanti: Duperabundo 4 Gaudio in omni tribulatione, vel autumet „non quidem plenum fuiſſe Hebræorum pectus con- ſolatione, dùm ſerviret, ſed tantam fuiſſe di- verſitatem harum dulcedinum, ejus videlicèt, quæ in calamitate, & ejus quæ in felicitate Provenerat; ut, qui ſuavitatem deguſtave- rant ærumnarum, glutire non valeant nectat felicitatis. Hinc eſt, quòd JESUs licèt ſiti- ret, myrrhatum recuſavit vinum, & acetum guſtavit felle commixtum; quòd ſcilicèt aſſue- tus dulcedini dolorum, voluptatis & vini ſpre- Verit ſuavitatem. Quòd ſi calamitatis dulce- do minima eſt, undè factum credimus, ut traductus in eremum populus ipſum tam citò faſtidieriét Manna, pabulum Angelorum. Un- dè modò coturnicum, modò carnium ,„ mo- dò aliarum eſcarum faſtidium tantum? Nimi- rùm deliciis dià paſtum ſervitutis nulla exple- re poterat ſuavitas libertatis. Inter epulas coœ- li, eſcaſque ſiderum, ceparum & alliorum re- cordantur. Puto non ſuaviores Æ gypti fue- re cepæ, annond Angelorum; quæ, cùm ha- buerit omnem ſaporem, Cepas quoque ſape- * liad ges n u N cte cn kan en, re poterat cupientibus cepas. Sedenim Manna ſuave. Cepas in eremo præbere valuit, ſed dulcedi- Gonſola- nem illam jam libertate donatis, jugéque Pha- tienes Dei. raonis exemptis renovare non valuit, quàâ con- ſuevit Deus epulas temperare compeditis. Religioni Hunc calamitatis ſaporem felicibus exhibere flicitat. Manna non potuit: ideéque efſuriebant cepas Tolnpta Egyptias, non quòd in demiſſo & cœlo pa- Vvera. Felicitaa non poſſent fortunatorum menſæ dulcedinem es eam, qu pepones olerâque perſperſa ſenſe- lain , rant in ligone & nervo. Verùm erraſtis: Non tin obfe duleg. enim allia, ſed calamitates Ægypti expeten- ulke dæ erant, ſi dulcedinem cupiebatis, quæ alliis endi quidem inerat, ſed calamitatis beneficio, non gum e frugis naturâ. Nam & hanc fortè ob cauſam, ri auind 8 ins cùm ſiti penè confecti de conſequenti eos Pe- tra bibiſſent aquam, Mel ſuxiſſe perhibentur. Videlicèt dulcedinem ſuam Deus afflictis, & ſitientibus inſtillarat, undè per labia jam ob'i- ta calamitatis favo aquæ in guttur demifſlæ Mel ſapere viſæ ſunt. Ecce loquentur in ore ſuo, & gladius in labiis eorum: 7uonid guis audivit! Pi. 58. 8. 1s n Vunio fa- KAioſa. Ibidem. Murmu- Cur Gladii in labiis? Quia ſecretus immur- murat ſermo. Et gladius in labiis eorum: que- niam quis audivit à Ubi vides colloquia milſ- zatio. ceri teſtem metuentia, ibi ſcito non amimi Sermo relaxationem parari, ſed bellum. Gladii a- .. vanu, Chuntur, ubi angulus placet. Et quidem hi, bulo ceparum ſapor deeſſet, ſed quòèd habere Stromatum, Lib. XIV. 141 qui ità loqui perhibentur, ſamem paſſi, & Lingue urbem luſtraſſe narrantur. Famem patientur cara ut canes, & circuibunt civitatem. Ecce loquen- E 58. 7. tur in ore ſuo. En quo notentur laborare vi- tio, qui linguas conflarunt in enſs. Fames, Gu'’a. & divagatio linguam armant. Vix loqui vi- Kecrea- deas in ore ſuo, aliorum aures pertæſos, quin “ omnis ſermo vel querimomis menſarum, vel rumoribus urbis inquinetur. Inexpletus eſcis venter, & ſatura nugis Mens ora telis com- plent, aulas maledictis, aures inſaniis. Et qui- dem famem patiuntur, ut canes; quia cibis non utuntur ut homines, quibus cura major eſſe deberet de tuenda mente, quàm ventre, de valetudine pudoris, quàm de colore cutis. Non tibi in menſa victus, ſed in animo tem- Perantia defuit. Nec enim cura Superiorum eſt parare epulas Canibus, ſed Filiis. Ideòque famem pateris ut Canis poſt menſam, quia Menſæ inſtar Canis accumbis. Nota: Fames canum, & civitatis Circuitus nomina ſunt di- verſa, ſed tanto inter ſe ſœdere juncta, ut; qui uno non caret, neutro diù carere valeat. Nunquaàm ciborum avidus nugas faſtidiet: ſed uti gutturi jungitur lingua, ita cupiditas lo- quendi cupiditati devorandi fœderatur. Et poſuerunt ldola ſua in domo, in qua invocatum eſt nomen m um „ ut pol- luerent eam. Et ‿ificaverunt ol- Ja Baal, quæ ſunt in valle ſiu Ennom ut initiarent filios ſuos. Jer. 32. 34. Nemo repentè fit peſſimus. Si tamen inci- principfie piat malus eſſe, brevi peſſimus futurus eſt. - 2diu. Scintilla, niſi citò reſtinguatur, citoò excita- Se, vire bit incendium. En Iſrael Deum repentè deſe- l rere non audet, timétque Idolis aras excitare. Ideôque non Templum Baalim excitat, ſed in Tupiditas Templo Baalim collocat, ut & Deus quoque cum Idolo coleretur, quod licèt carere Cul- tu noluit, voluit tamen carere Templo. Ve- rum brevi, qui tanquàm hoſpes in Templum Domini diverterat, aras ſibi ſeorsum & lucos ſacrari coëgit Iſraelem. Uſque adeò blandè vi- tia intrant, ſuperbè, poſtquam intraverint, regnant. Initio quidem cum Deo coli videmur; ſed quamprimùm coli coœperint, Divinitatis conſortium faſtidient, & alieno- illata domici- lio delubra ſibi curabunt & aras. In valle filii Ennom excelſa uni ſibi erigenda mandavit Baal, qui ſuæ initio tyrannidis, & Deum pa- ti, & cum Deo coli, imo Deo cedere, ejuſ- que in Templo locum infimum tenere videba- tur. Cavendum, ne Mundi Vanitatem infera- mus cordi. Nam licèt Spiritualia non videatur excludere, citò tamen excludet: unuſque Baal adorabitur in valle, ſi coli cœperit cum Deo in Templo. Exeamus in agrum, & ſpectemus hujus rei documentum grande in arboribus. Amygdalo ſurculus ex Ceraſo inſeratur: non jam amygdalas ſed ceraſa Arbor proſeret. Et quanquam radix ſit amygdalina, tamen qui noviſſimus ſupervenit ſurculus robur naturâm- que plantæ in ſuam convertit, demutatque naturam. Licèt Deus in tua jam Mente florue- rit, ſi Mundus inſeratur, ramulus iſte poſtre- mus plantam Divinitatis ſuis ſervire fructibus compellet: cumque Deus radices egerit;, ra- mos protulerit, humorem ſuccumque diffun- dat, Vanitas indè tamen erumpet, & Mundus. Quan- 142 Quanto tempore floruerat in delubris Philiſthi- norum monſtrum illud Dagonis! Steterat tot annos ſimulacrum infractum. Vix Dagoni in- ſerta eſt Arca Domini, cùm ecce tibi primum labitur, deindè frangitur, demum comminui- tur Idolum. Videlicét ut in cultu plantarum, ità in cultu cordium accidit. Is diligitur, is colhtur, is amatur, qui noviſſimus advenit. Excludatur proindèé Baal à finibus Jeruſalem; ſiquidem cui erubeſcis ſacrare delubra, ſi ta- men Templo eum Domini intruſeris, non dià patietur ſe cum Deo adorari, ſed indi- cet aras ſibi ſeorſim, excelſa, & victimas in valle adornari. Unum omittere non poſſum: nempè diversà ratione in Hiumina latices influe- re, & arboribus ſurculos inſeri. In illis, qui ſupervenit, latex à flumine nomen accipit, aquas exhibet fluvio: his nomen ſurculus eri- pit, licèt ſeſe illis immiſceat. Quare permix- tus Tiberi Anienis hoſpitis ſui inſignia ſumit, nomen recipit: at inſita Amygdalo Ceraſus in ſuum tranſire nomen hoſpitantem ſe plantam compellet. Deſinit Anienis in Tiberi, non deſinit in planta ſurculus, ſed cùm fluvius in fluvio perierit, truncus perit in ſurculo. E- mimverò vivunt plantæ, labuntur flumina: ideéôque ubi vita ineſt, ibi non magnitudo at- Familia- tenditur, ſed novitas. Quàm recens advenerit vitas cum conſiderari debet in plantis, in ſenſu carenti- ſæculari- pus undis ſola vincit copia, ſola de collega ca. Ftis triumphat magnitudo. Aſſequeris, puto, quod ala. alio. In ſervis Dei viventis periculoſiùs novis Tepidita- Vetera opprimuntur, cùm in ſæcularibus Deo tis fons. mortuis ſola amplitudo vexillum erigat. Au- dit animalis homo verbum Dei; ſed licèt no- viſfimè ſemen hoc jactum ſit in ejus corde, ob- ruitur tamen curarum multitudine, & numero ſpinarum præfocatur. At in corde Religioſi, ubi tot florent Lilia Divinorum verborum, ſi vel unum ceciderit ſeu vanitatis, ſeu humanæ ſapientiæ granum, Frumentum Electorum il- licò in Satanæ Lizanium degenerat. Cumque, audito verbo Dei Impius eſſe non deſinat ſæ- cularis; auditis nugis Sæculi, Religioſus eſſe Qeſinit Juſtus. Sermo Vanus. Qui coronat Te in Miſericordia & Mi- ſeiationibus. Pi. 102. 4. Lagſorum: Rarus qui ſciat Miſereri: rarior autem qui ſecretd Miſericordià reum velit coronare. Faſcias li- zuran- bentius quàm coronas conficimus ex Miſeri- dum vul- cordia; ut, dàùm ſpectantur ligaturæ, & il- or n le vulneratus, & nos Curatores prædicemur. ſaereta ſi. Unus Deus ità ſanat vulnera, ut non ligatu- ra in ægro, ſed corona appareat, & regna- re putetur, qui reverà non benè ex vulnere convaluit. Non recuſo curationem, imò eam imploro; ſed faſciæ vertantur in coronas. At vulnera in femore ſunt, non in fronte. Su- perbum fortè coronare licet faſciis, ſed libi- dine vulneratum coronare non licet. Corona in femore ſtare non poteſt. Væ nobis, quo- rum charitas minor eſt ambitione Romana. Superior Pompeius tam ſplendidâ faſcià vulnus, quod mitis ſit. in crure acceperat, obvolvit, ut ſimilitudi- nem Diadematis in membris, in animo Im- perii cupiditatem quidam pertæſus & populo dixerit; Non refert, qua in parte corporis ſit diadema; phaleras vulneris, & potentiam ejus in Republica acuté ſugillans. Ex quo li- Oliva cet conjicere, etiam vulnerum ligaturas coro- nas eſſe poſle, ſi tamen eas ità auro gemmiſ- que diſtinguamus, ut non convalefſcere ille, ſed imperare putetur. Unus Deus coronat in Miſericordia & Miſerationibus, qui ita pec- catorem emendat, ut magis eum præ meri- to videatur inaugurare imperio, quam pro reatu & vulnere faſciis alligare. Cupiſne vi- Pœnirttig dere Peccantem coronâ curatum, non faſ- aute in. ciis? Petrum intuere Domino reſpondentem. Fuamr. Tria acceperat incautus amator in domo Cai- præ vulnera: horum curari non ſanies mo- rcon- 6 1 . munica- do, ſed & cicatrix debebat, ne Pontifex ie ſe ſummus, & inter ſummos Primus aliquando canta. lapſus videretur. Quid putas? Num Domi- nus trinam negationem trind coëgit eum eju- ratione ſceleris expiare? an trinà merſione di- luere ſtatuit trinam perfidiæ maculam? O faſcias divini animarum Medici converſas in Coronas! Nimirùm qui Oleum ad curationem vulnerum non aliud efſe voluit, quàm No- men ſuum, in Miſericordia non ligare reum voluit, ſed coronare. Nimon Joannis, amas Joan. 21. me? Ter ab eo ſciſcitatus trinam abolere com- 17. pulit negationem. Ecquis exiſtimaſſet tam 5S. Pemu blandâ, tâàmque nobili interrogatione ad Pon- bœnitens tificatum inaugurari, & emendari Negan- tem? O artem planè divinam Domini corri- Cerveftis gentis! Tria alliganda erant in Petro vulnera. élands. Verùm Dominus pudori Apoſtoli ſimul & vulneri conſulere ſatagit. Ità ideò ligaturas or- nat, ditätque prærogativâà dominandi, ut cùm Eceleſia- illi diceret, ut ſuas paſceret oves, illéque Do- Kici & minum diligere teſtaretur, putabatur quidem Reutef creari Pontifex, ſed reverà Crimen perfidiæ ean eluebat. Miro artificio faſciæ ſunt vulnerum, mm cor- quæ regnaturi putantur inſignia; eodémque rigendi. oleo curabatur Reus, & Pontiſex creabatur. Domine, Tu Ncis, quia amo Te- imperium lbid. quidem videtur promiereri, ſed reveraà plagas Confeſſa⸗ curat. Intuere Davidem. Adulter ſimul S. Homicida ſanari debet. Quot, rogo, noſtræ ætatis Medici faſcias comparaſſent! Puto ipſas exuiſſent aras lineis operimentis, ne tantis vul- 5. Daviè neribus deeflent ligaturæ. At Deus coronasoedu. detulit, non faſcias, imò faſces, non ligatu- ras, non flagella, ſed ſceptrum. Duo, inquit 2.Reg u. ad Davidem Nathan, viri erant in civitate una; ut videlicèt tanquam Rex ſententiam ferre videatur, duùm tanquàm Reus ſubjicitur quæſtioni, vincâtque, cùm judicatur. Verè coronat Dominus in Miſericordia, quia quo- rum miſeretur, ità vomicas curat, ut non tam per faſcias convaleſcere, quam per infu⸗ las imperare videantur. At Coronæ iſtæ, in- quis, deſerendæ ſunt, cuùm leviter peccamtes emendamus, in quos gravis eſſe ſententia non debet. Cæterùm, ſi compedes abjician- tur, & comparentur coronæ;, Milericordia ipſa illecebra peccandi futura eſt. Falleris. Aun di namque, quid præmilſerit Propheta: Qui Pl. 10: 4. redimit de imeritu vitam tuam, Qui coronat te in Miſeritordia & Miſerationibus. Ubi in- teritum audio, vemalem haud intelligo cul- pam. Redemptus eſt de interitu, qui corona- tus eſt in Miſericordia. Porrò Miſericordid coronaſſe peccatorem non ſufſicit, niſi, quem primum Miſericordiâ circumdediſti, Miſe- rationibus, poſt Miſericordiam, proſequa- RM is. 1 dus eſt regnaturus non ris. Neque enim putandus g eaſene- ſine vulnere, cui Corona impoſita eſt. Sæ⸗ tos in hra⸗ pius hoſti manus dabit, cui data Corona ia, 10s ent. erexit. 4 . 6 in e lin git . ſri⸗ eſ— ſyr iſin i4 . I , rin atin lf Gitn veriot ed eſſen 64 Seant fropri Gem, un et bes) n “ Reyle⸗ iir clit. Eetul, in eri ni tentu; eyt. ün, nut, el lmnir d- euenu ſoonte Jurentu ſuum nor leplenir cuſts ren liyſed e tullet ſa innovae eyuyie. Anguis, Quunqu eſe bole ſarum: te derpe exuit, aut ſepin tem telin Sltis. idesgue n Aper Vütione lit, gua Conpreſſi noratio: Vitiole Dur 4 ſang Nn lalio; iz Kihee 4 Odelecde M pittute iih⸗ Qoniann ar cher li . ine ſam gnun ige lns Unn gni f. .I Inn a,ai. ld re — ehon tnn Nn E n N n d MN De cegtann Mu win l Gci ane Umairün Uit, ) n gre n Junnt emebolen Elkinal nogtmmah emendn Ne i, eei⸗ . Mln ba un, n Prlhn ken menni, eudt fii eun d, bin ag cun len zioda, , gics n ge aunſ t Cone; Stromatum Pißenſa- eſt. Corruet iterum, quem ſemel erexiſti. Ca- siones in- ve Tu, ne quem primô peccantem Miſericor- erdvw, did coronaſti, relabentem in ſeelera ſpinis gla- neceſarig⸗ .. . . Ibid. 4. diiſque corones. Qui coronat Te in Miſericor- Ibid. 5. dia, inquit, & Miſerationibus. Id veròô quâ Superior ratione fiet? Audi: Qui replet in bonis, inquit; son deſ- deſiderium tuum. Tuum, ait, non Suum. Su- Snid, periores, ſi cupiunt coronatum Miſericordiâ 4. perſeverare in imperio Innocentiæ, ejus ſtu- deant replere deſideruum, non illum cogant propriam implere voluntatem. In bonis qui- dem, ſed rei & peccantis deſiderium replen- dum eſt. Tu illius voluntati obſecundare de- bes, non ille tuæ cogendus ſemper eſt obedire. Compati Repleatur in bonis deſiderium ejus, & ſalvus neſcien- erit. Vagus eſt? non domi cohibeatur, ſed cu- e retur, ut honeſta ex cauſa exeat, Studet liben- Piſerutio ter? non ſtuchum reprehendatur, ſed libri mu- tentur; ut, qui Poëtas evolvere conſueverat;, legat Scripturas. Quod verò hoc feliciter eve- lbidem. niat, ex conſequentibus diſcito. Qui replet in bonis deſiderium tuum: renovabitur ut aquilæ juventus tua. Si repleveris deſiderium ejus, ſponte ſuâ, non labore tuo ejus futurum eſt ut Juventus renovetur. Renovabitur ultrò, ſi ſuum non retundi, non argui, non plecti, ſed repleri viderit deſiderium. Et benè ut Aquila, cujus renovantur pennæ, non aſperitate Fer- ri, ſed calore Solis, Luce, non Vulnere. Po- tuiſſet ſane Propheta futurum dicere, ut ejus innovaretur ætas, ſicut Serpentis renovantur . exuviæ. At Aquilæ meminiſſe maluit, quam Anguis, dum de renovatione loqueretur. Quanquàm enim & notius, & uſitatum magis eſſe ſoleat in hujuſmodi re exemplum Cera- ſtarum: quia tamen non renovatur ſine dolo- re Serpens, veſtéemque non deponit, ſed exuit, lacerâtque, foraminumque anguſtiis, aut ſepium eget aculeis, ut hærentem ſibi cu- tem relinquat; Serpentes præteriit, Aves afſe- ctatus. Aquila plumas ponit, non extrahit: ideéque illa præ Serpente in ſcenam inducitur, ut Superiores doceantur, feliciùs agi de reno- vatione inſtaurationéque Cordis Lucis illece- bràâ, quàm inciſione Ferri, anguſtüſque atque compreſſione Spinarum. Uſitata Serpentis in- novatio: ſed anguſtias ſuſtinet, quas in reno- vatione ſuorum non adhibet Deus. Dignus es, Domine, accipere librum, & aperire ſignacula ejus: quoniam occiſus es, & redemiſti nos Deo in fſanguine tuo. Apoc. 5. 9. Non ſtudium, ſed eruor; non ſcientia, ſed paſſio; non diligentia, ſed mors merentur Scripturarum aperire ſignacula, & Librum ac- §⁸. Serip- cipere de manu Dei. Fruſtra proindè confidit turæ Aa- in virtute ſua Sapiens, quando adamantina Bi- aere bliorum ſignacula uno ſolent cruore reſignari. asioit, Quoniam occiſus es, dignus es, Domine, ac- Concio- Cipere Librum, & ſolvere ſignacula ejus. Quin natoris dignus ideò prædicatur, qui Librum accipiat, "rempla. tum quia occiſus ipſe eſt, tum quia ab eo oc- Alortis. ciſo redempti ſunt homines. Nimirùm doceri iö. populi volunt non ab eloquente, ſed ab oc- Seientia ciſo, hoc eſt, Mortificato Doctore: Liber- ex Morti- que Agno traditur, qui non aperuit os ſuum featione. coram tondente ſe, ideéque Librum aperuit Vox epe- Coram expectantibus eum. Porrò in Agno vox rum. tenuis, dulcedo nulla. Fortè in Agno occiſo „Lib. XIV. 143 vulnera loquuntur pre ore, cruòrque vice vo= Perfien- cis defungitur. Neque verô id ſatis eſt, ſed eis ter nri⸗ addendum, quod additur: Et redemiſti nos Deo 12 ele e- in ſanguine tuo, Prius ſanari tuo ſanguine pro bid. ipſis fuſo expetunt populi, & tum verbis tuis edoceri. Eabora, opus fac Evangeliſtæ; ſcrip- z. Tim44 ſit Timotheo Paulus, Labores antè tuos in bo- 5: num ſuum ſpectare volunt Gentes, ut doctrinæ deindè tuæ ſint auditores. Abominantur ejus doctrinam, cujus ſe neſciunt redemptos ſudore, imèòè & cruore. Concionator, qui nullius con- feſſionem excipit, qui carceres refugit, qui infirmos non adit, qui docere tantùm vult, Auditore cariturus eſt. Volunt Agnum, volunt Occiſum, volunt Redemptorem ſuum eſſe, cui tradituri ſunt Librum. Occiſus doceat, Re- demptor inſtruat, in ſanguine ſuo prius eos Deo reconciliet, quos erudire cupit in verbis Sa- pientiæ. Sibi moriatur, ſue alios gruore vivifi- cet. Ideò velum Templi, id eſt involucra Scrip- turarum; reſciſſum eſt; cùm Agnus expiravit. Et in civitatibus montanis, & in civita- tibus campeſtribus, & in civitatibus, Juæ ad Auſtium ſunt. Jerem., 32. 44. S. Hieronymus in campeſtribus hærens ur- TVroeiniu bibus; Ui de profundis, inquit, atque depreſſis, Mrenunum Per camporum ualitäatem ad ſimma gradia- t. mur. Quod cùm uſuvenire aliàs non nega- gezovas verim, quippe a facilioribus inchoantes ad tie vieæ, ardua devenimus: hoc tamen loco alius for- tè Prophetæ ſenſus videri poteſt. Non enim campeſtres primum Urbes, deindè montanas poſuit: ſed inverſo ordine à Momanis ad Cam- peſtres deſcendit. Numirùm agebatur de Con- verſione captivorum, déque reducendis Hie- roſolymas Iſraélitis Babylone. Qua in re ideò à montanis deſilit ad campeſtres, non ve- 1r0 à campeſtribus ad montanas afcendit: quòd neceſſe ſit, Chriſti Tyrunculos & Neophy- tos Caſtitatis non blandè, ſed ſtrenuè viam Sanctitatie corripere: qui etiam poſtquàm Montes ſubierint, naturæ fragilitate ad Cam- peſtria deſcendent, neutiquam aſcenſuri mon- tana, ſi à campeſiribus inchoaverint. Paulus ex Perſecutore ſtatim Prædicator factus eſt. In prima Dei voce exire Abraham jubetur de Patria. Iſaac fundamenta futuræ ſanctitatis jecit in Ara. Niſi fortè dicamus, primum mon- tanas Urbes poni, cùm de eductione Iraélis ſermo eſflet, quòd Deus primo loco viſitare conſueſcat in Præruptis degentes, vix ad de- licatos in Campeſtribus deſcenſurus. Ultimo loco inviſet ſitas ad Auſtrum urbes, lucis ami- cas animas, tenebraſque faſtidientes humilita- tis & ſolitudinis. Attendite, ne Juſtitiam veſtram faciatis ooram hominibus. Matth. 6. 1. Si coram hominibus fiat Juſtitia, jam non Bona se- Juſtitia Dei eſt, ſed Noſtra. Juſtitiæ verò no- zulzasda. ſtræ, Prophetarum teſtimonio, ſicut pannus menſtruatæ ſordent. Mirum verò eſt, quam ſolerter ſategerit Hypocriſis eruere & Scripturis argumenta ad defenſionem ſui, & operum propalationem! Primum argumentum profſert ex primis penè verbis Sacræ Geneſeos, primA- que Mundi naſcentis die. Ibi enim cum ſta⸗ ⸗ tuiſſet tuiſſet Deus Solem quarto duntaxat die fabri- Ut proindè acutè Petrus Damiani ſcripſerit HSiv care, ne illum Mortales colerent, quem fcirent Alarum Seraphim plures ſunt, quæ velant Abre poſt plantas factum; nihilo minus, ne quatuor paucæ, quæ volant. Adeò præſtantius eſt, ra- 51 dierum opera & prodigia laterent, Solis vica- dios tegere, quàm ſublimè ferri: meliuſque mini⸗ gloris riam Lucem creavit, operis molitionem ſui ex- volatu involucrum eſt, quo charitas Seraphim utla vana. orſus à Lumine. Uſque adeò latére non debent obnubitur, unique ſpecçtanda Numini reſerva- Cenu Bona, quæ facimus, ut exemplo Dei, vel ab- tur. Quod clariùs quoque in Sanctis Anima- ſet ſente Sole, alia à Sole Lux prodigiosè ſit emit- libus Ezechielis eluxit, quorum compacta cor- e tenda. Secundum argumentum ſumpſit Hypo- pora non tam membris, quam miraculis, il- zuchn criſis ab Iſaac, qui benedictione Jacob non im- lud quoque exhibuere prodigium, quòd ex alis, dnta pertüt, miſi poſtquàm ejus manus aſperas pal- quas geminas habuere, nullis uti voluere ad Necat. pando cognovit, nos erudiens, cariturum volandum, adhibitis omnibus vel ad velamen, ſitum Mundi benedictione vel Jacob, niſi aſperitatem vel ad fœdus. Duæ pennæ ſingulorum jungeban- Ezeche Peliti vitæ prætulerit palam in manibus. Tertium & tur, & duæ tegebant corpora eorum, & unum- II. ro er Pſ. 23. 7. Pſalmis furata eſt, ubi canitur: Attollite por- quodque eorum coram facie ſua ambulabat. Mi- Lidus tas, Principes veſtras, & elevamini portæ æter- ra res: maluere fatidicæ Animantes volatum Urio nales, & introibit Rex gloriv. Quartum ſuffu- deeſſe ſibi, quam velamen; cumque haberent Maris rata eſt ex Canticis Canticorum, ubi in veſte alas, ambulare non recuſarunt, quò ſibi ex alis Gemm Sponſæ Sponſus nihil admiratus eſt præter odo- perizomata aſſuerent, ſatiùs rata carere uſu ne1. rem; quòd ſcilicèt in virtute nihil pretioſius ha- Pennarum, quam commodo Velaminis. Ni- Mio beri debeat bonâ famâ, quæ odoris inſtar em- mirùm abſque Volatu ad Deum licet perveni- Utove nus afflat. His innixa dalibus Hypocriſis Ido- re, ſine Operum operimento ad eum accedere umhri lum Gloriæ in ſinu geſtat. Verùm ſolvitur citò non licet. Neque enim attendit Deus tam Ope- Pecla Talenta vanus argumentorum apparatus. Cur Deus ris pretium, quàm Tegmen. Denique Lucem E ihli lateant. opera exorſus à Luce ſit non inquiro, ſed lau- ſpernit, ſi non ſe Tenebris ſepiat. Rogo vos, Ktexit do: unum illud ſcio, Mundum, quem fecit in undè tantùm pretium in Jejunio futuro Eliæ, Cſinen Gen. r. 3. Lumine, in Tenebris refeciſſe. Fiat Lix, di- ut ejus deſiderio Deus pellectus, antequaàm je- lunguit xit antequàm picturam hanc Mundi pulcherri- junaret, illum epulis reficeret, &, poſt jeju- nobis mam adumbraret: quam tamen ut obliteratam nium, curru, triumphantis in morem, extule- ſtra bo perfectius coloraret ſuo ſanguine, Solis facem rit? Quot jejunarunt in Iiraél, nec poſt jeju- nmn pe reſtinxit. A Sexta ſiquidem hora tenebræ fa- nium à Deo ſunt recreati! Quid ergo Deo pla- Pelom Ctæ ſunt ſuper univerſam Terram: fugatúſque cuit ſupra jejunium in Eliæ jejunio? Audi Am- 1a coll Sol à Domino morituro clariſſimè ſuis teſtatus broſium. Elias in deſerto jejunat, ne videretur. Cap.re, tores? eſt meridianis Tenebris, Dei opus, quod fac- Hoc vidit Deus in abſtinentia Prophetæ, quod de Elia mmtihne ſß tum in luce labefactari potuit, accuratiùs ab illi placuit, aliorum ſcilicèt aſpectibus non pa- & Jeju- lia nu Artifice, ne iterum ſolvatur, in Tenebris re- tere. Jejunavit & Moyſes diebus quadraginta, io. tepoti ſtaurari. Quod verò attinet ad Patriarchas, ho- ut Elias: non eum proptereà Angelus pane ſub- mummmot dinæ pelles circumdatæ manibus magis ſcelera, cinericio quidem, ſed cœleſti, ante abſtinen- di The quàm opera pietatis exponenda ſuaſere. Et cer- tiam refecit, & roboravit. Nimirùm Elias pue- hroſis tè, ſi non Mundus, fictus ſcilicèt Iſaac, verior rum dimiſit jejunaturus? Moyſes, comite Jo- haracil Deus Iſaac benedictione eos ditat, quos accu- ſue, jejunavit. Ned mirum id de Propheta in⸗ ſatores ſui noverit. Sic David, ſic Magdalena, nocente, cùm in peccatore Propheta aliquid . ſic alii ſexcenti ideò rore cœli, terræque pin- magis prodigioſum teneamus. Deum exquiſivi bſ. 76. . fuk guedine ſtabiliri meruerunt, quia ſua aperuere manibus meis, nocte contra eum, & non Num de- nſ Hagitia. Quòd ſi mins interpretatio iſta cohæ- ceptus. Quid audio? Non ſum deceptus, inquit Aulieus ret, malo Dei benedictionem, quàm Iſaaci; Adulter, & Parricida, ejulante interim in pla- non pro- A. Peni quippe qui videam apud Iſaac periclitari vocis teis Sponsâ caſtiſſimà? Quæſivi quem diligit ani- Ten. F1. al ſontemn ſuavitatem, quam unam apud Deum patroci- ma mea, quæſivi Illum & non inveni. Impudi- KReliginſe te on PL. 44. 3. nari diſco ex David. Diffuſa, inquit, eſt gra- cus non fraudatur ſpe ſuà Deum quærendo, & farver; ſiclini tia in labiis tuis, proptereà benedixit te Deus in Sponſa fraudatur? Ecquid in illo placuit, aut & negles⸗ eti iub æternum. Quid verò ad Davidis teſtimonium? in iſta diſplicuit? Nimirùm David manibus ſuis, tu. le ſbi Planè attollendæ ſunt portæ, ut Rex gloriæ nocte, contra eum, ſive ut Auguſtinus legit, anſellu ingrediatur: haud tamen palàm exponenda coram eo Deum exquiſivit, ideòque deceptus non Mri ſunt opera. Siquidem .ternales Portæ dicun- eſt. Palam verèô in plateis cum ſtrepitu, voci- ain l tur illæ, per quas Deus admitti debet. Por- bus magis, quam manibus quæſitus à Sponſa Alamn rò portæ Æternales non ſunt, quæ ſemper eſt Dilectus, nec inventus. Nimirùm involu- ate “ patent. Illæ ſunt .ternales portæ, quæ diù crum, quo David inter ſilentia noctis fervo- id clauſæ ſoli Deo reſerantur, cùm ipſe pulſat ad rem ſuum Dei cupidum occultavit, ſuum quo- . dien oſtium, morte irruente. Denique placuit ſupra que ſcelus occuluit. Duům emm ſui pectoris K5 aurum veſtimentorum odor eorum. Sed con- charitatem tegit, hærentem pectori ſcelerum “ el ſultò Hypocriſis tacuit, quinam placuerit odor maculam pariter obtexit. E contrario, Spon- anin Can.4. 1z. in veſtibus. Odor veſtimentorum tuorum, inquit, ſa, duùm amorem palàm quærendo expomit, the- ligr 0 ſicut odor Thuriz. Thus veròô non paſſim ſpirat, riſtrum ablatum ſibi ſenſit, nequiitque pallium tenti i . ſed ſolius importunitate ignis, quem tegit odo- retinere ad operimentum, ſi non ſcelerum, cet- ignas 4 rem, emittit. Hoc tandem odore Sponſus de- tè nævorum, quando charitatem operire negle- lectatur, qui videlicèt, non ultrò, ſed ſolà vi xit. Et ſanè incredibile eſt, quàm facilè⸗ quod D or charitatis expirat. Verùm, disjectis effractiſque pubhcatur, violatur. Citò lutum colligit Am- Dun 8 Gloriæ inamiſſimis machinis, firmis eam vincu- mis exundans, inquiebat Ambroſius. Fœnum, Nd⸗ 6 lis alligemus. Vidiftiſne unquam, quâ ratio- ſtipulâſque gloriæ inanis amor deglutüt, il⸗ rend,3 ne pingantur Seraphim in Templis? Senis ea fulus extra alveum ſecreti pectoris. Suſpe- nelic 3 alis inſtruimus, quarum duæ pectus, duæ pe- cta Auguſtino eſt Innocentia, quæ phaleras ol- enn des tegunt, binis duntaxat ad volatum expanſis. namentâque oſtentat. Foris lucet inius au n . ebninnuh lechn me eret , sin mnene Uniln S Crebuen 1el Agun! eleti . Stromatum 9 eſt, inquit Ipſe. Rarò enim intus & forls ſplen- dere poſſumus. Cœlo pallet Luna, cùm ter- ris lucet, eéque majorem patitur inopiam lu- minis in Orbe ſuperiore, quò copioſius nobis rutilat ex parte citima Terris. Ab aſtris deſ- cendamus ad flores. Intuere hyacinthos: flo- rent ſui parte, quâ proſtant ſupra humum, infra humum verôò putent: tantique odoris ac pulchritudinis appendix Cepa eſt, in eo cepis duntaxat diſſimilis, quòd illæ nutriunt, hæc necat. Concha inter fluctus obdurata Marga- ritum ſervat ſub cortice. Nimirùm, quæ aſ- peritatem in ſuperficie patitur, parturit in al- vo æmulum Solis fœtum, hilarem Lacrymam, Sidus marinum, Mundi imaginem puriorem, VUnionem denique ipſo vel nomine pretioſum, Maris oculum, lucem Luminis, ornamentum Gemmarum. Huc ſpectat, quod de Chriſto Joan. I. apud Joannem legimus: Lux in tenebris lucet. 5. Neſcio quomodò Lux minus lucet in lumine. Utque Aſtrum, ità bonum Opus emicat in umbris, nocteſcir in die. Quin non ſufficit præclarè Geſta humanis oculis ſubducere, niſi & ipſi Deo ea penè abſcondamus. Phariſæus retexit Deo jejunia ſua. Sed tantus ille fulgor abſtinentiæ in Sabbato geminatæ, in luce e- languit. Quòd ſi parùm Alarum Seraphim nobis exempla ſuadent, celanda eſſe opera no- ſtra bona: feræ id ſaltem perſuadeant, qua- rum permultæ, teſte Senecâ, ſuorum veſtigia pedum caudâ detergunt. Quæ, rogo, futu- ra confuſio faciei noſtræ eſt, quando ſolici- tiores Animantes deprehendentur in occulta- PlxS,11,e tione facinorum? In corde meo abſcondi elo- quia tua, ut non peccem t bi. En locus, quò reponi debent gemmæ verborum. rarium nummorum Dei Cor eſt. Ubi enim Cor eſt, ibi Theſaurus eſſe debet. Ergo (inquit S. Am- broſius) ſolia ſuſpecta ſine fructu. Tales veſtes paradiſi exules habent. Effunde ſicut aquam Cor tuum, ante conſpeév0vium Domini. Thren. 2. 19. Bena c. Peenituit quodammodò Deum lacrymarum twultanda. fontem in oculis collocaſſe, quèògd ſcilicèt plo- rare non liceat, quin videamur. Ideò, qui victimis occultis delectatur quammaximè, Cor verti jubet in lacrymas, quò ſcilicèt occultiùs fuſæ ſibi accidant gratiores. Ante, inquit, conſpectum Domini. Ergo membrorum ordo pervertitur, ut ordo ſervetur meritorum. Vix enim palam ex oculis lacrymæ defluentes ſti- pulas inanis gloriæ non rigant, quæ Deo pla- cere non poſſunt, niſi occultis cuniculis in il- lud influant flumen, cujus impetus lætificat civitatem Dei. Magnum ergo lacrymarum pre- tium, quæ ne deſint, permittimur cor ipſum eliquaré in fletum inanem futurum, ſi præter Domini oculos Humanos concupiſcat aſpectus. Ligat Omrmipotentem lacryma, ſed Omnipo- tenti litata. Alioquin eâ nihil citias areſcit. O dignas fletibus lacrymas, quas ex oculis cu- pido Gloriæ expreſſit! Itane argentum puriſ- ſimum, quo regnum potuit comparari, foe- num, floſculique Gloriæ caduci rigabuntur, hodiè erupturi & fimo, cras in clibano exu- rendi? Satis timeo ne aliquando Coœlum non reipicientes & Solem, facibus oblectemur, quæ, ubi extinguuntur, fumo nos & eludent, & vexabunt. E novo Hiſpaniæ regno duo ſunt Ethicæ Comment. Tom. VI. ib. XIV Romam lapides allati ex fodinis argenteis eru- Vyronam ti regionis locupletis. Res planè mira! Qui D e- luto inſperſus eſt, tantumque putatur lapis, 7 on; n decolor, obſoletus, ſine radiis, argenti ex ſe faendum. plurimum comminutus emittit. Is verò, qui Talenta pellucidus ſcintillat undique, aurumque credi- mediocria, tur non ſaxum, minimuùm metalli exhibet H . / . .. R 4 4 * luti pulveriſque plurimum. Adeò vel naturæ Talenta ipſius ductu pretioſiora ſunt quæ tegunt pre- hine ſpiri- tium, quàm quæ produnt. iu. Ad nihilum devenient tanquàm aqua de- currens, intendit arc-cum ſuum, do- nec infirmentur. Pſ. 57. 7. Devenient tanquàm Aqua, ſed ſi Arcus Circum- non remittatur. Non ideò laxandus nervus ‚Mpectio in quia hoſtes defluxere. Pugnandum eſt, deſu-?edtis. dandum eſt, intendendus eſt Arcus, donec, qui Te ſatagit infirmare, debilitetur. Dele- Tentatio ctat me porrò maximè Prophetæ metaphora wrilis. in aquis colorata. Ad nihilum devenient tan- quàm aqua decurrens. Planè ad nihilum, ſed non in nihilum. Aqua enim, quæ decurrit, ſibi quidem perit, ſed arboribus pereuntibus vitam affert. piritus Domini ferebatur ſuper aquas. Gen. I. 2. Cur? ſi Tertulliano credimus & Hierony- Obedien- mo;, quèòd in aquis illis Baptiſini luſtratio ad- iir. i. umbraretur. Ob id enim tantis inſignitæ mu- „entoss. neribus, tantiſque auctæ privilegiis aquæ pu- tantur. Ex ipſis enim emerſere aëris igniſque Elementa: ex ipſis Firmamentum coaluit: pro- diere ex ipſis, quæ primùm in Mundo Ani- mantia ſeu repſere, ſeu volarunt. Ipſæ deni- gue Spiritui ſolium, Agno thronum, Beatis uminis impetum præpararunt ex ſeſe. Verùm ex quo fonte tot gratiarum flumina intrave- runt in Aquas? Puto, quòd primæ Dei voci in Mundo paruerint, poſt natam Lucem. Scio Lucem naſcendo imperio Domini paruiſſe. Ve- rùm hæc non tam Obedientia, quam Felicitas appellanda eſt, quâ id, quod non eſt, ad Om- nipotentiam Artificis, prodit in medium. A- quis Obedientiæ debetur Palma, quæ, cùm jam eſſent, latéque in ſubjecta ſubſtrataque ſibi terra regnarent, ad mandatum tamen Domi- ni imperium reliquere ſuum, occupatúmque Terrarum ſolum deſerentes, in imas receſſe- re cavernas, iis ancillaturæ, quibus antea im- perarant. Præceptum, inquit, poſuit, & non Pl. 148.6. præteribit. Cujus eximio mirôque Obedientiæ exemplo oblectatus Terrarum Artifex Deus, tam ſæpè prodigium Aquarum in locum u- num & recedentium, & ſtagnantium paſſim prædicat in Scripturis, ut Elementi præpoten- tis exemplo nos Vermiculi diſceremus aliquan- do tandem parêre. Hoc, puto, ut ſpectacu- Obedien- lum Mundo daret, antequàm juberet Aquis, tia in per- ut congregarentur in locum unum, Lucem fa- eckis. . . 4 Talenta bricatus eſt, ne in tenebris lateret tantum ob- & Zelns ſequentis exemplum Elementi. Haud ergo mi- animara rum, ſi & cœlos, & aves, & rerum penè cun- c Regn- ctarum pulchritudinem oriri ſtatuit ex Aquis; r ä- guippe „ qui cuperet creaturas penè omnes - inu Parentis, imò parientis eas Elementi, ſi- Aquarum bique parentis Aquæ non tam Vitam trahere, locus. N gquam Obedien sia Vis. è 146 quàm Obedientiam, quam ex Aquarum ube- ribus haurire cum ſpiritu debuere. Neque enim crediderim ego, ideò (Patrum ſemper inter- pretatione meis inventis antelatà) Dei Spiri- tum incubaſle Aquis, quòd Baptiſini aliquan- do emanaturum ex eis fontem prævideret: quin potiùs audeo dicere, ideò Baptiſinum in Aquis à Domino inſtitutum;, quòd natanti in ſe Spiritui, Verbéque Domini obediverint. Obedientia, quæ in Aquis primuùm elu- Xit, effecit, ut ſcelerum purgatio Aquis in dulgeretur. Nec tam futurus Baptiſmus lon- gam poſt ſæculorum ſeriem, quàm mox affu- tura Obedientia in Aquis Spiritum Dei in un- dis detinuit, qui Cœeli quodammodèò negligens, ubi Inobedientia pullularat rebellium Ange- lorum, Undarum delectabatur non tam thro- no quàm obſequio, undè Obedientiæ flos pul- cherrimus, & præſtans margaritum erant e- ruptura. Hinc eſt, quòd expertus Deus Aqua- rum famulatum, iſdem uſus eſt in rerum ad- miniſtratione arduarum. Ipſis Mundum tradi- dit diſſipandum, cùm peccaſſet. Ipſis Terra- rum fertilitatem conſignavit, ut quam ipſæ Mundi partem irrigarent, floreret, areret, quam deſtituerent. Ipſas ſupra Sidera colloca- vit. Ipſas & Paradiſo fluere voluit. Ipſas è Cœ- lo defluere, ad mortalium vel ſolatium, ſi o- rent, vel terrorem, ſi peccent. Aquam è terris recedentem, in aerem, in cœlum, in campos ſubſilire, manaréque conceſſit; ut, quæ ex obedientia unius elementi abdicavit libens im- perium, omnibus feliciter & ſapienter impe- raret. Quid enim altiores ſideribus Aquæ ſu- ra Deum laudant? Sohs videtur ſolium Aeër iſte pellucidus, quem ducimus. Verum Aqua- rum ipſe regnum, Lucis verò hofſpitium com- probatur, cùm perſæpè, invito Sole, caliget in Meridie dies Aquarum vaporibus intercep- tus. Plorat in die Aër, ſi Aquæ jubeant, quæ radiorum ipfſiuſque Solis uſæ quadrigis, & ma- ri altius provectæ, pro ſuo mitu modò nubi- bus Coœlum obducunt, modò imbribus com- pluunt Terras. Quid Ignis? Graſſatur, bac- chatur, inſanit, fremit, furit, quoad Aquarum inhibitus præſentid iram pariter, & vitam in ſinu Undarum ponit; ut quas vitæ ſuæ cunas diſſiteri non poteſt, ſui ſepulchrum furoris re- ſtinctus ſateatur. Nolo ego Aquarum præco- nia texere, ſed Obedientiæ prærogativàâ cæte- ris elementis eas imperare contendo. Quod ut clariùs eluceſcat, ab iis quæ naturæ ductu A- quæ præſtant, ad illa gradum faciamus quæ ſola Obedientia geſſit in elementis, ut;, cùm didicerimus rebus omnibus ſine Aquis Obe- dientiam imperare, intelligamus non ſine Obe- dientia in unum coactas locum Aquas faciliùs feliciſque tantum obtinere dominatum. Et A- quis quidem in tria ſupereſt Elementa princi- patus, ne ſibi videantur dare juſſa, ſibique ipſæœmet ſervire, ſi quatuor imperare proben- tur. Igni, Terris, Aéri obedientes Aquæ præ- ſum, quæ pariunt, dùm parent: at & illis & Aquis ipſis, dum Deo ſervit, imperat Obe- dientia. Gullielmus in ardenti clibano friget. Albinus Colum in imbres eliquatum ſiccus ſuſtinet. Maurus Aquas calcat. Joannes Ana- choreta Dei æmulatus vocem, dum vocem audit Abbatis, virorem indidit ſtipiti, qui ſine vita vixit, quia ſine Obedientia humor illi in- ſtillatus non eſt. Maurus Petrum ſuperavit clau- dicantem in undis, dum undas juſſu vicit Be- Oliva nedicti. Eliſeo Gullielmus major, cùm gran. qua dius videri debeat miraculum in flammis vive- cdt re, quain per flammas ulciſci. Non mirum ſi nroe devocatus ad imperium Prophetæ Ignis peri- rcet mat, mirum quòôd ad Abbatis vocem vivat Eie Monachus inter ignes, Flammarum contuber- iol nalis, Mortis concivis. Quin & Eli non mi- nenb nor eſt, quippe cùm ille vehi quidem ardenti * rhedâ potuerit, ſed inter vapores currus ig- ot Eobun nem ſimul, & pallium ferre non potuit: Guj- h⸗ lielmus veròô in exæ ſtuanti clibano nec vitam exuit, nec tunicam Albino quoque Eliæ ce- uin ſn dunt prodigia: facilius emim eſt non ruere è Nn Cœlo imbres , quam proruentes habitum Mo- hi Pril nachi revereri. Quid, quòd Chriſto Lazarum Mdlen excitanti Joannem quodammodèò conferre h- litis vu bet vitam ſtipiti inſerenti. An non facilius ſur- nas pol recturus homo reſurgit, quam peritura plan- rumn ta, imô ſtipes reviret? Adde vocatum Laza- en ſbi rum prodiiſſe, ſine voce Truncus revixit præ- lere u mortuus. Ibi fuſæ lacrymæ, hic profuſa aqua: que no quaſi vilius emit vitam ſtipiti; Joannes paren- ſtem II do, quam Lazaro Chriſtus imperando. Verba erte no Chriſti cadaver auchvit, deſiderium Joannis cordle lignum aridum exaudivit: tantumque hujus un, pe miraculo prodigium illius cedit, quantùm feli- mnle ſen ciùs revixiſſe putandus eſt, qui floribus orna- ile pln tus viruit, quàm qui vinculis oneratus prodit Petet *& ſepulchro. Adeò præ ſuis placuit Domino Obedientium eminere prodigia. D k, Ouis aſcendet in montem Domini, aut M — 2/ „ A1l quis ſtubit in loco ſancéto ejus. Pſal. . 23. 3. . Deſperat: n 1 ſperen:. ebeo ſol mu g Palæſtine Quis? Audi: Innocens manibus & mundo pſ. 13. 4. u ſed in A corde. O lacrymas, 6 dolorem! Actum eſt,. un excidimus à ſpe Gloriæ, cùm cecidimus ab al- Prinis n titudine Innocentiæ. Peccavimus? Perivimus. Vel jumen Candor emarcuit Innocentiæ? Gloriæ purpu- becientiur ram non impetrabimus, quam ſoli impetrant if met. No Candidati. Væ nobis, væ, inquam, nobis; iun wprs 0 nam ſolus innocens manibus, & mundo corde Cillolutus aſcendet in Montem Domini. Veruùm abſit à Dei miſi. eEatan me, ut iſta de Domino credam, cujus Miſe- Tercge mentumm ricordia eſt ſuper vitas. Video in Monte Mag- eld,. 167. rir ſgin⸗ dalenam, quam mundo corde non fuiſſe no- ir gni⸗ vi. Video ibi Davidem, quem mambus inno- ſenſn cre centem clandeſtino ſublatus funere Urias perne- tekero gat. Video Cœli claves Petro traditas, qui ko 8 Dominum ter negavit. Quid igitur? Repug- ahior, nätne experientiæ Scriptura, ſibique contrarius Do, Mali- Dominus eſt; qui & noxios recipit in Mon- n, r tem, & innocentibus duntaxat aditum in Mon- D tem patére deprædicat? Non ſecum Scriptura n pugnat, ſed nos conflitimus quando prope- enietig randum erat. Pergamus, & intelligemus non luc. ſolos eſſe innocentes innoxios. Hic gccipiet, Ibid. 5 inquit, benedictionem à Domino, miſeri- bine cordiam à Deo ſalutari ſuo. Audin'? Accipiet Mnng miſericordiam. Quis accipiet? Innocens ma- l 1 mibus, & Mundo corde. Itäa-ne hic accipiet? n ER. Planè nec ego deſpero. Etenim Innocentia;, in e quæ eget Milericordiâ, mihi non deeſt. Pau- tunnhi lus me deterret, non David. Repoſita eſt mi- 2. Lim.. a hi corona Juſtitiæ, quam reddet mihi Dominus 8- n detai in illa die juſtus J-udex. Hoc me terrebat. Ne- Nni Ge que ermim inmtrare cupio mecum in judicium nm uen Deum. At ubi Miſericordia intervenit, accur- nn ad ro. Carebo ergo Goronâ, quia nolo Juſtitiam, Vedd quia timeo Judicem? Non excludar à Monte, tate ta quia Un quia innocens quidem eſſe debet, qui eò ac- cedit; ſed Innocens dicitur, qui accipit Miſe- ricordiam à Deo ſalutari ſuo. Ubi audio Miſe- ricordiam, diſco Innocentiam non ſervatam, ſed reſtitutam, & dùm Salutare audio, intel- ligo Infirmitatem præceſſiſſe. Ergo Innocens manibus & mundo corde etiam is dici poteſt, qui Dei eget & Miſericordiâ & Salute. Poteſt Pſ. So. 8. Sanguis Chriſti nævos abſtergere. Aſperges me hyſſopo, mundabor, lavabis me, & ſuper nivem dealbabor. Et amicti ſtolis albis apparuerunt, qui ſordidas eas lavaverunt in ſanguine Agni. At, inquis, undè ſcire poſſum reſtitutam mi- hi priſtinam Innocentiam * Dubitas? Scilicèt Malchi impiiſſimi ſatellitis ſceleſtiſſimique mi- litis vulnus non rogatus ſanabit, & tuum, tan- tas poſt preces, negliget vulnus? Scilicèt ſer- vum deſpiciet, qui hoſtem curavit? Paran- tem ſibi vincula ſcurram peramanter benè va- lere jubebit: & ſibi manus dantem, ſuâm- que tollentem Crucem ingenuum adoleſcen- certè non ſuavis, nec mitis, nec multæ Miſe- ricordiæ, ut prædicari ipſe voluit per Prophe- tam, permittet? Procul 6 abeant monſtra iſta malè ſentientis de Deo timoris. Abeat metus iſte planè metuendus, qui, dùm curari deſ- perat vulnus, vulnus & ſibi, & Deo infligit. Surge, accipe Puerum, & Matrem ejus. Matth. 2. 20. Lororun Non recuſo laborem itineris, ſi laborum indiffe- habeo ſolatium Matrem cum Puero. Relinquo ventia er Palæſtinam, in qua Templum Domini eſt, Gar er. ſed in Æzngypto habeo Dominum Templi. O utinam adjungere me poſſem cœleſtibus pere- grinis non ſocium, ſed famulum! Utinam vel jumenti mihi cura demandaretur! At O- bedientium agmen iſtud eſt, Inobedientem ti- Cchrifi met. Non poſſum alligare jJumentum, qui, Fuga in ruptis Obedientiæ loris, vagus, ſolutus & Taeypib. diſſolutus feror per abrupta montium, per exæquatas camporum planities. Denique Ju- mentum Chriſti & fœno carnis, & flore glo- Pſ. 40. 7. riæ ſaginari debet. Omnis caro fœænum, & om- nis gloria ejus quaſi fos agri. Ego verò nec ſenſu carere volo, nec gloria. Carnem meam antefero Spititui meo, utrique Gloriam. Mi- hi flos caducus illudit, quem, dùm carpo, capior, quem, dùm lego, fructum non decer- Po, Malumque prætereo, inter ligna ſylva- rum, pretioſum. Invenietis infantem pannis involutum. Luc. 2. 12. Ubinâm : In ſtabulo. Ergo Maria Verbum pannis, nos ſerico involvimus. Uter noſtrum ſapientiùs incertum, imò certum eſt. Eò e- nim & Reges accurrerunt, & Paſtores, nos à Principibus & à Populo deſerimur. Ad vi- dendum Verbum vagiens in pannis ſtella Ma- gos excitavit: Ad irridendum eloquens Ver- bum in Gemmis vanitas evocat vagos. Me- mineris tamen in pannis balbutienti Verbo 1 litatum aurum, cùm, hiſce temporibus, Iu- e tum quoque ſubtrahatur regnanti in cocco Verbo. Nimirùm, cuùm Apoſtoli in ſimplici- tate ſermonis Verbum exponerent, eorum ad Ethicæ Comment. Tom. VI. Concio ymimn 7 vVana. tem in ſuo perire vulnere, ſi non crudelis, Stromatum, Lib. XIV. 147 pedes pretia prædiorum jaciebantur, & jace= bant. Ut verò ornari, fucarique à nobis coe- ptum eſt verbum, aurum à pedibus Prædi- cantium gradum fecit ad manus Audientium; opéſque auditores non faſtidiunt, ex quo o- pulentius ſibi verbum proponi ſenſerunt. Quid, quòd Virgo Verbum parere non recuſavit in ſtabulo? Quis, rogo, noſtrüm in amplitudi- ne duntaxat Templorum rechlinare verba ſua dignabitur, quando Maria Verbum Patris, & Sapientiam Dei in præſepio reclinavit, pau- corum contenta coronâ opilionum? O phale- ras, 6 gemmas! Verbum caro factum habi- tavit in nobis, & nobis evangelizavit, hoc eſt; tecta mortalitatis fatuitate Sapientia Divinmita- tis legem nobis Dei enuntiavit. Haud ergo mirum, ſi mortalis fatuitas cœleſtibus perſo- nata fulgoribus illam neſcit legem propagare; quam terrenis involuta pellibus Sapientia Chri- ſtus promulgavit. Deus Verbum eſt, ſed Moy- ſes ex ejus familiaritate didicit non abundan- tiùs eloqui, ſed tardiùs loqui, & balbutire. Vox quidem Jacob eſſe debet, ſed pilis Eſau conveſtita. Cœli vox, ſed concreta luto: Al- ta, ſed Vilis: loquatur Myſterium, ſed in Abſcondito. Ad Moyſem Verbum Domini fa- ctum eſt de Rubo. Nimirùm Oraculum eruen- do populo ex Æ gypto deſtinatum, non flore inter roſas, ſed ardet inter ſpinas. Lex Domi- Concio ſie ni inter tonitruum fulgurumque ſtrepitum & Een. . ſcripta, & lata eſt: haud evulganda inter mo- vitas eunm dulorum & citharæ cantilenas. At David, ſaculari- qui Terrigenas convocat ad audiendam legem, bus Serie- citharam tenet. Et ideò fortè Legem violavit. "ate Zr Saxa hominis vocem reddunt, non folia: & 2Tαα. is tantuùm Dei oracula Populis remittet, qui non flacceſcit in mollia, ſed aſperatur in ru- pem. Dices: Quid in Concionibus agemus, quæ Dei vel Sanctorum geſta exponunt? An in triumpho laudum fulminandum eſt? Itaà. Audi Joannem: Et audivi quaſi vocem tubaæ Apoc. 19. magnæ, & ſicut vocem aquarum multarum, & . ſicut vocem tonitruorum magnorum, dicentium Alleluia. Audiſne? Volo Lætitiam: placet Al- leluia, ſed ex Tuba, ſed ex Tonitru, Gra- vitas retinenda eſt in ipſa hilaritate præconii. Joannes Vox Dei, & meritòô: clamabat enim, non canebat, minabatur, non blanditus eſt, terrebat corda, non aures ſcalpſit. An non in tabulis lapideis exarata fuere præcepta Domi- ni ?* Et quare non in arborum libris, aut in papyro Stagnorum? Nimirùm molli excipi re- cuſat ſinu Verbum Domini, quod forti ruſti- câque naſci cupit eloquentid. Nimirùm, quæ ſcribi Lex voluit in ſaxo, prodire dedignatur ex flore. Itâ-ne naſcetur inter violas molliſſi- mæ facundiæ Lex illa, quæ duras ſibi deſti- navit cunas in Silice? Vix Dei oracula ſuum per os fundi Job intellexit, cùm illicò, ne pe- rirent, ſcribi ea vehementer expetiit. Et pu- to nec arborum deerant cortices,; in quibus more Gentium deſcriberentur: nec cera dee- rat, ubi imprimerentur altius. Verùm Vates ſapientiſſimus prodeuntia ex vulneribus Scita Domini optimè intellexit, & arborum „& apum dedignatura mollitiem. Fieri poſſe non credidit, ut concepta inter plagarum hiatus ulcerumque morſus, immanéſque exeſi corpo- ris cruciatus, adoleſcere paterentur in teneritu- dine librorum, ceriſque melli germanis. Proin- dè ferreos exquirebat ſtylos, plumbeas exop- tabat laminas, celtem & ſilices expetebat. Lui⸗ 2 mihi 148 Job. 19, mihi tribuat,, ut ſeribantur ſermones? quis mi⸗- 2 3¾. yi det, ut exarentur in libro ſtylo ferreo, G. plumbi lamind, vel celte ſculpantur in ſilice 5 Niwirùm de turbine edita, adulta in vulnere, in ſolo ſcribi poterant ſilice Omnipotentis Ver- ba, ne delicatius viverent, quæ fœtum in tem- peſtate, in ſuſpiriis infantiam exegerant. Inter aſpera Montium, non in planitie Camporum ad Moyſen loquitur Deus. In Monte os ſuum Izss aperuit. Denique Verbum Dei in antro naſcitur, triumphat in patibulo, reſurgit ſa⸗ xæo. Juxta littora Galilææ ad Evangelium invi- tantur Apoſtoli, ut a ſtridoribus fluctuum præ- dicare diſcerent verbum Dei. Fiat firmamentum. Gen. I. 6. Ordo iſte ſervatus eſt. Primò Lux in Aquis bedien- . ia ſit nata eſt, tum ex Aquis fabricatum Firmamen- irte- & tum, ad extremum collectæ in unum Aquæ. blanda. Mox Terra viruit, Cœlum fulſit, Mare aves edidit, jumenta Terra progenuit. Nota ſuavi- tatem Dei in adminiſtratione regni ſui. Impe- raturus erat Aquis, ut ab imperio- Terrarum, quas premebant, recederent, cederéntque lo- Correctio Cum ſuum viliori longè elemento. Quid igitur? Hsvis Non ſtatim a Præceptis incipit, ſed ab Orna- Confeſſi- mentis: Torquem addit, cui moliebatur eri- rii diſcre- õs . . . ti. pere Principatum. Fiat, inquit, Lux. Ita Lu- Gen. 1. 3. Ce conveſtit Aquas, quibus Terras erat adem- Su er'of pturus. Blande avocat a complexu Terrarum, 4iſeretu: quas augufliori Lucis purpurâ inſignivit. Quin . Dei milericordiæ ſatis non fuit, Luce veſtiviſ- ſe, quas Lerrarum Principatu exuebat. Fi-t , inquit, Firmamentum in medio Aquarum. No- bilitat partu ſplendidiſſimo Aquas, quò facilius Terram Lucéemque faſtidirent, quæ ſe crede- rent in prole regnare ſuper Cœlum. Nimirum haud ægrè a Terrarum amplexu receſſere Aquæ, quæ ex ſe Cœlos coaluifle ſpectabant. Facilè paruere Deo imperanti abdicationem lutei im- perii, cui ſe debere intelligebant Firmamen- tum. O quam protnptius Primorum præſtò eſ- ſemus imperiis, ſi, antequâm abdicationes um- perent, ornamenta præberent! Diſcant, rogo, Superiores à Regum Rege ſubjectis difficilli- ma imperare. Blandiatur Lux Obedientiæ, pel- liciat ad abdicationem Lerrarum Coœlorum ex- ſtructio: credant non polle exui ſe, quæ ſe tan- tis vident auctas beneficiis. Neque hic conſti- Obedien- tit Domini Providentia. Non omma Aquis pa- i⸗ ob riter imperat, nec iis duntaxat utitur in admi- ientium . . —40 . . on A⸗ niſtratione Univerſi, ſed ex Aquis Cœlos con- tatu, pa- flat, & quæ ſuperant Elementa: tum Terræ zienti. mandat, ut germinet: deindè Cœlos ornat lu- minibus: regreditur ad Aquas, Reptilia, A- veſque educit ex eis: rurſus naſci jubet Animan- tes & Terra. Nimirùm nec ejuſdem ſemper uti- tur elementi obſequio, nec, quo uti ſemper no- luit, iterum utitur. Non ſemper repudium pa- tiuntur Aquæ ſemel quieſcere permiſlæ, nec Kex Mi ſemper agunt, quibus ſemel uti incepit. Hoc niſtris a- tandem eſt, quod & Rex Regum præſtitit in iah. Ied molitione Mundi, & ideò tam ſplendidus emer- ſasbines ſit & Nihilo; quod hominum Præſides'non ſer- Tr nsrer. Varit in adminiſtratione Terrarum, ideéôque ſol- Rex nen vuntur in Nihilum. Semel enim à Proconſule ni ania receptus, ſemper, & ſolus unperat, nunquam anghz, imperaturus, ſi aliquando ceſſet ab imperio. ri , 47 Rogo; quare adminiſtrandi regni exemplar aähiten- Hon fpectant vel in Cœlo Principes, ſi in Ter- di. Iis dedignantur addiſcere regnandi formam? lbid. Oliva Non ſemper ibi Sol regnat. Præeſt ipſe per diein, ſufficitur ei de nocte Luna; quæ im- mimuto aliquando jubare, aliquando eclypſim, defectumque luminis paſſa imperium Aſtris re- linquit. Varietas iſta & utilior Terris eſt, & in Coœlo pulchrior. Horreremus Lucem Solis, “ ortum: arderet Tellus, ſi Lumine ſine inter- polatione luſtraretur; algerent Arva, arerent Campi, ſi nunquàm amiſſum Solem reviſe- rent. Breviter, Aquæ Cœlos fabricentur, Ig- nem, Aérémque emittant, primæque in moli- tione Univerſi Univerſorum Domino adſint; ſed ceſſare interdum jubeantur, aliorumque Elementorum opus ſpectent. Terra floreat, Coœlum fulgeat: verùm Otium repudium non ſit: Quinto iterum die revocentur in theatrum: Aves gignant, Cete nutriant, Piſces edant, qui edantur. Sic interruptus Miniſtrorum ordo, & Reipublicæ ſalutarius, & Regi honeſtius, & gratius reddet populis imperium. . Dixitque Deus: Fiat firmamentum in medio aquarum: & dividat aquas ab aquis. Et fecit Deus irmamentum, divisitque aquas. Gen. I. 6. In immenſum excrevere Aquæ: Terras oc- cupant. & Cœlum tangunt. Debilitanda eorum Tyrannis. Ita. Sed quâ tandem arte? Divi- dantur: Supremæ ab infimis ſeparentur, & victæ ſunt. Factum eſt ità. Et vix ſecretæ ſunt ſuperiores Aquæ ab inferioribus, cùm illicò, quæ infra Cœlum remanſerant, imperium a- vaio. miſere Terrarum: Coöngregentur aquæ, quc ſub Ibid. 75 Cælo ſunt, in locum unum, & appareat arida. Et factum eſt ità. O grande populis documen- tum! Videbantur ſibi inferiores Aquæ illæ eſſe, per quas aquarum imperium ſtaret. Ipſæ enim viciniores terris, eas premebant, tutabantur, opprimebant, continebantque, enatantibus in- terim, vagantibuſque prope Empyreum ſupre- mis Aquis. Verùm vix ab Aquis ſuperioribus ,ligzoas ſegregatæ ſejunctæque Aquæ ſunt inferiores, æqvetem- um illicè Terrarum excluſæ ſinu, cavernil- nes. que incluſæ atque carceribus ſenſere imperium en ſuperiorum Aquarum vi roboréque ſtetifſe; à varzire⸗ quibus ut ſecerni potuerunt, ſolium in erga- Am. ſtulum, imperium in ſervitutem, in compedes Mnor mutavere coronas. Et altiores quidem Aquæ muteus, ab inferioribus ſeparatæ eandem felicitatis ſe- en. dem tenent, hôcque meruere diſſidio, ut ſub⸗ „ , ſtratas ſibi ſtellas premant, quæ anteà Aquis Rex ali inferioribus non tam incumbebant, quâm jun- deber. gebantur. Totum diviſionis damnum inferio- HH res Aquas oppreſſit, quæ, dùm à Terrarum ,„ imperio nobiliſſimam ſui partem abducant, ſibi yaio laſi. quidem carcerem, illis verô thronum para- runt non gemmis diſtinctum, ſed ſideribus e- micantem. Diſcant id Laici, diſcant Populi, diſcant Infima quæque Capita. Sine Rege & Optimatibus id erit Reſpublica, quod ſine Capite exhibet Truncus. Amplexantur qur- dem Terras lutulentiores Aquæ, hoc eſt, in arcibus excubat vulgus, in acie pugnat; VE- rùm non quò propiùs regnum adminmiſtrat, eò quoque ſapientiùs & fortiüs. Vagantes cir- ca Mundi cardines Aquæ Terras vehemen- tius in officio continebant, quàm quæ illis ad- hærentes, tenere eos & ſtringere videban- tur. Et quidem Aquæ inferiores tranſimilotun 2 . 1 duntaxat ſi nunquam occideret, deſpiceremus Cœlum, ſervi zas ſi ſemel occidentem Lucem non revocaret in adhibear. dus, ment pecla Firma tis,n Per & 1e Alis . liam ) iu ibecg ſan gant 4 ſ. fmli l, i torques ier Dinſio linun Ihamnen buit im frmam W nane . oi ad pin Il rerd niie, g, nec 1iin Omnia, tarum ch Vox Prir Piturin Conjun mentis, Oeris) E ſt 4 inmame ſe gedan cere, lo ue anim luſnocdi e etian Ceælum 6 en6 uuuſlade MW len. eikie, doe Utirean 3 um Lun tn Ca s Sol ſed mg omd nüng fu⸗ ilg. hecken Mrovoln ur ſern Olerteüe Krepit d n tr & 4. 1 emeen eneh re Muerlen ltotes 1 ſen canden ad firmamentum ex ſeſe fabricatum ſui vicarias Aquas. At, dum Aquæ ſcandere incipiunt, par- tim vertuntur in aérem, partim vertuntur in Dixnitas ignem. Porròô in Ignem Verſa Aqua, quæ ſub moresmu. firmamento eſt, non jam vicaria, ſed hoſtis a- zat. quarum evaſit, undè ipſa ſubſiliit. Docuit Religioſus proindè eas ex infimis qui aſcenderint, citèò ewedies’ vVulgus eſſe nolle, nullémque miſeris infeſtio- T s ec⸗ rem fieri, quàm qui & ſervis evectus fuerit ad lariup Principatum. Ergo Aquæ inferiores, quæ ſu- noxias. Pra ſe ſuperiores Aquas non habent, jam non Aquis ſubſunt, ſed Igni, hoſti ſubjectæ, quæ popularibus, imò agnatis ſuis non ſubduntur. Verùm ſicut non unum lucet in Firmamento ſi- dus, ſic nec unicum indè emicat nobis docu- mentum. Aquæ ab Aquis ſeparandæ ſunt: ſuſ- pecta enim eſt earum multitudo. Separentur: ſed Firmamentum inter eas exſtruatur coruſcum aſ- tris, non murus aheneus interponatur clavis aſ- per & rudis. Putent ſe ornatos, non ſejunctos. ynio fa- Alius deſtinetur Præſes in India, alius in Ita- dioſa,. liam Nuntius ablegetur. Durum eſt ſeparari, Politicæ« ideéque delicatiſſime elaborandum eſt, què ſe- Rai jungantur. Spargantur Stellæ, accendatur Lu- frenandi. a, ſuccendatur Sol, ornamentum, dignitas, torques, præfectura, Cœlum ſit, quod revera Superior Diviſio eſt. Porrò Deus, cùm ageretur de Fir- diſeretus, mamento inter Aquas exſtruendo, non ſat ha- Gen. r.5 Puit imperare, ut fieret: ſed cùm dixiſſet : Fiat iirmamentum; addit Scriptura: Et fſecit Deus Ran e⸗ Krmamentum, diviſitque aquas. Fecit. Manum gar. voci adjunxit, quôdque dixerat, perfecit Ipſe. Saperior Id verò nec antè præſtiterat in productione Lu- invigilet, cis, nec egit poſteà in exortu Segetum: quæ & agat. omnia, ut dixit, ſunt facta. Nimirùm ubi tan- tarum difficultatum nodus ſolvitur, non ſat eſt vox Principis, Manus requiritur. Cùm præci- pitur Firmamentum exſtrui, imperatur Separatio à Conjunctiſſimis, uniuſque inter ſe naturæ Ele- mentis. Arduum id eſt. Aſpera videri poteſt quævis Manus, ſi regia non ſit. Rudius, quàm ar ſit Adminiſtri opus interponeretur. Rex Pirmamemaumm ſtatuit tot rutilum luminibus, ut ſe credant imperio magis disjunctos, quàm foe- dere, locôque, non amicitiâ. Eccleſiaſtici quo- que animarum Paſtores, quàm delicatè opus e- juſmodi perficiendum ſit, diligenter etiam at- que etiam examinent. Dividantur Aquæ. Sed Cœlum eas dividat. Vel æternis id eis rationi- bus ſuadeatur: vel ſplendido eas titulo ſejungant. Nolite judicare. Marth. 7. r. Zadican- Quid ſi hebeſcat, minimumque ſplendoris zes temer?. habeat, non illum mihi liceat inter Aſtra com- Scandali. putare? an Sol putandus eſt, qui minùs lucet, Er esi- quàm Luna? Alo. Nam & Luna magis lucet, quàm Sol, poſtquàm, emenſo Cœlo, in con- finio occass vergit is ad Antipodas. Non mi- nùs Sol occidens lucet, quàm Meridianus, ſed magis diſtat, & plus cucurrit. Tu verò quomodò arguis ut minùs rutilantem, qui ideò minus fulget, quia uberiùs tibi laboravit? Ge- nua illa, quæ à Sene flecti non vides, ideò non flectuntur, quia tot ante annos ſepius hu- mi provoluta jacuere. At Juvenis eſt, nec te- nax ſilenti, Tua quidem lingua tacet, ad oſtentationem ſimulatæ virtutis, ſed cor per- ſtrepit ad iniquitatem iniqui judicii. Ille nuga- tur, & rectè cogitat: Tu temerariè cogitas, quanquàm obmuteſcas. Vomit ille ex ore ſti- pulas vanitatis, acuis Tu in corde gladios ju- Ethicæ Comment. Tom. VI. Cenſores sliorum. Stromatum, Lib. XIV. 149 dicii. Silet aſpis, ſed mortem nutrit: nocen- tiùs latrante cane tacitus anguis venenum infi- git. Eſto: Nugatur Ille, Tu Taces. Verum dies noctéſque ſtudet ille, te vel domi otioſo, wel ad modulos muſicos velitante. Ego verò Ro- ſam malo cum ſpinis, quaàm ſine dumis Papa- verum purpuram verecundam, inanem rubo- rem, colorem vanum, futilem pompam, fu- cum evanidum, fœtidum florem, odorem pu- tidum. Caret Papaver ſpinis, ſed & odore ca- ret. Habet Roſa dumos, ſed punclones ſua- veolentid medicatur. Melior eſt iniquitas viri, Eccl. qJudm mulier benefaciens, inquit Scriptura. Ta- 14. cet ſtatua, & homo garrit; ſed marmori con- . ticenti virum præfero interdaum non mutum. Coœli enarrant Gloriam Dei, quanquam aliquan- do fulgetris tonitrque ad inſaniam uſque fu- rere videantur. Enimverò obducitur facies illa Tyro non pulcherrima Mundi denſo atréôque nubium ve- ſuperbias. lo. At illa ipsà nocte Dei laudes evulgat, diſ- Religioß pulſis tempeſtatibus, non tam facunda linguis, "Kero- . . res non quàm foœcunda ſideribus. Fateor Tyronem non ſyernant fulminare, non tonare, crebris ignibus non mi- fraeres care. At non minuùs Sole caret quàm Fulmine, Iuos. & tam Siderum ornamento, quàm Fulgurum crepitu deſtituitur. Vitrum Smaragdo lucidius, ſed & fragilius & vilius. Odor, inquit Jacob, Gen. 27. Filii mei, ſicut odor agri pleni, cui benedixit 272 Dominus. Non Vaſi in quo diligenter culta vio- la ſine ſtirpibus floret: non Horto, in quo Mo- naſterii vallum vanitas imitata, tot ex latere cellas diſponit, quot humi flores defodit, Mo- nachorum vel illudens cellulis, vel ſcriptis, le- gibuſque deridenda: non denique Lilieto Do- minus, aut Viridario benedixit , in quibus im- Permixti naſcuntur Flores ſuis quique diſcreti aut marmoreis aut lateritiis domiciliis, ne vide- licèt indiſtinctins virerent cepz, quàm vivant Anachoretæ. Campo Deus benedixit, cui nec ſpinæ deſunt nec flores: horum enim copiam reſpicit Dominus, non illarum irruptiones ex- pendit. Ridendus ſanè, ſi admiſſus in Apoſto- li Petri Baſilicam os oculéſque quis diſtorque- ret, quòd minus æquati in pavimento lapides Templi angulum aliquantulum inæqualem at- tollerent. Tholim habes certantem cum Co- lo, Marmora ſpectas mole non minora Mon- tibus, Aurum vides par Soli, Templum ſuſ- picis Olympo conterminum, & horum negle- cto pretio, contempto artificio, in latere im- moraris, lateritius plane Momus in Templo, imò Urbe, imo Orbe marmoreo, veriuſque Cœlo aureo. Ad perpendiculum æquati late- res in tuo ſacello ſpectari debent, ubi & loci . anguſtia, & ornamenti paupertas aliud con- templandum oculis non proponit. At in am- pliſſima Baſilica lateritiam ſapit humilitatem, qui laterculi recordatur in tanta eluvione me- tallorum ac marmorum. Rides Regis aulam, quòôd id fornice atrii induſtrius araneus telam ſuſpenderit: cùm interim auro undique & un- dique gemmis laquearia intermicent. Saneè, dùm mordes ut Muſca, in Aranei retia inci- diſti. In magna Domo, clamat Paulus, vVaſa ſunt lignea, ſed quæ ab aureis & pretio, & pondere, & numero obruantur. Loquitur fra- ter exlex, ſed & indefeſſus laborat. Dormiſti hâc nocte Tu ſanus in lecto; at ille morientem ſolatus eſt pervigil. Oculos paulò liberius tor- quet, ſed Chriſti jugum pluribus ipſe annis du- xit, quam tu diebus. Hiant antiqui Templi T- 4 ²2 Parietes, & ex collabente tecto guttulæ inte *$ 150 dùm fſlillant. Non tu ad illam perveniſti æta- tem, ad quam ubi deveneris „ ruinas exhibe- bis, non hiatus. Rogo Te, in labenti ſacra de quot oblatæ Deo hoſtiæ, quot fuſæ la- crymæ, quot hymni perſoluti! Tum quidem non ftillat tectum, ſed nec hoſtias numerat, tam abſque foramine, quaàm ſine ſacrificio. Vix enim duos ante menſes in eo litari Domi- no coœptum. Hiat illud, tuum non hiat: ſed Sponſam Deus ad hiantem vocat parietem; Can. z. non ad ſtantem. In foraminibus Petræ, in ca- 14. verna macerix. Sponſæ ornamentis Deus im- plet foramina præ ſenio parietis fatiſcentis, quæ tu audax, temerarius, & inexpertus ma- ledictis opples. Ibi cubat Deus, ubi tuus li- vor debacchatur; ibi ſuæ exhibet divinitatis ſpectaculum, ubi tuæ Tu fertilitatis explicas monumentum. Denique quò Tu ſurrigis os, Deus ſuum ibi reponit Verbum: ut diſcas tam tuam à Deo diſtare maledicam ſanétimoniam, quaàm ſunt Deo plena collapſi penè Temphi fo- ramina. Nimirum quæ Tu ſpectes foramina, non Avaritia reliquit in Templo, ſed Tem- porum Diuturnitas ſcalpſit. Plus Domino ſer- viere parietes, cujus ſunt teſtes ruinæ. Arſe- nium pulte in ſemio refocillatum arida Tyronum jejunia ſi riſiſſent, riderentur. Etenim epulas illas & veluti rimas Abſtinentiæ jejunia pepe- rere. Comedit, quia diù eſuriit. Non ſemper refectio Voluptatis deambula eſt, ſed Abſti- nentiæ non rarò pediſſequa; Virtutem nutrit, non Gulæ ancillatur. Sapientia carnis inimica eſt Deo. Rom. 8. 7. Sapie- Apertè cum Cœlo luctata eſt Idololatria, tia profa- quæ& duùm plures Deos habuit, Deum non ha- na. buit. At Idololatriaà penè deterior Sapientia eſt profana & vana. Siquidem à contagione illius ſecurus ſum, ſi delubra non ſubeo; ab hac polluor quocunque aut oculos convertero Lectio aut mentem. Etenim ſylvas Nymphis, hoc eſt profana. terreſtribus Sirenibus replevit, Montes Saty- rorum laſciviis depreſſit, campos ſceleribus fer- tiliores quàm ſeminibus effecit, Flores ipfſos ſi- derum ſimulacra, hominum ſolatia, imagines Dei, Pudicitiæ diverſoria, exemplaria virtu- tum, agrorum gemmas, Terræ opes, her- barum aurum, uniones terrarum, cæcutientis humi oculos, luti noſtri ornamenta, tempera- menta mortalitatis, fragiles ſtellas, odoras conchas, florens argentum ità ſeu Veneris ſan- guine, ſeu pallore Narciſſi, omnidmque adul- terorum impuritate maculavit, ut ne nomen quidem eorum vacuum ſit fraude ſceleris. Ipſis me fluctibus Oceani crederem, ut ſaltem Por- tum in æquore ab Impuritate nanciſcerer, niſi Jovem ibi timerem ut enatantem in undis, ita naufragum in ſcelere: quem neſcias monſtro- ſiùs vel ſe demutaverit in Juvencum, vel un- das mutarit in Solum. Niſi dixeris, tanto po- tuiſſe ſcelere & Deum in belluam converti, nec potuiſſe ad tantæ ſpectaculum turpitudinis non conglaciari pelagus, quod maluit inſaniens pati monſtrum, quam tantum in ſua viſcera ſcelus demittere. Atque utinam Pudicitia in ſolis fluctibus fluctuaret, ſoliſque in montibus exularet. Coœlum ſcenam fecit Impuritas, & plus obſcosnitatis ſpectatur in Aftris, quam luminis. Ibi Venus, ibi Jupiter, ibi Mars, Oliva ibi Hercules, ibi Juno, ibi denique inter ſi- dera, imò in ſideribus inſita farrago colluviéô- que Vitiorum. Mars vulnerat, Saturnus vo- Et. rat, laſcivit Venus, Juno furit; inſanit Jupi- r ter, Hercules debacchatur. O monſtra! 6 ca- rer lamitatem! Et quò me recipiam à flagitio, ſi . ſedes ipſa Divinitatis in ſcenam verſa eſt Tur- wiu 6 0 pitudinis? Peto Nate, ut aſpicias ad Cælum, z. Mach ſ clamabat ad Filium Machabæa illa Heroina, 7. 28. 8 hun! quò illum adversus Antiochum firmiùs robo- dom raret. Ah ſiſte, Martyr invictiſſime, oculos; ſole Orcum potius ſpecta, quam Coœelum. Quan- d quàm enim nec antra illa monſtris careant, iten minuùs tamen fehiciter iſcelus regnat in ſuppli- . ciis. Malo Vulcanum, hoc eſt Amoris paren- nn tem inter ignes intueri fuliginoſum & anhe- lari lum, quàm Venerem inter ſidera otiantem. Mi- Buni nùs me trahit ad vitium Orcus quàm Cœlum: tanen ibi Libido ſplendet, hic ardet: ibi Luxuria ſi- Uur,9 dus, hic faber eſt. Fruſtraà ergo, David, cla- “ mas, Averte oculos meos, ne videant vanita- pf 13 iti⸗ tem. Eruendi ſunt oculi, ſi faſtidiunt vanita- 37. du tem, quibus Sapientia carnis, Deo inimica, ltere Mundum;, quaà latè patet, inquinavit. Sed hic n mn forté Fabulas videor nimiùm audiſſe. ak Sed oollidebantur in utero ejus parvuli, lan lg, 4 quæ ait: & ſic mihi futurum erat, ein nedo, quid neceſſe fuit concipere? Gen. 25. l 22. ie fün tun un Transferatur vel ad opes, vel ad honores, Scientis n vel ad doctrinam, quæ vix Animus conſe- Hue Spiri⸗ H cutus, ſentit ea pugnare cum Spiritu. Salus iag . lolt inter Opes periclitatur, fluctuat Æternitas in ne olſe. ket Prætexta, Pietas cum Sapientia luctatur. Pa- vania. Mna tet ergo, quàm rarò inter ſe conſentiant Spi- Aterni- naſen ritus & Aurum, Sapientia & Legum amor, cti l. us den Honor & Onus Chriſti. Planè mehus eſt non igeras S concipere, quàm tantum pati bellum poſt ſo- & falici- Enſgn tum. Utinâmque in ſolo utero, duùm partu- tatis la. i riuntur, ſecum iſta luctentur. Duriora ab Eſau dimema. ii Vac Jacob ſuſtinet in domo Patris, quàm ſuſti- ge, E zen nuerit in Matris utero. Quam procul aberran- , enmj dum erit Spiritui, quâmque laborandum;, re- pelicitas r i, gnante Eſau in domo patria! Scio primogem- zoxis. Barg⸗ turam emptam à Jacob: verùm Doctrina, quæ ſai en Spiritui jura ceſſit, imperium non patietur Pie- (eu⸗ eſt tatis. Sic Fidei Felicitas repugnabit. Sic dem- nire que Ara à Curuli evertetur. Ros nunquâm tt Coœli depluet in Sole. din ſet plue e un Celo riie Viam mandatorum tuorum cucurri, cum ltt dilataſti oor meum. Pſ. 118. 32. koeti Punids) Itâ-ne clamante Chriſto anguſtam eſſe viam Latitis ke hece ad ſalutem, David clamat dilatato in eam Srirr.- ſel Geſte corde excurriſſe? Ità eſt: Anguſtam viam la- nor nrnun tum duntaxat Cor feliciter excurrit. Lætitia Muci. w enim ſola ſpinas amat, nuditate tegitur, ino- Mortiß- &Ee pia ditatur, recreatur luctu, paſſione trium- canien, eid phat. Nec mirum eſt, ſi dilatatum cor viam Gagan H ſ. anguſtam decurrat, quando Beati in ea & Fe- Chriki 1 lun v. lices prædicantur, non qui Rident, ſed qui quilhus hin ſocis Lugent. Chriſti Doctrinæ Via Chrifti non ab- ſuaveſa N erd e ſimilis: illa Beatos dicit Lugentes, in hujus eder aus 1 anguſtiis latitudo Cordis deambulat. cwwi ſabiet auni llgi ſiche It E: tent . Et ſimul exortæ ſpinæ ſuſſocaverunt il- germo lis ex joco. bide zr. Quod illud? Verbum Dei. Utinam ſolis ſpi- neceſſa, nis offocaretur, ſed & floribus præfocatur. ria. Novit Eccleſia, quàm ego non mentiar. Ver- bum Dei ſævius dilaceratur à floſculis, quàm à dumis. Nimirùm Verbi Dei ſpinis coronati roſæ ſupplicia ſunt. Verùm non hoc illud eſt, quod perſuaſum cupio auditoribus meis. Dilſ- plicent nugæ, vanuſque ſermo de Regnorum ſeu diſſidiis, ſeu rumoribus. Quid enim nobis cum Sceptris, qui Cruci ſervimus? Frigeſcit Charitas in Purpura: & dediſcit Servitutem Humilitas ſermonibus enutrita Cæſareis. Puto tamen in fuo ſpiritu nocentiùs extingui Spiri- tum, quaàm toxico alieno. Voces vocabulâque Religionis joco uſurpata, hæc tandem ſuflo- cant fervorem. Spiritus; Spiritus à nuganti- bus ingeminatur: & ità nomen ſanctum, quod terrere nos debuit, recreat. Regum Majeſta- tem mhil pernicioſiùs deprimit, quàm nimiùm Familis- ad Aulicos demiſſa Familiaritas. Veleſcit quem S ritas ni. extra ſohiuum videmus, nec Regnare memini- ne ia eam mus, quem loqui jocarique ſpectamus. Minus, non ecalari. credo, radiabant Sancta Sanctorum, quàm uee a gar. Tépli interius atrium, ubi & aureæ ſpectaban- tur palmæ, & aræ aureæ holocauſtorum. Ve- ruùm uni Sancta patebant Pontifici ſemel in an- no; indéque auguſtiora ſunt habita Nomina Pietatis, uti Dei nomen, eſſe debent. Lapidi- bus obruatur, qui vanè & temerè illud uſur- Paverit. Aureæ duntaxat inciſum laminæ, pro- cul ab ore, geſtabatur in fronte a Sacerdote Nomen Domini, ut Mente potiùs quam Lin- gua verſandum nobis eſſe doceremur. Rogo quæ dignitas Regularum & Pietatis, ſi ita eas nominamus jocantes ridentéſque, quàm oran- tes. Vacandum eſt Spiritui, ſubridens caput planè vacuum repetit, dum cum ſibi ſimilibus fabulatur. Et quo condietur fale fatuitas, ſi ſal Matth. 5. ipſe jam jocus & fatuitas eſt? Quòd ſi Gal e- 13. vanuerit, in quo ſalietur? Si voces ſanctæ de- generarunt in nugas, quæ nugis ſupereſt medi- cina? Scenam Ceelum feciſtis, & Deus vobis factus eſt Actus, flens ejulànſque ad Gentiles Clemens Alexandrinus aiebat. Quoad immune te perſtitit Cœlum à ſcelere, indè expectari po- terat ſceleribus pharmacum. At conſtuprato jam Colo, quæ ſpes relicta Terris emergendi à vitis? Lege Auguſtinum, deplorantem jam Sanctitatis conclamatam eſſe ſalutem, quando per Poëtas ipſi Dü inducuntur adulteri, quò impuniùs Mortalitas baccharetur, quæ ſe cre- deret peccando Deorum non irritare Juſtitiam, ſed Geſta æmulari. Spiritus, & Regula, & Animarum Salus, & Nomina noſtrorum mu- nerum, Verbumque ipſum Dei nugis miſcen- tur: & ſe Verbo aſſignare, ſe Pietati dedere, Pœnitentibus in Templo adeſſe, aut deſperan- tium de ſcientia, aut nugas colloquiis inſenen- 4 tium jam voces ſunt, tam fletibus abolendæ, Ga⸗, quam jocis uſurpatæ. Se tradere Evangelio, 8 non jocus eſt, ſed Apoſtolicum munus, quod Ms Paulus àa Jrsw accepit proturbatus, tremens, 4 Ce . cæcutiénſque, non cui tu te ingerere audeas nugando jocandéque cum ſociis. Quid porrò ſacrilegii vox illa non habet, Pœnmitentibus aſ- ſidebo. Itaâ-ne Sacramentum? cui Cœli pa- tent, quo Orcus clauditur, ex quo Vita in- lepln Etu. N Gruntumn Pl. n⸗ mat un 1 tet , urt e Stromatum „Lib. XIV. 151 ſtauratur Animarum, in quo Sanguis ipſe Me- diatoris & Dei profunditur in remiſſionem pec- catorum, ridendi materiam ſuppeditat: & ubi Chriſtiani lacrymas, Chriſtus cruorem effun- dit, Sacerdotes ridemus, ludimuſque! O tempora! 6 joci! Cam videritis abominationem Matthe deſolationis ſtantem in loto dancto, qui legit, 24. 152 intelligat: Imèò, qui legit, puniat; qui audit, reprehendat: qui loquitur, lacrymetur. Et quid ſceleſtius excogitarunt, qui cum Adoni- de Venerem in ſpecu Salvatoris collocarunt, ut Chriſtianorum religionem fugaret imago ſceleris? Æbquè horreo in antro Chriſti Ama- ſium adulteræ, atque Voces Chriſti immixtas nugis jociſque. Malè ſtetit cum Dagon Arca: & iniquiùs miſceri patietur Chriſtus Obedien- tiæ nomina cum ſcurrilitatibus & ſtultiloquiis. Nolite Margaritas projicere Suibus : Nolite frumentis immiſcere Zizania. Luti & auri con- junctio fœditas, non fœdus eſt. Quæ con- ventio Lucis ad Tenebras? aut quæ commu- nicatio Verborum Chriſti & Vanitatum? Du- cit Deus Prophetam in ſolitudinem, ut ad cor ejus loquatur. Et nos viliſſimi vermiculi inter Irriſpres nugas & vanitates ea fundemus verba, quæ ?*Reram. Deus ipſe in turba fari noluit, quorum aures Sermo non Aurem eſſe voluit, ſed Cor? Verba Dei in vanus. libro continebantur obſignato ſigillis ſeptem, quem ſolus Agnus occiſus ab origine Mundi reſignat. Tu verô quâ fronte audes perire ſigil- la jocando, quæ Agnus immaculatus exſolvit occiſus? An ſanctior riſus tuus illius ſunere, ut quæ verba ille proferre non poteſt ſine vulne- re, Tu audeas ridendo propalare? O proter- viam! Patent primùm vulnera Agni, quam verba Libri, pluribuſque Sigillis Lex, quam Aſtris Sol, cingitur: & nos ſine metu de eis ità loquimur, ac ſi de ficubus amygdaliſque agere- mus? Fumabant radices Montis Sinai, vel po- tiùs Mons ipſe ardebat, cùm Dei verba, Dei digito ſcriberentur: & Mortis undique imago diffuſa authoritatem Legi conciliabat. Tu verò adultam inter fulmina Legem exponis in nu- gis? Quid? Quot fudit lacrymas Ignatius, ut eas ferre Leges, quas Tu laxandi ammi gra- tiâ laxato jam corde, relaxatéôque ſpiritu rides verius, quam toqueris. Cautius, rogo, aga- mus. In ſolis Altaribus, ſoléque in Templo hoſtiæ Deo immolabantur. Extra Aram victi- ma piaculum eſt. Arca Domini in regionibus Philiſthiim , quamvis coleretur, graſſatur. Deus non irridetur. Verba Domini confortare Gal. 6. 7. cor, non riſum ciere debent. Perüt Oza Ar- cam tangens cùm non deberet, nec vivet au- dacia illius, qui tangere non verebitur impor- tuno luſu vocabula ſanctitatis. IIlud advertas, ſine cereis non licere operari ſacris. Quam- quàm enim ſanctum ſit Sacrificium, ſanctè ta- men perfici debet, alioquin in ſacrilegium ver- titur victima. Petite, & accipietis. Joan. 16. 24. At ego fruſtratus votis, & fatigatus pre- Oratio ns cibus & Templo non exauditus abſcedo. Quod- exandits, que vehementiùs miror: Tam profusè Deus Salomoni Sapientiam indulſit, quòd non Au- rum poſtulaverit, ſed Scientiam. Me verò deſ- picit petentem non Aurum, ſed nec Sapien- tiam, verùm Salutem cordis mei, animique lan- guentis Sanitatem. Benè. Sanior Oratio eſt; quæ præ ſapientia Salutem exorat. Quid igitur? N 4 an — 152 Oliva pgerveor an dicemus, quèòd Deus Salomonem audivit Fons Ora- Sapientiam poſtulantem, Te verò negligat cu- rionis. pientem Salutem? Nimirùm Salomon, ante- Z. fe⸗ quam Deo preces offerret, Templum Numini u zon obtulerat, quo nullum munificentius viſum in ſuſßcit. Mundo. Tu verò quid Domino obtuliſti, à quo nobiliora poſtules, quàm Salomon ² Eget alis Oratio, ut deferatur ad Deum. Alæ ejus Opera tua. Benè loqui, & malè agere, vel ore orare & manu ſilere, non Deum rogare 1. Tim. 2. eſt, ſed irritare. In emni loco levantes puras 8 manus, inquit Apoſtolus. Manus offerat, lin- HSHH gua petat, & qui utramque fecit, Orationem gzionis re- 2 1 medium. Exaudiet, Oblatione receptâà. Venit JESUS januis clauſis, & ſtetit in medio, & dixit eis, Pax vobis. Joan. 20. 25. Serupuloe- Nen datur in orbe terrarum vacuum. Un- ſi. dè Mundus arcetur, Deus accurrit, Clauſæ diſcipulorum januæ affectiones omnes excluie- rant, hominũmque ſolatia umverſa; ideôque adeſt Chriſtus in medio latitantium. Nec ſo- lus adeſt, quamquam ſolus expetatur. Pacem ſecum vehit. At quæ Pax, inquis, in corde meo, ubi tot perſtrepunt immundarum cogi- tationum phalanges? O te miſerum! Felices ſanè Agricolæ ſua ſi bona norint. Rogo Te: & cur expetitur Pax, niſi ut agri colantur, & compleantur horrea? Fiat, inquit, Pax in vir- tute tua, & abundantia in turribus tuis. Tu verò quid cauſaris, cui, ex vaticinio Pro- phetæ, in falces gladii, haſtæ vertuntur in vo- meres, adeò ut, dum Te pugnare credis;, metere deprehendaris? Tot ſpicas colligis, quot cogitationes pateris. Quid ploras, mulier, non vir? Noônne optas tranquillitatem, ut ora- re poſſis & preces Deo periolvere? Has verò Tentatio Cur fundis? Ut merear, inquis. O Te felicem;, nen timi, ſi tamen excolendi agri novam artem intelligis. da. In tentatione & oras, & pateris, meſsiſque ge- minatur, dùm nulla tibi arridet ſpes meſſis, qui in Pace orares, non vinceres. Cum ipſo ſum in tribulatione, eripiam eum, & glorificabo eum, longitudine dierum replebo, inquit, eæum. Quæ iſthæc dierum longitudo in Tribulatione? An dies producuntur ultra ſtatas horas, an in æ- vum diuturniùs brevis ætas protrahitur? Neu- trum accidit, cùm in Tribulatione tantundem horarum ſupputes, & intra juventam moriare non raròô. Reſtat ergo ut credamus tot nos di- tari manipulis Tribulationis dieculà una, quot per annum vix in Pace oneraremur. Ubi enim in Pace jejunia? Ubi Dei tam repetita memo- ria? ubi cilicia? Evolve Davidicos Pſalmos, & reperies inter hoſtium ſpiritualium cuneos nun- quaàm ferè coronatum Prophetam. Replemur diebus in die tribulationis, quia duplicantur co- ronæ: & quemadmodùm ætatem productiſſi- mam Martyris dies una Martyrii exæquat, & vincit, quòd in ea non horæ numerentur, ſed pœnæ, nec in pulvere Tempus elabatur, ſed diſſolvatur Corpus in cinerem: anni enim ad clepſydram aquæ fortè numerantur, ad ſan- guinis certè clepſydram menſuratur æternitas: Itaà & Tibi invito contigit, cui tot triumphos parit dies una luctæ, quot parat dæmon inſi- dias & luctus. Quam citins Urbis muri ex- ſtruuntur adventante jam Hoſte, quàm Pace Korente. Uno menſe inter tubas Opus abiol- Pfſ. 121.7. . 1.90, 1 5. vitur, quod inter citharas uno non ſat luſtro perficeretur. Dilexit maledictionem, & veniet ei: Et noluit benediäétionem, & elongabitur ab co. Pfſ. 108. 16. Quis eſt hic, & improbavimus eum, fecit ge enim monſtra in vita ſua! Erravi, & lauda-ſ. bimus eum:, dicere debueram. Beatus enim vir, qui poſt Aurum non abüt, nec ſperavit in Pecuniæ theſauris, ſed Maledictionem dili- gens, Benedictionem omnium gentium, ſi non deſperatè animoſus, fortiter timidus, & gene- rosè Vilis repudiavit. Quis, inquam, iſte eſt, qui Maledictionem diligit? Qui eam nutrit, & advocat? Quis verô nutrit? Scrupulofus a- nimus. An non fomenta Tentationum, crebra cum hoſte colloquia, frequens congreſſus cum Dæmone;, interruptæ cum Deo preces, ut te- cum inſanè muſſites, deſertus Chriſti campus & agger, neglectus Eccleſiæ ager, Coœli ob- livio, Gehennæ, Libidinis, Dæmonis, Re- gulorum, Serpentum; Stercoris, Veneni, Sce- lerum, Mortis, Tartari recordatio? An non Maledictionem vult, nec vult Benedictionem, qui, ut loquatur cum Dæmone;, loqui recuſat cum Domino? qui Panem Angelorum contem- nit, ut de Cepis diſſerat cum Ægypto? qui quieſcere cùm poſſit, gaudet cum hoſte velita- ri? Fomites Tentationum ſunt, quæ Tu credis eſſe ſupplicia: Blandiris Dæmoni, dùm illum placare ſatagis. At, inquis, latrat, niſi illum increpem. Latrat? Latrat, quia Tu oblatras: deblaterat, quia Tu non ſiles. Ignoras tu for- tè& Dæmonem illum eſſe Montem, quem in Mare mitti jubent Juſti orando, non loquendo. Mons eſt, ſaxum eſt, rupes eſt; Voces, quas ille regerit tibi, prius Tu illi immiſiſti. Saxum enim remittere vocem poteſt, emittere non po- teſt. Noviſſima quidem rupes ſilebit: ſilebit tamen, ſi tacueris. Quid ad Te ſtrepitus Sata- LNyrani⸗ næ, vocéſque Saxorum. Meas, inquis, remit- mon zimi. tis voces? Quomodò id mihi perſuadebis: quan- ds. do ego clamo, Non volo Legem tranſgredi: ,cllani- ille verò, Volo, clamat, Legem tranſgredi. O ms. inſenſate! Et neſcis hanc eſſe, ut plurimum;, TZentatio- naturam Echo, ut non integras orationes red- num fons dat, ſed partem ex eis voret, partem vomat? Sermhuli. Si audire in corde Tuo non vis, Volo, tranſ- gredi Legem, non ſonet in labiis tuis, Volo Legem tranſgredi. Silebit Mons, ſi Mens ſilue- rit; perſtrepet, ſi loquetur. Quòd ſi Montis ima- go non placet, Canum pertinax ululatus Scru- puloſorum ad vivum mihi adumbrare videtur inſaniam. Oblatrat inquietus Canis, ne ſtrepat, fruſtulo illum Panis compeſcis. Tacet ille, dum comedit; ut verò bolum glutierit, ardentiuùs la- trat ſpe frugis conſequendæ pellectus. Iterum Pamis, iterumque Clamor. Tu paſcere non ceſ- ſas, non ille latrare deſinit. Par lucta Clamoris & Gibi Quam felicius fames illi os, quatm os in- tercluſillet! Clamaſſet fortè impaſtus uno die,ci- tò tamen ſpiritus eum & vox defeciſſent. Ità nobiſcum agitur,; & cum Dæmone. Exaudio Blaſphemias, niſi Pſalmos canam. O Te infeli- cemi verbo Dei paſcis adverſarium Dei. Et neſ- cis eſcamm ejus electam: mihilque gratius accide- re illi poſſe, quàm ſi Angelorum efcis nutria- tur, æquè ſibi ut Deo ex more Pſalmis perſo- lutis. Cave, precor, ne Templum Diabolo corde rupule cot tur. 1r cani des truum Plum ud Ner Audi longe tatiot ledie „†. ne Ii Et lan Carens expech UIin ¹ COtON taverit ecCI. clem 1is horroh' horreb lepellitu ſlo kerti rejictur Citur, in (thr, ſl Eim kepe i Mae⸗ ind odi erhibeto. Non mici Den u⸗ fümmnss 1 gantur M Uten pu HH Re ARbe enin lerit na 1 oblrn⸗ eti Perceé ferehit, Pelemper, Ounnem,i ditie (Ue t . Noli Alire None, ne nſed e⸗ dle nan, Conſal ettun, 1 lout blein echcnlo . ad ach l Ganent . n, ſe 1 t eorum Nöigreder d corde excites, ubi canonicæ horæ decanten- tur. Neque enim ſacros verſiculos, quos con- end, tra legem Paſtoris & Chriſti tui recitas intre- ieh mendo, Deo pendis, ſed Dæmoni. Ergo illi nge canis, quem niteris excantare: paſcis, quem ſtu- des interficere: adoras, quem pellis: & cui An- trum Angulumque in jecore invides, paras Tem- plum in mente. Et quidem mea hæc verba non illud exprimunt, quod Propheta præſignavit. Dilex't, inquit, maledicétionem, & veniet ei: & noluit benedibtionem, & glongabitur ab eo. Audin? Maledictio veniet, & Benedictio e- Ibid. “r longabitur. Ergo Benedictione frueris in Ten- n. . . . . . . RM tatiomibus, & Maledictione cares. Si enim Ma- Elhcnd, Ag. ledictio veniet, & Benedictio elongabitur, pla- nè Tua, ut iſtà ornaris, ità ab illa immumis es. Et ſanè Benedictio Domini eſt Tentatio, omni Carens ſuſpicione Maledicti, quâ ipſe Jobum expedivit ad lauream, qu ipſe Juſtos parat ad 2. Tim. z2. Coronam. Non coronabitur, niſi qui legitime cer- F. taverit. Niſi Goliam immitteret in Davidem, generoſa Adoleſcentis tempora lauro carerent. Reculas luctam? Privaberis ceronâ. Faſtidis aciem? Carebis palind. Horres hoſtem? ab- horrebit te Gloria. Certamen times? trium- phum non ſpectabis. Woluit henedictionem, e- longahitur ab eo. Videlicèt non Tu ab illa, ſed illa à Te elongabitur. Dum enim accedere Te credis ad illam in otioſa tranquillitate animi, receſſifle illam ſenties à Te: quando intelliges in tuæ vitæ confinio deeſſe Lauream, ubi de- fuit Pugna. Quid, quèd non ſola elongatur Benedictio impatientiã Tentationum, ſed Ma- pſal. 1o8. ledictio inſuper advocatur. Dilexit Maledictio- 16. nem, & veniet ei. Quomodòè? Veniet, dùm repellitur. O inſidias! Creſcit in morem hydræ ſuo fertilis vulnere Tentatio: accedit, cum rejicitur; invitatur, cum ablegatur; cùm tru- ditur, intrat; cùm jugulatur, vivit z cum cal- catur, floret; ardet, cuùm extinguitur; venit;, cùm repellitur. Et veniet ei? Cur? quia Dile- xit Maledictionem, & veniet ei. Dilexi, ais: imò odi maximè. Tu verò in eam odu inſignia exhibeto. En flagella, en funes. At hæc amoris, non imicitiæ inſtrumenta ſunt. Cor enim, utl Deus, quæ amat, corrigit, flagellatque omnem filium, quem recipit. Flagellaſſe Te credis Dæ- ſut . 1 1 Damon ei Ies lchil A Tehrmd legerne monem? ei profusè blandiris. Nimirùm, qui ele, ue flammis incenditur, verba non timet. Lævi- negra dun gantur Marmora attritu, non læduntur: & ad jotet, Mrl vitam putantur vites, duùm ſecantur. Abſalom n nö, , faciem Regis morte paciſci paratus erat: ma- lebat enim mori, quàm ſine Patre recréari. Dilexit malediclionem, & veniet ei. Verùm au- res obſtruantur, ne nimiâ atrocitate futuri ex- cidii percellantur. Non veniet modò, ſed ad- hærebit, ſed pervadet, & ſinu non contenta, pellem perforabit, per cutem tranſitura ad ſan- guinem, indè in viſcera, pérque ea ad intimas abditâſque pervaſura oſſium medullas, carniſ- que, ut Tertullianus ait, metalla. Audi, imo noli audire, ſed tacere aliquando diſce cum Dæ- mone, ne audire cogaris, quod modèò non au- Tentatio. dire conſuleris. Et induit maledictionem ſicut ve- um reme- ſtimentum, & intravit ſicut aqua interiora ejus, Tir & ſicut oleum in oſſibus ejus. Cujus immanitatis 1. 37. e Racnl non commotæ ad commiſerationem, ed ad iracundiam provocatæ beatæ Mentes ex- lbid. 18., clamant : Fiat ei ſicut veſtimentum, quo operi- tur, & ſicut zona, quâ ſemper præcingitur. Hoc opus eorum, qui detrahunt mihi apud Dominum: indignabunda concludit Tentatio à Domino Stromatum, „ . . Lib. XIV. r153 immiſla, à Te rejecta. Nimirum tuo furore; tuaque inſania, Tentationem non repellis, ſed altiùs figis in mente. Sæpiuùs erim turpes Tentatio- imagines revolvendo, recudis, à quibus nun- Pum Jons quam in poſterum expedieris. Hoc opus eo- rum, qui duùm calcare ſatagunt turpitudinem; non illam proterunt (ferrea enim eſt) ſed te- naciùs altiuſque eam ſibi inſculpunt. Quò ma- gis tunditur clavus, eò difficilins evellitur. Tu quoque obſcænitatem in tua Mente incidis, quam vix Dæmon colorarat. Tu tibi meditan- do illud præſtas, quod ille præſtet ſuggerendo. Novi ego viros, qui tuo more certantes cum umbris, ità eas colorarunt ſæpius recolendo, ut pati eas debuerint in ſenio, quas non ſperne- re, ſed ſuperare conati ſunt in pubertate. A fa- Eccl. 214 cie colubri Juge peccata. Non percute, non in- 2⸗ terfice, dixit, non luctare, ſed fuge. Averte El r18. oculos meos, ne videant vanitatem, orat Pro- Tentatto pheta. Leniter alio mens avertenda „non furio- atilis. 8 concutiendum quaquaversùm eſt caput. Quid times, duùm Ignis te propè exæſtuat? Non in igne Dæmon, ſed Dominus. Mentior, ſi non hæc Davidis ſententia eſt. lgnis ante ipſim præ- Pl. 96. 34 cedet. Venit Dominus, cùm Ignis advenit. E- Nahum- tiam Eliæ viſus eſt Ignis, antequam in ſibilo Au- 1. 7. ræ tenuis illi Dominus appareret. Dominus in tempeſtate, ait Nahum, & turbine viæ ejus, & nebulæ pulvis pedum ejus. Audis: in Tempeſta- te ad te deſcendit Dominus, qui etiam & Ru- bo ardenti locutus eſt Moyſi. Non ubicumque pix eſt Turpitudinis, indè Candor abeſt lucis .ternæ. Nigra ſum, ſed formoſa, inquit illa; Can. 1. . Tentationibus denigrata, decorata Virtute. Ma- Ibid. I8, rænulas aureas faciemus tibis hoc eſt, anguiun“ atque ſerpentum non vulneraberis, ſed ornabe- ris ſimulacro. Michaélem honeſtius effingere non poſſumus, quàm cum Dracone. Minds ille fulgeret ſine Monſtro, placeret minùs, illo ſubmoto, qui diſplicet. Obſcuraret Davidem, qui Spurii caput ex ejus dextera excuteret Ho- nor eſt, quod creditur Onus. Sine Tentatione Chriſtus, David eſt ſine Golia. Non rutilat miles, ſine pugna. Nec vita hominis dTuc˖k Rii- Job 7. 16 litia eſt ſuper terram, placere Deo poteſt ſine hoſte torpens, languens, otio emarcida „ in- gloria, imbellis, deſes, ignava denique, non tranquillitate ſed ſomno quieta. Benedicite Lux Dan. 13. & tenebræ Domino, cecinere in clibano SS. 72. Pueri. Non ſola Lux Deum laudat, ſed Te- nebrarum quoque vox Deo grata eſt, qui Mundum & creavit in Tenebris, & refecit in Umbris. Quamquàm enim Terram jam fact4 Luce germinare juſlerit, at eam ſine Luce è nihilo eduxerat, Cœlum, Mare, ipsâmque Terram molitus in Nocte, quæ Dei primo- genita eſt, & Diei prænuntia, ac quaſi parens. Lux Conſolationis Nocti Tentationis palmam cedit. Veràùm fragmenta colligenda ſunt, quæ Properanti exciderunt. Ienis ante ipſfum prace- Pſ. 96. 3. det, adduxeram ex Davide. At non dixi, quæ ipſe dicit: Et infammabit in circuitu ini- Ibide micos ejus. Non filios quos flagellari permit- tit, ſed inimicos flagellantes Ignis exurit, Nu- minis præcurſor. Tibi palmam, Diabolo con- fuſionem Tentatio adornat. Recitaveram quo- que ex Canticis, Nigra ſum, ſed formoſa. Ap- poſité ſanè, ſed ſanctiuùs, ut quidem videtur, quod ſequitur. Ideò dilexit me Rex, & introdu- xit me in cubiculum ſuum. Niger es Tentatione, ſed pulcher es Victorid. Nigredo iſta non mo- dò non à Sponſi facie te excludit, verùm intra ſecreta Can. I. 5. — „ 154 Oliva ſecreta cubiculi Te admittet. Quin ideò ad- mitteris, non quòd pulcher, ſed quòd pulcher pariter & niger ſis. Privilegium enim introdu- cCtiomis quod ſola formoſitas non impetraſſet, igredim junéta venuſtas meruit. Nigra ſum, Pd fe moſ : Ides, inquit, dilexit me Rex; G. iniroduxit me in cubiculum ſuum. Aliàs, aliiſ- que in locis tota pulchra, & ſine macula dic- ta fuerat, non ideò tamen meruerat introdu- ci. Tunc tantùm introducta eſt formoſitas, cùm Tentationum nigredine non fœdata, ſed Tentatio decorata eſt. Quid ſi formoſa indè ſit quòd ni- ntilis. gra? Fallor, falléque, niſi plerique ſine ſpecie perſecutio ulla decoris forent, ſi non eos Tentatio deni- prodeſt. graſſet. Fare, rogo Te, undè gemma Oratio- Fame u Nis in corde emicat, undè coralia Pudoris in vra nimia. genis rubent, undè topazion Pœnitentiæ in membris pallet, undè fluunt margarita Lacry- marum ex oculis, undè ſcatet in ore Eloquio- rum argentum, undè aromata Suſpiriorum è pectore, undè Ciliciorum nexi torques in reni- bus, undè aureæ Regularum manicæ in mani- bus? Planè ex quo Tentari cœpiſti, armari, imèò & ornari cœpiſti. Hyems mihi pelles cir- cumdedit, frigus focos paravit, calorem debeo Can. 4. aquiloni. Surge, Aquilo, & veni Auſter, & 16. fluent Aromata ejus. Ventorum impetus exco- luit tuæ Mentis hortum. Non Zephyros advo- cavit placidiſſimos, ſed Auſtrum procelloſum Sponſa concupiit. Adeò non bona aufert Ten- tatio, ſed affert: non decorem minuit, ſed auget: non ornamenta adimit; ſed addit: Non credis mihi? crede Deo. Ad Dominum, cuùm tribularer, clamavi. En Orationis parens Ten- tatio. Tribulationem, & dolorem inveni, & nomen Domini invocavi. Intuere Legis gem- mas à Tentatione duratas. Tribulatio & an- Pſ. 119. 1. PIIA4. 4. Pſ. 118. 142. guſtia invenerunt me: mandata tua meditatio mea eſt. Parùm eſt Legem in corde naſci Ten- tationis beneficio; adeſt per ipſam & Legiſla- . . . . 7. . X — . 4 ir . - PL13. 1. tor Niſi quia Dominus erat in nobis cum e 2. xurgerent homines in nos, fortè vivos deglutiſ- ſent nos. Parùm quoque: adeſt & cum Sponſo Sponſa, & Virgo adeſt cum Chriſto Tenta- Can. 2. 2. tis. Jicut Lilium inter ſpinas, ſic Amica mea inter filias. Cùm verſus fueris ob amaritudines anguſtiâſque Cordis in ſpinam, tunc Tibi in- tererit Lilium. Vobis Virgo aderit, 6 Filiæ Dei, 6 Deo dicatæ Mentes, cùm ex floribus abieritis in ſpinas. Sicut Lilium inter ſpinas Vir- Tribula- go efflorebit. Nimirum, quæ adſtitit Filio ſpi- tio utilis. nis coronato, Filiabus adeſt in ſpinas verfſis. Perſecutio Non defuit Filio Cruci ſuffixo, Filiis non de- non nocet. erit; quibus infixa fuerit Spina. Breviter, vo- bis non deerit Lilium, ſi vobis Spinæ non de- ſint. Et quis non ſufferet lætus Tentationes, quibus ſe non tam in ſpinam verti videt, quàm in hortum, ubi germinet Lilium, undè Flos campi non abeſt Quid dico hortum? ruſtica viridarii facies. Templum evadis & Dei numi- ne conſecratum, & Virginis lumine illuſtre. Plenè Gloria Domini in Te eſt. Nec mirum, ſi intrare in cor tuum ſatagit Dæmon, quan- do fſtudet ipſe Cœlum in terra reperire, qui gehennam invenit in Coœlo. Tunſionibus & preſſuris expoliti lapides, Juis coaptantur locis per manus arti- Iicis. Ruerunt fabulis veriùs quàm fidibus exſtru- Talems Ctæ Thebæ: Sion autem in æternum ſtat. E-e Obe- tenim hic Artificis manu ſuis ſaxa locis aptan- Girmti. tur: ibi verò, quò lubebat, auriti lapides Obedien. reponebant ſeſe, murorum non tam materies, "“. quam architecti. Væ nobis, ſi Urbs fortitudi- nis noſtræ hâc ratione ſtruatur. Si alius doce- re audeat, ſi alius docere nolit, ſi nec ille vo- catus, & ille injuſſus Altari ſerviat, periimus. Neque verô ſola ſatis eſt Obedientia ad ædi- ficium, ſi adſit, quæ ſola ſufficit ad ruinas, ſi abeſt. Tunſionibus & preſſuris lævigandi ſunt lapides. At expolitus è monte eſt exciſus. Tun- Vreexer, datur nihilo minùs. Quis lævior Joanne in ma- eri delet. terno adhuc utero Deo plenus? Per zonas, suserior perque pilos camelorum tranſivit foramen il- ,““ lud, per quod Camelis tranſire non licet. Al-“ ter illo non minor Joannes innocentiâ, lævi- gari tamen debuit exilio, ollà, veneno. Sa- xum eſt, quâmque læve ſit: Caro eſt, Ho- mo eſt, Adæ filius, Hæres culpæ. Extunda- tur, ut Templum ſit Spiritûs Sancti. Cantemus Domino: gloriosè enim ma- gniſicatus eſt: Equum & Aſcenſorem dejecit in Mare. Exod. 15. 2. Ità ploras, demerſo in æquore Pharaone, Serupule⸗ ac ſi ex æquore emerſiſſet? Palmæ non benè “4. rigantur fletibus. Quid ageres captus, qui Deſperan ploras victor? At, inquis, Pharaonem ſpe- Rerzn Cto. Mentiris. Hauſtus enim eſt Pharao cum na veras exercitu in Mari rubro. Quod intueris, non ille Religionis Pharao eſt, ſimulacrum eſt & cadaver Pha- filieuar. raonis. Quid horres buſtum? A mortuo mor- tem metuis? Peccata, quæ tecum de ¶Ægyp- to exiere, periere in Mari. Prius enim illa Profundum ſenſere, quàm Tu littus tenueris. Tecum exiere, ſed non tranſmiſere pari te- cum felicitate Oceani gurgites. Cane proindè, qui ploras. Latet in fletu Dæmon. Nec mirum, ſi qui ardet, undas conſectatur. Cupit ille tam Te carere Securitate, quàm Deum Cantico quando facere non poteſt, quin careas Pharao- ne. Tuis in lacrymis naufragari optat Dei lau- des, uti in mari rubro tua naufragium pertule- re flagitia. Noli, quæſo te, tam frequenter du- bitare, an hoſtis vivat, ut Dei beneficium obli⸗ vifcaris. Noli progredi ad littus, ut ſpectes, an enataverit Pharao. Ille enim periit in undis, ſed Tu naufragium facies in arena, ſi non deſieris dubitare de Deo. Cor ejus congregavit iniqut- tatem ſibi, inquit David. Id verò quomodò? Ingrediebatur, ut videret: egrediebatur foras, Pfſ. 40. 6. & loquebatur in id ipfum. Time, ne dùm ſæ- piùs exis, ut explores an vivat Pharao, re- ſurgat, qui perierat. Cave, ne metu tuo extra- has Pharaonem ex undis. Baſiliſcus videndo pe- rimit: Scrupuloſus videndo exſuſcitat. A Ti- more tuo concepimus, & parturivimus Spiri- tum ſalutis. Audin? Mentes a Timore concipium Spiritum ſalutis, ſi ſanus ſit Timor: Spiritum Mortis ſi vanus ſit Metus, & vilis. Potes, ſi me- tuas concipere Pharaonem, iterumque in lu- cem edere, quem in aquis ſepeliſti. mieln 1. ime ie. Ciat „2 e, dd 1e nel; is, E es tatem zi:0 Emmn wa! ſenci t Penel in 47 . ui t, 1) he⸗ lniul ilte e, e . mickus dus Mtiis 1ſine nuit . P flr. tonen ii, bus imm . eſ ce hi ton Puon ſtolictus tig, l poſter. tiumpho Dls crede Cauda ten lo! Tu celſere 4 eſt Petna titi? Ite .Metes, 1 ni ler! lilengti ſu wione ( Volalti) n Kcommoe Vx la, e tno Cor⸗ Cord fbit Iers C. lum Lute cilig idi n & Demn Ui Cade imaginario crimine torqueberis, quàm excru- Habac. ciatus fueris a vero peccato. Uſquequòs, Domi- 1, * ne, olamabo, & non exaudies * vociferabor ad te vim patiens, & non ſalvabis ? Quare of- tendiſti mihi iniquitatem & laborem? vocifera- ris, benè novi, cum Habacuc. Si me audis, & ex me quæris, quare tibi Dominus iniqui- tatem oſtenderit & laborem; Reſpondebo ti- bi: Operi manuum tuarum porrigis dexteram, & miraris, ſi enatet è& profundo? Sine perire; quod periit. Noh ſpecçtare, ſi iniquè fers, oſ- tendi tibi cum iniquitate laborem. Benedictus Domiéinus, qui non dedit nos in captionem dentibus eorum. Anima noſtra ſicut Paſſer erepta eſt de la- queo venantium. Laqueus conkritus eſt, & nos liberati ſumus. Pſalm. 123. F. Lapfß, ez. Inſultas Lapſo? Quare? Quia ſtetiſti. Vi- pasi dete de, ne cadas. Cecidit de Cœlo Lucifer, cujus nas, amictus Aurum purum. Putas autem, quòd Oondan fortiùs Tu, qui ſtetiſti, quam ille, qui cor- ne ſeietes, ruit, pugnaveris? Deus non te dedit in cap- Dißiden- tionem dentibus eorum, quorum Te fauci- is ſui. bus immiſiſſes. Anima noſtra ſicut Paſſer, non ſicut Leo, vincienda, non pugnatura erepta eſt de lqqueo Venantium. Venantium, inquit, non Pugnantium. Ea enim noſtræ mentis & ſtoliditas, & infirmitas eſt, ut Venatione po- tiuùs, quam Bello, captivare nos ſatagat hoſtis noſter. Quo ergo pacto glorietur Paſſer de triumpho? quomodò prævaluiſſe ſuis ſe viri- bus credet contra Draconem, cujus vel ſola cauda tertiam Aſtrorum partem refixit & coe- lo? Tu Paſler reſtitiſti tuis viribus IIli, cui ceſſere Aquilæ? David captus eſt, illaqueatus eſt Petrus, Thomas implicatus eſt, & Tu ſte- tiſti? Stetiſti? imò jam captus eras, jam rete indueras, niſi præſtò adfuiſſet Is tibi, qui deeſſe vix ſolet Lapfuris. Laqueus contritus eſt, & nos liberati ſumus. Dic, rogo, mihi, ex illa col- luvione Cogitationum quomodò Candidus e- volaſti? niſi quòd alas tibi ſuas cœleſtis Aqui- la commodavit, diſſuto priùs diſcerptéôque reti? Vox illa, quâ fugaſti catervam Monſtrorum, & tuo Corde manavit, ſed Dei miſeratione tuo cordi fuit immiſſa. Crede mihi, Serpens, qui ruens & Coœlo Sidera diſſipavit, in Terra mi- litans Luto nocere potuiſſet. Cujus ſine ſtrage caſus ibi non fuit, fuiſſet hic pugna cum cæ- de. Damnatus nocuit, & dimicans non noce- bit? Cadendo rapuit ſtellas, & cædendo ci- Honor nerem non difflaſlet? Deus adfuit; Dominus, muttens quaſi vir pugnator, pro Te certavit. Quod cùm itaà ſit, cur Beneficium Ducis tui, in ejus Militis contumeliam refundis? Cur inſultas vi- cto Fratri, qui captus jam eras, niſi Dominus occurriſſet? Uterque veſtrum victus eſt: à Dæ- mone Ille, Tu à Deo. Te Deus opem feren- do expedivit aà laqueo, beneficis compedivit: Ille à Deo non erutus ceſſit adverſario. Ibid. Dominus in circuitu populi ſui. Pſalm. 124. 2. Tentatio Non ſentis in Tentasone Deum in corde Pern ba. tuo? non ideò abeſt, ſed pro Te militat in et. . . — —. circuitu tuo. Ad regmi fines excubantes mili- Stromatum, Lib. XIV. 155 tes in urbe non videntur, urbi militant tamen, Gratia à qua hoſtes propulſant: & eò fortiùs propu- Dei necef- gnant illam, quò longiùs abſunt ab ea. Mi- Jaria. nus eam tutarentur, ſi illam & muris defende- rent. Videtur à Te abeſſe Deus: pro Te in confinio pugnat, propulsätque ſuperbiam, à qua oppugnarere, ſi foret ipſe in corde. Abeſt à Te Deus, ne abſit: deeſt, ne deſit. Deus charitas eſt, &, qui manet in charitate, in Deo manet, & Deus in eo. I. Joan. 4. 16. Deus Amor eſt: ſed Amor eſt non loquens, Charitas nec infoecundus. Spiritum Sanctum ſpirat. In erga pro- divinis Pater loquitur Verbum : ſed Amor *imos. non loquitur. Non loquitur, ſed Spiritum ſpi- Amicit ia rat. Noſtra, & contrario, Charitas ſterilis eſt vana. Operibus, fſœcunda Sermone. Fœcunditas hu- Vnio leſa. mani amoris facundia eſt. Et quidem ut in Di- vinis accidit, ità accideret vellem in humams. Non omnes PFerſonæ Verbum ſunt, nec omnes loquuntur: ſed ubi de amore agitur, nulla immunis eſt à Charitate. Amant Pater & Fi- lius, Spiritus verò Sanctus Amor eſt. Non om- nes inter nos doceant, ſed Amore nemo no- ſtrum non ardeat. Amoris, inquam, pleni eſſe debemus, ſed Amoris ſœcundi non facundi: qui ſpiret, non qui garriat. Quamquam ſatiùs duco Amorem noſtrum loqui, quam agere. Nam & hac fortè de cauſa, cùm ad nos Amer di- vinus deſiliit, in linguis flammeis conſpicien- dum ſe præbuit, ut intelligeremus, amorem probare ſe non poſſe, ſi tacet. Ubi ſunt, qui à Haſpites ſe amari quidem omnes profitentur, teſtantůr- exzipienzds que, loqui tamen non niſi cum paucis volunt; berbums- cumque nullus ab eorum corde abſit, eorum "iter. adeſſe colloquiis, utique conſuetudine rariſſimmis licet. Ita-ne? Os tuum tuo tibi eſt corde pre- Hoſpita- tioſius, cùm à tuis excludas ſermonibus, quos litas non in tuo pectore amplexaris? Conſidere poſi men- ferculis ſam apud Te non licey illi, cui licet tuo in "bunder; corde demorari. In Te eſt, & tecum eſſe non 1. 2 Fanee poteſt? Procul eſt à labiis, qui menti eſt inti- liaritate mus? Cumque à Charitate tua in viſcera ad- csdzatur. mittatur, à Cupiditate garriendi jocandique Recreatio non admittitur in colloquium? Dicam, quod "renes ed ſentio. Deus Charitas eſt, & , qui manet in Tid. charitate, in Deo manet, & Deus in eo. Ut lo- quaris cum Amico nugacitate tibi conjuncto, à Fratre eôque advena, ſejungeris? Væ tibi. . Etenim manet tecum Amicus, ſed Deus in te non manet, qui in eo manet, in quo Charitas remanet. Receſſit Deus a te, ut Frater tuus non acceſſit ad te, tuæ nubilo frontis conterritus. O malé jucundam familiaritatem, quæ Charita- tis emitur diſpendio! O peſſimè ſuavem Ami- cum, quo ne careas, cares Deo! O fellea ver- ba, à quibus Verbum exterminatur! Sonet vox Gan. 2. tua in auribus meis, ad Dilectam Sponſus aie- 14. bat. Nimirùm ſi diligis, loquere. Amoris ſi- Lingnse gillum os eſt: ſi me excludis a labiis, me Odi- cura nul- ſti. Cœlum ſubi. Quid ibi Patre foecundius, Iu exelu. quid potentius? Sine Verbo tamen Amor non dar in Re- emicat, nec ſine Verbo Spiritus Sanctus ſpi- dowei⸗ ratur. Magnum vocabulum Pater Amorem ſo- nat, Charitatem præfert: demique viſcera Di- Sermo ſi lectionis hoc involvi cortice putantur. Amoris venus nö margaritum ditiori tegi conchâ non poteſt, Y e quam titulo Patris. 81 Pater eſt, amat. Benè: õ ſed ſine Verbo Pater Amorem habere Hoteſt iraré 1 56 ſpirare Amorem non poteſt. Nos verò vermi- culi lutei, & vaſa teſtacea facientia invicem anguſtias, quomodò jactamus amorem, ſi ne- gamus verbum? Illud diligis, cum quo loqui recuſas? Mentiris. Nec enim Patre Deo major es, à quo Amoris immenſus Ignis non pro- micat ſine Verbo. Superiores id quoque diſ- cant: non ſufficit Patrem eſſe, ut Charitas o- Can. 5.6. riatur. Anima mea liquefatcta eſt, ut Dilectus Sauperior locutus eſt. Planè liqueſcere nihil eſt aliud, quàm ſxos ſape in Amorem converti. Amor autem ſatus eſt, ut alloqua- Dilectus locutus eſt. Murænulas aureas vermi- r. culatas argento, aliâque ſexcenta operoſæ ſu- Se Rer pellectilis munera Sponſæ Dilectus detulit, nec iends. liquefacta eſt. Introduxerat eam in cellaria, Affabili- Occurrerat in via, deſcenderat in hortum ejus, tas. nec ſe fatetur liquefactam. Vix ille loqui cœ- Charitas. pit, cùm cœpit illa illicò colliqueſcere. Au- tun res, non aurum, expetit Sponia, & mavult Can. y. Verba, quam torques a Fratre Charitas. Gut- 16. tur illius ſuaviſſimum: Benè: Quid indè conſe- Hoſpisa. quitur? Attende: Et totus deſiderabilis, in- Kitas ve- quit, talis eſt Dilectus meus, & ipſe eſt Amicus 74. meus. Filii hominum uſquequò gravi corde? Non ſatis eſt fratri noſtro, quòͤd domi reci- piatur, quòd induatur ſtolà primà, quòd pa- retur epulum, quòd una ſit nobiſcum illi men- ſa, gymnaſium unum. Commune illi eſſe de- bet ſolatium ſeſſionis, nec excludi debet à col- loquio, qui non excluditur à convivio. Guttur tuum, ſicut vinum optimum, clamat ad Suna- mitem Dilectus, & ad Societatem Filius. Ma- lo guttur, quam vinum; malo tecum loqui, quàm veſci tecum. Non mihi deerant in Pa- tria cibi, Tu deeras, tui mihi gratiores ſermo- nes, quam eſcæ tuæ. Non in ſolo pane vivit homo, ſed in omni verbo, quod procedit ex ore filiorum Dei, & meorum in Chriſto fra- trum. Guttur ejus ſuaviſſimum, & totus deſide- rabilis, talis eſt Dilectus meus, & ipſe eſt Ami- cus meus. Non agnoſco Amorem, ubi non au- dio Vocem. Etiam Poëtæ, apud quos omnis eſt deflorata virtus, Amorem fingere potuere im- purum, potuere cæcum, potuere armatum, ſed elinguem facere nequiverunt. Eruerunt o- culos, linguam non eruére: abſtulerunt veſtes, ſermonem reliquere. Nuſquàm vidiſſe fertur, tacuiſſe nunquàam. Imò cum ex Bernardo ver- ba jacula ſint, veſtes ille diſtraxit, ut jaculis, hoc eſt ſermonibus, abundaret. Quamquam abeat impurus Amor, ſuiſque concidat ſagit- tis, quibus malè vulnerat Pudicitiam. Si ocu- lis caret Amor apud Poëtas, verbis in Scriptu- ris noſter non caret Amor. Uſque adeò familia- ris eſt Amori ſermo, ut in ſimilitudinem lin- guarum ad nos deſcenderit: nihilque egere primum, qui Spiritum Sanctum recepere, quaàm variis exundare Sermonibus, multiplicique ver- ſare ſono os atque facundiam. Puto, ut men- dacii argueretur, qui & loqui renuit, & ama- re ſe jactat. Uni credo linguæ. Si loqueris, a- mare te credo, ſin, tam odiſſe potes, quam a- mare. Tam epulæ quàm manus fallere poſſunt. Eaſdem prætulere manus, ſimiléſque intulere dapes Jacob ac Eſau: ſola vox prodidit Inno- centem. Mihi dapes non probant Jacob. Nam & Eſau eſſe poteſt, qui me paſcit. Vox, vox ipſa me docet, non me Romæ natum eſſe Eſau, ſed mitiſſimum Fratrem, ſed Rebeccæ Filium veriorem. Manus ſint Eſau, horreſcant pilis o- pera, ſed vox Jacob ſit, & benedicam tibi. Denique hœdos ab Eſau appoſitos faſtidiam, Can. 7. 9. Can. 5. 16. Oliva non faſtidiam fruſtulum panis à Jacob. Si dul- cis vox eſt, ſi ſuavis eſt ſermo: Verbo, ſi Ja- cob eſt vel lentem miniſtret, & ipſam negligam primogenituræ prærogativam. Quod ibi Patri non placuit, hic Fratri placet. Verùm longius, quàm putaram, bullientis me maris æſtus abri- puit, & dùm èê portu exeo, ut propè littus excurram, ad Africæ penè arenas delatum me ſentio. Repetamus, rogo, portum, & undè diſceſſimus, eò vela flectantur. Deus Charitas eſt, & qui manet in Charitate, in Deo manet, & Deus in eo. O theſaurum opulentum Cha- ritatis? Qui in ea manet, in Deo manet; nec mirum, ſiquidem Charitas Deus eſt. Qui ma- net, inquam, in Charitate, in Deo manet, non qui, advenarum more;, ad Charitatem di- vertit. Plerique modè blandiuntur Fratri ſuo, modò iraſcuntur: modò plaudunt, modèò ex- plodunt. Hi non manent, ſed vagantur in Cha- ritate. Urbes memineris Cives, tanquaàm Fi- lios, fovere, vagos aut plectere, aut exturba- re. Benè: Manere volo in Charitate: ſed Cha- ritas iſta quid eſt? Quid ſit ignoro: quid præ- ſtet, ſcio. A fructibus ejus cognoſcamus eam. Audi, quid præſtet. Charitas operit multitu- dinem peccatorum. Fructus Charitatis & opus velum eſt lucidiſſimum, quod bombycis imi- tata artificium, ex ſuis ipſa viſceribus conficit, ut non Filios ornet ſuos, ſed ut alienos in- volvat abortus. Texit, ſed non ſuam pompam, & alienorum vitiorum operimentum. Denique aurum eſt: tundi ſuſtinet, attenuari gaudet, ut ſuo tecta ſplendore, vilia quæque irrutilent, auratæque trabes, proprii quaſi generis exper- tes in ſua Luce triumphent. Si amas, operis, operis, inquam, non opus, ſed otium, ſed vitium, ſed vulnus Fratris tui. Charitas coo- perit multitudinem peccatorum. Dilexit non & lavit nos à peccatis noſtris in ſanguine ſuo, ſcri- bit de Chriſto Joannes. En quam proprium A- mori operire peccata. Egenus factus eſt Chri- ſtus, cùm eſſet dives. Detraxerant milites indu- menta, tunicam ſortiti erant. Quid ageret eſus Amor, ut noſtra peccata integeret? Quando veſtis deerat, quæ tegeret: Sanguis non defuit qui lavaret. Non habeo vela, quibus cooperiam icelera populi mei, habebo ſanguinem, quo ea abolebo; imò cruorem habere deſinam, ut deſinant illi maculis inquinari. Ad hoc vem in Mundum, ut nuditatem Adami tegerem, quem texiſſe velleribus non ſuffecit. Agnus ecce ego factus ſum, ut peccata populorum non ſolùm veſtiantur à me, ſed à me quoque tegantur. Ego ero indumentum tuum: huc advemi, ut Te tegerem. Et ſanè plurimi feciſſe Chriſtum hanc tegendorum ſcelerum artem ex eo Ve maximè conjicio, quòd apud Iſaiam pro ma- gno putatur, quòd queſturus non ſit, cum ſuo vellere denudabitur. Quaſi agnus coram ton- dente ſe obmuteſcet. Quid faris, Vates ſapien- tiſſime? An magnum hoc eſt, quòd tonſus Ag- nus taceat? Vulneratus ſilebit, tacebit occi- dendus, non perſtrepet in Ara: & mirum eſt, ſi ſileat, cùm detondetur? Num cruore Agni pretioſius vellus eſt? Pellem pilis num poſtha- bet, qui minorem de ſe admirationem Prophe- tæ facit tonſus, quàm cæſus. Nimirùm Cha- ritas cooperit multitudinem peccatoruimn; hoc Agno pergratum erat;, ſi quo modo ho- minum ſcelera ſuo poſſet vellere operire. rùm, quando perdidit veſtes, cruorem dedit, quo tegerentur maculæ noſtræ. Sanguis ejus ornavit I. oan.4 16. Vnio, Charitas fraterna. Compati. 1. Pet 4. 8. Judican- tes teme. 1. poc. 1. 5. Invenie- mus ho- minẽ ided ad imagi- nem Dei cöditum, ut imita- tor ſui eſ⸗ ſet autho⸗ ris: & hac eſſe natu- ralem no- ſtri gene⸗ ris digni. tatem, ſi in nobis, quaſi in quodam ſpeculo⸗, divinæ be⸗ nignitatis ſogna reſ · plendeat. F. Lee Ser. 1 de Jejun. 1la. 3·7* Compati latſii. Confeſe· rii ſint diſereti. — 070. in bla; niz tr 10 fltl laret “ um. n ot (o ſiunt ſeeler⸗ ſurn Qm Scien tin d ciunt. la; e le, 1 er dum v Paradt in Cal⸗ migren ſec tet teln ho litas n tegat, ſeincitn Bene J CoMhpen Ccœlum gbe de Uiutem ſerare ſtinmt? Hum vun tuit debe ter Time icos. X Denon Gumm lug OInnes p. olhtutbus , Ceperi nile, G . tenm on 1e Jufih nn tor n le nilnr, ne renit, 1e (adere Pere Per tintiumn. nus Keen m nl. erit, nl 1eelroe lngt nt ornavit genis meas. Porrô defuere Domino c in Cruce operimenta;, quibus ſua velaret mem- WAüi bra, non quibus aliena fcelera obvelaret. Vi- WNN de à nudato Domino ſcelera militum cooper- enadeie⸗ Luc. 23. ta. Pater dimitte illis, non enim ſciunt, quid DN 24. faciunt. Texit eorum ſcelus, qui eum deſpo- Nenan dee⸗ liaverant. Suis veſtivit verbis apud Patrem, hounm, i qui Verbum Patris nudaverant. Nota artifi- . Dali cam. Sapientia ipſe erat, ſed pro nobis fac- krin an, tus Stultitia. Quid igitur? Stultitia factus Cru- Nhlenm cifixorum facinus texit Ignorantia: Non enim non ſeiunt, quid faciunt.O mirum Charitatis opus Dud ſcelera veſtientis! Primus Adam opprobrium e,D ſum foliis velavit: prodigioſiùs ſecundus A- lie dim alienum probrum verbis cooperuit. Ibi hänaſen Scientià denudata eſt Innocentia, hic Ignoran- tia Scelus veſtivit. Non enim ſeiunt, quid fa- ciunt. Hoc velum expandit Agnus ſine velle- Gen.3 5, re, ſupra ſcelera noſtra. Eritis ſicut Dii ſcien- tes bonumn & malum. Hc nos veſte ſerpens dùm veſtivit, denudavit. Verùm nec libet in Paradiſo ludere, ubi deluſi ſumus, nec jocari in Calvariæ monte, ubi Deo ſatis illuſum. Re- migremus ad Charitatem, quæ ſi non tegit ſed retegit multitudinem peccatorum, Zelus eſſe poteſt, Charitas eſſe non poteſt. Deus au- tem non Zelus, ſed Charitas eſt. Quid ſi Cha- ritas noſtra, non rarò ſylveſtris, peccata non miui tegat, ſed retegat? Tunc planè Chriſti tunica Nimmiußk ſcinditur quà ſcelera miſerorum conteguntur. karn Benè Jacobus Linguam horum Rotæ igneæ comparavit, quæ velociſſimo fertur curſu in Cœlum, quôd videlicèt Deum lædat, quicun- que de fama detrahit cæterorum. olb la lgtur ,ku de Confidite, ego vici Mundum. Joan. 16.33. 6Rn“ Mundum, ſed nequaquàm aut Carnem, n⸗ Arsedi . 45 1e „ aut Dæmonem, ab his enim vincor, qui Mun- r*ρα 0- f. dum vici. O voces Verbo exprobrantes infir- mitatem triumphi ſui! Itâne tres non valuit ſuperare larvas, qui tribus configi clavis ſu- ſtinuit? ſcilicèt lateri Lancea confixa, Dei Fi- hum vulnerare potuit, Dei Hoſtem non po- tuit debellare. Viciflet utinam ille tam felici- ter Timorem tuum, quam ſuos proſtravit Ini- micos. Non effugère victoriam Crucis ejus aut Dæmon;, aut Caro: ſed hos non Tu eflugis, dum fugis. Dei neſcis uti victorid. Vicit ille omnes pariter adverſarios, ſed Tu ſuccumbis omnibus, quia omnes times, non timendi Pſ. 90. 7. Captivi ſunt, ſed ridendi. Cadent à latere tuo mille, & decem millia à dextris tuis, ad Te au- tem non appropinquabit. Nota: Cadent à Late- re Juſti hoſtes injuſti; non à Facie. Neque e- mim tot obſitus hoſtium cuneis à lateribus, vel ſolum ad eos vultum reflexit, ſed intueri dedi g- natur, quorum impetus deridet: non modèò non prævidit; ſed nec vidit eorum conatus. A late- re cadere eos coëgit, dùm immobilis in ſuo opere perſtat, nihil attendendo rabiem aſſul- tantium. Et quidem qui tibi promiſit fore, ut decem millia cadant a latere tuo, ſi nec eos reſ- Tentatio pexeris, non ſpopondit tibi victoriam, nec ho- e, 1 ſtes caſuros prædixit ante vultum tuum. Nimi- rfum contemptu, non pugnâ, ſpernendo, non cavendo, non videntes, ſed ridentes de hoſti- bus triumphum referimus honeſtiſſimum. Omnibus omnia factus ſum. I. COr. 9.22. Unlo. Addenſatis & coagmentatis Aquis ſuperio- Eithicæ Comment. Tom. VI. Stromatum , Lib. XIV. 157 ribus, Firmamentum coaluerat, quod ne à ſe Compais ſejungeretur, inferiores Aquæ attenuari co- imperfe- perunt in Aérem; cumque nec eò pertinge- Tas. rent, ſubtiliores factæ in Ignem ſunt verſæ: sicque Aqua;, ut ſibi conjungeret Cœlos, non modò Aer, ſed & Ignis evaſit, ſibi omnino diſſimilis, ſuique inimica effecta, dum fœdus renuit violare inter Firmamentum & ſe. Quaſi Aquis ſupremis diceret Aqua ſub Colo poſita. Vos 6 Aquæ, quæ in Firmamenti ſplendorem excreviſtis, me fortè contemnitis, quia Aqua remanſi. Verùm à veſtris we amplexibus res nulla divellet. Affurgam, mutabor, creſcam, Charitas naturam ipſam meam relinquam, ne vos re- Wraterna. linquam. Ignis fiam, ut hac ſaltem ratione & vicinior vobis, & ſimilior fiam. Si Aquam ſpernitis, Ignem non ſpernetis. Perſonata alie- nis a me radiis, vobis non ero inviſa. Ultrô naturam perdo, ne perdam fœdus. Malo hu- mor meus flagret, quam inter nos charitas fri- geat. Ardeam, ut amem. Aquæ multæ non extinguent charitatem, quæ non frigeſcet in Aquis, cùm ex Aquis Ignis emerſerit. Ardeat ex meis viſceribus flamma, ne amor extingua- tur. Sic Deus, ne Homo amare deſinat, fac- tus eſt Homo. Sic Paulus ex Judæo Chriſtia- nus, ferè ſecundò Judaizat, ut ſibi jungat Ju- daizantes. Omnes Amor ſubit formas, ne pereat. Sed & pavimentum domüus texit auro intrinſecus & extrinſecus. 3. Reg. 6. 30. Talenta Aurum in Templo Domini non minus, Talenta mediocria quàm in Regum domibus. Sed aurum Dei non Solis lucet, regnâtque in fornicibus, verùm Obedien- & in pavimento ſternitur. Palmæ & Cheru- ia in mu- bin auro formantur in Templo; ſed metallum r quod Palmas deauravit, idem pavimentum non horruit, modò Cherubinis, modò Lateribus Religionis commixtum. Id tandem aurum eſt, quod munia Deo pretioſum eſt. In domo Dei nihil vile viliora. haberi debet. Aurum es? Noli ſolas ambire Palmas, nec ſola inaurare Cherubin: immiſ- cere Lateribus, ſubſterne te Pavimentis. O Obedientia! 6 Amor perſonata vocabula San- cCtitatis, ficta velamina Vitiorum! Haud vos Aurum eſtis in Dei Templo, ſi ſolas illuſtra- tis figuras in faſtigio tholi prominentes. Naul- Eul- la eſt diverſitas nominum, quia una eſt corona genr. gemmarum Diverſa nomina, & una captura. Serm. de Ut vides officia ſunt diverſa, ſed par gloriæ Apoſto- lucrum, & una animarum captura. In Tem- lis. Pplo Domini idem Aurum & Oculis pompam exhibet, & Pedibus calcari ſuſtinet. Ubique Aurum, quia ubique Dei Domus. Tam eget Pavimento Domus, quam tecto. Quare ergo ſi Dei Templo inſervio, cùm laquearia inau- rem talentis mihi creditis, lateres latére patiar? & meis dedignabor nobilitare fulgoribus? Chriſtus, ſi Sponſæ credimus, Aurum eſt. Ca- put ejus Aurum optimum. Ubi tamen diffuſum eſt Aurum pretioſum? Patibulum inauravit, inter Spinas fulſit. Mira res. E ſinu Patris in ſinum Patibuli. Ab uberibus Matris ad aſpe- ritatem dumorum gradum fecit Aurum opti- mum;, expers, ut ait Clemens Alexandrinus, Can. 5. 12. rubig ini8. O Præce- 158— Præcepitque Rex, ut tollerent lapides grandes, lapides pretioſos in funda- mentum Templi, & quadrarent eos. 3. Reg. §5. 27. Bona oͤ Nonne latent fundamenta? Quare ergo oc- eultanda. cultandi lapides & ſeliguntur, & dolantur? Operarius . 1 ſibi ſi Deo, qui hominibus non apparent. O jacta Saperior. in fundamento Templi Domini fundamenta Dew abi- Virtutum! An non fundamentum Domũs Dei que. propugnaculum eſt adversùs hypocriſim? Qui Intentio Deo ſervit, non ſolos quadrat lapides, quos recta. ſpectaturi homines ſunt in veſtibulo, ſed eàâ- dem dihigentiã dolat eos, quos ſepelit in fun- Gloriæ damento. Non patent lapides fundamenti: ni- Dei cupi- hilo minus lævigentur, expoliantur, tundan- ditas non turque: Qui enim oculo non ſerviunt, Deo ſerviunt, cui patent, etiam quæ latent. Qunn S ace- maxima, iméô tota congeries lapidum tantà in- Amore duſtriã elaboratorum, ut ne ſecuris aut mal- duci. leus audiri debuerit, cùm ſuis quique locis ap- Obedien- tarentur, latitavit cedrinis conveſtita tabulatis. 2 dan ſi Et ædificavit parietes Domus intrinſecus tabu- 1.K⸗ eß. . latis cedrinis à pavimento Domus ſque ad Jum- 15. mitatem parietum. Itâne tantà artificum indu- Modeſtia ſttià cælatur, quod celari debet: quéôdque te- line Epiri- gendum eſt lignis, tanto & expolitur labore, r r tunditur? Ecquis noſtrüm vel ruditer ſe- ſolida. cuiſſet lapides, quos ſtatuiſſet operire? Nimi- rùm ad oculum ſervientes nihil ornandum pu- tamus, quod ſpectari non debet: ac ſi quæ ho- minum non patent aſpefctibus, Dei vultui ſub- PI. 138. ducerentur. Tenebræ non obſcurabuntur à Te, 11. canebat David: cujus vocibus aſſenſit Salo- mon, dùm eodem ſtudio, tam quæ latebant, quam quæ patebant opera, perficienda cura- vit. Nihil puto in Templo pretioſius, quam quod videri non poterat. Sancta Sanctorum ſpectantium oculis velum ſubducebant. Uni pa- tebant & Pontifici, & Numini, quorum pre- tium pretia omnium ſuperabat. —2 perabam uſque ad mane: Quaſi Leo ſic contrivit omnia oſſa mea. Iſal. 38. 13. Mortis Vix Deo ità aliquid in homine diſplicet, ut meditatio vitæ ſpes. Mortalem enim mortem meditari decet, non ſperare, aut ſuſpirare vitam. Ne quidem veſpere licet ſperare manè: Nam Eze- chias, qui auſus eſt non deſperare craſtinam Lucem, quaſi à Leone omnia ſibi oſſa ſenſit a Avari- Deo contuſa, contritäque. Ubi domorum ex- ria, & ſtructores? Ubi purpuræ candidati? Ubi vo- aapib,. luptatum nundinatores? Ubi hujus ſæculi in- es. quiſitores ſoliciti? Si non ſperarent manè, ma- nerent domi lugentes ſcelera ſua, non foris vagarentur tendentes retibus retia. Non enim aliud Ambitionis rete capit, quàm retia, dum honores conſequitur, quos cùm tenere credit Superbus tenetur, captus dùm capit, præda veriuùs quàm prædo. Ewaudiat te Dominus in die tribulatio- nis: protegat Te nomen Dei Jacob. Pfſ. 19. I. Tentatis Dies in Scripturis Vita i atilis. Pturi; nterpretatur abſque Oliva labe: undé illud Pſalmographi; Et deduxit Pl. 77. 17. Quia Deo non occultantur. Non latebunt eos in nube diei, à S. Hieronymo de Virgine Sanctiſſima intelligitur, quæ nubes diei dici- tur, quòd luce fulſerit Innocentiæ, Culpæque tenebris caruerit. Ergo non Nox tibi eſt Ca- lamitas, ſed Dies, id eſt Lucis parens, non ſa- trix Umbrarum, obſtetrix Sanctitatis, non nu- trix Vitiorum. Tentatio iſthæc, quam pate- ris, cùm Filia ſit Principis Tenebrarum, So- li nihilo minus mubit, tibique Diem, imò Deum parit. Audi utrumque. Cum ipſo ſum in Pf90. 15. En Deum in corde! Exaudiat Pl. 19. 1. tribulatione. te Dominus in die tribulationis. En diem inter tenebras curarum emicantem! Quid ergo ti- mes in Tentatione? Umbra eſt, ſed parens Lucis: Nox, ſed Nox illuminatio in deliciis meis. Properemus ad reliquam ſupellectilem, quà ditaris beneficio Tentationis. Protegat Te nomen Dei Jacob. Si Dei eſſe deſüſſes, era- ſum fuiſſet in Te nomen Dei. Nomen enim præ foribus ſculptum Dominum indicat. Non ergo ſervis Dæmoni, ſed Deo, cujus adhuc in Te nomen ſpectatur. Si enim Dei à te no-. 1rizula men abeſſet, non diceret Propheta: Protegat Te nomen Dei Jacob. Cur Dei Jacob, non Abrahæ, aut Iſaac? Quia is, præ illis, ex- S5. faceb, plorari meruit Tentatione & Luctà. Porrò quaàm tibi non timendus hoſtis, & de Deo fidendum ſit, adverte vel ex eo, quèd non gladius, non tormenta bellica ex armamentario Dei exercituum educuntur, ſed ſolum ſcribitur in corde Nomen, ut eum vincas, qui tecum non armis, ſed verbis, ſpectriſque confligit. Se- quitur: Mittat tibi auxilium de Jdanbto, & de Pl. 19. 2. Sion tueatur Te. Adhuc auxilium fortius ad Te non advenit de Sion, & nihilo minus in Die es. Quanta copia Luminis, poſtquam Sol advenerit, ſi Tenebrarum vallatus agmi- ne luces, Diéque frueris? Memor ſit omnis ſa- crificii tui, & bolocauſtum tuum pingue fiat. Dubitabas, à Te flagitia patrari, mihilque a te non exire ſacrilegum exiſtimabas. Verum ſacrificia ſunt apud Deum & holocauſta, quæ tibi ſcelera videntur & lapſus. Tot victimas immolaſti, quot paſſus es concuſſiones. Sug- geſtio adverſarii, cùm ad te tranſierit, ſacri- ficium parat. At, inquis, victimæ corona- bantur, antequàm raperentur ad aras. Ego ve- r cum mœrore ante Dominum adſto. Flores iſtos Jupiter expoſcebat, ſtipes videlicèt ſine fructu, ut ejus caducam divinitatem victima- rum fragilitas prædicaret: tam ipſæ fragili co- ronâ circumdatæ, quam ille caduco jactabun- dus imperio. At Deus ſpinas in victimis amat. Denique hærebat vepres inter & rubos tam Deus, cui litabatur, quàm aries, qui Iſaaco ſuffectus eſt in holocauſto. Sequitur: Tribuat Tibi ſecunduùm Cor tuum, & omne conſilium tuum confirmet. Si ſana conſilia non forent, confirmari non deberent, ſed infirmari, ſol- vique. Quid, quòd in Tentatione Cor orat, Ccùm Pacis tempore vix Lingua pfſallat? Læ- tabimur in ſalutari tuo: & in nomine Dei no- ſtri magnificabimur. Audin? Sperat Eccleſia ſe in ſalutari tuo lætaturam. Nimirùm, cum ferrum fuliginoſis traditur fabris, igneque, malleiſque tunditur, & excoquitur, non ſup- tio non nocet. lbid. 3. 7 Ibid. 4. plicium illi paratur, ſed ad uſum aptatur Principis; utque triumphet in acie, exacui- tur in foco, & incude. Impleat Dominus om- bid. 6. nes petitiones tuas: Nunc cognovi, quoniam ſal- vum fecit Dominus Chriſtum ſuum. Necdum exau- en P⸗ pol tun Cn Une uct⸗ Fulne trium pon 1 10,1 davit tua guoni Men wat li cte ekkert 22ðð l 1e ablole di nor derene eepera Prinip Tentati nunpen Gunbris Gore ( kery ro Dabo⸗ inſ nmnn An Rpiria. guibus iizr dig ſe dhr. Iu ſe nugf Vi uer . e. he forte Ulßr bitarem hihmr. curi eſſe it. ſort ber en De .1. in. Vonnni liadl. gnan n Vime abinuntu eranti Quum ve uui Wminibus Gentiles Mubant Kimulacri miltucline Dis fdem Hde Verb⸗ VIt! An 4 Apoſto dlel Audi R Dland ddlc Erpetitt n le oſeulo Apoſtoos Donizu (lits 6 lelte un. bnt Dii 1u, Po, gnn er o p.r Thome Uih exauditis petitionibus jam ſalvus ab Eccleſia Prædicaris & victor. Optat, ut impleantur poſtulata tua, ſed noſſe ſe fatetur ſalvum fac- tum Te eſſe, qui non præda Dæmonis, ſed Chriſtus Domini es. O degeneres timores! Unctio eſt, quam Cruorem putas. Videlicèt luctaris cum umbris, ideéque times inſignia vulnerum, ubi fortitudinis omina ſunt, & triumphi. Mades fateor: ſed oleo Sponſi, non tuo ſanguine. Te Deus perfudit unguen- to, non tuum Dæmon effudit cruorem. Exſu- davit & Cœlo, non emanavit & venis, qui per tua membra liquor profluxit. Nunc cognovi, duoniam ſalvum fecit Dominus Chriſtum ſuum. Mentior, ſi non hæc ipſa unctio, quæ Te ar- mat ut pugnes, non Te ornat ut regnes. Mi- hi crede, fluor iſte tuus, quo terreris, non effert ad ſepulchrum, ſed evehit ad imperium. Audi denique, quo modo Propheta Pſalmum Ibid. 10. abſolvat: Domine ſalvum fac Rkegem, & exau- di nos in die, quâ invocaverimus te. En quò devenerit dies ærumnarum, undè Pſalmus in- cœerat. Rex diceris in fine Cantici, qui in principio diſcriminibus vallabaris. O dignum Tentationibus exitum! O Roſam è dumis e- Dei “ re h rumpentem. O ſatum tenebris Solem! Diem Lühi umbris non interpolatum! O Regnum in ſtri- telitt dore Catenarum & Compedum adultum felici- Miim a ter, propagatum fortiter, fortunatè ſtabilitum! mmeNINI tin ſi Dabo vobis os & ſapientiam. Luc. 21. 15. ca,güten u Obedien. Non oculos, quibus pericula præviderent, . , gerſe non manus, quibus ederent ſigna, non aures, reſpieiat. quibus delatores audirent, non pedes, qui- Obedien- bus ſe proriperent à Tyrannis, ſed os datu- opks tia Supe- rum ſe Chriſtus Apoſtolis ſpopondit. Nimi- viores o rüm unum certum apud nos eſſe voluit, os Tenl vigdelicèt Apoſtolicis Viris inditum eſſe a ſeſe, zolit. ne fortè de eorum ſeu oraculo ſeu imperio du- Eccleſia- bitaremus, qui de operibus non ita fortè ſe- iulep Hiei hono- curi eſſe ſolemus. Quod agunt Apoſtoli, agunt Kld ceri de, fortè per ſe; quod verò loquuntur, ex ore hbun, S Domini prodit. Ergo parendum eſt, quam- i kin zia gaili- quam non ſanctè operentur. Qui enim fſuis coll te na 6, w nur Aanli bet jure abutuntur manibus, à Domino os acceperunt. imperanti Quam verô miſeri ſumus, ſi cunctamur ho- Praſtanda minibus Obedire Dei ore loquentibus, cùm Gentiles Deorum cenſerent oracula, quæ ſo- nabant è ſaxis. Itäne credidit Græcia à ſe fictis Simulacris, & factis à Deo Imaginibus in ſi- militudinem ſuam Chriſtianus non credet? La- pis fidem promeretur apud Infideles, & carent fide verba hominis, cujus per os loquitur Deus, imò cui Deus os ipſe ſuum commoda- vit? An dubitas, ſuum Deum tranſtuliſſe os in Apoſtolos ſuos, Apoſtolorùmque Vicarios? Can.r. I. Audi Sponſam: Oſeuletur me oſeulo oris ſui. Planè abſque ore eum Sponſa vidit, à quo expetiit non ore, ſed oſculo ſalutari. Oſcula- re oſculo quod tibi ſuperfuit, non ore quod in Apoſtolos tranſtuliſti. Dominus meus & Deus meus. Joan. 20. 28. Chriſt: Teſtimonia tua, 6 Thoma, credibilia facta ae ſunt nimis, quæ nimirùm non tam ex ore „b„ tuoO, quam ex vulnere Domini prodierunt. tio Deo . . mundum Neque enim minus ad nos clamat e cœnacu- ſutjecit, 10 vox ſanguinis Fratris JESU „ quam lingua Thomæ ad contactum vulneris reviviſcentis 5 Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIV. . 59 convaleſcentiſque ex infirmitate ſua. Ergo pa- tet ad nos latus Domini perforatum tanquam Saperior amoris palæſtra, in qua docemur clamare ,pre omni- Dominus meus, & Deus meus. Et ſanè quis mssbo- ſuum neget Dominum Deumque ſuum, quem videt immaniter ſauciatum conciſumque pro ſe? Porrò hoc loco probandum illud eſt, Eceleſis- Deum ex eo maximè Dominum Deumque ab kia Za- omnibus haberi cœptum, ex quo pati cœpit TMdidtio pro nobis in carne. Factus eſt Principatus ſu- Nene pre. per bumerum ejus. Et Agnus occiſus ab ori- pagezur, gine Mundi dignus fuit, quem poſitis coro- Iſa. 6. 9. nis, Seniores venerarentur, delato regno & ſceptro. Ut proindè mirum non ſit, 5 in fe- more ſcriptum ipſe geſtaverit titulum ſui Prin- cipatus; Rex Regum & Dominus Dominantium. 1I. Tim.6 Specie enim ſuâ & pulchritudine ſuàâ intendit, 15. proſperè, proceſſit, & regnavit. Et, quia de torrente in via bibit, proptereà exaltavit caput, quod, inter ſimulacra Deorum, Deus ipſe in medio Deorum vix exerebat. Enimve-= 1r6 Notus in Judæa Deus, at omnis caro vidit ſalutare Dei: cumque in ſuæ Divinitatis ſolio fulmina intorquens, vix unius populi victimis efferretur, bos ipſe, ipſäque jumenta præſepe vagientis Domini cognoverunt. Cucurrimus in odore unguentorum ejus poſt eum, qui ſta- bamus, ſtante eo in throno Majeſtatis ſuæ. Denique dabitur ei de auro Arabiæ, & ado- rabunt eum omnes Reges terræ, poſtquàm in Terras ipſe deſcenderit. Attendit per retia car- nis, blanditus nos inflammavit, & cucurrimus poſt odorem ejus, uti ſcripſit Auguſtinus. Aitendite, ne Juſtitiam veſtram faciatis coram hominibus. Matth. 6. I. Mira, ſed vera calamitas ea eſt, quâ Chri- Bona oe- ſtianorum aræ ſubvertuntur. Vitia victimæ eultanda- ſunt, Deo gratæ, quòd ingrata nobis. No- ſtro fiunt odio jucunda Deo, quæ ſi amaren- tur a nobis, illi forent inviſa. Sic enim Ava- Gloria ritia à nobis confoſſa placet, ſic exoſa nobis vana. Libido hoſtia fit Numini: ſic noſtris protrita pedibus Ambitio cœlum ſcandit, & plus quàm Hypocri- ſidera Juſtitiæ Solem oblectat. Verùm timen- ſis. dum eſt maximè, ne Hoſtiæ tranſeant in Ido- la, ſibique uſurpent ſacrificium, quæ adduc- tæ fuerant ante Aram ſacrificandæ. Nimirùm, ſi ſuperbis in ſacrificio Vitiorum, fiunt illicèò Idola tui cordis, quæ eſſe debuerant Deo tuo Victimæ ſalutares. Si, ut videaris, pecuniam erogas: non Victima aurum eſt Liberalitatis tuæ, ſed tuæ Ambitionis Idolum. Et fecerunt Pſ. 105. vitulum in Horeb : & adoraverunt ſculptile. 20. En, ne fortè mirareris quod dixeram, Vitu- lum non jam Victimam, ſed Idolum: qui enim ſacrificari ſolitus erat, ſacrificium repoſcebat, nec jam in Ara exurebatur, ſed colebatur. Ni- mirùm in Aris facilè Victima abit in Idolum, dumgque Dei nomen geſtat in fronte, Divinita- tis honores ambit a ſtultis. Porrò Hebræis qui- dem in eremo ſemel id contigit: apud nos veròô quotidiè accidit. Rarus per Hieronymum;, qui omni liber hypocriſi ſuæ Victimæ Cor ſuum non immolet; rarior, qui non contrahat ma- num ab erogando, ſi ſe videntem non viderit. Quid Tu vides, Jeremia? Virgam vigilantem jerem. 2. ego video. Rogo, quare punitura Virga oculata 1I. eſt. Nimirùm per quæ peccamus, per hæc & plectimur; ſcelerãâque noſtra noſtri parant con- tra nos inſtrumenta ſupplicii. Si quo laborat Dar 160 Domus Iſraeël vitio, illud eſt, ut videri cupiat ab hominibus. Ad oculum ſervientes quaſi ho- minibus placentes, non rarô etiam, qui pieta- tem colunt, operibus juſtitiæ vacant. Ideò Deus, in eos, qui ad oculum ſerviunt, virgam exerit ocuùlatam, ut in ſupplicio ſentiant ad do- lorem oculum vulnerantem, qui in ſacrificio requiſierunt ad mercimonium laudis oculum commendantem. Quaſi diceret Deus, Victi- mæ veſtræ plenæ ſunt Oculis intus & foris; & mea erit contra vos oculata Virga, ut diſcatis non amare oculum in Sacrificio, quem odiſſe Intentio cogemini in Supphcio. At inquis, Magi Do- prava. mino obtulerunt munera, apertis theſauris ſuis, ut reluceret coram oculis omnium opus illud Intentio ſacramentis ditius, quàm metallis. Ita: ſed ſo- reca. lIum ante Chriſtum thecas ſuas reſerarunt: imòô indè patet occluſas detuliſſe arculas, qui, an- tequam Xenia expromerent, Theſauros aperu- erunt. Qui intrantes Hieroſolymam, ducatu Stellæ deſtituti ſunt, quèòd videlicèt hominibus indicantes ſui ſenſum animi, minuùs Dei Nun- tia adamarit. Abducti ſunt ex EÆgypto He- bræi, ut ſacrificarent Domino Deo ſuo. Nec tamen legi ullam eis in Solitudine victimam imperatam. Fortè ipſa Solitudo ſervorum Dei vanscen. hoſtia Deo eſt maxima. Abundè ſacrificas, ſi tenptm. Deum ſolitariè colas, ſi procul à turbis Deo 3.Keg. 8. tuo obedis. Gloria Domini deſcendit in tem- plum Salomonis cum nebula. Imò ipſa nebula tanta erat, ut à miniſtrando Sacerdotes impe- direntur. Ut intelligeremus apparatum illum tantum hoſtiarum & gloriæ Deo tunc fore ac- ceptum, cùm nebula, undequaque diffuſa, ſpectatorem arceret, vixque ipſis liceret Sa- cerdotibus pacificas & adipes intueri. – Sloria Obſecro vos fratres per miſericordiam Dei, ut exhibeatis corpora veſtra ho- ſtiam viventem, ſanétam, Leo pla- centem. Rom. 12. I. Mortifi- Itàne primo loco vivens hoſtia ponitur, & catio, ſed deindè ſancta? An plus vita Victimæ Deo J" un- placet, quam ſanctitas? Planè ſi ordo Apoſto- gar. li ſervetur, ità eſt. Non tam delectat Domi- num magnitudo ſacrificii, quàm vita: hoc eſt, quèòd non in morem marmoris, nihil patia- tur hoſtia, dum patitur, ſed ut vitæ beneficio Mortis cruciatus experiatur pornas., Vix enim Deo gratæ ſunt, quæ nullo ſenſu ſentiuntur Perſezu- Poœnitentiæ. Hoſtiam viventem requirit; mo- tio. rituram quidem, ſed nequaquam mortuam: Zelus a- Vivam, ut Mortem ſentiat. Aram intuere, imarum. . . „ Pacr pon omni ſacro reſertam cumulatàmque ornatu. 4 . . . . . Chbriko. Radiat in vaſis aurum, rutilant in holoſerico Viriia ſo- gemmæ, nitet in imaginibus argentum, pallet lida. electrum in candelabris, ſpirant flores, olet Pœnitétie thus, lina candicant. Si una non ardeat Cera inftia. impoſita candelabro, nec inchoata ſolemnitas creditur, & ſqualere omnis illa pompa puta- Mortif- tur. Nimirum viva illa hoſtia, quæ ità Aram a ornat, ut ſeſe exedat: maximéque placet, quæ *ε. Aræ non aliter ſervit quàm pereundo, igni- bus concremata. Felicior eo vel nomine ipſo Sacerdote Fax, quòd ille vivit de altari, dum altari ſervit, hæc moriendo fervit altari. Oliva Beatus vir qui intelligit ſuper pauperem & egenum. Pſal. 40. I. Imô Beatus Pauper, ſuper quem intelligit Paupenas Dives, ejus ſublevando calamitatem. Sed Aives Fe- Sccriptura aliter ſentit, quæ Beatum pronun- licinas tiat intelligentem ſuper egenum. Cur verò Bea- Bainz tus? forté quia miſeretur? Ità, quia miſere- non ad. tur, ſed Sibi, non Egeno. Non enim ideò à mirandi. Divite reſpici debet Pauper, ut beetur, qui Religionis in Evangelio Beatus ſuâ aſſeritur paupertate, eei ſed ut Beatum ipſe ſe faciat, Miſerum intuen- egi atum 1pie ie 1 medioeris. do. Sanè, ſi Divites intelligerent Pauperis ſpi- Electio ritu beatitudinem, illicò projectis opibus, MHatu. Beatitatem, fruſtra inter Opes quæſitam, nan- Irriſores ciſcerentur in Inopia. At inquis, ſordidis il- pauperum lum pannis tectum, malè paſtum, ſaturatum opprobriis, extorrem domo contemplor. Men- tiris: vides enim hæc, non contemplaris. Ideô- azuge que prudenter Sanctus David non Beatum eum Pauperi dixit, qui videt inopem, ſed qui intelligit. eppreſe- Mens intuenda eſt Pauperis non vultus, cor * intelligendum non contuendum corpus. Pre- Ueidee, tioſa ſub pannis ſupellex latet in pectore. At zent. modicis fruitur opibus. Sed modicâ quoque la niatur cupiditate. Perindè eſt habere multa, & multa cupere, ac paucis contentum paucis abundare. Et Dives quidem multa poſſidet, ſed omnia cupit: Pauper verô, cùm mihil op- tet, aliquid habet. Plus verò deeſt cupienti omnia inter multas opes, quam cupienti nihil inter exiguas. Iiſdem planè aquis domeſticus fons redundat, & flumen aret. Plenus turget iis aquis in horto fons, cum quibus Padus exa- ruiſſe crederetur. Non enim aquarum conſi- deranda eſt æqualitas, ſed inæqualitas alvei. Citèò plumbeus cuniculus exundat, rarò flumi- nis ripe complentur. Et quidem Facibus ad vivum exprimitur Pauperis ac Divitis condi- tio. Videas opulentam cereis Facem in aulam inferri, ardente in angulo exesâ gracilique candela. Certè ſi utriuſque molem ſpectes, in- TLempera- tra horam finiendam hanc, illam verò vix in- lia ven tra annos defecturam credes. At ſi utriuſque ien exitum ſpectes, diuturnior candelæ vita quaàm ii. facis eſt. Etenim copia inibi Ceræ major, Ambuie copioſiiſque pabulum; & numerus quoque copioſior Luminum: Uno;, eôque pertemn;, filo igneo ſuiſque non diſpari cereis, candela exeditur. Facis opes replicati ignes proſusè diſſipant, quorum & multiplicas fauces: & avara guttura, duùm in ſe ceras convertere ſa- tagunt, plus effundunt liquati pabuli „ quaàm vorant. Ità ex mole illa cerea partim in terram defluentibus, partim aßſumptis inter ignes viſ- ceribus, citò diſcimus, grandioris Facis non diuturniorem vitam, ſed velociorem fore in- teritum; quippe ubi multæ opes;, multi inibii qui comedunt eas. Ego ſanè exiſtimo, quo- Auliz ties Leoni fruſtum pecudis apponitur, à Ca niſei. ne beatum illum/prædicari, opiparéque ex- ceptum: cùm, è& contrario, Fera, caruum charybdis inexplebilis, lamentetur ſe jejunarmn eâ die dimitti, non illiberaliter alias ſaturatam. Nimirùm, quod Cani convivium foret, Leo- ni jejunium eſt: utque eo lumine, quo Sidus exultat, defeciſſe putaretur Sol; ita Principi haud ſat eſt, quod Pauperi nimium eſt. Memor um e auu oloca goc il ſcninci bDer u 90 Ve unn ſi „ Coria, nlits manten Malte niene i (äs, & ClINiumn Pet Prot Jidem Güm in! Lügr 0 Ge de bis eſt. Ludiciun l tr e . leiu Reber uns 10 i) e 1. Honc en lun Kunorun elt, P. ult ad beſu⸗ Et iiſcenn le holß uimite pllli nit, he erut, ebuit ho lm Ho⸗ amn. Eia iſl. Utp Pod C hr . holdiral. uun itel 4 & Stromatum, Lib. XIV. Moemor ſit omnis ſactificii tui, & holo- cauſtum tuum pingue fiat. Pſal. 19. 3. Bona o- Veæ mihi: non continuèò pingue eſt, quod cultanda. holocauſtum eſt. Etiam non ſoli Deo litatur, quod uni Deo offertur. Debet Prophetæ ora- tio ipſi holocauſto pinguedinem impetrare. Quid, quòd ejuſdem precibus memor fit Deus ſacrificii noſtri. Non ergo ubicumque Ara eſt, ibi Deus eſt: nec omne, quod Sacrificium eſt, Gloria Dei quoque meretur Mercedem. Timeat er- veng g0o vel Optimus in hoftis hoſtem, timeat non Intentio Uni ſacrificare Deo, cùm ſoli ſacrificat Deo. vana. Gloria vana divinæ miſcetur Gloriæ: & , dùm Vir Gloriam Gloria jactamus, periculum eſt, ne non ſolida inaniter gloriemur. Nolite judicare, & non judicabimini. Matth. 7. I. nun WlIu m onu! ein edn Bmod Zudicau- Q Monſtrum! Reus ſententiam fert, & te temerd. quidemn in Innocentem. Audivi „ nec ſine ſto- Scanali- macho’, a quodam, Sacerdotem, peractis de T'ri ſa- more Sacris, ſeſe in cubiculum recipientem, cilet. qué liberius attraheret Spiritum, quem du- xerat, cenſurâ notatum, ac ſi in ſacrario gratias Deo reddere recuſaret, vagandi pru- rigine indé divulſus. Itäne Sacerdotem judi- cas, & quidem eo tempore, quo Judicem omnium habet in pectore: Et quò non irrum- pet protervia temerè judicantium, ſi ne tum quidem ſecurus eſt ab eorum ſententia Myſtes, dum in ſuo corde ſedere gratulatur eum, cui Pater omne judicium dedit? O lutea vaſa, quæ de aureis phialis judicatis! Actum de vo- bis eſt. Hinc enim vel maximè rei eſtis, quòd giken n Judicium vobis iniquiſſimum uſurpatis. eii . Düut 1 re Et illa reſponderit, Bibe, quin & Came- lis tuis dabo potum: lpſa eſt, quam Prapauraſti ſervotuao Iſauc. Gen. 24. 14. Charitas fraterna. Rebecca Eccleſiæ figura & imago eſt. Por- ròô in ea cognoſcenda & ſenior ſervorum A- orne Hihita- brahæ, & Pachomius conſenſiſſe videntur. s litas. Hunc enim in Eccleſiæ amorem rapuit Chri- lio, Vyiocum ſtianorum hofſpitalitas erga milites; illum im- ciaic⸗ s venu, pulit ad eligendam Rebeccam ejus in ſe came- lôſque ſuos exhibitum miniſterium. Ut ccili- cèt iiſdem adumbraretur coloribus, eâdem- que hoſpitalitatis luce exornaretur Eccleſiæ tum imago, tum vultus. Ideò fortè Sponſa, quæ pulſantem de nocte Sponſum tardiùs ad- meruit, cùm aperuit. Et ſanè indicari ſolà debuit hoſpitalitate Rebecca, ut Iſaac Spon- ſam Hoſpitalitati deberet, cui debebat & Vi- tam. Edâdem virtute & nupſit, & conceptus eſt. Ut propterea mirum non ſit, ſi primum, quod Chriſtus in mundo paſſus eſt vitium, Inhoſpitalitas ſit, totà excluſis Bethlehem Ma- Ioan.I. rI. fià & Joſeph. In propria venit, & ſui eum non receperunt. Et mirum, quèd Dominus, qui nec paupertatem, nec injurias ægrè tulit, ſolius Hoſpitalitatis in Judæa exilium cauſa- tus ſit, cùm apertè teſtetur; defuiſſe Filio ho- minis, ubi caput reclinaret. Non ergo mi- rum, ſi ab eo repudiata fuerit Synagoga, quam 4 Ethicæ Comment. Tem. VI. miſit, hoſpiti immiſericors eum videre non 161 Rebeccæ repererat quàm diſſimillimam, cùm in moribus, tum, & quidem maximè, in Hoſpitalitate. Et quidem Apoſtolis non præ- Charitas cepit, ut ab eis urbibus recederent, in qui- aterne. bus immanitas Lyrannorum contra Evange- „ms jati. lium graſſabatur: at, ubi excluderentur Hoſ- Iai ur pitio, indè fugerent, excuſſo ipſo vel pulve- ſanétus, re pedum in damnationem Hofſpitii denegati. Et quid putatis fuiſſe cauſæ, cur Virgo Bea- tiſſima vix fœta divino Verbo compulſa ſit ad domum Eliſabeth? Voluit, ipſo ſui in ute- rum ingreſlu, Verbum ſpectaculo recreari Hofſpitalitatis, maluitque peregrinari Virgo a- mantiſſima latebrarum, quàm jucunditate tan- tæ virtutis carere Filium. Ceflet proindè, & ſileat aliquando interrogantis vox illa Prophe- tæ: Quare quaſi colonus futurus es in terra, & ler. 14.9. quaſi viator declinans ad manendum? Quare Juturus es velut vir vagus * Facilè enim diſ- cimus, illum peregrinum eſle voluiſſle, ut mor- tales eſſent Hoſpitales. Hinc fortè factum eſt, ut in ipio aflumptæ in coœlum Virginis feſto, Eccleſia, veluti triumphi Mariæ obli- ta, Hoſpitium exhibuerit Marthæ. Et mulier Luc. 1I8, quadam Martha nomine excepit illum in do- 38. mum ſuam. Guaſi cuperet Filio gratificatura, teſtatum nobis cilé, Virginem non tam con- cepiſſe, quam excepiſle Verbum; utque Fi- lius, non Filius, ſed Peregrinus appellatur; ità Parens Hoſpes potius nuncupatur, quam Mater. Et quidem aliarum virtutum amorem facilius diſſimulavit, quam hujus. Eâ enim ut frueretur, Zachæum rogavit, & apud Publi- canum, vel cum famæ nominiſque diſpendio, prandere non recuſavit, murmura Hoſpitali- tate compenſaturus. Eſuriit non Menſam, ſed Exceptorem. Quid? Vendi ſuſtinuit Chri- ſtus, ſed ideò venditus, ut agrum emeret in ſepulturam Peregrinorum. Scilicèt quando re- divivus vivos excipere Peregrinos non pote- rat, moriens mortuis Hoſpitium paravit in tu- mulo. Defuit illi, dum viveret domus ad Pe- regrinos excipiendos; effecit, ne poſt mortem ſuam, deeſlet Peregrinis Hoſpitium; quod ut emeretur, ipfe vendi non abnuit. Et quando affirmavimus, vixdùm conceptum in alvo Ma- tris caſtiſſimæ Hoſpitii cupiſſe ſpectaculum » ad domum Cognatæ compulsà Matre, haud ſitim hanc extinctus extinxit: quin alieno deleétatus domicilio poſt ſœtum, alieno con- ditus eſt ſepulchro poſt funus. Nunc planè percipio, quare Abrahæ tres Viri apparuiſle ſcribantur Sodomam everſuri, cùm duo tan- tùm apud Lothum diverterint. Nimirùm Do- minus ad ſupplicium urbis ire noluit, qui ſe comitem dederat Angelis eò feſtinantibus, non ut intereflet Incendio impiorum, ſed ut Hoſ- pitio frueretur amici. Adam in Paradiſo non formatus, ſed inductus eſt. Rogo, cur Ter- rarum Princeps non efformatus eſt in pul- cherrima Terrarum parte? Ut Hoſpes prius eſſet, quàm Rex. Antè migrat, quaàm do- minetur. Domini eſt oculus hominis. Zach. 9. I. Nec aurium, neé linguæ, nec reliquorum Bena . ſenſuum, præterquam Oculi Deum inſcribi cultandc: Dominum memini. Cur? Quia cæteris im- Inteniio pudentiùs adversus Principem ſuum rebel- prava. lat. Ideò transfugarum in morem Domini olui præfert ſignatum nomen in fronte. Neque vana 3 Ve⸗ SS“ 162 verò ſolàm à Deo fugit, verùm etiam cum ipſo partitur imperium: adeò ut, per ſummum nefas, liceat dicere, diviſum imperium cum Oculo Deus adminiſtrat. Quid enim? Noôn- ne penè Phariſæorum univerſa colluvies Ocu- lo ſerviebat, dum, ut videretur jejunans fa- ciem exterminabat, nummôſque erogabat in turbas, præmiſſo ante ſe, ad oſtentationis pompam, tibicine? Et quid tam frequenter Chriſtus ingeminat in Evangelio, quam, ne opera devoveamus Oculis hominum. Quem ſanè Oculum ne quis pro Domino veneretur;, ejus indicat ſervitutem, dum ſe Dominum il- lius diſertiſſimè conteſtatur. Et ſanè hujus tam iniquæ tyrannidis veluti præſaga Natura eum (Oculum nempe) & noviſſimum in mem- brorum humanorum molitione effingit, & extinguit primum: ac ſi divinæ Gloriæ in- vaſorem edere cunctaretur, & feſtinaret ple- Gere; tardè ei vitâ exhibitàa, citò ereptâ. Vix autem verbis exprimi poteſt, quàm ægrè id Deus ferat. Siquidem & Juſtos, ſibique non inviſos homines huic ſubdi tyranno frequen- tiſſimè videt. Quis crederet? A Deo ornati monilibus muneribúſque Oculo militamus, Deique dona in hoſtias vertimus, humanis obtutibus mactandaſne, an commaculandas? Vix Sponſus aureas fabricaverat murænulas Sponſæ, cùm neceſſe habuit non ſemel eam ad ſe vocare cunctantem, refugientéemque. Jur- ge, amica mea, ſpecioſa mea, & veni. Co- lumba mea in foraminibus petræ, in caverna maceriæ, oſtende mibi faciem tuam. Itaâne? An non illa hæc Sponſa eſt, quæ per campos Can. I. 1. Plateaſque ſolitaria vociferabatur: Oſculetur me oſculo oris ſui? Quare modò ab eo, quem invocaverat, advocari debet, nec venit? Ni- miruùm monilibus & murænulis decorata recede- re neicit ab Oculis Spectatorum. Cavernas & foramina faſtidit, ex quo nitere cœpit or- natu. Specioſam dicis, Domine JESU, & in cavernas invitas: Non is mortales mos erudit, ut fulgores noſtros tenebris deſtinemus. Ra- rum fœdus in terra ornamenti & latibuli. Apud Te Lux in Tenebris lucet, hoc eſt, latet: apud nos verò Nox ſicut Dies illumi- natur, vixque aliquid habemus lucis, cùm il- lud illicò collocamus in lumine. Fruſtrà, Pau- oloſl.· le, clamas, Non ad oculum ſervientes; latè im- . perante Oculo, qua patet ab Occidente Sole in Orientem terrarum Orbis univerſus. Uſque adee Mundum Oculorum tyrannis occupavit, ut neceſle habuerint Oculi Domim in terras deſcendere, ſuumque contra Oculum tento- rium figere in corde Juſti, quò hic humanos non quæreret jam Oculos, divinis in eis re- Pl.33.15. cumbentibus Oculis. Oculi Domini ſuper Juſtos. Atque utinam ſufficeret deſcenſus iſte Oculo- rum Dei ſuper Juſtos, ut Probi viri averte- rentur aliquando & ſervitute Oculorum homi- num. Verùm theſauros noſtros portamus in vaſis fictilibus, quæ citò ad occurſum Oculi fracta diſſiliunt, deſtinataàmque Deo gemmam, in ipſo ad ſacrificium itinere, inani gloriæ non tam produnt, quaàm prodigunt. O quam feli- ciùs Domino litaretur in domibus Religioſo- . rum, ſi minas Superiorum Oculi paterent! r Ubi floruere Patriarchæ, ibi Parens caligaſſe ſelidae dicitur. Nec Jacob benedictionem meruiſſet, Religionis ſi vel ipſe Iſaaci Oculis, vel Oculi Iſaaco wunia ſervüſſent. Optandum ſanè in domo Juſto- viliora,. rum, ut Pater & Princeps familiæ caliget, ut Can. 2. 13. Oliva ſcientes ejus placere nos Oculis nequaquàm Ferver poſſe, Dei noſtri Oculos requiramus. Vix in blacere domo aliqua cæcutire Patremfamilias lego, Siperiori quin ſobolem inveniam innocentem. In Cali- ear: er, gantis domo Iſaac Jacob effloruit. Cahgabat gi - & Jacob, cùm ad imperium deſtinaretur tur- ba illa multiplex Patriarcharum. Defecit Lux ab oculis Tobiæ Senioris, ſed crevit in Ju- niore Tobia Pudicitia. Nimirùm facilè uni ſervimus Domino, cùm noſtrorum caremus operum Spectatore. Seraphicæ proxima virtus ea eſt, quæ vicina Deo illum tegere cupiat, malitque alarum uſu carere, quàm ſuum cum Deo conſortium indicari. Jeraphim ſtabant ſu- per illud ſex alæ uni, & ſex alæ alteri: dua- Iſa. 6.2. bus velabant faciem ejus, duabus velabant pe- des ejus,: & duabus volabant. Alarum Sera- phim paucæ ſunt, quæ volant, plures, quæ velant, exclamat admirabundo ſimilis Petrus Damiani. Undè, rogo, tanta alarum prodi- gentia in contexendo involucro Domino Deo exercituum? An ejus patêre nolebant gloriam, cujus cupiebant nomen palàam agnoſci? Ab- ſit tam frigida Invidentiæ glacies ab incen- dio amoris, intra præcordia Seraphim exæ- ſtuantis. Quare ergo tegunt, quem volunt patére? Puto texuiſſe ex alis velum, non tam ut Dominum obnuberent, quaàm ut Gloriam Hamili- ſuam velarent, neque enim carere glorid po- "as Con- tuiſſent, ſi tam vicini ſolio divinitatis ſpecta- Frarske⸗ rentur. Ne ergo ſuam proderent gloriam, “ Domini obduxere majeſtatem. Quod mihi ſa- nè clariùs eorum indicant voces, quibus cla- mant: Santctus, Janctus, Janctus, Dominus Ibid. 3. Deus exercituum, plena eſt omnis Terra glorid ejus. Quaſi dicant: Nolite nos Magnos crede- re, quòd Deo nos eſſe propinquos exiſtime- tis. .què omnes adſumus Deo, qui à nullo abeſt; quia & immenſitas Numinis Terram replet omnem, quanta eſt. O humilitas! 8 ſublimitas! digna Seraphinis virtus! O gra- tas Deo hoſtias, quæ ne ſpectentur, Deum obnubunt! Hos tandem amat Dominus Sacer- dotes, his delectatur aſſeclis, horum exultat in ſacrificio, qui neſciri cupiunt, ut à Sapien- tia ſciantur, cui ſine Sole litatur. Nunc tan- dem diſco, quare nuceum Dei ſceptrum à Pro- pheta indicetur. Hieremiæ enim viſa Virga illa vigilans, Hieronymi teſtimonio nucea fuiſſe creditur. Nux enim, ut Hieronymus aſſerit, ſub duriſſima teſta nucleum & medullam ſervat ſuaviſſimam. En quæ tandem virtus Deo ſcep- trum adornet: ea ſcilicèt, quæ theſaurum oc- culit, quæ medullam tegit, quæ fructum non expomit. Nec diſſimili de cauſa adumbrari vo- lIuit Chriſtus in Aaronis virga;, miraculorum quàm foliorum feraciori; ità enim amygdalus uti nux exponit amarum corticem, fructuum dulcedine reconditâa. Decuit proindè Regem in amygdalo præſignari, cujus adumbrabatur ſceptrum in nuce: ut non minùs Regi, quam Sceptro acceptam eam fore quammaximè Vir- tutem intelligeremus, quæ & ferret frugem, nec proferret, amica tam fœcunditatis quam latebræ. Porrô quàm grata Virtus Deo eſt, quæ oculos non amat, tam eam averſatur, quæ cupit videri. Nimirùm exoſa Deo Ocu- lorum Tyrannis eſt; qui, dùm ſibi ſervire Ju- ſtos cogunt, à Domini eos ſervitute abducunt. Crediderim proptereà ne Virginis quidem O- culos, quamvis immunes ab omni labe, non ca- ruiſſe ſupplicio, in qua vix aliud membrorum ex- D exli lo6 umat ſor, el erea innocel dieran kgil unbaim: enumn p ttur ter Curd meriis Lux in rit, qu Quamni gin di in kenebi nphim ut Kel An ho lalies, Vne col t Tu, ui, p 1el wena ul llenen Gel, u En Deum lo boeſe Thoms, A. Aud. ben ber ale Aabus lan. Ei ttus Dam tud ſolinn Deum ſeil ſee Deo Kbenetici Mere, no . li viln Un hebes Na, kintene WIN cl Klorum Pr. 1e. in ne in baum Iindu⸗ lit in fuiur, 1 kebent u, rorat ulbiten 1. Nan excruciatum legimus, crucifixi Filii ſpecta- culo Oculis excarnificatis. Uſque adeò reus eſt N humanus Oculus divinarum victimarum inva- . ſor, ut in inſontis quoque ſanctiſſimæque Vir- Gkfe ginis locatus aſylo, ſupplicium effugere ne- eit. quiverit. Ades Numini ſuſpectus eſt Oculus l deprædator hoſtiarum, ut, in Maria penitus innocente, cæſi Filii aſpectu torqueatur. Quod dixeramus de Seraphim Deum occultantibus, Regii Pfaltis videtur non abſimile ſenſui, dum Pl. 96. 2. Cecinit: Nubes & caligo in circuitu ejus. Qui enim poſuit tenebras latibulum ſuum, non pa- titur tecum eſſe, niſi Tu ità Eum tegas, ut cùm Lucem in te habeas inacceſſibilem, Cim- meriis videare tenebris circumdari. Nimirùm Lux in tencbris lucet: déque eo omen mana- vit, quòd oriretur Stella ex Jacob, non Sol. Quamvis enim ſplendidius Solis vocabulum, quàm Sideris ſit, ea tamen Lux, quæ lucet in tenebris, hoc eſt Deus noſter, quem Se- raphim non amplectuntur, niſi texerint, ma- luit Stella dici quam Sol: ut diſcas, in ſola eum nocte emicaturum tibi, quem amittes, ſi cupies, gloriæ deſiderio, in claro eum lu- Inine collocare, non tam ut IIle videatur, quàm ut Tu, ad honoris ſpeciem, videare cum eo qui, ut per cancellos proſpicit, ità intra ſepi- HyN 1Chinis Iſa. S. 4. erta cupit animæ copulari. Vidi Dominum Gaile ledentem ſuper Jolium excellum & elevatum, fn G ea, dua ſitb ipſo tant, replebant Templum. lin En Deum Majeſtatis Prophetæ viſum in ſo- lio Poteſtatis ſuæ. At quis iſte tam excelſus Thronus, tâmque elevata Majeſtatis ſedes? lbid. 2. Audi. Jeraphim ſtabant Juper illud, ſex alæ uni, & ſex alæ alteri, duabus velabant Ffaciem ejus, & duabus velabant pedes ejus, & duabus vola- bant. Ejus, utique Dei, non ſuos, inquit Pe- trus Damiani. Iſta tandem eſt gloria Dei, iſ- W tud ſolium eſt Dei elevantis ipſum Deum: nu lun Deum ſcilicèt habere Seraphim, & tegere: ad- min ſtare Deo, & illum alis involvere: frui Deo, uſe & beneficium tantum non prædicare, non pro- un,Ne palare, non retegere, ſed tegere. Crede mi- nmmde, hi, quiſquis tenebras non amas, Deum non unenk Fſ. 96. 2. habes. Nubes & cahigo in circuitu ejus. Lux iſta nt⸗ Dei in tenebris lucet. Rarum ſpectaculum, & Mrt vix in cœlo viſum, & datum a ſupremis An- hnmikr gelorum Principibus Deum poſſidere, & vela- ugt re. Quis noſtrum ſi vel ad momentum tempo- S ris Deum hoſpitem habere meruerit, non illi- nsa cò Turbas advocat, pectus exenterat, cor di- olantnt ducit, ut ſpectaculi, quo ipie Dei Miſericor- 1sDok diâ fruitur, ad oſtentationis Vanitatem, plu- helaunmd res habeat ſpectatores. Vix Deus illapfus eſt eAN menti, cùm ſanguis cordis eliquatus in lacry- guntranſe mas, rorat in oculis, candidatũúſne gloriæ, ina an tubicen vanitatis? IIlicò tunſiones pectoris, — tamquàm exploſiones bellici tormenti adventum , n Principis indicant. IIlicò ſuſpiria gliſcentem in dehekenn corde Deum evulgant. Illicò verba, eructan- Cunhthi tia ex hoc in illud, plenum Deo pectus Ple- Nein more animo vanitatis enuntiant. Recordemini er Amici illius importunè ad fores amici nocte LucerI. 5. ſummà pulſantis, atque dicentis: Amice, com- 6 rms moda mihi tres panes, quoniam amicus meus Ve⸗ venit de via ad me- & non habeo, quod ponam velinu ame illum. Scilicèt hoſpiti Panes duntaxat ap- PDab poni debuerunt: aut tribus debuit onerari Pa- btel mibus hoſpes, cùm nemo tam avidi ventris Poon⸗ ſit, qui uno alteréve non pane ſaturetur. Pla- nen 10. nè unum poſtulat, & aliud requirit: petebat Arregan- Panem, & optabat Gloriam. Neque tam illi K. Stromatum, Lib. XIV. 163 indigentiam indicare cupiit, quàm adventum hoſpitis. Hoſpitis, inquam, nuntiare ei vo- lhuit adventum in domum ſuam, qui non alius quàm Deus, niſi fallor, intelligitur. Siqui- dem, cum & Amicum dicat adveniſſe, & tres Panes ſibi commodari petat, indicat unum Deum in tribus ad ſe Perſonis cœnaturum ad- veniſſe. Sanè diversd ratione a Seraphinis in cœlo exceptus Deus, ac in terra ab Ambitio- ſo. Hic enim Amicum, quem exceperat, de- ſerit, ut Gloriam ſibi procuret ab eo, quem medid nocte certiorem facit de Domini ad ſe adventu. Ibi autem tegitur, obnubitur, ve- latur: nec contenti Seraphim fſuis texiſſe alis Deum ſibi blandientem, vocibus quoque ob- ducere ſatagunt: clamant enim. Sanctus, Jan- Ila. 6. 3. &tus, Janätus, Dominus Deus exercituum, ple- na eſt omnis terra glorid ejus. Quaſi dicant, nolite ſuſpicari noſtris ſub alis latere Deum . ubique ipſe adeſt, regnat ubique, nec ſingu- lariùs in nos exundat ejus dulcedo Bonitatis, quàm tellus univerſa redundat illius tam ple- na Bonitate, quam locuples Majeſtate. Can- ticum hoc novum in Coœlo canitur ab Ange- lis, ſed nequaquàm auditur in Terra. Paſ- ſim enim exauditur vox nuntiantium , adeſſe ſibi Numen in pectore, rarus verò ac planè nullus jam exauditur, qui divinâ ſe deſtitutum Præſentiâ fateatur. Vox turturis audita eſt, Can. 2.12. mirabundus ad Sodales inquit Sponſus. A- deône tam mutæ in Palæſtina turtures, ut mi- raculo proximum ſit, ſi vel ſemel vocem edi- derint? aut tam dulcis accidit gementis po- tiüs, quàm canentis vox Avis ejulantis, ut ad eam audiendam excitandos Sodales putave- Intentio rit Sponſus? Nimirùm Sponſi gemit abſen- reca. tiam Turtur, cùm canit orbitatém ſuam ſuo conteſtatur cantu, imò planctu, Avis animi Glorig ingenuitate, quàm colore plumarum candi- vans dior. Et hoc tandem illud eſt, quod & rarum *dium. eſt in Terra, & charum Sponſo. Jonet, in- Ibid. 14. quit, vox tua in auribus meis. Quæ vox? Vox Turturis: vox, quæ à Dilecto ſe derelictam fateatur: vox illa ſonet: Num, quem diligit Can.3. 3. anima mea, vidiſtis Huic non abſimilis vox alia reſonet: Quæſivi, quem diligit anima mea, Ibid. 2. quæſivi illum, & non inveni. Jam faſtidium earum me vocum cepit: Nec eſt alia natio Deut. 4. tam grandis, quæ habeat Deos appropinquantes 7. Abi. Jam abſona ingratâque meis accidit auri- bus cantio illa, Notus in JQudæa Deus, in N- rael magnum nomen ejus. Oleum effuſum jam factum eſt Nomen ejus; quod ipſe tamen ef- fuſum eſſe non probat, cùm Paulum, cui de- tulit nomen ſuum Regibus proferendum, Vas appellaverit. Nimirùm aliud a Patre, aliud ab Hominibus nomen habet. A Patre Jkss appellatus eſt, ſed à nobis Emmanuél dicitur. Vocabitur nomen ejus Emmanuzl, quod eſt in- teipretatum Nobiſcum Deus. Rarus enim, qui illius ſe redemptum ſanguine jactet, frequens, qui ejus amicitid exaltatum ſe fateatur: malu- muſque noſtri Hoſpitem illum, quam Salva- torem nominare. Nobiſcum Deus, vox no- ſtra eſt, Dei apud nos nomen eſt; quæ vox quam diſſimilis ſit voci Turturis, quæ elonga- tum à ſe Dilectum teſtabatur, nemo non videt. Vocabitur, inquit, nomen ejus Emmanuël; quamquam Angelico ſit nobis imperatum ora- culo, Et vocabis nomen ejus JESM. Veram abrumpamus aliquando tandem filum, quod rumpi neſcit. Diſſficile eſt Deo tantum Judice eſſe 4† Ccon- Pſ. 75. 1. Matth. I. 23 Ibid. ar. Ezech. 4I. 22. Pf. 118. 55 Pſ. 114. 9. 164 contentum, inquit Hieronymus. Expreſſum id eſt in Templo Ezechielis ad vivum. Alta- ris, inquit, lignei trium cubitorum altitudo. Stu- pet Hieronymus præparatam Sacrificiis Aram ex ligno eſſe: & fatetur à ſe intelligi non poſ- ſe, quomiodò Altare & Ignem excipere debeat, & ex Ligno compingi. Fateor me Hieronymi diſcipulum eſſe, itémque fateor ſupra Magi- ſtrum non eſſe diſcipulum. Dicam tamen, quod ipſe docuit, quamvis ſe id ſicire non ve- lit. Ara iſthæc lignea præparata erat in Sanctis Sanctorum, ubi quia deeſt ſpectator, deſunt pariter & victimæ. Difficile, inquit ipſe, eſt Deo tantum Judice eſſe contentum. Quod tam difficile eſt, ut careat hoſtiis Ara, quæ caret ſpectatore. Solus Sacerdos ſpectator eſt ardentis intra ſepta Sacrarii ſacrificii, ideoô⸗ que ex hgno Ara ſtat ſine hoftiis. Quòd ſi aliquando quis ſacrificat, tam purus tamque coœleſtis Ignis ille eſt, tâmque rarus, ut & ar- dere noverit, & videri negligat, Lunarique germanus flammæ, nec urit, nec pabulo eget, iſque eſt, qui & excipi in ara lignea Ppoſſit, & illi nocere non poſſit. Studuerat ſane Da- vid abſque ſpectatore Domino immolare, ideéô- que, ut ſacrificii ſuſpicionem tolleret, Lectum in Aram verterat, quem & expiabat lacrymis, & dolore conſecrabat, undè canebat,; Memor fui nocte nominis tui Domine. Nihilo minùs nec inter umbras à lucis cupiditate ſecurus, & gloriæ memor forſitan, dum Domini me- minerat, exclamat, Placebo Domino in regio- ne vivorum. Me miſerum, inquit, qui latê- re neſcio in latibulo: qui & tenebras deli- go, & lucem nihilo minus diligo. Nimirùm ſedentibus in regione umbræ Mortis Lux or- ta eſt eis. Nec in fepulchro ſecuri ſumus à Luce. Cincrem tanquam Panem manduca- mus, ſed vivit in ſemine mortis Gloria;, tri- umphat in exuvis mortalitatis Ambitio, re- ſurgit Honor in cinere, emucat Ardor in pul- vere, friget cinis, & calet Vanitas: quærun- tur Umbræ, & Lux amatur, mori netſcia vel in tumulo, docta vivere vel in cinere, vire- re non ignara, cùm aruit. Nimirum Phœni- cis in morem Gloria naſcitur in ſepulchro: Bombyce pauperior, ſed aſtutior, alas ſibi parat in carcere: Serpente imprudentior, ſed nocentior lacerat cutem ut ornet: obſcurior Sole, ſed ardentior, occidit ut naſcatur: Ole- re fragilior, ſed cupidior, ſepelitur ut floreat: Hydrâà impotentior, ſed vivacior, vulneratur ut vivat: Vite vilior, ſed feracior, amputa- tur ut germinet: Frumento denique inanior ſed callidior, humo tegitur, ut ex humo mul- tiplicata ſuccreſcat. Domus eſt Gloria; quò profundius jacit fundamentum, eòô faſtigium erigit ſublimius. Semen eſt; latet, ne lateat- Ignis eſt; tegitur cinere, ne evaneſcat in ci- neres. Lapis eſt ſcalprum; ſuſtinet, ut po- liatur. Aurum eſt; reperit in ſupplicio venu- ſtatem. Nardus eſt; comprimitur, ut redo- leat. Navis eſt; utitur tempeſtate pro remi- ge. Follis eſt; alliſione ſublevatur. Ferrum eſt; limatum lucet. Margaritum eſt; exclu- ſum domo non exulat, ſed regnat. Thus de- nique eſt; cum flagrat, fragrat. Oliva ⸗ um Pretioſa in conſpecta Domini Mors San- Cuet &toram ejus. Pſal. I15. 5. 1 M Collis Grien Eccleſia Domini, quæ varietate in chla- Homini- læ, myde circumdatur, multiplex quoque dat ho- Sus non umlun dié ſui variuümque ſpectaculum. Et ad nup- 1 lacendi. Cin agi tias nos mittit in Canam, & ad ſupplicium , eri ſeunci nos invitat, fortiſſimorum Chriſti militum, LZaddid Fabiani & Sebaſtiani. Hinc pateras, hinc ſe- u wn ig cures expedit; hinc vinum;, indè ſanguinem no Plac fundit: modèò dapes, modè poenas proponit: 4 pellat, eodémque temporis puncto & epulatur cum rch ſi JESU, & cruciatur cum Martyribus, cædi- ehi turque, S& gaudet, unâque die & paſcit, & n woligie perit: cumque Nuptias humano generi ſeren- & bmmili do conſecret, Nuptiarum fructum lamentatur breimili extinéctum. Hæret mens dubia, quèò ſe con- r a eſ vertat: vinum deficit in Convivio, vita perit 1 Dewide in Martyrio. Rursùm demutatur inter epulas Gu in vinum Aqua, convertitur inter tormenta in 1 enen vitam Mors. Ubique prodigia, ubique Jk- i in SUS. Verùm; quando Rex ipfe Martyrum ncit A eſt, non pronubus nuptiarum, relictà Galilæ4, “ moremur, ubi moramur, Romæque pro Chri- ſama ſto Martyres triumphantes, epulantibus cum W e Chriſto Sponſis, anteferamus. Fretiola in con- Eledtie 11: 0 nurur! 1 ſpectu Domini Mors danäétorum ejus. En Cardo Nalm. an humanæ vitæ. Huc tandem conatus noſtri perſeve- nius omnes, omnéſque vires ac cogitationes decet ramtia. ad collimare. Fruſtra ſuccedunt reliqua, niſi pre- Morti 8 tra tioſo exitu coronentur. Reliqui vitæ noſtræ os Pate- here dies tanquam pulcherrimi Simulacri ſunt mem- ete⸗ eMh bra, quorum caput & princeps ſupremus eſt, mjAnian 6 Vitæne dicam an Mortis? dies. Hoc defti- D Uiut I tuta capite, quamvis formoſiſſima Statua, nni Monſtrum eſt. Neronis pedes, hoc eſt, Cæ- A N ſareo ex genere ortus, ſplendidiſſimi: at quia 2 noe e non ſuppar corpore impoſita cervix eſt; ar- clar 4 det in incendio, nullis unquàm imbribus re- i i, E noe ſtinguendo. Judæ ſi non formoli pedes luteo unge Dei concreti genere, argenteum ſanè pectus, quan- iin lh do Servatoris noſtri configurari meruit, con- ntit füre formarique præceptis. Verùm, quia cervici Anitrent humanæ caput belluinum impoſuit, diffuſa Uunt, ut n ſunt ex infelici pectore & viſcera & prome- Knaei rita. E contrario, Pauli ac Petri membra in- Cchenäum. certa, utpote quæ modò Lutea facta ſunt uIe Nl Nier Lapſu, modò Aurea evaſere Charitate: quia mnna Re tamen amborum pretioſum funus extitit, in- n eie. A ter ſimulacra domus Domini principem ſibi ineit Am locum vindicarunt. Ergo enitendum eſt ma- eheno fun ximè, ut Mors pretiofa ſit, ex qua toti vi- RiRegni tæ tantům accedit dignitatis & gleriæ. Fre- Gloris Khetunt, tioſa in conſpetctu Domini Mors Sanctorum ejus. vana. n caten Quonam pacto id fiet? Si Vita fuerit, ante Tntente et, ve conſpectum Domini pretioſa. Morti vita pro- Ersve- Uulindum. ludit: Vitæque ſupremum diem pingunt Vi- li, ing tæ dies non poſtremi. Ut vixeris, ſic occum- iln 0 bes. Non erit ſine pretio Mors, ſi fuerit Vita tun 0R ipſa pretioſa. Quare, quo cupis colore mitére elrhen Mortem, eo Vitam imbuas. Haud ejus purpu- ür oten raſcit funus, cujus in pice ætas conſumpta. Vi- luwen tæ aureæ aurea ſuccedit Mors, quæ eaſdem du- ln “ cit in Se lineas, quas tu te ducis in Te. Pro- ann indè ſit pretioſa Vita, ne contingat ſine pre- Npn tio Funus. Pretioſa in conſpectu Domini Wors müſe, P Nanctorum ejus. Vide artem, quâ pretioſa fa- AEnnae cta eſt: Mors pretioſa, inquit, in conſpectu Domini. Mors ergo & Vita non carebit pretio; ſi ante oculos Domini tranſigatur. OQ raras cum Ae ludenn Gi⸗ iet, Ul Ln 3K hor ł Stromatum, Lib. XIV. dor. cum pretio hominum vitas, quòd nemo ferè curet vitam ante conſpeéctum Domini redde- re pretioſam. Unuſquiſque ſtudet Humanis oculis formoſus apparere, rarus Divinis. O utinam ablegaretur peſtis iſthæc à carceribus vitæ, & nullus non foret Juſtus in meta. Hu- manorum concupiſcentia oculorum tranfſver- sum agit cymbulam Religioſæ vitæ, alioquin ſecundà navigatione appulſuram in portum. Humani Ecquid malorum effugit, qui Syrtim iſtam reſpeétus. non fugit? Eò devenitur, ut oecupata deſide- §. David rio Placendi hominibus Mens, JESUM domo exul. pellat, JESUM excludat corde, exilium, proh facinus! indicat Jrxs. Gratiſſimus Regi erat Philiſthinorum Achis David, à Saüle tunc Rexve profugus: cumque ejus & uteretur conſilio, 3 s ze & familiaritate delectaretur, quia tamen He- msii ,a- bræi militis inviſa Ducibus fortuna fuit, eò ad- impii fra re 1) nandi. ductus eſt Achis, cupiditate placendi Satrapis, 1. Reg. 29. ut Davidem dimitteret, dicens: Revertere er- 7. go, & vade in pace, & non offendas oculos Na- traparum Philiſthiim. Cumque ſciſcitaretur Da- vid, an reus criminis alicujus haberetur; reſ- Ibid. 3. pondit Achis: Non inveni in eo quicquam mali ex die, quâ trans fugit ad me uſque in diem banc: ſed Satrapis non places. JESU bone, quoties Achis tragœdiæ in noſtri pectoris aula inſtau- rantur! Tuque, ut David, Religioſæ diſcipli- næ ratio, quæ nec nobis unquam nocuiſti, & adhuc places, ea ſolùm de cauſa diſplices, Regula- quia Satrapis non places? Tacerem, inquit il- iſeen. IennI 9bon. ineit Pto hubrs an 1. 34 ram ob. le, libenter, mihique Silentium ſuadentem le- Rar. gem ultrò retinerem. Verùm elongatur à me s, Amicus & Proximus, niſi fiat à me aliena Lex. timores. Placet JESUS, cujus factus eſt in Pace locus. Amici- Verùm,;, ſi Pacis fuero tenacior, Hoſtis ero ami- tiot. corum, quorum partes fovere recuſabo. Pro- Amicu indè abſcedat cum Pace Chriſtus, ne à me diſ- H“ .. cedant Amici. Atque ita Crocodilos æmula- cendum. ti, & nocemus, & plangimus, noſtrôque à corde Deum pellimus, non quèd nobis ſit gra- vis, ſed quòd Satrapis haud ita ſit gratus. At mitiùs furerent humani Reſpectus, ſi in Pace dimitterent Principem Pacis. Eò inſaniæ deve- niunt, ut non modò excludant domo, verùm & in caveis includant, ferarum morſibus diſ- cerpendum. Quàm charus Dario Regi Da- Dan. 14. hiel! Erat autem, inquit Scriptura, Daniel 1. conviva Regis, & bonoratus ſuper omnes ami- cos ejus. Attendite, quid immanitatis excogi- taverit Amor tantus Humanarum rationum, veneno furiiſque exagitatus atque corruptus. Sibi Regni Magnates dedi Prophetam ab Re- ge petunt, non ut pellerent imperii finibus, non ut catenis vincirent, non ut ſupplicio ple- cterent, verùm ut ſeptem Leonibus objicerent Ibid. 29. laniandum. Quid moramur? Et neceſſitate com- Pulſus, inquit Sacra Hiſtoria, tradidit eis Da- nielem. O ſine lege humanorum Reſpectuum fatum! O. Reſpectus humami de ipſo Amore, rn deéque Imperantibus triumphantesi Vincit A- rle mor Mortem, ſed Humano timore vincitur. glr Innocens, fidus, charus Regi Propheta pabu- lum ferarum eſt, ne minus ſuis Afſeclis Da- ech ini: u is Ae. mbrbur⸗ es n Cennt iu cani b rius placeret. Haud mirum, ſi nos interduàm, ne g. N ut Regibus placeamus, deſipimus, quando ne n ſeſe Homini- ſervis Rex diſpliceat, furit in Vatem. Quôd- ,il non que mirere vehementiùs, adeò nec amare Da- 1. „ ſ. acen- 4 Pjet nielem deſtiterat Rex, cùm eum Feris objecit, ſiquidem die ſeptimo ad lacum acceſſerit, ut lugeret, inquit, Danielem. O utinam ſolus Da- niel, & non quoque Juss inter Tigrides ex- dum. lbid, 39. 165 ponatur Placendi hominibus deſiderio! Luſi- mus, cùm in regno Davidem in pace dimiſi- mus. Timeo, ne hâc prurigine blandiendi ami- cis, deprehendatur Chriſtus ſceleribus expoſi- tus, luſtrali forſitan aquà non luſtrandis. Aver- tat hoc Deus opprobrium à domo ſua, ne Per- ſarum in nobis barbaries renovetur. Si pecca- ſti, ut Placeres, vel certè ne Diſpliceres dome- ſticis, Jxss Leonibus objicitur. Neque verò à criminibus ſolùm horreas, quorum fœditas nobis cum eis non foœdus tantùm interdixit, ſed & nomen in ore compreſſit. Nec nomi- nentur in vobis, exclamat Paulus. Sufficit de proximi tui fama detraxifle, dum rideres: ſuf- ficit diſſenſiones foviſſe, duùm iraſceris: ſufficit ſeviſſe rixas, duùm garrires. Non enim ſola Ve- nus Tigris eſt, ſed ipſa in Urſam abit Miner- va, ſi ſuo dicendi ſcribendique lepôre abutitur in dedecus alienum. IIIud verò terrere nos de- bet plurimùm, quèd illa quoque Petra tam fir- ma tamque ſolida, cui Eccleſiæ incumbunt fun- damenta, humanorum procella reſpectuum adeò concuſſa eſt, ut Chriſtum negare non du- bitaverit, ne aut Ancillæ diſpliceret, aut Lic- torem irritaret. Quid, quòd non Chriſto ſo- lùm nocet, qui hâc lue afflatur, ſed & ſibi ob- eſt non minimùm. An non David, vir pruden- tiæ tantæ, tantæque fortitudinis, adeò viſus eſt hoc Placendi voto deſipuiſſe, ut verè inſanire & furere cogeretur? Et immutavit os ſuum co- 1. Reg. 21. ram eis, & collabebatur inter manus eorum, & 13. impingebat in oſftia portæ, deſtuebantque ſalivæ aerie ejus in barbam. Adeò ut Rex dixerit: An de- tigaze. lunt nobis furioſi, quòd imiroduzxiſtis ißum, ut Eccleßia- furetet, me præſente? Haud ergo mirum, ſi fica Ju- ità Deus execretur degenerem Placendi homi- riſdictio nibus cupiditatem, ut ejus vel umbram in ip- dium » . . 7 . —AaAamorénee- ſa Sponſa exhorruerit. Nicut Lilium, inquit, . . . . 7. 41* im- inter ſpinas, ſic Amica mea inter filias. Quaſi zi am dicat, Affuſæ filiæ circa Dilectam, ejus mihi = niem- florem decolorarunt. Dum enim Amare illa nar. cupit, & Amari, duùm gaudet ſtipari Filiabus, Can. 2. 2. & ab eis tanquàm Parens circumdari, Pudor ejus, quem Lilium non diffiteor, viluit apud me maximè: nec jam ad eum accedo, quòd, quæ illi videntur filiæ blandientes, pungentes 1,iei mihi ſpinæ videantur. IIIis pungor, quibus iolæ. ipſa ſtipatur: arceor ego à Lilio, dum illi Sorori meæ adſtant: cùm enim ſalutari Pa- Amics trona cupit à Sociabus, deſüt à me vocari impii. Sponſa, à meis longè facta complexibus, quia nimio illam ſtudio filiæ, imò ſpinæ, amplexan- tur. Cujus ipſa criminis cùm deprehendiſſet pœnam, Filias à ſe procul propulſans, unius cœpit Sponſi amorem vultumque expetere, unique contenta Placere JESU clamare incoœ- pit. Ego dilecto meo, & dilectus meus mihi. Can. g. 2. Nimirùm, ut inquit Leo Pontifex, Diligenti Homini- Deum ſufficit ei Placere, quem diligit. At, bas non inquis, ſolitaria & ſola deſerar, inſtar myri- placen- cæ in deſerto. Ero inſtar languentis in porticu, mn. cui quia homo non aderat, triginta & octo an- nis infirmitatis compede exſolvi non valuit. Hominem non habebis? habebis JESUM. Ca- rebis Sodalibus? Sed non Sponſo. Sola in cu- biculo Maria, nullius Sodalis requiſita ſtu- dio, nullis Amicitiis culta, cum Deo plena Verbum concepit, divino Spiritu, hoc eſt, ſplendidiſſimo Lumine obumbrata. Latare, Rerilis, quæ non paris: decanta laudem & hin- ni, quæ non pariebas: quoniam multi filii deſer- æ magis, qum ejus, quæ habet virum. Noli te Sau- Iſa. 54. I. 166 gaudiorum futuram credere infocundam, ſi à Sodalibus deſerare. Tanta te circumſtabit ſo- latiorum copia, ut, cùm hinc te ſolam cir- cumſpicias, indè exultans redundänſque & ſe- Ctatoribus, & ſolatiis, exclamare cogaris cum IIa. 49.21. Eccleſia vocibus lſaiæ: Ego ſterilis, & non pa- riens, tranſmigrata & captiva: G& iſtos quis enutrivit? ego deſtituta & ſola: & iſti ubi hic erant? Tantuſque erit hærentium tibi & lau- dantium te numerus, qui tibi veluti Parenti blandientur, ut, occupato pectore lætitià, do- môque adeuntibus oppletâà, oratura ſis ad Spon- Ibid. 20. ſum: Anguſtus eſt mihi locus, fac ſpatium mihi, ut habitem. Et ne putares in ſolo ſolio, aut in aulis duntaxat, penetralibuſque ornatioribus futuras præ habitatoribus anguſtias, ipſi domus anguli, ipſæ latebræ, loca ipſa invia, & rude- ribus quiſquiliiſque deſtinata, Habitatoribus redundabunt: ut non modè cor, ſed & caro Ibid. 19, exultent in Deo ſuo. Quia, inquit, deſerta tua, & ſolitudines tug, & terra ruinæ tuæ an- guſta erunt præ habitatoribus. O decorum co- piam copioſam! O affluentem ſolatiorum ex- undantiam! O gregem bonorum nullo jam numero computandum! Verborum porrò my- ſterium expende. Iſtos quis enutrivit? in- quit. Viden? Iſta deſerta Chriſti Sponſa & infœcunda, nec ſolatio caret Filiorum, & Nu- tritionis caret incommodo. Nec dolorem ſen- ſit Pariendo, nec laborem paſla eſt Nutrien- do, ſed, quod de beatiſſima Virgine cecine- re Patres, gaudia Matris habet, nec Nutri- cis ſentit incommoda. Quot ſubeunt domus, quot ſibilos tolerant, quot æſtus patiuntur, ut unum hi ſibi proſelytum adjungant! Ma- ria circumeunt, & Alpes tranſmittunt. Ad Te ultrò Judæa, ut ad Joannem accedet. Sine Viro Deum concipit Virgo. Haud ita illæ non Solæ, ſed Sodalibus comitatæ & ſtipatæ, Vir- gines quidem, ſed Stultæ. Nullum ſolatium perferre poſſunt, quin puriori illud pecçtoris ſanguine enutrierint: nullà fruuntur lætitia, quæ non earum exſuxerit, evacuaveritque mam- mas. Quanto emim diſpendio emitur confabu- latio contra Leges furtiva! Timent homines, perdunt famam, inopiam patiuntur lacryma- rum. Paupertas in minimis violata an non con- ſolationis uber exhauſit, totidémque repoſuit ſpinas in pectore, quot lactis guttas exſuxit? Ibid. 18. E contrario, ad Deſertam; Vivo ego, dicit Dominus, quia omnibus his velut ornamento ve- Regula- ſtieris. Deliciæ Innocemum mentem lætifi- rum ob- cant, famam ornant, & decus & gaudium ſervantia ſunt. Verùm aperiatur aliquando fertilitas De- urze ve⸗ ſertæ, ſolique Deo animæ deſtinatæ. Laætabi- veyam. tur, inquit Iſaias, deſerta & invia, & exulta- Tyro ve- bit ſolitudo, & Rorebit quaſi Lilium. Germinans rus. germinabit, & exultabit lætabunda & laudans. Iſa.35. 7. Gloria Libani data eſt ei, decor Carmeli & D Saron. ipſi videbunt gloriam Domini, & deco- a. rem Dei noſtri. O ſplendidas ſponſiones! O benè auſpicatam ſolitudinem! O deſertum flo- rens! O foœcundam ſterilitatem! O dolorem lætum! Abeant, rogo, quàm procul poſſunt à me amici, quibus dum floreo, exareſco: quibus ſi floreo, non floreo. Verborum aper- tus eſt ſenſus. Duo tantùm adverto. IIIud vi- delicèt, Deſerta, & Invia. Invia, inquit, hoc eſt, Mens, in quam cùm quaquaversum ten- taveris introire, nuſquàm viam reperies. Invia Mens illa eſt, de qua deſperando dicimus: omnes exploravi aditus, ſed planè inacceſſa eſt, Oliva nec ad vulgarem vivendi conſuetudinem flecti ullis artibus poteſt. Iſta florebit quaſi Lilium. Cui ſi cupis ſimilis inveniri, Sponſam imita- re, quæ de ſe canit: Surrexi, ut aperirem Di- Can. 5. 5. lecto meo: Manus meæ ſtillaverunt Myrrham. Præfer in foribus Myrrham. Quicunque te- cum inire amicitiam cupit, in primo ſtatim congreſſu Myrrham ſentiat, Mortificationem intelligat à Te amari, nec niſi per manus re- ſperſas Myrrhà fores reſerari tuas, nullique patere aditum ad Te, niſi per oſtium, quod & Mortificationem redoleat, & beneficio Mortificationis patuerit. Alterum quod noto, ea ſunt verba: Ipſi videbunt gloriam Domini, & decorem Dei noſtri. Non deeſt Sponſo pul- chritudo, ſed Tibi non patet, quia Cor tuum patet Turbæ. Proſpicitur non minas, quàm proſpicit per cancellos Sponſus ab ea viſendus, quæ videri noluerit. Deſerta & derelicta ipſa fruetur formoſitate Dilecti. Quid faciemus, ut hanc virtutis gemmam conſequamur? Audi Prophetam: QNingulariter ſum ego, donec tranſ- Pſ. 140. ezam. Recordemur, Tranſituros nos hinc efle io: brevi, & facilé Amicitias negligemus. Fami- liaris ſit Mortis meditatio, & Familiares deſpi- cientur. At pupilla ille eſt oculi mei, inquis. Et ego tibi edico, pupillas & vincit, & excæ- cat Cinis. Qui ſi in noſtra mente verſaretur, Pretioſa foret Mors noſtra: verùm quia Ama- mur & Amamus: idcircò, inquit Salomon, unus interitus eſt hominis & jumentorum, & Eccleſ- 3. æqua utriuſque conditios ſicut moritur bomo, ſic 19. & illa moriuntur. Cur ſicut Sæcularis moritur Coœnobita? quia in morem ſæcularium Afſe- clis & Amicis delectatur. Ideò noſtra non ſin- gularis Mors, quia eſſe nolumus ſingulares, uſque dùm tranſeamus. Ego autem dixi in abundantia mea: Non movebor in æternum. Pſ. 29. 7. Planè in abundantia Tua, non Domini;, ver- zorz i ſa- bum iſtud cor tuum eructavit, non bonum. „, o Siquidem abundantia Domini humilitatem pa- ſumm. rit, & timorem concipit, eôque vehementius Humili- naufragium timet, quò mercibus eſt onuſtior, tas in & portum ſpectat. Quis? ais, Non movebor 2 e⸗ in æternum? An neſcis unius obſtaculo Re- la “H moræ paſſis tumidiſque velis decurrentem Na- vim portentosè ſiſti? Gigas ille ſpurius ja- cuit non Ferro, ſed Lapide proſtratus. Dum à lapillo Babylonica ſibi Moles non cavit, ca- dit. Tu ipſe, quis crederet, dum incogitan- tids oculos torques, captus es. Adeò timen- dus eſt caſus viro quoque prophetanti. Quot priùs David fœminas aſpexerat, nec arſit? Ubi nihil metuendum ſibi credidit, cecidit, in Juventute Caſtus, Adulter propè Senium. Por- Gze rò velamentum ſuperbiæ ſatis abominandum. “ fau. Ego autem dixi, inquit, in abundantia mea Senes fer- Non movebor in æternum. Domine, in volun- veant. tate tua præſtitifti decori meo virtutem. En quo- Cognitio modò ſe antè commendat, tum Deo tribuit Na, Decorem ſuum. Veruùm Deus non irridetur, & lar palliata Arrogantia nudatur oculis illis, quibus nihil opertum, quod non reveletur. Sequi- 4 tur emm: Avertiſti faciem iuam à me, Gratis Tentatio timenda. Teniatio- num re- medium. factus ſum conturbatus. O Dei iram Super- Jivine biæ niminm inimicam! IIlicò à Glorioſo ſuam neceſitmi Deus faciem avertit, ac ſi colubrum ſpectaſ- ſet. Et factus ſum, inquit, conturbatus. Ubi nune une nut, ſee Gamm ſet dimnæ olunt⸗ werun Vis tus Zern apy lerbi ceri oß Hæc S Plemus Dlizi a! iß. Hiaud lni ſanclilli muihortig hu m. tiopibu⸗ ife Regn m mnum Pat ld rerd deatilimm⸗ Dihilo mit Unscve in rei Cumgve d Mme non cum, co Iol fupe Ten edit febulo, lum pann uce crcu and naru Uocd alier küopum imono, duicd home mek ine⸗ , Mier li Atern lete mored Agine Eeug genig ſe omma lacere 1 le. n thio tedi lun Il⸗ Te deſerit deſertum à Deo? Verùm notemus, nune abundantia tua? Si Tua fuit, cur eva- nuit, Deo vultum avertente? Si tua erat, cur n Nl Ilen. et in in Nnx. quam ſit Arrogantia inſcia ignaraque velami- nis. Cùm ſe nunquàm movendam prophetaſ- ſet, ut tantam Jactantiam convelaret pallio divinæ Gratiæ, ſtatim addidit: Domine, in voluntate tua præſtitiſti decori meo virtutem. O lacerum velum! Decori, inquit, meo. Itane? Vis tuas Deo verti virtutes, & adhuc Deco- rem appellas tuum? Nimirùm tegi nequit Su- perbia, nec cùm tegitur. Adeò ſuas ambit vi- deri opes, ut eas quoque revelet, cùm velat. Hæc Sanctus Propheta recitavit, quæ nos im- plemus, actor Tragoœdiæ, non Actus. Diligit Dominus portas Sion, ſuper om- nia tabernacula Jacob. Pſ. 86. I. Beaziſt. Haud dubium, quin de Virgine loquatur metestis ſanctiſſima. Verùm cur adeò ejus diligit por- H tas? Audi: Ecce alienigenæ, & Tyrus, G po- Ibid. 41. pulus Ethiopum, hi fuerunt illic. Ubi? in Deperati portis hujus Urbis Quæ enim ſpes foret Æ- Derent. thiopibus, & alienigenis penetrandi in aulam Lepß er- Regis magni, niſi Janua cœli, & peccato- ſetürnn timihßunt, rum Patrona eos introduceret ad F ilium? II- t lud verò miratur maximè Sion, quòd cùm 1 An beatiſſima hæc Virgo Deum pepererit, adhuc 4 nihilo minùs alios non recuſat habere filios, unéôque incluſos utero geſtat Jacob, & Eſau. Deſperati Cumque dives ſit fœtu Iſaaci, Iſmaeëlem par- erent. turire non recuſat, factura de Iſtnaële Iſaa- cum, converſura in Jacobum Eſaü: imòô, quod ſtupeas, Deum parit in terra, Peccato- rem edit in cœlo, cumque illum reclinet in ſtabulo, hunc elevat ad ſolium, Deique Fi- lium pannis involvit, gehennæ Mancipium Luce circumdat. Numquid Sion dicet, Homo & bomo natus eſt in ea. Quaſi dicat cœleſtis Sion: Undè alienigenæ, & Tyrus, & populus £Æ- thiopum in hac porta, in qua Ezechielis te- ſtimonio, Princeps ſedit epulaturus. Num- quid homo & Homo conditor hominum na- tus eſt in ea? Quare ergo, quæ ſalutem pepe- rit, Mater fit 5Æthiopum, quæque candorem lucis Eternæ edidit Mando, Cœlo nititur pa rere nigredinem Peccatorum, & Æthiopum caligines? Stupet Sion, amari a Deo alieni- genas denigratos, qui diligit Portas Virginis ſuper omnia tabernacula Jacob. Minus fortè placeret Rebecca, ſi, ſine Eſau, pareret Ja- e cob. Ah diſcant aliquando tandem non faſti- ited, dire Ethiopas, qui Candorem lucis Eternæ, imang⸗ Orandi privilegio, concepere. Natus eſt ho- ergapec. Mo & homo in corde tuo? Noli ideò animas cenes, Caliginoſas faſtidire. Sicut Lilium inter ſpinas, ſi cupit in tuo adolere pectore Deus Peécca- erei.toribus Miſeratione ſociatus. Stultè propter- eaà Phariſæi vociferabantur, Cur Chriſtus cum Peccatoribus manducaret. An cum impiis non biberet, qui inter iniquos exſpirat? Lilium iſtud non naſcitur inter Lilia, ſed paſcitur: ſpinas inter & dumos floret libenter. In cam- po tui cordis non florebit, miſi in eo ſpinæ floreant, Animæ videlicèt dudum peccatri- Ee ces. An neſcis Dominum Granum frumenti appellatum eſſe in Evangelio. Cur Granum, 9 & non Malum, aut Pomum? Ut intelligas, non modò non faſtidire peccatores, ſed naſ- n lenn cum eis. Stipulis innaſcitur frumentum, n bonn, Cltten t p Telenennu kcnl, 8 Plachles, Untentn 4 e Hn , Hatus e donntſe⸗ „ m nngen„ Mimnm Etut t, e Ali, inicht Lapſi re- „ in We ℳ. in, l gen. 1e 6 Nincen, Siromatum, Lib. XIV. 167 uti cum Eſaü Jacob adolevit. Naſci vult cum peccatoribus, qui natus eſt in præſepi. Non modô non refugit Jumenta, Impios videlicèt, verùm apud ea divertit, cùm naſcitur, ut vel Bovem vertat in Cherub. Placuit Mago- rum Aurum, placuit Thus, ſed admixtum Myrrhæ. Crede mihi, Paſcha non celebrabis, niſi cum Agno agreſtes lactucas comederis. Nec naſci vult, nec concipi Jacob ſine Eſaü, nec Agnus tollens peccata comederetur ſine amaritudine Peccatorum. Nimiràm ludit cum Iſmaële Iſaac, ut eum in verum Abrahæ fi- lium demutet; & Aurum faſtidiret in mune- re, ſi abſque Myrrha offerretur. Ideò fatetur Pita miz- Sponſa, non auſam ſe occurrere Dilecto ſine "a quàn cura Peccantium. JSurrexi, ut aperirem Dile- er . 02 to meo Manus meæ Rillaverunt Myrrbam, Can. . 52 & digiti mei pleni Myrrhâ. Nimirùm fſciebat, non intraturum ad ſe Dilectum, mii recog- Z- las s- noſceret in operibus ejus Animarum ſtudium nimerum Perditarum. Nulla enim aptior manus reperiri Chrife Poteſt, quæ Sponſo aperiat, quàm quæ Myr- ma 1M- rhâ repletur. Parùm apta manus eſt ornata!“ gemmis ad Sponſum inducendum in domum ſuam. Aptior manus, quæ ſtillat Myrrham, quam quæ Lilia olet, januæ reſerandæ Dile- cto. Nimirum quemadmodùm caput Sponſi plenum eſt non camporum floribus, ſed noc- tium guttis: ità Sponſæ dextera, ſi cupit ape- rire Sponſo, ſtudeat non tam Mella ſtillare quam Myrrham. Quem viderit Deus Peccan- tium implicatum eſſe ſceleribus extergendis, hunc ſuo dignabitur congreſſu. Scito JE SUM & naſci inter Jumenta, & inter Latrones mo- ri. Operatus eſt ſalutem in medio Terræ pro- ducentis Spinas, non Coœli proferentis Aſtra. In medio Eliæ & Moyſis Apoſtolos terruit, quos in medio Iniquorum redemit. In Rubo Deus, non in Roſa: & cùm exaltari voluit in deſerto, non Aquilæ ſimulacrum elegit, ſed Anguis. Murænulas aureas vermiculatas argen- to fabricatus eſt Sponſæ : ut intelligeret, & Vermium & Serpentum imagine exornandam ſe eſſe felicius, quam ſymbolo aut Avium, aut Florum. Non benedicitur à Patre Jacob, niſi Gen. y. manus oneret hædinis exuviis. Gratius Deo or- namentum, quod Hædi, niſi mutarentur, aà ſi- niſtris alias collocandi conficiunt, quam quod Agni contexunt. Denique morbidæ manus Ja- cob deſpectæ fuiſſent ab Iſaaco, cui hædorum tectæ aſperitate adeò placuerunt, ut quem benedicere ob vocis humanitatem verebatur . manuum oblectatus amictu benedixerit. Nimi- rùm non mirum, ſi peccantium ſpoliis indu- tum Jacob amaverit Iſaac, quando non in E- remo orantem, ſed in Jordane purgantem un- das, parantémque criminibus medicinam Deus Pater Filium & voce exaltavit, & ave. Ideò Virgo, cùm ſciret eò ſe gratiorem Sponſo fo- re, quò ſe exhibuiſſet impis humaniorem, non horruit, cùm Lilium eſſet, ſeſe inſerere ſpi- nis. Quo ſpectaculo mirè Sponſus delectatus, exclamat: Sicut Lilium inter ſpinas, ſic Ami- Can. 2.2 ca mea inter filias. Et quidem fideliores Chri- ſto fuere ſpinæ, quam reliqui aut frutices, aut flores. Siquidem ipſæ coactæ Dominum cru- ciare, ità torſerunt, ut etiam coronaverint. Quaſi dicerent: Quandoquidem compellimur vulnerare ſalutem noſtram, ita eam punge- mus, ut ei in coronam confingamur. thiopiſ- ſæ junctus Moyſes Deo conjungi meruit: & Aa- ronis virga, non ſegregata à relhquatum Iri- uu Can. 1. 13. Mort ife- catio amanda. 2 as a- ha utm. — 168 buum rebellantium virgis effloruit, ſed immix- ta. Sociata ramis rebellantium ſœcundior fa- cta Amygdalas protulit: ut non modè ger- minans Surculus moneret, à peccantium con- ſortio non debere abhorrere Juſtum, ut floreat; ſed & Fructus ipſe Virgæ, duriſſimàâ obduc- tus teſtàâ, nos inſtrueret, medullam tegi & edu- lem ſub cortice præduro, & penè ſaxeo. Nec mirum, ſi erupit in flores Virga Juſti inter ramuſculos conſpirantium, quando fœcundius nuſquàm prodigiorum fuit Moyſis Sceptrum, quam in Æägypto. Et quidem nunquam alias JESUS ipſe tam munificè triumphavit, quam, cùm in illam ſuperſtitionum ſentinam, ac ſce- lerum intravit Patriam. Quis enim mihi ob- jiciat triumphantis in morem ejus in Urbem ſanctam ingreflum? Vectus eſt ibi Aſello, hic Matre: ut ſcias eò ſplendidiorem habendum eſſe in Æggyptum, quam in Sion introitum „ quò differentius eſt vocabulum Matris, quam Jumenti. Imèô ſi ex Curru triumphum me- tiri licet, nobilior in EÆgyptum fuga;, quam in Cœlum reditus, cùm Currum adornave- rint, imo Currus eſſe meruerint hic Nubes; ibi Virgo. Ut propterea videri poſſit alicui libentiuns ad Idolorum ſedem, quaàm in ſinum Patris feſtinaſſe. Properat enim ad Patrem in Nube, feſtinat in Æggyptum in ſinu Virgi- ris Par quodammodé hujus itineris Currus, ac ilhus terminus. Excipitur ſinu Patris re- ceptus in Colum; exultat in ſinu Matris pro- perans in Æigyptum. Non diſſimil videlicèt decore cohoneflantur ad Hoſtes iter, & re- greffus ad Patrem. Cùm in Cœlum pervene- rO, inquit, ſinn Patris excipiar, huc antequam vemiam, ſinn fruar Parentis. Cujus tantæ er- ga Impios prochvitatis non ignara Virgo, iis longè antè verbis præſagifle viſa eſt, cùm ait: Faſciculus Myrrhbaæ Dilebtus meus mihbi, inter ubera mea commorabitur. Ac ſi dicat: O vos omnes, qui tranſitis per viam, nolite mirari, quòd facta ſim Rheda Dei, cujus eſt Currus decem millibus multiplex! Peccatorum ſalvan- dorum deſiderio moræ factus impatiens, dum totus Myrrheus eſt, totuſque immerſus, & cir- cumdatus amaritudine peccatorum, Ubera mea in ſuum Currum convertit: malens bajulari à Matre, quam diù abeſſe ab Ægypto. Porròô ego caritura Dilecto eſſem, niſi ei lectulum ex Myrfha componerem. Amor meus in Pec- catores gratam me Deo facit. Audeo dicere, Minas Lilio Convallium Pudoris mei placeret Lilium, niſi fragrantiæ Floris copularem Myr- rhæ amaritiem, tam meæ Cuſtos Virginitatis, quàm alienæ Perfidiæ Reparatrix. Ideò mea inter ubera Dilectus commoratur, quia non abeſt à pectore faſciculus Myrrhæ, quo itaà Infans delectatur, ut ſeſe intra illud abdide- rit, & totus abierit in Myrrham. Faſciculus Myrrhæ Dilectus meus mihi, inter ubera mea commorabitur. Ità ſeſe JESUS puer abdidit in- tra faſcem amariſſimæ Myrrhæ, uti ſolent in- fantes ſeſe intra chlamydem Parentum obvol- vere. Ac ſi Matri teſtaretur in Myrrha recon- ditus; ſpem nullam ſupereſſe Virgini Filium amplexandi, niſi pariter cum eo complechi dignaretur & Myrrham. Siquidem Faſciculus Myrrhæ eſt, qui antè Flos Campi erat. Et fortè Myrrham ſibi Virgo locavit in pectore, quèd minùs abſque Myrrha ſciret Puero ube- ra placitura. Adeò Deus cupiebat in ſinu Vir- ginis requieſcere, ut cùm nata illa nondùm eſ- Oliva ſet, in ejus reſidere & apparere ſimulacro vo- luerit. Ergo in Rubo Dominus. Quid eſt Ru- bus non exuſtus, ſed ardens? Virgo Deum pariens ſine damno Pudoris. Nota: Virgo Deum non habet, quaà Lilium eſt, ſed quaà Rubus eſt. Puto enim, quòd Deus in ea liben- ter requieverit, quia Spinis undique eam con- fixam agnoverat. Eam enim ſibi adoptavit in Matrem, quæ Mater futura erat Peccatorum. Ergo quia in Rubo Spinæ, ideò in Rubo Ig- nis, id eſt Deus, qui Ignis eſt. Audeo dice- e, Cleopatram perditiſſimam reginarum Ma- ria quodammodò imitata ſuo ſuſpendit ab ube- re Aſpidem, ut ex eo voluptuoſiùs natus In- fans penderet. Quaſi faſtidiret lac Agnus Dei, quo Anguis, hoc eſt, compunétus Peccator non aleretur. Eam vult ſuam eſſe Nutricem, quæ enutrire non recuſet Peccatorem. Ut er- go in ſinu Virginis JESUS requieſcam, fo- veam ibi nanciſcatur & Afſpis. Et deleétabitur infans ab ubere ſuper foramina aſpidis, vatici- natus eſt Deo plenus Iſaias. Erraſti proindè, 6 Sponſa, cùm dixiſti de Dilecto, quèòd inter Lilia paſceretur. Paſcitur enim inter Angues, quem tu credis in Liliis paſci. Ut proindè mi- rum non ſit, ſi quæ credideras eum inter Flo- res veſci, coacta ſis ab eo quærere diligentius, ubi paſcas, ubi cubes in meridie. Planè, ſi in- ter Lilia veſceretur, non dicerent ad Apoſto- los Phariſæi: Quare cum Publicanis & Pecca- toribus manducat Magiſter veſter? Abſolvamus omnia. Vis in tuo pectore Agnum habitare? non exulent ab eo Lupi. Qui tanquam Oves Diſcipulos miſit in medium Luporum: Te- cum eſſe recuſat, niſi adſint & Impii. Eſt avi- Conſeſſa. rii Pecca. tores ad ſe trahant . non juſtos tantum abſol vans Zelus a- nimarum erga im- pios. lſa. II1. 8. Can. 1.7. Matth.9. I1. dus Innocentiæ, ut eam coronet, imò & Ini- quitatis, ut eam pellat. Peccatores eſurit, ut demutet in Juſtos. Lux eſt, ſed Umbras amat. Et Lux in Tenebris lucet. Agnus eſt, ſed Lu- porum non horret, imèò amat contubernium. Häabitabit Lupus cum Agno, inquit Propheta. Lilium eſt, ſed inter Spinas. Malus, ſed non in Pomario, at inter ligna Sylvarum. Unda eſt, ſed manat è& Petra. Aurum eſt, ſed concreſ- cit in Luto. Jacob eſt, ſed in ſimilitudinem E- ſau. Joſeph eſt, ſed exulat inter Fratres, im- perat inter Hoſtes. Breviter, Vitulum pro ſa- lute Mundi in ara Crucis oblatum in agro cordis Iſa. II1. 6. tui ali optas tuarüm fœno virtutum Gloriæ flo- re? Quò invitas Vitulum, eò advoca & Ur- ſum. Vitulus & Urſus paſcentur: ſimul requieſ- cent catuli eorum. Imò, ut intelligas tum Chri- ſto, tum Virgini conſortium Iniquorum eſſe gratiſſimum: medius Leo inter Ovem & Vi- tulum ab Iſaia deſcribitur: ac ſi ſuaderet tibi, Peccatorem non in angulo rejiciendum tui pec- toris eſſe, quem medium videas accubare in- ter Matrem & Natum. Vitulus & Leo & Ovis ſimul morabuntur. Quis ergo es, qui Deo dun- taxat vacans, ſoléque delectatus contubernio Juſtorum, faſtidis Delinquentes? Agno certè non fruêris, qui Lupum deſpicis. Dicam Ccla- rins, Paſtor iſte, quem cupis gregem ſuum paſcere in agro tuo, morbidam geſtat Ovem in lbid. 7. Ibid. 6. humeris. Carebis Paſtore, ſi Ovem claudican- tem neglexeris. Noli ergo Impios exhorrere; ne te Deus execretur. Phariſæos damnat Lapſis immites. Crede mihi, Medicus animarum diù apud Te non erit, niſi Infirmos repererit apud Te. Tulis ulio ila⸗ or D. , plten N Cuum Coitors e ila Alſle i In, El ,5 eſt Firadl 2 nnbin H lſimn 70 n, alg timn oni elcubanten O Gocuten Mnrum! 1e, Nec ExC 6 jente kare Aunmwn gei 3 ſor Clgem en Hidi n in atocie e mllant Angve elle 6 Leckene Vie m e bin 17 Chntuchins,4 ſa tet: corruit IN noN l kebinun tor imerdun ſ ncha he OLingum ftüindatus ee ne ery nemn ſ 6 ne, ſmner. 4. Cnnce p wenmn nto nm, ſer⸗ umm ro Anmnem Ftlue, à 1 Pälimun n: noſtris n Conlul et lieita⸗ in nugi, 1 Unmqu n eren lum ner Hud tohik ¹, alg n n n nn, K üen n 1 Emng ia anſruiſe dd crr Et nn inn h wue, Dru Untenl, ahie gonn i 1 Tulit ergo Deus hominem, & poſuit eum in Paradiſum volupiatis, ut operaretur & cuſtodiret illum. Gen. 2. 15. Cur Deus hominem non fecit in Paradi- ſo, ſed extra illum? Ut intelligeret, Principa- m &“ tum ſuum non naturæ debere, ſed humanitati sſervan. Conditoris. Nunc verò, quid factum eſi de r riu ſede illa voluptatis tam felici? Evanuit, fun- ſt supe- ditúſque interiit. Interiit, inquam, non ſo- rior pt. lum, ſed & venuſtas. Nam in Meſopotamia, Iu. Juæ vicina Euphrati pars terræ eſt, illa cadaver dmeen eſt Paradiſi. Interiit ? Nonne Deus ad ejus arss obfſe. Cuſtodiam armatum igneo gladio præfecit Che- vantiam. rubim? Ejecitque Adam, & collocavit ante pa- Gen⸗3. 4. padiſum voluptatis Cherubim, & flammeum gla- dium, atque verſatilem, ad ceuſtodiendam viam ligni vite. Quo modo ergo diſſipatus, excubante ante illum & Cherub, & Gladio? O documentorum fœcundior Paradiſus, quàm plantarum! Qui ſtetiſſet Hortus Adamo ſtan- te, nec excubante Angelo, nec Gladio mu- Zuperiar niente ſtare potuit. Nimirùm, ſi tute tui cu- tigecif, ram non geſſleris, quantacumque tuus Te Pa- dveſu. ſtor diligentia curet, periſti. Adæ deſtinatus drore du. Elt Paradiſus. Excluditur ipſe: nec Cheru- ros e bimn cuſtodientibus ſervari potuit. Quid Præ- tu, lati muſſant, cùm audiunt excubandum, aſtan- dumque eſſe Gregi, aiuntque, meliorem Me SS Eccleſiæ Vicarium ſuffeci. Scito egreſſo A- a dam & Paradiſo, concidiſſe faciem illam pul- Sperior Chritudinis; quæ vernaſſet, ſi eam homo ſerva- inegile. ret: corruit Angelo colono cuſtodéque. Ni- mirùm non pretium attenditur excubitoris, Nrcg“. ſed debitum. Dicam clarius. Ramus frangi- tur interdum à ſummo ad imum, nec moritur, ſi radici hæreat, exareſcet, a radice revulſus, quamquam ſervetur in vellere, & rore ccli perfundatur. Zelus ani. marum Nuno ergo repellant prooul fornicatio- nem ſuam, & ruinas Regum ſuorum à me, & habitabo in medio eorum ſemper. Ezech. 43. 9. dinlato. Grande præmium, ſed arduum opus. Quà nes fovent enim ratione Imperantium Præſulumque lids. ſuorum, ſerviens populus, vulguſque man- cipatum procul tollant? Dominantium eſt, aberrantem gregem coërcere: Solus Deus frœnare, atque emendare poteſt Præſiden- tes. Fallimur: Nos Magnatum nutrimus ſce- lera: noſtris nos blanditiis impietates fove- mus Conſularium. Dynaſtarum libidinis pa- rens felicitas eſt, obſſfetrix adulatio, nutrix aura vulgi, ſapientum doctrina cervical, ut in utramque aurem dormiat inconcuſſa. Mi- nùs arderent Senatorum vitia, ſi non iis pa- bulum ſupponeret plauſus. Aſſentamur omnes;, omnes laudamus, ſtupemus ad eorum pompas, ridemus ad vanitates, hæremus ad ornamen- ta, aulas ſuſpicimus, hortos camimus, ſta- tuas demiramur, fupellectilem quærimus, utinam fortunas & conditionem non opte- Peliesnon Mus, & tantis nolumus injectis ſtipulis ar- fuberbiam. dere rogum ? Ipſe arſiſſet Diogenes cupidita- D tis flammn; ſi tantam Sapientium admirationem Felices non 4 a„ Confpexiſſet Fortunas Regum. Frigebat procul ai. dubio curruum pompa, & tapetiorum inſania; Ethicæ Commem. Tom. VI. . Stromatum . Lib. XIV. 169 ſi dam ea videris, riſeris, non invideris. Ideò Hazui. ſapientiſſime Deus imperavit populo, ut pro- “ cul faciat Regum ſcelera, quæ citòô expira Sericate bunt, ſi quæ Opulentia parit, Adulatio“"iaten non nutriret. Ah ſepulchrum Faſtui defo- diamus, non cunas, non thronum adornemus. Inclamemus Felicibus. Væ vobis, qui habetis conſolationem veſtram: & tanto Chriſti toni- truo conſternati deſilient è ſolio, & humi lu- gentes conſidebunt. Et cadens in terram, audivit vogem di- centem ſibi: Saule, Saule, quid me perſequetis! Act. 9. 4. E Coœlo vox ſonat, ſed non auditur, niſi Feréo Dei cadat Saulus in terram. Nimirum Vocem Do-? ant, mini audimus, vel cùm ærumnis allidimur, Inſperatio- vel cùm in terram cadimus, noſtræ fragilita- S z. tem conditionis ſeriò meditantes. Copioſa eum damur. Lux è& Cœlo circumfulſerat, ſed duntaxat poſt caſum audiſſe vocem Saulus narratur. Poten- Vocationis tiùs Caſus, quàm Lux, aurium animique fores e. patefecit Verbi clamoribus. Facilè enim vel Tribulatio. morituri vel vexati Deum audimus. Porrô, quæ iſthæc ars militis conicribendi? Non ſtipen- S4,: bræ. dium, non merces oſtenditur, ſed per ruinas, . cæcitatem, & caſum, provocatur ad ſequen das partes JESU? Nimirùm præmiorum tan- ta apud Deum exercituum copia, ut timere non gerviintis poſſit, quin milites ſit habiturus, quanquam Dei hipen- non blanditiis, ſed terroribus eos pelliciat. αα. Quanquam ipſa Dei tormenta mella ſum; & licèt præferant amaritudinem, dulcedine ta- men reſperguntur. Huc enim videtur facere illud Zachariæ: Qui ſunt plagæ iſtæ in medio Zach i3 s, manuum tuarum? Roge, quæ iſthæc interro- gatio? An plagæ aliud eile poſſunt, quam pla- gæ? Nimirùm à Deo inflicta vulnera, Vulne- ra non ſunt: ſed aliquando Medicina, ali- quando Armatura, aliquando Lux, Doctrina aliquando ſunt: ut proptereà Propheta, quid ex his forent, interroget. Non enim dixit, Quid ſunt plagæ? ſed quid ſunt plagæ il- Y, alas: tæ? De iis dubitans plagis, quæ à Deo in- ati.ss. flictæ, Plagæ eſſe non ſolent, ſed Favi, ſed ſalus, ſed Gloria, ſed Innocentia. Quid enim? Storta me⸗ Num pretioſiora Samſonis vulnera; quam Dei, ut mella produxerit ille in ore à ſe dif- pei cara ſt cerptæ feræ, & nequeat is, cujus labia favus permäitere, diftillans ſunt, in iis plagis mella conſtipare, quæ non ad ſupplicium, ſed ad eruditio- nem Sanctorum aperit? Quod ut apertiùs co- gnoſcas, perpende quod Joannes vidit in Apo- calypſi. Apparuit Apoſtolo ſanctiſſimo Chri- ſtus ore gladium proferens. At de Sponſa præ- dicatur favus diſtillans labia tua. Puto, quòd Can. 4.u. Sponſæ non diſſimilis Sponſus mella füllet ex labiis. Certè de eo vaticinatur David: Diffuſa eſt gratia in labiis tuis. Quid audio? modò Gratiæ in Chriſti labiis & blandiuntur, & ſæviunt. Diviſus eſt Chriſtus? Nimirùm, qui uni videtur Gladius, alteri Gratia puta- tur. Uſque adeò non vulnerat enſis Domini, ſed fovet: blanditur, non furit. Verum ex Prophetæ reſponſione aliud quoque eruendum myſterium. Quid ſunt plagæ iſtæ in medio ma- Zach. .6. nuum tuarum * Et dicit: His plagatus ſum in domo eorum, qui diligebant me. Enimverô, ubi Dilectio vulnerat, de ejus vulneribus dubi- tatur, quid revera ſint: non enim Vulnera P ſunt, PI 44. 3. ℳ , 170 ſunt, ſi ab Amore infligantur. Attende, quod Franen ſuſcitare ſuper Paſtorem bid. 7 leqitur : 4 9 Oorreco menm & ſuper Virim cohærentem mihi. En pruats. quanta tractandorum armorum imperitia in domo diligentium, in regia charitatis! Non Superior ſe 2 punia, afripitur framm ſubditor ſed ſuſcitatur: bunuuvus rum, aut Gladius debeat, ut vulneret, ea, ſive gladius, ut vulneret, Quaſi aut dormire ſoleat Fer- „ utque Boreas non tractari ſed excitari ut feriat. Pentet“ Neque ſoliun indocta eſt Dilectio, qua ratio- prins fe- ne ferrum tractetur: verum cum Oves ferire riant S1e⸗ . . periorem Cupiat, Paſtorem optat vulnerari. Framea, muem. inquit, ſuſcitare ſaper Paſtorem. Cur? an Pa- ſtorem odiſti? Minimè verò. Oves coërcendæ Tbid. ſunt. Percute, ait, Paſtorem, & diſpergentur Oves. Viden' quaàm imperita vulnerandi ſit Di- lectio, quæ Ferrum non arripit, ſed exſuſci- tat, nec Oves vulnerat, quas diſſipari vult;, ſed Paſtorem. Nec mirum, ſi nunc Paſtorem cædat, ut Oves perdat: cum peccante- Davi- de, ut plecteret Paſtorem, Oves Deus per- diderit. Ut proptereaàa neceſſe habuerit David ad Dominum dicere, cùm vidiſſet Angelum 1. Reg. 24. cædentem: Ego ſum, qui peccavi, & ego ini- 1z. què egi: Iſti, qui Oves ſunt, quid fecerunt? Faſciculus Myrrhæ Dilectus meus mihi, inter ubera mea commorabitur. Can. I. 13. Miißee. Qualis eſt Dilectus tuus ex dilecto, 6 oen„α. Sponſa? Nunc Lilium, nunc Myrrha eſt, Tenzti WModè Favus diſtillans mella, modè Faſci- Penmm ha- Culus eliquans amaritiem. An Protei figmenta ber. in Sacri Epithalamii ſcena non ficta, ſed fa- Cla ſpectantur? Haud mirum, ſi tam facilè evaneſcat, fruſtrâque requiratur diu, qui nun- quàm in eodem ſtatu permanet, ſed nunc Flos, nunc Myrrha eſt. Verùm non mimmum hic texi elogium crediderim, ſeu Pœnitentiæ, ſeu Mortificationis. Faſeiculus, inquit, Myrrbeæ Dilectus meus mihi. Senſus eſt: Myrrham meis uberibus admovi, & en non Myrrha eſt, Amore du. ſed Dilectus. Reperi Dilectum in faſciculo ci. Vrrhæ, quem in lectulo meo fruſtrà quæſivi Metifßea & din, nec inveni. Planè faſciculus iſte mea che evos:, inter ubera commorabitur: nam Myrrha vide- qui ſe diſq tur eſſe, ſed mihi Dilectus eſt. Cum ipſo ſum 212* 1s6. in tribulatione, inquit de Juſto. Cum Sponſa verò adeſt in Myrrha. Nimirùm in Rubo Deus. In Rubo, inquam, Deus, ſi tamen & ardere noverit, & conſumi neſciat. Et exaudivit me de Monte ſuo. Pfſal. 3. z. ai, Mons iſte Virgo eſt „ cujus ſupra Mon- eatiſſime . . virei, tes jacta à Deo artifice ſunt fundamenta. nanei. Cupis a Deo audiri vota tua? clama, ne ceſles, ſed aſcende in Montem Tu, qui oras Deum. O David, cur de Profundis clamas ad Dominum? Noli, quæſo Te, deſcendere, aſcende magis in Montem iſtum, & annuntia ſcelera tua Chriſto tué, & exaudieris de Mon- te, qui ex tuis lapidibus concreſcet, quibus Gi- gantem dejeciſti. Felix, qui ſemen orationum ſuarum jacit ſupra Petram deſerti, de qua A- ghus emniffus eft. Plane natum non areſcet præ Bumoris inopia, ſiquidem ex hac Petra torren- tes inundaverunt. Oliva N d Domine, quid me vis Jfacere? Act. m iſeui tunm 9. 6. ſrhgu Apoſtolicæ Turris faſtigium Paulus ad Co- Qzegi⸗nia lum uſque erexit. Tam excelſi culminis pen- inaifirens. au 49 ſanda ſunt fundamenta 5 ſi es efferre cupi- N o mus & noſtri faſtigium ædificii. Ecquod fun- Dei velan. E wee damentum tam ſublimis domus? Audi. Do- R Meror mine, quid me vis facere? Paratum ad om- s nmia cor, nullique ſeu muneri, ſeu loco addi- Virtus ſ- 6 6 tus amimus tantæ Molis jecere fundamenta.““ e Certè humilitatis noſtrarum domuum cauſa peyvoyis daee nulla eſt, quàm ea, quòd ita ſervimus præceptis fons. hes 4 Domini, ut illum noſtris obſecundare deſide- lenge riis compellamus. Fac mecum ſignum in bonum, El. 85. 16. de ie vox eſt abſimilis voci Pauli; ideéque non mi- r rum, ſi facimus nihil, qui non Deum conſuli- ſeumi mus, ſed Superbiæ conſulimus noſtræ. Ecce al Peccata populi mei comedent. Oſee AM 4. 8. . Multi Haud mirum eſt, ſi amaricatus eſt Sacer- Larßsblai un hes dotum venter. Eſcæ noſtræ ſcelera ſunt po- areek te. D pulorum. Veneno vivimus: nec ſolus Petrus Daern veſcitur monſtris, ſed quicumque Agnum conſeſſarii n, I comedimus, agreſtes lactucas, imò ſylve- ndhrert. Ruſn uunlitate ſtres feras devoramus. Peccata populi mei co- „„ medent. i ſunt, qui nauſeant ſuper cibo iſto maram amariſſimo? Ubi, qui tanto cum ſtomacho Mi- muu. Bemmil ſerorum peccata audiunt? Tam dulcia eſſe de- tnnm bent Sacerdotibus ſcelera Poœnitentium, ac ſi Dolldy un⸗ fercula eſſent. Comedent, inquit, peccata: non Tet, Hun dixit, audient. Ita enim intereſſe exomologeſi, ue Orna ac convivio deberemus, ut parciùs venter da- 60 Cönſia pes eſuriret, quàm zelus ſcelera. Ergo, ais, An- in do ſi guibus alar? Aio, ſi tamen eas Pœnitentia con- tunm, H divit. Et amariſſimos aureorum pomorum cor- enert, tices edimus, ſi Braſilico conditi ſint ſaccharo. nginis Imòô denuntio Tibi, nunquàm futurum, ut u ns l Agni veſcaris puriſſimis carnibus, niſi ſcele- n ii. dol rum prius fueris Monſtris enutritus. Quem- UIm, ac admodum deſiderat Cervus ad fontes aquarlm!? p aI. I Uleiner ità deſiderat anima mea ad Te, Deus. Clamat In ad Dor in Pſalmis David. Non guſtat dulcedinem fon- ſl&Chr. tis Cervus, miſi prius ſerpentes trajecerit in Nnite ſo viſcera. Condimentum Agni Angues ſunt. onll, Venena præludent melli, & Mannæ prægu- u, apen ſtator Virus eſt. Ad menſuram veſcuntur uur u⸗ , Mann, qui eam cupiunt à vermibus immu- Ain dro nem eſſe. n acelle E1 proinde Quis dahbit mihi pennas ſiout Colum- Eelr, bæ, & volabo, & requieſcam 7 Ritnt iit: Pſ. 4. 6. ven an here Hal . . un & P Quare non Aquilæ ſibi precatur alas Pro- sacerdotés ketih pheta ſi avolare cupit, ſed Columbæ? Non rn, E. H me latent ſacrorum Interpretum ſenſus mul- nnum; Ulle tiplices. Iiis omiſſis puto, ut & roſtro care- Compari Ne da, ret ac unguibus, nec careret volatu. Volat dſcant. ſe nat ſublimior Aquila, ſed aviculas minores diſcer- H nor mpr nlAn pit, lacerat, perimitque. Heu nos, quot in Ec- mas. u elur cleſia Aquilæ volant, Columbarum verô quam rte ſen rarum pretium & agmen! Volamus, ſed mor- Religias HKH demus, ſed rapimus, ſed furore inſanimus. r,n 6 n dnn Vix jejunare coœpimus, cùm illico manducan- ſpermmant AA n⸗ 6 tes tanquàm Ethmici & Publicani delpiciun- etetet. 6 1 ii die tux ane in gie Uie kordin Lihie umn. mendl. e. Ir e Rel e en ing ſas Nen ponorks Stromatum, Charias tur à nobis. Vis Aquilam intueri? aſpice Pha- Frater"s, riſæum fuas expandentem ad Deum jejunio- rum & eleemofynarum alas, ſed unguibus ro- ſtrôque in Publicanum debacchantem. Timuit David in elevatione elationem, & quamquàm procul cuperet avolare, Columbæ tamen pen- nas Aquilarum antetulit alis, malens humi- lius volare, & innocenter, quaàm altiùs ferri; & nocere. Rara Aquila, quæ volet, nec rapiat. Rarior Roſa, quæ, ſi olet, non pungat. Lucet Ignis, ſed urit; nec niſi aliena exedendo vivit. Solus Sol ità radiis exundat, ut, quas tangit Ar- bores, florere cogat, tantumque luminis alieni in eis quantùm florum & pulchritudinis emica- re, conſpicique patiatur. Lux noſtra Lux Ignis, non Solis, eſt: Plantas, quibus appropinquat, non flores addit, ſed vitam adimit, eaſque non fœcundat, ſed interimit. Zelus ani-. marum vérus. Zelentés indiſereti. Ecce ancilla Domini, Fiat mihi ſecun- dum l erbum tuum. Luc. I. 38. Pumnii Multiplex ornamentorum fupellcn apud tas. eatmm Reginam erat, quæ in veſtitu deaura- to circumdata varietate adſtiterat à dextris Dei. Verum, cùm exceptura eſfet Regem Re- gum, Thalamum non charitate, non Virgi- nitate, non Pœnitentià exornavit, ſed ſolâ Humilitate: Ecce, inquit, Ancilla Domini, khat mihbi ſecundum Verbum tnum. Adeò ut Bernardus non ſatis intelligens, quomodô, cæ- terarum Virtutum pompaâ haudquaquam ex- poſitâ, unam Humilitatem explicuerit, excla- met, Humilitate concepit. Et ſanè nullo æ- què ornamento Dei Verbum delectari ex eo conſtat, quòd ipſe quoque Coœnaculum, in quo ſui corporis Sacramentum erat dedica- turus, Humilitatis ornamento nobilitandum duxerit, præmiſsaà lotione Pedum, ante ſui Sanguinis propinationem. Quid Abraham? Telente Ex ejus lumbis naſciturus Chriſtus promit- aGin. titur. Sola promiſſio Chriſti Patriarchæ ſi- . num; ac pectus Humilitate complevit, adeò ut ſe Cinerem teſtaretur, cùm loqueretur pro- nus ad Dominum. Ità non Chriſtus duntaxat; ſed & Chriſti prænuntia vox in ſola voluit Hu- ð militate ſonare. Ut proindè non mirum ſit, ſi an. 5. Sponſa, cum, ſtillantibus myrrham mani- bus, aperuiſſet Dilecto, eum fruſtrà conque- ratur; quæ ſi tam avida fuifſet Humilitatis, quàm prodiga fuerat Poœnitentiæ, qui ad il- lam acceſſerat Sponſus, non receſſiſſet. Sapien- ter proinde David, cùm de reducenda Arca ageretur, ad Michol illudentem luſui ſuo li- 2. Reg. 6. berè dixit: Vilior fiam, plus quàm fabtus ſum: en & ero Humilis in oculis meis. Munificum pa- ravere Salomoni ferculum Miniſtri ejus, & Auro & Purpurà, & ipsà, ſi placet Charita- te renidens. At reclinaſſe in eo Salomon non legitur. Nimirùm in tanta ornamentorum opulentia, vix locus eſſe potuit Humilitati; quæ, quia ſola abfuit, ſola fecit, ut minùs ve- riori & divino Salomoni ſolium placeret. Co- o. lumnas ejus fecit argenteas, reclinatorium au- reum, aſcenſum purpureum : mediâ Charitate conſtravit propter Filias Jeruſalem. Benè: Orpré,is ſummus apparatus: quid tum? Egredimini, prcchr o. inquit, & videte, Filiz Zon, KRegem Salomo- Pe nem in diademate, quo coronavit illum Mater slihatne, ſaa, in die deſponſationis illius, & in die læ- titiæ cordis ejus. Quid ais? De Solio loqueris Ethicæ Comment. Tom. VI. Cant 3. Lib. XIV. 171 domi exſtructo, & egredi jubes Filias, ut Salo⸗- monem ſpectent? Evocentur in Palatium Mu-= lieres Jeroſolymitanæ, non è domibus dedu- cantur in vias, ſi ab eis Throni ſpectari cupis apparatum. Alioquin fatius erat deſcribere gemmas diadematis, quàm pompam ferculi, quando non in ſolio, ſed in corona conſpici debuit. O Humilitas! O Sublimitas! Corona Chriſti Caro Chriſti eſt, & forma Servi: in hac conſpici vult, ab hac excipi debet, An oculus tuus nequam eſt, quia ego bonus ſum? Matth. 20. 15. Eccleſiæ tam variam in veſtibulo Septuage- ſimæ deprehendo vocem, quàm olim David deprehenderit veſtem! Hinc enim vocifera- tur, Circumdederunt me dolores mortis, dolo- pl. 17. F⸗ res inferni eircumdederunt me: inde verè ſeſe meminit invitatam ad Vineas, Ite & vos in Mattb vineam meam. Rogo quid Vinearum deliciis 4. cum Mortis doloribus? Quid Inferni cruciati- bus cum amoœnitatibus Horti? Quid gemiti- bus Mortis cum geniminibus Vitis? Verùm, cùm Sapientia me doceret, Invidiâ Diaboli Mortem introiſſe in orbem Terrarum, planè ſapienter gemit Eccleſia, vel in Vinea, angu- ftis ſe Mortis circumdari, quam Invidentium opprimit livor Operarum. O Monſtrum! Uno vix die exculta Vinea Invidiam protulit, quæ tot excoli debet menſes, ut Pampinos egerat. Nec mirum, ſi tam præcox Invidiæ partus in Vinea, quando in Cœlo, vixdùm creatis An- gelis, effloruit, & nedùm nato Orbe ſuccrevit, Serpentis halitu in Paradiſo conſita, Caini ope in Exilio aduſta inter Ignes, imo verò & in- ter Victimas. Et quis locus ſecurus erit ab hac lue, quando nulla tam tenera ſeu Corporis ſeu Spiritus ætas reperietur, quam Invidiæ ſpinæ non corrumpant? Quatuor porrò in hac Peſte penſanda maximè ſunt. Ubique naſci, Citò Fialie naſci, Rarò mori, Semper nocere. Naſcitur ubi- teraquates, que Invidia, nec loci ſanctitatem reverita, nec vigilantium excubias. In cœlo germana Luci- fero pullulavit. In paradiſo Adæ coæva, Ser- pentis ali ubere, ore gigni, educari mendaciis non recuſavit. In ara Juſti Abel prodigiosè prodit, nec Salamandris aut veneno aut feli- citate minor, flammis uſa eſt tanquàm li- liis. Quid, H & Mannæ inſeri ſtuduit? Ità ſentit Auguſtinus. Quid ſanctius Mannâ, quod & Angelorum confectum eſt manibus, & Siderum rore veluti fermento ſubactum eſt? Cœæli fœtus, Angelorum opificium, pa- bulum Sacerdotum, imago Chriſti, Delicia- rum epitome. In eo tamen vermis ebullit In- vidiæ. Nam ſicut hæc tum creſcit, cùm fe- licitas augetur, ita ille ebulliit, cùm exunda- vit ferculi Cœleſtis Menſura. Quid ſacçratius Manipulo Joſeph, quem ſtantem fraterni ado- ravere, in terram procumbentes? Nihilo minùs dejecta eſt gloria illa manipuli, Livoris com- preſſu. Quid divinius Jonæ hederd, quam Deus ipſe præparaverat ad ſolatium Prophe- tæ? Si Auguſtino credimus, citô illi inna- tus eſt vermis Invidentiæ, qui intra noctem corroſit umbraculum, Dei agriculturam, & Jonæ hæreditatem. Denique Eremo, ubi Deus aderat, vix Colum dixerim auguſtius. Ibi tamen igneus Invidiæ ſerpens IIraëlem ſtra- vit, & vix funeris Chriſti anticipatione deleri P 2 potuit. Invidia. „200 Matth. 20. 12. 172 potuit. Nondùm natus Chriſtus exaltari debuit in patibulo, ut ſuo occideret funere virens Invidiæ virus in deſerto. Ergo ubique naſci- tur. Nec tardiùs naſcitur. Adeò ut importu- niorem an feraciorem hanc luem cenſendam, neſciam. Cito naſcitur Invidia. Teſtis eſt ager Domini, in quo mixta frumento ziza- ma ſuccrevere. Tam cita Frumentorum, quaàm Invidiæ ſeges pullulavit. Verùm in agro cre- vere zizania cum frumentis: at in vinea tar- diùs Vitis, quàm Invidia floruit. Primo quo coli cœpit die Chriſti Vinea, maturuiſſe in ſe Botrum fellis expavit. Audi Evangelium. Hi noviſimi unà horà fecerunt, & pares illos no- bis feciſti, qui portavimus pondus diei & æſtus. Audacius loquar. Tardus in vinea Invidiæ ſoœtus. Ociaàs in Rebeccæ utero emerſit. Nondùm nati Fratres, & jam inter Fratres Invidia nata. Pugnabant Filii Iſaac materno adhuc concluſi utero, & necdùm vivere do- Gti callebant artem luctandi. Exarmati tam gladiis quàm membris und armabantur Invi- diâ Pueri; & Matris nedùm revulſi ſinn non- dùm formata corpora deformabant. Umum fratribus hoſpitium erat, ſed mens non una. Eodem alebantur cibo, ſed vario furebant ardore. Quid plura? uterum in Sepulchrum vertere moliebantur, versà in Mortis ſcenam palæſtrà Vivendi. Haud miror nunc Romanæ Urbis tardiùs ſurrexiſſe fundamenta, quàm In- vidiæ, cùm mirum videri non debeat unam fuiſſe duobus Fratribus Urbem anguſtam, quàm Terrarum orbi Patriam deſtinabant; quando & gemellis Patriarchæ Hæredibus unus Rebeccæ uterus anguſtus fuit, in quo ta- men Eccleſiæ vaſtiſſimum Imperium adumbra- batur. Quòd ſi & Romanos Fratres lupinis u- beribus lac hauſtum minùs tutos fecit ab In- vidia, & Hebræos Germanos bellare coëgit anguſtia domicilii, quis, rogo, non mirabi- tur Abelem inter & Cain mediam creviſſe Invidentiam, cujus aſtu videri potuit Mundi totius duobus anguſta Fratribus, ut Cypria- nus loquitur, latitudo ? Hæreo planè dubius, ſtolidiorémque Caini an Eſau cupiditatem pro- nuntiem, quando & ille timuit anguſtias in Mundo, & iſte ſperavit imperium in Utero: cùm inſaniſſe uterque videatur ,„ quando nec dimicandum alteri in Puncto fuerit pro Im- perio, & abſtinendum alteri, in amplitudi- ne Terrarum, à cæde, metu anguſti Principa- tůs. Verùm feliciores eſſemus, ſi, quam citus Invidiæ ortus, tam funus non tardaret. At Lues iſta & citò naſcitur, & nec ſerò extin- guitur; adeéque vivendi avida eſt, ut pa- tum inierit cum morte, quam introduxit in orbem terrarum, ne & Vita Mundéôque excluderetur. Ea propter Phoenici comparatur, quæ vitam ſuppliciis emit, ſeque redimit à morte moriendo. Ardet, ne abeat in cineres; imè Cinis fit, ne fiat cinis, extinguiturque; ut vivat. Nec ejus minùs vita noxia , quaàm diuturna. Tinea eſt, quæ purpuram virtutum demolitur. Latro eſt, ſi Gemmas congreges. Iteruùm Vermis eſt, ſi Gemmas congreges. Iterùm Vermis eſt, ſi Virtutibus floreas, rur- ſuſque mutatur in Piratam, ſi Auro onuſtus vela facias & naviges. Omnia omnibus fit, ut omnes perdat. Verus Proteus, ficta Virtus, mel- litum Virus. Oliva Numquid Reſina non eſt in Galaad! Aut Medicus non eſt ibhi?! Quare igi- tur non eſt obducta cicatriæ Faliæ Po- puli mei! Jerem. 8. 22. Multitudo languentium imperitiam arguit Condie u. Medicorum. Populis peccantibus vani naſ- ¹. cuntur conatus Oratorum Chriſti. Quare er- go tanta ſanies in Eccleſia ? Undè tam rara cicatrix in vulneribus populi Chriſtian? Numquid Reſina non eſt in Galaad * Planè Medicina non deeſt, quando Medicus ipſe factus eſt Medicina, cujus & Nomen ipſum Oleum effuſum eſt, & Humanitas Unguen- tum exinanitum, & Sanguis Lavacrum, & Caro Cibus. O Gloria inanis, quæ Chriſti virtutem evacuas, quæ Salutem ipſam ægrotare cogis, quæ compellis ipſam languere Medici- nam! Concio non jam antidotum Veneni eſt, ſed Gloriæ virus. Nimirum, dùm elegan- tiüs loquimur, Animæ pereunt. Amo Elo- quentiam, amo Sapientiam in concionibus, ſed cum menſura: ubi verò menſura excedi- tur, Infirmitas eſt, quam Medicinam eſſe oportuit. Mannâà quid pretioſius? Paſcebat Dei populum, ſed quamdiu Menſura ſervaba- tur. Quicquid verò exundabat ultra confinia à Deo præſcripta, non Cibus erat, ſed Putre- do, ſed Vermes. Non plus ſapere, quaàm opor- tet ſapere. Concio res ſacra. Ita. Sed ſi piè tra- ctetur. Quid ſacratius Mannàâ? Angelorum pa- nis, Coœli ferculum, typus Chriſti, Euchari- ſtiæ imago. Ebulliit tamen Vermes, ubi Men- ſuram exceſſit. Ità Eloquentia à Cœlo eſt, Verbi proles, ſpeculum Patris, Scriptura- rum nutrix, Fidei lac, ſanguis Sapientiæ, Virtutum parens, ager Sanctitatis, Vitiorum frœnum, Superſtitionis malleus, decus Eccle- ſiæ, Animæ pabulum, Cordis cibus, panis Immortalitatis. Minora iſthæc ſunt vocabula, ſi Eloquentiæ meritis conferantur. Verùm ut Manna omnem ſaporem habet, ſi men- ſuram habet : Ita in eloquentia quidquid Menſuram excedit, corruptio eſt Vamtatis; non Sanctitatis eſca. Redimet in Pace animam meam ab his, qui appropinquant mihi. Pfak. 54. 20. Quid vereris, pita veſtra, qui obſidemini, quia, quò vi- cinior factus eſt Adverſarius, eò propior factus eſt Deus. Captivitas & Redemptio non diſpari paſſu appropinquarunt vobis. Mi- nùs tibi foret vicinus Deus, ſi procul ſtaret Tentatio. Audi, quid David canat: Conta- minaverunt teſtamentum ejus. Quid tum? Di- ph a. 2 viſi ſunt, inquit, ab Ira vultüs ejus & appro- pinquavit cor illius. Nimirùm, tunc cùm jam polluiſſe videbantur Legem ejus in corde David, illico Dei Ira refulſit ſuper hoſtium cuneos, eòôſque diſſipavit: nec contentus Do- minus effudifſe Iram ſuper hoſtes, Cor ad- movit obſeſſo. Hoſtes dividit ab invicem, ut minas prævalere poſſint. Prophetæ Deus ſuum admovet Cor, ut fortius repugnet. Quis verô non libenter circa ſe hoſtium vibrari gladios patiatur, ut intra ſe non chalybe, ſed Dei Gloria vana. Hoſte vicino? Levate ca- Zensati Deum ha- bet. ſet⸗ 1 leom r ni Nini , ingn nr ob ler Cooclamatea ſicers Va dbelle Der Rum mul Mvella e Emnacheri Iempeltat in Femina Ly euaud lem me . enplt le audii ai VIX ckai * tonum et Hi i in ln inwe uun lanmnis Nem. Ip. ſen Uert l m, M Imat. Pelandum. o, & er. N Pe tlet, ade ttalnimmmme beunte inper⸗ llr: adl Käcit, m. 1rd ſolum Ulene Vir Ummdus 0 de llocr te uto, Ummu int Roe eſt i cal⸗ lnn n Wens N un non i Uoni er curns Ui, ſere Iun Ralon Ei Stromatum, Lib. XIV. Dei corde obarrnetur? Et appropinquavit, in- ſurl quit, Cor illius. O amica Hoſtilitas! & Obſi- Nkin dio amabilis! G minimè averſandus Congreſ- lielt ſus, qui, quam Hoſtem, tam Deum vicinum facit: qui & Præſidium affert & Oppugnationem; qui, ſi urbi admovet Machinas ad excidium, neni Pectori admovet Cor Deiad ſolatium, ad ſub- N „ſidium, ad beatitatem! Noli, inquam, vici- uns. pl. 5y. 10. Diam Hoftis refugere. Manus ſuas „ inquit, n lavabit in ſanguine peccatoris, quod certè eve- riſe nire non poſſet, ſi eminàs Hoſtis conflige- 41 bid. 6, ret. Molas leonum confringet Dominus. Non Eänt pugnaturus fortaſſe, ſi imbecillior tibi Fera en i immineat. Adeò magnitudo periculi auxi: Can. f. lium affert, non aufert ſpem. Capite nobis m, vulpes parvulas „ quaz demoliuntur vineasz: e i Fruſtrà Sponſa, nec audienda clamabat. Pu- e to, ſi Leonibus obſeſſa fuiſſet, ejus non ex- e ſti pectaſſet vocem Sponſus; Qui & in Samſo- Verai ne Leom „ & in Davide Giganti occur- ſ G Pl. 49. 4. rit. Nimirùm 4 In circuitu ejus tempeſtas va- Ank. lida, inquit Pfſaltes. Dei enſis non evagina- cd tur ob levem Pugnam. Tunc adeſt „ Cùm Hr conclamata penè ab hoftibus Victoria eſt. Ubi videris validam Procellam, indè ſcias non abeſle Deum. Quæ Tempeſtas multitudo il- la tam multiplex, ductore Holopherne? Quæ Procella explicatus contra Judam exercitus ſub Sennacherib? Citò tamen uterque ſenſit intra Tempeſtates latere Deum, ibi triumphantem in Fœmina, hic per Angelum ſævientem. D Urondt Et exaudivit de Templo ſancto ſuo vo- cem meam. Pſ. 17. 8. Maria Beat iſſimaæ Virginis patroci- nium. Templum Verbi pectus eſt Virginis. Niſi Te audiat in hoc Ternplo Orantem Deus, vix exaudiet. Aio itaque Virginem Tenta- tionum eſſe pharmacum, & exultandum eſſe Terserzocir Obis in pugna Dæmonum, ſi hæc una Vir- eien go & invocetur à nobis, & nobiſcum pugnet. AMariæ no Tentaris? Securus es, ſi auxiliarem habes Vir- e,1 men. ginem. Ipſa enim eſt, quæ caput Serpentis nn peſterati Proterit. Ipſa Turris eſt David, ex qua om- el ſunm Geren, nis armatura pendet. At diù jam in meo mor- SS tali corpore ſcelus regnavit. Non ideò deſ- fendy. Perandum. Mariam in arcem tui cordis indu- mun 4 cito, & Tyrannum extrudes. Splendidiùs lo- 3. N quar. Si Peccatum ex Tyranno Deus tibi factus nleh⸗ eſſet, adeò ut non illi ſervires tantùm, verùm etiam immolares, Virgini fores aperi, &, vix il- 14 ſubeunte, illico Idolum difflabitur. Dagon ol s non imperabat apud Philiſthæos, ſed adora- u gin⸗ batur: ad adventum tamen Arcæ primùm Opn cecidit, mox ſuâ ſe ruina protrivit. Neque Nene verèò ſolùm à Tentatione non vincéris, au- utſtn N Xilante Virgine, verùm etiam feliciter Ten- Ipon he tationibus occurres, & triumphabis. Is, qui è Rubo allocutus eſt Moyſen, inter Ignes lude- . 4 bat: puto, ut diſceremus non arſurum ejus E D Animum inter Libidinum flammas, qui in Ru- 49 / bo, hoc eſt, in Virgine requieſcat. Rogo, uun quid à caloribus meridiani æſtus fugientem gſe⸗ to Iſraelem protexit, niſi Virgo; quæ in illa adum- ien brabatur nube Diei, hoc eſt, ſceleris experte 6o & lucis Nube ſœcundà? Parùm eſt: Non ſo- le ien lIùm non timebis à timore nocturno, ſeu à dæ- 4 2 =h06 monio meridiano, præſide Virgine, verùm, ſher ( & ſecurus requieſces. En Lectulum Salomo- ele i nis, ſexaginta Fortes ambiunt illum. Lectu- hoktumn lum Salomonis cùm audio, Mariam intelligo, 1 Ethicæ Comment. Tom. VI. 173 in qua verus Salomon requievit. Tu veròô ad Virginem cùm fugis, fugis non ad Tentorium ut pugnes, ſed ad Lectulum, ubi dormias, val- latus undique fortiſſimorum Militum excu- biis. Ipſis illudes Tentationibus, ſi hujus in- nitaris præſidio Matris. Ludus erit ipſa Ten- tatio, ſi tamen pendeas ab Virginis ubere. Delectabitur infans ab ubere ſuper foramina IIa. 11. g. Aſpidis, futurorum præſcius Iſaias vaticina- tur. Licèt Infans, licèt in CDhriſto parvulus, Ma- gnus eris inter ubera Virginis; in quorum arce conſtitutus cum Serpentibus ludes, quaſi cum Avibus. Quis verò Virginis humanitatem non ſtupeat, quæ uberum mollitiem aſperari vo- luit in Turres, cupidior quodammodò defen- dendi Obſeſſos, quàm nutriendi Filium? Ego murus, & ubera mea Turris. Quaſi dicat: Cant. 8. 78. Scio mihi à Patre Parvulum datum, ſcio ex me natum Parvulum, qui datus eſt vobis. Ni- hilo minùs mammilla ipſe Patris eſt, ſuo ſe paſ- cat lacte; nam ubera mea nolo eſſe Ubera, ſed Propugnacula, maléque Filio meo lac deeſſe, quam Fihi mei Militibus arcem. Careat Ipſe Cibo, ne vos careatis Præſidio: deſit in pe- ctore Uber, ne Murus deſit. Quam Matris pientiſſimæ erga ſe inhumanitatem Filius non modòô non odit, verùm etiam dilexit plurimùm. Quin hanc ipſe eam placendi ſibi artem docuit, quando ſic de ea locutus eſt; Soror noſtra par- Can. 8. 8. va, & ubera non habet, quid faciemus Sorori no- KRræ? di murus eſt, ædificemus ſuper eum propu- gͤnacula argentea. En quo modo Filius ipſe naſ- citurus cùm ſine ubere Matrem videat, non de Uberibus, ſed de Propugnaculis ſolicitus, ipſam pectoris aream uberibus præparatam de- ſtinat arcibus; ratus ſibi loco lactis futuram in pectore Parentis erga miſeros Charitatem & Præſidium. Porrò eam non tam coronat, quòd ſe peperit, quam quòd nos texerit. De cu- bilibus Leéonum, de montibus Pardorum ad- vocatur coronanda. Hac fortè de cauſa non ex Sole, ſed ex Aſtris contextum eſt capitis diadema. Et in capite ejus corona ſtellarum duo- Apoc. 12. decim. Quid Mulieri iſti cum Sideribus, quæ Zelirs a . . 5 us ani Solem peperit? Nimirùm non tam Mariam co- marum ronat Lucis fœcunditas, quàm Noctis prote- Leopzer- ctio. Largiùs muneratur in Matre Filius, αα. quôd noctu luceat ad ſolatium peccatorum comnd G inſtar Sideris, quam quòͤd Solem ediderit. aphir. Quaſi dicat: Veſtieris Sole, quem Carne con- veſtiſti; ſed Sidere coronaberis, cujus æmularis Wiis mivs Charitatem, dàùm nocturnis involuto tenebris *“. Mundo ad præſidium Ærumnarum, ad ſola- tium Noctis, ad temperamentum Luctus præ- luces. Quin Filius ipſe vix Dæmonem vin- cit, ſine Mariãa. Non ſuis ſtravit lacertis Gi- gantem David, ſed rotato in funda lapide de- jecit. Lapis Virgo eſt, ſiquidem de Petra deſerti fertur emittendus Agnus, & dominator Terra- rum & domitor. Certè, qui Babylonicum, hoc eſt Diabolicum, ſtravit Simulacrum multifor- me, Lapillus Chriſtus fuit, non aliundè devo- lutus, quam è monte, hoc eſt, ex uberibus Matris. Hæc libenter pertulit carere Filio, ut Mundus Salute non careret. Adeò & Filio cha- riora in Matris pectore propugnacula, quam ubera; & Matri dulcior pro nobis pugna Fi- lii, quaàm ejus in ſuo ſinu amabilis præſen- tia, dives requies, hoſpitium pretioſum. Can. 4. 174 Et ipſe accepit eum in ulnas ſuas, E he- nedixit Deum, & diait: Nune dimittis ſervum tuum, Domine. Luc. 2. 2,8. verrire Felices nos ſi cum Simeone cupierimus diſ⸗ Des & ſolvi, Se eſſe cum Chriſto. Idque continget Mundo, nobis, ſi Senis, ut cupimus deſiderium, ſe- ruen““ quamur exempla. Si optamus ejus ſonare vo- reaaut in- . . . grates. cem in ore noſtro, imitemur ejus erga Chri- Ibid. ſtum affectum: Accepit eun, inquit, in ul- Fervie as Iuas. Hoc illud tandem eſt, quod & pre- Jquotas. tioſas facit Religioſorum mortes, ſi implea- tur, & viles, ſi negligatur. Rarus, hâc no- servire ſirâ ætate, Simeon vel in Templo invenitur, Bosnh- qui ambabus ulnis Chriſtum complexetur. Et ſanè nihil itaà ingratum Chriſto eſt, quam Tepidias, ex ulnis noſtris alteram in amplexu Ejus, al- teram in complexu ſeu inanis Gloriæ, ſeu : Reg. ¹8. temporarii Commodi implicari. Accedens au- . tem Elias ad omnem populum ait: Wſquequò clau- dicatis in duas partes ? Audeo dicere, minùs diſphceret Deo ſola Idololatria, quam admixta ſuuperſtitiomi Religio. Dagon ſtetit, quòd Ar- cæ junctus non eſt. Toleravit Dominus mon- ſtrum tot annis adorari, nec comminuit. Ut tamen cœpit illud populus ſociare Deo, dif- Pſ. 68. 26. fractum illicò eſt. Potaverunt me aceto. Ita- que acetum bibitur, vinum cum felle non bi- Ppitur. Sinceritati non debuit amaritudo miſce- ri. Ergo minus Chriſto diſplicet acetum pu- rum, quam felle vinum permixtum. Babylo- cum Simulacrum non tam inviſum Deo fuit, quòd luteis inniteretur plantis: ſed quòͤd au- rum luto immiſcuerit. Stetiſſet forſitan totum luteum; debuit labefactari, quò vilitatem li- mi auri pretio copulaverit. Solus puto, Eſau, Matris viſcera non torſiſſet, ſociatus Jacobo Efaü, ita laniavit hoſpitium, ut ſui Rebec- cam conceptûs pœniteret. Ejici debuit A- gar è& domo Patriarchæ, quòd dedeceret cum Iſmaële Iſaacum ludere. Juxta iter ſeanda- lum poſuerunt mihi. Non procul à via, non in via, ſed juxta viam: ut diſcamus, nuſ- quàm tantùm periculi inſtare, quàm ubi dechi- natur, non ex toto, ab itinere Dei, ſed ex parte. Mira res, quam in libris Regum no- bis teſtatam Dominus eſſe voluit. Ex præcep- to Samuelis pugnavit Saül contra Amalec, & , cùm imperatum fuiſſet, ut omnia fundi- tus deleret, vile ipſe Vulgus & vulgares Manu- bias demolitus eſt, ſervato Agag eorum Rege, & ex Armento Pinguiſſimis reſervatis. Incredi- bile dictu eſt, quam ægrè Dominus tulerit di- midiatam iſtam Obedientiam, Exuviarum- que Contemptionem imperfectam. Quis cre- 1. Reg. 15, deret? Projecit, inquit, te Dominus, ne ſis Re 6. ſuper Irazl. Poſt multos deindè annos, ab in- feris excitatus à Saüle Samuëel Mulieris ope ariolantis, cùm Regem graviter objurgaſſet, t. Reg. 28. quòd ſe excitaſſet: Quia non obediſti, inquit, 18. voci Domini, neque feciſti iram furoris ejus in Amalec: idcirco, quod pateris, fecit tibi Domi- nus hodie. Quibus in verbis id miror ve- hementer, antiquum nempè ei ſcelus dimi- diatæ Obedientiæ duntaxat objeciſſe, cumque & illud ſatis videretur ſuperiori capite decimo quinto reprehenſum, & novis ſceleribus vetus peccatum cumulaſſet, omnium immemor cri- minum atque incurioſus Samuël, illud tan- tùm exprobravit. Ac ſi Domino minus diſpli- Pſ. 139. 6. Oliva cuiſſet procurata Davidi Mors, quam reſerva- ta Regi Amalecitarum Vita. Nimirum, dùm perſequebatur Davidem ex toto Impius fuit, Semireligioſus extitit, cùm pepercit Agag. Pepercit enim, dicebat tunc Saul, populus me- lioribus ovibus & armentis, ut immolarentur iz. g. . Domino Deo tuo. Nota: dimidiata iſta perfe- ctio, quæ Amalecitis unum ſervat, alium per- Porſonarij dit, partim implens Dei præceptum, partim e ri negligens, Deum non Colit, ſed Irritat: Ui igem ommi- immolarentur, inquit, Domino Deo tuo. Tuo, ait, vetyizas non noſtro. Non mirum proindè, ſi adeò funeſtis ſad unifor. titulis notet David Claudicantes in lege Domi- is. ni: Vilii alieni inquit, mentiti ſunt mihi, fi- Pl. 17.49. lii alieni inveterati ſunt, & claudicaverunt à ſemitis ſuis. En quo modo alieni dicantur, qui claudicaſſe perhibentur. Tepiditas elo- gium Alieni meretur, quod non meretur ipſa Ingratitudo Gratiarum hoſtis, & Virtutum pe- ſtis. Filios enutrivi & exaltavi, ipſi autem Iia. 1. 2. ſpreverunt me, inquit Dominus, cùm de Ingra- tis, & Crucifixoribus ſuis loqueretur. Fi- lios dixit, nec dixit Alienos, à quibus Occi- dendus erat; imò ad Crucifigentem ſe Popu- lum ait; Popule meus, quid feci tibi? UÜbi verò de Claudicantibus ſermo eſt, Fili ahe- ni, Filiique inveterati appellantur. Nec mirum id: ſiquidem, qui Frigidos non egerit ex ore ſuo, vomit Tepeſcentes. Expendamus, ſi pla- cet, ad hujus cognitionem rei librum traditum Ezechieli. Erat ſeriptus, inquit, intus & fo- Ezech. te ris: & ſcriptæ erant in eo lamentationes, & 10. carmen, & væ. Nihil mirum ſi poſt mixtio- nem Lamentationum & Carminis, Lætitiæ vi- delicèt atque Voluptatis, & Poœnitentiæ ſeu Luctus, Væ conſequatur atque Supplicium. Exciderat unum in Simulacro Babylonico fortaſsè non negligendum. Fœdus luti cum auro Deo inviſum fuiſſe dixi. Et quidem Lu- tum humilitatis ſuæ conſeium ultimum ſibi locum in illa tunc Statua delegit. Non pe- ctus, non caput, ſed neque crura occupavit: vix ad pedes ſeſe demiſit: nihilo minus tamen excidium attulit & ſibi, & auro. Nullo enim modo ferre poteſt Deus Pietatis & Impietatis, Sæculorum & Sæculi fatale fœdus, imò verò ferale funus. Tepiditas. Lacum aperuit, & eſfodit eum: & in- cidit in oveam, quam fecit. Con- vertetur dolor ejus in caput ejus: Et in verticem ipſius iniquitas ejus deſ- cendet. Pſal. 7. 16. Quid audio? Lacus iniquitas eſt, & qui- Seuperbia dem effoſſus, & ſuper caput ruit? Pedes 6, ruunt in foveam, non verò fovea cadit in ver. Ghria va- ticem. Lacum aperuit; & in verticem ipſius ni: ni iniquitas ejus deſcendet. Nimirùm fraudes hic pyava. Superbiæ deteguntur. Humum rimatur, & Cœlum petit. Cujus vides dexteram ſolum fode- re, ſcito hujus ita elevatam Ambitionem, ut non rarò ſupra ejus caſura ſit cervicem. Non continuò humilis eſt, quiſquis humilia conſe- ctatur. Fodit & ſcalpit humum manus, va- gante ſupra ſidera cupiditate. Quam vides in- tra Soli viſcera latere Radicem, ejus cum Cœ- lo certat in cacumine propago. Ilex quantùm fibris in Tartara tendit, tantumdem comam erigit in Aſtra. . Neout Geut Car Frum ylly Nunn 7 (is Dei Ve iur, gets! is Anmn Timoris gveln ſe bus er ſo nn in eo ulr ller au ſoi illun u lifor Horruit. er Lilis, Nonnili t (tum öpor leni, en ces Urbis Cfodes It derne. 7 cente, gu⸗ eltiam. ( SL 1 „ 1 . Peſſdlot Uubis reler⸗ urit Dar Aleats Acedite 0 Hem . 4 .. 4A 1 MlCOru ne oc , äs ad en . emm tane N A ln Reug dela E lure obder , Nnt, e An ecita eu nmn und e ur. en : ſeN tbii Fi Venne rterk 1s Mi timunk OCCt Cühlktun .Mbe ) ſad t. 17 eju vitualis vj. Stromatum, Lib. X VWV. 177 Sicut acervus tritici, vallatus Liliis. Can. 7. 2. Frumentum & in Evangelio ſpinarum exor- tu præfocatur, & in Horto Salomonis Lilio- Amoredu- rum vallo munitur. Enimverò Amore feli- inon me- cius „ quàm Metu, ſeu Scrupulorum aculeis, i. Dei Verbum, imò & Deus Verbum cuſto- ditur. Quid angeris? quid cruciaris? quid pun- geris? Adoleſcit inter Lilia Caſti, ſed riden- tis Animi, Granum felicius, quam inter ſpinas Timoris. Lectulum paraverat Sponſo Sponſa, quem ſervandum tradiderat ſexaginta militi- bus ex fortiſſimis Iſraél. Verùm nuſquam repe- riri in eo potuit Dilectus. In leötulo meo per Can. 3. 1. noctes quæſivi, quem diligit Anima mea, quæ- ſwvi illum, & non inveni. Haud mirum, ſi, qui Liliorum cupit vallum, Militum gladios ex- horruit. Nolo Mentem ſine ſpe: ſed texatur illa ex Lilhiis, non ex Haſtis contexatur. Denique; nonniſi tranſmiſsà excubiarum Statione, Dile- ctum Sponſa invenit. Cuùm pertranſiſſem eos, in- veni, quem diligit Anima mea. Videhcèt Cuſto- des Urbis, hoc eſt meticuloſos ſcrupulorum Cuſtodes præterire debuit & relinquere, ut Can.5. 5. Sponſi exciperetur amplexibus. Jurrexi, inquit, ut aperirem Dilecto meo: Manus meæ ſtillave- runt Mvrrham, & digiti mei pleni Myrrb pro- batiſimd. Peſulum Oſtii mei aperui Dilecto meo; at ille declinaverat, atque tranſierat. Mirabar certè, quòd tantam paſſus efſet Dilectæ dili- gentiam. Oſtium, Myrrha, Peſſulum effece- re, ut, qui acceſſerat intraturus, recederet ni- miam Arimæ pertæſus cuſtodiam, ſcrupulosam- que circumſpectionem averſatus. Amat Oſtium Sponſus, ſed non tantà mumtum diligenti, quod & Peſſulo firmes, & non niſi plenis Myrrhâ ma- mibus reſerare audeas. Crede mihi, fortius pu- gnavit David, & feliciùs vicit, quòd Regis ar- maturam repudiarit. Inermis triumphabis, ocreatus & loricatus occumbes. Scrupuloſt- lbid. 4. Aocedite ad eum, & illuminamini, G. WD veſtræ non conjundentur. Pyuerafi. O Plena Spei Verba! Accedite, & illumina- noti, in mini. Accedite ad eum, nullis obſtantibus aut cnreke- Aulicorum moleſtis, aut negotiorum obſta- culis. Accedite, inquam, ſed illuminandi: hoc eſt ante occaſum; nam fruſtra accedere cu- pietis ad eum, quando à vobis Vita recedet. Pl. 1. 8. Verum tamen in diluvio aquarum multarum ad eum non approximabunt. O quam vani conatus ad navigantium in diluvio dolorum & ægritu- dinum! Mihi credite, imò Spiritui ſancto cre- dite: ad eum non approximabunt in diluvio aquarum multarum. Exurge, quare obdormis, Domine! Pſal. 43.25. Sermo vi. In Sexageſima ſuis ſecum pugnat votis Ec- cleſia. Exurge, inquit, in veſtibulo Sacrificii, quare obdormie, Domine In Evangelio verò narrat, exifle Chriſtum, ut ſua jaceret ſe- Matth. 13. Wina. Exiit, qui ſeminat ſeminare ſemen ſuum. 3. An excitandus à ſomno eſt, qui in agro ſerit, viſicat. laboraâtque. Nimirùm non deſipit Eccleſia: Dor- miſſe enim videtur, qui tam pretioſum ſemen cadere permiſit aliud ſecus viam, aliud verô ſupra petram, non minimum denique ſpinis ſi- vit præfocari. Nos verò duo examinabimus: alterum Sementis pretium, alterum Meſſis im- pedimenta exponet. Semen eſt Verbum Dei tanti in ſe preti, ut vocabulum accipiat & ſi- nu Patris a Filio. Porrô vocis Divinæ vis tan- ta, ut, ea proſeminata vel in auro pullularit, quando ſedens in telonio Matthæus, vocatus à Chriſto, ex Publicano evaſit Apoſtolus. Verùm non miranda hujus vocis fertili- tas effloreſcentis inter Auri glebas infœcun- das, quæ germinare potuit in Ferro. Paulum teſtor, quem armatum, minaâſque & cædes ſpi- rantem vox una ex Saulo in Paulum commuta- vit. Quanquàm non mirum, quèd floruerit in aſperitate ſive Auri, ſive Armorum, quæ ger- minavit in Nihilo. Dixit Deus, & facta ſunt quæ nuſquàm erant, imò,, & cùm nihil affo- ret, ubi eſſent. Quid, quòd non modòe Vox Domini ea vocat, quæ nondùm ſunt, ſed etiam ea revocat, quæ eſſe deſierunt. Oſſa arida, ut audiere Verbum Domini, Ezechielis ore pro- mulgatum, Revixere ſtatim. Quid Antonius? Quid cum Monica Auguſtinus , poſt converſio- nem apud Oftia Tiberina? quid cum Alipio ante converſionem ſub Ficu? quid Aulici ab Imperatore deſciſcentes? Docemur hiſce pro- digiis vim ineſſe miram Vocibus Dei. At via- rumn cotfimia, afſperitas lapidum, ſpinarum aculei vicere Vocem Vincentem omma. Quæ vitam reddidit Oſſibus aridis, in petra exaruit: periitque juxta ſemitam, cujus ope emerſit Mundus ex nibilo: dumiſque præfocata eſt, quæ è& ſpinis Matthæum eduxit. Porrò inter hæc obſtacula, viarum vicinia infenſiſſima vi- detur ſemini, quippe quod & in petra, licot aruerit, germinarit primum, & cum ſpinis cre- verit; calcatum verò protritümque in via Aves Cœli, hoc eſt Averni Dæmones in ſuum verterint cibum. Sic enim Chriſtus à Diabolo raptum Apoſtolis ſecretòô nuntiavit, quod pa- lam Turbis dixerat ab Avibus comedendum. KRerizieß Væ agro, viæ contermino. Nec campus nec Ten ai. via eſt; & cariturus fruge, & carens hoſpite. Semireligioſus animus nec Mundo utilis, nec Eerleſßakti- Eccleſiæ gratus, inviſus utrique: quando nec mi. iſei. ſemitam præbet peregrinanti, nec fameſcen- ti annonam ſuppeditat. Hlud habens incom- modi, qui juxta ſemitam Campus prætencdi- tur, ut nec aratrum effugiat, nec currus, ab illo proſciſſus, ab his calcatus, nullà ſpe com- modi, ſolius jacturà ſeminis à via diſcretus. Quoniam quis in nubibus æuabitur Domino, ſimilis erit Deo in Filiis Dei! Deus iur glorificatur in conſilao Sanctorum. Pſ. 88. 7. Paucioribus redundat Pſalmi hujus verſi- Conſcliar culus ſententiis, quàm myſteriis. O quantum & &ρ a addunt lucis & gloriæ Conſiliarii, ſi iis pro- Aiendi. bè Princeps utatur! Maximus Deus eſt, dum D Conſcieniis ſe fruitur: ad eruditionem tamen noſtram pa- aperienda. rem non habet, cùm circumdatur Senioribus ſuis. Quoniam quis ſimilis erit Deo in Filiis Dei 7 Neſcio, quo modo nobis, non ſibi, ſine imitatore emicat Divinitas, quando non ſela conſiho Sanelo- micat. Nempe Deus glorificatur in P 4 176 Gen r. 26. Sanctorum. Qui tum, caům hominem fecit; concilium coëgit, Faciamus, inquiens, homi- nem- ut Homo diſceret, non regi Homines ſi- ne multorum conſilio, quando Adamum Deus non fecit, antequam Divinarum Perſonarum ſententiæ coram Angelis convemirent. Quid ve- rò cauſæ eſt, quòd Nubes appellantur hi Filii Sverias. Dei? Quoniam quis in Nubibus æquabitur Do- mino? Nimirùm Conſiliarius nequaquam eſt, conßliarii qui Fulmen non ſuppeditat. Et Deus æqua- veri. lem non habet, ſed in Nubibus id clarius elu- cet. Cœlo tonante credidimus Jovem, quod Severitatis elogium in aurum recuſum feliciùs in viridario Davidis pullulat: Quoniam uis in Nubibus æquabitur Domino? Magnus Prin- ceps, dum aurum effundit; Maximus verò ſi fundat ſanguinem. Erue à framea, Deus, animam meam, & de manu Canis unicam meam. Sal- va me ex ore Leonis, & à cornibus Unicornium humilitatem meam. Pfal. 21. 21I. Mupmur4. Vitulis, Tauris, Canibus atque Leonibus tio. ſe Dominus circumdatum dolet. Et, cùm fe- ræ iſtæ adversas eum furore non diſpari in- ſurgant, primùm tamen cupit à Canibus libe- rari. Quid loqueris, Domine? Nimius Te Cenſeress Timor tui fecit diſcriminis inſcium. Rugit Leo, con iona mugit Taurus, & Canem times? Nimirùm mi- toroam. nus habet virium Canis, ſed non minùs nocet. Audeo dicere, nocentiùs ſævit Canis, dum la- trat, quàm Leo, dùm laniat. Camus enim alio- r furorem excitat, & , ſi caret unguibus, non caret enſibus, quos exerit, duùm vigiles in perniciem ciet peregrinantium. Ideò Sapien- ter Propheta, cùm loqueretur de Cane, addi- dt frameam: Erue, inquiens, à framea, Deus, animam meam, & de manu Canis unicam meam. Ac ſi unguibus deſtituti Canes gladiis armaren- tur. Et ſanè clarius id confirmat, cùm eripi optat non tam ab ore Canum, quàm è manu. Quis unquaàm in Canibus Manum exhorruit? Enimverò Manus illa advolantis Militis, quæ vulnus infligit, manus eſt Canis ſuo latratu Neretici excitantis Milites ad rapinam. Quis iſte Canis palliati. in Eccleſia? Quis? Suſurro Hypo rita, Lelum Dei abſque Scientia proferens. Væ nobis a Ca- Apoc. 22. nibus. Foris Canes, clamemus omnes, cum Joan- 15. ne. Apertus inimicus, Hæreticus manifeſtus, hic Taurusille Leo eſt. Sæviunt, ſed ſuis vel unguibus, vel cornibus. At Canis & pro- pris pugnat dentibus, & in crudelitatis fœdus Eiua pal. latrando ferrum extrahit. Quid, quòd, cuùm age- nie ret de Canum ferocitate, Unicam ſuam erui po- sts uα. ſtulat. Petunt enim animam Suſurrones & Ze- lotypi, nec quieſcunt, quoad in fruſta alienis vi- Aecuſato- ribus, ſed ſuâ malitiã, animam ipſam atque viſ- res invidi. . . . cera conciderint. Et quidem cùm præmiſiſ- ſet: Circumdederunt me Vituli multi, Tauri pin- gues obſederunt me. A peruerunt ſuper me os ſuum. Ticut Leo rapiens & rugiens. Vix ſe Præ timore profugum alſlſerit: Gicut aqua effuſus ſum. At obla- trantibus cinctus Canibus non ità facilè evaſit vulnera. Audi: Quoniam circumdederunt me Canes multi: Concilium malignantium obſedit me. Foderunt manus meas & pedes meos: dinume- raverunt omnia oſa mea. En vulnera? en foſſas manus? en pedes confofſos? Nulla vulneris mentio rugiente Leone. At Canum latratus quæ Zelus in- aiſretus. Lelus in- diſcreius. Eſ. 21. 12. Ibid. 14. Ibid. 17. Oliva doloris ſcena conſequitur? O Cuſtodes, 6 Vi⸗ giles, 6 Canes, qui exarmati Unguibus, & Cornibus deſtituti, Voce ſævitis! Explicari ne- quit, quantum incommodi ex his Reſpublica Juſtorum accipiat. Porrò Canes hi non ſolos veros Suſurrones, & ſimulatos Zelotes adum- brant: verùm & Paſtores deſignant negligentes, à quibus Chriſtus graviora ſuſtinet vulnera, quam à Leonibus. Verene Sidrac, Miſac, & Abdenago, Deos meos non colitis, & Statuam auream, quam conſtitui, non adoratis! Dan. 3. 14. Nunc tandem à Sanctis Pueris deprehen- Severitar dis tuos non coli Deos? Tot fuere annis in & ve. domo tua alieni ab Idolorum cultu, um ſer- &ne vientes Deo Cœli, & in häc primuùm hora lia velats admirabundus ab eis ſciſcitaris, quo modo Leg' Zshoe 2 . . orrectio, Idolis non ſacrificent? O adumbratam in Na- nonlra ſit. buchodonoſor Principum erga Deum negli- gentiam! Puto longè antè deprehenſus fue- Unio laſa. rat neglectus iſte Deorum in Hebræis Pueris! e1. At deſpectus non fuerat Rex: at Regis non Superin contempta Superbia. Ubi verò ſuum non ado- noſen . .. . iſcatur. rari Rex conſpicit Simulacrum, tum enim- verò contempta Pueris Religio exprobratur, Uyffarmi- tunc damnati Deos non coluiſſe arguuntur. Nimirùm Zelus Religionis velamentum Su- aggie, perbiæ eſt: utque ſæviat in eos, qui ſuam non adorant Statuam, Deorum illos reos facit ne- Zelus f- glectorum: ut populus, qui horreret atrocita- Strrne tem ſupplicii ob Simulacrum non adoratum, plaudat flammis Deorum contemptum ulciſ- Zelus in. centibus. Utinam animarum quoque Paſtores aNeraus. regularum Zelo Iram ſuam non obumbrent! . Utinam Legum ſemper contemptum luant, eecaia, qui plectuntur ob Leges! Facilè nec rarò Sta- Zelumpra- tuæ & Deorum communis eſt cauſa: & licèt Sanr, reprehendantur, quòd Deos non coluerint, iemnumur. reverà tamen Statua eſt, quam fornax ulciſci- tur. Exurêris, non ſi Deos ſpernas, ſed ſi tunc Poléies i palliatas! eos contemnas, quando Rex præcipit, ut Co lantur. Non raròô ſeveriùs plectimus, qui No- clicinen ſtra, quàm qui Dei, aut Eccleſiæ præſcripta igdlel v præceptâque ſprevere. Victoria noſtra Crux Chriſti eſt: Tro- phæum noſtrum Paſcha eſt! Domin JESU. S. Ambroſ. C. I. de Elia. Quid ſudas, longas texendo prolixâſque colocie Apologias? Mundus à Chriſto victus per Cru- rea nf. cem, ſolꝗ Cruce ſuperatur. Mortificatio noſtra ſeaio. felicius, quàm Doctrina noſtra, arguet Mun- dum de peccato, eumque reddet propitium ant ſes nobis. Crux non Calamus, Sanguis non Atra- r Ohe- mentum, Oratio non Sermo in maligno contrà zum. nos poſitum Mundum, nobis collocabit in viola. Nimirum Ligno fons Maræ potuit ama- raſivz,. rorem in dulcedinem vertere: Et Amalech iunlur, ceſſit Moyſi, ut ille cœpit Crucem ſuis mani- bus adumbrare. Dominus regnavit à Ligno: & ſervi non regnabunt à Calamis, ſed à Mor- zunißca⸗ tificatione, quam ſi geſtent in corpore, ſecuri z gie ſunt. Quid, quod uſque adeò noſtrấ delectatur e Victorià Chriſtus, ut ſuum ducat Paſcha Tro- Cincio ve- phæum noſtrum. Pugnemus ergo alacres, & no- va er ſtrum hoc ſit ſtipendium, lætitia & exultatio Srame Chriſti. rſee, od 5 hes s nus con lhi im geſtat cunlpecl ahiet. d tero (rici. Dirityu⸗ ſlen Dan. beu u Dmnelem a N enn Dmiel, un/ Alniihi; vhi Rcum ſon 6t Ulann in. A ümet Danl iit Miniru nollo pro It Vemtum tiudo il, 1 Cals, & in Uicklüimos in Mini alte (ant in Tmore au Mone: C Thom, 11 Neſhmeche S noria ain teri mnntdus, illt ſer en nliiceo Dminus ſihrr on 4 Don Vi lucel Mor ☚ in clus Foel 4 Si⸗ Ii grnun Ubnne, ſe I, i. le . Eetz Uer 1il, Nnlon Anni Hin, aniin o Nhe mmnde nenn Mroheame, ugurn venumn n Stromatum, Lib. XIV. Peclefiafi Chriſti. Ultrô hoſtium jacula excipiam pecto= ca Juriſdi re, dummodo Paſcha ſit Chriſti Victoria mea btio Morti- fecatione rveddetur potent i⸗ ma., lus ande marum K- bi vacet. lbid. 20. Timor ei. Parim ſerupuleſi. Jud. 7. Tiro non Juperbiat. Marc. 14. 3. Joan. ir. 16 Diſfidemia ſui. Pſ. 86. 2. chriſti In. carnatis Gloria sjns. Z. 8. a, Quòd ſi ſenſum Ambroſii lubet ſincerius reti- nere, dicamus Paſcha Chriſti noſtrum eſſe Trophæum ; quòd videlicèt Reſurrectionis ſpes nos ità armet, ut adverſariorum ridea- mus conatus;, ſpes eludamus. Petrus & Adam culpà involuti; ſed ille, audito Domino in Majeſtate fulminante, crimen excuſavit; iſte; conſpecto Chriſto in vinculis, ſcelus lacrymis expiat. Adeòô vel in Deo Dolores placent; & ad revocandos animos à crimine ipſa polcit Chriſti Divinitas à Suppliciis opem. Diwitque Rex Danieli: Deus Tuus, quem colis ſemper, ipſe liberabit Te. Dan. 6. 16. Ità locums eſt Darius Medorum Rex, cùm Danielem mitti permiſit in lacum. At ubi ma- nè ad eum acceſſit ſciſcitaturus, an viveret: Daniel, Nerve Dei viventis, Deus tuus, cui tu ſervis ſemper, putdſne valuit liberare Te à Leonibus? O quaàm facilè labare cœpit propè lacum fiducia illa, quam ipſe Hieronymus de- miratur in Aula! Ibi ſimpliciter liberatum iri æ- ſtimat Danielem:hic verò putas poterit liberare? ait. Nimirum Petrus quoque mori vult in cœ- naculo pro Chriſto; ubi verò in domum An- næ ventum eſt, Ancillæ voce proſtrata eſt for- titudo illa, ultra compedes & ſecures provo-= cans, & irridens. Ideò Dominus Gedeoni ti- midiſſimos reliquit milites, quòd ſcilicèt, qui minùs ante prælium timent, non rarô timere in- cipiant in bello. Sic JIESUS forma bellandi, à Timore auſpicatus eſt pugnam & luctam cum Morte: Cœpit pavere & tædere. E contrario;, Thomas, qui animoſiùs viſus fuerat Domini Reſurrectionem ſperare, cùm ait, Eamus & nos & moriamur cum eo: infirmiùs eam credidit, cùm cæteri de ea exultarent. Eas ridet arbores Bernardus, quæ hyemem contemnentes, flores ante ver emittunt, carituræ fructibus in autum- no. Et ideò paruùm proſperè, quia nimis properè. . . „. . Dominus in Sion magnus, O& ewoeiſus ſuper omnes populos. Pial. 98. 2. Sion Virgo eſt, de qua canitur: Glorioſa di- Sta ſunt de Te Civitas Dei. Benè; At quomodò Magnus in Sion Dominus, ſi Parvulus natus eſt Dominus ex Sion. Infans unius diei in Sion factus eſt, qui Pater futuri ſæculi erat procul à Sion! Nimirùm Deus in utero Vir- ginis granum Sinapis eſt, Minimum quidem in ſemine, ſed Magnum in olere. Et ſanè neſ- cio, an Deus magnitudinem ſuam uſquàm clariuùs explicuerit, quàm cùm vel Virginem condidit, vel conditus eſt in Virgine. Ideoò Caro Chriſti Dei dicitur Magnificentia: E- levata eſt Magnificentia tua ſuper cœlos. Tunc enim Deus Magnus factus eft, cùm Par- vus factus eſt. Magnus in Coœli molitione Dominus, ſed Major in Virginis architectatio- ne: ab illis non capitur, capitur ab iſta. Ergo hoc ſeu in laudem Virginis Beatiſſimæ uſur- pari poteſt, in cujus animo tot gratiis locu- plete Dei eluxit magnitudo: ſeu in commen- datione Verbi Incarnati, qui Magnus reverà tunc apparuit, cùm Parvulus in utero Mariæ 177 adolevit. Sic Reges, quos regnans Deus non attraxit, traxit vagiens. Ut proptereà Eccleſia non demittat genua, cùm Chriſtum Deum de Deo, Lumen de Lumine genitum profitetur, ſed cùm fatetur natum ex Maria Virgine. Sic Iſaias multa de Deo præfatus, Generationem ejus, inquit, quis enarrabit? Aſcendit Mors per feneſtras noſtras, ingreſſa eſt per domos noſtras. Jerem. 9. 20. Secri eſſemus in ætatis flore, ſi tantùm in- grederetur per Oſtium Mors. At cùm, ob- ſtructo Oſtio, Feneſtras ſubeat, æquè mori poteſt Adoleſcens, uti non diu vivere Senex poteſt. Oſtium domus Senectus eſt: ſed an- tequàm iſtud pandatur, Mors intrat. Porrò morientibus nobis id accidit, quod contingit in Bacchanalibus perſonatis. Hi enim Romæ, mox ut adveſperaſcit, perſonam reducere de- bent, quam de die geſtaverunt. Ità Voluptari, Felices, Opulenti, Cæſares perſonam geſtant; quoad vita durat, morituri verò ſe non Re- ges, ſed Homines fatentur. Sic Alexander Ma- cedo, etiam ante horam duodecimam, pro- pinquo duntaxat occaſu, perſonam poſuit, ſé- que à ſagitta didiciſſe non ſe Deum eſſe, ſed Hominem, nec Solis ac Jovis prolem, ſed Luti teſtatus eſt. Quis ſcandalizatur, & ego non uror! 2. Cor. I 1. 29. Grande ſcelus ſcandalizare puſillos, quo Iſaĩ. 53. J. Mors ins proviſa. Zudgicantes Apoſtolicum cor nec gladis conterritum, nec sem.r2 morti pervium, liqueſcit & uritur. Verùm quaàm grande piaculum Scandalizantis, tam grandis quoque inſania Scandalizati: imò, ſi Apoſtolum attendas, hujus ſtuhtitià incendi ſe dicit, non illius facinore. Nec mirum: hu- jus enim amentia certior, quam illius iniqui- tas eſt. Sæpe enim, quæ factu Optima ſunt, his in Scandalum vertuntur. Quid enim hi, ſi vidiſſent ad Theodoram Didymum in lupanar accedentem? Quid ſi Abraham cultrum in- tentantem in Fihum? quid ſi cum Judæis ju- daizantem Paulum? Et illum impudicum, alium inſanum ,„ & poſtremum irreligio- ſum pronuntiaſſent: Cùm tamen & Primus Tutelaris fungatur munere Angeli, Cuſtos non Prædo Pudoris: & Secundus Patris 5.terni A- morem in ſua Crudelitate delineaverit: & de- mùm Panlus, ne Judaiſmnus proficeret, Judai- zaverit. Diſſimiles hi ſane & Joſepho & Au- guſtino: quorum alter Mariam & gravidam vi- dit, & Virginem credidit; alter audit dicen- tem Jacob, Ego ſum Frimogenitus tuus Eſaii, & ablegatâ omni ſuſpicione Mendacii Sacra- mentum interpretatur, quod Fraus inſipien- tium oculis videbatur. Porrôò incipiens, & in- ſipiens nomina ſunt affinia. Sciendum eſt, quia quiſquis illicita nulla commiſit, huic jure con- ceditur, ut licitis utatur, ait Gregorius. Hinc vides non illico damnandum, qui Te for- tè Innocentior aliquibus jure utitur, quibus Tu jure uti non potes. Si à facie Domini fugien- tem Jonam Momi deterrimi intuerentur, ex- pungerent credo illum ex albo Propheta- rum Domini, & ſi eum Ceto traditum conſ- picerent, Scansd 1. patiens, Gen. 17.185. 178 picerent, damnatum exiſtimarent pro ſcelere. Verùm quis ignorat non tam Naufragia, quàm Sacramenta in illis fluctibus colorari: nec puto in criminis Morte adumbraſſet Dominus ſuæ Reſurrectionis imaginem, ſi Propheta non tam prophetaſſet ſuã fugà Domini triumphum; quam à Domino receſſiſſet. Quoniam alieni inſurrexerunt adver- sum me, & fortes quæſierunt ani- mam meam, & non propoſuerunt Deum ante conſpectum ſuum. Ecce enim Deus adjuvat me, & Dominus ſuſceptor eſt animæ meæ. Pſal. 53. 3·. Occaſto Nihil timendum, ſi Te Deus adjuvat, ſi ami- mata, en. mæ tuæ ſuſceptor eſt Deus. Quis enim con- msrtione tra nos, ſi Deus pro nobis? Verùm incer- . tum, an ille adjuvet. Ut enim inventum à Tvtats- Tentatione Deus propugnat, & protegit, ità Bam . invenientem laqueos deſerit, & abjicit. Ergo, ut Te Deus defendat, Alieni ſint oportet ho- ſtes tui, id eſt, non debent Cogitationes malæ à Te foveri, à Te excipi, Tuo recreari collo- quio, familiares eſſe Tibi: Alienæ ſint, & ideò non accedant, niſi irrumpant, non intrent ad- miſſæ, ſed impetum facientes viam ſibi fa- ciant. Rursum, fortes animam meam quæ ſierunt. Cave, nam frequenter non nos à Tentationi- bus quærimur, ſed illæ à Nobis exquiruntur. Pl. 5s. 2e. Redimet in pace animam meam ab his, qui ap- propinquant mihi. Non ab his ad quos Tu ap- propinquas, ſed ab his qui appropinquant Ti- bi. Quin nec excuſaberis, ſi duntaxat ab illis circumveniaris, niſi Fortes adeò ſint & Ve- loces hoſtes tui, ut eos evadere non poſſis. Alioquin ſi debilis te opprimat Tentatio, comprehendi voluiſti. Demùm;, Et non propo- El. 53. 3. ſuerunt Deum ante conſpettum ſuum. Cùm ait Dei vultum non reveritos, inſinuat ante Deum ſe fuiſſe, dum circumventus eſt. Ergo Oratio- ni vacandum, ut poſſimus dicere ad Domi- num de Hoſtibus aggredientibus Nos, Et non propoſuerunt Deum ante con pectum ſuum. Tunc aderit Deus nobis, quùm Nos ſibi adeſ- ſe conſpiciet: tunc excipiet animam noſtram, tunc eruet de manu Camis unicam ſuam. Sic in Pſalmo legimus: Tribulatio & anguſtia inve- nerunt me: mandata tua meditatio mea eſt. Si Tu inveniaris a Tentatione, quamvis tenearis, non teneris: ſi Tu illam quæras, captivus es, licèt de ea videaris triumphaſſe. Sic David Goliam ſtravit ſtratus a Bethſabea, quòôd & ab illo provocatus ſit, & iſtam viderit. Sic Samion Leonem diſcerpſit occurrentem ſibi, Dahilam non evaſit à ſe quæſitam. Denique Jonas in Navi periclitatur, quam quæſierat; quieſcit in Monſtro, quod Dominus præpara- Verat: felicior, ut Leno ait, Sepulchro, quam Cymbâ. Ideò Joſeph purior elapfus eſt ex Adulteræ manibus, quia Peccati illecebram non amaverat, Dina Soror ejus violata, quæ, ut videret, egredi non dubitavit. Ibid. Dei praæ- ſentia in mente. u8. 143. Miſuas eſt Angelus Gabriel. Luc. 1. 26. Sanéziſſi. 0 mæ Mariæ P'errar lique ſea . . . . Annumtia- Terrarum que ſceptrum Virgini de ,. n fſertur, & Mater Dei ab Angelo ſalutatur. Oliva Quid illa ad tantæ felicitatis nuntium? Hæſit, magiſque ſolicita de Pudore, quàm læta de Re- gno: Quomodò, inquit, ſiet iſtud, quoniam vi- Luc. 1. 34. rum non cognoſco? Non illicò in Mare proſiliit, non aſſenſit continuò: ſecum ipſa egit, quonam Ligni ates pacto inter Divini conceptũs delicias flos non iiaiet. decuteretur Pudicitiæ. Sanè cubiculum Mariz verſum eſt in palæſtram Candidatorum: quos Piocraßi. ſola dignitatum ſpes non ita abducere debet 2,an. & portu, quin ſeriò meditentur, an poſſit in . Curuli vitæ propoſitum ſanctioris retineri. pignitas Virguncula deſtituta & humilis ſalutatur Pa- recuſanaa. rens Dei; & oblita delati Tituli, cogitat de Caſtimonia: nec antè diadema Mundi reci- pit, quam ſecura ſit de Virginitate, caritura li- bentiùs, penè dixerim, Filio, quam Lilio, Ho- Pip ſrs nore, quam Pudore, Regno, quam Voto. Nos nnpie⸗ d ut minima affulſerit non ſpes, ſed ludus illuden- Greiur. tis Fortunæ, deſideriorum votordmque obhii, deſilimus in flumen nudi ociùs ad Vitæ litto- Perſeve. ra perventuri, quam trabeati ad ripam Impe-autia. rii. Denique non ſtatim ac ſe ex Dei Verbis ſalutatam ſenſit Verbi Matrem, Voto ſe credidit exſolutam, nec quia Deus erat, qui eam ad glo- riam puerperij evehebat, propoſitum ideò Vir- ginitatis abjecit. Verùm nec Dei Parens eſſe recuſans, nec Pudoris Lilium in honore, & di- vinitate Filij negligens, cogitabat, quo modo & Mater foret, & Virgo. O Virgo! quid mo- raris Mundi ſpes? Da verbum, inquit Auguſti- nus, & ſuſcipe Verbum: datuum, & ſuſcipe Di- vinum, da tranſitorium, & ſuſcipe EZternum. Verùm cunctantis Votum implevit Deus, qui gratulatus Virginem ſolicitam de Voto in tan- tæ nuntio dignitatis, & Virginem pariter & Matrem effecit, nec Honore carituram, nece Pudore. Nunc verò Hoônores hiulco pectore de- glutimus, & Vota ſervire cogimus Ambnio- ni. Audivi ego virum primarium Sacerdo- tem, eundémque Præſulem ac Judicem, profi- tentem horas Canonicas ſine ullo conſcientiæ morſu à ſe neglecétas aliquando;, quòd cura- rum mole obrueretur. Meliora quæſo. Itane Tribunal Aris anteſtabit? præſiabitque Jucdh- cis quam Sacerdotis partes implere? Si ſimul Sacerdotem agere nequis & Judicem, quare Sacerdos in æternum ſecundùm ordinem Mel- chiſedech Judicis perſonam non deponis? Certèé Maria cum diſpendio Caſtitatis Mater Dei, Sponſa Dei, Regina Mundi fieri haud pertu- lit: nec antè Angelo aſſenſit, quam Vadem eum haberet Pudicitiæ nequaquam temerar- dæ. I nunc Ambitionis mancipium, & Sacer- dotij faſtigium Judicum ſecuri calcandum ſub- jicito. Electio Statiss. Quia dimiſiſii virum dignum Morte 4 manu tua, erit anima tua pro ant- ma ejus, & populus tuus pro populo ejus. 3. Reg. 20. 42. Ità nuntiavit Achabo unus Prophetarum, faßiis.. cùm peperciſſet Benadad Regi Syriæ, cuj. s die und centum millia peditum perdiderat. Severitat Proh Deus immortalis ! Nemo Crudelior, Uasform . . 2 iformi . quam qui cenſetur Humanus. Parcit Saul A- tes. gag Amalecitæ: Dimittit Achab Benadad Sy- rum. Verùm ignoſcentes ſontibus, inſontes per- Eria pat- ſequuntur; hic enim lapidat Naboth, ille ha- iiais. ſtam torquet in David. Nimirùm non abſunt à Roſa ſpinæ, & Ira, quæ reos ſervat; plectit inno⸗- noxi Muene lu e 6. tertitu ti ſ. ni On lgo Crifi n Pere , bello 1 ſeele ur Inpe igere. clorum! Pum Flii Kabatur; i Pacis 1n. O al hotit, Unta copi nnis ſig ig Mliſe con Ctur in tutur in 0 Ttencerunt lerint Nel h da folt Daxin Cloce e uddh cru eſt mitins. Ouis dumta Cimici vere re. Viv Pelhir inn Ptelrumn. (aeI non 4 — —= ſeanitan iwweſt vicſti. Unde t Poyidentia Ing tum er Audi . m Mla ner. 4 ur: & t Memn non Ceni t 1 4. M Poſeci, 1 I un ilin Regen, Ecl Vlli men Telmx Wutunt llend. Arm , l (le⸗ n In Elme hI. eelAn en ,Gen hen . Nul gihal/, gun Gam telcer ud,5 . innoxios. O Dominantium non rarò impiam Miiericordiam! Non funditur ſuper impios ca- lix furoris, ut Juſtis propinetur. Parcitur A- gag, exulat David: Dimittitur Benadad, in- terficitur Naboth. Enimverò rarò apud Re- ges rei ſunt Reges. Rarius ſecura eſt innocentia apud Principes, ſi non eorum blandiatur Libi- dini. Quamvis autem nemo, ſine enormi ſacri- legio manum mittere poſſit in Reges, qui Chriſti ſunt Numinis, eorumque tueri vitam, non perdere, quivis privatus debeat. Tamen in bello juſto, à Deo morti damnatos Princi- pes ſceleroſos Rex poteſt, nec rarò debet, (ut Imperanti Deo pareat) haſtâ, teléque con- tigere. Quam diſſimilis Regibus Ifrael Rex Sæ- culorum! Eàâdem horâ, quâ pro ſalute Mundi Patri Filius non tam ſacrificabat, quam ſacri- ficabatur, Latro impius collega Chriſti in ſup- plicio, æternis ignibus mancipatur, & in tan- ta Pacis ſolemnitate ſuam egit cauſam Juſti- tia. O æquitatem! nec tum vivere Blaſphemus potuit, cùm pro eo Dei filius moreretur. In tanta copia ſanguinis mergi nequiit unius La- tronis flagitium. Et nos ſi Filius naſcatur, ſica- riis indiſcriminatim carceres recludimus: ac ſi plus conferret ad iniquorum ſalutem, ſi naſ- catur in Mundum Puer, quam ſi Deus mo- riatur in Cruce. Mihi crede, pronior ad Mi- ſericordiam ſenſus iſte Proconſulum citò in Sævitiam degenerabit. Quod verò ad ſtupa- rem me peneè rapit, illud eſt: nec Achab, nec Saül interfectos ob inſidias, quas contra Juſtos tetenderunt, ſed ob humanitatem, quà peper- cerant Sceleroſis. Miro modo Agag non inter- fectus Saulem interfecit; non verô ei vitam ab- ſtulit David ad necem quæſitus. In Achabo quoque ê gemino ſcelere mitius punitur;, quèd crudelius fuit, crudelius, quod viſum eſt mitius. In Nabuthæ enim ultionem ſan- guis duntaxat cadaveris a canibus lingitur;, dimiſſi verò Benadad pœnas luit contoſſione ſa- gittæ. Vivus deditur Morti, quia reum non jugulat: innocentis parricidam mordebunt canes jugulatum. Tam grave flagitium eſt, in pervi- cacem non ſævire. Intellexiſii cogitationes meas de longè, ſemitam meam, & fumoulum méum inveſtigaſii. Et omnes vias meas præ- vidiſii. Pial. 138. 2. Confidentia . Undè tam exquiſita ſolicitque Domini in Dee. providentia erga Prophetam, ut procul & de longè tum vias tum ſemitas explorarit? Un- de? Audi: Quia non eſt, inquit, ſermo in lingua mea. Id eſt; Ego pro me non lo- quor; & tu pro me meditaris: ego cauſam meam non ago, & Tu ſilentium meum provi- dentià tuâ muneraris: Curam mei projeci, ſed non projeciſti Tu, qui dum verba non facio, Rreuſatio tuum pro me excubare facis Verbum, Deum "meum Filium tuum, Patrem noſtrum, Mun- Apolocis di Regem, hominum Redemptorem. O quam vera. pretioſa Oblivio ſui, quâ quiſque promeretur, ut ſui Deus recordetur! Vis tamen apertius Providentiam iſtam intelligere? attende quid ldid. 4, conſequatur. Ecce Domine, Tu cognoviſti ommnia woviſſima & antiqua Tu formaſti me, & poſaiſti ſuper me manum tuam. Mirabilis facta eſt ſcien- tia tua ex me, confortata eſt, & non potero ad eam. Denique ex quo loqui deſüt pro ſe, Ibid. 3. Dei Curæ ſe commii- tore. Stromatum, Lib. XIVN. 179 adeò divind circumvallatus eſt Providentia, ut exclamaverit: Quò ibo à Wpiritu tuo, & qu Ibid. 6. à facie tua fugiam? Gi ſeen key⸗ in Cœlum, tu illiec es: Ei deſcendero in Infernum, ades. Gi ſum- plero pennas meas diluculò, & habitavero in ee- tremis maris: Etenim illuc manus tua deducet me, & tenebit me dextera tua. Quid? Inter Tenebras deſtitutum ſe iri credidit ab eo, qui Lucem habitat inacceſſibilem? verùm ſuo bono didicit, ſanétum eſle effatum illud Joan- nis, Lux in tenebris lucet. Quis credat? In Joan. 1. 5. tenebris vigilavit maximé, qui non dormi- tat, dum cuſtodit Ifraél. Mentior, ſi non id David proſequitur: Et dixi, inquit, Forſitan te- bid. I0. nebræ conculeabunt me ?* Et nox illuminatio mea in deliciis meis. Planè præſtat Sui curam depo- nereé, præſtat Silere, Præ ſtat apud Superio- res pro Se curare nihil; quando ubique illi Præſtò eſt Deus, illi Pater, imòo Verbum adeſt, cui abeſt Sermo, in cujus ore ne Verbum qui- dem eſt, pro ſe ſaciens Verba. PElevatio manuum mearum Jacrificium * bertinum. Pi. 140. 2. Planè Verborum vidtimas paſſim adolemus, Moriis ſed Operum ſacrificium tunc inchoatur, cum "nedizatic, vita déficit. Vota in vita, Opus in funere. Nimirum verborum folia cito erumpum, fructus verô ſolus decoquit Autumnus. Ra- rus, qui ſuorum fœtuum non Ppræſtoletur Mortem obſtetricem. Vel in domo Patriarchæ ex Centenaris naſcitur Iſaac: Et Benjammmnum Mater edit, cùm moritur. Ultimo die Ho- mo fortunatus, ultimâà quoque ætate operatur; hoc eſt, cùm Perit, Parit. An non è dor- miente Adam in typum Eccleſiæ Eva prodit? Sola enimverò imago Mortis focundum ho- minem facit. Proeraſti: nati0, Jugam enim meum ſuave eſt, & onus meum leve. Matth. II. 30. Erraſti, Domine, quanquàm Sapientia ip- Zugum ſa ſis, quæ falli neſcit. Ut enim ad Te homi- d ſic nes evocares, non leve Onus nec fuave Ju- gum; ſed utriuſque Gravitatem prædicare, Serviear teſtarique debebas. Sui enim ita Hoſtis eſt ho- Mundi dis- mo, ut ſemper meliora cùm probet, deterio- ra ſequatur: cumque placeant dulcia, amara Auliei & eligit. Is pro Deo libenter recipitur, qui crude- der vi imyii liſſimè ſævit. Serpentes ,Æigyptus coluit, Febrim H Roma. Babylomij iniquiſſimé tulere à Daniele interfectum Draconem, à quo exhaurieban Electioſta⸗ tur: tuncque deſiere apud eos in pretio eſſe 'ss. Simulacra; ex quo compertum eſt hoſtias non Labn, Ke vorare, ſed victimis abſtinere, quæ ipfis enlazum oblatæ in epulas cedebant ſacrificantium. Bel grevi, tamdiù adoratus; quamdià creditus eſt po- tator & vorax! Quid IHraéel? Coëgit Deum Rerfe- Tauros eſurire, Victimâſque atque Expen- evehat er ſas ſtatuere debuit Dominus, ne delerere- lsc**, tur à populo, ex damni magnitudine, im- penſarumque diſpendiis Dei potentiam eme- tiente, imò verò mentiente. Nimirùm nau- ſeavit ſuper Cibo leviſſimo, nauſeaturus ſuper levi Onere Legis, quæ ut diligi poſſet, & ſcri⸗ bi debuit in Petra, & vulnera debuit Circum- ciſionis præſcribere. Adeéque ſuis exultavit in dammis IiIraël, ut Evangelium eam maximè ob 180 cauſam ſpreverit, quèòd vulnere careret & vi- Pſ. 105J. Etimis. Immolaverunt, inquit, Kilios ſuos R- 35. lias ſitas dæmoniis. Nec Dæmones pro Diis recuſant, ſi tamen non illi recuſent Filios pro Hoſtiis. Quid apud mortales in pretio eſi? Non quod pulchrum, ſed quod arduum. Auro pre- tium facit periculorum, laborumque magnitu- do. Nam ubi naſcitur, vilius fictilibus eſt. Jam viluere Roſæ, quòd paſſim germinent. Ino- doræ Tulipæ gratiores, non quia pulchræ, ſed quia peregrinæ. Prata rident floribus or⸗ nata pulcherrimis, ſed ridentur, quòd inibi hi ſine labore ſuccreſcant, carituri pretio quia gra- His à natura exhibentur. Optimè ſanè Job ad La- borem natum hominem pronuntiavit; cui Vile eſt quod Parabile eſt, cui nihil eſt ſine pretio Pretioſum. Manavit ab homine ad aves imma- nitatis in Lege, crudelitatis in Rege, in Re- bus ſudoris efferata ſitis. Imperat Avibus A- quila: & quare non Phonix? Certè hic & naturæ privilegio clarior, & facinorum glo- ria nobihor, & illuſtrior famæ magnitudine: cujus vita Immortalitas, Mors vita, Sepul- chrum thronus, Ignis ſatelles, Sol cuſtos? A- ppaænix e deò factus Imperio Phoenix, ut vel Parentibus Ajuila. careat, ne vel in nidulo implumis adhuc & impotens pati ſervitutem cogatur. Cujus ex- Superior perienti r deratrix optir Scerie perientia, quæ regnorum mode t ptima tiam mi-Eſt, cum Natura exordium habuit. Quare tie. ergo Naturæ theſaurus, miraculis foœcundior, uam pennis, àa mortis immunis imperio, A- Tare ar vibus non præfertur? Nimirùm Aquila Phœ- tu. nice vilior, ſed illa ſævit, hic parcit: illa fu- cl'i rit, hic regnat. Timuere, credo, Aves, ne ebet, licèt —. .— — .. .. . 2 non v,2 Mortis ignarus Ales, in imperii ſui finibus agat qaſa immortalitatem excubare juberet;, nimiumque Srvertas felicitatis in ſubjectos inveheret. Ergo nec omine, Luſciniæ cantus, nec Phœnicis immortalitas, Pumienti, nec Upupæ coronata cervix, nec Pavoris superio, Cum Sole certans pulchritudo, volucrum ſcep- amari ne- trum meruere, quod ſola immanitas Aquilis : 2 4 detulit; quæ ſi mitiores forent, eſſent quoque Horat. miſeriores. Præclarè Poëta: Cœlo tonantem cre- 1 3. didimus Jovem. Spernimus enimverò Deum, e 5. niſi fulminet. Rogo vos, an religioſius uſ- quam Numen colamus, quàm in —cquore? Videlicèt fidem procellæ conciliant, & quem inter flores Ridentem irridemus, Frementem inter fluctus veneramur. In lucis memorum- que amoenitate, a Deo rebellis Iſraël aureos Vitulos adoravit. Spernitur Deus, niſi Pe- rimat. Cùm occideret eos, inquit David, quæ- rebant eum. En blanditias, quibus homo pelli- citur. Viluit Deus, cum Manna plueret: coli- pacatio tur, cùm ignitos Serpentes immittit. Quot in Epre. Colo Sidera fulgent, nec ſpectantur, non ca- rituro ſpectatore Comete, ſi minarum crinem fertilem effuderit? Denique Jonas à Deo fu- git blandiente ſibi, quem invocat ſepultus in Ceto. Timuit Deum homo, ſed poſtquàm Nu- dum ſe cognovit. Pauper timuit, quem Opu- lentus contempſit. Domine, aggrava onus tuum, ſi cupis à nobis illud adamari. Faſti- diunt, crede mihi, ſuavitatem in Jugo, qui- bus Servire Regnare eſt, Laborare Vivere, Ila. 10. 27. Pugnare Ludere. Denique computreſcet jugum à Jacie olei, prudentiſſimè vaticinatus eſt, qui H didigerat putere Mortalibus, quod fa- clle eit. Pſ. 77. 38. Oliva Non laudes virum in ſpecie ſua. Eccle. 11. 2. Cur? Ne perdat pulchritudinem. Ingen- (vngratu. tem auri ſummam ad quemdam Philoſopho- lasioneino. rum Alexander tranſmilit. Sciſcitatus ille eſt, . quare ad ſe Rex tam felix munera mitteret, Npidtistis hominem nullius digrmitatis, reſpondentibus fons. illis, quòd Sapientem illum didiciſſet; rejectis donaris ait, Sinat ergo me eſſe talem. Ad rem itarn⸗ noſtram ſanè appoſit?. Cur laudas illum 2 ſeris . Quia Probus. Rogo, conticeſce, & ſimto eſſe talem. Citò Liha & Roſas, inquit Hierony- Lingue mus, aura corrumpit. Vivit injuriis Virtus, gae, . . 1 . . Fuperior cui ſi Vilitatem detraxeris, languebit. Audi: ſerius ſir. Exſiccatum eſt fænum, & cecidit ſios. Flos viret Ila. 40 7. in Fœno, aret in Sole. Rutilat in Tenebris Gem- Pankett ma: nec adoleſceret Umio, ſi aſperitate Con- mæ Juve- chæ non vallaretur. Viget Frumentum in Paleis: nibus. & Poma, miſi venuſtas florum cadat, non creſ- ezaii .. . . SLoczesatis cunt. Optamus, ut filij Societatis, & Scholaſti- Scholaſtici. ci ſint humiles, obedientes, ſimplices, idque à Deo precamur. Verùm grandes laudum pati- næ his votis obſtant. Neſcio, an Virtutem ita aliquid præfocat, ut Laus. Sicut Lilium inter ſpinas, ſic Amica Chriſto Anima inter Filias. Ni- tet, dam pungitur, perit, cum fovetur. Floret calcata Nardus, & compreſſa Virtus efflore- bit. Recordare, quæſo te, Thamaris: Inſtante Gen. 38. partu, inquit Scriptura, apparuerunt gemini in . utero. Ecce tibi alter infantium vix manum protulit, cùm blanditura obſtetrix eum Pri- mogenitum ſalutavit, dicens: Me egredietur Ibid. 28. prior, donatämque pur urâ manum coccino i circumdedit. Verùm Kohidus Puſio ſtolidita- linu tem laudum noſtrarum ſapientiſſimè coarguit. Etenim qui, occupaturus Principatum, mater- Dignitas ni hoſpiti deſerebat blanditias, ut ſenſit in H dextera Purpuram, quaſi nactus jam eſſet conſopit. mercedem Virtutis & Primogenituræ vatici- nium, retruſit ſeſe iterùm intra parentis viſce- Congranu ra, elusitque præproperam gratulationem ſe. 1i er minæ, haud ſolicitus egreſſione & ortu conſe- qui decus Imperij, cujus jam acceperat in u- nius dexteræ prolatione & Cultum, & Arrham. Ulo verò retrahbente manum, inquit Scriptura, egreſus eſt alter. Tardus ortus feſtinatam Lau- dem irriſit. O quot Zaræ, hàc noſtrâ ætate, naſcuntur, quorum, quia initia commendan- tur, exitus improbantur! Horreo ego quidem, quoties Jeremiæ oraculum relego, ſummi cCerté in rem noſtram documenti. Quid ſt, Jer. u. 1 quòd Dilestus meus in domo mea fecit ſcelera multa? Vis id ſcire? Audi: Olivam uberem, pulchram, fructiferam, ſpecioſam vocavit Do- minus nomen tuum. Benè ; ex tam copioſo laudis imbre quid effloruit? O monſtrum, 6 luctum! Rogo vos, excipite, quæ ſequuntur. Ad vocem loquelæ grandis, vociferatur Prophe- Nic 8 ta, exarſit Ignis in ea, & combuſta ſunt fru- teta ejus. Proh ſtragem! Exiliit ignis ex lau- de, defloruit in cineres commendatio, dege- nerarunt præconia in ſterilitatem. Rigatus Iſ- raëél encomiis aruit, arſit, conflagravit, periit, evanuit: I nunc, & humanis laudibus riga Arbuſculam, necdùm plenè erumpentem, quando Deus ipſe ſi laudat, lædit. Tenerio- rem Ulmum ſpinis circumdamus, eàmque ne la- ceretur, vulneramus. Vix ſpeckare Oleam fla- grantem? Intuere Petrum ad ignem calefa- cientem I1bid. 29. Ane l 1 44. r Va o 4 „lle umt iir le tutis ata ilfnmat guidem elimtus. ſet le Pene obrt Ppf⸗ mittet u. P Padlunn u ge Adan (, emit 18 oulos KVerbi utn. Nu legtiraun mini in . Gotommi Nocenttes ditate ni,Probatur gellurus Pos, non Denitent Eetegat. Verdis De 1, e, ſec p Alant. Pi b eili ſa Gvod non ſed um Domine lile , M.. 8. cd hom N ulta lr Uſcentig Punmel . lt terr dem Dpr (elor tue dellar t Coll l helaun Faperenun ehat: Une ven te VoS Dn Ine en Enn ardlaßs Vnmat Lümn ter Ela) Vent enie ſer tuluumn eKen Aleſetut widar ſelkinmal! nwſie, egoſi⸗ elego, n an. , S Okim Minn mit. n M, . 0 gin Ominmn, en ce dee⸗ Krm t,s onletren Concio ſit probatur nuditas Verbi. 9 cientem manus, mentem refrigerantem, cui cùm dictum fuiſſet, Petræ inſtar ipſum eſſe, ſuper quam Eccleſia aliquando fundaretur, prædici deindè debuit futurum, ut ter Domi- num abnegaret. Nimirùm ſi Aquilo ſurgat, & Auſter blandiri incipiat, Aromata defluunt, & pulveri admiſcentur. Benè proindè fapiens: Ecclet. Ante mortem ne laudes hominem uemquam. rII. 30. Unà floruit nocte patulum illud Jonæ viridé- Jon. 4. 7. que umbraculum. Sed vermis aſcenſu dilucu- 17 vix hederam tetigit, cum exaruit. O laudis Vermem, Auroræ quidem germanum, ſed tam Lucis prænuntium, quàm nuntium Lucts, quot morſu tuo aruere plantæ, quot periere Virtutes! Audeo dicere, ſolido eget cibo Vir- tutis ætas non ſolida, quæ ſi lacte ſaginetur, Iſa. 10.27. infirmatur. Computreſcet jugum à facie olei: ſiquidem vitæ rigor citò ſolvitur laudum oleo delinitus. Quèòd ſi Virtus cedit laudibus, quid fiet de Vanitate, ſi adulationibus obruatur? planè obruetur. Emittet verbum ſuum, & liquefaciet ca. Pi. 147. 7. Concio Factum eſt Verbum Dei Adamo, fiat quo- ſmplex que Adam Verbi Dei imago. Et ſanè dùm au- ſr. dio, emittet verbum ſuum, Emiſſus ante men- tis oculos obverſatur Adam à Paradiſo. Age, & Verbi divini agnoſcamus in Adam ſimula- crum. Nudus Adam in regia Innocentiæ, pe- regrinaturus in Exilio veſtitur. Sic Sermo Do- mini in Paradiſo, in domibus videlicèt Reli- gioſorum inornatus eſſe poteſt, ſat ſuà apud In- nocentes decorus Simplicitate, ſat Evangelicâ nuditate veſtitus. At extra Paradiſum minus Induatur proindè e- docta, ſen greſſurus in Terram, ſed ſicut Adam, pelli- leria. bus, non ſerico. Veſtis ipſa Mortem præferat;, Pœnitentiam ſonet, Paupertatem, dum tegit, detegat. Quid facit Aurum in Concione? Verbis Dei Verbum non eget. Parentur tuni- Zach. 5. cæ&, ſed pelliceæ. Et ecce Ego video volumen 2. volans. Pro quo LXX. Et levavi oculos meos, & vidi falcem volantem. Placet volumen, ſed quod non tam Liber ſit, quam Falx. Volet, ſed tam aêéra ſecet, quam vitia. Domine Dominus noſter, quàm admira- bile eſt nomen tuum in univerſa terra! Undè tanta divini nominis ſubitò coorta pud homines admiratio? Quoniam, inquit, elevata eſt magnificentia ejus ſuper cœlos. Mag- mificentia Dei Virgo eſt Parens Dei, opus Excelſi, principium viarum Dei. Hæc ut in Cœlum recepta eſt, & ſupra Angelos Deo proximè ſublimata, Dei nomen magnum fe- cit in terra. Quis enim non ſtupeat Virgi- lbid. 4. nem ſupra Angelos? Quoniam, inquit, vide- bo Cœlos tuos, opera digitorum tuorum: Lunam, & ellas, quæ Tu fundaſti. Ex hoc jam tem- pore Cœlum ſuſpiciam, quando eò invectus eſt theſaurus Terrarum. Antequam eò Virgo raperetur, ſi Colum ſtellas, Tellus flores ha- bebat: haud illas mirabar, his delectatus. Nunc verò valete flores, ſalvete ſidera: vos aſpiciam, vos admirabor. Felicitatis enim no- ſtræ vos thecæ ſplendidæ, Margaritæ noſtræ Ethicæ Comment. Tom. VI. Beatiſi- ma Virgi- 4 nis Aſ- ſumptio. Pfſ. 8. 2. Stromatum, Lib. XIV. 18 1 pretioſæ vos conchæ, vos Palmæ noſtræ cor- tex lucidiſſimus eſtis. H Paravit in judicio thronum ſuum. Pial. 9. 8. Thronus Dei Mater eſt Dei. Si ità eſt, vi- Deſperati vimus. Judicet, dummodè ſuo non exiliat & Eerent. throno. Haud mirum, ſi cùm paraverit in Ju- dicio thronum ſuum, repentè ex Judice reo- rum factus ſit Advocatus. Et ipſe, inquit, ju- Pl. 2. 3. dicabit orbem terræ in æquitate, agieahi⸗ popu- los in juſtitia. Quid tum? Audi. Et factus eſt Dominus refugium pauperi, adjutor in opportu- nitatibus, in tribulatione. Et ſperant in te qui noverunt nomen tuum. En quôò ruerint faſces Judicantis. A throno ſuo verſus eſt Judex in Patronum: & hujus Judicii finis ſpes eſt & re- fugium, non exilium, non mors. O Virginem exarmantem Deum! „ Qui modicus eſt, erit in millibus, & qui parvus, erit in Gentem magnam. Iſa. 60. 22. Transferri poteſt id ad Fundatores Religio- 177 62. num, qui ex humilitate quà floruerunt, meru- u. Ramie erunt ſummi eſſe in militibus ſuis. Ignatius Hamili- comparari quoque poſſet Lapidi illi ſine mani- u. bus exciſo, qui, ex quo Simulacrum protri- Dan. 2. vit, factus eſt Mons magnus. Horrerem cer- 35. tè ad Militem Ducis transferre vocabulum, E- & quod Chriſto aptatur haud Ignatio accom- modarem, niſi Chriſtus famulis ſuis, ut nota- vit Hieronymus, omnia ſua largitus eſſet No- mina, Lucem eos Mundi appellando. Ergo Ignatius Lapis parvus nullà ope humanâ con- verſus, ſed ſolius Divinitatis miſericordiâ re- vulſus à vanitate, ſpei ſuæ ſimulacrum, au- rum videlicèt honoris, militiæ ferrum, ele- gantiæ argentum, æs nobilitatis diffregit, ex eéque tempore Mons evaſit tam excelſus, ut in es Dominus transfigurari dignatus ſit. In Ignatio enim Chriſtus reſplenduiſſe viſus eſt; quando in Eccleſis ornari locupletius, & coli cœpit. Nec defuere in hoc Monte cum JIns Moyſes & Elias, Lex per ipſum inſtaurata, & Verbum Dei, Prophetia atque Scriptu- rarum eruditio ſudoribus ſociorum ejus illu- ſtrata. Eoce Rex tuus veniet tibi. Zach. 9. 9. Ergo advenienti Regi parandum eſt Solium. Chrifi Imò non parandum, ſiquidem Ferculum fe- Iacarna- cit ſibi Rex Salomon de lignis Libani. Co- Can lo⸗ lumnas ejus fecit argenteas, reclinatorium au- inz, lo⸗ reum, aſcenſum purpureum, medidà charitate conſtravit. Vel certé Domus paranda eſt. Quæ? qualem ipſi Sponſa paravit. Lectulus Can. 15 noſter floridus: tigna domorum noſtrarum cedri- 17. na, laquearia noſtra ecypreſſing. Et ſanè Regi iſti parandus eſt lectus, tum quia exultavit ut Gigas ad currendam viam, fatigatuſque ex iti- nere, quòd à fummo Coœlo ſit egreſſio ejus, quieſcere cupit, cùm pervenit: tum, quia languores noſtros cùm ipſe portet, & infir- mitates noſtras ipſe ſuſtineat, jacêre cogitur- Lectus proindeè, non Thronus parandus eſt Chriſto. Erravi, non Lectus, ſed Lectulus, QQ 182 In Beih- & quidem floridus. Ergo quaà reliquas domus 1 hem, partes per tempus luſtrare non licet; & eget d,ome Pa- ipſe in ſua infirmitate Lectulo magis quam Au- iagz. I, iſtum componemus, tigna & laquearia aliàs, iæ Chri ſi occaſio ſeſe tulerit, luſtraturi. Lectulus no- ko defait ſter foridus. Utrumque amat Chriſius in ſtra- sd naſ- to, & anguſtias & flores. Nimirùm, qui an- cendum guſtam nobis paravit viam ad Gloriam, angu- orige ſtum parari ſibi cupit ſtratum ad Requiem. ubi habi- Scio a Bernardo Sponſam irrideri, quòd Di- et. lectum in Lectulo quæreret iis verbis: Gigan- tem quæris in Lectulo? Nihilo minus ignoſcat, rogo, Bernardus, in ſolo recubat Lectulo Gi- gas iſte. Quid eſt Lectulus? Cor quod nul- lum capere poſſit cum JnxSV. Solus eſſe vult, comitem ſociumque recuſat in pectore tuo: abſcedet ille, ſi alium admiſeris. Verum non ſat eſt Chriſto turbas excluſiſſe è pectore, pom- pas videlicèt, & opes; ſine vitiis eſſe vult, ſed non ſine floribus. Paſcitur inter lilia, recu- bat inter flores. Flos Pudicitia eſt florum prin- ceps. Flos Charitas eſi, quæ ſuo ſe cruore co- lorat in Martyrio. Fer vor. En lectulum Salomonis ſexaginta for- tes ambiunt eæ fortiſſimis Irael. Can. 3. 7. Chriſi Itane nec Regibus licet in Lectulo requieſ- Inscarza- Cere, ſed æqué in Bello ac in Somno Armis tie. pericula ſunt propulianda? Planè Principes Cbpriſtus tam Corona cingit, quam Mors: ſecumque ve- Dew, & hunt plus Diſcriminum, quam Gloriæ. Verùm emo eſt. latet in hoc Lectulo ſecretius Sacramentum. Lectulus, ex Hieronymo, Salomonis, Corpus eſt Chriſti, in quo Chriſti Divinitas quieſcit, & oppugnatur. Hunc porrò Lectulum vix ſexaginta Fortes tueri potuerunt, quin ejus or- namenta Arius cæterique Latrones ſurripiant. Nimirùm Divimtatem ab hoc lectulo ſuffura- ri nituntur, dum eum purum hominem im- puro corde plerique blaſphemant. Noſtræ e- runt partes, oppugnatum ab Hæreticis lectu- lum fortiter propugnare, oſtendendo Chriſti carnem Divinitatis opibus inſignitam, noſtræ- que mortalitatis cilicium in Chriſto Divini- tatis fuiſſe textum ſubtegmine. Inſidiantem huic lectulo Arium prævidiſſe Davidem pu- Pfſ. 44. 4. to, cùm exclamavit: Accingere gladio ſuper In Pſl. 44. ſemur tuum, potentiſſime, ex Hieronymo gla- dius Verbum, femur Carnem deſignat. Op- tat ergo non tegi Divinitatem carne, ſed ſu- perfundi carni, quò innoteſcat omnibus Deum eſſe, quem Hominem putant. Idem ipſfe vi- detur Chriſtus optaſſe, cùm ait ad Patrem: Pſ. 34. 3. Effunde framesm, & conclude adversus eos, qui perlequuntur me. Framea enim Divinitas intelligitur, quæ, dum Domini corpore te- geretur, blaſphemias militum acuebat. Ve- rùm effuſa diffuſaque in elementis, fuganſ- que ſolem, velum diſcindens, ſaxa convel- lens, ſepulchra reſerans, vel Centurionem Matthe coëgit exclamare, Vere Dei Filius erat iſte. 28. 54. Porrò Chriſto Divinitatem non defuiſſe ex Apocalypfis capite vigeſimo ſfupra primum in- telligi poteſt. Vidit Joannes Jeruſalem no- vam & Cozlo deſcendentem: ſed cùm mirâ In Pl. 44. Luce fulgeret, Templo carebat. Nd Tem- Plum, inquit Hieronymus, in ea non vidit. Corpus ſanè Domini nova Jeruſalem eſt urbs David, arx Pacis, ſpecula Mundi. Verùm quo-⸗ Oliva modò ſine Templo Jeruſalem & coœlo deſcen- dens, quando, quæ in Terris eſt, non caret Templo? Dubitandi anſam Joannes tollit in- quiens, Dominus eſt Templum illius. Non eguit Apoc.21. Templo Caro Chriſti, quæ Deum habebat Ppro 22. Templo. Non eguit Templo Caro, quæ Di- vinitatis Templum erat. . Domini eſt Terra & plenitudo ejus. Pfſ. 23 I. Et Jobum Hus, & Abrahamum Ur, & Lororum JESUM Nazareth edidere: adeò locorum ob- indiffer ſcuritas atque ſuperſtitio fulgorem virtutis de- remia. colorare non poteſt. Quid Moyſes? Nec ejſus — periit Vita in undis, & vixit Fides in aula. Nec multæ aquæ Ducis fortiſſimi extinxere Spiritum: nec multæ opes Religionem. Quis crederet? In domo Pharaonis enutritus eſt Moyſes, & Legiſlator Iſraëlis ſuxit ubera pietatis in regia ſuperſtitionis. Deduc me in via tua. Dirige me in ſe. mita recta. Pſ. 85. 10. & 26. 17. Via, quâ itur ad Patrem Filius eſt: Via, Beatißi- quàâ reditur ad Filium, Mater eſt. Deduc me me Virgi- in via, dicito, ſi Juſtus es: eget emim ſan- "is patre- guine Filii quævis, licèt magna, Innocentia. ene Quòd ſi peccaſti,; & Serpentis æmulus tor- tuoſus factus es, precare, ut dirigaris in ſe- mitam; videlicèt ut per Matris Viſcera tranſ- eat oratio tua ad Cor Nati. Porrèò quòd Virgo ſemita ſit, quàâ reditur ad Filium, nemo non intelligit. Ifraél ex Ægypto in patriam redire non potuit, niſi per deſertum. Quod iſtud deſertum? planè illud, quod floruit ſicut Li- lium, quôdque Filium peperit, & Virum non cognovit. Iter facite ei, qui aſcendit ſuper occa- ſum. Dominus nomen illi. Pſ. 67. 4. Oriens eſt, & delectatur occaſu. Nimiruùm, ctrißi niſi Felicitatis humanæ Sol occidat, divinæ Inearna- Juſtitiæ nobis nequaquàm Sol oritur. IIlius tie. occaſus hujus parit exortum. Felicitatis filia ſanctitas eſt, ſed poſthuma: non naſcitur ſi- ne funere Matris. Occumbendum eſt Rache- li puleherrimæ, ut in lucem Benjamin pro- Servire deat. Nimirùm qui aſcendit, Nomen illi Do- duobs minus. Mirum haud ergo eſt, ſi, cùm ipſe af- Pe “ firmaverit duobus fas eſſe ſervire Dominis ne- „„ater mini, alterius præſtoletur occaſum, ut ipſe Deum. oriatur in cordibus noſtris. Ergo, ſi Domi- num cupis in tuo naſci corde, occaſum para illi aliorum Dominorum in occurſum. nobis, inquit Hieronymus, occidat Sol Ini- quitatis, non poteſt nobis oriri Sol Juſtitiæ. Videlicèt geminati Soles monſtra portendunt & ſtrages. Verùm non ſufficit Solem Ambi- tionis extinxiſſe, miſi Iter faciamus ſubeunti Lepisitas Soli per occaſum. Sol iſte quieſcit nunquàm, nunquam deſcendit. Proindé para te ad cur- ſum. Qurrentem trahit, ſtantem ſpernit. Intelligis, credo. Tepeſcentem animam fa- ſtidit, Cunctantem deſerit. Exultavit ut gi- gas ad currendam viam: haud diliget Te, ſi re- ſiiteris. De coœlo venit, inquit S. Hieronymus, In Pf 58. in . r Si non In Pl. 671 ℳ Quis 0 cidit, v. n Hol 1“ il P 66 (bidem m (us cri mn Geſt pian ellennllal iu uin Mar Iumn Cru NX in Tartan mn Cutrenct . (lbi te Clnnes. Mantat tie er ſabumn Ditor ſlem: H . les, ſpes im WMhetunt. im ennn ditio Ne. t. Wunmtmata au. Itur, I. „ (ni. Nor uN odei K Entheor N In Inn P N, Malo Mertien btis, G 6 n ſe, ut er; Hehre Ahcmn Eehas, tuleg ller N A . n e et E. U uni Unnien Nre in a nnlet n Wrd e ut ie c ienmn i Iuoei“ Allu Grm. M Pehetann n uk unek Ue enſnnnn lotmen 1 e Dinmmt , Ao, ulen 10, Dnn n in uterum: de utero in præſepe: de præſepi in Crucem: de Cruce in ſepulchrum: de Se- pulchro ad Inferos: de Inferis victor remea- vit ad Coœlos. Videri poterat curſus abſolutus egreſſio ejus & ſinn Dei, in viſcera Mulieris: hoc eſt in Terram & Cœlo. Siquidem hoc ſo- Joan. . lum, Verbum Caro factum eſt, Bernardum ra- 14. pit in ecſtaſim. Satis hoc quidem nobis, ſed non illi. Ex utero in præſepe. Rogo, non plus ultra. Satis injuriarum, ſatis amoris. Sed non illi: ex antro in patibulum, ex patibulo in tu- mulum. Vide, quem ſequaris: Vide, quàm tardus eſſe non debeas. Iter facite ei, qui aſcendit ſuper occa- Jum: Dominus nomen illi. Pſ. 67. 4. Cpri: Quis iſte Sol, qui ne in occaſu quidem oc- velm & Ccidit, qui non quieſcit poſt curſum, qui ul- ò tra Solis viam progreditur? Dominus nomen mas. iilli. Planè nomen eſus ſuper omne nomen, ſi- Chritki quidem & Curſus ſupra omnem eſt curſum. Reſurre. Quis crederet? Crucifixus Dominus currere dio. non deſtitit. Exultavit ut Gigas in Cruce ad Dei amor currendam viam: & ſicut è ſinu Patris in ſi- in nos. num Matris cucurrit, éque Matris ſinu in ſi- num Crucis aſcendit; ità & Patibulo proſiliit Zelus a. in Tartarum: neſcius moræ vel in morte, simarum currendi cupidus vel inter clavos, tranſiens vera. quaquà terrarum benefaciendo, & ſanando omnes. Charitas nunquàm excidit: ſeve Prophe- tiæ evacuabuntur, ſive Linguxæ ceſ- Iabunt. I. Cor. I3. 8. Gloria Ditior ergo terrena, quàm coœleſtis Hieru- dancze ſalem: Huic enim nec charitas deeſt, & fi- 21as. des, ſpes, pœnitentia, cæteræque virtutes Vro von ſuppetunt. At non ideò pauperior eſt. Neque Pernas enim ditiorem dixeris eam Urbem, in qua Ginge numiſmata ex ære vilibuſque metallis expen- nitenzes. duntur, Urbe illà, cujus uno eſt ex auro Pe- Honor Cunia. Non numerus, ſed pretium conſidera- mwutnnt. tur in nummis. ra fidei, Religioß Cœlo ſublata: ſeverioris ſpei, & doloris è ſed multiplicatum Charitatis aurum æris rudimentum non patitur. Unum vita non . ſyernant iln Judæa Templum: ſed cui palmam conce- Eceleſßa- deret Fanorum tota Orbe diffuſa farrago. An Ricos e non unus Phœnix Corvorum phalanges irri- latores. det? Malo Solis jubar ſingulare, quàm Side- T ve rum fertilem, ſed obſcuram eluvionem. De- iyims ſo. ſit fides, dummodò adſit amor. Quid mihi lida. cum ſpe, ubi amare licet, quem ſperare non libet? Hebræorum eſt Manna faſtidire, ſolum, ſed ſapidum ferculum. Cupiant illi cum pepo- nibus cepas, carnes, & allia, mihi ſufficit cibus leviſſimus, omni oblectamento locuples. Tot hoſtiis victimiſque Legis unus ſuffectus eſt Calix Dominici Sanguinis, & puto abunde Patri litatur. Arenas coacervet, qui numero pretium ſupputat, ego omnia profligabo, ut diu quæſitum comparem Margaritum. Et ecce velum Templi ſciſſum eſt in duas Partes „ à ſummo aſque deotſum. Matth. 27. 51. Primum ſignorum IESU in vita Vinum Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XIV. 183 fuit ex Aqua factum; primum ſignorum in Chriktt funere Velum eſt diſciſſum. IIlud in Epulis, Paſſio iſtud evenit in Templo; tantò puto illo ſacra- Seriben tius, quantò ſanctius Convivio Altare eſt; uir 7 26 quantôque Dominus majora edidiſſe putandus peſigna- eſt ſignæ Moriendo, quam Epulando. Sacra- vie. tius, inquam, & ſecretius quoque, præ Vi- Coneio ſs no, Velum eſt. Quod utinam ità in ſe recon- Aà eaptn. dita myſteria revelaret, quemadmodùm San- cta Sanctorum retexit. Verùm videtur in illa ſui dilaceratione non tam Sacramenta peperiſ- ſe, quàm concepiſſe, quæ fortè ut tegeret, retexit Templum. Age ergo, & non Sancta Sanctorum, quæ reſeravit, ſed my ſteria, quæ obſeravit, exploremus. Et ecce, inquit Mat- thæus. Admirationem excitat in Auditorum amimis prodigium narraturus, cmque jam di- xiſſet JksM in patibulo expiraſſe, admiran- dum aliquid ſupereſſe credit, poſt funus Vi- tæ. Itäne? Deum teſtaris extinctum, & cla- mas, Ecce, cùm Velum diſciflum exponis? Quid mihi cum Velo, qui Divinitatis cerno purpuram tot vulneribus laceratam, ſuéque exutam decore, ſine ſanguine, imo, præ ſan- guine decolorem? An convertendi ſunt oculi à vulneribus Sanctuarii ad ſciſſuras Panni? Ni- mirùm non leve Velum iſtud, nec ſine pro- digio ſciſſum eſt, quod, ut à ſummo uſque deorſum divideretur, perforari debuit à plan- ta pedum uſque ad verticem capitis Domini corpus. Et quidem ad ſolum vulnerum aſpec- tum Sol decolor elanguit, at integrum per- ſtitit Velum, quoad JESUsS ſpiritum retinuit: debuitque Chriſti anima à corpore ejus divi-= di, ut velum duas in partes divideretur. Me- ritô proinde, cùm de eo Matthæus agit, ad- mirabundus ſcribit: Et ecce. Quid igitur iſtud tandem Sacramentum eſt, quod cœpit tegi Velo, ex quo ſanctum atrium tegi deſüt ? Scripturarum ſanctarum arcana revelata ſunt, quæ ante Chriſti cruciatus in Moyſi facie de- Picta, ita velo tegebantur, ut vix illis pate- rent, quorum per ora ea Deus Iſraëli pande- bat. Quin Moyſes ipſe Velo non caruit: ſcrip- ſit de Chriſto, ſed diem ejus videre cupiit, quem in tenebris Legis palpabat potius cæco- rum more, quaàm ſentiebat. Volumen, in- quam, multiplicibus obſignatum figillis reſig- natum eſt cruore Agni: & per vulnera Regis Regum, ſecreta Regis, quæ bonum fuit abſ- condi Patriarchis, Apoſtolis patuere. Tergat proindè lacrymas ex ſigillo Scripturarum ex- preſſas Joannes: ſiquidem Agnus occiſus ada- mantinas libri fibras cruore ſuo incidit. Audi Davidem, quomodò ante Evangelium loqua- tur. Lætabor ego ſuper eloquia tua, ſicut giti Pſ. 1184 invenit ſpolia multa. Nimirùm non patebant, I61. ſed latebant antiquitus Sacramenta, & ſolius rapinæ merces erant. Quin illico tegi debe- bant, & abſcondi. In corde meo abſcondi elo- Ibid. 113 duia tua. Prophetæ verti debebat in Velum, quo Myſteria tegerentur. Et alibi: Incerta & oculta Sapientiæ tux manifeſtaſti mihi. Ideò Chriſtus Magni Conſilii Angelus dictus eſt, quòôd explanaturus eflet abſcondita Scriptura- rum. Revela oculos meos, &j conſiderabo mi- Pf. IIS8, rabilia de lege tua. Nec Davidicus oculus par 18. erat illis tenebris intelligendis. Hinc fapien- ter Philippus ad Eunuchum ait: Putaſne, in- Act. 8 30. telligis, quæ legis? Quid, quòd Apoſtoli ipſi, ante Chriſti mortem, cùm Verbum ex Verbo haurirent, ſibi arcana ediſſeri precabantur. Q 2 Quo⸗ Pſ. 50. 7. Quoties legimus, Et ip/ 34. runt... Et erat verbuin iſtud abſconditum ab Luc. 18. ſi nihil horum intellexe- Pan. *. eis. . . Durus eſt hic ſermo..! Ignitum eloquium PE IIS. tum vebementer! Tangi non poteſt, appro- 139. pinquare non ſinit. Et hoc ante Chriſtum oc- ciſum. Nam, poſt Domini Paſſionem, ſcri- bit Joannes, quæ manus ejus tractaverant de Verbo vitæ. Prædicate Evangelium omni Creatutæ. Marc. 16. 15. Concio Quibus verbis, quäve eloquentia? multà Uimplex, eloquentia, verbis Verbo dignis. Verbum quippe, ut prædicaret, Caro factum: hoc eſt, vili cilicio purpuram ſuæ texit Sapientiæ, & eât ratione nobis evangelizavit regnum Coœlo- rum. Quid Tu audes Verbum indutum for- mà ſervi Verbis annuntiare Regio cultis orna- tu, Vaniſque exornatis phaleris Eloquentiæ? Ergo, inquis, ſine artificio nuntiandum eſt Evangelium? Imô cum artificio, & quidem grandi. Verùm Ars illa minima eſt, ſuæque ignara conditionis, quæ ſe prodit. Ars, Vir- go eſt, quæ ſi videri cupit, Scortum eſt. Vis dicam, quale debeat eſſe artificium Oratoris Sacri? Planè illi perſimile, quo ſeſe Deus Pa- nibus ſacris à Sacerdote evocatus in Aras inſi- nuat. Inſeritur Deus, excluſo Tritico, in can- didum Orbem: verùm non mutato Colore; veſtéque Panis intactâ, latet intus, intus reg- nat. Volo ardeat Eloquentia tua, volo Divi- na ſit; ſed cultu induta vulgari, ſed forenſi contecta, contentâque ſermone. Putet audire Se, qui Te audit: quemadmodum Panem vi- det, qui Euchariſtiam videt. O pompas! O ſine arte artem! Verbum Divinum debuit ho- mo fieri, ut homines doceret: & verba ho- nuncionis ambulant in mirabihbus & magnis ſuper ſe, duùm vulgus edocent? Et Jeremiam loqui neſcientem, & Moyſen blæſum, & A- mos paſtorem Deus non eligeret, ſi Attico at- Pſ. 147.4. tolli vellet cothurno Verbum ſuum. Velociter currit ſermo ejus. Ideôque aut nudus eſt, aut auro purpuræque ſyrmate implicatus onuſtuſque non Deut. 32., eſt. Fluat, ut ros, eloquium meum. Quid aquâ 2. ſinmplicius? quid purius? quid etiam pauperius? Argue, obſecra, increpa. 2. Tim. 4. 2. Correctio Placet Correptio, ſed ſi media pro Majeſta- mitis. te Obſecratio ſedeat. Verùm aliàs hâc ſuper re. Quid ages, cùm reprehenſurus & correc- turus advenis? Quid? Quod agit Chriſtus, cùm immutaturus Panem venit in Aras. A- dipem frumenti exhaurit, frumenti corticem, Superior velutl ejus inſignia relinquit. Blandè irrepas, diſeretus. ſuaviter intra, interiùs graſſare, exteriora aut vißtatio- contemne, aut leniſſimè commutato. Volo nes Sape- Chriſtus inducatur in Panem, Volo Volup- "ioravw. tatibus Pœnitentia ſuccedat. Verùm noli ad- Rate,a, modùm de habitu Voluptatis eſſe ſolicitus, Suserior Wedullam pete. Dignatur Chriſtus intus eſſe nimis mi- ſub alieno habitu, qui in Euchariſtia non de- nututs. dignatur indumento Panis & Vini obnubi. Diſeretio. Manus ſint Eſaü quoad extimam formam, Pirtus ſo- dummodò caro & ofſſa, quæ pilis velantur, liaa. ſint Jacob. Plerique Paſtorum in eo falluntur, quòd toti ſunt in exornando veſtibulo domus, neſcii luteam Pœnitentiæ domum latêre poſ- ſe ſub cruſta marmorea. Diſcant, rogo, hi ſui molitionem operis à natura, quæ hominis Oliva ſimulacrum à corde exorditur. Poſtremus om- nium oculus à natura elaboratur. Non quàm Modeſtè videat curandum eſt, ſed quàm Ca- ſtè amet. Lubricus erret Oculus, dum Cor veſtigium fixum teneat in Deo. Veniat ad me Modeſtia in weſtimentis ovium delicatus & mollis, dam "ui- intrinſecus Lupus rapax ſit, ut Benjamin. Fe- rociat animus, vultus rideat. JESUS mandu- Vronum cans cum Publicanis invexit eſuriem in Mun- aucarir. dum: veſtitus Chriſtus divites exuit. Lege Beatitudines. Cave tibi ab ea ſanctitate quæ vim omnem atque virtutem effudit in pampi- nos. . . Etiäamſi oportuerit me mori tecum, non Matth. te negabo. Eamus & nos, & moriamur cum eo, 26. 35. ingeminarunt Petrus & Thomas: Quorum al-Joan. II. ter moriturum negavit Dominum, alter non 1. credidit reſurgentem. Inter hæc (uti cenſuit non nemo) Joannes, relictà Sindone, aufugit Corpore, ſed Corde ſtetit: & cum Virgine excubat ante Crucem. Aſpectu pulcherrima naſcuntur Sodomis Poma: verùm cineres ve- nuſtus cortex egeret, ſi prematur. Multi ſunt vocati, Pauci verò electi. Matth. 20. 16. Væ nobis: non enim ſufficit Vocatos fuiſ- Thidum. ſe, ut approbemur. Neque veròô ante Chriſti tribunal diſcretio iſthæc deploranda exſpectari debet; nam hic patet. Roga vos, quam mul- ti inter vigilames dormiunt! An non ex de- cem Virginibus quinque oleo caruere? Mi- hi ſatis ad vivum rem hanc expreſſit ſpecta- culum, cui nuper interfui. Spectabam in hor- to campum olerum jam præ ſenio effloreſcen- tium, cùm ecce tibi apum agmen generoſum explicatur, & veluti ad expurgationem arcis facto ſigno, inſiliunt ſtrenuè in muros herba- rum. Cumque illæ nuſquàm conſiſtentes mo- Religioß dèe hunc, modè illum delibant florem, Mulſ- & Eeele- ca ſtolidiſſima victori agmimi ſuum dat nomen. , k 6 Ipſa quoque florem inſilit; verùm non qua el 2ne⸗ medullam continet olentiſſimam, ſed qua im- bres pellit, ac ſuſtinet, nempè in dorſo flo- ris conſedit: ibique tanquam glutine oblita, oblita militiæ, ſociarum immemor, jejuna gloriæ, roris abſtemia, flore minimè paſta, iners, vecors, excors, vilis, ingloria conſtitit. Videas interea hac illac volitare Apes, ſaginari rore, paſci flore, nuſquaàm pigras, ubique avi- das, cibéque in eſuriem agi. Noſtræ domũs Imago pingitur. Alios ſpectes Mortificationibus nunquaàm ſaturos modò illam carpere, modèò aliam tenere: eſuriunt planè, ſitiuntque Juſti- tiam. Manè orant, meridie ſtudent, veſpere concionantur. In Menſa eſcas in hoſtias ver- tunt, eas inopibus dimittendo, quas ſentiunt exquiſitè conditas. In Academiis cum primas Cathedras ingenio ſcientiâque mereantur, po- ſtremas precibus impetrant. Has inter coleſtes Apes nigrum pecus Tepidorum, quod uni vix hæſit muneri, & quidem à tergo, meditullii incurioſum, cùm ſubitèò alas demittit, manus complicat, cor implicat: una vox ejus, votum unum. Sat eſt, ſat eſt. Quia ædificavit Dominus Sion, & vi- debitur in gloria ſua. Pſ. 101. 17. Beatiſi- maæ Virgi- nis Con- Fuerit Agricola Deus non malus, ut Jnss zre6 teſtatur ““*. , telte optin ſait! Catum e e. pon ſe cengu telat un et faluni cblatamn (ept ro Mchite e 11 ittan: lae lu gei 1,0 Lls⸗ Mne, 1 Cu ctee⸗ m et n Dei Omnes! liidem ngulare Eparet lumbam bis De 1In Nopheta 1e le le n5 Com &. A ae Tennbran Minam e Cs eruptu UInteritan it! u ccupancd niandam enutriet! 1s pirtut twrum. A H lecelle eſ nn t polun ſn Fated Denta: P Urike in 1 Keleri⸗ 1olos jecn E. Pro Nere potet od eſt lrales Pehone: blcelere e ecul ocert⸗ ulchr . e Cim Dariet Enlhaden Niene em i dere) 8 Renit Ma Uibi —„ n a teſtatur in Evangelio; dificator certè non n optimus eſt. Etenim fundamentum quod po- in fuit Deus in Sion, hoc eſt in Virgine, Pec- tAn catum eſt. In Peccatis enim concepta eſt, l nn quæ eum concepit, qui peccatum non modò tnken non ſecit, verùm & ſuſtulit. Planè ſi tale ja- rat ciendum erat fundamentum in Sion ſibi Po- l terat Deus parcere ab opificio. Nullus homi- num eſt, qui neſciat in Peccatis Virginem parturire, concipere in flagitio, parere ma- culatam. At vocibus iſtis eæ apud nos ſucce- dent voces laudantium .Ædificium. Audiamus Architectum Virginis palam conteſtantem, quale fundamentum in ea poſuerit. Ecce, ego IIa,28 16. Tiltatn in Fundamentis Nion lapidem probatum, angularem, pretioſum, in fundamento fſundatum. Lui aediderit, non feſtinet. Gratias tibi, Do- mine, tam pro Lapide, quam pro Monitu. Qui crediderit, non feſtinet. Nobis cunctan- dum eſt, qui Scripturas evolvimus, qui arca- na Dei ſcrutamur, ne fortè cùm legerimus, Omnes in Adam peccaverunt: ponamus in Sion lapidem non probatum, ſed reprobatum; non angularem, qui conjungat, ſed ſingularem qui ſeparet à Deo Sponſam, à Filio Matrem, Co- lumbam à Spiritu. Verùm copioſiùs quoque nobis Deus conſultum voluit. Additur enim à Ibid. 17. Propheta: Et ponam in pondere judicium, & Juſtitiam in menſura. Quaſi dicat: Noli ſtupe- re de pretio Fundamenti, qui audiſti Adæ di- Gen. 3. (Ctum & Poſteris: Pulvis es. Judicium enim il- 19. lud atque ſupplicium ſine pondere non eſt, & menſuram habet. Ego, qui Adam involvi, Mariam excepi. Quid enim ſpinas inſeram, un- dè erupturum eſt Lilium? Cur Satanæ tradam in interitum carnis, quæ Carnem in carne neſ- ciit? Quare illam in ſolium deſtinatam mihi, occupandam tradam Sceleri: & Lupo dila- niandam exponam, quæ ſuo lacte Me Agnum enutriet? Fundamenta ejus in Montibus ſanc- tis virtutum omnium, non in Abyſſis pecca- torum. At, inquis, fundamenta profunda ſint, neceſſe eſt. Ita. Verùm audi, ubi demerga- Pl. 32.7. tur profundum iſtud: Ponens in theſauris abyſ- Jos. Fateor profundiſſima eſſe Virginis funda- menta: profunda ſunt, abyfſus ſunt. Sed abyſ- ſus iſta in theſauris conquieſcit Gratiarum, non in Sceleris limo. Prorſus non fœnum, lig- num;, ſtipulam, ſed aurum, lapidéſque pre- tioſos jecit Deus in fundamento domus ebur- neæ. Prorsus, fundamentum aliud nemo po- nere poteſt, præter id, quod poſitum eſt, quod eſt Chriſtus JxsUs. B nunc Anima mea, & ſi vales, Chriſto Domini fecem (celeris ſu- Perpone: ut dicere poſſis: Ave Virgo, quam- vis ſcelere maculata. Ave Sponſa, licèt non ſine macula. Ave Flos, ſed erumpens è fimo. Ego certè cum Sponſo eam compellabo, To- tam pulchram. At omnes in Adam peccave- runt, & ſcelus atque impietas inundaverunt ſuper terram, & ſanguis ſanguinem tetigit. Regnavit ſanè Mors ob Adam, ſuper omnes n. MN- . , filios Adæ. Scilicèt inter undas triumphavit Arca, quæ vexit cum Noë Cham: & in elu- 1), vione criminis Virgo mergetur, quæ Chri- ennm ſium pariet? Scilicèt Pueris licuit cum flam- mis ludere Babylone, quòd ſimilem Filio ho- minis haberent in ſupplicio ſocium: & ardebit in igne Virga, ex qua Flos ille prodiit, qui G,6, Rubum in incendio lucere voluit, & noluit 5 ⸗ ardere? Scihcèt canit Daniel inter Leones, & S gemit Maria inter Adæ ſupplicia: ſecurior Pro- or Ethicæ Comment. Tom. VI. ſee, R N al, e ſell Stromatum „Lib. XIV. 185 pheta in ferarum cavea à Morte prima, quam à ſecunda pejorique Morte Dei Mater in alvo Annæ, quam Sacrarium Domini, Pudoris Templum, Lucis Sedem, Solium Solis, In- cunabula Sanctitatis, Amoris Regnum, Hono- ris Regiam, Religionis Aram, Hortum Spon- ſæ, Phoœnicis Thecam, Columbæ Nidum, Arcam Fœderis, Vitæ Lignum, Vas Mannæ, Legis immaculatæ Tabulam, Præcepti lucidiſ- ſimi Librum licet ſalutare cum Damaſceno. Scilicèt diſſilit duas ſectum in partes Mare, ut Ifraeli liceat ſicco veſtigio ex Ægypto recede- re: Et Maria cum Pharaone, ſi vadum tenta- verit, fluctibus haurietur? Quid eſt tibi Ma- re, dicamus potiùs ad ſcelus, quòd fugiſti, & Tu, Jordanis, quia converſus es retrorſum? Quid eſt? Phaſe eſt, id eſt, Tranſitus Domi- næ. Arca tranſit, & Flumen refluit. Virga emicat, & Mare ſcinditur. Mare dicit, Pha- raonem mergo, non Iſraelem. Jordanis cla- mat: in Mare ruo, non irruo in Mariam. Ni- mirùm mortuum Mare ſepulchrum Jordanis eſt, non Mare vivum ſuper quod Spiritus Domini ferebatur, fovens aquas ut vitam pa- rerent. Verùm viciſti. Regnat in terra Mors. Quid verò in Cœlo? Certèé indè exulat Pec- catum: eluvio ſceleris flumini non immiſcetur, quo Dei Civitas lætificatur impetu ſuaviſſi- mo. Scito proindé non in Terra, ſed in Cœ- lo Opus iſtud admirabile perfectum eſſe. Au- di eum, qui mentiri neſcit. Dominus in cœlo Pparavit ſedem ſuam: & regnum ipſius omnibus dominabitur. Quid times Virginis cultor? Reg- nat in univerſa Terra Adæ Hlagitium: & mi- hil ſub Sole non ſubjectum culpæ. Verùm ſe- des Dei à Deo in Ccœlo exſtruitur. An vecti- galem Peccato aſſeris elaboratam Curulem in Coœlo? Vivimus, reſpiramus, ſecuri ſumus. Dominus in ccelo paravit Sedem ſuam, ubi ne veſtigium quidem flagiti eſt. Planè Joannes non mentitur. Quid verò ait? Attende, & contremiſce. Quod factum eſt in Lpſo, vita erat. Vita erat, non Mors, Sanctitas erat, non Sce- lus: Sol erat, nec Umbra. Ergo ex Adam E- va innocens prodit: & ex Verbo Virgo erum- pet ſordidata? Quod ex Maria naſcetur Sanc- tum vocabitur, Filius Dei: quam Deus para- vit in Colo, abſque peccato non erit, Mater Dei? Si ità eſt: mutemus nænias in lamenta- tiones, vertamus citharas in luctum, dicamus Virgini cum Iſaia: Deſcende, ſede in pulve- re, Virgo, blia Babylon, ſede in terra. Non eſt ſolium ſiliæ Chaldæorum, quia ultrà non vo- caberis mollis & tenera. Tolle molam, & mole farinam: denuda turpitudinem tuam, & diſ- cooperi bumerum, revela crura, tranſi fumina. Revelabitur ignominia tua, & videbitur oppro- brium tuum. O luctum! Quæ ſolium Dei dice- baris, cares Solio: Quæ ſuper Aſtra ſedem tuam felix evexeras, ſedebis depreſſa in Luto: Quæ Sole amicta apparebas, nudabis Crura: Pulvis tua erit Sedes, quæ Salutis credebaris ſedes: Farinam moles, quæ Frumentum electo- rum germinabis: Non delicata, ſed catena- ta; non mollis, ſed jugo prefla criminis; non Domina Gentium, ſed Captiva Satanæ; non ſidus Maris, ſed ludus Fluminum appellabe- ris, dicêris: inſcribére Virgo, ſed Chaldæo- rum Filia: Regum germen, ſed Solio deſti- tuta: coronata Sidere, ſed Scelere compedita: amicta Sole, ſed velata Tenebris: parens Lilii, ſed Spinarum fœtus: foœcunda Sancto Spiritu, 3 ſed Pſ. 102. 19. Joan. I 4 Ifa. 47.1. 186 ſed Impuro concepta Spiritu: Mundi impera- trix, ſed Peccati famula, ſed exul Regm;, ſed Umbrarum rea, ſed Dæmonis in conceptu mancipium. Proindè audi me, imèò Iſaiæ tui Ibid. 5. conſilium audi: JSede tacens, & intra in tene- bras, Filia Chaldæorum: quia non vocaberis ulirà Domina regnorum. Quns dabit capiti meo aquam, & oculis meis quis immittet flumina lacrymarum, ut qui Virginis adveneram pri- vilegia & ornamenta celebraturus, plagas, & compedes, & ſervitutem lugubri proſequar lamentatione? Exſcendendum eſt ſolio, ponen- dum eſt diadema ſtellarum, lueis paludamen- tum exuendum eſt; victa es, captiva es, ſi- ne macula non es, in peccato concepta es tota. Subi umbras Mater Solis, Spinis induere ra- dix Lilii, Catenas indue Redemptoris altrix: in ſudore vults veſcere Pane tuo, quæ Pa- nem coœli Terris conficies. Putredini dic, Pa- ter meus & Mater mea eſtis, quæ Cedri me- dullam incorruptam êe ſinu Patris eduxiſti. Vitæ nutrix Sepulchrum intra. Proh Deus immortalis! Quando catenarum ſtridores Fau- IIa. 52. 2. ſtus concentus compeſcet? Solve, Solve vin- cula colli tui, captiva Filia Sion. Excutere;, excuiere de pulvere, conſurge, ſede, Jeruſalem: Conſurge, conſirge, induere fortitudine tua, dion, induere veſtimentis gloriæ tux« Jeriſalem, civitas Sankcti. Exulta; & lauda, decanta & hinni urbs Dei, fons Salutis, domus Aurea, arca Foœderis, ſacrarium Divinitatis, aula Chriſti: non ſervis, ſed imperas; non capti- varis, ſed triumphas, non cæderis, ſed caput conteres Leviathan Serpentis perditiſſimi. Age Pſal. 1ez. anima, aude cor, exultate labia: Kegnum ip- 1. ſius omnibus dominabitur. Regnum non ancil- latur, ſervitutem regni Domim neſcit. Om- nibus dominabitur regnum Dei. An fieri poſ- ſe credimus, ut cujus pedibus ſubjacet Luna, ejus vertici Draco ſuperincumbat? Planè um- bras froznat, quæ fiellis imperat. Calcat te- nebras, quæ premit lucem. Dominatur in Tar- taro, quæ caput facta eſt in Tribubus Iraél. Denique, ſicut Lihium inter ſpinas, ſic Ami- ca Chriſti inter filias. Flos eſt inter ſpinas ſine ſpinis, Dies eſt inter umbras ſine tenebris, Vita eſt inter mortuos libera. Nimirùm, quæ inter Matres Virgo eſt mirante Naturà; inter Adæ Filias ſine Peccato eſt, Satana ejulante. Caveamus, rogo, ne Terræ, quæ nobis be- nedictionem protulit, maledictionem reépen- damus: ne pro Lilio ſpinas reddamus: ne Pec- catum affricemus ei, quæ nobis peperit Mun- di peccata repurgentemn. Dicamus potius: Pl. 97: 1. Cantate Domino canticum novum: quia mirabi- Ibid. 2. lia fecit. Quæ mirabilia? Audi: Nalvavit ſibi dextera ejus, & brachium ſantktum ejus. Ipſe ſuà manu delegit fibi Matrem ex Adæ filiabus incorruptam, quam & in partu Virginem, & in concepftu ſervavit Immaculatam. An pu- tas, quòôd ubi dextera, imô & brachium Do- mini occupatur, non poſſit contra origina- riam culpam Templum, Divinitati Deſtina- tum, præmuniri? Jucundum ſit ei eloquium meum: ego 2* . „ 4 5 . vero deleétabor in Domino. Pſalm. 103. 3 5. Sermospi- . . viigali⸗ Cur Deo jucundum Eloquium ſit? Quia Cin ι Cibus ejus eſt. Verbum verbo paſcitur. Eru- Cbhriſti. Oliva Kavit Cor Dei verbum bonum, utique de ob⸗ plenitudine ferculorum. Hinc eſt, quòd Ma- u ria conſervabat omnia Paſtorum verba, con- benec ferens in corde ſuo, ut ea deindè, pro lacte, Lherm pendens ex ubere Infans ſugeret. Hinc Chri- a ſtus, cùm ſaginatus jam eſſet Diſcipulorum “ ſermonibus, in via Emaüs conſiſtere nolebat, n her & vix facto Pane evanuit. Non enim eſcas wun eſuriebat, abundè ſatur eloquiis Scripturarum. line ei Denique Ipſe, cùm Ezechielem atque Joan- lartfie nem paſcit Prophetas ſuos, libros pro fercu- ies, lis paravit in menſa. Gum u xnco. Servus tuus ſum ego: da mihi intellec- Fod tum, aut ſciam teſtimonia tua. Pfal. enmme 118. 124. ler Audi M iſe Pore⸗ O Ut ſciam, tam ſcitu dignum, quaàm ra- Alemi- Cſote! rò ſcitum! Etiam ignoravit illud David, cum ialis cog- nitg in jam ſervus eſſet Dei. Facilius Deo ſervimus, S Damihl quàm ejus ſcimus Teſtimonia. Scire enim, es i um eſt certò intelligere, & penitiſſimè rimari re- Regula- 1s untort rum pretium & medullam. Ecquis noſtrüm rum ob- lam, alto ſatis perſpicit divinorum dignitatem Manda- Ver vaniis la d Nan Dom. torum? Non is certè, qui ea ſpernit, ac ne- M dbti gligit: ſed ille, qui dicebat, Deſiderabilia Pf. 18. 11 1 ei ſuper aurum & lapidem pretioſum multum, & tam multa dulciora ſuper mel & favum. Videas ruſticum an nbie repertam hummni gemmam in urbem inferre, ut diſtrahat. Et quamquàm pretioſam intelli- gat, pretium tamen lapidis non aſſequitur. inn. Ergo citò vendit, de ſcrobe abſolvenda, quàm . 18 de vendenda gemma ſolicitior. Verùm tam ſa- piens, qui emit, quaàm ſtultus, qui vendidit, v. gur eam Inſtitor auro inſerit, pretiumque pretio i Num! Ni⸗ cumulat, ut unis Principibus venalem expo- Mrint & nat. Intuere Aloyſium; maluiſſet mori, quam e & tert vel latum unguem Leges excedere. Alius ma el tanquàm fictilia frangit, ſi vel amicus id poſ- Cluti Cat. Ille animam ſuam viliorem uno Mandato lhit in habet: alius Mandata omnia uni Cachinno du- ibin Aic cit poſthabenda. Nimirùm ille ſciebat Teſti- Nan Et. momia, nos recitamus: in illo ſcientia erat Le- Pends gis, in nobis memoria. 6 Oera wiren ud lrent , Domine, ecce, quem amas, infitmatur. enlt, i Joan. II. 3. alm, ur. tlore, Int . i iit 6tge nfirmetur caro, quæ perimit, dummodò Ladari min., Chriſti non inaärmetur amor in nos, qui vivi- Sia S e t: ficat. Sperno Vitam, ſi, ammaâ recedente, nfrmi- in ilnn Amor perſtat. Mori non recuſo, ſi vivere ms. inte non deſinit Charitas, Vita Mortis meæ, Fervor “H per verus Eal: Lata Mors meæ Vitæ. Morior enim quotidiè, duùm Mortifi- 1 nd eye vivo propter Amorem, & vivarm, poſtquàâm aert,zem d. deceſſero, ſi Amavero. Quamquaàm quid mi- ſeutatur. e rum ſi infirmetur, quem JESUS diligit? Ar- 1 enend det enim ità, itâque flagrat Charitas COhriſti, 6 eluenet ut Amari ab eo, & Algere nequeamus. Lam- Can. 8. 6. . nme ! pades ejus lampades ignis atque fammarum, , a quæ ſi Carnem noſtram, quæ fœnum eſt, in- rkoclonn vadant, abſumunt. Proindè non eſt, cur mi- . inn cada remini Morbum, cùm ſciatis Amorem. Ecce, Joan. 11. nd, ute quem amas, infirmatur. Quid? An valere po- 3. lnil teſt, cujus in corde Charitatis incendia exæ- e rhnſrth ſtuant? Ploret Magdalena, flumina defluant d dn lacrymarum in ſolatium ardentis Lazari: mo- n edh rietur tamen. Aquæ erim multæ extinguere 1 Phunnd charitatem Chriſti non poſſunt, quam nec ip- tenitn ſe Domini Sanguis toto emiſſus corpore non obruit: obruit, ſed incen t. Verùm hactenus luſimus. Sed quando luctus & luſus una in domo non benè conveniunt, ludus convertatur in ſolatium laborantium atque languentium. Infirmaris? Erras. Nunquam meliùs habuiſti. An felicius cum Mercatore agitur, quàm cùm omnes om- ninò gemmas educere cogitur ex arculis? Ni- mirùm in Morbo animarum Nundinæ ſunt. Tunc enim Patientia, tunc Charitas, tunc Mortificatio merces ſuas diſtrahunt: & marga- ritas, quas in ſola Japonia credebamus diſtra- ctum iri, in lectulo vendimus, ſummo com- pendio. Videtur mihi Infirmitas Viperæ quam- ſimillima. Si ſumus improvidi, vulneramur; ſi Pharmacopolæ ſumus, convaleſcimus. Ve- nenum eſt Serpens ignaro, perito Pharmacum. 2.COr. 12. Audi Medicinam ex Angue: Cam infirmor, 10. tunc potens ſum. Certè ulcus peſſimum in Jobi corpore putreſcebat. Verùm quanta inerat ſa- nitas in plagis! Redundavit benedictio, & Deum ipſum benedictionibus cumulavit. Pror- suùs, cùm rationes ſubduxeris, & deprehende- ris tantorum tibi meritorum acceſſionem fac- tam, attonito ſimilis exclamabis cum Jacob: Gen. 28. Veré Dominus erat in loco iſto, & ego neſciebam: li. Ubi Ulcus, ibi Angeli. Audeo dicere, tuis tam militat profectibus Angelorum charitas, quam rabies Vermium. Ubi morbus, ibi Deus. Tiſtatem & ver ITu plaſmaſti ea. Pſal. 73. 18. Proera. Et quare non Hyemem? quare non Autum- Minstio, num? Nimirùm ſicut in Evangelio, omiſs primâ & quartâ vigilid, ſolius meminit ſecun- or, dæ & tertiæ, eò quòd tam infantia, quæ pri- e N ma eſt, quàm ſenectus, quæ poſtrema eſt, nmit⸗ ſaluti ferè inhabiles habeantur: ità qui non 1 Men erupit in Vere flos, aut qui non maturuit fru- Ctus in EÆſtate, vix expectandum eſt, ut ado- Schiam Mors im- leſcat. Et quando inter flores ſumus, rem ex- Cebatlt⸗ müanl Riorien. pendemus ſcitu non indecoram. Arbores & Latitie Olera virent in horto, verùm illæ in puberta- vana & te florent, hæc in ſenio: in illis flos Fructus us erudit, in his Morti flores proludunt. Cùm Dei caſura ſunt, florent Olera; cùm victuræ ſunt Ses va- Arbores, floribus veſtiuntur. Nimirùm Secu- "a bee ritas atque Lætitia in Peccatore, Supplicium sastium. nuntiant: in Juſto Gloriam portendunt. Ro- ſis ſe coronarant in pratis Sapientiæ Stulti; ve- ruùm ad interitum floruiſſe Olera innotuit ex querelis pereuntium. E contrario, David de PLraL.i. ſe ait: Lætatus ſum in his, quæ dicta ſunt mihi. Et quò evaſit flos iſte gaudii integerrimus? Audi: In domum Domini ibimus. Floruit Ho- lophernes tot urbium inſignitus aut deditione, aut expugnatione. Verùm irridentis non riden- tis fortunæ florem, ſuo brevi, aut coloravit ſanguine, aut rigavit. Floruere Balthaſar & Nabuchodonoſor. At citò alius in belluam alius in cadaver defloruit, ille exutus ſolio, hic vita, uterque glorid. Quorum floribus quam diſſimilis ille, qui unctus oleo lætitiæ, Præ conſortibus ſuis! quàm diverſa Judith, quæ quò pulchrior, eò caſtior, & quò orna- tior, eò fortior, tam ferro inermis, quam ar- mata jejunio proſtravit Aggreſſorem, cujus ſo- lo fremitu conſternata Judæa exanimabatur. Stromatum Lib. XIV. 16. Won eſt hic aliud, niſi domus Dei, & porta Cœ- 187 Utinam frigidus eſſes aut calidus. Apoc. 3. 15. Tepiditas vix ecura⸗ tisr. Tepiditas nec ſcelus eſt, nec innocentia. Ideéôque utriuſque caret tam dolore, quàm præmio. Auroræ mihi Tepiditas ſimillima vi- detur eſſe, quæ quoniam nec Dies eſt, nec Nox, ideò & Sole caret & Stellis. Peccatori in luto lapſanti quot dexteras porrigimus! Te- peſcentem nullus monere audet: non enim ja- cet, ſed ſtat. Vulneratum, ſpoliatum Viato- rem humaniſſimè & perunxit, & curavit Sa- marites. Leproſos unus ſerò JxsUs vociferantes mundavit. Ille ſiquidem ſemimortuus agebat animam: hi robuſti, pelle tenus ſqualebant. Delinquentes in Coœnobiis plectuntur, & odio ſunt. Quis punit, horrétve otioſum, & deſi- dem? Caret Curatore, qui caret Flagitio. Illie Naves pertranſibunt. Pſ. 103. 27. 1 Nihil timendum magis eſt homini navigan- Religioſut ti, quaàm Tellus. Mira res! Naufragatur in 4. a- undis, & ſaxa timet, & terram horret. Ni- mirùm, vix undis Naves hauriuntur, niſi ir- ruant in Syrtes. Quod Domi noſtræ nobis fuiſ- ſet ſalutare, in Clauſtro maximè noxium futu- rum eſt. Terra, quæ nobis cibum in Terris pa- rat, mortem in undis præparat: & Saxa, quæ in urbibus ædes exſtruunt, in æquore ſepul- chrum effodiunt. Quid cachinnus in ore Mili- tis? Iræ medicamentum eſt, fortitudinis cos, fames roboris, libidinis virus, virtutum lac. E contrario, ſi rideat Monachus, ſolvitur pu- Vre de- dor, diſciplina diſſolvitur, fervor intepeſcit, Noan⸗ extinguitur pietas. Verbo, Riſus uti malum „ia licent Perſicum, venenum alibi, alibi delicias coquit. onibus, Stercora arboribus venuſtatem addunt, adi- munt veſti. Porrò Navis in littore compingi- tur, & quodam modo in ſabulo naſcitur, ad quod ſi appulerit, ut maria cœperit luſtrare; ſolvitur, & ſepulchrum ſortitur in cunis., Et accedens Lentator. Matth. 4. 3. Planè, ut Chriſtus Paradiſus foret vel in Chrikus eremo, abeſle ab eo non debuit Serpens. Paradi- Porrò quis dubitet Chriſtum Paradiſum eſſe à 6“ K. Deo plantatum: illi perſimilem, quem ſitum Cbriti legimus contra orientem Solem in Eden: ni- Tantatioe ſi quòd in illo Virgo nata, hic verò natus ex Virgine? Nimirum Lilium Paradiſum pepe- rit, in quo non perimus, ſed reviximus. Por- ròô nec Lignum Vitæ deeſt in Chriſto, cui Crux non deeſt: nec Flumina deefle poſſunt, Cum ipſe Fons ſit aquæ ſalientis in Vitam £- ternam. Unus deerat Serpens, ut in iſto Pa- radiſo Paradiſus Adæ adumbraretur: verùm cùm Tentatorem accedere audio, Serpentem adeſſe intelligo: etſi ibi Victor, hèc Victus in pugna eſt. Dewxtera tua inveniat omnes, qui Te oderunt. Pſ. 20. 8. Dextera Filii Mater eſt: ab hac optat Pro- Beazigi- pheta conveniri omnes Chriſti hoſtes, ut ma Virge clientes evadant. Planè iſthæc dextera nul- Dextera lum tangit, nullum apprehendit, quin mutet Chriſti aſ 4 in Pl. 44. 6. Pſ. 76. 10. Pœ niten tia vera. Renova- tio ope fiet Virginis Beatiſſi- ma Ma- viæ. Pſ. 62. 9. Felicitas noxia & enduca. 188 in virum alterum. Ut proindè eo percitus Spi- ritu David cecinerit, converſus ad Chriſtum: Deducet Te mirabiliter dextera tua. Quàm ſæ- pè enim in arces rebellium cordium Mater Fi- lum induxit, effecitque, ut quæ ſceleri pa- tebant pectora; JESU paterent. Planè ubi ſpectas Impios lacrymantes, mœnia demolien- tes ſceleribus contra Deum excitata, ſuique deditionem facientes, dic cum Propheta: Hac mutatio dexteræ excelſi. Non illius ſolum dex- teræ, quæ clavos pertulit, ſed ejus quoque, quæ ubera protulit. Denique qui in terra de- ſerta, invia, & inaquoſa degebat, ideò ſicut in ſancto apparuit Deo, quia illum dextera Chriſti evexit. Me ſuſcepit, inquit, dextera tua. Nimirùm ſtellas Virgo geſtat in capite, quas Draco caudâ revulſerat & cœlo. Et de cu- bilibus Pardorum advocatur coronanda, quæ Monſtra vertit in Columbas. Ah altitudine diei timebo. Pfſal. 55. 3. Cur? Quia, quèò altior, eò pronior ad oc- caſum. Cur timeas à Die? Quia Noctem pa- rit. Nimirum Diei hæres Nox eſt: & felici- tati calamitates ſuccedunt. Specta, ſi placet, miſſilem fulgetram ex iis, quas in Pontificum inauguratione Terra in Cœlum jacit, Cœli Hon tam hoſtis quam æmula. Subſilit Arundo rutilans, & ignibus alata;, hoc eſt, ſuppliciis ideò levis, quia gravis, pompam lucis inſidia- tricem ſui ſpiritus ſtultè hilaris latè copioſéque diffundit. Cùm ecce tibi, vix flammarum ex- penſo viatico, ubi lucere deſinit, indè ruere in terram incipit, ſuæque facta tubicen rui- næ, crepitando decidit, lucis æquè deſtituta opibus, ac vitæ ſpiritu. Quam ignitorum ca- lamorum ſcenam Felicibus naturam dediſſe arbitror magiſtram, duùm, ſtrepitu vocalis fa- cta, excitat mortales ad ſui occasus ſpectacu- lum funeſtiſſimum. A quo ſanè diſcere licet, & viſcera egerenda; ut ſplendeamus, & per incendium emendum eſtle in ſublimiora aſcen- ſum, unumque fore ardere & elevari, ipſämque ſublimitatem nmihil eſle aliud, quàm fſuppli- cium. Veréè infelix Felicitas, cujus Lux com- Puſtio eſt, cujus Erectio pœna eſt; quæ ſplen- dere non poteſt, niſi præcordia incendat, ſuo emicatura fupplicio, ſuo peritura ſplendore, ſolum nactura funus in throno, emiflura dun- taxat ſonum, cùm cadit. Pereat ſanè fulgor iſte fulguri quàm ſimillimus, in eo illi tantùm diſſimihs, quòd ali fulmen, ſibi verèò felicitas adverſatur. Quid, quòd Arundo infelix, nec conſpicitur, dum cœlum petit, non enim or- natur ignibus, ſed tegitur, & omni exuta de- core conſpicitur, dùm ruit. Ità illam nec fu- blimitas honorat, & caſus dehoneſtat. Quis enim Arundinem ſubfilire affirmat, dùm miſ- ſilem ferri Ignem intuetur in Coelum? Pradi- catur Ignis, Ignis commendatur in aſcenſu: Arundo ridetur in caſu. Perpendas illud quo- que velim, citum eſſe aſcenſum fulgetræ, & deſcenſum tardum; ut intelligas & brevi fe- licitatem abſolvi, & ruinas tardè, aut nun- quàm finiri. I nunc inanis calame, & tormen- tarium tibi pulverem circumda, ut per tor- menta felicitatis curſum metiare, futurus Coœ- Ii ludibrium „ Siderum ludus, Mortalium pa- læſtra, in qua nobis liceat tuâ ſapere fatuitate. Oliva nolt Super inimicos meos prudentem me feci- nue li mandato tuo: quia in æternum mi- x hi eſt. Pf. 118. 98. ltret . ter, Undique ad animarum Præfectos atque Pa- Conſcien- nn A ſtores accurritur: non ut ſanemur, ſed ut vul- Zia ate- Humana neremus inviſos. Jam Conſeſſariorum cubicu- Tienda ſed dle fan lum verſum aliquibus eſt in armamentarium, rge ngo 1 undè arma extrahunt, quibus aut Superiores ten r! In petant, aut Socios commilitones impetant. Ri- ſſtinent dentur enimverô Spirituales Duces, ſi impa- nittunt tientià vulneratum, aut ſaucium duriuſculo ſubacta verbo ex lege Domini ſanare ſatagant. Opem aqis a illis ſuam polliceri debent, quâà plectatur, i num ti⸗ qui fuit injurius. Pro ovibus Lupi fieri debe- 1 m Iun mus contra Paſtores: & niſi Superiores ar- E wtrit guamus, ſe clamitant Subjecti deſtitutos. Itaà Gigre, 4 non ut Patientià armentur, ſed ut roboren- cnabul tur, Præfectos Spiritui ſtabiliendo & Confeſ- entas i ſionibus excipiendis deſtinatos Sacerdotes, te- milere e pefacti, non ſemel conveniunt, Evangelii ſe- n Volnere Ctatores. Non omnes ſciſcitantur quàâ arte 1 Neiſonk Iram, ſed quàâ ratione Inimicum ſuperent? e ſaſei Certè non eo animo ad Deum David confu- “ giebat. Vallabatur hoſtibus, appetebatur inſi- Dteln diis, fraudabatur. Quid ille? Confugiebat ad Marur Deum. Quid tum? An arma contra hoſtes ex- gignl . petüt? Imò verò orabat, ut ſalvi forent. A- p- 83. F icin verte mala inimicis meis. Quid igitur agebatur 3 5 H in illo cum Deo congreſſu? Super inimicos, Pſ. 118. 7 I 141 — 7 5 tut vel in inquit, meos prudentem me feciſti. Benè. Sed, 28. En cen quo tandem pacto? fortè arma ſubminiſtran- un do? aut illos perimendo? Mandato, inquit, n di tuo. O Verbum, quaàm Davidi familiare, tam Conſilia- a⸗ bi nonnullis noſtræ ætatis hominibus, etiam non viiprobi uun c improbis, inauditum! Quid homuncionem zmaente whrſt melioris amimi quàm ſcientiæ Ducem tuum da. ulnizet inclamas, ſi eâ te ratione ſuper Inimicos tuos prudentem facit, quâ factus eſt David ſuper Cuir de⸗ hoſtes prudens à Deo? Mandato, inquit, tuo, uis quo me ad Patientiam hortaris, non Gladio; R quo hoftem perdas, hoſtibus me meis extuli- 54 ſti. Ergo ſimplex ac flultus, qui Sapientiam , Dei imitatur, dùm tibi conſulit? Rogo, ſi I hule deſipit Æternitas, ſi vileſcit Lex Domimi, un i Ni quid tibi, credis, ſapiet? Nimirùm Crux Chri- , quo ſti pereuntibus ſtultitia eſt. Niſi Præfectos ſuos Uun in ſecum in arenam deſcendere conſpiciant, illu- glumn fuo ſos ſe autumant. Quid? Religiosine ſumus an ſtoblius Milites? Ergo parùm eſt, ſi Te Medicus ſa- boti Laci net, niſi etiam armet? Non ocreas, non gla- Uinti, Ar dios, ſed malagma parare debet tuæ animæ Du- Eelcias no Ctor. Numquid reſina non eſt in Galaad * Pro- lerem. . 1el 0 lacr pheta clamat: haud de Enſe ſolicitus. Rogo, : ed invil ecquid Chriſtus Apoſtolis dixit, cuùm ignes, Obliriſci. enſes, exilia, lupos eis nuntiaret? ad Dei pro- pe, an videntiam eos remiſit, ſine qua nec folium ar Ctlere co boris labitur. Ipſe quoque, quem exeruit gla- ct, dium;, ut contra ſe pugnantem Satanam con- ir heg foderet, néônne Scripturas? Et Calicis amari- 1rli c tiem nônne Patris Voluntate condivit. Alcer, 6 A fruéctu frumenti, vini, & olei ſui lrnin 1. multiplicati ſunt. Pſ. 4. 8. Tuner zni 40 Quid agimus? ſplendida ſanè nomina; & ad,e. 5. ſpecies ſpecioſa vini, frumenti & olei, qui- Patien- p bus Homo, Terrarum Princeps, alitur. Ve- zia. ite rùm imbecillitatis nos noſtræ admonent eſcæ . 1 Kin noſtræ. . lelk Stromatum, Lib. XIV. efe noſtræ. Siquidem & Triticum adoleſcit inter paleas, & Vites arundinibus fulciuntur, fal- a cibuſque fœcundantur, & Oleum ſupplicia , quæ videtur effugiſſe, dum floruit, acerbiora ſuſtinet, cùm exprimitur. Ignes mox pati co- e gitur, tantundem aſperitatum laturus, quan- lui tùm affert ſuavitatis. Ergo Menſa Palæſtra eſt lchin ine humanæ Calamitatis, in qua per vulnera, pér- NnN que flammas cibos ventri paramus. Quantis, Nig rogo Te, ærumnis ad Panis delicias perveni- tur! In agro palearum ergaſtulum Frumenta ſuſtinent, ex horreo ad molæ tormenta tranf- mittuntur, indè cribro excutiuntur, tum aquàâ ſubacta ignibus committuntur: cumque ab aquis ad flammas tranſierint, haud in refrige- Gule vi- rium tranſeunt, veruùm Menſæ appoſita, & litas. jam Panis effecta, toties ſauciantur, quoties & nutriunt. Planè in ſudore humanmi vultüs digna, quæ ſerantur, Grana; quorum & in- cunabula carcer, & pubertas in ſaxis, & ju- ventus in flammis, & ſenectus inter gladios miſerè calamitoſéque conficitur. Quid Vinum? voluptas Vulnere concipitur, vinculis parturitur, com- amata. Preſſione paritur, carcerem pro cunis, ferreos . pro faſciis circulos nanciſcitur, ad nives dam- nandum, ſi fortè è carcere educatur, in vitro ætatem ultimam traduéturum; ut quod coë- git Natura naſci inter arundines, in fragilitate Cryſtalli doceat Luxuries exſpirare. Neque ve- r0 feliciùs agitur cum Oleo, cujus cùm parens vireat vel in Hyeme;, ipſum ardere lamenta- tur vel in Vere. Quid inflaris Terra & Cinis? En quantis calamitatibus ſaginaris. Flamma- rum pabulum deliciæ tuæ ſunt: Pedum reli- quias bibis: Molarum eſuris furfures. Quod ſaxum calcat, Homo comedit : quod pes compreſſit, Gula ſitit: Ignis & Gutturis com- munis eſt eſca, menſa communis. ümtnts . . r . Nurd i Quis deducet me in civitatem munitam! Quis deducet uſque in Idumzam! Pi. 59. 10. Zelus a- In pulchritudine Sion regnas, & Idumæam vimarum. ſitis? Nimirùm Chriſti ſator eſt David: ideô- ata mi- que, quod ille præſtitit, ipſe cupit. E ſinu quaàm ſuo felix eflet in Regno, noſtræ non eſt oblitus Calamitatis. Ubi ſunt, qui ſuis de- libuti Lacrymis, roréque Contemplationis ſa- ginati, Animarum penitùs obliviſcuntur? O delicias non abſque delicto! O opes ſine ope- re! O lacrymas à Deo quidem conceflas, ſed Deo inviſas! In Sion exultas? noli Idumææ obliviſci. At inquis, conveniri Peccator non poteſt, audire recuſat, tangi nequit, ſeſe in ſcelere communiit. Hericius eſt, cruorem elicit, ſi ſpinas eximis. Audi Prophetam. mis deducet me in civitatem munitam? Op- tat ſibi alas, ut irrumpat, quò non ei licet aſ- cendere. 2elt . Etenim Paſſer invenit ſibi domum, & Turtur nidum ſibi, ubi ponat pullos Argu- . . . Se, ſuos, Altaria tua Domine. PI. 83. 3. in Bac- Eass chanali- . Volitat prædaturus Accipiter in Bacchana- i⸗ . 1. ,en h: libus feriis an furüs? Sed Deo gratias, qui 1. en akire- ſuis in Aris trepidanti Turturi nidum exhibet. , euna Arg Felix Turtur, Domus Panis nidus tuus eſt; 5 ſ. . Patris in lutum deſcendit Verbum, & quam- peccatur: Aulaâque Dei domus tua. Porròô pullis nidum Altaria Domini parant: hoc eſt, deſideria ſan- cta, quæ his maximè diebus perire ſolent, Nihil adoleſcunt ante Chriſti Aram. Aquila enim ip- rote, ſe eſt, quæ non pullos modè ſuos, ſed & tuos wsn46 provocat ad volandum. Quin pullos Turturis nos illi in Phœnices convertit, ſacro cinerum die fe- ſuficimus licins naſcituros. Ergo, dicet aliquis, ſi nidus se aliis pullis, hoc eſt deſideriis, Altare eſt: rehn- omnibis: quantur in Ara pulli, & Turtur abeat ad ſpe- Ctacula; operibus Mundo fruamur, & litentur Domino deſideria. Malè verborum recordaris. Relege pſalmum, ut, quod cantas, recantes: Turtur invenit ſibi nidum, ubi ponat pullos ſutos. Ibid. Sibi, id eſt Turturi nidus exſiructus eſt, quò Afectas illata licebit ei etiam pullos imbi collocare. Aue Fictus Magis Turturem, quàm pullos Ara Domino poſcit. Par Turturum, aut duos pullos Co- lumbarum. Turtures Dominus curat, non pul- Afiltus;, los Turturum. Igitur Deſideria accipiet tua ſea cam Deus, ſi Te habuerit. Vir deſideriorum tunc ebperibus. illi placet: Et magis vir ſolus Deum oblectat, quàm ſola ſine viro recreent deſideria. Etenim Paſſer, qui non fertur hic habuiſſe pullos, in- venit domum. Pari felicitate hoſpitii gaudet Avis ſine pullis, ac Turtur cum prole. Si enim te habeat, licèt nihil optantem, ſufficis Deo. En Avem ſine pullis Deo gratam: Con- Pf. 118. cupivi deſiderare juſtiſicationes tuas. Optabat 20. verius, quam fovebat pullos, qui cupere cu- piébat. Placuit tamen Deo. Citò enim nobis Opatio dat pullos, ſi nos illi dedamus. Siſte te Deo, stiam in & Deus providebit, ſibi victimam, tibi pro- ariaitate- lem. Concupiſces, ſi ante Altare adſtabit. Con- caluit cor Davidis frigens in deſiderüs, & in meditatione exarſit ignis. A Spiritu timoris conceperunt, & pepererunt Turtures infoœ- cundæ. Denique audi ſterilem Turturem foœe- cundatam, mox ut habitare cœpit domum Do- mini: Qui habitare facit ſterilem in domo Ma- Pf. 112. 8. trem ſiliorum latantem. Quamquàm ſterileſcas, Templs fœcundaberis, ſi nidum in Altari componas. frequen- Anna impetravit Samuëlem in Templo. Nota; anda. in Altari Turtur invenit nidum, non compo- ſuit, aut exſtruxit. Nimirùm Deſideria, quæ ſummo labore vix educabis procul ab Eccle- ſia, in Templo creſcent, & adoleſcent, te aliud agente. Quod ergo ignorantes colitis, hoc ego an- nuntio vobis. Act. 17. 23. Athenienſibus hoc Paulus dixit, cùm Athe- Argumö- nis reperiſſet Aram, in qua ſcriptum erat, Paeh Ignoto Deo. Quam ego inſcriptionem omni- e6,,, bus Chriſtianorum templis affigi jure poſſe ar- Tbidem, bitror. Si enim Deum noſſent, quem colere profitentur, & ſanctiùs in T emplo eum pre- carentur, & cautiùs domi metuerent. At cùm Templa ejus Nomen præferant, cujus Legem contemnitis, fatendum eſt, Ienoto Deo dedica- Deue no= ri. Quod ergo ignorantes oolitis, boc ego annun- bis eſt tio vobis. Primùm igitur oſtendatur, Deum vilis. à Chriſtianis ignorari: cùm enim longè Re- Paa1 gibus Deus major ſit, illi tamen Deo antefe- 49 arus, runtur, coluntur patientius, timentur ſanc- tius, ardentiùs efferuntur. Lex feratur à Prin- Srernor’ cipe ſub poœna capitis: nullus ſpernit. Ge- oblivio, hennam minatur Deus, & videndo peccamus. Quòd ſi legem Principis tranſgredi quis mo- liatur, clam tentat: At contra Deum palàm Gloriantur enim cùm malè fe- verint Oliva 190 . in cerint, & exultant in rebus peſſimis. Lata mors: finis hujus, illius exordium: huic para- fis. aliquando Lex fuit in ſclopos, non omninò ca- tum ſepulchrum in illius incunabulis. Nimirùm eytn pitalis. Proh Deus immortalis, quà diligenti occidi potuit à Mundo, qui in Mundum iner- mini4 everſæ domus, ne genus ejuſmodi armorum mis deſcenderet, ludens in orbe terrarum, & ſeelli⸗ immiſſi ſatellites reperirent! Pellicem domo dehicias ſuas eſſe ducebat verſari cum filis ho- ogus ejiciendam; ſcelus exterminandum è& corde minum. Quorum deliciæ brevi in delictum de- Fn. præcipit Deus, interpoſità comminatione ge- generarunt, undè & Mundo oculos, amorém- Petetur hennæ; quédque timendum eſſet, quâò horà que retraxit, tactus dolore cordis intrinſecus. ortuns non putamus, Filius hominis exploraturus ad- Ergo delictum, quod in ipſo Mundi naſcentis e sl veniet. Rogo quis aut cor purgat à ſcelere, exordio adolevit,; Agnum occidit ab origine ten pon aut domum liberat peſte? O nos miſeri, qui Mundi, antequàm Abraham fieret, & cujus Ctuce! Deum confitemur, & Principes plus timemus, erat ſtirpe naſciturus. O facinus omni feritate Celo & quàm Deum: triremem gehennæ anteponi- crudelius! Auguſtinus, Bernardus, Chryſo- Paole, mus: magiſque terremur adventu incerto ſa- logus, Chryſoſtomus, cæterique paſſim Pa- ) hen tellitum, quos auro placare facile eſt, quam tres Herodis immanitatem exaggerant, qui au- Pen in Judicis Dei non differendo adventu, licèt in- ſus ſit, in membris nondùm vulneribus ido- Plcins certâ die ſuperventuro. Non ergo injuriâ dixi neis ferrum immergere, iiſque mortem infli- ſedchti affigendam Templis epigraphen, Ignoto Deo. gere, qui vixdùm plenè vitam guſtaverant: Golle Pe Nunc quod ignorantes colitis, hoc annuntia- At quàm erga Chriſtum Mundus Herode ſæ- Eecobor, mus vobis. Deum colitis ſceleris hoſtem, ju- vior! Occidit ille vixdum natos, occidit iſte echist dicem, vindicémque acerrimum. nondum natum. Ille mortem propinavit ſu- ſe mor gentibus lac, hi Agno vitam eripuit, ante- Cptram uam viveret: adeò ut de genito ex utero Pa- Flen Ego ſum J ESUS, quem Tu perſeque- ante Luciferum in Pie ndoribus Satenoiumn ris. Act. 9. 5. illud dici ferè poſſit; de utero tranflatus ad Job: 10. l . tumulum. Ipſe enim Agnus eſt occiſus ab ori- ²: unzire Argu- Sic loquitur ad Mundum Chriſtus è throno gine Mundi, antequam eſſe inciperet in Mun- let & not mentum Euchariſtiæ feriis iſtis, imòô furiis Bacchanali- do. Quare quod de Agnete Ambroſius, hoc Qbxents 7, Ret- bus. Planè deſpero à me Chriſtianos avocan- nos de Agno lacrymabundi clamare poſſumus: tprium e 6as. *dos eſſe aliquando è& vanitatibus ſæculi, ſi Membra nondum apta vulneri, & jam idonea Gis oin non hàc Domini voce percelluntur. Ergône Paſſoni. Paulinus, a me textum expoſitum remn twun ſequeris, Chriſtiane, Mundum perſequentem interpretatus, ait, Chriſtum interfectum in Fadren JESUM? Non jam dicam cum Salomone, Abel, ejectum cum Abraham, afflictum cum nere po Riſum reputavi errorem: ſed, cum Chriſto, Jacob, jactatum cum Noë, paſſum denique ludstot Riſum hoſtem JESU pronuntiabo. Non Mun- cum rehiquis Juſtis. Nimirùm Mundus ipsâ Ui vel dum deceptorem cum Bernardo appellabo, Agni occiſione in ſui origine non ſatur, in Ju- ſlia ſed Chriſii perſecutorem execrabor. Decepe- ſtis, interfecti jam voto Agni lanienam reno- cet zen rit olim deceptor, vanũſque afleclas ſeduxe- vavit. Sat credo in JEsuM Mundi hoſtilitatem ſr rit; nunc à Chriſto Chriſti hoſtis renuntiatus exhorruiſtis, antequàm eſſet. Quid cùm Ver- dnen ab omnibus deſpui debet: non enim Mundum bum Caro factum eſt? Num habitu inventus Tdas, M ſequi licet, niſi JESUM ſervatorem perſequa- ut homo humaniùs ab hominibus eſt habitus? Gun mur. Porrôò mirum non eſt me ad Mundum O ſcelus, 6 barbariem! Nondùm natus Au- ate uin. Mandus tranſtulifſe, quæ Dominus ad Saulum protu- guſto tributum ſolvere cogitur, naſciturus ex- ſein 8 e: lit, cùm Mundus aliquam præ ſe ferat imagi- cluditur ædibus Bethlehem. Ità Cæſaris am- öaner nem Saul: quippe qui JESUM nunc perle- bitione peregrinatur, antequàm peregrinus fie- ſel i quatur, ſuturus aliquando vindex Chriſti acer- ret & colonus in terra: homo in ſtabulo naſ- Urte rimus, quando ad ultionem in extremis die- citur Jumentorum. Propter ſuperbiam Im- riin bus armabitur, ulturus injurias Creatoris, & perantis exit & Patria, antequaàm egrederetur Pinenn pugnaturus contra inſenſatos. Age igitur, & & Matre: diſcluditur domo, sntequam proſi- “ eun breviſſimè ſpectemus, quomodò JrsoM mun- liat ex utero: priùs vectigal pendit, quàm n i dus perſequatur. Si cui fides adhibenda eft in ex uberibus prodeat Virginis: aurum denique mug N hac re, profectò adhibenda Joanni Apoſtolo exſolvit, ac fundit, antequaàm lac exſugat. Kk'r eſt Domino à ſecretis, qui ex ejus pectore hau- Quid natus? Exulare eum compulit furentis Szatiaj ld Gep ſit arcana Divinitatis. Is apertè conteſtatur, Herodis veſana ſuſpicio. Excluſus paulò antè mellioeri⸗ n Ceuls non diligendum Mundum, cuùm Dei conſti- diverſorio, nunc excluditur ſtabulo. Rogo, & ker. uureil I. Joan. 2. tuatur imnimicus, qui Mundum amat. Et qui- perſecutiéne ſævior excogitari poteſt in JE- Chrifto Riue dem non quæcunque ſimultas Chriſtum inter S , quando eum Mundus ne in præſepio conſmiles dile 8S& Mundum intercedit, ſed ea, quæ Chriſto quidem jacêre patitur? Verùm luſit cum pue- reddunt. 6 en, ſ nocere tentaverit ( crudelitatis prodigium, ro huc uſque Mundus. Brevi expediet vincu- Chriſti muen portentum immanitatis dictu, auditu, cogi- la, innectet ſpinas, ſuſpendet flagella, exa- P SS n ed tatu incredibile, barbarum, execrandum, de- cuet clavos, Crucem denique adornabit. E- en, anl teſtandumque!) amequam viveret, dum vi- vangelia percurrat, qui non ſatis credit JESUM duib xit, poſtquam pro Mundi ſalute obit. Inci- eſſe, quem Mundus perſequitur. Legat Iſaiam, Eiu lei piamus à primo. Quid immanius audiri po- ubi paſſim inveniet, attritum illum percuſ- Ri Pra⸗ teſt? Mundus perſecutus eſt JxsoM, antequam fſümque propter ſcelus populorum. Credetis, 8 Aolton viveret. Incredibile forſan hoc putarur? Uti- opinor, Mundi tandem conquieviſſe rabiem, Aart eff. nam non id Scriptura teſte, diſceremus. Au- ubi vita deſiit Redemptoris. Nimirùm, qui zenkatffit Apoc. 13. di: Agnus occiſus ab origine Mundi diétus eſt non corpus ſolum in Cruce, ſed nomen quo- lm Dermonn 3. Chriſtus. Rogo, a quo niſi à Mundo? Aperta que, inaudito toto Orbe terrarum ſupplicio, Pin Ton verba: Occiſus, inquit, non ab alio, quam crucifixit JESUM, ab immanitate aliquantu- un gri d à Mundi origine. Ipſa origo Mundi, Chriſti, Iam reſpiravit, ubi illum expiraſſe cognovit. D Glabat, ut ita dicam, Occiſio eſt; illius vita; hujus Nimirum; ultra funus furor non graſſatur: nec . diutur- ſolin in olhn eun Aten ekt haktn Nnutu nilenmme⸗ diuturniùs vivere conſuevit ſimultas vità ho- ſtis. Cinis enim barbariem inſequentis ſi non extinguit, tegit, ſopitque. At vixit poſt Do- mini funus Mundi furor in Dominum. Latus ſpecta, quod ſanguinem coactum eſt emittere, poſtquàm JESUS in Cruce clamans emiſit ſpi- ritum. Lancea Cor invaſit emortuum. Vul- neratur JESUS à Munde & Crucifixus, & Mortuus. Timuit, timuit hoſtis perditiſſimus, ne JESUS poſt Crucem viveret, ne poſt Mor- tem non penitùs obiiſſet. At quid moramur in Cruce? Ubi Dominus reconciliavit, quæ in Cœlo & quæ in Terra, Mundum (parce, Paule, parce, ſi contradico ſermonibus San- Cti) haud ſibi reconciliare potuit. Victus Dæ- mon in Cruce, ſed non Mundus devincéctus. Placatus Pater, implacatus Mundus. Mortui redditi vitæ, nec Mundi mortua barbaries. Sciflæ Petræ, nec ſciſſum Cor hominum. Lux decolor, nec pallere dedidicit Furor. Quid ex- pectas? Excubant ante ſepulchrum milites: ne inter mortuos quidem liber eſſe potuit, qui captivam duxit captivitatem. Cuſtoditur, qua- ſi reus, poſt ſupplicium, verſo in carcerem ſepulchro. Novæ ſtruuntur calumniæ defun- cto. Poſt mortem inauditum ſubiturus judi- cium;, ſatellite cuſtodiendus etiam cùm vitàâ ca- ret & motu. Nec tum immunis eſt à manibus Quærentis animam ejus, cùm in manus Patris ipiritum commendavit. Quid, Munde, agis? quid moliris? Vitam tuam occidis? Redemp- torem tuum emis? Perſequeris te ſequentem? Factorem deſtruis tuum? Liberatorem tuum vincire potes? Ducem tuum cuſtodis? Regi il- ludis tuo? Deum tuum ſacrificas? Liceat ſaltem illi vel poſt Crucem ſecurum eſſe, liceat illi vel in Sepulchro quieſcere. Quid audio? Ja- cet, nec quieſcit? Sepelitur, & cuſtoditur? poſt ſupplicium accuſatur? Delapſi ſumus, ut videtis ad tertium caput ſermonis noſtri. Evi- cimus, Mundum Chriſto inſidias , vel poſt- quam eſle deſiit, tetendiſſe, qui illi Vulnus, antequam eſlet, Mortem, dùm eſlet, inflixit. Verùm exaggerata iſthæc barbaries ferocientis in cadaver, initium furoris eſt. Ultrà progreſ- ſa eſt, & in hodiernum uſque diem protendi- tur Mundi in JEsUM ira. Audite. Soli ocuh in Chriſto immunes fuiſſe viſi ſunt à fupplicio in tanta exuberantia tormentorum. Caput enim ſpinis cinctum, labia felle potata, manus cla- vis confixæx, humeri flagris in morem ſervi contuſi, devincta brachia, cæſæ genæ, evulſa barba, capilli revulſi, genua in terram eliſa, ſolis oculis tantiſper in domo Annæ velatis, datum eſt Deum Coelumque intueri. At hos, quos vivus non paſſus eſt tangi, poſt mortem Zach. 2,8, Pſ. 37.10. erui ſibi ſenſit, novâ ſtrage crudelitatis. Et quidem, ſi quid intactum mortalitas voluit in defunctis, oculi certè ſunt, quos claudere, ſta- tim ac expiravimus, humanitas, vel inter Bar- baros, conſuevit. Oculi Chriſti Apoſtoli fue- re, de quibus ſeu dictum ſeu prædicétum eſt, Qui vos tetigerit, tangit pupillam oculi mei. Er- go quid præſtitit Mundus, cùm ad unum om- nes Apoſiolos afflixit, niſi Oculos in JInsU regnante effodere? Ideò forſan, à dextris jam Patris conſtitutus, clamabat ſtrage Diſcipulo- rum permotus: Lumen oculorum meorum, & ipſum non eſt mecum. Meritô propterea Sau- lum, qui Diſcipulos inſequebatur, excæcavit, ut ſcilicèt viſum perderet, qui Chriſti pupillas Cruciabat. Neque verò ſolos Domim Oculos Stromatum, Lib. XIV. 191 Mundus, eo jam paſſo, divexat: Verùm Hæ- reditatem ejus à Patre ſanguinis pretio emptam diſtrahere, profligare, perdere quotidiè tentat. Dabo tibi gentes hæreditatem tuam, dixit ad Fi- lium Pater æternus. Et Filius, hoc eſt, Dei Agnus libenter clavis ſuas extendi in Cruce manus ſuſtinuit, quò Oves ſuas ſibi pariter confixas firmius retineret. Undè gloriabatur Joan. 10 282 dicens: Et non rapiet eas quiſquam de manu mea. Ignoſce, quæſo, Domine pulveri, ſi de Te, ſed pro Te, contra Mundum non Te digna Pſ. 2. 8. loquetur. O portentum! Mundus mendacio- rum parens Veritatem, horreo dicere, quo- dammodò mendacem fecit. En quot rapi quo- tidiè & Chriſti manibus videmus Oves in Mun- do, mactarique querimur, partimque ride- mus, & partim plangimus. Quot eheu hiſce diebus rapit Oves Mundus, Lupus Urſis rapa- cior, quam olim Saulus, & caula Chriſti abſtra- heret? Quis ergo eorum, qui pro fide dare vi- tam paratus eſt, audebit Mundum ſequi per- ſequentem Chriſtum? Quis illi militiæ nomen dabit, ad quem ex hoc throno miſericordiæ Chriſtus clamat: Ego ſum JEsUS quem tu per- ſequeris. Adde non poſſe Mundum Jns vul- nus infligere, quin tibi noceat: unum enim corpus cum Chriſto ſumus. Ergo contra te pug- nas, qui Mundo militas. Ego ſum. Joan. 18. 8. Act. 9. 5 Totidem olim Deus verbis Mundum crea- Argums- vit, quot nunc deſtruere molitur in corde fi- um in delium. Nam cùm Deus Terram fabricatus ſit, ut in ea homo eſſet, Baccha- nalibus. dolet nunc non in Mandus Terra hominem degere, ſed in corde hominis nih'l eſt, Terram regnare. Terram, quam dederat fi- Ch'iſsus liis hominum, dolet à filis hominum non poſ- mwnia. ſideri, ſed adorari. Undè ad nos converſus clamat. Ego ſum. Quibus verbis, ſi probè in- telligantur, ut olim abiere retrorsum milites in Horto, & ceciderunt in Terram, ità hodiè ſpero in Templo è& corde Chriſtianorum extru- dendum Mundum, futurumque ut revertatur Terra in Terram ſuam, calceturque in poſte- rum;, non adoretur. Tu, Munde, audi verbum Domimi, audi, Terra, verba oris Chriſti, qui eſt Spiritus oris noſtri: Dominus ſolus eſt, qui eſt: Tu verò Terra es, & in Terram ibis. Tua ergo vanitas; tudque fragilitas, Chriſtique fir- mitudo atque vera opulentia Chriſtianos doce- bit hodiè, quâ ratione Te corde Mundum ex- cludant, & JESUM corde excipiant. Clamat, inquiebat olim Auguſtinus, Mundus, ego defi- cio. Quod ſi ità eſt: fili hominum, ut quid diligitis vanitatem, & quæritis mendacium? Fortè non audis Mundum clamantem ſe defi- cere? Specta, quem non audis, & quando ſegniùs irritant animos immiſſa per aures, quàm quæ ſunt oculis ſubjecta fidelibus, tuis ipſe oculis ubique deficientem Mundum intuere. Jam tot ubique perfoſſis fodinis, metalla, hoc eſt, Mundi viſcera extrahuntur, ut more Judæ exenterato non fidas. Abſorpta eſt Mors in viétoria, ubi eſt Mors viétoria tua?! I. Cor. 15. 54. Paucis antè diebus Eccleſiam Mors obſep- ſerat, adeoque firmà eam obſidione vallarat, ut jämjam penè ſuis diffiſa viribus clamaret Argums- um in Baccha⸗ nalibus. — 19 2 Pl. 17. 6. ſupplex ad Aras, Dolores inferni circumdede- runt me: Præoccupaverunt me laquei mortis. Quare atratæ viſebantur aræ, pullata templa, ſine cantu cantica, Dominique reſurgentis me- los Alleluia in viis Sion non ſonabat. Nimi- rùm evanuerat inter Mortis terrores ac minas vocum exultatio. At, 6⁶ Dei auxilium ſemper opportunum! cuùm jam Mors victoriam devo- raret, abſorpta eſt in victoria. Deſcendit enim laturus opem periclitanti Eccleſiæ is, qui in Cruce Mortem vicit, cum Morte vinceretur. En Agnum occiſum ab origine Mundi, in fi- ne ſæculorum de Morte triumphantem. En Leo de tribu Juda frumenti colore tectus, qui latet quaſi in inſidiis, ut Mortem interficien- tem innocentes interficiat ſpiritu oris ſui. Ar- gumentum itaque in Bacchana libus furiis erit ejuſmodi. Mortem obſediſſe Eccleſiam unde- quaque ſceleribus, hanc non repellit modèò;, ſed & vincit Chriſtus in Euchariſtia, qui Pa- nis Vitæ eſt, & contra Mortem gladius. Pri- ma pars oſtendat ſolis peccatis Eccleſiam pe- riclitari. Secunda declaret unius Euchariſtiæ beneficio regnum Sceleris ac Mortis in ſervi- tutem dari. Cum autem appropinquaret portæ civita- tis: Ecce difunctus eſfferebatur, ſilius unicus Matris ſauæ. Luc. 7. 12. Argu- Qui proximè inſtat dies cinerum effecit, ut menum crederem, non diſparem eſſe Mandi condi- snali- tionem, ac Adolefcentis elati ad tumulum. gus. Ibi enim Mater luget, hic Eccleſia plorat: Ibi advenit JESUS: hic advênit. Ibi funus, hic, ſi deeſt funus, furiæ non deſunt. Diſpar conditio Chriſtiani & Defuncti, quòd hic mor- tuus efferebatur, ille verò moriturus ad ſepul- turam non tam effertur, quam currit. IIle re- ſedit ad vocem Verbi: Hic efferatur ad adven- tum Chriſti. Quamquam, quid aio? Faces in- ſtrumentum funerum non Chriſtianum, ſed Chriſtum circumſtant? Proh prodigium! Num Chriſtus mortuus eſt, dum Chriſtianus vivit moriturus? Quis ergo ex his mortuus, Chri- ſtianus an Chriſtus? Sponſus Eccleſiæ, an Fi- lius? O ego ſtultus! JESUsS ſuſcitandus eſt, quem fſuſcitaturum ſperabam imperio Vocis ſuæ elatum lugentis Viduæ natumne, an mor- tuum? Quid igitur ſtatuendum ducimus? Li- benter oſtenderem Chriſtiani vitam hiſce Bac- chanalibus ſævientibus ſolutiorem Chriſto Mor- tem parere, quemadmodum Chriſti Morte, clavis adſtricta Cruci,; Chrifſtianis parta Vita eft. Verùm ne diſſentire videar ipſe ab Evan- gelio, conabor breviter oſtendere, Mundum ad ſepulturam efferri inſanià vanitatum, quem Eccleſia din luxit, & nunc Chriſtus ſuper- venit, ut revocet ad gitam. Domine noönne bonum ſemen ſeminaſti in agto tuo? Unde ergo habet zizania! Matth. 13. 27. . Argu- Pater mentum ter æterne, qui Verbo tuo germen ſemi- zu Bacg. Mibus primùm infoecundæ Terræ indidiſti, & chanali- Mox Verbum tuum in terra ſeminaſti, ut bus. Terra noſtra daret fructum ſuum, Filium 2„iÿnis, tuum natum ex Virgine, factum ſub lege, Noôn- ne bonum ſemen feminaſti in agro tuo? un- Oliva / dè ergo habet Zizania? Noônne frumentum Electorum his diebus in ara Templi tui ſemi- naſti? Undè ergo tanta Zizaniorum copia ex- pullulat in Mundo? Filius Virginis ſeminatur, & Mater Luxuriæ Voluptas adoleſcit. Vinum germinans Virgines ſeritur, & Vinum eliqua- tur germinans Fœditatem. Panis Vitæ in ter- ra jacitur, & naſcitur è& terra Lolium Mortis. Undè igitur Zizania cum Frumento electorum, ex quo Angelorum panis conficitur? Equidem dura mimis res eſt, nec primò quidem germi- nare potuiſſe ſplendidum Electorum frumen- tum ſine admixtione zizanii. Ut enim Chriſtus in Judæ pectore hoc granum ſparſit, in ejus jam cor miſerat Diabolus zizania proditionis & cupiditatis; adeò ut Panis vivus ab eo , 4 zads quem paverat, neci traderetur, & granum Chriſtas ſalutis deſtinaretur à zizaniis debito paleæ ſup- brodinuss plicio. Beata Hiſpaniæ regna, non quèd ſuis in agris aurum metant non ſatum, ſed quòd ſeriis Bacchanalibus zizania eradicarint, qu? frumentum electarum fertiliùs pullulet. Nullæ ibi non vetitæ larvæ ubi Candor lucis æternæ: nuſquaàm ibi viſitur Dagon, quando Templis Arca infertur. Bacchus in Bacchanalibus ſuit, & eſurit, quia Panis vitæ & Vinum Virgi⸗= num exundat. Nos miſeri, ante quorum ocu- los frumentum Coœli Orci zizania præfocant: vixque hoc ſine luce germinare patimur in umbra facum, erumpentibus totâ paſſim urbe in Sole ac Luce voluptatum, libidinum, at- que ludorum zizaniis. Orationem ità partiri Masd; hbet. Eam ſemper Mundi fuiſſe conditionem, ager dege⸗ ut quò ſplendidiori ſatus ſemine fuit, eò vi- ver. liorem ſemper tulerit meſſem: contra non ità ſpecioſis ſeminibus confitus uberiores proven- tus protulit. Imitium ſumat Oratio ab incuna- bulis Mundi. Vox Dei primum Mundi, ad- huc rudis, ſemen fuit. Quid non protulit eo terra fœcunda ſemine? germinavit herbam vi- rentem, poma;, pilces, animantes, ſidera, ip- ſumque Lucis pronubum ac parentem Solem. Grandis ſeges ex magno ſemine. Verùm quàm diſſimile germen ex præſtantiori ſatione! Re- fecturus Mundum ſterileſcentem Deus non vo- cem emiſit imperantem, ſed miſit Filium for- mà ſervi inventum. Dominus dabit benignita- Pl. 36,13. tem, conſulturus aridæ Sion Propheta clama- Lgrari- bat, & Terra noſtra dabit frutctum ſuum. At “ ⸗ fecit ille nobiſcum Milericordiam ſuam: ſed è& ſe terra omne genus immanitatis pullulavit. Ver- bum caro fit, & nos ferrei facti Verbi carnem laceramus. Pater per Filium baptiſmum pa- Cbriſte rat, quo lavemur, nos ſputa in illum jacimus, Preiei què fœdetur. Ille hbertatem ſerit, nos vincula SS teximus: IIle vinum propinavit, nos fella por- panas reximus: Ipſe Angelis paulò minùs hominem minoravit, nos Deum Barabbæ poſthabui- mus: Vitam ille reficit nobis, nos Necem illi molimur: Orat ille pro Mundo, ipſe blaſphe- matur à Mundo: Eripit nos à poteſtate Te- nebrarum, à nobis traditur Judæorum Præiu- lum poteſtati: Ille ſitim reſtinguit noſtram ſuo ſanguine, IIlIius nos ſiti ſpongia aceto plenà il- ludimus. Sanguinis nos ejus ferro fontes aperi- mus, cùm ille ſletuum nobis cataractas obſtrue- ret. Denique Filius natus eſt nobis, & Filio Crux data à nobis. O bonum Dei ſemen! 6 ho- minis inimici ferale zizanium! Grande hoc ſa- nè Monſtrum, ſed illud portentorum copia mi⸗ nus fecit eſſe Monſtroſum. Lutum Deus initio Mundo compingit, ut ex luto Homo, animal præ= eſen ennela ulreren ſellurus 15 Jm Felbunn un Hor ii, & cr vole hum 1, Regs Granum bd ad en loner fete hart nata eſt, E Verbu 1 Spitin Aun latia Pittt, u i Eine lconbert (is prec uis curre ſtria? Ql ann pete Kcenleat, Clgium tlu,perpe ſabo,bili ſan Vr pri Gle iglum Cerco feti lanng elle, Hli, gvam fi dime larien e Filium nell vero ſiae. Nn inei, Eltet in Jn ini& Jude⸗ Celkminare Ilto. Vern In ociere Nunkl ege Fetun ſutl lirm Ac Amm, r tolerari m pollam. umentum, U ilſe ſe bilgle rig Nn (Cnatu ſii bermit hantüm in n Mit i, a odi A 8 ftehe aunn Apoſt Stromatum, Lib. XIV. iſr. præſtantiſſimum, imò & arnimantium Princeps ennt emergat. Degenerantem jam din hominem;, nann pulverémque relabentem in ſuum cinerem re- Vnn fecturus Deus miſcet (ut ità dicam) carni nn. Verbum, Deum homini. O ſemen Divinita- tent. tis ſummè perfectum! Quid expectatis? Vix in n Verbum Caro factum eſt, cùm ſtatim in Bel- n luam Homo degenerat. Herodem recordami- litn mi, & cruentatæ Urbis. Apparuit eodem tem- engen. ore humanitas Salvatoris noſtri Dei, & feri- niun. tas Regis Judæorum. Simul in Bethlehem & nit Granum germinavit Verbi, & Herodis Falx: n nen illud ad vitæ jucunditatem, hæc ad acerbita- Polin tem funerum. An non cum optimo ſemine cre- i ag vere pariter & Zizania 5 quando ubi Vita Puns nata eſt, Mors ibi eſt ſata: eodémque in ſolo rl & Verbum Caro factum, & ſine voce Ca- nglin ro Spiritu ſpoliatur? Spectemus, ſi placet, & lt aliam ſationem. Abrahamo Deus filium pro- l mittit, utique moriturum: cuùm ille, tanto l N vix ſemine percepto promiſſæ prolis, meſſem linm, illicò uberrimam tulit. Quis numerat ſacrificia? Quis preces? Quis repetitam obedientiam? Quis currentem ad bellum? Quis fugientem à patria? Quis peregrinationum diſcrimina? Quis erga peregrinos humanitatem? Quis denique recenieat, quæ Abraham præſtitit in Domini obſequium, fidei concepto ſemine, dictu diffi- cilia, perpeſſu aſpera, factu planè incredibilia? Verbo, Filii audito vaticinio, domum longævus jam Vir primum ſuam, tum ſe, filium deni- que ipſum Deo obtulit; ejus non recuſans Sa- cerdos fieri, cujus & Pater erat, ſplendidiùs ratus eſſe, in Domini honorem, Carnificem Abrabe filii, quam Parentem. O ſpem hæredis in vi- Iaeriheit, Ctimæ lanienam commutatam! Ibi verò ſpe- Ctes Filium ſuæ inſtrumenta necis deferre, Pa- trem verò ſuæ ſolatium vitæ holocauſto de- ſtinare. Nunc oculos reflectamus ab origine illius ævi, ad plenitudinem temporum; cùm ſcilicèt in Judæa non notus, ſed natus Deus, imò & Judæis datus eſt. Exiit planè mediâ no- cte ſeminare Paterfamilias ſemen ſuum in agro noſtro. Verùm, proh Deus immortalis! quæ non prodiere vepres cum frumento Virginis? Nolo hic ego recenſere ærumnas, quas Infans Verbum ſuſlinuit. Prætereo, quam paſſus eſt egeſtatem Adoleſeens. Mitto injurias, inſidias, diſcrimina, tormenta atque dolores, quos Vir toleravit. Unius Cœnæ prodigia reticere non poſſum. Verbum Caro factum, fit etiam Frumentum, inter epulas, electorum. Serit ſuis ipſe ſe manibus in viſceribus Apoſtolicis. Quòdque vix credas, ſatum Frumentum, poſt- nnn ſ u rene e einui elnu Dnmn en n win Cint lin . 5 Cunmt ine tod⸗ n Muiie wn un vit biins renten e , Venmnel ilunl l naronf- lihni Velticm- inen nentur It,aſd, Aanmn cœnatum eſt, ſuo Sanguine rigat, ut tyn is eliciüùs germinet. At quaàm diſpar fationi meſ- mnulen ſis! quantùm Zizaniorum cum Grano mox be t⸗ , caſuro in Terram 5 imò in Crucem uſque aſ- alri cenſuro? Mitto Zizania, quæ in corde Judæ o,eti⸗ Verbum Dei, ſemen Cœli ideò abſcondére, ile⸗ quia & prodiderunt. Unius Petri Cor con- Aumnhi templor. An non exiſtimaviſſetis fructum cen- ei ſnmn daturum Frumentum electorum in aun krmneipe Apoſtolorum præelecto? At cecidiſ- nolmnle e Dei ſemen in petram viſum eſt, cùm in Pe- dsil trum cecidit. Quin & penitùs aruiflet, niſi i, HS. Pey citò humor ex oculis emanaſſet. Ohumanæ in- iteni vegatio. Tecancliaten naturæ, cùm maximè præſtanti Grueh mine foœcundatur Penè ſtipula factus eſt Tunogub⸗ Petrus, poſiquam Frumento Dei eſt ſaginatus. nor pi⸗ In cœna Agni, Leonem ex tribu Juda coméê- ae, dit, & ad ancillæ vocem trepidavit. Ejus eru- Ethicæ Comment. Tom. VI. 193 buit ſe eſſe Domini diſcipulum, cujus etiam- num cruore ejus Lingua rubebat. Ei ſe perne⸗ gat hærere; quem ſuis inhærere viſceribus ſen- tiebat. Ab eo fugit Magiſtro, quem in pecto- re, quocunque iret, avexerat; & noſſe non vult; cujus non imaginem, ſed membra geſtavit in ſuo corpore. Eum negavit vox, quem negare non poterant viſcera. Abſcondi cupiebat ab eo, qui in ejus latebat pectore. Lingua negabat Chriſtum, & Chriſtum pectus continebat. Verbo; Paſtor Ovium Petrus Agnum ſe neſci- re affirmavit, cui dignitatem debebat ſuam. O quale Lizanium, quo tantus Apoſtolus & videt Solem, & negat. Verùm felix Petrus, qui pullulantia zizania citò lacrymis rigando arefe- cit, ſuo cruore rigaturus à ſe quaſi enectum frumentum. Judæa longè infœcundior, quæ Domini Paſſione fœcundata, ſata Corpore, ri= gata Sanguine, Cruce proſciſſa, ſepta Claviss munita Spinis, Evangelio culta ſterilior eſſe copit, poſt Domini Paſſionem. At ne fortè crederes id in Synagoga duntaxat factitatum, revolve quotquot extant in Scripturis monu- menta, & reperies copioſiores ſpinas & Terra germinaſſe, cùm ſelectius à Deo jactatum eſt ſe- men. Panis Angelorum in eremo diſſeminatus, & Concupiſcentia Carnium pullavit. Lex ſata in faſtigio Sinæ montis, & ad radices ejus nata Superſtitio. In domo David conſitum ſceptrum Regni, & ſervitus Libidinis cum eo crevit. Ejus infecta oſtro chlamys, & Uriæ cadaver cruo- re tinéctum. Quid Salomon? Eligitur à Domi- no, ut Templum conſecret: vix moles ſurre- xerat Templi, cùm à Rege Idolum erigitur. In loco paſcuæ ibi me collocavit. Pſal. 22. f. Ità de ſe cum Propheta dicere poteſt, qui Arga- Deo adſtat in hoc Templo, illudque de Mun- mentum di alumnis canere poteſt cum Vate, Et famem '* Bae- . 1. 7 chanali- patientur ut canes. Nam nihil ipſi deeſſe poteſt, u, qui militat Pani vivo, qui de Cœlo deſcendit;, Pdz8. 165 mihilque non poteſt non deeſſe ei, qui hæſerit u Chri. Mundo. Et quando Prophetæ non ſat fuit 5o bona Juſti abundantiam hiſce verbis declarare; Ve-"αναa: 1 l . . 2² — In Mundo rum ſterilitatem quoque Impiorum oſtendit; ſi- pia quidem, dùm non ait in uno paſeuorum, ſed pfſ az, ie in loco paſcuæ ibi me collocavit: apertè innuit; extra Chriſtum Paſcuæ locum non eſſe. Ita- que, quia Paſcuæ illud eſt munus; ut ſuperet Famem, Mortémque propellat ab eo; quem paſcit: hæc duo Paſcuis Mundi deeſſe oſtendam, quibus Chriſti Paſcua abundat. Ordiamur à primo. Cibi munus eſt fameſcentem ſaginare » famémque depellere. O fames, inter Mundi e- pulas, triumphatrix! O nullum de fame trium-= phum in Sæculo, niſi ſæculorum adveniret Prin- ceps, pro nobis non tam Princeps, quàm Ci- bus! Planè ſi uſquàm vinci fames deberet, in Regum menſis vinceretur. At Afſueri epulis cili hu⸗ imaginarius de fame triumphus negatur. Cen-= jus Man- tum & octoginta iolidos integrôſque dies re- di non exe gio apparatu pugnatum eſt contra famem, nec Woge⸗ vinci potuit. Servierunt Ventri, poſt tantam is non ferculorum copiam. Quin cùm quotidiè epula- explent, ti ſerantur, indicatur profectèò jejunas fuiſſe dapes, quarum & capacior ſemper, & cupi- dior venter erat, poſt epulas. Miratur aliquis à me negari in Mundo ſatiem, qui diffiteri non auſim divitem Evangelicum epulatum R quoti⸗ Luc. 16. 19. Luc. I. 53 Gen. 3. 19. 194 Oliva quotidiè ſplendidè. Et epulabatur, inquit, quo- tidiè ſplendide. Aio. Mundo epulas non deeſſe, epulis ejus ſaturitas deeſt. Non nego eſcas „ne- go paſcua. Quid? an tibi ſaturatus is videtur, qui quotidiè epulari ſplendidè exſtimulante fa- me, cogebatur? Planè vel Lupi unâ die lau- tins paſſi, plures deindè dies abſtinerent. Quæ ineſſe potuit in his ferculis ſubſtantia, quan- do quotidiè vorari largé potuerunt quotidiè devorari? Quin cùm & in domo ejus de micis duntaxat expreſsè mentionem fieri audiam, & ipſum exaudiam non exaudiri „ cCùm guttam petit, conjicio ſatis jejunam pompain illarum fuiſſe menſarum, cùm & micas in abundantia deneget, guttas poſtulet in ardore. At Panis abundantis Sodomæ perierunt? Quid tum? Nunquàm in Sæculo negavi copiam, ſed ſatu- ritatem. Quin abundantia, quæ reprehendi- tur, excefſum duntaxat conviviorum arguit. Hinc conjicio fame verius repletos convivas, quam cibis, qui quò abundantiùs paſcebantur, eò menſas ſtruebant uberiores. Huc fortè ſpe- Ctat, quod in Cantico Virginis omnes cani- mus, & rari mirantur. Eſurientes, inquit, im- plevit bonis, & divites dimiſit inanes. O Ma- ter Sapientiæ, ni erro, exerraſti. Erraſti, in- quam, uno lapſa verbo, quæ unicum Patris Verbum concepiſti. Nam cùm ubertatem Dei tui indicares, eſurientes impletos affirmas, & divites inanes profiteris. Contrariorum nullus hic ordo. Efſurientibus ſaturati opponuntur;, non divites. Quoties opulenti eſuriunt! Ve- rùm erravi, dùm ſapienter errantis vocem Vir- ginis diſcutio. Maluit enim ipſa vocum ordinem invertere, quam ordinem pervertere Verita- tis. Veritatem enim ipſa conceperat, non ina- nem Dialecticam. Haud auſa eſt Saturatos ap- pellare, quos non ſaturarat Deus, Divitum nomen liberaliter indulſit, Saturatorum veròô vocem reticuit. Sciebat enim Parens jam facta ejus, cui omnia patent, divites eſſe, ſed non expletos, onuſtos opibus non plenos, plenos ſed minimè ſaturos. Quod & apertiùs edocuit, cùm teſtata eſt, divites non factos à Deo, ſed dimiſſos inanes. Siquidem eſurientibus benefi- ciui ſaturitatis collatum eſt, ſed non divitibus poœna inflicta inanitatis. Quod erant, ſunt: ad id aliis promotis, quod beneficio Mundi eſſe non poterant. Recordamini, rogo vos, paren- tis noſtri Adæ, cujus, cùm feramus ſupplicia, culpæ obliviſci non poſſumus. In ſudore vultis tui veſetris Pane tuo, Inobedientiæ reo edicitur à Deo. Miror planè. Poſt epulas pomi, fieri incipit mentio de cibo. Et primò quidem per- miſſum illis pomorum ommum eſum lego, und Scientiæ fruge ſubtractaà, quibus illos uſos eſſe non lego. Egere cœperunt cibo, poſtquàm co- mederunt; ut tandem aliquando fateamur, ma- is nutriri, quam pelli eſuriem eſcarum ille- cCebrâ. Vel ſi manducaturi erant, etiamſi pomum prævaricationis non manducaſſent, inficiari non poſſumus, ſolidiori ſaltem indiguiſſe cibo, poſt Cibum. Panis enim, qui Cor confirmat, præ- bitus epulatis, quibus plantarum uſu, eſuque abundè proſpectum. Quin, quò copioſiùs epu- lari Mundus cœpit, eò fames validior eſſe coæ- Pit in terra. Quare Deus herbis carnes adjun- Xit ſervatis ab eluvione Viris Fœminiſque, carnique ſanguis non interdictus poſt Legem: adeò ſemper copioſiori Mundus eguit annona, quò copioſiùs eit paſtus. Utinamque ſolis car- nibus famem noſtram deluderemus. Ad venena famelici confugimus. Perſica deliciæ ſunt, ſui en u verſione Soli. Verùm feliciùs illa naturam, ahene quàm nos conditionem, mutavere. Deſiere il- Ggj usd la mortem inferre, ſed nequaquàm deſiere La- “ ul w tini ſfamem pati. Quid? Fames ad monſtra nos efe, compulit. Ultra toxica produximus patinas. ber 1 Jam cibus eſt Vipera: ſunt & Angues morta- e lium fercula. Veneno vivitur, famique oppo- loer nimus, quæ funeri foœderantur. Tanta in Mun- lene ian do fames, ut à quibus morderi timemus, ea Pdleell mordere & mandere non vereamur. Nimirùm 1n0 ſatius duximus, fœdus inire cum Morte, quam ue ſec Famis ſupplicia tolerare. Mitto ege infantes 14 ker Matrum eſcas: mitto mures alimoniam Prin- uinline cipum: mitto ſtercora parciùs ab Apoſtolo hu und ſpreta, quàm à Mundo exaltata. Ille enim com- gurrllir paravit duntaxat opibus ſtercora; is verò e- nager mit, & eis cœnat. Mitto epulas Aſtyagis, a- penſis liâque argumenta quam plurima diræ famis, niuund quâ ſuas inter epulas Mundus torquetur. Ad “ tett ron el Chriſtum libentius accedo Panem verum, quo ſolo expleri poteſt mortalis inopia. Quo quis unquàm verè paſtus, quin continuò omnem wbs lecul Mundi felicitatem faſtidierit? Poſſem huc ego 6 kenn, adducere Marias Clevenſes, poſſem Senenſes i ne mhr ſtuntas in Catharinas , poſſem è& Viris quamplures inme- Reliebam dium afferre, qui hoc contenti Pane, panis n Kracll ipſius eſurientem refectionem recuſarunt. In- cenare, juriam certè facerem tum Chriſto, qui dixit, lpormme tum Chriſtiams, qui credunt, ſi diù immo- dor, ingue rarer in confirmanda apertiſſimæ hujus ſaturi- Gtnn N⸗ tatis philoſophia. Certè non felicior Aqua eſt, utti ue quam Dominus præbet, eo vino, quod pro- Ohlanmn pinat. De illa verò ad Samaritanam dixit fu- 1! lator turum, ut ultrà non ſitiret, quiſquis beato . w onturnie fonte potaretur; imò ex corde ejus fontem a- nnis, quæ vivæ emanaturum, in quem ipſe guttu- um Mo lam ſuæ aquæ infudiſſet. Quòd fſi pretioſior MlR, o aquâ Domini ſanguis eſt Domini, quis dubi- eu Cen pant. tet à ſuis faucibus ablegandum omne ſitis ſup- Jerum de plicium, ſi vel ſemel vinum germinans Vir- ten iti Fines præguſtarit? Mira res, vinum abit in lenent. anguinem Chriſti, & vinum noſtrum ſanguis Wug te fit Chriſti. Porrò, qui latices in pectore Sa- lla erant cerdotum vini meri ex eo exundant ſanguine, me: ſumn⸗ quem hauriunt quotidiè in Aris? Fervet, mi- ii cale hi credite, in veſtro pectore fons vivi ſangui- er clca t nis, quamquàm frigere ſine cruore Spiritus vi- Ilſes: ce deatur. Et quid niſi plenum cruore Chriſti inelem ver vas effundimus, quoties in ſacra exomologeſi Eantur puras levamus manus ſupra impuros poeniten- tung iniſſe tes? Ea eſt vini exundantia, ut non modèò no- lnem 1 ſtram poſſimus ſitim extinguere, verùm & a- Alletent ſi⸗ lienas audeamus peccatorum ſordes abluere. imech Lavabit in vino Rolam ſuam, prædictio Pro- Gen. 45. Kreula: phetæ eſt. En vino velut aquâ utimur in pur- II. Inr ver, gandis ſtolis. Uſque adeò- abundat potus no- luckor, ſier, ut ſitim reſtinguat bibentis, & maculas 1 n ae ſordentis lavet. Ego dixi, in abundantia mea ilite, Peccatoribus, ne bibant iniquitatem ſicut a- 8 lenie quam. Nihilo minus æquè nobis ad innocentiam in wüi exundat in morem aquæ vinum Pudicitiæ, ac ait Un ipſis ad cumulum Pravitatis redundat iniquitas. Afnen 4 Vobis iniquitas fit aqua in Potum, nobis quo- in ten que vinum fit aqua in Purgationem. Quèd ſi Nenten aquâ Domini non minor ſanguis eſt ad reſtin- er⸗ o guendam ſitim, cruore profectò Domini non wimein inwalidior caro eſt ad comprimendam famem.- tnot N Caro ejus verè eſt Cibus. Non ludit, ſicut intin an illudunt Sæculi eſcæ. Paſcit, non inflat: ex- n in plet, non exinarit. Et ſanè quæ adeò vorax Wa lute Anima eſſe poteſt, ut Agno non ſaturetur? En Enebell⸗ Agnus 3. Reg. 19. 8. Pl./7. 34 nplust U Nr, Klirmt o Güi Ud3 Delicis. Voluptas noxia. Electio Status. etis,? Voluptas noia. Kt⸗ 1 e Agnus Dei; imèò en Agnus Deus, quem Cœli capere non poſſunt. Proh Deus immortalis! Quis credat anguſtum hominis pectus non im- pleri immenſitate Dei, quam Coœli cœlorum nequeunt continere? Deſperare ſaturitatem de- bes, ſi Deo plenus eſuris. At quid moror in Pane vivo? Umbra & ſola ejus imago ſatura- re poteſt, quem deliciæ terrarum omnes ex- plere non ſolent. Jacebat intermortuo ſimilis ad radicem Terebinthi Elias, cùm ecce delapſus è cœlo Angelus eum, blandis erectum verbis, pane veſci ſubcinericio, & aquam haurire ju- bet & vaſe. Quid expectatis? Ambulavit in for- titudine cibi illius quadraginta diebus, & ad- huc ambularet, ſi non in Deo tandem ſuo re- quieviſſet. Porrò, ut plus mirere vim cibi, je- junarat frequentiſſimè Propheta, quare & ali generoſiuùs debuit, ne in via deficeret. Panis ille hujus umbra extitit Panis. IIlius cibi cineres ex hoc cibo, qui cùm Deus quoque ſit, non po- teſt non eſſe Ignis conſumens. Ergo ſi tanta ſaturitas in Imagine, quæ in Cibo ſatietas? In hujus ſæculi alimentis, quamvis à Deo mini- ſtrentur, Mors latet. Adhuc eſexæ eorum erant in ore ipſorum, & ira Dei aſcendit ſuper eos. Neſciebam à prima Orationis parte ad ſecun- dam gradum facere: Nunc verò cùm & Eſ- cas in ore, & Iram Dei ſuper Judæos legam, opportunè ad alteram ſermonis partem dela- bor, in qua me oſtenſurum dixi, Cibis Mun- di hujus Mortem non arceri, ſed advocari. Cu- jus rei quod clarius argumentum eo, quod in epularum commendationem Propheta ſuggeſ- ſit? Fateor ſaturatos ad nauſeam uſque in ere- mo coturnicibus Judæos; verùum quæ iſthæc ſaturitas, quæ ſi famem pellit Mortis prænun- tiam, Mortem accerſit pediſſequam Famis? Nullus, opinor, ſatietatem expetet, quæ ne- cem parit. Ne moriar comedo, non ut moriar. Verùm de Cibis Mundi ſemel legimus ſatie- tatem ità attuliſſe, ut tamen cædem quoque inferrent. Utinam interfuiſſes Epulantibus, quantus te cepiſſet horror Epularum! Adhuc Eſcæ erant in ore, & Amima non erat in cor- pore: fumabant ſemicoctæ adhuc in labiis A- ves, & calebant recenti cæde Cadavera. Ceci- dere circa tabernacula, in cibum hominum, volucres: cecidere in tabernaculis comedones, in eſcam vermium. Voraverunt Ifraëlitæ aves, & vorantur à vermibus. Planè non fœdus, ſed foznus iniſſe cum Morte viſi ſunt, quando Mortem ab illa avium acceperunt, ut Vitas redderent ſuas. Heu quæ Epulæ, quibus Mors eſt invecta! Funera mihi voraſſe videntur, non fercula: & quidem olim in olla Mors, nunc veròô, ut ociùs properaret, Mors in avi- bPus. Judæorum fuere volucres laqueus: cepe- re, cùm captæ ſunt: mortuæ;, interfecerunt: ori illatæ, ut indè vitæ ſpiritum excluderent. Lento igne coquite, Judæi, aves iſtas. Quò enim tardiùs vos reficitis, eò & tardiùs defi- cietis. Uno penè gradu earum ac veſtrûm vita ad finem progreditur. Feretrum vobis appara- tis in menſa. Vidiſſes ibi alium animam citiùs vomentem, quàm eſcas: alium vinum cruore diluere: alium Morte corripi, dùm corripit car- nes: hunc ſpiculo Mortis ſauciari, dum avem ferro transfigit: illius exire vitam ex ore, dum intrat in os ferculum. Quam ego à Cibis illa- tam Stragem mirarer, mi ſcirem, è Pomo ſa- tam Mortem Mortalibus. Ne in Paradiſo qui- dem abeſſe pôtuit ab Epulis Mors. In Cibo la- Ethicæ Comment. Tom. V. 195 tuit: omnéſque Morimur, quia unus, incon- ſultè humanus, Coméêdit. Quid ergo miramur à Propheta dici: Jepulchrum patens guttur eſſe; quando ſepulchrum eſſe debuit, per quod Mors intrat viſcera. Placet à cæde cruenta oculos re- flectere ad damna occultiora ciborum. Pateant itaque latebræ. Prodiit quaſi ex adipe iniquitas eorum. Ex abundantia cibi ſcelus. Ità-ne? An dubites, à cibis abeſſe Mortem, è& quorum adi- pe Peccatum prodiit, ſtimulus Mortis? Undè Propheta canebat: Fuerunt mihi lacrymæ meæ panes. Quaſi diceret, ſcio ſubeſſe epulis funera: ploro proptereaà feretrum in lance: & quia idem eſt Manducare, ac Mori, meis ipſe mihi Pa- rento lacrymis, dum Comedo. Cogor hoc lo- co exclamare: O ſapientes aliquando ſuperbo- rum inſanias! Tæduit, fateor, me ſuperbien- tis ultra ſua confinia Pulveris, cujus non ſat fuit Luxuriæ, Menſas patinis onerare, ornare floribus, ut quatuor anni tempora, etiam in- vitis Menſibus, uni Menſæ deſervirent, ri- dente in floribus Vere, in frugibus Æſtate matureſcente, exundante in calicibus Autum- no, frigente Hyeme inter nives, niſi Face quo- que pocula inferret. Ita calices & Ignis ante- cedit ad pompam, & Nix præcedit ad illece- bram, ne unum à Principe vitium potaretur in vino, ſolâque ſine faſtu Gula conviviis præ- eſſet. Inventum, quomodò & Superbia, quæ vento paſcebatur, aſſideret epulis Conſularium. Benè, imòô malè eſt: quanquàm hic hæc duo copulantur, quæ ſociari Propheta vetuit. Di- cere enimverôò jam poſſumus bonum hoc ma- lum eſle. Nec mirum, ſi à nobis malum jacta- tur bonum, quando faces epulares ſub meri- diem prælatæ cyathis profitentur tenebras lu- cem, & lucem tenebras. Gratulor ego Super- biæ, quæ fatetur epulas funera eſſe, quando facilius exhibentur. Ubi faces, ibi inſignia fu- nerum. Quibus uti potuere in convivio filii Job, quorum domus verſa eſt in ſepulchrum, Ilæti- tià in lethum conversâ, commutatis lecti ſter- niis in feretra. Nec Baltaſaris conditio fortuna- tior, cui bibenti mortis ſententia indicta eſt. Longè quoque miſerior filiis Job, quòd hi Vi- tam amilere in Convivio, & occumbendo Vi- tam ſunt lucrati. Ille verè Regnum & Vitam amiſit, ſine ſpe vitæ. O quam ſapienter Rex ille cecinit! Venenum in auro bibitur, exper- tus loquor? Meritò proindè David hanc tan- tam Epularum & Mortis conjunctionem mi- ratus, Cinerem, inquit . tanquam Panem man- ducabam. Et jure quidem optimo Panem Ci- nerem interpretabatur, quando idem penè eſt perire & bibere, exſaturari & exenterari. An id de Eſcis ommibus pronuntiat? Aio. Nam ſi quis ſine morte cibus, is certè eſſe debuit, qui non inter lolia, ſed inter ſidera germinavit. An- gelorum inquam, panis, coœli ſemen, lucis germen, ferculum beatitatis, ſi quis alius Ci- bus immunis eſſe debuit à morte inferenda. At video in Manna vermes, ſepulchri Alumnos. At Pſ. 5. 11 Pſ. 72. 7. Pſ. 41. 3 Luxlus convivio= rum. Gula. Superbia. Pſal 1014 10. de Manna audio: Non ſicut manducaverunt Pa- Joan. 6. tres veſtri manna in deſerto, & mortui ſunt. Planè ſuo dignum nomine ferculum. Nam quid hoc eſt, quod immortalium panis Angelorum Mortem vehit? Quid eſt hoc, quòd Coœlo delapſa Eſca Sepulchri fit Patrona, cognata Aſtris Vermes ebullit? Ita eſt, ſolus Panis vi- vus mortem non affert, ſed aufert. Solus hic 58.⸗ Panis vitam dedit Sæculo. Audi: Qui mandu- Ibid. cat hunc Panem, vivet in æternum. Planè in R 2 loco 196 loco paſcuæ ibi me collocaſti. Qui dico, Ppaſ- cuæ? Minus dico, quàm exhibeas. Nam in paſ- cuis meto fortè Frumenta, ſed Panem non me- to. Hic verò non frumentum pullulat, quod fummo labore & molere debeam, & cribrare, & coquere: verum in loco paſcuæ mihi Panis innaſcitur. Planè nunc non in ſudore vults mei, ſed in cruore faciei tuæ veſcor Pane meo. Pluat in eremo Manna, non curo. Exhibeat carnium ollas Ægyptus, & contemno. Pha- ſianos tranſmittant peregrinæ oræ, & faſtidio. Unus ſit mihi Cibus, quem Virgo lactavit. Habeo in uno ferculo Agnum ſimul cum la- te Matris. Uno ego vivo Pane, qui pro me periit. Cibat me Wutmentum electorum. Pa- nis meus, Deus meus: Rex meus ipſe paſcit me à juventute mea. Lac Gentium ſugant alii, Ego in cruore Domini lac Virginis exſugo: Glorientur alii in Regum mammilla: mam- milla mea, Patris mammilla eſt. Qui dixit JNi- tio, ille me caſiè inebriat. Qui poſt jejunium eſurüt, ille me alit. Qui mortuus eſt in pati- bulo, ille mihi Panis eſt vivus, imò & Vita. Quem ſi Edero, Morti ſubducor æternæ. Nam & Propheta ideò contra Saülem decertaturus Panes propoſitionis ab Abimelech accepit, ut Panis hujus vel ſolà imagie, non tam eſu- riens expleretur, quam arm aretur pugnaturus. Joan. s. QOui enim manducat hunc Panem, vivet in æ- Joan. 19. 23. 78. ternum. Omne firmamentum Panis contrivit. Pſ. 104. 16. Argumès. Quæ in Æ gypto nec plaga fuit undecima, ii in Bac- Fames ſcilicèt, hæc prima in Mundo eſt, E- Sied- gypto ſaneé miſeriori. Et quidem ſumma rei . frumentariæ in Ægypto copia, adeò ut Iſraë- htæ avehendi frumenti gratià in Ægyptum deſcenderint. Quis igitur omne frumentum Pa- nis in terra Ægypti contrivit? Quis? Pams vivus, qui de Coœlo deſcendit, & in Ægyp- tum fugit? Panis qui in Bethlehem, hoc eſt, in domo Panis pullulavit, is nihil habuit an- tiquius, quam ut fugeret adhuc Infans in E- gyptum, protriturus in ea regione, quæ Mun- di ſimulacrum eſt, omne firmamentum Panis: ne alius quæreretur à Mortalibus Panis: poſt- quam Deus fieri dignatus eſt Pams. O Panis, in quo habitat omnis plenitudo Divinitatis cor- porahter, quam ſapienter de Te prophetavit, Luc. 1. quæ Te peperit: Eſurientes implevit bonis, & 53. Divites dimiſit inanes! Etiam ſobriè ebria Sa- muelis Mater tuum cùm præſagiret adventum, 1. Reg 2. cecinit: Repleti prius ,» pro panibus ſe locave- 5. runt. Argumentum Orationis erit; ab hoc Pa- ne Mundi Delicias omnes infatuatas eſſe. Quod facillimè probabitur, ſi oſtenderis à Chriſto miſſum Lignum ſuæ Crucis in Panem Mundi, cùm Delicias Inopes dixit, Divitem Pauperta- tem. Quæ intelligentes tot viri fœminæque Pa- nem Mundi, Famem reputantes, ſprevere De- liciags, dulcidſque Lignum in Panem Mundi miſſum experti ſunt, duam ipſum Panem. Hinc ſceptra repudium paſſa, hinc dilectæ catenæ: hinc exoſæ purpuræ, hinc pretioſi panni. Ut Pproindè Iſaias, qui ante Evangelium hunc Pa- Iſa. 24 11. Dem evangelizaverat, dixerit: Tr.anſlatum eſt gasudium terræ. Oliva In exitu Irazël de Zgypto. Pſalm. 113. I. Domine ecce nos reliquimus omnia, & ſe- Argumd- cuti ſumus te, quid ergo erit nobis ? O tuæ fe- ia in Bac- licitatis tam feciliter cupidam, quaàm conſ- chanali- ciam animam! Quid ergo tibi ſit futurum,““. quæris? Proſtat jam tuis ſub oculis merces Matth. magna nimis. Levate capita veſtra, & vide- 19. 27. te albæ meſſis frugem vilibus præparatam. Quiſquis exiſti de .Ægypto, in exitu ipſo fa- ctus es Ifrasl. En Deum vides, qui Mundo exceſſiſti. Num exiguum præmium Deum vi- dere? In quem deſiderant Angeli proſpicere, tuum ipſe figes obtutum: & quamquam non corde mundo ſis vir, Deum vides. Lætare, fortunate Mundi exul. Beati oculi! ad vos jam loquor, qui theatralibus non imereſtis inſa- niis, qui non vident, quæ vos videtis; nam Deum vident, quem non videtis. Spectate, ſi libet, currentes in ſtadio: nam nobis præſtat videre ſalientem in montibus, tranſilientem colles. Arrideant vobis perſonata Monſtra: nos eus delectat ſtolà candidà coopertus. Equis currentibus nobis plus placet ſtans Agnus. Ve- ſtris epulis Panem Angelorum antefero. Vos videte, quæ videntur; ego videbo, quem ne- mo vidit unquàm. Tardiùs fateor ex Ægypto exceſſi: ſed citò Iſraël evaſi. Cæcus fui, dum vidi viſibilia: viſum mihi videor recepiſſe, ex quo cœpi intueri eum, qui poſuit tenebras la- tibulum ſuum. In exitu Iſrazl de gypio. Sum- ma Sermonis ea erit: Deum non agnoſci in Mundo, videri ſtatim ac quis ſpreverit Mun- dum. Aperta propoſitio. Et Mundus eum non Joan. 1. cognovit. di enim coonoviſſent, nunquàm Domi- 10. num gloriæ crucifixiſſent. Hinc eſt, quòd Moy- 1. Cor. 2. ſes ex PEgypto vix fugit, cùm Deum videre 3. meruit in Rubo. Hinc Apoſtolis ſuæ ſcintillam Gloriæ in monte Chriſtus explicuit, ſemotus à ſtrepitu Civitatum. Non loquitur modè ad cor in ſolitudine, ſed & oculis patet. Nimi- rùm Chriſtus Lilium eſt convallium. Porrò non urbs, ſed deſertum florebit ſicut Lilium. De- ſertum, inquam, non horrore loci definitum, ſed mentis ſolitudine circumſcriptum. Agnus eſt Chriſtus, de Petra deſerti emittendus, & libenter in deſerto apparet. Nihil pra. ter Deü. Die, ut lapides iſti Panes fiant. Matth. Deficiente vino, dixit Virgo ad Vinum Argami- germinans Virgines, Vinum non habent. Nunc ii in Bae- famem inſtar Ganum patientibus, qui perſo- chanali- nati circumeunt civitatem, Diabolus, ne in aan 4. tanta annonæ jam conſumptæ caritate hoc ſal- lana tem triduo deficiant in via, à Pane vivo pe- fames. tit, ut Lapides Panes fiant. O ſanum caput! Scilicèt Panis vivus ideò de cœlo deſcendit, ut annonam Orco ſuppeditet? O glorioſe va- næ felicitatis diſpenſator, quò abs te fugit re- gnorum farrago illa tam grandis, cujus factu- rum te copiam Cœli Domino promiſiſti, ſi procidens in Terram, Tibi, Deo debitam, venerationem exhiberet. Itâ-ne ex regnis penè omnibus Mundi iſthæc tibi tranſmiſſa annona eſt, quâ aſſeclas tuos lapides verius, quàm paſcas? Noônne tuam Egyptum eſſe jactas, horreum horte tanta, fogere mentis zune Nelas tandem wei: Gin,5 Punes pe E lectun n le Calrsl Inehtur pos lbi iis len iſlim Nnia ſophum! ſitenduun lenuum e, Kerma p. Pins hic, Uit i, Mon Lolus cumge de r, iuto ve tlra ſuis Uutim inelcan. 0 Prommnto, nnru, Ui Kreu! H lte de i Puls inhi⸗ (anrut. UVt lcis luben Ungeriur Peta in ee 6 Montes, 4 in iir Mari (leſto ſan 1,. ins ſapie len, iMqui Cr Mars 6 lent Mont e, non „I excrel , 6 He Moyt Infingn, In deſcene Illikker l enini Ntem guttl 1i onit Enmn d. la hi iſie n Mon Tenpl Ratürch. eſre Teve n kuige⸗ Nſer lehotnete liten ded inr di tor enten in dterni Ui — Stromatum, horreum Mundi? Undè ergo Panum caritas tanta, ut ad Charitatem, quæ Deus eſt, te fugere compulerit, ut tuorum conſulas ino- piæ. At qui Panem ſperes ab eo, cujus fru- mentis Zizania ſuperſeminaſti? Aut quo modo ln 4 nte un t lennn g oderas, ut ea ſemine præfocanda curares? Hoc tandem Problema argumentum erit Sermonis mei: CQur videliceét Dæmon, oſor Frumenti olim, & Zizaniorum in Mundo ſator, nunc N Panes peétat à Domino. Quod ego quidem in- Iigte de factum exiſtimo, quòd infelix Dux à ſuis einih jam ſe deſeri militibus ſentiat: qui, cùm in gie Caſtris Dei Pane Angelorum Chriſti milites ſa- ginentur, pati nolunt, poſt diutinos labores, ſolos ſibi apponi Lapides in eſcam à Dæmone, cujus ſciunt cibum electum. Videamus ergo;, quomodò & Cibus impiorum Lapides ſint, & inaviſſima & contrario demittatur Juſtis Ali- monia & Coœlo. Et quidem ſi ſecundùm Philo- ſophum iis conſtamus, quibus nutrimur, ſolis fatendum eſt Iniquos ali Lapidibus, quorum certum eſt in Scripturis cor efle lapideum. Au- feram à vobis cor lapideum, dixit aliquando tnlin Mon Panis hic, cujus Caro carneum datura cor e- Genul rat iis, qui eſu lapidum obriguerant in ſaxa. Ank Non ſolus Serpens comedit terram, ſed qui- tkin cumque Serpentem, tanquàm Ducem ſequun- ln tur, luto veſcuntur. Imòô, ut delicatiùs aliquan- elk tulum ſuis militibus Dux „& Primas epuletur, ſi terram ipſe comedit, ſoli ſuperſunt lapides ad 2uſi in eſcam. Quos, non cibos duntaxat impi eſſe pronuntio, verùm & bellaria. Lapides tor- rentis, illi dulces fuerunt. O mellita Impietatis fercula! Hæc planèé Marmora ſunt le Marmo- rate de gli empi. Quis riſum cohibeat? In e- pulis impiorum lapides torrentis dulces prædi- huhr an cantur. Utinaâmque ſoli aliquando lapilli in de- ian z ]—.. X½ 4 . nlr⸗ liciis haberentur, tantùm lapidum ſtomacho 1t, n ingeritur ſceleroſorum, ut dubitaverit Pro- Denie 6. EE pheta in eorum aliquando cor transferendos MI.45. 2. Montes, quos exedant. Transferentur Montes Um in oor Maris. Quod iſtud excordis æquoris cor? Münmi Quæſtio ſanè difficilis. Verùm Patris ænigma ukre N Iſa. 57. Filius ſapiens ſolvet. Impii, quaſi Mare fer- Umkmn 20, vens, inquit Iſaias. Ergo ſi Impii quaſi Mare, hent anund cor Maris Cor impii eſt, in quod brevi deſi- e aiAnne lient Montes, cùm quotidiè, vorando lapi- iiuen. des, non poſſint coacervatione ſaxorum tantâ eninmn1 non excreſcere tandem aliquando in Montem. Exod. 15. Hinc Moyſes de impiis canit: Deſcenderunt in 6. profundum, quaſi lapis. Non enim poterant non deſcendere quaſi lapis, quorum in corde multiplex lapidum eſus Montes firmaverat. Et ſanè mirari jam deſino, quo modo ſepulchrum patens guttur ſit iniquorum. Facilè enim ex- en w e/ cidi potuit monumentum in petra, quæ de- lin , eſſe non potuit in eorum gutture, quorum du, gie, eſca lapides ſunt. Imò hac fortè de cauſa A- Nunn dig poſtolus, qui ad Gentiles miſſus eſt, quando cueln/ eos in Montes ac lapides concreviſſe cogno- ue if ⸗ vit, Templum ex eis Spiritui Sancto eſt ar- leng 1. Cor. 6. Chitectatus. Neſcitis, inquit, quoniam corpora di 5. veſtra Templum ſunt Spiritäs Sancti. Certè eo- n⸗ rum lapidea viſcera non poterant non fuiſſe 109 inr in viſcera Pietatis per Paulum verſa, quorum tene eſſe potuere corpora Templa Divinitatis. O ſi n pateant pectora Ditum, inquit ille, videas enn, ſanè ibi tot ſilices, quot viſcera. Sanè Petras Deocen nobis ineſſe cenſuit Dominus, cùm fontem ſa- eanſii, lientem in vitam æternam educturum ſe ſuæ nlin, potentid virgæ, in nobis eſſe pronuntiavit. Et j niu g, Ethicæ Comment. Tom. VI. .Z eN — nl nunc Panem petis, qui uſque adeò frumenta „ * Lib. XIV. 197 undè, oro vos, putatis factum, quòd impii iniquitatem bibant ſicut aquam: miſi quia la- pideos ſe eſſe ſentientes, optaverunt duritiem ſui aquarum vi eludere? Aquæ enim excavant lapides: & alluvione paulatim Terra conſu- mitur. Sed quid ago? Ipſa Veritas nénne a- Pertiſſimè faſſa eſt, in lapides impiorum eſſe corda converſa, cùm de ſemine ſui verbi lo- cuta, dixit, Et aliud cecidit ſupra Petram, & Luc. 8.5. natum aruit, quia non babebat humorem? Quid? Noônne ubi aurum naſcitur, ubi ſunt Montes? At quot impiorum corda auro ſunt plena? Be- nè, inquis. Sed parum ad rem. Non enim la- tet in ſago aurum, ſed naſcitur. Tu verò cu- ſtodiri in corde impiorum probafti, non gi⸗ gni? Falleris. Non enim ſervatur tantum, ſed & formatur aurum in præcordüs Avarorum. Quid eſt aurum naſci, niſi ex eo, quod aurum non eſt, aurum concreſcere? O utinam rapa- cium corda ſpectarentur! Videres ibi diuturna meditatione penſari, quo modo ex mihilo fiat aliquid, quâ ratione vile aliquid mercis in au- rum demutent. Rogo te, ſi non naſcitur aurum in corde ſaxeo fœnerantis, unde dudum ege- nus, repentè ſuas ipſe ferre opes non poteſt? Tum: nônne homines facti ſunt, ſicut ea, quæ dilexerunt? Ergo Amor, ſi aurum diligat, fa- cit ex corde Carneo Aureum cor. Suum ſibi Aurum habeant Avari. Non enim poſſunt non eſſe Saxei, in quibus Metalla naſcuntur. Au- deas, Tertulliane, & qui audaciùs fortè of- ſium medullas carnis metalla dixiſti, dic quo- que in lapidem obduruiſſe Carnem, ex qua Aurum extrahitur. O eſcæ Mundi lapideæ! Talibus te Dæmon exſaturat ferculis. Lapida- ris, cùm paſceris. De ftercore boum lapidatus Eccl, 22. eſt piger. Magna non comedentis miſeria: ſed 2. comedentis major. Malo enim lapidari ſterco- re, quàm lapides mandere. 4 Peſte, fame, & bello, Libera nos Domine. Parcite, Auditores, ſi Sermonem in Ora- Argumi- tionem converto, &⁊ Preces recito Eccleſiæ, tum in qui Evangelium adveneram explicaturus. Et Bachana.- Auditores coram me habeo, & Dominum S. illos, qui me audiant, hunc, qui me do- ceat. Plus me, quibus obruimur, mala cogunt optare audiri à Domino, quàm audiri à Vo- bis. Malo me audiat Deus, quàm meus ad Vos ſermo perveniat. Eéôque credo libentiùs ignoſcetis, ſi intelligetis me pro vobis orare ad Deum, cùm apud Vos deſino perorare. Quod ut intelligatis, breviter oſtendam, hoc potiſ- ſimùm tempore, hâc trind calamitate labora- re Mundum, Peſte videlicèt, ſame, & bello. Quibus ærumnis is nos ſubducet, in cujus pen- nis ſanitas eſt, qui Panis vivus eſt, qui Pax noſtra eſt, fecitque utraque unum. Ergo videa- mus, tres has calamitates graſlari his tribus diebus in Mundo, eiſque gratulemur medici- nam factam in Chriſto. Peſte, Fame, & Bello Mundus laborat. Inquis, quæ Peſtis, ubi paſ- ſim omnes domo proſiliunt, neméque vitat con- tubernium alterius? Imôò Peſtis hæc tandem peſſima eſt, quæ gliſcit, nec timetur. Sardo- nico infecti ſucco rident, & moriuntur. Nec ideò ſine funere, quia ſine lacrymis. Non ità timerem ab hac Peſte, ſi timeretur: nunc ve- 1r0 cùm exultetis in ea, quæ ſtrages ab ea ex- R 2 pectan- 1 9 8 pectanda? Ea certè, quæ cras diebus ipfis no- men faciet à Cineribus. Cinis, qui citò veſtris ſuperincumbet capitibus declarabit, non luſiſſe Luem, in qua ludehatis. Porrô quis audeat in- ſiciari ſcelus luem eſſe animarum, niſi is, qui Plalmos neget divinos? Siquidem in ipſo Pſal- morum veſtibulo Cathedra peſtilentiæ non pro- cul ſtatuitur à Via peccatorum. Benè: Lues ſerpit in Mundo. Quâ verò ratione Famem ti- mes, ubi epulamur quotidiè ſplendidè? O cæ- Ci! Et quid, niſi, quæ graſſatur „fames com- pulit Sacerdotes, ex horreis Eccleſiarum Pa- nem vivum extrahere? Quid niſi Fames vali- da, quæ facta eſt in hac terra, coëgit Panem verum de coœlo deſcendere? Niſi nos Fames urgeret, ſuum nobis Angeli non demitterent Panem? Adipem ſuum Babyloni Sion non tranſmitteret, niſi laborantem eam extremâ an- nonæ caritate intueretur? Non adeò vile Fru- mentum electorum eſt electis, illud ut com- modareênt nobis, mſi charitas urgeret eos ca- ritati noſtræ ſuccurrere. Non eſt, niſi ſummum malum, quod ſuaſit, ut Panis filiorum canibus mitteretur, dum homines, Famem patientes ut canes, circumeunt civitatem. Horrea tum ſolùm Joleph aperuit, cùm ſinum ſuum Tellus oc- cluſerat. Nemo credo diffitetur Fame Peſtéque laborare Mundum, quo modo verô Bello pre- matur, non patet omnibus. Cantus ubique, & plurima Pacis imago, ubique Exultatio, & de Bello ſuſpicaris? Haud ſuſpicor, ſed certò ſcio Bello Chriſtianos, & quidem ſæviſſimo, urgeri. Pax iſta; clamat à finibus penè Mun- di Hieronymus, Bellum eſt. Et Hieronymi vo- ce certius Prophetæ oraculum exclamat, ubi de vitiorum eluvione egiſſet. Sanguis ſangui- nem tetigit. Tuos, rogo, nobis, Paule, ocu- los pauliper commoda, quibus videbas; quæ non videntur;, ut intueri poſſimus, quæ 1ola & prævideri debent, & videri non ſolent. O ſanguinis eluvio eluvione Tiberis copioſior! O armorum ſtrepitus ſine ſtrepitu, inter feſtivos tubarum clangores! Tibiarum, mihi credite; fidibus fides adhibenda non eſt. Latent enim Bellorum machinæ ſub illecebris tympanorum. Tot imter figmenta, perſonatum Bellum ince- dit. Sagittis petimur, & dornimus. Eſto mihi in Deum prot torem, E in 7 , S 77 26 — 2 Argumé. Ità feriis hiſce Voluptatibus conſecratis Da- Sl vidis ore clamat Ecolelia ad Deum. Quæ cer- bu.. t an pro ſua exaudiatur reverentia, incertum facit is, quem veneramur, & cœlo Panis de- lapſus. Nam cum cupiat Eccleſia Deum ſibi fieri Arcem, ipfe ei fit Cibus. Domine, non cibo egemus in tanto epularum apparatu, ſed propugnaculo indigemus adversùs aéreas po- teſtates. Exurge, quare obdormis, Domine: eſto nobis Propugnaculum, non Panis, qui Deus exercituum es. Ergo hoc ſolvendum mi- Mich. 7. hi erit „cur Deus „ cum imploretur „ut Arx 8. ſit, Panis fiat. Ego ità ſentio. Inimici hominis domeſtici ejus, intus latet hoſtis, intus eſt pu- gna. Ergo Deus, ut homini auxilietur, non Arx factus eſt, ſed Panis, ut videlicèt intus ad- miflus interioré hoſtin caterväã profliget. Cor noſtrum ſceleri ſœderatum noſter denique hoſtis eſt: à quo ut ſervemur, non Caſtro egemus externo, ied interno Adjutore: qui ne nobis Oliva deſit, Deus fit Panis, ut illum glutiendo, ſa- t: lutem tuam, tumque præſidem vores. Varia, lattone Hæc eſt vita æterna, ut cognoſoant te guſ⸗ olum Deum, verum, quem mi- iie Piſti, Vſum Chriſtum. Joan. 17. 3. man . 4 cat tenel OO Domine, num weliùs dixiſſes, Hæe Argums. nlhella eſt vita tranſitoria, ut cognoſcant Te verum 's in Bae- Deum? Haud enim multùm de vita æterna danali- Mortales anguntur, hàâc maximè Bacchana- er. uen hum tempeflate. Tranſitoria vita eſt, quam l. cupiunt, retinent, quærunt, Eternâmque D optant. O inſanias falſlas! Reſpuitur terna 6 Aackßi, vita, & optatur, ut Tranſitoria terna ſit vi- woce li ta. Quid audio? Æternam negligis vitam, & . ,1tton cupis vitam æternam eſſe. Aut vitam atnas non le t ige i æternam, aut æternam amas vitam. Si non a- us i. Paab mas vitam eſſe æternam, libenter morere, & 6 i rehel patere, ut tranſeat, quam malè amas tranſi- Gi amin Pa toriam, vita. Sin vitam æternam cupis, en æ- Pir ehigkann ternam vitam. Hæc eſt vita æterna, ut cognof- Ibid. um Ca cant te verum Deum. O mortales, ut quid tzretbe obliviſcimim Deum, duùm æternum vivere op- Trdem tatis, ſi hæc eſt vita æterna, Deum noſſe? So- Erlninuns la de Deo cognitio vitam æternam facit, quam lebetin l æternam facere non poteſt temporariæ vitæ a- Enozuti buſus. Melius proindé Deum noſſe, quaàm noſ- un,ied ci à Mundo. Auuraron. P . . . benehcenti ar vobis, Ego ſum. Luc. 24. 36. Cmn, Den ioum Lib Utrumque dilcipulis ſuis dixit Jrsos: neu- Arga- r trum fſuis dicere poteſt Mundus alummis. Nec e is N . . . CBaccha- Cunenti hr ipſe eſt, nec per ipfum nobis Pax eſt. Iple vagt, lu wae enim tranſit; nec ejus tranſeunt ſagittæ, quas S ſuo dolet infizas cordi Propheta. Tranſit Mun- . Peet dus, & Concupiſcentia elus; ſed relictum per 8 du Inie Concupiſcentiam vulnus in carne adversùs Spi- 4 1 nn ritum concupiſcit, & pugnat. Vis diſcere Mun- iun tien dum dicere non poſſe, Ego ſum? Audi: Fræ- bid. anecp terit enim figura hujus Mundi. An figura ſit, 1. Cor. 7. H præſertim quæ præterit: tu videris. Num du-31. bitas expirantem fortè Mundum Pacem nobis nc n0 legare? O malè caput imbutum! Speras in H ig Mundo Pacem, in quo Pax ipfa lanceis, cla- iin re viſque confoſſa eſt? Rogo, quæ Pax eſſe po- nncd teſt, ubi vita hominis Militia eſt? Oſtenden- Pecca dum itaque erit, nec Mundum eſſe, nec eſſe lndun in Mundo Pacem. Ipſe tranſit: ſed, more u id A Parthico, vulnerat recedendo. Chriſtus, * Ulig hon contrario, eſt, æternûmque erit: inque elus 1 Fatibu vulnere Pax eſt. iind ſe . no damn . . . . Foreäimen Magniſicentia ejus & Virtus ejus, in ,an 4 nuhibus. Pſ. 67. 37. 0Nl oia IIt lle L Aliquando inter nubes Euchariſtia colloca- Argumi- ulhteret. tur. Nec mirum. Si enim univerſa, quæ ſub H“ 1n aicio Sole ſunt, Salomonis teſtimonio;, Vanitas 5,. nw ie⸗ ſunt: in ſolis nubibus eſſe poterat locus Veri- i ca ich tati. In Sole Vanitas, in Nube Veritas. Lux bnini ben Dei in Nubilo: Mundi nubilum in Sole. Si- ſee ſeln ne Sole Sol, & cum Sole Tenebræ. Hoc de- itiecrcie nique eſt, quod à nobis & quæri debet & ſol- nitdare vi. Aio itaque Mundi felicitatem in Sole eſſe, n Tigne quia tenebroſa eſt, quia ſine luce eſt. Contrà Qud: Chriſti magnificentiam ſplendidam adeò eſle, ucem, ut luce non egeat, quia & in tenebris lucet. d epenh Adminicula alienæ lucis Mundi tenebræ quæ- ridis runt:« heun l 4 runt: Chriſti virtus ſine Sole. En illum in Cal- varia, ſugato Sole, ſplendidiorem: nam & à ſin Latrone agnoſci potuit, & à Centurione co- gen gnoſci. Nicodemo de nocte ejus Divinitas cla- ruit: mediâque naſci voluit nocte, ne lumi- n nis indigus videretur. Remove à Mundo lu- cem auri atque dignitatis, & quantis inhorreſ- ere, cat tenebris, deprehendes. Chriſtum veroô in Enni paupertate fulgere video, in funere emicare. Uln ezen In qua nocte tradebatur, accepit. 1. Cor. 1II. 23. Chriſti Pa ſio. Argamé- ti in Bac- Accepit Panem, ut traderet Corpus in qua nocte tradebatur. Tunc, cùm cogitabamus, quâ ratione eraderemus eum de Terra, mitte- smsti- DPat ipſe in electis ſuis radices Frumenti ele- bus. Cti. Parabatur ipſi Crux, & ipſe Panem no- Olbto bis præparabat. Denique mittebatur jam Lig- beueßtia num in Panem ejus, cùm ipſe ardentiori amo- re ee. re flagrans miſit, ut ità dicam, in Panem no- naàs. ſtrum Carnem ſuam „ Ut tunc maximè diviniùs nutriremur, cùm ei in elcam fel apparabatur. Fradenti ſe tradidit ſe. Germinavit vinum germinans Virgines; cùm flos Viginis arere de- bebat in ligno. Et certè vera Vitis, antequam ferro putaretur, vinum protulit non Draco- num, ſed Draconum venenum, pharmacum Animarum. Ergo in tanta Miſerentis Domini beneficentia illud nobis proponitur difleren- dum, Deum videlicèt tunc maximè ſuæ pro- digum Liberalitatis fuiſſe, cùm impudentiùs contra ſe humanum genus inſaniret. En Ar- gumenti hujus validifſimum argumentum. In qua nocte tradebatur Phariiæis, ſe tradidit Diſcipulis in Cibum. A qua nocte dies iſti non Dei Mi. beneficio diſtant. Hiſce enim diebus, in qui- Jericorr. bus Chriſtus iterum Romæ crucifigitur, no- dia. bis ſeſe exponit in Eſcam. En Panis in Epu- lum;, cùm ſcelus in Mundo Domino parat la- nienam. Verùm altiùs repetendum eſt hunc Dei morem benefaciendi per ea, & eo tempore, quo ab hominibus læditur. Peccat Adam in paradiſo, Pomo præguſtato. IIlicò ad vindi- Ctam Deus ultionum accurrit: ſed quia Miſe- ricordia & Veritas obviant ſibi, cùm Deus oc- currit peccatori, dum Juſtitia cineres contra Adamum meditatur, architectatur Miſericor- dia pro Adamo Crucem è& ligno. Mira res? Juſtitia hominem Morti addicit, Miſeéricordia Deo Patibulum deſtinat, ut homo reviviſcat. Ita uno ferè tempore, à Dei Juftitia capitis homo damnatur, & à ſua Deus Miſericordia pro redimendo homine adjudicatur Cruci. Au- di, quam apertè id ſentiat Eccleſia: Quando tul .B4 Pomi noxialis (homo) morſu in Mortem cor- ruit; Ipſe Lignum tunc notavit, damna Ligni ut ſolveret. O Mors ubi eſt victoria tua? Ipſo tui auſpicio regni delineatum eſt patibulum, ja cald in quo vincerere. Nulla tui gloria regni, quæ ſel 6 vinci Cœpiſti, antequam imperares. Miramini ſ Domini beneficentiam in Ligno Paradiſi, ex N quo & ſcelus emerſit, & deſignata eſt Crux? e Miſericordiam plus ego ſtupeo in Cruce, quàm un unn 1 in Arbore; clarius Domini bonitatem recognoſ- eblt, lr co in Ligno Calvariæ, quam in Ligno Para- iicih , diſi. Quid æquè faſtidiſſe Deus debuit quam eln 1 i Crnucem, in qua Unigenitus ejus confixus cla- bwechig, Vis pependit. Nihilo minus cunctis prælata ar- te boribus arbor Crucis, ſuprâque ligna omnia 6 n 4 ſylvarum Patibulum exaltatur. Proh prodigia! Stromatum, Lib. XIV. 1. Accedit Chriſtus eſuriens ad arborem Fici e tempeſtate, quâ ne florere quidem debuit, & quia cibum non præbuit, maledicitur. O Pater æterne, Filius non nutrienti Se Arbori male- dicit, & Tu benedicis Ligno tuum filium cru- cianti? Num charior filio cibus, quàm Patri filius? Maledicit ille, & Tu benedicis? Parce, Inimicis Domine, inebriatus videtur in Coelo gladius eree⸗ tuus, qui ſævire neſcit in Terra. Ita-ne? are- 1 Deſ- bit Ficus, quæ non paſcit, & florebit Crux, peratos. quæ interficit? Vivet, quæ mortem intulit fi- lio, cùm moriatur, quæ filio eſcam non tulit? Maledictus omnis, qui pendet in ligno, & be- nedictum lignum, in quo, qui pendet, male- dicitur? Ità eſt. Levius Deum læſit Ficus, Do- mino negando eſcam, quam dare non debuit, ideôque periit, victura ſi pro ficubus clavos ger- minaſſet. Deus enim ſævire neſcit, contra ſæ- vientem in ſe. IIli liberaliùs benedicit, a quo & graviùs lædetur; ſuiſque adeſſe fidelibus ſtatuit uſque ad conſummationem ſæculi. Hoc certè præſtitiſſet, ſi Aurum aut Gemma factus expo- neretur in Altari. Non ità eſſe vult. Panis fit, ne oculis pateret, & eéſui eſſet. Cur aut Lux» quæ illuminat omnem hominem venientem in hunc Mundum, recedendo & Mundo in ſimu- lacro Lucis nobiſcum non perſeveravit; aut Verbum cur non in verbis adfuit Mundo? Nul- li horum Senſuum communicari voluit, voluit manducari; Scilicèt, ut Gula, quæ flagitium admiſerat, ſingularius præ reliquis ſenſibus Domini ſentiret beneficium. Gula prævarica- ta eſt contra Deum:? recreata quoque à Deo eſt pra participibus ſuis. Tuum eſt, 6 Gut- tur, Euchariſtiæ beneficium, cujus fuit & ſcelus. Felix culpa tanto obliterata beneficio. Manducavimus & periimus: manducamus & vivimus. At ſi edi voluit, cur non in Pomo: ſed in Pane ſuum nobis corpus reliquit? Ni- mirùm in ſudore veſcimur Pane noſtro: ejus contraà ſaturamur Pane in deliciis. Et fortè ideò non in Aqua, ſed in Vino ſui nobis de- dicavit ſanguinis Sacramentum, quia videlicèt vina Nos obfuere. A quo læſa fuit figura Sui, illi Sanguinis ſui myſteria dedicavit. Diſce mi- noris apud Miſericordiam pretii, quæ ejus in diluvio injurias eſt ulta, quam quod ſimula- crü ſuum poſt eluvionem denudavit. Adde, in vino Luxuriam reſidere: florere ex aqua Pu- dicitiam. Chriſtus ergo, qui benedicit uberiùs, à quo fædiùs læditur, vinum aquæ prætulit in auſpicio Sacramenti. Quid immoror in Vi- no? Quid Panem tracto? Quid in Cruce hæ- reo? Majus ſupereſt divinæ Clementiæ argu- mentum. Per Fœminam divina violatur Lex. Quid expectas ruinas, ſupplicia Fœminæ ex- terminium? Falleris. T'anti occaſione ſceleris vix Fœmina Viri ſubjicitur poteſtati, cùm Fo- minæ defertur Mundi principatus, & Coœlo- rum offertur imperium. Vix Eva captiva fit ſceleris, cùm Maria protritura fertur caput Draconis. Promittitur & ſemine peccatorum Virgo ſine peccato, in ipſo judicio ſceleris. Vix pronuntiaverat ſententiam Deus in Adam, cùm jam de Virgine loquitur ad Serpentem. Infelicior quaſi dixi Foœminæ ſexus, ni pec- caſſet. Mariâ fortè careremus, ſi Eva ſtetiſſet. Neque verò huc duntaxat Divinæ exundavit pelagus pietatis. Non Angelorum apprehendit naturam, ſed hominum. Cur? Utraque pec- carat. Ità: verùm ſemel Angeli peccaverunt: Homo veròô toties Deum læſit, quoties & 4 VIät. 200 Rom. 5. vixit. Ubi abundavit delidtum, ibi ſfuperabun- 20. davit & gratia. Placet regredi ab Incarnatio- ne Verbi ad Arcam Noë. De qua quæro: Cur non ex lapide, aut ex latere juſſit eam Dominus exſtrui; ſed ex lignis compingi præ- cepit? Inquies, ne obrueretur eluvione. Haud enim in marmore difficilius fuit Deo ſalvare Noëmum, quam in Ligno. Cur enim non po- tuit vel lateritiam Arcam undis elevare, vel jacentem humi ab aquis tueri, qui populum ſicco juſſit veſtĩigio mare rubrum tranſmnittere? Arcam fœderis refluus Jordanis non attigit: eundem certè ſenſum ſervaturæ erant & ob- ſequii, & amoris Arcæ Noëmi ſaxeæ aquæ di- Iuvii ; tantò Deo promptiùs obedire doctæ, quantò hæ & Colo Aquæ demiſſæ, illæ veròô & Montium viſceribus profluxere. Puto Ligno inter Aquas Deum triumphum detuliſſe, in uo ſe extrema quæque paſſurum prævidebat. Gaudebat Verbum Lignum contemplatum de Undis triumphare, imò & inſultare Undis, in quo ipſi Scribæ erant inſultaturi. Munera- batur Dei Filius Patibulum ſuum in Arcæ Ligno. O tuam;, Domine, triumphatam Ju- ſtitiam in ſuo de Orbe Terrarum ſingulari au- guſtéque triumpho! Quis tunc luſus fuit, cum & in Aquis ſerviret Ira, & regnaret in Arca Miſericordia? Etiam cùm fluctibus inimicos involveres, benedixiſti maledicenti te Ligno. Solum Lignum, quod te perdidit, in diluvio non periit. Minùs nunc te credo dilexiſſe Noé- mum: in Ligno non minùs quam in Juſto complacuiſti Hic te coluit;, illud crucifixit: parabatur tibi poſt Diluvium à Noë ſacrificium, m Ligno veròô poſt aquas futurus eras non ſine ſanguine ſacrificium. Magis autem Te ſadrifi- cans dilexiſti, quam ſacrificantem Tihi. Tribus diebus erit peſtilentia in terra tua. 2. Reg. 24. 13. Argumẽ- zi in Bac- chanali- 666. Quod accidit olim in finibus Judææ, nunc ſingulis quibuſque annis comtingit in urbibus Chriſtianorum. Verùm ibi fons Peſtilentiæ Da- vid, nunc verò Filius David pharmacum eſt Peſtilentixy. O germen David & dux Ifrael, qui oculos Caci in hodierno Evangeho illu- minaſti, revela oculos Populi tui, non ut vi- deant, quemadmodùm vidit olim David, ca- dentem Angelum, ſed ut graſſantem aſpiciant Voluptatem: quam ſi ego in hac veri Solis lu- ce oſtendero, futurum ſpero, ut quicunque bibunt Iniquitatis luem ſicut aquam, te ſamo- ri cupiditate ſitiant Vvinum verum, quo ſolo pelli poteſt & Mundo ſceleris Peſtilentia. Oſ- tendatur, Voluptatem Luem eſſe; hujus ve- 16 Peſtis pharmacum Chriſtum efſe. Exiit qui ſeminat ſeminare ſemen ſuum. Matth. 13. 3. Argums. Imòô non exiit ſuum duntaxat ſeminare ſe- *2 in Bar. Mmen, verum ſuperſeminavit & Sée. O Domi- 4 Prast- ne, haud memor es Juſtitiæ tuæ, dum Miſe- . ricordiæ niminm recordaris! An oblitus es à Te dictum eſſe, ex hac Terra noſtra ſpinas ac tribulos in pœnam ſceleris erupturos? Quo- modé ergo pateris inter ſpinas tuum cadere ſe- men; a quibus non ignoras præfocandum? Et quidem ſi unquam alias, hoc certè tempore Oliva Mundus plenus eſt ſpinis. Suſtine Domine ad- nn⸗ huc tres dies, & fehciùs in cinere ſemen tuum Cebie pullulabit. Fallimur: imò ideòͤ ſuum diſſemi- ſime⸗ nat in Mundo Frumentum, ut deſinant in n El o e0 florere ſpinæ Voluptatis, & germina erum- mm l pant ſanctitatis. Ità etiam frumentum hoc ſa- iur/ 4 tum eſt, cuùm adversus Dominum non ſolæ unſn Spinæ germinaverunt, verùm & cum clavis enl 4 Crux quoque apparuerat. Ergo argumentum chert tale erit. A Chriſto ideòè ſatum Frumentum glollen hoc fuiſſe, ut eradicarentur à Mundo Spinæ. e hucl he 3 1 nenſin Veniunt ad vos in veſtimentis ovium . m int rinſoous autem ſe unt lupi rapaces. ug Matth. 7. 15. . Potzemt Renecan Tot in Urbe perſonæ, ut ipſa quoque vitia Arpams Gur. Rar erubeſcant non incedere perſonata. En lupi zain Bac- ot perſonam induunt ovium: en vitia nomine co- Shanali. jenenum honeſtata relaxationis. Perdurat Bacchus in “s. Lele pot bacchanalibus, & Furias ſuperſtitionis recrea- Noni teſt tionis nomine palliamus. Ergo Agnus Dei huc Cllber. G deſcendit, ut retegat perſonam vitiorum, do- Aigtando ceâtque Lupos eſſe, quæ Oves putantur. A- Pels gri gno credendum eſt, quia & Paſtor eſt, ſuâſ- alclumarit que cognoſcit Oves. Credendum, inquam, Negno coe huic eſt Agno: nam & ab his Lupis Ovind 1 NMundo perſonatis pelle mactatus eſt. Felix Ovis Chri- nun recti ſti,; quæ diſcet Lupos declinare. Facilè verô lu. Amb. perſonæ vitiorum cognoſci poterunt, ſi Baſi- ineligs lio credamus hujus animato Voce & Spiritu A- voluptas cum , ghi: ab eo verò palliata Vitia inducuntur, cùm palliata. ne ut, l & Avaritia parſimonia, & Ira juſtitia, & Vo- Porns Kit luptas remiſſio, & Livor zelus videntur, ejus Undem p teſtimonio ab hominibus in Mundo appellari. nn Perrò Chriſti doctrina detractas fuiſſe Perſonas huid . Vitiis latè probat Arias, dùm ante Chriſtum “ & Phociones, & Diogenes, & Platones, re- “ liquâque ſummi apud antiquos nominis nomi- brt Iu na, gloriæ ſerviviſſe, dum virtutibus ſtudere Binß redebantur. Vide Tertullianum quæ de Thea- Mn tris ſcribit, in quibus & Divimias colebatur, iig e & Vitium docebatur. uwem! l M eſt: . . 3 Vinum non habent. Joan. 2. 3. iirut Et ſanè quæ hoc dixit mentiri non poteſt, Argami- Cùm ſit Mater Veritatis. Ego verò haud dubi- 4 i, Bec. in1 10 Vinum impiis defuille, qui bibunt iniqui- 427t. nlu tatem ſicut aquam. Uva enim eorum uva fellis, Deut 1. d & botri amariſſimi Fecit enim labruſcas, à qua 32 cor, expectavit Dominus uvas. Ergo oſtendendum Mandi an vin Vinum Mundo deefle, non deeſſe Juſtis, cu- famet, inie jus Dux Botrus Cypri eſt. Vide S. Ambroſ. a- Gnnhi. D liòſque ſuper hunc locum. Et ſanè Vinum non Enamen deeſle Eccleſiæ, deeſſe Mundo, indè patet;, Enend lluf quòd in regio Salomonis horto ubi conſitæ fue- . eiet. re vineæ, haud torcular collocatum fuit, ut no- ike tavit Gillibertus ſuper Cant. At in Evangelio hüllr qui plantavit vineam, torcular fodit in ea. Cur connie do hoc diſcrimen? Scio Gillibertum exiſtimaſſe Cri ſerd hortum Salomonis caruiſſe torculari, quòd fe- nddele licius vento fluant, & eliquentur uvæ, quam compreſſione, hoc eſt, feliciùs eliquari Amo- lir⸗ nin ris ſuavitate, quam compreſſione Timoris. At D ſi hæc cauſa eſt, deeſſe debuit & Eccleſiæ tor- elt cular, in qua Charitas urget & comprimit corda. rg. Quid igitur? Puto defuiſſe torcularia in vineis 8 Regum, quia ſine vino ſunt ſummæ Mundi . Iu d deliciæ. Vinum non habent uvæ, vineæ carent Dncdnen & Torculari. In Eccleſia verò ubi Vinum germi- at ehl nans An Gelubr Dni enen imn nin un N le n phen landnt 2 n ne anei i lun lc n Atei nonrimn Unutbunte n lekl⸗ iünualktal tiei n Ven i bibm ANf labeul nans Virgines ex Botro Cypri exprimitur, ſtatui debuere Torcularia. At, inquies, ebrii ſæpiſ- ſimè à Prophetis Impii appellantur. Fateor: Iſa.51.21. Sed non à vino: & ebria non à vino legitur in uno Prophetarum. Vis diſcere quo inebrien- Thren. 3. tur? Audi. Inebriavit me abſynthio. O pocu- 15. lum ſanè ſalutare! O ſobriam Mundi ebrieta- tem! At hanc fortè putabis miſerorum dunta- Yat ebrietatem eſſe. Falleris. Nam regiarum quoque menſarum vinum haud eſt pretioſius. Pl. 79. 6. Audi Regem: Potum dabis nobis in lacrymis in menſitra. Regum & Pauperum non diſſimilis potio eſt: illud tantum diſcrimen eſt, quòd ſi- ne menſura bibit lacrymas Miſer, quas in men- ſura epotant Reges. Utinamque non miſeriùs potaremur in Mundo. Venenum, inquit apud Senecam Princeps, in auro bibitur, expertus lo- quor. Rarò venenum in auro bibitur, inquis. Ra- rà Quoties in auro bibuntur & vina. Toties venenum hauris, quoties & vinum. Non enim deeſſe poteſt venenum à colubro. Porrò Salo- monis teſtimonio, Vinum in fine mordebit ut coluber. Quòd ſi aquam bibere volueris, regno aliquando & libertate diluenda erit. Heu quam brevis gratia! Et regnum & libertatem amiſi, exclamavit apud Plutarchum is, qui Potum Regno coactus fuerat paciſci. Sed quomodò non in Mundo vinum, ſi è terra promiſſionis Bo- trum vectibus extulere exploratores Hebræi? Ità: Ambroſium tamen conſulas volo, a quo intelliges Botrum illum Chriſti fuiſſe ſimula- crum. Qui, quemadmodùm, teſte Paulo, Pe- tra fuit, dàm aquam ſitierunt, ità & poſteà Botrus fuit ad cumulum deliciarum. Video hoc tandem à pleriſque non mandi, Mundum vi- delicèt induci à nobis ſitientem, & ſine vino. Ecquid, inquiunt, niſi vina eliquantur torcu- laribus, invehuntur navibus, calicibus hau- riuntur? Utinam non tantùm Vini Mundus ha- beret. Tuum completum eſt Utinam. Deſide- rium jam Res eſt. Redde pro voto gratiam. Diſces hoc, ſi Vini intelligere volueris defi- nitionem. Definitio verò eſt Spiritus Sancti, Pl. 103. quæ ea eſt: Vinum lætificat cor hominis. Ergo 16. Vinum eſt non quod Palato illudit, ſed quod exhilarat Cor. Cordi quod ſapit, non verò quod blanditur Gutturi, illud tandem Vinum eſt. Porrò hujus vini lætificantis corda neſcio an multa ſit copia in ſæculo? O ſi paterent pectora impiorum, videres multorum natare in vino corda, quæ mœrore merguntur. Imò tanta in vino mœſtitia, ut melius eſſe cenſea- tur ire ad domum lucts, quàm ad domum convivii. Et quidem ſapienter luſit, qui uni vino nomen fecit à lacrymis. Sapientiùs tamen deliciis illuſiſſet, ſi omne genus vini lacrymam efſe dixiſſet. Tunc enim cum Propheta Mun- Ila. 16 9. dus cdlicere poſſet, Inebriabo te lacrymâ med. Proh dolor, miſerias læti bibimus noſtras, & convivia nominamus, ubi meœſtitia hauritur. Chriſti verò convivium quantis redundat ſoli- diſſimis deliciis! Ecce nunc potes dicere: quia iſte non ſit Deus vivens: adora ergo eum. Dan. 14. 23. Ità ad Danielem Princeps Babylonius dixit Draconem deſignando, cùm vidiilet ab eo de- lectas epulas Sacerdotum Bel, ejuſque ever- ſum delubrum. O inſanam Sapientiam! Aureum 4 Argumsz. tu in Bac- shanali- ͤus, Stromatum, Lib. XI V. 2,0 I everti Rex paſſus eſt Idolum, & Draconem cupit adorari. Felicius ante Aurum procubuiſ- ſet, quàm ante Monſtrum: illud enim vanum duntaxat, hoc noxium quoque: ab illo non expectandum auxilium, ab iſto metuendum excidium. Non prodeſt illud, hoc nocet. Deue, Mandi inquit, vivens. Undè vivens? quia interficit. damna. Veſtra 6 Babylomi Mors vita eſt Dei veſtri. vitam Idoh pretioſam, quæ veſtro alitur Servitas funere! Non vivit Deus veſter, ſi vivitis. De- Aulae, & nique Deus vivens, ſed funeribus. Utinam ſo- Mundi. li deliraſſent Babylonmii in umbra ſuperſtitio- nis. Utinam non etiam Romæ everſis ſignis, ſaxeiſque protritis fimulacris, Voluptatis Dra- co, non vivens Deus appellaretur. Ridemus, benè novi, Idola lapidea: ſed Voluptatem, vivens Idolum colimus. En totus Mundus a- bit poſt eam. Totus abit Mundus poſt Mun- dum. Illudimus Gentilibus, quòd ſaxa colue- rint, ridendi uberioribus ſanctorum lacrymis, quòôd Draconem colamus. O portentum! Pa- nis Deus à quo nutrimur deſeritur, & Draco colitur, à quo & nos, & noſtra devorantur! Imòô Gloria noſtra hæc eſt, quòͤd Deus ſit vi- vens: hoc eſt, qui ali debeat. Stulti putantur Babyloni, quòd Bel poſthabuerint Draconi, eo ſolum nomine, quoòd hic eſcis indigeret;, abſtineret ille ab epulis; cùm è contra liben- tiùs coli debuerit, qui minoris erat diſpendii. Et nos gloriamur, ſi Ambitio, & Voluptas viventes Dei immodicis ſaginentur cibis: & ea putatur voluptas glorioſior quæ majori ſump- tu nutritur. Damna amamus noſtra, & eò di- ligentins colitur Mundus, quò diſpendioſius excolitur. Magnæ epulæ magni fiunt, non quòd abundantius ſaginemur, rejiciuntur enim fercula, ſed quòd ingentibus patrimoniorum damnis parentur. Cleopatræ & Æiopi non ſuavius ſed carius convivium, & ideò in Mun- do prædicatur. Gemmæ fercula ſunt, non quia dulces, ſed quia pretioſæ. Pretium jam condimentum eſt; nec quàm ſapiat, ſed quan- ti conſtet, quæritur. E contrario Chriſtus non Draco vorans eſt, ſed Cibus, ſed Panis eſt, qui paſcit. Et tamen malumus devoranti litare Draconi, quàm nutrientem manducare Panem. O Dei bonitatem! Dominus ſibi victimam providit: imò ipſe & Deus eſt nobis, & ſibi Hoſtia, adde & Sacerdotibus Cibus. O pa- rabilis Dei ſervitus! O noſtram Legem! Deo ſat litat, qui Deum manducat. Magis noſtrum videtur ipſe factus ſacrificium. Rogo, ne Agno Draconem anteferatis. Rogo, ne dicas cum Babylonio Rege de tuo Dracone, Deus vi- vens: Nam libentius ego glorior in Agno oc- ciſo, quàm in Monſtro occidente. Mors Agni vita mea, Mors mea vita Monſtri. Non mag- num Deum colere viventem, ſed Deum ado- rare morientem, & magna fides colentis, & obeuntis amor ſummus. Percuſſit Job uleere peſſimo, à planta pe- dis uſque ad verticem ejus; Qui teſtâ ſaniem radebat, ſedens in ſierquilinio. Job. 2. 7. Job Mundus eſt: nec mirum ſi in hujus vi- Argumé- tæ tragoœdia Mundi iniquiſſimi perſonam Vir gaspane Juſtiſſimus induat, quando Lazarus amicus libus. Chriſti pro Peccatore prodit & ſepulchro. Non ideò Mundus Job eſt, quia Patiens, ſed quia Immun- Immundus; in illius ſiquidem non ſanctitate: ſed fœditate Sæculi hujus contemplamur ima- ginem. Ergo Job Mundus eſt, ulceribus ple- nus, & in ſterquilinio ſedens. An de vulneri- bus Mundi dubitamus, cum beati Job ulcera contemplamur? Porrò ſedere in ſterquilinio Sæculum dubitabit is, qui neſcit Terrena ſter- coribus, Apoſtoli authoritate Comparata, in quibus requieſcunt, qui eſſe ſub ſentibus de- licias putant. Vulnera verô teſtâ radere, imô rodere, nmihil proſeétò eſt, quam humanis de- liciis diabolica ſolari & fovere delicta. Inter ea verò quæ vehementiùs humanam miſeriam exaggerant, illud eſt non minimum, quòd ve- ſtem pulchritudinis inter ærumnas reſcindi- §. yob. mus. Scidit veſtimenta ſua. Quæ veròô veſtis Job. 1. 20. noſtra eſt? Audi: Induamini Dominum Jeſum Rom. 13. Chriſtum. Hanc ſi exueris veſtem, vulneribus 147 induêris. Neque enim quamdiàù veſtimentis Gloriæ ſuæ opertus Job fuit, coopertus eſt peſ- ſimo Ulcere. Veſtem ipſe ſcidit, cutem inci- dêre ipſius vulnus & livor, & plaga tumens. Quid, quòd maledixit diei, in qua natus eſt? An non imago noſtri eſt, qui damnamus diem, quo renati ſumus. Baptiſinum odit, quiſquis Dominum JnsM exuit. Quid ergo & ulcerato & denudato faciemus huic Sæculo nequam? nos qui docemur Samaritanum & ſaucium, & nudum non præterire. Plorabimus cum ridente, ridebimus cum plorante, Pau- lum imitati, qui lætabatur Corinthios contri- ſtatos eſſe ad Salutem? An ad Salomgnem pro unguentis, pro veſte ad Davidem confugimus; ut regis curata impenſis faciliùs inopia Mun- di convaleſcat? Teget denudatam veſtis, vul- PES.13. nerato facient unguenta medicinam. Operui in Jejunio animam meam: En Davidis indumen- tum, quo vel Adam quamdi uſus eſt, in ſua videbatur ſatis veſtitus nuditate. Oleum ef- fuſum nomen tuum. En ex apothecis unguenta- riorum Pacifici Regis eduétum vulneribus me- dicamen, quo plagæ pereuntis Mundi feliciter curatæ ſunt. Neque enim aliud datum homini- bus nomen eſt, in quo ſalvi fliant, præter no- men JäsU. Verùm plaga vulnus non benè ſa- nat. Curari debeo priùs, antequam curem: convaleſcere, & ſic languentium morbos de- pellere. Malè lues febrim pellit: pelus ſpina plagam obducit. Curemus noſtram, ut tutò alienam procuremus ſanitatem. Can. I 2. Comedamus & bibamus; cras enim mo- riemur. Iſa. 22. 13. Argums- In Chriſti adventu omnem hominum pro- za in Bae- Phetaſſe conditionem miratur Ambroſius. Et- Sisnal. enim Domini magnalia prænuntiavit Anna Vi- Geiz eas dua, Eliſabeth Conjugata, Maria Virginum „evis, Primogenita. Nunc verò & Scelus prophetat. Tentatio- Excidium enim ſuum ſibi Ganeones vaticinan- num fon- tur. In eo duntaxat hallucinati ſunt, quòd non tes. Cras, ſed ipſo deliciarum Die & Corporis, & Cordis interitum patiuntur. Sanè quod ſpe- clat ad interitum carnis, Baltaſar in ipſa nocte Convivii ſui jugulatus eſt. Et Adæ prædictum eſt, ipſo, quo comediſſet, Die, Morte mori- turum. Ergo duo hæc expendenda, Nempe Manducamtibus & Bibentibus imminere tum Carnis, tum Cordis interitum. Quòd ſi eos benè prophetaſle concedimus, Quiſquis & bi- bis, & vivis, noli de fugata Morte exultare: Oliva Si non enim hodiè, at cras morieris. Quam ha- l vlin Ctenus effugiſti calamitatem, non effugies. ur nnit⸗ . .. . . velhicn⸗ Uit filii Sion exultent in Rege ſuo. Pſal. nilet 149. 2. punhli . noktanm Quid eſt hoc? qui Evangelio non credunt, Argumr ten No obediunt Evangelio, & qui Chriſtum audi- "s in Bac- Gunnu unt, Chriſti doctrinæ reluctantur. Clamant il- banali- Lektp, li, Non habemus Regem, niſi Cæſarem, ſcien- er. aui den tes neminem ſervire poſſe duobus Domims. 5. 12. dun en Quis verò noſtrum non dico clamat, ſed ſal- Servire . tem muſſat, Non habeo Regem, niſi JnsM? duobas. Dimn Exultant filii Babylonis in Tyranno ſuo, nihil- Nihil pra. . que de noſtris Deliciis curant: & Filii Sion in el Mik. (n Rege ſuo exultare neſciunt, undique mendi- gengg. ie l. Mns cantes à Sæcularibus ſolatii guttulas; quaſi ve-dicet con. Auunz rè ſuis famulis poſſit Mundus ſufficere, & ne- ſolationes 1 M adlue, queat filiis ſuis ſufficere JkxsUs. Neſcio, quo Mundi. Sngbun pacto id accidat, humanum cor tam cupidum, S chm Iu! tantâque rabidum fame Mundi inanitate reple- une cx ri ſe ait, exinaniri verò Domini copid. Iiraeli 1 ee ni⸗ allia & cepæ .gypti in deſiderio erant, inter Als ma delicias delapſi & Coœlo cibi. Manna leve fercu- 4 . lum eſt, & allia explent? Planè non id ex an- nona accidit, ſed ex inſania cordis. Etiam flam- ma ſtipulis ardentiùs alitur, quam pretioſiori- bus pabulis. Scarabæis parantur deliciæ à ſter- core. Non omnes cum Apibus ſapiunt, ut flo- re, thymôque ſaginentur. 1 Mie, tand Cllius cecl Vlet tamen C bon wideb Ecce nos reliquimus omnia, & ſecuti nteun it ſumus Te: quid ergo erit nobis? Matth. nidl Multar 19. 27. tireammbo Ovwes Petri allocuturæ Agnum, quibus u- Arbams. telpr tantur vocibus, quam Paſtoris ſui? Non ſo- Ren m nii lùm audiunt Oves vocem Paſtoris ſui, ſed & zams nn der loquuntur. En quaàm Oves Petro ſimiles & re- “ bus, & verbis. Reliquere feriis hiſce Baccha- Pilatem nalibus omnia cum Petro oves Petri, & à Chlun: Paſtore Paſtoris ſui mercedem quærunt. Erra- n e ſtis tamen in eo, quòd imitati eſtis Paſtorem, bnare . cùm necdùm Paſtor eſſet. Etenim vox iſta, Ecce Religuſe- re⸗ nos reliquimus omnia, hebetudinem aliquam lar ve 1 . “ de pit Pecoris, non ſapientiam Paſtoris. Qui enim4e Pelkc i omnia poſſidebat, & nihil dimiſerat, omnia à . umn . 4 . . ſe relicta clamat, ſibique datum omninò nihil. tiine Ecce nos reliquimus omnia, clamas, qui, vix re- ün. i, licto reti, Regi ſæculorum immortali adhæſiſti. . 1 ach Clamas, quid ergo erit nobis? qui tecum habes Ubom! eum, in quo repoſiti ſunt theſauri omnes Divi- nitatis? Ut ergo ceſſent querimoniæ Ovium, at- ii, lii que Paſtoris adversàs Agnum Dei, expenda- ſun mus, quid reliquerint, qui omnia reliquere; . quidve eis deſit, quibus Juss adeſt. Niul re- Nibilpre⸗ N liquiſtis, qui reliquiſtis Omnia: Omnia è con- ile⸗ HWül annn trario habetis, qui clamatis veſtrarum ignari bera. ud col Opum, Quid ergo erit nobis? Quid erit vobis? Unere inl Ita-ne? Quid vobis erit? Et quid, rogo, vo⸗ ,A boe loc bis non eſt, quibus Chriſtus adeſt? Pars veſtra , guen Ixss, & quid vobis futurum ſit pro hæredi- un lettur tate, exquiritis? nia Quid tibi vis faciam! Rabbi, ut videam. Mrorſttign Marc. 10. 51. Arumi. unſüiken tü n bie⸗ Cundu d Quid poſt me clamas poſtulando, quod Tu Tan 66, ſd tibi præſtare potes, ſi vis? Quid tibi vis fa- Cacus k- n Prech ciam * Vis videre ? Reſpice. Hoc autein vangeli⸗ u enin noli sus. unn Ibid. 52. noli meæ voci, ſed tuæ fidei aſſignare? Fides tua te ſalvum fecit. In Te habes, quod Te cu- ravit. Tecum geſtabas tam morbum, quam 6 Ul medicinam. Caligabas, & viſu tamen non ca- ruiſſes, ſi quam abdideras Fidem, ad uſum de- prompſiſſes, imò ad viſum. Ergo Fides noſtra noſtram poteſt, ſi volumus, diſpellere Cæcita- tem. Nam & Cœli pulchritudinem, & Mun- di turpitudinem, & lucem Legis, & umbras Sceleris, quæ modò non videmus, videbimus, ſi qui oculis circumſpicimus, Fide potiùs; quàm Oculis ad videndum utamur. Domine ut videam. Luc. 18. 41. A Quid videre vis? Nihil, Domine, præter en in Te. Non Solem videre cupio, non Sidera, non Bacchæa, Aurum, non Mundi vultum: nam hæc om- nalibus. nia adfuere mihi, ex quo vivere COi, nec Nibil tre unquam meæ me tæduit cæcitatis. Nunce veròô, ter Deâ. cum Tu mihi ades, verè me cæcum ſentio. Nunc cæcitatis damna intelligo, quàâ impedior, ne Te videam, qui totus pulcher es, nullà in- fectus maculâ, nulloque nævo maculatus. O Cerus E- felix mendicus, qui, cùm tamdiaà Lutum e- vaspeli- mendicaſſet à Cinere, hoc eſt, Aurum ab Ho- cus. mine, tandem emendicavit Lucem à Sole! O- culatus cæcus! qui cæcitatem ſuam vidit, cum 5 Chriſtum videre non potuit. Non omninò ca- ele lele,Ke Nln . . neli Cæοι Copin bi ak g. etantſ Hnint ee ligans cæcitas, quæ, etſi Chriſtum non vidit, vidit tamen in eo eſſe viſu digniſſima. Videbat & non videbat, qui cognovit optandum eſle ſibi, 1, e ut eum videret, quem non videbat. Domine, ut ,rlien videam. Quid plus cæco iſto Abraham habuit? Rclchh Exultavit uterque, ut videret diem Chriſti: vidêre ambo, & gaviſi ſunt. Non eſt homo tan- tùm, qui eum videre cupiit, in quem deſiderant Angeli proſpicere. Domine, ut videam. Donec non mihi illuxiſti Dies verus, imò Deus meus, viſum neglexi. At nunc cohibere me nequeo à deſiderio oculorum meorum, cùm te ſentio/ præſentem, oculorum meorum lumen. Expli- candum igitur erit, oculatiorem nobis eſſe cæ- cum iſtum Evangelicum, qui coram Chriſto clamavit, Domine, ut videam. Cum quo nos imirkhlrt quoque Cæci exclamare debemus, eaſdémque n lcnd in voces erumpere. Quis enim videt in Chriſto, Urur In e rn Cn G quæ Pater in Chriſto recondidit? Ergo, Domi- le l ne, ut videam, quæ in Te non video, quò ad ms deſpicienda, quæ video, convaleſcam. Niſi Te 2 di videro, amabo, quæ videntur: refugiam veròô e ea, ſi bona Domini videro in terra Viventium. nortäl un — uminal⸗ Viri, quid hæc facitis! & nos mortales 1De, rhcen, one ſe Argumè-. Jam annus elapſus eſt, ex quo Saulo cum . wui, S Bac- Mundo collato, expoſui graves ab eo Chriſtum 0 Aahali- ſuſtinere inſidias, undè & induxi clamantem 1 , bu . . hee 46 9.5. hoc loco Dominum ad Mundum: Ego ſum den, Jeſus, quem tu perſequeris. Nunc ut allegoria il compleatur, verſum vobis Mundum exhibeo Alflliag, in Prædicatorem Divinæ gloriæ ex Perſecu- nlr ⸗ tore. Ut enim Paulus, conſciſſis veſtibus, & V proteſtatione Mortalitatis ſuæ, Lyſtris para- re tum ſibi ſacrificium prohibuit: Ita, hoc anno, i,K Mundus bello & peſtilentià, non veſtibus mo- 5 dò, ſed & viſceribus laniatis, ſe Mortalem dùm prædicat, Chriſto prædicat ſerviendum. Quid enim aliud Mundi vulnera, quam voces 4 ſunt ad Jus impellentes? Clamat Mundus, in- Stromatum . Lib. XIV. 203 quit Auguſtinus, Ego deficio. O quàm apta ad Pekie di- perſuadendum Oratio Mundi eſt, non verbis "s .4d prolata, ſed ſanguine, non vocibus inſinuata, ſed Besn. . vulnere, non & labiis magis quàm è ſepulchro zio utilis. emiſſa. Sanè Mundus dicere poteſt, quod de ſe Nihil pra- Job proteſtabatur: Pelli meæ, conſumptis carni- ter Deß. bus, adbæſit os meum, & derelicta ſunt tantum- Job 19. modò labia circa dentes meos. Quibus ſcilicèt * Chriſtum prædicet, qui Chriſtum perſequeba- tur. Libenter ſuffertis inſipientes , cum ſitis ſapientes. 2. Cor. I1. 19. Eccleſia pia Mater filiorum ſuorum per Bac- Argumè- chanales haſce ferias pleriſque filiorum debac- 9 ee chantibus, ſaniores monet, ne eorum iraſcan- z„, tur inſanid, ſed potiùs ſufferant & tolerent, quoad Dominus eorum miſertus, avertat eos . . r—: TP. Vyro tole- ab inſania. Sed heu quam diſſimiles Parenti Fi- „„dus. lii! Plus diſſident à Matre Filii juſti, quam à Gorrectio juſtis Fratribus Fratres inſani. Quis enim ſervat miris. Abſalonem Patri, quis Matris non dilaniat vii- cera, quis Fratribus parcit? Heu nos! quorum adeò obduruit Cor, ut cuùm moneamur à Ma- tre noſtra, ut ſufferamus inſipientes, & quidem non quovis modo, ſed alacri animo; Fratres Ibid- libenter ſuffertis inſipientes, cum ſitis ipſi ſapien- tes; nos eos execramur, dilaceramus, odimus, damnamuüſque. Suffero, inquis, ſed moneo. Mo- nes? Mordes, non mones. Non enim monuit Malchum Petrus, ſed vulneravit quem gladio commonuit. Equidem in hac re mirum eſt, quam delicatè gerere ſeſe debeat, qui inſipientes cu- rare ſatagit. Incipiunt clamare nonnulli: Oſa Ezeche arida, audite verbum. Sed cùm ipſi Ezechieles 3 non ſint, nec illi fortè ſint mortui, fit, non ut oſſa reviviſcant, ſed ut viventes homines fun- ditus contabeſcant. Melius oratione, inquit B. Petrus Damiani, quàm clamore vatic nareris de oſibus hiſce. Quid enim initio ſtatim curationis Confeſſa- exprobras miſellis vitium ſuum? Oſa arida, anſte- audite. Loquere Tu, & audient; quamvis per“ contumelias non moneas, ut attendant. Oſſa a- rida. O blandum exordium! Nonne ſufficiebat dixiſſe eos oſſa? quid ingeminas probra, & ari- da replicas, cùm jam præmiſeris ofla? Ipſi no- runt, quid ſint. Satis eſt, à te Verbum Domini proferri, ut reformentur. Certè non ità Deus e- git, cùm in orbe terrarum exemplar exhiberet viliora in optima reparandi. Quæſo Te, utrum à Vita abeſt longiùs, aridum os, an lutum? Cer- tè illud, ſi vitatn dedidicit, didicit quoque vitam: reminiſci debet tantùm Spirits ſui, ut vivat. At limus polluere duntaxat novit, & jacêre. Vide Laa’ nunc quomodèò Deus fingat èluto Adam. Inſpi- erigend:. ravit in faciem ejus ſpiraculum vitæ. Non dixit, Gen 2.7. 6 Lime vilis & ſordide, attende, ut jaceas, & qui ſis, ne fortè ſuperbias, cùm te ad princi- patum terræ evexero; Sed afflatu limum anima- vit, parcens pudori, dolori parcens. Et quidem non dicitur, quòd inſufflaverit, ſed quòd inſpi- raverit: non enim violenter, ſed penè aliò inten- tus indidit luto pulchritudinem. Reſpiravit Deus, & limus vixit. Inſpiravit, inquam, Deus ſpira- culum vitæ, ſed in faciem ejus. Quid eſt in faciem ejus? Jam ſuis manibus Deus vultum effinxerat in luto, oculos efformaverat, capillos diſtinxe- rat, produxerat brachia, dentes indiderat, pe- ctus complanarat. Non enim in lutum humi ja- Tro tole- cens inſpiravit. Plerique inſpirant vitam in lu- "snsd, al⸗les ins ompati. — 2 tum, & credunt illicòè animandum in virum ſormädus. perfe- Zelus a- wimarum & parien⸗ & blan- dus ſit. 204 perfectum, in menſuram ætatis plenitudinis JEsU. Verum jacet lutum utl jacebat, non ſur- git, non vivit, non floret, non animatur. De- Pueras effingere prius membra hominis in limo, ut capax ſoret ſpiraculi vitæ. Manuum blandi- tiis ſæpins compingenda & tractanda fuiſſet maſſa illa, priuſquàm verbum ei vitæ infunde- res. Sed piget nos laboris, tædet manus ope- Iſa. 49. 2 ri admoveré, & vellemus tantùm verbo dice- re, ut puer ſanaretur, & viveret. Rurſus: In- ſpiravit in faciem ejus ſpiraculum vitæ. In fa- ciem ejus, non poſt dorſum ipſius. Volo, me moneas facie ad faciem, non autem debes me laniare in angulis, detrahendo de me. Quid ne- ceſſe fuit narrare de me, quod mihi fuerat nar- randum? Inſpiravit ergo in faciem ejus ſpiracu- lum vitæ. Quàm blandè lutum amimavit? Tan- tàm ſpiritus infudit, quantùm ſatis eſſet ad ani- mandum. Ut proindè aptiſſimè Tertullianus de carne pronuntiaverit divini fuiſſe Spiritus va- ginam, Vaginam ſii Affatüs. Cùm audis va- ginam, intellige illud ſpiraculum vitæ, quod in ore tuo tibi aura videtur, in pectore alterius gladium eſſe. Correptionis enim verbum, quam- vis delicatum, enſis eſt: Ideò de ſe Iſaias di- xit, Poſuit os meum, quaſi gladium acutum. Vi- dendum proindè eſt, cavendumque, ne vulne- res, quem curas. Ita debes temperare verbi tui gladium, ut vagina videatur fuiſſe is, quem Oliva alloqueris. Vaginæ enim ità gladius coaptatur; ut cùm in eam immittitur, impleat quidem, & tangat, ſed nullo modo laceret, feriatque. Neque verò vociferantem te audiam: famam Religionis lædit, dedecori nobis eſt, permul- tos ſuo exemplo corrumpit. Et hos Apoſſolus ſufferri vult. Suſtinetis enim, ſi quis vos in fa- 3. Cor it. ciem cædit. Porrò quare ſufferendi ſint; Augu- 20. ſtinus docet: quia videlicèt Filii Dei ſunt, qui= cunque in domo Dei ſunt. Sicut Lilium inter Can. 2. ſpinas: ſic Amica mea inter filias. Nota; quæ Syten dicuntur ſpinæ, filiæ ipſæ nihilo minus appel- e lantur. Spinæ ob crimina ſua ſunt; inquit Chri- ſtus, Filiæ ob Sacramenta mea. Noli ergo la- niare Filias, ſi laniaris à Spinis. Retardet te vocabulum Filiarum à contemptu, ſi ad eum urgeris recordatione Dumorum. Notandum por- Saperior rò eſt, ad confuſionem inſuavitatis & aſperitatis ven ſe al- noſtræ, Dei Sponſam, cùm experiretur Filias eiſcatur. ſpinas eſſe, in medio nihilo minus earum ſe florem exhibuiſſe, & quidem tenerrimum ac delicatum. Potuiſſet ſaltem ſe Roſam exhibe- re, ut & flos eſſet, & ſpinas ſpinis compone- ret. Sed in cumulum pietatis maluit Lilium eſſe, quàm Roſa. O candens Lilium, 3 tener & deli- cate flos, clamat Bernardus, vide, quomodé cau- 16 ambules inter ſpinas. Sed perſtat ipſe nihilo minus in ſua clementia; candet, ut lactet: non rubet, ut cruciet. Lactat pungentes, non cruentat⸗ Excomu- rara, FPINIS LIBRI D ECIMI -QUARTI STROMATUM. nicatio ſit Uühedes (ebo Do ſuinds, us mor tranit ete Tifins 44 meſt lntg Eti Eu Men Flos en lelenc Nu eelinur. Auu. Ni e r. 1 Mitant uu Mnt. ⸗ eng Iet . ů unet il ðM iin. 6 cld. ep letlt 4 inh 1 iſt, Red 1S. n, n ( . Con Er nreng d , ge , e 4 Rer elu, e Gn te ton Un here it ktin ! nn laml Dnl ncutäin Cllen. N n⸗ 1 tenimm: Olinalt insonne itlünt tener gtm, luiei uthdken Gnonnn 4l Ane Obe- NR S ð EE 6 U STROMATUM EX DIVINIS SCRIPTURIS LIBER DECIMUS-QUINTUsS. Quia eripuit animam meam de morte, oculos meos à lacrymis, pedes meos à lapſu. Pfſ. 114. 8. gervirs UID præſtabis? Placebo Da- Deo felix. mino. O facilem Dominum, Gratitu. cujus tanta beneficia parabili do erga adeò ſacrificio muneramur ! Derd, Mortem propulſavit ab anima, gis. eruit à lacrymis oculos, à lap- ſu pedes ſubduxit. Et ego quid reddam? Pla- cebo Domino. Planè luce & ſpiritu indigni ſumus, niſi Servatorem oblectemus. Debere- mus mori in ejus cultum, qui Nos à morte ex- traxit æterna. At illi ſaltem vivamus, cujus vivimus beneficio. Mortif- Converſus ſum in ærumna mea, dum i1 configitur ſpina. Pſal. 3 I. 4. illata. Neei. Anmabilis Spina, ſi, dum pungit, compun- peœniter- Zit. Veruùm non omnis ſpina ita eſt ſuo vul- tia infli. nere pretioſa. Quæ alienà manu configitur, dAe. illa convertit: quæ verò noſtro genio pullu- Singula- lant vel in corde, vel in membris ſpinæ ſunt, oretf. & fortée vulnerant, ſed non ſemper conver- catzon, tunt. Etiam ſuæ Roſis ſunt ſpinæ, quibus ta- Rudentes Men Flos ille florum armatur, non cruciatur, alios non defenditur, non offenditur, pungit, non pun- erge: gitur. Nimirum Spinæ noſtræ ſpinas non ra- mnan: ſæ- Tiunt. Studium ſpina eſt. At, ſi non eam in- eulares. figat Obedientia, ſed Voluntas proferat, te Talenta armat, alios cruentat. Arcebis enim, ſtudio- Ene Obe- rum prætextu, Superiores, ne tuâ utantur Senze. operâ: repelles tuam implorantes opem Pœni- uͤlie⸗ ⸗ tentes. Verbo, quia Sapientiæ ſpina circum- Okedien daris, ſpinis te cæteris eximes. At id non pun- ieresg. gi eſt, ſed ſævire. Quid mirum, ſi perver- G Gr taris, non convertaris? Orat alius: ſed væ 1. Prælato, ſi eum tunc temporis ad opus/vocet. Zelus a. Convertereris, ſi ſpinam operis, quæ infigi- nimarum tur, exciperes, & ſpinam orationis excuteres, quam germinas. Catena Pœnitentiæ ſpina eſt. dientia Ità, & quidem ferrea. Verùm ferro, quo Keligi s, tu te torques, funiculum ex ſerico præpo- tis diudis Ethicæ Comment. Tom. VI. antur Roſarum: nos tutantur, alios fe- nerem, ſi te illo ſineres trahi. Denique con- & Ors- verſus Propheta eſt, dùm ſpina configitur. tiones Hinc eſt, quòd Lilium inter ſpinas Sponſo Water placet in Horto Sponſæ, ubi tamen non ſpe- . ctatur Roſa cum ſpinis. Cur Lilium inter ſine ſpiri- ſpinas, non Roſa placet cum ſpinis? Ni- zu. mirùm Lilium ſpinas ſuſtinet, Roſam ſpi- Raligioſßi na edit: hujus proles, illius ſupplicium ſunt ERen io- . ca- dumi. Teant Si- periorum v,. ) „z. 1 y; , ſuorum Et dixi: eir dabit mihi Pennas ſicut Gegteisn. Columbæ! & volabo, & requieſcam. Singula⸗ Pf. 54. 6. ritates. Modeſtia .1;:. . Ene Siri Volabis utique, ſed non requieſces. Deus zu. enim Regibus requiem non in Eremo, ſed Virtus in Throno largitur. En ipſum Davidem fa- on ſali- tentem, quod prophetamus. Ecce elongavi Uoriif Jugiens, & manſi in ſolitudine. Quid tum? cario ve- jam volaſti inſtructus pennis Columbæ, num ra Ooke- Proptereà in ſolitudine requieſcis? Audi „ dientia is quid ſtatim de ſe loquatur: Expectabam r . . — . 2 . . SGonss. inquit, eum, qui ſalvum me fecit à Puſilla- Superio- nimitate ſpiritus & tempeſtate. En Davidem es & ⁰. procul à Throno ſuſpirantem, & præſtolan- perarios tem in eremo eum, quo ipſe non caruerat "on quies in ſolio. Puto ex nobis aliqui optent ali- &oaratios . ſed labor quando ſibi pennas Columbæ, ut ſe expe- SG ſelici- diant ab animarum curis, & otio fruantur unt ab animarum curis, 8 doshe⸗ ſolitudinis. Sciant hi, Davidem elongaſſe dar. ſe ab aula, & in ſolitudine expectaſſe, non lbid. 7. poſſediſſe, eum, qui ſalvum eum extra ſo- llicl. 8. litudinem fecerat a puſillamimitate ſpiritus H & tempeſtate. Vulneratur Sponſa inter mi- no⸗ viter lites: ſed mox Sponſum invenit, quem au- incomma- fugiſſe ſenſit à domo ſua, cùm ei fores a- 44. peruit. Putabat enim illa, quòd pulſaſſet Talenta Sponſus ut ingrederetur: verùm ille pulſa- deden. verat, ut ipſa egrederetur ad culturam a- tias. grorum, ad cuſtodiam gregis. Fateor non Weicstio- rarò egreſſam ſpoliari & cædi: at Chri- nes varis⸗ ſtum invenit, quo qui tegitur, veſtitus ab- Vita undanter & tectus eſt. Malo vulnera & 2vt, 2 lus a- Sponſum foris, quàm domi ſecuritatem ſine nimarum Sponflo. Cecidit Petrus in aula Principis: melior O- Verùm medicinam ibi quoque invênit. Me- ratione. ruit à Chriſto reſpici, ubi Chriſtum impul- Obedien- ſus negavit. Non negaſſet, ſi manlſiſſet ſo⸗ izian⸗ litarius in conclavi. Sed oculi Domini non pericala, xregquie- wüulta. 206 requieviſſent ſuper eum, niſi aulam intraſſet. Porrò Petro plùs lacrymæ contulere poſt culpam, quaàm ante culpam detulit inno- centia. Currus Dei decem millibus multiplex, millia lætantium: Dominus in ecis. Pſ. 67. 18. Religioſo- Planè ità eſt, lætitia in multitudine regnat. rum do- Millia lætantium. Ubi verô puſillum gregem c, video, audio, Nolite timere. Fateor ad- eig, eſſe Deum, etiam ubi duo fuerint in ejus nomine congregati: Spiritum tamen Sanc- tum ſuperfuſum didici, ubi omnis multitu- do fidelium ſimul convenerat. At Paulus, at Hilarion, at Antonius & læti & ſolita- rii ſunt? Non hic ego de Anachoretis ago, qui arbores magis fixx, quam currus ſunt. De iis loquor, qui animarum ſaluti invigi- lant, & accurrunt, quò eos Zelus impule- rit. Hi Currus ſunt, in quibus lætitia eſt, ſi millia millium ſint. Currus eſt bello de- ſtinatus. Prælium verò legiones, non ma- nipulos, poſcit. Rota cum umum ſuſtinet, ſupphcium eſt; cùm verò plurimos, trium- phus eſt. Unus dices, Elias ſibi & Cur- rus fuit & Auriga. IIli autem quantùm Iæ- titiæ ſuperfuerit, non noſco. Animæ cer- tè ſuæ eum ſcio petiviſſe, ut moreretur. Deus miſereatur noſtri, & benedicat nobis: illuminet vultum ſuum ſu- per nos, & miſereatur noſtri. Plal. 66. 1. „ Ad quid tantus apparatus miſerationis, benedictionis, illuminationis & miſericor- bich⸗ diæ? Ad quid? Audi: Ut cognoſcamis in ter- ett . 7 * 1.. Kaiue. A viam Iuam. Itâne tantis eget Præſidiis Cognitio una viæ Domini? Et quis Chri- ſtianorum Dei viam ignorat? Undè, rogo, non patet ad Deum via in hoc orbe terra- rum? Imò hinc tanta oritur difficultas viæ ineundeæ. Ubi enim omnis eſt via, inquit Bernardus, nulla eſt via, ſed campus eſt. En totus Mundus creditur Dei via. Prin- ceps in ſolio ſibi ſternit viam ad Deum: in ſacco Monachus: Præſul in purpura: Nobilis in gloria: in auro Inſtitor: in do- trina Sapiens: in labore Ruſticus: in de- liciis Voluptarius. Denique nihil in mundo eſt, quod non putetur iter ſternere ad Deum. Quid mirum igitur, ſi ubi tota latitudo via creditur, via difficils invenitur? Fuere non- nulli, qui eos duntaxat habendos eſſe du- cerent Chriſtianos, qui Chriſtum aut ab in- feris evocare, aut revocare poſſent è& co- lo, quos Apoſtolus ad Romanos ſcribens re- prehendit. Ipiam ingredere anguſtam viam, quæ verior via eſt, quot illam in ſemitas Talenta diſſectam miraberis! Alius plorat delicta: varia. alius exultat in miſericordia: hic ſibi va- cat uni: ille animam ſuam non facit pre- Honor tioſiorem animabus, Chriſti ſanguine co- mitunt, SIhptis: alter abſtinet, alter manducat in Do- De mino. Hilarion fugit, Auguſtinus docet: ſn: tam, unus Antonius in ſe ipſo diwwiſus modò in eremo, modòô in theatro eſt. Et mirum vi- Oliva detur tam vehementi prece divinam à Deo gratiam impetrari, ut in terra via innoteſ- cat ad Cœlum, ut pateat inter homines iter ad Deum: ut in Mundo minimè munda- na ſemita cognoſcatur? Quot erraverunt non dico in vis Babylonis, ſed in invio & in- aquoſo, aſperiorem conſectati viam, ſed ne- quaquam veriorem conſequuti? Erraverunt Pſal. 106. in ſolitudine, ait Pſalmiſta; & ità, ut eos ¹- non ad Deum, ſed ad vitulum aureum de- vemiſſe per deſertum mirere. Seriò igitur de re tam ardua deliberandum: nec modo ſerid, ſed ſerò quoque. Inquies, ipfſéne Propheta, poſt fuſas preces, aliquam inve- nit viam, quam poſteris indicaret? An in- venerit, neicio: Tu attende, quid dicat, poſt concupitam viæ notitiam. Confiteantur Pl. 66.4 tibi populi, Deus, confiteantur tibi populi omnes. Videtur indicare Dei viam in Ter- ra ab eo teri, qui fecit, ut Deus ab omni- bus populis cognoſcatur. Ne verô id exci- diſſe videretur, repetit ſtatim: Confiteantur Ibid. 5. tibi populi, Deus, confiteantur tibi populi om- nes, Terra dedit fructum ſuum. Id eſt, me- Zelus liorem viam in ſe Terra indicare non novit *iard, ad te, quam ſi quis populos doceat, confi- Vita mix- teri tibi. Nemo ſecuriùs ad Deum pergit, ¹“. quàm qui multos ad Deum ducit. Num, qui Gentiles in viam Dei trahit, à via ipſe Numinis aberrat? Redde mihi lætitiam ſalutaris tu: O& Spiritu principali confirma me. Pial. 50. 13. Quid præſtabis, ſanctiſſime Rex, Spiritu principali confirmatus? Docebo, inquit, Vias Ibid- 141 mas; & impii ad te convertentur. Ergo Spi- pb ritu principali carent, qui timent egredi velßay- ad ſalutem animarum; quique perfectio- pareant nem in cubili latère credunt, falluntur. Periculs. Spiritus primarius is eſt, qui alhienæ ſaluti incumbit. Spiritus verò, qui cellâ fruitur, ſecretum amat, lectione paſcitur;, ſacrarum zædium, atque tabularum pietate oblecta- tur, ſi Spiritus eſt, non ſemper principalis eſt. David emim Spiritu principali ſi con- firmetur, docturum ſe pollicetur. Benè eſt, inquit alius: doceat, qui Spiritu principali roboratur: ego peccator ſum; legere meum eſt, non docere. Peccator éſne, an in peo-= cato? ſi in peccato, confitere, & abſolveê- ris; ſi verò peccaſti tantùm, vanum effu- gium eſt ad conclave. Peccarat David, & nihilo minùs Docebo, inquit, vias tuas. Quis Ibid. 14. ergo ammarum curæ audeat ſe ſubtrahere? non is, qui perfeckioni vacat: nam Spiri- tus principalis Docet, non Latet: Non is, qui peccaſſe ſe meminit, nam recentt ad- huc cruentäque cicatrice David ait, Doce- bo. Nota: Docebo iniquos Vias tuas, Non Zelus a- dicit Juſtos confirmabo, ſed Iniquos doce- man bo. Principali proindè Spiritu confirmatus eree⸗ Ri- non es, ſi piarum animarum intentus per- fectioni, iniquos non doces, non quæris, non excipis, non mones. Infirmus ſpiritus eſt⸗ qui perfectis tantůùm incumbit. Spiritus Pprin- Cipalis venatur, & conſequitur. Quid enim? Medicus non ſatis gnarus is eſt, qui dunta- xat valentibus benè aflidet. Imbellis Dux, 656 qui hoſtes refugit, & munitiſſimam duntaxat arcem alcel 101 mante iffcen Peutu Heon/ Mar Qonn un Pun Mul en g, cln i nigi e, cl E crepr in ſahal eriglabit Perätgue Hilnne in un Cfine ul Bende Iu, nec . N Cigni eng, 0 giu id Opon i. Oculun r ſt regnnl Cocerit, ly do. Im i, Cell ex „„Illr; i et crini⸗ rufin: Mok . uline e re inco ſße . en h etfcit rilis tran i mirun liu a Lanobie⸗ ſin di, n Mürthe in i loe Il SD e otibos mn Wägclen ud,e Ponſe .rn, qn e . F ih. Kx 4 fionte Nantir: lelue i INN! 1 tet, abe den De t. ei Munde, IN I. end ein d Ud ) Ne DoN dt, d. n 1 M mn Aene l kun 1, Enmn tate Ce nk lili⸗ er Piaſis ihin hor⸗ . ec n Pruft lger al ⸗ nüft KZ D Vanu . 1 d⸗ 4 , nu Ubatei⸗ N N. 4 arcem pacis tempore tutatur. Nauta in ſtag- no riſum, non admirationem, concitat. Ada- mantem, non vitrum frangere corumendat ar- tificem. Beatus ille ſervus, quem, ouùm venerit BDominus ejus, invenerit vigilantem. Matth. 24. 46. Fervor in O nos miſeros! Nec in ſenectute licet dor- Sesibuz. Wire. Tum maximè debemus Vigilantes in- veniri, cùm Dominus pulſaverit januam. Senex Non enim Beatus ſervus, quem Dominus ferbect invenerit vigilaſſe, ſed Vigilantem. Quis 5 is auditi evzilet? OQuis li- Iiſe quo- eWtn, his auditis, non evigilet? Quis gue parez. Cere ſibi putet ſomnum in Senio? Veren- dum ſummoperè eſt, ne noctis unius ſom- nus plurimorum annorum vigilias conſopiat. Nihil enim vigilaſſe proderit, ſi non Vigi- les, cùm in Domino obdormiſces. Judas diù vigilaverat: ſed illà non Vigilavit no- cte, quà Vigil cohortem duxit ad JESUM, & crepuit reprobatus. Diù Saül vigilavit in ſtabulo; dormitavit in ſolio, & nunquam evigilabit. Senex non vigilans ſuæ damnat;, perditque Vigilias Juventutis. Vulneraſti cor meum Soror mea Sponſa, in uno oua⅞Hborum tuorum, & in und crine colli tui. Can. 4. 9. Sacerdos non ſper- nat Lai- cos. Benè eſt: nec ſolus placet in Sponſa ocu- lus, nec crinis ſolus: ſed apud Sponſum par dignitas capili, & pupillæ. Nec ſa- piens, oculus ſcilicèt Sponſæ ſimplicem ſper- Simplices hat Sponſæ crinem. Rurſus non contemnat Piritua- oculum crinis, quia quanquam parvulorum in, hone- ſit regnum Cœlorum, etiam qui fecerit, & n, Pe docuerit, Magnus futurus eſt in eodem reg- Wno- noO. Imô doleo capillorum ſortem; ſiqui- mutnuus. dem ex oculis unus aflumitur, alter relin- „quitur; at ex innumeris capillis unus dunta- Religioß kat crinis placuit. Unus oculus, & unus daici non . . . . . Pernendi. Crinis: verùm ille ſelectus præ ſocio, hic Rex coli electus & millibus. Et ſanè neſcio, quâ id debet. ratione contingat, rarior perfectorum ali- superie- quando numerus ex iis, quos ſeu domeſti- Sn cis, ſeu non illuſtribus muneribus Religio on Her. præficit. Fortè, cùm ex his plerique & Ci- nantur à licis tranſeant interdum ad Delicias, nihil Jubjeétis. Mirum ſi obdormiant in Cruce. At omnis ran comparatio odioſa, & ſæpè falſa. Nam in erventes 11 2n,Siar . ⸗ eren, Conobiis plerunque ſanctiores, qui horto dißßeitius additi, non exedris: & multi eorum, qui perfeqtii Marthæ mumiis adicribi volunt, & nobiho- evadunt, ri loco nati, & clariores ſeu opibus, ſeu honoribus cum fuere, tum ſunt iis, qui efre Magdalenæ ſociati Oculi habentur in corpo- Lenger i. re Sponſæ, non Crines. Omnes Capilli ſu- mus, quotquot capiti inhæremus, & obedi- S mus. Ex his verò Sponſo minus placent, qui cris, in fronte prominent, qui circa tempora co- ronantur: eo feliciter crine vulneratur, qui rejectus in collum hæret capiti, ſed inglo- rius latet, procul à proſpectu frontis, infu- liſque temporum Crinis in collo non videtur, ſed Deum videt, Deumque vulnerat. Hæ- Religioni: Teat capiti, id eſt, obediat, circa collum munia laceat, id eſt latitet, & in ſua Humilitate vitierag, triumphabit. Placet enim Sponſo ſupra re- Ethicæ Comment. Tom. V I, Stromatum, Lib. XV. 207 liquum capillamentum capillus abſconditus, & abſtruſus, Oculique felicitatem æquat. Minimus natu David rejectus ab aula, in qua Religioſi fratres emicabant, ad eremum, ut pecus paſ- *'n dper- ceret, crinis habebatur à fronte relegatusN a. in collum. At ſolus coronam meruit, na- Aslicus tu minimus & ſorte maximus. Franciſcus "en bro- Aſſiſias crinis colli, ſed Capite ipſo Eccleſiæ W plus placuit Altiſſimo. Præterire non poſſum, quod me ſæpius in admirationem rapuſt. Cor- dis vulnera tum à Sponſo, tum à Sponſa di- liguntur, cùm ſæviora eſſe ſoleant vulneri- bus reliquis. Et quidem Sponſa leviter à militibus icta, quàm graviter doluit! Cur Gorrectio amantur vulnera cordis? Quia ſunt vulnera lenis. cordis. Hoc nimirùm ſtudium eſſe deberet vulnerantium, ità Dimittere jacula, ut cor- Amore di infigerentur. Subjectos ed ratione Supe- Auci, non rior vulneret, ut illi corde vulnera excipiant, SS er omniâque ſive oſcula, ſive vulnera ſibi per- fe ſuadeant Amoris negotium eſſe. Intelligant ducat, ſubjecti, non deeſſe charitatem jaculo, & in corde reponent, amabuüntque lanceam ferien- tis. Flagellet, inquit Auguſtinus, ſed amet. Vade retrò poſt me Satana, dixit Jeſus Pe- tro: ſed emicuit in reprehenſione charitas, & à Petro non deſeritur Jeſus. Theodoſius Eccleſia- ab Ambroſio expellitur & templo. Vulnus Kica fu- grande, ſed major Charitas, quæ plagam idhio. inflixit. Quid? excipitur in corde Principis Excom- ſagitta Præſulis, & vulnus amatur. Undè manica- tantum odium jaculorum? quia non dirigun- e e. tur ad cor. Punit Superior, vel ut ſapien- i, znfli- tior videatur, & Mentem ferit; vel ut ha- α amen- beatur potentior, & Dexteram ſauciat; vel tar. ut prudentior appareat, & Oculos petit. So- Superior lum relinquit Cor, quò videatur amantior; Tuos amer. in quo ſolo ſagittæ amantur, & vulnera di- liguntur. Mediolani ſummo cum imperio Princeps ſummi nominis præerat: is prima- rii Adoleſcentis cognitàâ prodigentiâ, eum rei familiaris adminiſtratione privavit, ſuutmnque in palatium tranſduxit. Vulneravit Adoleſ- centem, ſed in corde: ideòque Juvenis præ- peditus non doluit, ſed ſuum vulnus dile- xit. Cognoſcatur dilectio in jaculo, & cor- de excepta durities diligetur. At in Cor ha- ſtam non torquet, niſi qui & Corde haſtam emittit. Amans amabitur, & ſi feriat, me- deri credetur, non ſævire Indulgendo. Si te putet infeſtum ſupercilii torvitate, eris ingra- tus; quùm alius ſerenus, dum punit, ſit fu- turus gratiſſimus. . In æternum non obliviſcar juſtificationes tuas, quia in ipſis vivificaſii me. Pſ. 118. 93. Utinam plerique his contraria non canant, Rgalaru ſcilicèét: Ex nunc obliviſcor juſtificationes ebſervan- tuas, quia in ipſis multos mortificaſti. Hor- tia. retis, blaſphemiam audientes ex ore meo, vonre utinam non horreant Angeli audientes eam 47 SS ex ore & corde veſtro. Rogo, ab his vo- cibus quàm diſſimiles illæ voces? IIIe phthi- ſi abſumitur, dum nimi4 religione Monaſte- rii leges & ſcita cuſtodit, ſervâtque. No- lo ego ſanguinem exſpuere, ut Legis apicem cuſtodiam. O vocem indignam milite, pug- nante pro Verbo! Itàne? times in lege Mortem, in qua ſe David vivificari fatetur? 2 Sed 208 Oliva Sed Aloyſius, & alii ſtudio Regularum vale- tur, & breviſſimæ vitæ ſunt. Vide, quanto Dignita- ſalote tudinem debilitarunt. An iſtud cenſes morti- apparatu Roſa naſcatur! Stipatur ſpinis, te-es zadu- hu Gcari? Malo mortem feſtinatam Aloyſu, gitur corymbo, vallatur folis, & diu inclu- 4 nin quaàm productam, ultra Neſtoris annos, ſe- ſa vix expanditur & moritur. Humanæ glo- ,- ſaetn nectutem Otiantis. Alliſus in ſtratum Aloy- riæ imago ſplendida. Oritur difficilè, facilè nlalt,, uſt B. Aloy- ſius, ſed evectus ad aras. Citò mortuus, perit. Purpura in Roſa pallor eſt floris cit Siaru. ſiu ciid ſed citò ſanctus. Dominus mortificat, & vi- perituri, ſenuit, cum purpuraſcit: aperitur, Chie mortuns. ificat. Felix interitus, ſi ex cuſtodia naſci- non tam ut oriatur, quàm ut pereat, veriul- RM tur Legum. Quam iſta Mors diſſimilis Mor- que ut exſpiret, quam ut ſpiret. Tu verò, ier “ . ti filiorum Adæ! IIIa enim ex Legis præva- ſi ſapis, Roſam cum legis, Gloriam ſpernes. e lei Ibid, 2. ricatione, hæc ex ſtudio Legis provenit. Bea- Pungit; nec durat: vulnerat, & deſerit: pur- ſsnin Sanita ti, qui ſerutantur teſtimonia ejus, canit Pro- puram explicat, ut rubeat, qui eam diutur- e kn negligen- pheta. Et Tu audes mileros exiſtimare ſtu- niorem ſperavit. Spinas habet, antequàm pur- el bet ga. dioſiores Legum? Beatus, non qui implet, puraſcat, nec iiſdem caret in purpura. Con- 2 nd ſed qui exquiſitiùs ſcrutatur Legem, rotäm- trà Flores, qui fructus parturiunt, diuturmiùs 1 Aol que in medio Rotæ quærit, quô velocius ad vigent, felicius cadunt, in ſobole præſtantio- 7 Deum evolet. Fruere Tu valetudine tua, ri victuri. Placet Flos, ſed qui fructum par- Fama au; he tu quam veluti lampadem, oleum abſumendo turiat: placet flos, ſed qui fructui cedat, imò ?a nimis, Gdum 1 divinæ Legis, enutriſti: malo ego Legem, cedat in fructum. Gloria ſi non ſpernitur, lan, quàm Vitam. Joannes erat lucerna ardens & ut Evangelium quod annuntias magmifiat, va- mun in lucens. Benè: ſed geminâ ratione Lucernæ nitas non eſt: bona quoque eſt ſi fructui ce- bi eſſe poſſumus. Pofſumus vel animà lucere, dat, ſpernâtque ipſa ſe, ne fructum impediat. yotoli vel corpore. Cùm lucet anima, caro conſu- Qui legit, intelligat. Pheure mitur: hæc enim inſtar olei conſumitur, il- M la velut lychnus ardet. Cùm veròô Caro lych- Er erit tanquàm lignum . Juod plan- ele non nus eſt, deficit Spiritus. Caro enim concu- tat ſ. 5 Aadiy gyy. ene, piſcit adverss Spiritum, & Spiritus adver- tuzn ſt decurſus Aquarum. Ctriſi sus Carnem; quemadmodùm fax ceram ab- Pfſal. 1. 3. Ir morf ſumit. Pauli anima fax erat ardens, ideéque u, els) gn exteriorem hominem corrumpi fatebatur. Epu- Adoleſcit Arbor ſine fructu, ſed non ſi- Vrocem- 11, inpenio lo verò Carnem lucere voluit, ſed ejus de- ne folis. Seneſfcit ſine foliis, ſed non ſine atig gr linh eun. fecit Spiritus. Vix invenies, cujus non ta- fructu. Igitur Novelli Surculi non ſpernant icr⸗ 4 Lelns C beſcat Corpus, ſi Spiritus ſplendet. Videris ſeneſcentem Plantam, ſi flores fortè proje- Eccleſia- 1 ſed ſi er Tu, qui animâ, & carne vivis, utram lucere cit externæ Diſciplinæ: Fructibus enim flo- Kiei redi- nik Zelng, 4 cupias. Paulus certe Lucem Animæ muko rum jactum Arbor compenſat, ideéque ef- ius, &GE Periet i Gloria Corporis Sanguine nutrivit. Quédque ſplen- fœta eſt, quia fœta fuit, & quam ſterilita- darer al Precicar vana. dorem Spiritus ſummoperè lucere faciet, Amor tem patitur, eamn mimia foœcunditas edidit. sent Eo- 101 ne profe Can. r. 2. erit tenebrarum, & famæ neglectus. Oleum Magis curent ipſi fructuum inopiam frondibus leſam. ſue ſee eſfuſum nomen tuum. Igitur, ſi nomen oleum inumbrare. Quæ enim adolefſcit ſine foliis, senex co- Obedlen eſt, ejus conſummatione ardebit Spiritus. Et floribuſque recens Amygdalus nec dedit, nec“ “V ſanè rarè, qui nomen ſuum, non oleum, datura eſt fructus: quæ Vero nudata floribus e e. r quod conſumatur, ſed lychnum, qui ſplen- eſt aut annoſa, aut adulta, & fructus tulit, „andi à deat, eſſe volunt, Spiritu lucent. Lux nomi- & frondibus abundavit. Religioſis Malun nis alitur, exurendo Spiritum. auſteris. Cen. Et exierunt citò de monumento cum ti- E- Omnis gloria ejus quaſi Flos Agri. Iſa. more, & gaudio magno, currentes ele⸗ . Hiee 40. 7. nuntiare Diſcipulis ejus. Et ecce Je- Sedet i. N ſus ocourrit illis dicens, Avete. W- n. 2 Mar Gloria Ea igitur, ſi Flos Agri eſt, non Leo, ſed læ autem acceſſerunt, & tenuerunt n ſeh ſ vang pecus imbelle paſcitur. Generoſus animus pedes ejus. Matth. 28. 8. ii lelnneule Intentio non capitur flore gloriæ, ſed veſcitur car- ia eit, redte. ne & ſanguine humano. Specta JkSUM. Of- Exierunt citòô, quia eis Angelus dizxerat, 4* , 1 fertur flos gloriæ: Si Filius Dei eſt, deſcen- Et cit enntes dieite Diſeipulis, qieia ſurre- Ibid. 7. e Iri gci zZelus a- dat de Cruce. Spernit gloriam;, flore ab- xit. Nota: Mulieres, dum conſolationem; Pidrm- aun . quam haurire cœperant & Domini depul- 4, Ora- chro, generosè negligunt, ut Chriſtum an- tionis ja- nuntient, Chriſtum obvium in itinere ſunt duram vimarum ſtinet. Offertur latro: Eo Auguſtinus ait in Vever Cruce Dominum ſaturatum. Specta Paulum, Scientiâ abſtinentem à flore: Mihi abfſit gloriari. Is . uni uſi⸗ In r. HMantur, T⸗ Dhi verò pro Fratribus anathema fieri non re- promeritæ. Quam copiosè Chriſtus Zelum compen- MM ſn Religionis cuſat. Quid Petrus? Exphca ſindonem illi ammarum muneratur! Magnum, ſateor, Nabunt. 1 eltig. munig & cüœlo demiſſam, & ejus videbis epulas mi- hæ muhieres ſolatium amiſerunt. Quid enim i⸗n. ſeen viliora. nimè floreas. Omnis gloria ſicut Flos Agri. dulcius, quam in Sepulchro Domini im- Zelus a- aid lbidem. Agnus, id eſt Innocens, difficilius abſtinet morari, præſertim duce Angelo, explicare nimeran eln glorid: Flos enim agri eſt, quo veſci ſolet ſindonem, oſculari lapidem, cruorem ſuge- Orationis 1 enci, innocens pecus. Verùm ſi flos agri eſt, fa- re, odore ſuaviſſimo recreari, ibi eſſe ubi fons . orte 1 cile carpitur, facilius perit. Expoſitus eſt Chriſtus fuit, ibi ſtare ubi Corpus Domini lie re Flos in Agro: ne fidas: calcatur pedibus, jacuit, manere ubi Angeli excubabant? At icell qui te irritat & ſaturat Flos. Porrò duphcis ſolatium longè majus, non mortui exuvias, n Mern generis Flores eſſe ſolent. Alii antefignani ſed pedes reſurgentis tractare; non ſepul- atſet pomorum ſunt: ahi fine ſpe fructus florent chrum rimari, jed vulnera videre;, non an- ſenntitſe tamen. At quam ſapiens rerum magiſtra na- tro, ſed Chriſto frui. Quis ergo nunc; ut nim tura! Hi ſine fructu flores & tardé naſeun- unius cellulæ perfruatur deliciis, animarum elti 1 ſalutem A Ui — 4 Aunnne 8 i . . . .à ine ſalutem contemnat? Quis ità ſecreto gaudeat, Melg.1. N d ut publicum horreat Chriſtum annuntiaturus? In itinere, non in ſepulchro Fœminæ (quas uclz ſecretum plùs decet) Dominum reperere. Re- adn manſit Magdalena præ amore juxta ſepul- ki, chrum, receſſerant iſtæ præ zelo nuntiandi i Chriſtum. Pium omnium deſiderium. Et quam- dd Zelus a- vis Magdalenæ Dominus ſolitudinem non deſ- im nimarum pexerit, eique primuùm apparuerit: nihilo , minas & difficilis illa eum agnovit, & tunc N. Cehe de- ſine Ave reſpicitur, & pedes tangere prohi- ing. ſerant de- betur; quos tunc tantùm tenuit, quùm una r l licias. cum aliis mulieribus ibat, Chriſti triumphum unm Matth. Apoſtolis nuntiatura. Forté Dominus pedes hgtan⸗ 28.57 evangelizantium foœminarum, ſuorum attactu nn pedum, muneratus eſt: ut quando illæ pe- dum potiſſimum labore ad Apoſtolos feſtina- bant, & è& Sepulchro abierant, pedum Do- mini recrearentur amplexibus. Quin fœminæ iſtæ piiſſimæ non Chriſtum annuntiaturæ, (an Apoſtoli Chriſtum ignorabant?) ſed mœſtos ſolaturæ ibant, cùm tantum conſequutæ ſunt præmium. Ut videas, gratiſſimum Chriſto o 1 eſſe non animarum duntaxat à nobis ſalutem Au curari, ſed etiam procurari ſolatium. Licet uun Zelas a. Chriſti Sepulchrum, & Angelos relinquere, , 6 ut moſti ſubleventur. Meminiſſe velim tamen dientia. eos, qui in Mulierum ſolatio exultant, ex Ibid. 7., imperio Angeli id a fœminis præſtitum. Et citò euntes dicite Diſcipulis ejus, quia ſurrexit. Celle Zelus Chriſtum annuntians Chriſtum invenit, amorve- ſed ſi ex obedientia illum annuntiet. Placet tinendus. Zelus, ſed ſine obedientia Chriſtum non re- periret in via. Undè Iſaias incenſus deſiderio prædicandi, non audet ſine imperio Obedien- Ila. §. 8. tiæ proficiſci. Ecce ego, ait, mitte me. Zelus ſine ſcientia periculoſus: ſed periculoſior ſine Obedientia. Senſus & cogitatio humani cordis in malum prona ſunt ab Adoleſcentia. Gen. 8. 21. Semina- Hæc ſi diſcant, deſinent, opinor, pleri- ria vitia que ſciſcitari, cur in Convictu, & Semina- S ris, Pueri paulatim Innocentiam dediſcant. progune: Naturà prom ſumus in malum: nec locus, ut Cœlum ſed fomes in vitium pubeſcentes impellit. delicatiu,: Leunculus, ubicumque nutriatur, cùm ado- Wwi⸗ leverit, rugiet, rapiétque. Poma ſeu in ra- oran- . . mo, ſeu in penu, ut maturuerint, putreſcent. phihiſi. Imè facilius in Arbore, quàm domi corrum- Tocus non puntur. Adoleſcentes ergo non innocentiores nocet. domi, quàm in convictu creſcerent: ſed oc- ee cultiùs in paterna domo, non Parciùs præva- Perſeeu. Ticantur. Apparent nocentiores in Collegiis, 7 tores Iv- Non ſunt. Inibi ſiquidem non latet crimen iln e kornm. excubias. Proindè latrare deſinant contra Con- ventus puerorum nobilium; mſi fortè ſatius eſſe ducunt, occultè delinquere, quam de- prehendi, ſi delinquant. Iſmaél ejicitur do- mo, ne ludat cum Iſaac. Puto Impium £- gyptiæ vernam procul ab Iſaac non ludo, ſed ſeriò deliquifſe. Ruben, ſi educatus fuiſſet ex- tra paternam domum, patrium torum non maculaſſet: Nec Fratres cæteri Joſephum vendidiſſent, ſi in publicis ædibus, & non . 0 . in ſinu parentum, pudico fuiſſent infenſi. A- . dolevit prope parentes Cain, non ideo inno- NNnen centior. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, 209 Lib. XV. Pacem meam relinquo vobis. Joan. 14. 27. Planè locuples patrimonium, quod nobis Vyio. non opes Patris tradit, ſed Patrem. Ipſe enim Charitas eſt Pax noſtra, qui fecit utraque unum. Væ Fraterna. Chriſtianis, ſi hæreditatem ingentis adeò pre- Pax. ti aliquando profligent. Pax noſtra omnes victores facit: Bellum & victum pariter & Bellam. victorem ſternit. Vis id aperté cognoſcere? Accede ad rogum. Aquam ſi carbonibus in- Pnio laſa. fundas, flamma quidem extinguitur, ſed & Invidia aqua conſumitur: vel ex utroque lutum coa- inter leſcit viſu ſœdum. Felicius cert & flamma ²nalese rutilabat in rogo, & procul à rogo aqua mi- cabat. Vicit hoſtem, ſed exterminio ſui. Rur- Religione: ſus holoſericum flamma corripiat: triumphat Vele dili- ad breve tempus, cùm pannus fit ignis. At;, ,e: qui inſilit, tanquàm victor, in pannum, ci- perende. tô deficit, & in cinerem ſolvitur. Quin feli- Perſecutie ciùs victus vincit. Vidiſtine unquàm lapideâ utilis. rotâ enſem atteri? utrumque conſumitur, ſed lapis retunditur, enſis acuitur. Expolit tor- quendo, non torquet. Quid is præſtat, qui maledictis te proſcindit? Filium Dei te fa- cit. Ut ſitis Filii patris veſtri, qui in Cœlis eſt. Matth 5. Facit inimicus, quod nemo amicorum præſia- 45. re poteſt. Conſequeris Hoſtem diligendo, quod ne amando quidem Parentes, tuendo Patriam, Divos ipſos, Cœlitéſque excolen- do conſequeris. Pereat ſama, honor diſpereat, quies exagitetur, opes auferantur, ſi eorum diſpendio bonorum, Filius Dei evado. Prædicate Evangelium omni creaturæ. Marc. 16. 15. An hæc intelligant verba, qui duorum aut Zelus a- trium intenti profeétui reliquos negligunt, nimaruazs apud me incertum eſt. Nos hos ad Formi- At iodif- cas cum Salomone, ſed ad Ariſtas mitto. Et Ree 24 quidem nolo frumentum contemplentur, ſed Perſonarg ſtipulam. Hæc cum tritico creſcit, idque acceptio. ad maturitatem producit: tum illud deſerit in horreo, & aliis ſuppoſita frugibus pari fa- mulatu, maturitatem eis procurat. Et qui- dem, ſi Grano uti velis, excutiendæ ſunt ſtipulæ: tum, cuùm poma paleæ emolliverint, ſubtrahendæ ſunt coctis, ut acerbis ſubdan- tur: Nam ſi maturis ſtipulas advolveris, fru- ges corrumpentur. O quoties hæc ſuſtinemus incommoda, qui hæc ſcire negligimus! Quo- ties diuturniùs incubantes iis, quos jam ad perfectionem perduximus, amittimus & alie- num, & noſtrum lucrum. Paulus vix ſpar- ſerat una in regione Evangelium, cùm ſta- tim aliam adibat: veritus, credo, ne ſi diù ſubſtitiſſet, carne conſummaretur, quanquam ſpiritu incœpiflet. Nimirùm cùm jam in iis, Zelus a- quibus cum agis, nihil fuperſit, quod perfi- aimarum cias, labor tranſit in delicias, exhortatio mu- verus. tatur in colloquium, zelus in amicitiam dege- Religio ſus nerat; cumque nihil jam illorum ſpiritui dare in aula. poſſis, caro incipit ab eis repoſcere, quæ non Zelus a- ſunt ſpiritus. Ceream facem poſtquaàm accen- vfz, gs. deris, niſi ignem retrahas, ceram eliquas, & ar,Eg de. citò illam deficere compelles. Medicus ami- ſerat ex- marum, non ſervus es: ut convaluere, abſ- caltos. cede: Pharmacum enim benèe valenti venenum, 8 2 non 21O non medicina eſt. Stultus ſanè Agricola, ſi vitibus ferrum admoveat poſtquàm floruerint, quòd illas hyeme putaſſe ferro ferè demor- tuas, profuiſſe palmitibus perſpiciat. Tu ſtultior, ſi pergas diù cum illo agere, cui Matthe aliquando profuiſti. Vos eſtis Sal terræ, ait 5z. 13. Chriſtus: licet tibi inſulſa reſpergere. De- ſiperet tamen Sal, ſi quibus profuit condien- do, novo ſemper aggravaret condimento, Aſperguntur ſale cibi, non obruuntur. Si modicè diſpergatur, animat quodammodè eſ- cas, ſi copioſis infundatur, non condit, ſed ſepelit, imò patinam vertit in conditivum. Mulier, quid ploras? Joan. 20. 15. Spes pra- Ergo durant adhuc, poſt Reſurrectionem, mii & ve- lacrymæ? Nec in triumpho Domini cefſare Srredtio- licet à fletu? Planè ploratur, etiam poſt nis Pœni- . . zentizæ Reſurrectionem. Imô nulla foœminarum Re- magiſtra. ſurrectionis æquè myſterio imbuta eſt ac Maria Magdalena: nulla duriorem vitam egit, quàm ipfa. Digreſſa enim à ſepulchro in Maſſilienſi ſe ſpecu recondidit, lacrymis pa- ſta, enutrita jejuniis, tecta nuditate. Ni- mirùm hæc ſerit deſideria lætitia Reſurgen- 5§. Maria tis. Quæ enim in Domini corpore vidit vul- Magdale- nera rutilantius emicare, livorem rubere pre- ve⸗ tioſiùs, totum corpus fulgere ſupra Solem, didicit mihil magis ad Refurrectionis gloriam Mortiß- conducere „ quam aſperitatem Poœnitentiæ. zationum Quare attrivit corpus, ut ſplendidiùs in Re- ſelu. ſurrectione refloreat. 2. Tim. 1. bat Paulus, & de Refſurrectione corporis ſe- 12. curus, plagis ultrè membra exponebat. Be- nè ergo plorat poſt Reſurrectionem Magda- lena, quæ ſciebat Pœnis ſeri Triumphos. Signum magnum apparuit in Cœlo, Mu- lier amiéta dolt. Apoc. 12. 1. Ornatuu Enimverè ità Mulier veſtiri debet Splen- vernWd. doribus, ut lucere poſſit, & videri non poſ- Mulier ſit. Talis eſt enim, quæ Sole veſtitur: in domi ſit. quem aciem ocularum intendere non licet, & verecun- fulgorem in radiis licet adimnirari. Quæ ergo dia & Se. Mulier videri non poteſt;, illa fulget, illa So- rietas, non le veſtitur. Porrò, quæ jaces in tenebris do- emieino, mi clauſa, vel clauſiro incluſa, lætare: nam .. gloria omnis veſtientis Solis eſt, id agere, Moniales. ne Mulier videatur, quam veſtit. Hoc verèò tibi paries præſtat, quod illi ſidus: hoc ha- bes à tenebris, quod illa habet à luce. Eæ Eceleßa- Profectò Sole non veſtiuntur, quas ad mam- kicorum mas uſque nudatas ipſa quoque Impudentia Pompæ faſtidit. Pergamus. Mulier amicta Sole, & veriores. Luna ſub pedibus ejus, & in capite ejus co- si rona ſiellarum duodecim, & in utero babens, 1a gimis. & clamabat parturiens, & cruciabatur, ut pariat. Mulierem hanc ſcio à Bernardo Vir- ginem exiſtimari: tamen à pleriſque Eccleſia Paupertas putatur. Quæ tot compta ſideribus adbuc ta- nsceſſa- men cruciatir, ut pariat. JDol rutilat in chla- myde, ſed fætus jactatur in utero: ſubeſt La- giza,n, na Pedibus, ſed dolor non abeſt à præcordiis: liede per. lidera in capite emicant, & ex ore ſuſpiria ferens, reſonant: color lucis, & cordis dolor torquent zautus pariter, ac comunt Mulierem ornatam Sole, Sre von & prole oneratam. Quæ tanta diſſimilitudo e, ,8 clamantis & clareſcentis, lucentis & lugen- paris. tis, fulgentis & parturientis Mulieris? Re- Scio cui credidi, aie- Oliva colo Heraclio Cæſari Crucem inferre cupien- berſeenti- ſ ti Hieroſolymam ſimile prodigium contigiſſe. "rilio- 1us 4o¹ Fortè ut ille Crucem ferre ornatus non po- Religioni, Galv ſche tuit: ità difficilins filios parit Crucifixo comp- 59 fe- n ie⸗ tior Eccleſia. Lege Hieronymum in proce- e. zu mio vitæ ſeu Malchi, ſeu Pauli: & intelli- Feliciras l⸗ nd ges, ornatiorem illis temporibus Eccleſiam "e*ia. 5 * factam, ſed ſteriliorem. Fœcundior erat in „Péeleßa- b umbris cavernarum, quam in fulgore Solis; u, ed in ſqualore Carcerum, quam in ſplendore Si- ſai nimii. f t derum; in Compede, quaàm ſupra Lunam. Religiaß ngrn Clamat unum paritura Filium Sole circumda- ite ſan- 1e iun. ta, quæ exultans legiones Martyrum parie- dioris non rn n bat. Pauperior antè, ſed focundior: incomp- Na Huun a tior, ſed lætior: deſtituta Sole, ſed Prole co- ſir Me e ronata. Quid proſunt ſidera, ſi deſunt laureæ? Reges ho- bu Alues quid paludamentum Lucis juvat, ſi purpura "orentur. ne acn Martyrum evanuit? quid Lunæ ſcabellum, Jaaneen. w. Ilttn tes ieme- Ale Cofamn ſi vacillat, nutat, labiturque tot in provin- „ ciis Fides? Libet hoc quoque ſignum ad E- Perſecu- l. Cetur c⸗ vangelicum operarium transferre: fulget hic tores Re- iß⸗ Engue Sapientiæ Sole, Stellis radiat lætioris Col- 'gionum. hu loqui, ipſam videtur lucem pedibus circum- a e Ne que ferre. Magnus ornatus: & ideò invidentiæ 1 “ Niag nue ſubeſt. Verùm; qui oculos circa ſignum ad- patiiur, Ng In hibes, admove quoque aures. Luget, qui lu- Zelms a- tunce cet: parturit, qui ſplendet; ũtque pariat ſplen- iari. l Knt didam tolerat luminis ſarcinam, amicus alio- 6 n ſack e quin tenebrarum. Audi: Et peperit filium maſ- Drrani ee hote culum & raptus eſt ſilius ejus ad Deum, G ſcandali- frtts tun ad thronum ejus, & miutlier fugit in ſolitudi- Tantur. tinel nem ubi habebat locum. O quam facilè ſidera Tetlete ſtenter negligit, & eligit latebras, poſtquaàm peperit Rrs 1i Chf maſculum, quem Deo tradidit educandum! cer Opu- lrer in Renident interdum Principes Eccleſiarum lenti. celſitudine ſolii, dignitate babits, numero lbid. 5. Hytum miniſtrorum, ne ſpernantur à populo: ſed / audiunt accedentes, frænant rebellantes, ſed 6 rerum Dominis obluctantur, ſed Paroecias 15. luſtrant, ſed jus dicunt, ſed inopes alunt, ſed definiendis Fidei cauſis aſſident, ſed inſu- R Unde dant exherbando zizanio corruptæ doctrinæ, us unnlg anin ſed congrediuntur cum Feris & Urſis ſe- es mi eon pem effodientibus Vineæ Domini. An tu elr Nülletio micare cuperes Aſtris duodecim coronatus, keelceret tot Monſtris inſeſlus, tot confectus incom- r n Nl n modis? I nunc, & Eccleſiafticis nitorem ob- * ung, dui jice, qui tantis diſcriminibus infuſcatur. Non Cyinm § ergo ſibi, ſed fœtui ſapiens Fœmina lucem heng induerat. Ut pareret, ſplendet, quæ latet in Religies Ales: M ſolitudine poſt partum. Fateor, familiaritas in Auliu ii, An hͤ Principum, Regum favor, Templorum orna- Nerte 1e Md 4 tus, frequentia Populorum Monaſteriorum dae. ünodo e Alumnos velut Signa magna exhibent, ipſo ſi i, guod placet Sole poteſtatum circumdatos. At lu- um por get, utl dicebam, qui lucet. Vides Tu qui- wnine dem familiaritatem cum Principibus, ſed fa- UNnnr . miliaritatem cum Deo non vides. Flet in cu- 1 “l biculo, qui ſubridet in aula: lacrymis pota- rn 4— tur, qui veſcitur cum Duce, cilicio tegitur, qui ier kn ante Principem tegit caput, jacétque ante znen Deum, qui coram Magnatibus ſedet. Deni- ln A que poſtquàm peperit, ornamenta ponit;, n A n declinat aulam, fugit in ſolitudinem. Ber- 1n Nnd nardus in Romano coælo ſtipatus Cardinalibus, itdt coronatus Pontifice, erectus dejectione Du- d d cum ſuos ante pedes jacentium, nônne Sig- num magnum videbatur, cinctum Sideribus, olhrn 3 Royigi di tectum Sole;, elevatum Lunàa? Vix componit Reliiſe reg . —. 5 Domi ſit Meutur Sedis Romanæ tumultus, vix Ducem Aqui- niiis, 1 taniæ Guillielmum Deo parit, cùm illicôò re- z, Exears i fugit Claramvallem. Nimirùm Mulier amici- grawi. (lir ddlo tur Bpiſcopus tur Sole, dùm parturit, poſt partum gloriam Domi tu- 7 negligens, fugit in eremum. Planè in Bernar- Shre R. do illique ſimilibus viris effigiem recognoſco judican- ſacræ Sponſæ. Hæc, dùm Sponſum quærit, tes temerè. vineâſque curatum egreditur, tota pulchra Rel'igieſe eſt, monilia, hyacinthi, byſſus, manicæ ar- viss ber gento vermiculatæ ornamenta ejus ſunt. Eam intuere domi conſidentem: Sicut Lilium, in- guit, inter ſpinas, ſic Amica mea inter fi- rirur ſo- lias. Domi dumi pungunt, forlis eam co- lida,. munt monilia. Quam ſæpe Evangelicos Ope- „Relipi ſß: rarios, quos vides foris Principibus aſſidere, ſanctioris vie zen domi ſpectares jacère infra pedes minimo- bernan: rum, eorum oſculaturos veſtigia! Quantis ſaculares afflictatur inter Fratres convivendo ſpinarum Jadienn- aculeis, hoc eſt domeſticæ paupertatis incom- lennn tes temerè. modis, qui, ne fuget proximos, ſereniorem Murmu. Vultum exhibet! Is, qui Sol eſt in palæſtra, ir ratio de coram Superiore repueraſcit: qui Lunam vi- mndd k, Ececleſia- detur calcare, conculcatur à cincindela: latet nth Hies G denique domi, Stellis foris inſignitus. Vulgò Religiahis. Jicitur: haud aurum eſt, quod ſublucet: nec quidquid Signum magnum eſt, aut Dig- nitas magna, aut ſuperbus homo eſt. Sæcula- ris non detrahat, Lyro miretur: Signum enim magnum eſt veſtiri Sole, ut pariant: ſed Signum maximum eſt, Solitudinem ama- ri poſt editam prolem. Tunc latere, cùm lu- cere poteras: tunc ſecedere in eremum, cùm fœtus tuus ad Dei thronum evehitur, Signum eſt incredibile viſu, narratu, & factu. Mini- ſtrantes Chrifto cum Martha invideant fulgo- ri Chriſto filios parientium. Nam luget, quæ lucet Mulier. Ignitum eloquium tuum vehementer . & ſervus tuus dilexit iüllad. Pſalm. ares nekerl Sermoſpi. Undeè ergo tanta in corde glacies? undè en Ei nituals tantus animorum tepor? Planè ex contemptu t nm, ſer voris igniti eloqui; quod ſi admoveretur, linguæ E ln . ner & miniſterio, pectori noſtro, igneſceret, non mm. un riis tepeſceret Cor. Nollem, ſed compellor fa- e Tuaſipo- ri. Plus nos incendit Sermo de Sacris Scrip- nedu un tior. turis, quàm interdùm nos incendat Epulum divinum Sanguinis, Corporiſque Domini. Interroga euntes Diſcipulos in Emaüs, Ge Luc. 24, audies: Monne cor noſtrum ardens erat in no- 32². bis, dum loqueretur in via? Quid dicitis: Nôn- ne modò eum cognoviſtis in fractione Panis? ren . n quo modo ergo loquimini de ardore cordis in Monzfene, via, quod ardere nunc debet ſacro Epulo ſa- tiben, in turum? Fortè arſit in fractione Panis: hunc Gems tamen ignem non ſenſere Diſcipuli, ſed illum Viele mirantur, qui in collocutione itineris cum Jk- ipibu, *U exarſerat Sermo, blandéque ſævus Cor- s. N da peruſſerat. Nollem ego de Euchariſtiæ dig- lnil nitate detrahere „ in qua Deum adoro: ſed hco tgtn⸗ puto ignoſcet Chriſtus, ſi verba ejus minùs ele fortè Prudens, ejus membris quaſi præpo- no. Attendas opto. Corpus ſuum tradit in unen cœna Proditori „ nec eum ab inſano conſilio udien retardat: alloquitur Milites miſſos à Principi- vCdle bus Sacerdotum, ut eum comprehenderent, . qui deliniti, imò emolliti ſuavis incendio ſer- oe⸗ N aad. 7. monis, regrediuntur dicentes, Numquam ſic nun Nin Lͤ. locutus eſt homo. Proindè ad Sacerdotes non angt vinctum Jeſum adducunt, ſed teſtimonium Diren ier ferunt abſolutiſſimæ commendationis. En fa- an Nat / cilius Sermo Chriſti Milites miſſos remittit, „aCtc/ . Mla . Stromatum, Lib. XV. 211 quàm Chriſti Corpus Apoſtolum cohibet, ne abeat. Nonne cor noſtrum ardens erat in no- bis, dum loquererur in via?! Luc. 24. 32. Plus arſiſſe debuit in hoſpitio: ubi nec Lalor ex Sermo defuit loquentis Domini, & Epulum erai⸗n- Corpus Domini ſervis exhibuit. Itäâne? Ar- e we . . . . . Oratione. detis in via Solo Chriſti alloquio, & jam Religionis hoſpitio excepti alloquio & dapibus Magiſtri munia veſtri, non ardetis? Puto laborantibus ube- viliora & rius Chriſtus ſolatium ſuppeditavit; ut intel- Talenta ligant, quibus non ſemper licet frui Chriſto a r, . in Templo, pietatem in laborem vertere co- von⸗ „ actis, abundantius ſibi conſolationes Dei de- augene, mittendas in Via, quàm ad Aras. Ariere in & Conſo- via ſolo Sermone, non arſere poſt moleſtias *nes itineris, licèt Sermoni acceſſerit Caro quoque en ipſa Verbi, quod loquebatur. Nuntiate Di- Can. 5. 8. letto meo, quia amore langueo. En flammas quas nuntiari vult Dilecto, quæ procul erat à Dilecto, cùm langueret Amore. Opto ego abeſſe à Sponſo, ſi ita illum amare poſſum, ut præ Amore langueam. Habeo ſubductus præſentiæ Dilecti, quod vix impetrarem ejus amplexu. Qui facit peccatum, ſorvus eſt pecca- ti. Joan. 8. 34. Credet hoc aliquis de iis dictum eſſe flagi- Peccari tiis, quæ Plebeiorum ſunt, puta latronum, sre⸗ furum, blaſphemantium. Cæterùm Imperan- peccati. tium iſcelera nullam affinitatem cum Servitu- te habere exiſtimant. Falluntur. Quiſquis pec- cat, Peccati Servus eſt, ſeu Libertus, ſeu Mancipium, ſeu Princeps fit. Imèò turpiùs Dominantes à criminibus in Servitutem tradu- cuntur. Greſus meos dirige lecundum Eloquium P. 118. tuum, ut non dominetur mei ommis injuſtitia. 133. En Rex magnus Servitutem in Throno timet, ſi ſit Injuſtus. Verbum, porrò Dominetur, Peszata conjungitur Injuſtitiæ; quod vitium potiſſi- Prineipi, mùm Dominantium eſt. Quare, cùm flagi- H tia, vulgo, infimiſque capitibus familiaria di- 6. Sape- cantur urere, inſidiari, prædari, ferire, per- ioum dere; Injuſtitia, quæ maximè invadit ſubſel- gravioræ: lia & ſolia, dicitur Dominari: ut intelligas Reges quoque Servitutem non effugere, ſi non fugerint Scelus. NWec in cor hominis aſcendit, quæ præ- Paravit Deus is, qui diligunt illum. 1. Cor. 2. Gloria Ego Gloriæ æternæ magnitudinem niſi « kerna. aliundè ſcirem, ex Pauli laboribus, & ex Davidis deliciis conjicerem. Quæ enim eſle debet illa Gloria, pro qua comparanda lapi- des, flagella, naufragia, ſitim, nuditatem, frigus, famem, exilia, carceres, peregrina- tiones, labores manuum, cordis orationes, lacrymas oculorum, honorum fugam, ſup- pliciorum tolerantiam Paulus leve ducit di- citque onus, ad quam fruendam ſuſpirat Da- vid circumfuſus delicuis, opibus felix, regno magnus, triumphis maximus? Ille dieit: Non Rom. 3. 35 4 Junt 18. Spes Pra- mii. ℳ 212 ſunt condignæ paſſones bujus temporis ad futu- pſ. 136.7. ram gloriam: Hic canit, Ni non meminero tui in principio lætitiæz meæ (quando ſcilicet ob- rui mens ſolet, & extra ſe rapi) oblivioni de- tur dextera mea. Magna ſanè Magnitudo glo- riæ ſit oportet, quæ & in carcere, & in reg- no placet. Deſideratur ab eo;, qui nihil op- tare potuit; Rex, Parens, & Victor. Emitur ab eo, qui omnia arbitratus eſt ut ſtercora. Qui omnia habebat, hujus non obliviſcitur glioriæ. Qui nihil optabat, hanc ita cupit, ut ſanguinem pro pretio fundat. Adhuc ſu- pra Davidem gloriæ memorem in regno, & Paulum gloriæ cupidum in Mundi contemp- tione, hujus Magnitudinem Gloriæ mihi com- mendant Petrus architectatus tabernacula in Monte Thabor, & Chriſtus ſui diſſipans ta- bernaculum Corporis in Calvariæ monte. Ro- go, quæ Gloriæ eſſe debet exſuperantia; quando Petrus, qui omnia reliquerat, ut E- vangelium evulgaret, unius ſcintillulæ calore exuſtus, Evangelii, ſociorum, Clavium obli- tus, Tabernacula molitur, ex Piſcatore Ar- chitectus? Quid verò de hac gloria ſummum non prædicat Verbum ſine verbis in Cruce moriens? Quæ ſanguine unigeniti emi potuit;, ſine pretio profectò eſt. Exclamemus cum Pro- Elſ. 86. 2. pheta, Glorioſa dicta ſunt de te civitas Dei. Quam ego plurimi facio, non quòd fluminis eam impetus lætificet, ſed quòd Dei ipfius profuſus ſanguis emerit nobis. Abid. s. Sitio. Joan. 19. 28. Pungeris, laniaris, lancinaris, crucifigeris Domine, & de ſola quereris Siti? Ita eſt. Una plus eum Sitis excruciat, quàm multipli- ces Clavi, & Spinæ innumeræ. Poſuit enim in eo Deus iniquitates omnium noſtrüm, & ſingulis membris ſingula ſcelera expiavit. Re- bellem Adæ protenſionem manus ad pomum, extenſa in Cruce dextera curavit: pedes per- forati aberrantes à via immaculata correxere greſſus clavis transfixi, plagæ verberum car- nis illecebras confoderunt. Sitis linguam Do- mini torſit, ut flagitium linguæ multiplex de- leretur. En qui riſum jocum exiſtimabas, nu- gâſque nugas, acerbius eluit Chriſtus linguæ crimina, quàm ſcelera membrorum omnium. Nec mirum; ſi verbis læditur aut impuris, aut otioſis vehementer, qui Verbum eſt. Ver- bis in ſui reverentiam poteſtatem tribuit ma- ximam. Ilis enim & Sacramenta confici, & ſuum vel produci, vel adduci, vel poni in Arca Corpus ſancivit. Undè acrius eum vul- nerant Linguæ flagitia, cui tantam ineſſe vo- luit dignitatem. Itaque blaſphemias, impudi- citias, ſcurrilitatem Ridendo proferimus: ſed Chriſtus Sitiendo expiat, quod eum ſuppli- cium, præ poœnis cæteris, & clamare & que- ri in Cruce cosgit. Lingus grande ſvelus. Sermo vanus. Conſilia rii impii. Numquid adhæret tibi ſedes iniquitatis, qui fingis laborem in præcepto! Pl. Dignita- 923. 20. tes meritis Pen z. Fingis, hoc eſt, ſculpis, & incidis. Scili- Mas „. Cèt Ut juſtè videatur Coronam nobis reddere ferant Juſtitiæ, laborem fingit in Præcepto, ſcul- Reges, & Pitque. Alius quoque ſenſus delicatius Dei P Tal pracipientis ſuavitatem. Qui ſingis laborem in PI. 53 20,. Oliva Præcepto. Non abeſt à Præcepto labor: quis Zagum erim ludens vitia fuperet, ſeſéque abneget? Chriſi veràm Pater miſericordiarum laborem exci- sve. dit, expolit, fingit, tantéque artificio ſcul- Saperio⸗z pit, ut ametur, & in pretio ipſe ſit labor. "were Quemadmodùm enim ſaxum calcamus, cùm Kat. ſaxum eſt, miramur, emimuúſque, cùm ſta- tua eſt: ita Dei præcepta effinguntur, atque Cinfeſa- formantur, ut delicias, non laborem præfe- iine: rant. Hanc diſcerent artem vellem Præfecti ale . animarum & gentium, quâ videlicèt Opus an aren obedientiæ (quod non rarò ſaxeum eſt) non ſir ſas vi. ſaxum, ſed ſculptura haberetur. Etiamſi ex Superior ſaxo non florem, ſed Crucem effingant Præ- iat r. lati, amabitur ſaxum in Crucem converſum. Crux ipſa pretium addet lapidi, dolorem mi- nuet, nec jam ſaxum, ſed ſculptura erit O- bedientia. Nolo quidem, quod Dæmon ex- petiit à Domino, ut lapides panes fiant, hoc eſt, ut nihil imperetur; ſed volo laborem in Præcepto, quò ametur, ac æſtimetur im- perium. Beatus, qui tenebit, & allidet parvu- los tuos ad petram. Pſ. 136. 12. Alexipharmacum ex vipera conficitur: Mortig- Quæ, ſi vivat, mortem infert, ſi moriatur, catio Paſ- vitam parit. Vitia viperis quamſimillima ſunt. hhs, Perimunt, M pereant. Salutem ex imimicis jafſis coo- noſtris. Igris non ſplendet, miſi pabulum peianiur conſumatur. Itaque Beatus jure dicitur, qui in bonum. allidet Parvulos Babylonmis ad Petram. Quod d:tie mortis genus forté myſterio non caret. Si ageg. enim gladio diſcerperentur;, ſi combureren- Lapſi non tur igne, ſi extinguerentur veneno, haud ſpernendi. exprimerent in ſuo ſupplicio calamitatem, Superior quam nobis inferunt. Allſa ad Petram Affe- ag lio improba ſuo ipſa ſe pondere opprimit: ,. ideéque perit, quia propiùs cohæret Sa- Tentatis Xo. Quod ſanè nobis quoque uſuvenire ſo- non ii- let, dùm terrenis nimiùm adhæremus. No- menda. ſiram ipſi necem parimus nobis, vicinià ſce- zag na⸗ leris. Si cupis vivere, reſili, eò citins mo- vie, ſjii riturus, quò vehementiùs adhæſeris Terræ. „on ha- yeamus. Divitis Laudate Dominum de Cœlis, laudate indife- eum in excelſis, laudate euim omnes rentei⸗ Angeli ejus. Quia ipſe diæxit, O Ja- &ta ſunt, ipſe mandavit, & oreata ſunt. Pſal. 148. I. J. Obedien- tia in Se- nioribus. Soli Angeli, Cœli, Luna, Sol, Stellæ, & Aquæ, quæ ſuper Coelos ſunt, invitantur ad efferendam Omnipotentiam Dei. Potentio- res Creaturæ Creatoris potentiam celebrant. Mihi quidem & re futurum videbatur, ſi in- firmiores inferioréſque creaturæ poteſtatem Numinis mirarentur. Quò enim infirmior quis eſt, eò vehementiès, quâ caret; ad- mirari ſolet firmitatem. David;, contrà:; Coœleſtia provocat ad dilaudandam Vim Do- mini, Quia ipſe dixit, inquit, & fabta ſunt. Ibidem. Dracones verò cæterâſque Animantes evo- cat ad Dei gloriam exaltandam, Paudent, Ibid. 12. inquit, nomen Domini, quia exaltatum cſt nomen ejus ſolius. Quid hoc eſt? Nobilio- ann, ra Dei mirari Vocem imperantem de- Ge te⸗ bent: viliora exaltatum Dei nomen exatent . imi- Divitia Nim vult exalt , ptellt.a do 3 e ſi Ar. LAuue i ſt Hu u lein „ (ur v, titucln pur Gi nte 7. tus, 110 m tuI, Ut umt vettens nitateme inid nuttte t. 0 nr exhlorar 1 be cice u Pergunt imn con Noctura. . Cor vere eninn de Venite , nmnm, ceh zn. leigt 4. E Comi un Hin auemis Slthdinen el Dendlt. u in Ienp in, e v; 1 iun i 4 in, ide⸗ ui; Dei Her he lnen Ie l. Uleribi , 4 a. Nld habi 4 Clrehe inz Del n inz Dähnn eiutn tglilemi kdo di, dppre 664 MWm dr fen Elduß ſt. e Mbe Nen ir. Nimirùm nobiliores & potentiores Creaturas vult Deus memores eſſe Obedientiæ, cujus exaltare Nomen conſuevere viliores atque de- preſſiores. Ipſe dixit, & facta ſunt, medita- tio ſit Solis, Stellarum, atque Angelorum: Quia exaltatum eſt nomen ejus ſolius, jubilatio ſit Humilium. Niſi dicamus, hunc à Prophe- ta ſervatum ordinem eſſe, quòd Dei poten- tiam potentiores mirentur, ſi tamen ſapiunt; quæ enim habent, Deo accepta referunt. Quare quò quis fortior eſt, eò magis Dei for- titudinem admiratur, ex qua ſuum novit ro- bur dimanaſſe. Humilia veròô, ne in ſua vili- Juaxiur tate deſperent, ad exaltandum Dei nomen in Divi- invitantur. Ut igitur non glorietur omnis caro nis. in conſpeétu Dei, Dei ſtupet potentiam Coœe- lIum, Dei nomen Terra exaltat. Ibid. 5. Ibid. 12. Gratiæ neceſſitas. Talenta mediocria Honor muttstis, quia om- nes 4- Et ſi ingrediebatur ut videret, vana lo- quebatur: Cor ejus congregavit ini- quitatem ſibi. Pſal. 40. 6. Perſecuteo- Is deſcribi hoc loco mihi videtur, qui Re- , ligioſorum explorat mores, & araneos imita- adar tus, florem relinquit, ſolâque paſcitur ſorde. fa ile. Cujus rei quot rogo portenta? Pes ingredi- Marmu tur, ut videat oculus; & oculi munus præ- ratores. vertens lingua vana loquitur; cmque os va- Ne nitatem effundat, non exhauritur cor, ſed ma- vels, „ O15 iniquitate completur. En Oculi non ſa- ati nus aſpectus quot pariat monſtra! Impius O- Cupreſz⸗ Cculus;, quamvis optima Proponantur, vana qus ſeme videt; cumque virus continere non valeat, ampulaa n . . X . ,„„dquitatem congregat, dùm vanitatem effun- 24 72 . . . . . . reHereſ dit. O prodigium ! Lingua ſpargit vanitatem, ci⸗ & Cor colligit vanitatem, reſorbétque ani- Liſs fa- Mmus, quod egerit os. Deſinant aliquando impii ma vie explorare, quæ videre non poſſunt: Taceant, quæ dicere non decet: nam ipſi quidem vana Lingug bargunt Juſtis non obfutura, ſibi verò non cura. vana congregant, ſed iniqua, quam maximè nocitura. Quod ſerit Lingua vanè, hoc metit Irriſores. Cor verè in iniquitatem converſum. Quos enim de alis jocos ſpargis, tibi ſcelera ſunt. Venite, & aſcendamus ad montem Do- mint, & ad domum Dei Jqauob, & docebit nos vias ſuas. Iſa. 2. 3. Faer. Plerique Templum non adeunt, ſperantes ases, ſe domi à Deo doctum iri viam ſalutis. Ve= rùm Iſaias, qui Propheta Domini erat, fre- Religioſi quentiùs atque felicius orabat, doms ſuæ Laiei non ſolitudinem deſerit, & in domum Dei Jacob ernendi . . . 1 ' aſcendit. Porrò cur Domus Dei Jacob dici- quia La- . . eor ma- tur Templum, ubi ſuas nos docet Dominus nuum vias, & non Domus Dei Ifraéel? Etenim ſi Oratienis uſquàm videtur Deus, certè in Templo vide- Tu de. tur, ideéque Iſrael fit unuſquiſque in Domo Mortif. Dei. Hæreo hoc loco nonnihil. Puto tamen catioora- Molnen magis Jacob quàm Ifrael Domui Dei tione Ali. inſeribi, ut intelligas in Domo Dei eum fe- Pc, liciüs habitare, qui patitur, peregrinatur, lu- Ctaturque ſociatus Jacob luctatori, quam qui Orattoni, Dei fruitur aſpectu cum Iſraéel. Viæ Domini fons. in domo Dei Jacob docentur. Nec mirum; ſiquidem in Evangelio rariores viſiones narran- virtes tur, labores verò, dolores, lacrymæ, jeju- uge, ma, opprobria flagella, Cruces denique ſæ- chriſt, Piſſimè proponumur. Proindè, ſi pateris, li- Stromatum „Lib. XV. Ccoronat, non quæ veſtit, ſed quæ calcatur. 21 cèt in oratione lacryma exareſcat, viam teris Dei Jacob, inque Dei Domo es. Quèôd ſi lacrymulà delibutus pati non potes, time. Via enim Domini docetur in Domo Dei, non Iſraéël videntis Deum, ſed Jacob pro Domi- no laborantis atque patientis. Patiendi ardor;, non Contemplandi amor in domo Dei Jacob te ſtatuet. Deus enim videri voluit in Rubo, ut ſpinas oſtenderet Contemplationis parentes eſſe ſanctioris. Sat Deo vicinus es, ſi rubo; dumiſque circumderis. Non in viola Domi- nus, non in ſidere, non in ſole, ſed in Rubo. Vix tibi Deum adeſſe credas, m te videas Spinis obſeptum. Quin Deus & Rubo nihil an- tiquius habuit, quàm accedentem ad ſe Moy- ſen excalceare, ad uberiorem paupertatis, at- que doloris diſciplinam. Cur præcepit vobis Deus, ut non come- deretis ea omni ligno paradiſi! Gen. 3. I. Initium omnis peccati Sermo eſt. Mulier, Familia- dùm labiorum oſtium reſeravit, aditum Morti Pas ciem . . Mäulieri- patefecit. Quis credat? Ne cum Serpente qui- zu; dem Mulieri innocenti loqui hicuit ſine flagi- Linguæ tio. Quid ſi Juvenes alloquatur Virgo? Quid cara. ſi agat cum Viris Fœmina? Lingua itaque Malier frœnanda eſt fons ærumnarum omnium: omn- domi ſit. némque Mulier timere debet affatum, quæ ne Moniales. Anguem quidem, fœdiſſimum Monſtrum, adiit ſine Vitæ jactura. Signum magnum apparuit in eœlo, Mua- lier amicéta Sole, & Luna ſub pedibus ejus, & in capite ejus oorona Srella- rum duodecim. Apoc. 12. I. Cur magnum? Magnum indè dixerim, Gloris quèòd Mulier Lunam preſſeêrit, atque calca- age6, rit. Minus Solem facio veſtientem, minuſque e,j1u;, coronantes Stellas: verùm Lunam compreil- 1 tentio ſam ſtupeo. Stellæ enim ſupra caput Mulie- rede. ris, Sol ſupra ejuſdem humeros, ſi eum or- nant, ità tamen ornant, ut, cùm illam mag- nam faciant, eꝗ tamen majores & videantur & ſint altiores. Una Luna minor eſt hàc Mu- liere, quæ non capiti incumbit, non humeris extat, ſed pedibus ſubeſt. Itaque quod maxi- Taleniaz mè Rlagmun Signum facit, Lux eſt, non quæ “ i- tu, ſe . . . . . ſine Arro- Nec imamerité: plures enim Luce inſigmri gantia. conſpicies, quàm Lucem negligere. Pauciores Humili- Lucem proterunt, quàm merentur. Quare as nihil plus Mulierem extollit Luna ſub pedibus, bi deberi quam Sol in chlamyde. vele. Et pannis eum involvit. Luc. 2. 7. Una Virgo Chriſtum, quem peperit, te- Oleria xit. Cæteræ circumferunt Chriſtum, ſi for- vang. tè pariant, maluntque illam frigore crucia- zZelus a- ri, quàm ſe tanti honore fœtû⁴s carere. Ne nimarum gloriam ſuam tegant, JESUM puerum rete- *ihil gunt. O Gloriæ æſtus, qui Chriſtum algere “4t. cogis! Vix aliquid boni nobis excidit, cùm id Talentz omnium proſtare oculis ſatagimus. Rarus, qui ecum ſpiri- pPannis à ſe partum JESUM involvat. Ideò & ¹2. Virginem miratur Lucas, & ii admirandi ſunt, qui eam non in pariendo tantum Puero, ſed & involvendo æmulantur. Sola Domini Ma- ter N. — 214 ter mater pariter, & obſtetrix fuit. Nos ſi pa- rimus, quot obſtetrices advocamus, non ut ſoœtum juvent, ſed ut fœcunditatis noſtræ te- ſtes ſint, & laudatrices. Porrò, non ſerico, ſed pannis JxsOM Virgo involvit, vili ſanè inopique integumento, ne ſit Fœtus ipsâ oc- cultatione illuſtrior, ditiorque. Lateant late- bræ noſtræ. Proba me Domine, & tenta me: ure rénes meos, & cor meum: quoniam miſericordia tua ante oculos meos eſt. Pial. 25. 2. Dei Miſe. Itaeue Tentatiomibus ſe repugnaturum Da- ricordâ vid Propheta confidit, non quòd ante ejus oslizar: oculos Dei Juſtitia ſit, ſed quòd Miſericor- v* *M. Jiarum Domini recordetur. O contrariam tantir. . . . 4 ſſe obſtina- ſenſui noſtro Prophetz mentem! Quod e Ie tio. poterat invitamentum ſuccumbendi conflictui, Superior hoc ſe potiſſimaum ſperat David firmandum in Kagas, prælio. Miſericordia, inquit, tua ante oculos ucat. 7 7 e Ibidem. Méα eſt „ ideò Ure renes, cor tenta nam Conf-ſa. Miſericordiæ tuæ memor non peccabo. Et ſa- rii nimis nè terreat alios à ſcelere Dei Juſtitia, ejus ſeveri. me Miſericordia à flagitio deterret. Quis enim Dei Miſe. Deum, adeò humanum, qui non ſolùm ho- rkordin. ſtibus parcat, ſed & pro hoſtibus moriatur, poſſit violare? Nolo peccare, quia ipſe vult parcere. Nolo ab eo fugere, quia fugientem Luc. 15. ipſe non fugit. Pater, dicebat in ſe reverſus 18. Filius ille prodigus, peccavi in cœlum, & co- Amore Tam te. Coœlum &* Patrem nominat, non Ge- duaci, non hennam aut Dominum: his nominibus ſua ſe metu, flagitia odiſſe teſtatur. Et quidem indignum Pœnitétia ſe Filii vocabulo fatetur, ſed Patri nomen ſer- vera. vat, eumque non Dominum, ſed Parentem appellat. Nimirùm ad odium ſceleris pluùs in- ccitat recordatio Miſericordiæ, quàm timor Juſtitiæ. Hinc eſt, quòd Dominus per Iſaiam abſtracturus impium ab iniquitatis complexu, non Iram illi ſuaum, non Severitatem omni- potentem proponit, ſed ejus ſe Matrem eſſe, IIa. 49.15. ac fore pollicetur. Numquid obliviſci poteſt Mulier infantem uteri ſui? En ſuſpendit ver- bera, producit ubera, quò facilis iniquus con- vertatur. Et ſanè ſi Peccator Adamanti com- Paratur; frangetur is non Mallei contuſione, ſed infuſione Sanguinis. Molleſcit Cor noſtrum Cruore Chriſti, non Malleo divini Judicii. A facie olei computreſcet jugum: Et ferrum ra- 10 vulnera curat, ſæpè facit; quæ rariſſimè oleum perdit, ſæpiſſime curat. Exclamabat 2. Reg. 4. gemebundus Abſalom, Obſecro, ut videam 32². faciem Regiv. Felicins Patris meminiſſet quàm Regis: dum enim nomen iterat Potentiæ, vo- cabulum Patris oblitus, exarſit regnandi cupi- ditate, quam & Regis terror non terruit, & Patris dulcedo demulſiſſet. Periculoſins Patris, quaàm Regis, eſt oblitus: Noôſque pernicioſius Dei Miſericordiam, quàm Potentiam obliviſ- cimur. Ideò Deus in Pialmis & Cæremoniis memores Iſraélitas eſſe voluit beneficiorum, quorum recordatione ſatis eos in officio conti- nendos ſperavit. Sic eductionem ex Egypto ſingulis annis recolere juſſit, quos memores eſle ſen Dathan hauſti, ſeu venenatæ Plebis non curavit: ratus acriùs à peccatis retrahi eos poſſe recordatione Miſericordiæ liberantis 5 quam Juſtitiæ punientis. At, inquies, David LZ1. 5e, 4. Oppoſitum ſentire videtur, cùm ait: Et pec- . Oliva catum menm contra me eſt ſempen. Imò mihi Vates aſſentitur. Scelus enim illud jam benefi- cio Miſericordiæ ablutum erat, & divina or- natum Indulgentia: ideéque Rex ſapientiſſi- mus ſuos illud ante oculos ſtatuit, ut nimi- rùm intuendo quaàm facile Divina Commiſe- ratio grande ſcelus indulſerit, à patrandis ſce- leribus contra tam humanum Dominum retar- daretur. Huc Patrisfamilias ſpectavit conſi- lium, quando ad Agricolas, qui ſervos ceci- derant, non phalanges, ſed Filium miſit . verebuntur forté Filium meum. Magis enim Matth. eos hærede quam lictore curandos cenſuit. Fi- ²1. 37. lius emnim plùs quàm enſis ſubigere Deo de- buit Agricolas. Sicut Lilium inter ſpinas. Can. 2. 2. Ad Cantica confugeram Salomonis, ut ibi Mortif. ſaltem à mortificatione aliquantulùm reſpira- atio ne- rem. Audieram enim ibi nominari Sponſlam, Naris. Columbam, Flores, Cantus atque Vineas quare in ſpem veneram aliquando tandem quieſcendi. Verùm refero indè quam ociſſimè pedem, viſis, auditiſque, quæ minimè requi- rebam. Ibi enim Lilium inter ſpinas, ibi faſ- cem Myrrhæ inter ubera, ibi ſine Sponſo le- tulum, Sponſum cum guttis noctium, non ſine vulnere & abſque pallio Sponſam, con- Patipre cluſum Hortum, ſignatos Fontes contemplor. Chrine. Ibi audio tempus putationis adveniſſe, ibi ge- mitus reſonant. Turturis, ibi oculi Columba- rum celebrantur. Rogo in antro Poenitentiæ, qui tetrior efſe potuerat, pleniorque doloris apparatus? Nicut Lilium inter ſpinas ? Spinæ non abſunt ab epithalamio Salomonis: quod- que mirere, ne Lilio quidem, florum inno- centiſſimo, licet abſque dumis atque punctio- nibus germinare. Quin oſcula petuntur, ſed infliguntur vulnera: ipſäque Charitas, quis crederet? non oſculatur, ſed ferit. Audi: Vulnerata Charitate ego ſum. Libet exclamare: Et undè Dolor abeſt, ſi floret Lilium inter ſpinas, in ipſis Salomonis deliciis? Mortifica- tionis itaque inducias extra Scripturarum li- bros quærat, qui eas cupit. In lectulo meo per noctes quæſivi, quem diligit anima mea: quæſivi illum, O&ν non inveni. Can. 3. I. Haud mirum: ubi enim eſt frigidum illud Paapene Verbum, Meum, ibi Chriſtus non eſt. Qui Mariiß- enim habitaret cum Sponſa, proprio lectu- zationes, lo, recreatà, qui nuſquam habuit, ubi ca- S t. put rechinaret, cùm viveret? Omnia placent e a . in epigraphe iſta Sponſæ, præter unum, quod fortè horruit Sponſus, In lectulo: En Pau- Ibidem. pertatem ſtrati: per noétes: En Vigiliarum flu- dium: quæſivi: Fervoôris eſt argumentum: Okedien- Juem diligit anima mea- Amoris eſt teſtimo- zia etiem nium: quæſivi illum: En ardorem labore non n ſie. fractum. Et non inveni. O diſſentientem tantis “ vis, virtutibus exitum! O luctum improviſum! O ſu Ope- diſpendium nullis ſatis lacrymis comploran- zibtm. dum! Itäne? poſt paupertatem lectuli, poſt Chriſßtu: labores vigilandi, poſt ſtudium quærendi, abi hali- poſt amoris æſlum, poſt repetita deſideria & ter. D ſtudia indagantis Dilectum, Dilectus latet? Deus ub; Nimirùm in Lectulo ſuo quæſierat: In Lec- qusren- tulo, inquit, meo quaæſivi ideéque ejus eſt due. aſpe- aſpe ubi Eaug venit rapl lo 1 Obec ſemi. er obteln Citra guiel⸗ Uigilan Chriſtu lir ſ ate⸗ 65 ,r. impetn e in int⸗ nihni cu lun telnpefa mn Ileta, Auu. Ils non Sa Iini Amwel i dem ad (alt tu in 4 u Verid 9. it, ſe Mocd n miengtibu - 25 bis cete nidis non invet Aun5 (tulo 0t e⸗ Ilir obe . , „ NCIr ini 4 Orati un kemdt. ſ jentiam ſ. Ci ⸗ 6 , G in. Macyerta zi a, int us. 4 Iln non en alat, 4 i ſienta, bi Dnid er⸗ wi (OactuS P U ſe, non linduc zer . . mn. Mperl „ ali Uncbe, ne a Alſteret adclitur 1 lun, 3I. 1. . . d 1 1 irhh ngnn Nlmn, orh ile, 1. Unn. r u etunn K — 6 47 7 oi n GNNN, Nrr ſiglnm 1 8 1Cen / aſpectu fruſtrata. Non enim cubat Chriſtus, ubi eſt Meum, vel propriæ Voluntatis, vel Paupertatis imperfectæ. In Cruce Chriſtus in- venitur nudus & obediens, deleturus chiro- graphum Mei ac Tui ſuà & Paupertate & Luc- 2². Obedientid. Invenere Paſtores in præſepio, ſed pannis involutum ſub alieno tecto. In Tem- plo eum Mater ac Joſeph reperere, ſed Patri obtemperantem. Itaque felicius in ſtrato, cul- citràque, Obedientiæ imperio comparatis, quieſcendo frueris Chriſto, quam in Lectulo vigilans, contra Superioris conſilium. què Chriſtus dormientibus, ac vigilantibus adeſt, obedien- ſi pareant: utriuſque æquè abeſt, ſi negligant tis in pi- imperium. Ipſe enim abeſt Sponſæ, dum ab San. ea per noctes vigilanti ſolicitè quæreretur, Religioſfi immoderatas forté Vigilias execratus. Ipſe ſancétiori; jam cubantis in ſtragulis Sponſæ fores pulſat, reguls non temperatum valetudinis ſtudium adventu ſuo Pernant muneratus. Jacob Iſraeël fit cubans, non vi- Ka gilans. Adam Evam dormiendo emiſit. Salo- vitates. Ion Sapientiam in ſomniis accepit. Contrà, Diſereio Samuêlem Deus excitat: Tres Apoſtolos iti- Ferveri dem ad vigilandum hortatur: Denique ipſe miſcenda. Sponſam modò excitari prohibet, Adjuro vos egrea: filiæ Jeruſalem ne ſuſcitetis Dilectam: modò genda. ejus audire vocem vigilantis petit. Jonet vox Can. 2 14: tua in auribus meis. Quidni hæc inter ſe ad- Talenta verſa Sponſæ contingant, quando Chriſtus ip- ge, 19. ſe modò in Oratione pernoctat, cæteris dor- e, „a- Mientibus, modò in Navi dormit, remiganti- mus G bus cæteris? Verbo, In lectulo tuo Sponſum Invidia non invenies, quia Lectulus tuus eſt. In le- pellatur à Gulo Obedientiæ JESUM invenies, quia, ſi egati juſſus obdormias, dicere poteris; Ego dormio, nibus Va- —. .5 . ria & Cor meum vigilat. Idque feliciùs eveniet, Orationis ſi Orationis locum quietem Lectuli interpre- KAudium. temur. Oratio enim, ſi ſociam habeat Obe- Can. 5.2. dientiam, Lectulum Sponſo parat: ſine Obe- g K. dientia Crucem magis, quàm Lectum, inſtruit. dientia. Qltis dabit mihi pennas ſicut Columbæ, & vo- Pſ. 54. 6. labo, & requieſcam. Loquendi rationem ani- Oteien- madvertas, pleniſſimam ſapientiæ. Quis da- iis hit, inquit, pennas, & volabo, & requieſecam. Srtus- Cur non ſibi pennas iſtas ſolitarii receſſus com- lbidem Parat, quieſcitque? Cur ab alio expectat, §. Eeeleſie quam ipſe ſibi indulgere poteſt requietem. Ni- Romanez mirùm labitur, non volat, Oratio ſine Obe- Peer dientia, potiuſque compes, quam poena eſt. , : David ergo, quamquàm Rex, eorum tamen » .1. . . 7 . Fervori COactus parere utilitati, qui voluntati parebant Kudent. ſuæ, non audet orare, cùm regnandum eſt, Rexre- ſed inducias præſtolatur quaſdam, in quibus Sendate- ab imperii curis liceat reſpirarg. Proindè, gile,, Quis dabit, inquit, mihi pennas ſicut Cölum- Epiſcopi bæ, & volabo, & requieſcam? Nec volaturus veſden- utique, nec otio fruiturus, ſi eas ſibi pennas ia:nee ut adſciſceret, Icareis figmentis pondus ſuo ca- Vrr i. ſu additurus. Beati, quorum tecta ſunt peccata. Pf. 3 I. I. Ad deße- Eia agite peccatores, vobis quoque licet ates & beatitudinem conſequi innocentiuw. Non ſo- Rrerk. li Beati immaculati in via: ſed etiam Beati, Pl. 118. r. T4orum tecta ſunt peccata. Ego quidem in di- Pl. 31. I. Vino tribunali hinc aſſidere Juſtitiam credo, hinc Miiericordiam. IIla coronas præbet in præmium operum. Hæc cCchlamydes porrigit in operimentum ſcelerum. Itaque, qui plus pec- Stromatum, Lib. xv. 215 cavit, plus ſperet. Eget enim majori operi- mento, ideôque ſplendidiùs fulgebit, quia la- xiori Miſericordiæ pallio operietur. Quia mi- ſericordia tua magna eſt ſuper me, inquit Da- vid. Nimirùm, quia Magnum patrarat faci- nus, Magnà ornatur miſericordiâ. Noſter eſt ſanguis Crucifixi, nobis fuſus eſt. Fulgeant alii innocentià ſuà; Domini ego cruore ſat rubebo. Doleo peccaſſe: ſed diſpendii ob- liviſcor, dives ſanguine Chriſti. Quid, quòd ſolus non adſtabo ſoho Indulgentiæ? Mecum aderit Paulus olim perſecutor, me- cum Petrus qui negavit;, mecum Magdale- na peccatrix, mecum Pelagia, mecum Au- guſtinus. . Erraverunt in ſolitudine, in inaquoſo. Pſal. 106. 4. 7 His Propheta verbis Iſraëlitarum ſcelera in Celz & eremo patrata deplorat. Itäne parens Solitudo Eremas virtutum Judæorum vitia enutrivit? Nimi- 1,, “ rüùm Eremus juſtiores Juſtos facit, impiis ve- ſuni. 1 occaſionem non rarò criminum ſubmini- Cella in- ſtrat. Hinc eſt, quòd David, cùm optat ſo- zerdum litudinem, alas ſibi columbæ precatur, con- damna- ſcius ſolis prodeſſe innocentibus ſolitudinem. Non om- Etenim pronum in ſcelera pectus, ſi ſocio at- nitus om- que ductore careat, totus procumbit. Undè nia licent. Salomon clamat, Væ ſoli, quia cùm ceciderit Eccl. 4. non habet ſublevantem ſe. Juſto verò eremus ro. Peccamti tollit illecebram. Quare quiſquis ere- mum quærit, Cor purget à vitiis. Infer digitum tuum huc, & noli eſſe in- credulus, ſed ſidelis. Joan. 20. 27. Stetit Jeſus in medio Diſcipulorum ſuo- Lapſi hu- rum: & cum hinc atque hinc circumſtarent vanαι eum Apoſtoli fidei ornamento conſpicui, his cs Pica- relictis, unum Thomam vocat ad cor. Ni- “ mirùm non Juſtiori, ſed Miſeriori blanditur, docens animarum Paſtores exemplo ſuo, ne Innocentium ſeſe recreent Liliis, ſed ut du- mos Aberrantium in roſas convertant. Ama- bilior familiaritas Puriorum, ſed Lapſorum magis neceflaria erectio. Qui Virginem for- Zelus a- tè ibi commorantem non eſt alloquutus, & nimarum Thomam vacillantem admovit pectori, Pec- HS cantes vult fratres à nobis amantiùs excipi præ CGey,eci, Juſtis. Mitto hoc ego loco Præſulibus com- mitis. mendare clementiam: ubi enim videmus à Unio me- Chriſto curari Thomæ incredulitatem attac- lior Con- tu cordis, dubitare non poſſumus, acerbiùs enele- emendari lapſum, ſi uno cordis aſpectu non curatur. Et quando de Corde loquimur, ſo- Singala- litudinis præfervidos cultores moneo, ſeliciùs ritates & aliquando Deum illabi animæ inter fratres, Solitudo. quàm inter ſaxa. Nam ſi de Solitario dici- tur: Ducam in ſolitudinem, & loquar ad cor Oſe-2.14. ejus; de Thoma inter Apoſtolos diverſanti ſcribitur, Infer digitum tuum huc. Felicitas Joan. 20. autem major eſt, Nos digitum inferre in Cor 27. Chriſti, quàm Chriſtum linguam ſuam Cor- di noſtro admovere. 216 Non extendas manum tuam ſuper Pue- um. GCen. 22. 12. Mortiß- Iſaac ducitur in Montem ab Abraham, & hari⸗ tamen in holocauſtum Aries Iſaaco ſucceſſit. ari „ . . — . . . s Hs⸗ Nimirùm- Aries inter ſpinas hærebat, ſtabat speribus. Iſaac inter brachia Patris. Neſcio, quo mo- saperior do plus ſpinæ profuere pecudi, quàm profue- Jues exer- rit Puero dextera Parentis. Adeò victima non esat: eſt Domini, quiſquis ſacrificium non exordi- Victima tur à dumis. Non ſat eſt, jugulum gladio of- Deinon ferre: ante ſacrificium ſacrificii poni debet Tr tyrocinium in ſpina. Fili mi, fili mi, hiſque ſi- toronatar, Milia verba mélle condita Iſaaci anteceſſere ho- Superio- locauſtum. Et fortè hac quoque de cauſa ab res non altari removetur, quò illatus eſt Aries educ- Sn: „ tus & vepribus. Quod quidem dictum volo Superter ſtudio meditandi, non ſenſu interpretantis“, awetur, in documentum noſtrum, non ad emenda- chm ne- tionem integerrimi Patriarcheæ. Qued enim . 3 .,T+ * 2.1. . 2 gat, & ille ſanctiſſimè protulit Filium immolaturus, Puni ſuperior ſi loquatur, ſubjectum non ſacrifica- Trntatio . — 7: .„ SS bit, ſed dimittet, & blanditis perdet. Scio Religio a- enim placuiille Iſaacum, etiam à Patre blan- manda, dè compellatum. Abraham cùm credit à ſe Fi- cum de- lium immolandum, Arietem mactare monetur. HH . Nimirùm non pretioſiora Deus, ſed viliora gid, recipit, ſi præſertim hæreant imer ſpinas. Tentatio, quæ te pungit, gratior procul du- bio Deo victima auro tuo eſt, quo pauperum legiones & levas, & alis. Filius Iaac, ſed Aries immolatur. O felix veprium tormentum! Niſi hæſifſet in ſpims, nunquam ibi Aries an- te Domini aram cecidiſſet. Profuere pecori magis Vepres, quam Paſcua: & quò illud non duxiflent Paſtores, Spinæ deduxere. Lingua mea calamuas Soribæ. Pfalm. superiox? Cur noOn magis penicillus? Nimirim cala- non eſ- mus, quod fcripſit, ſine litura obliterare eindat, non poteit. Pemicillus autem ſine litura, Wie a: quod effinxit, abſtergit. Intelligis, opinor: Regulæ ſeinel emiſfſum Verbum volat irrevocabile. non mal. Quod ſi revocare tentaveris, ſine œditate tiplican- non erit. A«. Ego vir videns paupertatem meam. Thren. 3. 1. Mortifi- Religioſos Juſtéſque jactant Politici, ea, rationi quæ calcant bona, non agnoſcere. Verum ſenttagt falluntur. Cognoſcunt, ſed contemnunt. Ne- ed „ que enim minoris fecit David aquam Beth- rant, p& lehemitici ſfontis, cum à militibus accepit, nas. quàm cùm optavit; ſed Domino illam pro- Religienis fudit. Lucia, quæ ſuppliciis ſuum Corpus ob- DPerfeitis, jecit, non ideò valetudinem flocci æſtimarat. Quin imò ſummis Matri precibus ſanitatem im- petravit, pro qua etiam gratias Deo reddi- tura patrimonium in pauperes erogavit. Igi- tur, quæ tanti fecerat ſanitatem, ut pro ea Matri impetranda peregrinata ſit, ſprevit mi- hilo minus ſua membra pro Fide. Videmus, videmus paupertatem noſtram, quem irride- tis, nec hppimus; ſed nudati Domini reve- remia ultro paludamenta exuimus, Naamano Oliva feliciores, cum animi alacritate, quâ nos diſpoliamus, cùm quoòd nudemur, non ut ulcera curentur in carne noſtra, ſed ut vul- neribus Chriſti confodiamur. Quod Syrus Præſtitit odio puſtularum, nos plagarum agi- mus voto. Vidimus Stellam ejus in Oriente, & ve- nimus adorare Dominum. Matth. 2.2. 2 Cur non Angelus Reges excitat ad ado- Vox exi- randum Chriſtum, ſed Stella? Cur non vo- blorum. ce, ſed luce ad Dominum Magi pertrahun- d tur? Nimirùm Sapientes, præſertim Princi-“““. pes, plùs Fulgor, quam Sermo movet, faci- liuſque Luci vitæ quam Vocis ſuadelæ manus mentérnque dant Conſules. Lucere, ſuadere eſt Chriſtum Regnantibus, & fſatis is pero- rat, qui vitæ fulget exemplo. Quin fulgor iſte non in Aula radiare debet, ſed in Cœlo. Vidimus, inquiunt, Nellam ejus in Oriente, & venimus. Nota faſtidium Aulæ in Aſtro in- Familia. credibile. Ut ſubiere Herodis Regiam, eva- rvitas eum nuit Stella. Adeò ne Reges quidem in Regiam Rettar. trahere dignata eſt. Quæ eò ſemper propius We ſr- ad Reges ſeſe demiſit, quò illi magis receſſe- Conf,ſa. re à Rege, & ad Pueri ſtabulum acceſſere. rii ſius pi? Hac ratione agitur cum Regibus, qui Chri- ſevrri. ſto munera convehunt. Secus ſi familiares eſſe Zelusa- dominantibus Sacros Miniſtros delectat, ſibi ititger aurum, ſibi thus uſurpabunt, ſolà myrrha ,ar; & Chriſto relictà. Hanc ſanè ruſticitatem ſanctam quos eru- cum Dynaſtis Religiefos Viros Rex viſus eſt 4ir, aler- docere Iſraêlis iis vocibus: Venite, & audite, yaet ney & narrabo, omnes qui timetis Deum, quan- ielagg. tu fecit animæ mer. Accedamus audituri, non gis non loquuturi accurramus. Sapientia clamat in pareit. plateis, ſibique domum excitat, ubi audia- Pl.5). 150 tur, non autem per domos difcurrit ſitiens Senatorum. Eliſeus convenitur à Sunamiti- de: ad Ahiam Uxor acceſſit Jeroboami. Jk- SUS, ne rogatus quidem in domum Reguli deſcendit. Abimelech à Davide jam Sacro in- uncto Chriſinate non evocatus eſt, ſed in Templo ſalutatur. . Elegit nobis hæreditatem ſuam, ſpeciem Jaoob quam dilexit. Pſ. 46. 4. Invides otium degentibus in ſylvis Filiis Viras miz- Prophetarum? Deſine invidere invidendus. ie: Tibi obtigit inter ſudores activæ vitæ Chriſti Zelus a- portio. Elegit enim nobis hæreditatem ſuam. nimarnn Quam ſi cupies ediſcere, diſce à Patre Fi- lium inſtitui Hæredem univerſorum. Dabo ti- pl. 2. 8. bi Gentes hareditatem tuam. Non ergo vilis Portio, quæ nobis obvenit. Utinam ejus nof- ceremus plenè perfectéque pretium! Ideò Prophetæ verbis orandus eſt Dominus, ut hu- jus tantæ tâmque ſplendidæ Hæreditatis the- ſauros ſuâ nobis miſeratione revelet. Deus Pf. Se. . miſereatur noſtri, & benedicat nobis: illumi- “ ner viultum ſunm ſuper nos, & miſereatuy no- NRri. Quam ob rem tanti jubar luminis exopta- tur? Audi: Uz cognoſeumus in Terra viam Ibid. 2. mam, in omnibus gentibus ſalutare tunm. Via Chriſti in Terra, Gentium converſio eſt: il- liuſque Hares is eſt, qui in ommibus Genti- bus ſalutare Dei cognoſcit, dum älum populis cognoſcendum prepenit. Vacare Deo a 3 e Conten. collecn gue ci nore curm Delert 1og: 4 tantes⸗ nem Geat, il feni ci⸗ ncum, ingvit 9 Titicu nitis ſi, Au Dorum git, Glocrei 10 & e lud, tutbes he Ium teru Mber 9. Non! ² (aligo. . ne Mbet er bium fu ¹ (cula e⸗ „ebular Mtz rſn. 5 ( ra lem eum cebatut, an, Domine 1 IN 15 e leſgve le 1 Poſt Denter . le onſun umnlinge 4 koret, bümg feiut al ſeri Khillis gilcleng, un cire ruitn e mmod; ag ſale m u “ ſed Deum anuntiare utilius. Illud tibi fortè uI. dulcius, ſed hoc Deo ſuavius. Ambos Pau- los veneror, & centenario majorem in Ægyp- ne to defunctum, & Romæ;, pro Chriſto ,lega- tione primum, tum vitâ functum. Uter ve- r1 altero major fuerit, an qui Deo vacavit; 6, an qui Chriſtum annuntiavit, nemo non vi- det. Illud ſcio utriuſque Dominum triginta la- hen tuiſſe annos, triennium operatum ſalutem in medio Terræ. Nimirùm;, quod triginta annis Contemplatio, hoc Prædicatio tribus annis eſt conſecuta. Præſtantior medela putanda eſt;, quæ citiùs ſalutem reparat. Sua ſtringant ne- mora fortunati Cultores Eremi. Crucem ego cum Paulo libentius circumfero. Floreat Deſertum ſicut Lilium, ut recreet immacula- tos: Arva afferent ſegetem, quâ vivant labo- rantes. Malo poma, quam flores: malo ſpinas, quam lilia. lis Deſertum cum Angelis gau- deat, illis pungar ego cum Chriſto. Utrumque fieri dignatus eſt Dominus, & Lilium, & Tri- ticum, Eremi ſcilicèt & Agri Germen. Ego, inquit, Flos campi, Ego ſum Panis vitæ: ſed Triticum paſcit, Lilia olent. Puto geminas has vitas ſimul miſcuiſſe, cùm Eremi Liliis Cam- Cant. 7.2. Porum adjunxit Frumenta: Venter tuus, in- quit, acervus tritici vallatus Liliis. Quod ſua quoque in vita expreſſit, cùm Turbas in deſer- to & Pane pavit & Verbo. Placet vitæ genus illud, quod nec Tritico caret, nec Lilio: illo turbas paſcat, hoc ſeſe immaculatum, divina- rum rerum meditatione, cuſtodiat. Nubes & caligo in circuitu ejus. Pfſal. 96. 2. Temasie. Non longè abeſt Sponſus, cùm tibi adeſt i. Caligo. Ponit nubem aſcenſum iuum, um- brâque Solis æterni non filia modò , verùm & ſedes eſt. Non ergo timeas, cùm times. Nubes & caligo in circuitu ejus. Harum nu- Arigita, bium fulmen Sponſus eſt. Non vulnera, ſed ſ. oſcula expectanda ſunt ex harum Colliſione nebularum. Emicat ſub nube S0l, caligine tegi- Dadtrn- tur Candor lucis æternæ. Spera tum maximée, tidi. cùm prælentiam ejus deſperas. Maria Magda- lena eum, quem Salvatorem ſuſtulſſe fuſpi- cabatur, Salvatorem ſibi adeſſe gratulatur. ſoan. 20. Domine, ſi Tu ſuſtuliſti eum, dicito mihi. 15˙. Imô is eum tibi reddit, ſi inter nubes dolo- réſque lacrymarum Solem noſſes intueri. Spon- rupnlaſi- ſa, poſt vulnera, Sponſum amplexatur. Sa- hr.. pienter proindè monet Spiritus Sauctus, Cum te conſumptum putaveris, orieris ut Lucifer. Nimirùm ſilex, cùm chalybe vulneratur, lucem non ſanguinem emittit: & ferro Tellus proſciſ- ſa floret, non perit. Sanè Moyſes, ſi flammam rubumque horruiſſet, nequaquàm Dei recrea- retur alloquio. In Sina Monte Dei digito Lex ſcribitur, cùm undique fumum atque favillas evomeret. Itaque non horreas, ſed gaudeas, ſi nubes te, atque caligo Tentatio- Tribulatio atilis. TCbot ! onnn N circuitu ejus, id eſt Dei, qui Erumnis quo- dammodò perſonatur, ut Juſtum Tribula- tione ſoletur. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, num circumſtent, quia Nubes & Caligo in Lib. XV. 217 Et ſuper ipſos in Cælis tonabit. I. Reg. 2. 12. Non ſola in Coœlo ſidera, ſed ſociata ſi- relictas deribus fulmina. Pulchrior nulla Lucis ſe mfrlix. des Coœlo eſt: verùm in tanta luminum ve- nuſtate fulgur concreſcit Mortis mi iſter, & Ss en⸗ terror Mortalium. Adeò male Mortalibus f en. eſt, etiam ubi Felicitas regnare putatur. Quin non in Coœlo duntaxat communes cunas Gr an pes Fulmen ſortitur cum Sole: verùm etiam ap- 3u pParitores ſuæ feritatis fulgura mittit, lucis abu- Pecgeasi tens miniſterio, ut tenebras funeris inducat. smnnα, E Coœlo quoque cùm Lux emicat, metuenda g, z,, eſt. Quidni ergo pericula & viſceribus Montium msſrie. cum ferro prodeant? Nimirùm ſemel flagitn reus homo nec Terram ſecurus ſorutatur, & Crude iae Cœlum intutus intuetur: Illa enm ferrum Winn Præbet invita: ex hoc invitis fulmina intor n, . quentur. Ut proindè utramque calamita- ra. tem promeriti videri poſſimus, qui fulmina quodammodò devocamus, quæ timemus; dͦm ferrum extrahimus, quod, ut timeamur, amamus. Ipſas credo Stellas refixifſemus & fplendidis fornicibus Cœlorum, ſi us in no- ſtram perniciem abuti liceret. Quid, rogo, feritatis excogitari poteſt, quo inſaturata ho- minum inhumanitas in torquendis mortalibus abuſa non ſit? Martyrum complures impera- runt Auguſti Cæfſares melle oblitos, in iole; muſcis atque fucis expomi. O immamitatem, cujus comparatione, ferarum feritas videri poſſit crudelitatem dedidicifle! Ut torqueatur homo, paſcimus melle vile ſœtidumque pecus: nec curarunt Idololatræ potionem ſuorum Nu- minum in Muſcarum fercula vertere, dummo- dò Innocentia cruciaretur. Etiam Mulſcas ad lanienam alleximus pretio dulcedinis, florum- que ſuccus, Apumque opus merces eſt ani- malculi, ſi hominem torquere audeat. O dul- cedo in amaritiem, hominis improbitate ſæ- vientis, converſa! O mel dolorum faber, vel ſi non faber, pretium! Planè, quò ſcce- damus neſcio, quando noſtris militant ſuppli- ciis Mella, quando Muſcarum imbelle pecus docetur in ſuum Regem ferocire. En Homo, animal cæteris imperaturum, ludibrium, imò pabulum beſtiolæ, ne ſuo quidem nomine di- gnandæ. Non eſt, Nero, quòd Tigrides & Leones vel ex Africa, vel ex India accerſas, ut ſævias: habes domi & fucos & mulſcas, qui- bus durius Dei Servos diſcrucies. Mitto hoc ego loco Lazarum Epiſcopum Malhlienſium cymbæ impoſitum inermi, quò tardius ſjuum inter undas, ſed certius non luſtineret modò, ſed præſtolaretur, ſupplicium. Inventum eſt aliquando, quo modo & Naves nahfragia ac- cerſerent. Redeamus ergo undè difſceſſimus; & fateamur nuſquam ſecuros eſſe mortales, quibus & fulnmina e Cœlo timeri, & me- tui ſupplicium debet in Melle; Ccruciandis Dulcedine, vulnerandis Luce, ſupplicium- que nacturis non ab Elephanto duntaxat, ſed à Fuco. 21 G Oliva Qui operatur Terram ſuam, ſatiabitur anibus: qui autem ſectatur otium, ſtultiſſimus eſt. Prov. 12. 1I1. Haud plenè mentem Salomonis aſſequor: neque enim Panibus famem, ſed ſtultitiam opponit, otioſumque dicit eum, qui Terram ſuam non colit. Planè mercenari Coloni agros colunt non ſuos; quos tamen oti inſi- mulare non facilè auſim. Verùm ne ſupra Sa- lomonem ſapere videamur, quod dementiæ genus eſt ulimum, ſapientiſſime aio utrumque à2 Sapiente dictum. Nirnirùm alienam excolere Terram otium eſt: & ſtultitia Saturitati non incommodè opponetur. Quæ omnia ii diſce- rent vellem, qui toti occupantur in exſcin- dendis ſtirpibus ex alieno ſolo, ſuique agri, incurioſi Cultores, ſpinas, quas aliundè era- Zehur an dicant, metunt in ſulcis ſuis. Stultitia porrò ma am / hæc lerpit latiſſimè. Vix enim aliquem ita bi quque Perditè flagitioſum reperies, qui non aliis vi- * vendi legem præſcribat. Trabe noſtris oculis Canci, ae inſidente, feſtucas ſatagimus ex aliena fron- Cons,Gà té decutere. Porrô ſi nec Oculus, ſenſuum Juſo ſi. tenerrimus „ trabem ſenſit, quis ſua noſſe crimina ſat credat? Quiſquis is es, qui alie- cenſes nNum campum curas, ſcito tuum iſtum La Mie,s, borem Otium a Salomone dici, cujus eſt: Pambus ſi cupis ſaturari, operare Lerram tuam. Tibi vaca, cor tuum excole, mentem cole tuam. Gedeon primm dictus eſt Gedeon, boc eſt, circumiens Uterum, ſibi videlicèt vacans, & prodire neſciens in lucem: tum J obaal appellatus, qui interpretatur Impu- grans Idolum. Nimirùm is Idola evertet, qui din vacaverit Sibi. At, inquies, Apoſtohi alie- nos colucre Gentium agros, & Palnbus ſatu- rati ſunt mertorum. Planè colueré: ſed alie- mi non fuere, quos colendos ab Aſcendente Domino acceperant. Non continuò ahe- num eſt, quod alterius eſt. Eum alienum agrum appello, qui tuæ commiſſus cuſto- diæ non eſt; cujus nec Dominus, nec Cuſtos, ſed Irriſor, aut Hoſtis eſt. Audi Regem ampliſſimum ſui memorem Agri, in vaſtiſſi- mo im perio. Anima mea in manibus meis ſemper. Tot urbium Princeps ſuæ nunquam obliviſ- cebatur Animæ, verùm diligens fui Agri co- lonus adeo ſaturari meruit Pamibus, ut Panis de Cœlo, unmius & ſuæ poſteritatis Lilio in Bethlehem,hoc eſt, in Domo Panis, prodierit. Rarum exemplum: ea emm;, quæ poſita cu- ſtos vinearum fuit, cum dolore fatetur vineam ſe ſuam non cuſtodiſſe. — P. 28. Latatus ſum in his, quæ diäéta ſunt mihi: in domum Domini ibimus. Pſ. 12 I. I. Gloe David ſapientiſſime nonne latè domina- eterng, ris in Ifraél? Unde ergo tanta lætitia ex iis, quæ tibi futura annuntiantur, cùm tam multa poſſideas? Undè verborum pretium in tan- ta metalh copia? Undè tibi latitia ex ſermo- germe ſpi- ne, cujus vox imperium eſt, cujus & felici- i tas regnum, regnum bonorum omnium eſt , iis de. Ubertas 2à Nimirùm tria hinc diſcimus: & Ma- 4s, gnum fuiſſe Davidem, qui regnum contem- pierit, & Maximum fore cœlorum Regnum, Spes pra- mii. cujus recordatione terrarum imperium vi⸗ luit, & Verbi Dei ſummam jucunditatem eſ- ſe, cujus vi Rex feliciſſimus viſus ſibi tan- dem eſt & ſeriò & verè lætari. O nos miſe- ros, qui felicitatem hanc tantam Davidis, in throno chariorem regno, nauſeabundi cal- camus! Filii, non dico hominum, ſed Dei, ut n ſeiemtis quid ſcrutamini lætitiam in rumoribus ſæcu- Ärienis I, quam parabilem haurire vobis licet in elo- erzoe i. quiis Scripturarum? Itâne? Rex lætatur in Perfecto. verbis Dei, & Pœnitens Dei verba faſtidit? Alius quoque ſenſus his vocibus ſubeſt. Læta- er tus ſum in iis, quæ diéta ſunt mihi. Præclara non opt- de Deo Orando David ſanctiſſimus concipere ρ. documenta conſuevit : verùm majorem na- F f ctus eſt ſuavitatem in iis, quæ ſibi ab aliis zudire de- ingerebantur. Nimirùm ita Dominus ſtatuit: Sn, Majorem percipimus dulcedinem ex Ser- ore mone cum aliis ſanceto, quam ex noſtra O- Odimtis ratione cum Deo. Et fortè ſilicem imitamur, 9 usta qui frigente chaly be ſauciatus ar det. Audi etiam * α Tu quoque imperſectiores Te, de Deo lo- e⸗ H quentes & æſtuabis. Sterilis ligo Terram fœ coit ebet. undam facit, ſuos flores, ac racemos debet Sõ Vitis bipenni: & Radius Solis per vitreum eut e orbem plenum aquâ tranſmiſſus, Ignem, quem in- parit in fomite, Aquæ plus debet, quam So. tenis li. Denique David tum demum, cùm alios Sermoſzi- audivit, in domum Domini ibimus, inquit. Enade Spes ſummæ Fel citatis alieno ore Cordi ejuns o aiu inciſa eſt. Orando beatæ illius Civitatis Dodtiſimi commendaverat fundamenta, Plorando Muros mli, ex itari conſpexerat, ſed Audiendo Civem ſe Honer mu. ejus futurum intellexit. Adeò & ſuavior & præ- mus Mic- ſtantior Sermo de Deo eſt Oratione amantis & Lacrymis poenitentis. Vos autem ſædete in civitate, quoad uſ- que induamini virtute ex alto. Luc. 24. 49* Ex Gregorio ſedere in civitate eſt in Silentio &gle. & Cuſtodia ſui Divimi robur auxilii præſto- ſe lari. Quod etſi ſads Domini imperio certum tarum ze- ſit, adhuc tamen naturæ ipſius ductu placeat conend . . . T. edientia confirmari. Quid tam invalidum ad eliciendas zelar ju- flammas, quam Aqua eſt? Si eam tamen Cry- var is ex. ſtallo incluſam Soli objeceris, ejus vi miraberis 77en4 fomitem mox accendi. Nimirùm Aqua, quæ Sila ani. vaga flammam extingueret, concluſa incen- Piragen dium excitat. Audeo dicere: Potentior Aqua Rel giori⸗ eſt in vitro captiva, radiis è Sole prodeuntibus. mom v. Denique fruſtra de ſua ſibi potentia ſplendor a her. Luminaris blandietur, niſi Aquæ jungatur: vari ſunt. ut fomitem incendat. Et quando paulò hberius ere, in exemplo luſimus, libet adhuc diſcere „ Lax a7 quæ in eo Natura nos docet. Primum eſt:, erer, ui in. nullius ſpernendam operam, quamvis imbecil- dnige li. En Radius, Solis fœtus, Cœli proles, ger- wedi ai- men Lucis, gemma Terrarum, Diei ſemen, bu⸗ al e. Auroræ flos, Umbrarum terror, blandum Ful- , gr, men, Ignis innocens, Felix Telum, Felicitatis pron evens parens, Focunditatis ſator, Horarum demique nn, t⸗ ductor, ac princeps, ut fomitem incendat, Aquæ eget opera; & rerum ordine inverſo, ejus Sol utitur opificio in excitando incendio;, cujus nos abutimur induſtriâ in reſtinctione flammarum. Præſtat nimirum ſociata radiis lympha, quod ſola perdu. Vilia fortè capita milites, iis tamen deſtitutus ne ipſe quidem Annibal adire, nedum adoriri; Italiam poſlet, quam uarm Puuni extera no dect let, t⸗ t alenn e nii „7 Mihates „ (enittunt ℳ . amns 6 lan agimnn. Gord N Pablalil keytunn 6 elle vies interdum contalena Cll incen Cnflate Ni h G 14 9˙. (o m 1ss Vteret ſe ebella terilgue Manns ſue (tos à Do Glidamm 1 1a. Dugnam. a Dawidem Amarit, Eem iiſce ¹ (de, Jaml Eemn lum 2 Pplum In 8 poſtcalum ⸗ Dier Cig ad Mime . hoſtem flium, P uCtaphrac ¹ Mn omm ortet, P en Ali Aundo Peſett arm (kflemint tes Een tumdontt “W itorcvet Aamiutt. ſnd Minori ee Aam Be 8 ert tüntem eon , con⸗ rg, od ma Dõ Eiuemnn e Niites, 1 WNe Mt, hic i etleatus es hy Drunn arere R Fl ml. in, l irs un re Elin . lu 1 14 TIalan, Cocden ene did sl u 1 ,e . d. un D ke Dal, enntt t Miere li MordA Faloe ekier, wii h, npeinann,, n ma1tnu/ an nn/ uni S n Agu ⸗ Onelllr he, poteltl, ul Mentu i 1 ubli, hoe Me , . Pinmmn 66 umim 4 E r,b lol ,, S Stromatum, quam ſi obſcuriùs lumine captus luſtravit, eam feliciùs atque illuſtrius ſubegit. Nimirum torpet humi abjectum ferrum ſine dextera; verum dextera ſine ferro non pugnat, imèò tantùm pu- gno decertat. Proximus porrò Soli Radius ar- det, credo, ipſéſque lapides illicò abſumeret. At aliena in regione peregrinatus vel aquæ NXDrheſßte ope indiget ,ut favillam exſuſcitet. Eccleſiæ i Primates Radii ſunt, in aula ſeu caula Pontifi- Fe e cum non calentes modô, ſed faces. Verùm in inasto. coërcendis plerunque ſceleroſis aliorum fortè . præſidio felicius roborantur, Alienum enim demittuntur in ſolum, & aqua indigent; quamvis flammas ſuſcitent. Jam ipſi nobiſcum agamus. Fulgemus domi; ardemuſque luci- diores Radiis ; at emiſſi è noſtris finibus Eccleſiaſticorum indigemus tum authorita- te, tum conſilio. Et quanquàm Radii nobis eſſe videamur, illique, Aquæ inſtar, ſebers interdum vel falso vel verè putari poſſint, conſulendi ſunt tamen. Non enim Cœlo pro⸗ cul incendia Radius ſine aqua , & ſine vitro conflare valet. Conſiliarii boni au- giank ur. ui docet manus meas ad praælium, & digitos meos ad bellum. Pſalm. Quo modo? fortè ſuadendo Davidi, ut jis uteretur armis atque conſiliis, quibus ip- ſe debellandum hoſtem prædixerat Moyſi, cæ- teriſque Ducibus Iſraeëlis? Verùm, cùm dicit Manus ſuas, imò & ſuos Digitos bellare do- Gos à Domino, monet profectò peculiari quaâdam ratione inſtructum ſe fuiſſe a Deo ad pugnam. Nimirùm, qui armarat Joſuë ferro; Davidem arma juſſit abjicere, & fundâà illum armavit. Non omnes poſſumus omnia, nec ea- dem iidem armis poſlumus omnes. Jahel la- Re, Samſon incendio, Judith lenocinio, Ge- deon lumine, Phinees gladio vicere. Non ra- Adwiran- rò, quæ aliis peperere, aliis eripuere trium- Non om- nia licent omnibus. Talenia varia. die dgr! phum. In ſolario doms David cecidit, Petrus iandi. poſt caſum Terrarum Orbi præficitur. David aes“,, Puer Gigantem ſaxo proſtravit; Vir Gladium auss, ab Abimelecho extorſit: quique Allophylum hoſtem aggreditur fere inermis, Abſalonem Superier filium, præmiſſo exercitu, vel fugit, vel fugat non emneæ . . . 1 uns ducae Cataphractus. Superiores id diſcerent vellem. via. Non omnes eodem armorum genere inſirui obportet, Puero onera ſunt, quæ Viro ſunt ar= rete, ma, Aliquando hoſtis, qui vincendus eſt; emiia infli. aliquando miles, qui victurus eſt, diverſum e en. poſcit armorum genus. Debellaturus Deus . effoœminatos Sodomitas, ignes ejaculatur ac fa- Eleſafti. ces. Idem Gigantum audaciam Molem erigen- T"rst tium contra Golum compreſſurus, non fulmi- natorquet, ſed, quaſi ludendo, eorum linguam confudit. Et ne putares id factum caſu, ſcias minori conamine Babylonium Simulacrum;, quam Babelis molem, disjectum. Lapillo certantem cum Coœlo ſtatuam ſtravit; docens nos, conatu aliquando minimo aſſequuturos, Gorrectio modomitis, modè rra. ZBelus ani: rercer. quod maximo machinarum apparatu fruſtrà tentaremus. Cautè proindè armare Chriſti entr⸗ milites, nec promiſcuè, debemus, IIle lacry- emib, IMis, hic latitid, alius jejunio confectus, alius lſit. recreatus cibo de hoſie triumphabit. Mala 1 a, Au aurea hyems ſæviens perdit, cujus aſperitate ti. Pruni foœcundantur. Cervos terror fulgurum parere docet, fulmenque obſtetricis munere Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XV. 219 defungitur; quo percelluntur , atque 4 arbortum urgentur Cervis Feræ ſerociores, Uſque adeò, quæ uni proſunt, alii obeſſe non rarò ſolent. Pater, quos dediſti mihi, volo, ur ubi ſum ego, & illi ſint mecum. Joan. 17. 24. Crucem cùm ſibi deprecatur à Patre, ait, Ervke Fiat voluntas tua: cùm verô nobis thro- Peo felix. num precatur, Volo, ait, ut ubi ego ſum, Merces ilhic ſit miniſter meus. Quin cogitanti mihi Erene amoris hujus exceſſum ac Evangelia repetenti, . vix memini aliàs cum Patre loquentem JE- Ses Pre- su M uſum hâc voce; Volo, Adeò Divinita- aali i tem quodammodò ſuam exeruit, quam abde- providen. re conſueverat, cum Miniſtris ſuis honores pro- en. , curat. O charitatis ſine menſura vim incre. Miriſros dibilem! Victa, ut ita dicam, humilitas Do- bPresos. mini eſt (quæ ſemper tum prolatis verbis, tum Rer encr rebus geſtis triumpharat) ab amore, ubi agi cos aignoze Copit de præmio Martyrum. Quam differunt voces hæ;, Volo Pater, à vocibus illis, Pater, ſi Matth. 26. poſſibile eſt, tranſeat à me Calix. Creſcitque be- de, vi ton. nevolentiæ admiratio, ſi credimus Chriſtum, ſalenduzm: cùm pronuntiaret, Tranſeat, oraſſe, ut con- Hor. ceptis à ſua mente ſuppliciis, quæ picta oculis Saper or ejus quodammodò animnæ obverſabantur, vera ſai ſ tormenta quam primum ſuccederent. Siquidem Dei Awon de Paſſione ſua minus ſolicitus (quam tamen in ne ſummoperè cupiebat, ut ipſe ſæpius teſtatus Tezes eni eſt) quàm de Mercede noſtra, ibi Patris ie ſi imme. voluntati permittit, hic Patri Volo tranſinittit. ve,, ei, Unà bic quodammodò cum Patre & Spiritu itoran, Sancto, tanquam Filius æternus, imperat quod nobis optat, quaſi homo impetraturus oran- caria do, non jubendo, quod cupit ſibi. Quis hujus Ffraierna, ſe Ducis militiæ non dedat, quem videt apud Patrem ſtipendii noſtri tam anxium? 6 Pater noſter qui es in cœlis. Matth. 6. 9. Eccleſia Ubinam in Veteri Teſtamento Iſrael nzgoga, Deum Patrem compellavit? Prærogativa Ec- cleſiæ hæc eſt ſingularis, cui non ſolùm na- tus eſt Filius, ſed datus aliquâ etiam ratione eſt Pater, Spiritüſque ei Sanctus, Columbæ præ- ferens ſpeciem, & coœlo in Jordanem deſcendit. Ergo clamamus: Abba, Pater, quoniam fu- mus filii Dei. Et quidem in veteri teſtamento Patrem ſe Deus Hebræorum appellavit ali- quando; verùm non item ilh dicere aulii ſunt Patrem. Quin Patrem cuùm ſe dicit, non tam ſuam exaggerat charitatem, quam ingra- titudinem exprimit Synagogæ. Ni Pater ego Malack. I Rom. de fſum, ubi eſt honor meus? His ſe verbis Patrem “- appellat, ut durius Iſraeélitis exprobret ſcele- ra, quibus divinam Irain in ſe armabant. Nunc ghris; verò ubique Pater in Scripturis reſonat. Pauli Paſſioqudd epiſtoles lege, lege Joannis Apocalypſim, per- S lege Evangelia, & ubique Deum ſe nobis Pa- trem exhibere comperies. Nimirùm Filius Amerz du: datus eſt nobis. Quid? num Patre careremus, e,, „on ui Filio fruebamur? Fratres jam Chriſti fa- meru, i ſumus per gratiam, quidmi & Patrem ap- pellemus noſtrum Patrem Domim noſtri JESG CHRISTI? T 2 n In matutino interficiebam omnes pecca- tores terræ. Pſ. 100. 10. —. David Dæmonem è pectore Saulis fidibus pellit: Angelus éè cubiculo Saræ fumo igné- que abigit. Verùm ibi latuit, hinc fugit, eò redit ſæpius, hinc abſceſſit non reditu- rus. Nimirum Severitas felicius Dæmonem, Scelerâque, Dæmonis prolem;, fugat, quaàm Preenr Clementia. Cantus incantare ſpiritum potuit, ecse. non vincere. Fel piſcis & prunæ ignitæ de Weris. ſpiritu malo ſecure triumpharunt. Id quod uſuvenire quotidiè experimur, & factum le- gimus paſſim cum populo Iſraélis. Qui Pharao- Bem æmulatus, non ceſſit Domino, niſi gla- dio admuiniſtro. Cùm Moyſes, veluti ludens, pro- digium ſceptri ſui explicaret in undis, in a- 1is, in aëre deluſus à Rege eſt: ut ventum eſt ad funus Primogeniti, populum Pharao ultrò dimiſit. Non ſolo oleo curatum eſt vulnus Samaritani, vini quoque adhibita auſteritas eſt. Sterilitatem non exſcindes ex agris, Miſi bipenni atque incendio ſævias in ſilicem. Por- r8& Rex Vatidicus, non vellicabat, non leviter perſtringebat, non vulnerabat graviter, ſed penitùs jugulabat peccantes in Deum, non ve- 10 aut ſibi inviſos, aut ſibi infeſtos. Inter- Rciebam, inquit, peccatores. Et quidem non aliquos ſupplicio afficiebat, aliis poœnæ ſubdu- Qis, ſed omnes omminò tranſgreſſores etiam ſibi pergratos carnificibus tradebat laniandos. correc;i non mitis. Clementiàâ FSeveruas temperet. Et tamen fratres ipſe cognoſcens, non eſt cognitus ab eis. Gen. 42. 8. DPignitas nen neAtes mores. Hoc tandem maximum prodigiorum eſt, quod factum legerim in Egypto, quæ mi- raculorum meritò haberi Theatrum poteſt. Ipfa enim ſine imbribus madet: Ipſa ſi- ne Deo din Deorum multitudine abunda- vit: Ipſa, eſuriente Terrarum orbe, ad de- licias uſque expleta eſt: Ipſa mancipium ad Regnum provexit: Ipſa Salvatoris ſui ſtirpem d Servitutem deprefſit: Ipſa infantes mer- ſit in Flumen, ſuo cum exercitu æqquore haurienda: Ipſa denique in ſepulchris Im- mortalitatem nominis, invità Morte, regnare voluit. Tamen his longe majus eſt, quod au- dio. Nimirum Joſeph in ſoho cognovit in- fimos, à quibus non noſcebatur. Unus is Princeps eorum meminit, quos in humili for- tuna amavit. Etenim in aulis paſſim agniti non agnoſcunt; ſi liberalior eos fortuna extu- lit prope ſolium. Proh modeſtiam Joſephi, dignam imperio! Fortè illum Pudicitia ſcep- tris inſignivit, ſed humanitas eum in imperio regno dignum comprobavit. ue dignus imperio, quanquàm non imperaſſeèt. Unius hæc laus Dei, de quo Rex canit, Ouis ſicut Dominus Deus noſter, qui in altis habitat, & humilia reſpicit in cœlo & in terra? Os enim homini natura dedit, cœlumque tueri. Altiora ſe ſemper circumſpicit Oculus, & luci hæ- rens ſolum infraque ſe poſita faſtidit. Quan- quam naturæ non id fortè confihum eſt, quæ etſi erectos ad ſidera vultus finxit, ho- minem tamen demittere humi lumina coeëgit, caum ei offendicula ubique ſtruat. Quod & Deum præſtitifie con'icio cum Davide, qui de ſe ait: Lucerna pedibus meis verbum tuum. Un- dè doctus, futurum ut in laqueos incideret; 3. Joſeph. Aßfabili⸗- 40% Al. n. & Pſal 8. 106 Oliva ni oculos humiliter ad terram flecteret, ceci- ir 1u5 nit. Domine non eſt exaltatum cor meum : ne- H. 10. 4 lum e que elati ſunt oculi mei. Mitto fortunatos ego Lacus hoſce Aulicos ad Arbores, quæ quèô focundius i Pe⸗ pomis abundant, , eò clementiùs atque mode- , ſtius inclinantur. Inanes Nubes aio, quas ven- Crunn to ſublimes circumferri, non tam video, quàm Mhne rideo. Citò difflantur, aut in turbinem, aut m, in nebulam. Pinguiores verò ſolvuntur in n l imbrem, Terrâmque repetunt, altiori uſæ do- el micilio, ut beneficium in aére parerent. ins n ,uun Semen eſt verbum Dei. Luc. 8. 11. lteitl ls, Co Frumente ideò Dei verbum comparatum Zelme anè Fontes dixerim, ut noſtræ nos memores vocationis, varum. ſane no ad animarum ſalutem procurandam impelleret. . llfet Etenim Grana terræ commiſſa, ſi ſemper hu- ⸗ iſs⸗ Cum pel mi latéêre ſibi ſtatuiſſent, non iterum felici- letit, ter matureſcerent, ubi feliciter revixere, ſed tawit ke⸗ ſuo fraudata fructu miſerè putreſcerent, nun- Duum quàm è& luto in lucem reditura. Nimirùm, Oeun ut din ſemina ſibi quieverunt, erumpunt, le mel graminâque in ſpicas decoquunt lucis imbriſ- ſelicke que beneficio. Si florum radix ſibi duntaxat p,mise lugnet olere ſat duceret, ſine flore diſtabeſceret. nen reen- e n erlat Dum nobis ſpirat, prole exultat, eò fœcundior, SAnde, us lnjman quò liberalior. Rarò, qui ſibi ſoli vivunt, di- naen⸗ vn g vini Verbi ſapore recreantur. Jdemen enim eſt mwr. Clritus Verbum Dei, abdi vult did, non ſemper. n lumjnee Quòd ſi aliquando in eremo Deus Anachoretis „n cn Spiritum ſuum infudit, is non omnino exti- Puncins tit infoæcundus. Oratione enim, ſi non Præ- Gutan dicatione terrarum orbi profuere. Placet is Deo ſpiritus, qui alienam quoque ſalutem ſitit. aunfe Hinc eſt, quòd flumina Deum benedicere d in Cantico Puerorum perhibentur, non item ſta- mel gna. Et quidem ex aquis duntaxat hæc ad divi- &barim Vertt nas laudes celebrandas non invitantur, quas fraiena. ho. celebrare jubentur Maria, Fontes, & Flumina. n⸗ iwin Nimirum Stagna ſibi tantùm abundant: Fontes tibas im- 8 Hidhk verô ac Flumina aliis exuberant; ipsumque Tata In Mare Terræ fontes ſubminiſtrat. Væ negligen- private. 4 4 tibus ammarum ſalutem. Deum laudant Dra- EKeémeßy⸗ RZ cones, & Fulgura, Stagna non laudant: & Aaie. e denin neſcio quo modo, Monſtra non fluentibus La- Awarnis . . ufe ationes cubus in Dei laudibus præferuntur. At;, in- Vincentan quies, Virga Aaronis in Arca floruit, lati- tn G tans ſcilicèt. Ità; ſed prodigiosè. Miraculum eſt, enen ſurculum in latebris germinaſſe, qui paſſim in homn agris floret, & parturit. Adde Sacerdotem a⸗ illie floribus deſignatum, qui profectò, Cum hi hon non latêre, ſed docere debeat;, apertè oſten- iindb dit, ideò Virgam Horuiſſe in umbris, quia Um- ngre bra erat, atque figura Sacerdotis in luce pa- n lun làm populos informantis. Denique Virga illa 4 ſere prodigioſa in Arca floruit, ſed ubi Lex erat & zinen Manna: id eſt, germinavit non latebrarum be- D 4 neficio, ſed vicinià doctrinæ & pabuli quibus ruſcel Ifraël à Sacerdotibus eruditur, & paſcitur. Non Arum & fronduit in eremo, ſed juxta tabulas legis; ut nio Bechl ſœcunditatem intelligeres non ſolitudini debe- Monſtral re, ſed muneri inſtituendi Iſraèlis. 1i infeſt ron gueri Oculi tui ſicut piſcinæ in Heſebon. Cant. iten 7. 4. ler Vel HD len oblic Vel Columbæ, vel Piſcinis Eccleſiæ Oculi nide ſ comparantur. Utrumque pudorem ſuadet. CO- ooulmen Pſerahe lumba lacrymatur „ Stagnum lacrymæ ſunt. Curicſias elle. Nor Porrè non fronti, ſed lacui comparatur Ocu- Ficſfen Alr inſu lus kenqae DTth / onae lus Sponſæ: ut intelligas, gratiorem Deo ocu- n zultanda, lum efle, qui non vagatur. Fontes excurrunt: Lacus ſtagnant. Qui non vagatur oculus, is placet. At Sol, oculorum cæterorum exem- plar, omnia luſtrat. Luſtrat Orbem, cujus eſt Oculus. Tu quoque te diligenter ad ſatietatem uſque circumſpice. Alii, ſi forent extra Mun- dum, Mundi, ab hoc (quo fruimur) Sole non luſtrarentur. Diſſentit proindèé à Mundi Oculo Oculus tuus, ſi cùm ille magni ſui cor- poris duntaxat membris invigilet, tuus extra 1n ſe, ſuumque corpus videre, etiam aliena, non vereatur. David & Cham liberiùs vagati ocu- lis, docuere exitio ſuo;, feliciùs Stagna, quam H ſanè non tot membranis ac palpebris Natura “D ſepfſiſſet, ſi eas luſtrare ommia pateretur. Imòô cùm patentibus Oculis ſomnum irrepere no- inrtef ken. Nnn lorum petulantiam cohibemus. Porrè, cum Oculi Piſcinæ ſint, audeo dicere, eorum eſſe merita occultanda ſanctè, non vanè pro- ſi ſiagnet fletus in oculis, non veròô ad pompam Apoc. 21. excurrat in genas. Ideò abſterget Deus omnem 4. Iuacrymam ab oculis eorum; ab oculis, inquit, non à genis: has enim tergit Gloria;, illas Chriſtus emit. Ideòô illa, de qua dicitur, Et lacrymæ ejus in maxillis ejus, neminem reperit, Thren. 1. 2. . . . . qui eam ſolaretur ex Angelis; ſiquidem in garitas non emunt eductas & concha. Si conſiſtant adversum me caſtra, non timebit Cor meum: Si exurgat ad- versum me prælium, in hoc ego ſpe- rabo. Pſ. 26. 5. 6. Oeraſi⸗ Fiducia certè magna. Ergo ſubeundum præ- malz vi- lium, ipsiſque occurrendum eſſe periculis 4 NNNRE WN . e⸗ tant . Nerier nande putabit aliquis. Verùm Propheta exurgat, mlurhe, Zelus ani. quit, adversum me prælium „ & ſi conſiſtant luln marum adversum me caſtra, in boc ego ſperabo. Ten- ’ Roruau er tationes tunc non prævalent, cum tolerantur: r, Mt vincent autem, ſi irritentur. Non provocavit Aatiti⸗ Okedientia Gigantem David, ſed inſultantem Caſtris Dei, in inclsd etiam in Dei nomine, obtruncavit. Ipſos Urſos atque Leo- iut "du. nes, quos à ſe diſcerptos coram Saüle jaéta- Eutass Vit, non venando quæſivit, ſed gregem cu- te ci⸗⸗ Juando ſtodiendo laceravit. Certè Samſon non ſyl- ui o “D oett. vas ingreſſus eſt, ut Leonem offenderet, , i quem laniaret, verùm occurrentem eum ſibi unigen imn itinere, ut ſe defenderet, interfecit. Qui cer- nad tè felicius Leéonem non quæſitum, quam Fo- eniqu⸗ tt minam à ſe amatam, evaſit. Nec feliciùs nile r⸗ Samſone David, qui aſſuetus triumphis Fe- unkuin rfrarum & Gigantum, unius captus eſt lenoci- & i⸗ nio Bethſabææ. Nimirùm hanc ultrô aſpexit; Monſtra ſibi occurrentia dejecit. Quis Jacobo ublute⸗ ità infeſtus, ut Eſau? Eum tamen, cùm mmhin non quærit, ſed in via ſuſtinet, facilè muneri- Ineels bus placat. Nimirùm ſperandum in hoſtibus eſt, ſi non illos Tu provoces, ſed Te IIIi circum- ſenl ſtent. Vel Foœmina inermis Aſſyrios Bethu- . liam obſidentes interfecto Duce, fugavit. De- nique ſi exurgat adverèum me prælium, in hoc ego ſperabo. At non putes vanam Prophetæ ſpem 86 i⸗ , eſſe. Non in ſola adverſariorum iniquitate, at- dgenſ que injuſtitia confidit. Armavit ſe ſtrenuè, ho- on ſe ſiémnque haud inermis expectavit. di conſiſtant Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. Fontes humam Oculi pupillas efſe. Quas 4 luerit, profectò docuit, feliciter nos tunc dun- taxat requieſcere poſſe, cùm modeſte Ocu- palanda. Nam oculi lacrymantes placent, ſed nundinis Poenitentiæ, Angeli mercatores mar- 221 adverstm me caſtra, non timebit cor meum. Benè: ſed cujus Cor fidit, hujus intellige Senſus omnes armatos. Audi quid ſequatur. Unam petii à Domino, hane requiram, ut inhabi- tem in domo Domini omnibus diebus vitæ meæ. Pl. 26. 8. U videam voluptatem Domini, & viſitem Tem- I.niatio plum ejus. Quoniam abſcondit me in tabernacu- non vinci lo ſuo. Si rectè verba examines, invenies & arun toy- . — . Circumſpe- vocem Precibus, & cor voto Æternitatis, & ione Ze- oculos ſpectaculo Divinorum, & totum ho- Ius arme- minem latebris Templi obarmari. Nimirùm, cogenia Orante linguàâ, Cœlum oculo ſpectante, Coœ- . leſtia corde ſitiente, toto latente corpore in Caſtitatis Domini tabernaculo facile fuit de Adverſario ""r. non timere. Sapienter Cor ſperat, munitis Senſibus cuſtodià Legis & Dei. At præſum- ptio eſt, non ſpes, ſi, proſtantibus oculis, totôque corpore telis obvio, in te ruentes ho- ſtes expectes impavidus. Noli timere, quia redemi te, & vo- cavi Te nomine tuo. Meus es Tu. Ial. 43. I. Cur undique coanguſtatus adverſariarum po- Serupasloßi teſtatum inſidiis non timeam? Rugit Leo, fremitque , quærens quem devoret, hian- Pallani- téque ore jam jam me vorat, & ſecurus ſim? ubi ſcutum, ubi defenſor vitz meæ? Confidentia Audi: Quia redemit Te. Non gloriosè te ju- in Deum. bet eſſe ſecurum inter hoſtes, qui te rede- . mit. Suis te vulneribus defendit à vulnere, vi- Wnt. tämque tuam ſuâ morte paciſcitur. Lilium es? da. 3 Noli timere, O candens Lilium: Spinis te mu- niet Dominus, quibus coronatur. Viola es? Ne palleas: ſuo enim te ſanguine decorabit. Miles es ? extrahet ſuo ſibi & pectore lanceam, quâ te armet in hoſtem. Rex es? revellet è Cruce titulum, ſuumque in te transferet vo- cabulum regni. Egenus es? Tunicam prope Crucem reliquit, quam ſatellites ne quidem partiri ſunt auſi. Papillus es? En tibi paratam tiszt Matrem juxta Crucem. Alges? fovebit te San- P.⸗ ſio ar⸗ . . . . - õ guis ejus. Eſtuas? fugabit brevi Solem, ut niamn no- blandius cubes in meridie. Laſſaris? Arbor te Krum. Crucis excipit. Times, poſt converſionem, caſum? Clavi te Cruci ſuffigent. Eſuris? Caro a al⸗ Crucifixi verè eſt cibus. Sitis? Sanguis ejus eg- verè eſt potus. Denique, non eſt, quod timeas coram eo, qui te redemit. A ſagitta volante in die, in ejus latere hærens te Lancea tu- tabitur. A negotio perambulante in tenebris operata Salus in medio Terræ ſub meridiem te eruet; à ſe enim fortè Solem repulit;, ut tibi eum tranſmitteret laboranti, præ horrore negotii perambulantis in tenebris. Ab incurſu & dæmonio meridiano ſecurus es, quando Diabolus egreſſus eſt ante pedes ejus, ſpolia- tus ſpoliis & ſceptro. Jure itaque ſecurum te eſſe vult, qui te redemit. Nec redemit modè, verùm & vocavit te nomine tuo. Ecquod ro- go Nomen? Audite, Coœli, quod loquor, Audiat Terra nomen ſuper omne nomen. Poſt nomen JESu & Virginis, non eſt da- tum aliud nomen hominibus, in quo oporteat nos ſalvos fieri. Meus es Tu, nomen eſt Chri- ſtiani. O aurum! O gemma! O ſidus meum! Meus es ITu. Et quis Regum objicere mihi pompam nominum ſuorum audet tanti Nomi- nis fulgore inſignito? Dei ſum. Meus es Tu, inquit. Verùm dignitatem excelſi Nominis facile 1 3 levis 222 levis quævis macula decolorat. Quoties non Gsedisis. Obedio, tot ex eo characteres oblitero. Dei enim eſſe deſino, quoties Meus ſum. Meum ac Z e„. uum repugnantia ſibi ſunt nomina. Si Meus ſ, ſum, Dei non ſum. IIle non dicit, Meus es Tu, ſi ego dicam, ego ſum Meus Sola Obedien- crihiani tia tanto te Nominis privilegio extollit; ſola Nass, Inobedientia Nomine te tanto fraudabit. Er- géne, ut verbum, contra Dei legem, lo- quar, Nomen adeò pretioſum eradi patiar ? Ergône, ut voluntati ſatisfaciam peccatrici, abjiciam Nomen, quod os nominavit, ante- quàm in utero conciperer? Ergo deſipiam a- deò, ut pro vani nominis gloria, gloriam amit- Ranlars tere non curem veri nominis? Ecquis ſe mihi Sprese Os- Conferre poſſit, ſi meo nomine vocer? Ecquid Tervamie nocere poterit mihi tali ſtemmate commum- to? Quæ mihi deerit gloria, ubi in fronte no- men hoc emicuerit, Meus es Tu ? Attollent portas Principes, æternales, cùm vocabulum tantæ dignitatis ante Paradiſi oſtia radiaverit. Certabunt inter ſe, opinor, portæ duode- cim Cœleſtis urbis ambitiosè ſpectantes, quam earum meo digner ingreſſu. Domini ſum, ſive moriar, ſive vivam. Nec me Mortis clauſtra retinebunt, ubi legerint aridis inſculptum oſſi⸗ Tepidiusties bus, Meus es Tu. Deo me Tellus exhibebit, cùm idem nomen relegerit. Colum me non exclu- det, ſi Deo plenus circumferam ſplendidos mei nominis characteres, Meus es Tu. At heu me miſerum, mei nomimis tam facilè obli- tum, tam perditè prodigum? Vix ſupula an- te me volitat, vento ſuperbiæ elatàne, an alata? cùm nomini renuntio Excelſi, malô- que famam, hoc eſt fumum inanem Mundi, quàm Servi Domini titulum glorioſum. Ego ſcio cogitationes, quas ego cogito ſuper vos, cogitationes pacis, & non afflictionis: ut dem vobis finem & patientiam. Jerem. 19. 11. 1l. 26. ,6s. Pater meus „& Mater mea dereliquerunt me, hoc eſt innocentia atque fervor: Domi- eneor v nus autem aſſumpſit me. Ipſe enim venit non Rine vocare modò peccantes, ſed & Pater fieri ſunt. perditorum. Nos itaque orbatos virtutibus Dominus protegit, Tutérque fit orphano- rum. Quare, cùm videat patrimonium à no- Dei Previ bis meritorum profligatum, Tentationes, denmtia „ Tribulationes, atque Anguſtias permittit, Htntan“ non ut reliquum ſubſtantiæ perdat, ſed ut per- ditam geminet. Scit Ipſe, quid cogitet, cùm tu æſtu immundarum cogitationum torque- ris. Serir Lilium in ſpinis, educit & dumis Roſam, ariſtis Frumenta diſcruciat, ut ſecuriùs adoleſcant. Nimirùm cogitationes ſcit ipſe Pacis eſſe, quæ tibi bellum interdiù noctuque indicunt. Afflictionis novit cogitationes non eſſe, quæ te afflictum in ſummum videntur adduxiſſe diſcrimen. Jamjam obruenda lapidi- bus Suſanna trahebatur: verùm, cùm interitu- rum nomen ejus crederetur, ſplendidiùs re- floruit. Pallium Joſephi ab impudica Ma- trona retineri Deus permiſit. Verum, dum inquinatà manu fœminæ Caſtitatis indumen- tum ſeſe pollutum cenſuit, erubuitve, in Pur- Peſotaii. Puram Principis converſum eſt. Non affligit, ne, Ar;. cum affligit Deus; Pater enim miſericordia- dicntes, & rum & luminum eſt, & fons totius conſolatio- nis, adeò ut ſine miſericordia ferire non valeat. Oliva Fons deforis lapideus eſt, intus verò cryſtalli- Tentmi⸗ nus. Quis crederet? excurrit ſub plumbea fi "es non ſtula molliſſimus latex. Quò denſiora ſunt oſ-it. ſa, eò dulcior iis ſubeſt medulla: Et auri ve- pe; voh næ pretioſius ſerpunt, ubi ſolum infoœcundiùs ian H ſterileſcit. Noli de Chriſto diffidere: cùm te 'rmarè ad inopiam adduxiſſe ſimulat, tum tuam pau- pertatem locupletat. Quas enim conſolatio- nes tibi ſubtrahit, Patri eas æterno fœnera- tur, ut, brevem poſt moram, repentè diteſ-- cas. Facile eſt Domino, ſubitò cohoneſtare pau- perem. Quomodò? eum ſpoliando, ut ditius induatur. Audi: Suſcitans à terra inopem, & pl. na. . 4 El. uz. &. de ſtercore erigens pauperem ut collocet eum cum FPrincipibus. En Domini ſeveritatem mi- ſericordem. Allidit, ut ſublevet; fœdari pati- tur, ut ornet; denudat, ut nudatum induat cocco? De fimo ad ſolium, de pulvere ad pur- puram, de compede ad coronam provehit. Stercus Tentatio eſt, cutem oblinit, ſed cor non pervadit. Satius eſt, adſpergi pulvere, quam febribus exagitari. Vales in ſtercore, in aurea culcitra morereris. Maculas aqua diluit, febrim nec gemmarum potio reſtinguet. Scit Deus cogitationes, quas cogitat: Pacis ſunt, non Afflictionis. Flores, quos in arbo- re demiraris, & ſtercore prodiere; quod ad radicem arboris jactum faſtidis. Niſi nubium denſetur procella, Iris non colorabitur. Au- rum, cum in fornace ſolvitur, concreſcit in vas. Tutor crudelis eſt, niſi egere pupil- lum patiatur, ne egeat. Quot in horreo gra- na ſervas, tot perdis ſpicas. Una auri fœcun- ditas eſt, tradi, ut redeat cumulatius. Quod enim in arca cuſtoditum Fubigine duntaxat parit, extractum domo foboleſcit, aurumque Aurum, ſtupente Natur, triumphante Avari- tid, obſtetricante Induſtrià multiplex parit, Calamus per vulnera peérque plagas & docere calamm. diſcit, & ſcribere. Nigrore foædatur, ut literas coloret: ſecatur, ut ſapiat, felicior vulnere, quam plumA. Quaſi moritur inciſus, ut vivt. Niſi exſectus ſit ferro, non parit. 1 Quaſi Navis inſtitoris de longè portans Panem ſuum. Prov. 13. 14. Ergo vel flammis, vel undis, cùm arue- Munie rit, Abies debetur. Incendium ſi evadat, lu- reiha. ctabitur cum fluctibus. Deſperatiùs in igne, Mpilzre- laborioſias periclitatur in æquore: ibi tamen zer Dium. non cedit hoſti, niſi in hoſtem convertatur. Ignis evadit, dum non evadit ignem: hic ve- ro hauſta putreſcit. Arbor incenſa, in hoſtem „ipit qus- ipſum, quo perditur, commutatur. In A- rar. ua verò non fit Aqua. Verùm hæc Poétis re- „ g. ſinquantur. Navis tamdidè undis extat , Faaas quamdiù à ſe undas excludit. Tamdin gradi- mundane tur fſuper æquoris terga incolumis, quamdiu & ernant ſpiritum velis excipit, & intra viſcera aerem, ſe quo levetur, admittit. Animarum hic Paſtoris ia daia, exprimuntur dotes. Vives quo uſque in aquis horre⸗t n- Zelus an i⸗ *. — ſpiritum trahes. Navis inter undas, ſed plena os Ard aëre, ſed ſine undis, evolat. Spiritus carnem & oſſa non habet. Carne non conſummaberis, Ercleſſaſſt ſed conſummabis carnem, ſi Spiritu facta e nd⸗ Carnis modereris. Eſto inter profanos religio- „areri in ſus, ſi cupis & eis prodeſſe, & non obeſſe tibi. Mundo, Si familiaritatis conciliandæ gratid Fax efle ziaca.: vellet concolor tenebris, actum eſſet de mor- venr. talibus. Ut tenebras illuminet, quam maximè S etet, haldon Vat: Pedit blæiis te aur Fim es ar 0 Cllaria alui. ſt⸗ qu p ſ, lo an Niget nnig bis n K entia chis . ſel ens impone Penckiun GtyiNa ſed e Pienter bete Oro me k. ult⸗ s mei. Cümn ve . Ratè i tlales v Krutetun Pbi fute Vel Abb⸗ Tertam enim flore teok ſit Dmnimi. Noni n. lemo: n berce be Mi iſt Kntn, nte 1t La bunm er ummb. dn lich lucis ndznu u. Mi onit Vieine 7 1 n N Ne 8 neNN nde li. lenn. it r . G Nen ini nulr. Gdt. lle , 1ſen, Al eſie ul e Rn Abinn NN dhonge 1in Nharh liger 6 u,u ciot ſie 1 n. enlik utis Ple re: ibi n augg igen i 8 “ 1 Mlen; 1 u — pamiliari. iis difſimilis ſit, neceſſe eſt. Tu verò ſi Auli- tas imis Cils fias in Aula, erunt eorum, quos colis, no- rcCe viſſima pejora prioribus. At, inquis, Apoſto- lus omnibus omnia factus eſt. Ità: ſed ut omnes Zelus ani. lucraretur. Etiam Aqua ſordere videtur, dum Nesene lutum tergit; verùm ſi rem diligentiùs atten- srmeeur. das, & pannum candere, & piſcinam lucere intueberis, demiſſo in imum luto. Sedimento ſordes excôlat, &, merſis fecibus, ſuam Lacus recipit claritudinem. Sorduit, ut puritatem ſuam in pannum transferret: utque ille ſplen- deret, lucem in lutum viſa eſt commutaſſe. Fero balbutientem nutricem, ut puer linguam exſol- vat: Nolo tamen hanc diù balbutire, ſi ille ex- pedire linguam non valeat, aut mutus aut blæſus. Navis es? Spiritu eges in undis: m te aura provehat, m aéëre leveris, naufra- gium facies. Porrò Navis iſta de longè Mer- ces avehere dicitur. Neſcio, an is, qui ſæ- Srsmoà Cularia ſæcularibus nuntiat, Navis cenſendus ſeculari, ſit, quæ merces de longè portet. Qui de Coœ- 6m uels lo loquitur, ille merces pretioſas proponit. Teditent. Ridetur verô, qui rumores ſæculi ſæculari- Overarius bus nuntiat. Guttam æ* uori defundere, de- ssutus mentia eſt: nec minor inſania eſt, ſi Mona- Pugué, chus Principum conſilia vel aperiat Aulicis, vel examinet. Naves, niſi peregrinas merces importent, ſenelinmn itineris, non com- pendium induſtriæ revehunt. Sacerdos niſi divina proponat, non fſamam comparat, ſed ſuæ nomen dignitatis decolorat. Vis ſa- pienter loqui, verſarique cum hominibus, loquere, ut loquebantur David & Moyſes. Quo modo loquebatur Prophéta? Attende. Deut. 32. Audite Cæli quæ loquor, audiat terra verba 1. oris mei. Tunc prudenter Terram alloqueris, cùm verba tua Cœlum ipſum audire poteſt. Liigns ". Rarò ita loquimur cum hominibus, ut ſpiri- ne tuales viros noſtri teſtes alloquii cupiamus. Scrutetur quiſque cor ſuum, & fortè grave ſibi futurum ducet, ſi clam ſibi garrienti vel Abbas, vel Dei Vir prudens intereſſet. Terram invitat, ſed Cœlum veretur. Terra enim floret, Cœlum lucet. Plus floſculorum ve- reor ſit in Confabulationibus noſtris, quam luminis. Sales, lepôres, apophthegmata ſer- monis noſtri materia ſunt. Nullus de Chriſtoô ſermo: nullum verbum de Æternitate. Cre- ber de bellis, déque foro Sermo eſt. Verùm Navis iſthæc haud de longè Panes portat, ſi & Senatu, Aulaàve trahit, quod venale ex ponat. Cuùm te conſumptum putaveris, orieris ut Lacifer. Job. I1. 19. Teust Lutum Lux fit, & in ſidus Limus commu- amen. tatur. En Lucifer futurus es, cùm te puta- veris umbris Mortis involutum. Porrò Lucifer Lagkori. hon lucidum te duntaxat futurum affirmat, nmiſum ſed Lucis prodigium, ſed ferentem Lucem. Porrò, quod maximè hoc loco Spiritus Sanctus Deperati nos monitos vult, id profectò eſt, tunc Juſto- Comnt. rum vicinam felicitatem eſſe, cùm denſior eos circumſteterit procella luctarum & vulne- . rum. Propheta alio videtur expreſſiſſe ſymbo- M. 15. 3. lo, cùm dixit : Maltiplicatæ ſunt infirmitates eorum, poſteà acceleraverunt. Quaſi nobis edi- cat: Noh deſperare, cùm Tentationes excreve- rint. Augmentum enim earum velut ampul- l incrementum eſt, quæ, quò magis intu- Mmucrit, eò velocius ſolvitur. Ut enim in pro- Stromatum, Lib. XV. 22 3 fluente intueri licet, cujus cùm aquæ vehe- mentiùs ferri, volvique cœperint, eò citius deficiunt; quùm enim copioſior Torrentis fe- retur eluvio, eò brevior futura eſt. Quare non Pei curæ excidas animo, cùm multiplicatæ fuerint in- e Permis- firmitates cordis; acelerant enim fugam;, cùm vehementiùs in te irruunt. Nam, ſi Tribulatie Deus tanquàm in fornace electos decoqiuut , von neses⸗ Procul dubio ubi plus incanduerit metallum in flamma, tum futurum eſt, ut inde citius educatur. Semper eò es proximior felicitati, quèò tibi vicinior fuerit ærumna., Vitis non hyme ſecatur, ſed vere, cùm germinatura jam jam eſt. Ferrum prænuntius florum eſt, pro- nubüſque, ut ità dicam, Botrorum vulnus eſt. Quid Bombyx? cum carcerem intrat, putaturque & libertate & vità carere, tum Pplumeſcit felicius, ex vermiculo ales, faber ex reptili. Mitto Phosnicem in funere redivi- vum. Mitto frumentum ſolâ corruptione flo- rens. Pacem libet meditari, in qua explora- mus, quid agatur cum Juſto, ſi eum Deus affhi- gat. Extinguitur fortè fortuna Fax vento, cum ſtatim ex iis, qui adſunt, diligentior famul in fumantem adhuc tædam vehementer inſut⸗ flat. Planè, qui eam flante ſpiritu extinctam doluit, credet acriori tunce ſiarn extinguen- dum penitùs fumigans reſtincti luminis cada- ver, ſuo tantiſper in funere etiamnum ſpi- rans. At illicò excitata halitu Flammæ in ca- lente etiamnum Face reviviſcit, vitàmque fedditam ſibi gratulatur acriori flatu, quam ſibi leniori ereptam aurâ non lacrymis, ſed fu- mo comploraverat. Itaque reddidit lucem ſpi- ritus, non abſtulit, qui perditurus credebatur Facem languentem, lugentémque excidium ſui. Hàc certè ratione nobiſcum agitur. Felici- Zelus ani. tatem Cœleſtis dulcedinis levis anguſtia extin- marum guit in corde. Vix fumat cor, quod antè ar Rer debat; cùm ecce tibi primæ altera ſupervenit lrgs e ærumna longè ſævior priore. Cinerem times? mæsntes flammam pariet. Cum te conſumpitum putaveris, Fatiur: or¹iyris ut Lucifer. Vis alieno id ſcire non au- thore ſolùm, ſed exemplo. Audi: Morentes animo ibant Emaüs ex JESU Diſcipulis duo, comitem ſe illis Chriſtus addidit, quorum in- tellecto Moerore, exprobrat illis ſlultitiam mentis, & cordis hebétudinem. Oppreſſos il- licò fuiſſe ſuſpicaberis dolentes peregrinantium animos, inſimulatos tanti criminis in tanta doloris exuberantia? Adjunctus enim Moœren- tibus moœror quidni penitus lapſantes deji- ceret? At Facis in eis reſtinéctæ renovatum Corre Eis exemplum. Reprehenſio incendium in cor- aabitäts, de excitavit, quod præ Moœrore languerat. Ipſos habeo prodigii tanti teſtes locuple- tes, qui mirati ex ſugillatione reſtitutam ſi- bi in corde lætitiam dixere, Nönne Cor no- Rrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via. Elevans alliſiſti me, canebat ille: ergo, à contrario, elidendo ſublimabit. Jobo quæ ultima ſupervenit calamitas, Orbitas videli- cèt Filiorum, putari potuit ſpoliatum tot bonis ad blaſphemias inflexura. Verùm ad laudes Dei feliciter compulit. Tunc enim, velutt compreſsà aliorum vulnerum acerbitate, in eas erupit voces, quas Coœlum credo ut exſcri= beret ſtellas refixit, iis pro characteribus uſum. Dominus dedit, Dominus abſtulit, ſicut Domi- Job. 1. no placuit ità factum eſt, ſit nomen Domini be- 3. 3.. ¹ nediétum. Et ſanè, ſi, dilapfâ jam re familiari, liberi incolumes miſero Seni remanliſſent, Tiu lais . T 4 foxrtè nt i1F. Luc. 24. 32. Pſ. 101. 18. 224 fortè ſolicitudo ſolandi eos tardiùs illum ad Dei pedes accurrere permiſiſſet. Expeditus enere Filiorum, facilias in Deum aſſurrexit. Adde cumulum illum calamitatum funda- mentum fuiſſe melioris fortunæz. Saulum Chriſtus humi dejicit, ut & pulvere ad Aſtra evehat. Cùm tentaris, non perit, ſed reno- vatur ardor mentis in divina. Libet id in la- bente Domo recognoſcere. Videas; hiantibus undique rimis, extremum Ædes veluti ſpi- guperion ritum efflare. Quas & trabibus artifices ſpo- non con. liare, & nudare tegulis, & parietum ever- deſeendat, ſione quatere incipiunt. Itâne ? Nutat do- e cure S eſtin. mus, & quaſſatur 2,An non ſatis illa ,vetus- rem. tate ſuũ, ruitura videri poterat? Quid expe- Gandum, mii ut funditus excidat, quæ la- zi. bans improbo quoque artificum labore ſuccu- titur? Verùm furgit ſplendidior atque feli- Severitæs cior, quæ Ccredebatur imis ſedibus exciſa. Suas t, per ruinas amplior reparatur, caſu erigitur * ſuo, ſuéque debet exterminio ſuæ molis am- plitudinem. Tentaris? Spem atque lauream, non ſcelus, non caſum ,non laqueum tibi in lucta parat Deus ac parit. Domus cuùm im- maniùs ſolo à fabris æquatur, tunc repara- tioni propior eſt. Cadit, ut ſurgat. Quemad- modum Fullo, ut maculas tergat in panno, novâ eum maculaâ inquinat, inſperſione ci- neris. Id maximè in implumi avicula ſpe- Ctare libet. Reptat ſolitarius Paſſerculus toto tremente corpore in nidulo. Hunc cùm exone- ratum incedere nullo modo poſſe contemple- ris, ſi alarum ei pondus addatur, non im- meritò credes, omninò à volatu præpedien- dum. At pondus Avem levat, quam onerat, volâtque acceſſione pennarum, quæ repebat implumis. Et quando plumas præ manibus habemus, evolemus in Cœlum, ut indè quo- que noſiræ accerſamus ſolatia infirmitati, & novo teſte firmemus doctrinam. Occidit cum Sole dies: ſuccedunt luci conſepultæ ſidera ſuo nobis nitore orbitatem noctis tempera- tura. Ut verò ad multam noctem accefſeris, paulatim tibi Stellas ſubduci doleas, facéſque illæ, poſtiquàm dià Soli parentarunt, nocti concolores lucere deſinunt. Aſtrorum igna- rus, ſi fortè huic luminum buſto interſit, exi- ſtimabit tenebrarum exindè agmen graſſatu- rum in Aëris regno. Reſtingui proindè ſplendidas, fulgentéſque ſcintillas, intui- tus lamentatur. Hallucinaris, miſer. Diei enim adventum præſignat ſiderum defectus, luciſque viciniam fuga luminum teſtatur. Sol oritur, ut Stellæ latuerint: denſiérque Nox, Aſtrorum fug, effecta citô Solis radiis inau- ratur. O quoties prodigia Cœli renovantur in Terris! Evanefſcit ſolatium in pectore, areſ- cunt in oculis lacrymæ, refluit oratio in guttur; lenta ſuſpiria vix extrahuntur e pectore, nullus de Deo amor in corde. Nex iſthæc & ſole caret, nec ſiderum nitore recrea- tur. Verùm ſpiſſiores tenebræ Auroram exci- piunt, non Noctem fovent. Inſtat dies, cùm nox luce ſiderum deſtituitur. Pulſat enim tunc Sponſus oſtium, cùm occluſa firmius ja- nua ſpem omnem ſuſtuliſſe videbatur ingreſ- süs. Nonne hyemem ver excipit? Noônne ſe- mina; quæ premit glacies, nutrit? Verbo: Cam Job. 11. i9. te conſumptum putaveris, orieris ut Lucifer: Et, cuàm multiplicatæ fuerint infirmitates cor- dis tui, accelerabunt. Nam quò major & deſ- peratior Tentatio fuerit, eò eſt vicinior de- Oliva fectui, & citò extinguetur, quæ vehemen- tius ſævit. Fax enim, quò plùs ardet, eò citius extinguitur. Buccinate in Neomenia tubä, in in- gni die ſolemnitatis veſtræ: quia Præceptum in Wrael eſt. Pfſalmus 80. 3. Cur exultandum, lætandumque adeò eſt Otebad”“ populo Dei? Num cœpit Imperare ? Imoò ſii, mal, cœpit Obedire. Buoeinate, inquit, quia Præ- Tons. ceptum in Iſrasl eſt. Nimirum ſola Etitiæ ſca- taiz, turigo Obedientia eſt, quæ divite adeò venà Be. fluit, ut & ſaxa fœcundet, & lutum deau- ret. Hæc compedes vertit in coronam, hæc Serrivees epulis jejunium exæquat, hæc vigiliis ſom-Snrreiſ nus facit ut cedat. Meritò proindé læte- Zugam tur populus non quia imperat, ſed quia pa- Ceriß: ret. Quia Praæceptum, inquit, in Wrazl e ſaice Nota: Præceptum eſt in Iſrael. Unius enim eni Obedientiæ præmium viſio eſt Dei. Videre Saperir Deum, & Obedire geminatum, nec diſſocia- amore du⸗ bile bonum. Libet hoc in Hebræorum Legiſla- te, Tas- re intueri. Ardere eminus fortè viderat, dentar. nec uri Rubum; cujus contemplandæ flam- mæ cupiditate fervidus, propiùs acceſſit. Ve- Rercgegt. rùm accurrentis ardor ſiſtitur imperio Domi- Fi⸗ar⸗ ni, latitantis in virgulto. Excalceare ſe pri- ur gas. mùm jubetur Moyſes, ut accedat. Quid hic myſterii latet ? Num tantum in Deo odium calceorum, qui Agnum vorari præcepit ab Hebræis, pedibus calceatis? Num Terra illa ſanctior, quam Sancta Sanctorum, quèò calcea- tus Sacerdos inferetur? Puto minimam Deo curam fuiſſe de calceis Moyſis, ſed maximè ei fuiſſe cordi virtutem Obedientiæ in Vate, ſine qua nemo Deum videre poteſt. Ergo im- perat repudium calceorum, ne priùs ad ſe centemplandum Propheta properet, quam O- bedientiæ merito inclaruerit. Beati Mundo corde, quoniam ipſi Peum videbunt in fu- turo ſæculo. Sed Beatus Obediens, quem Deus ſui dignatur ſpectaculo in vitæ hujus exilio. Siparium Beatis, ut Dei vultu fruan- tur, Pudicitia in Cœlo reducit: Dei revelat fa- ciem Exulibus in Terra Obedientia: illà hæc tantò felicior, quantò difficilius eſt, mortales Dei recreari alloquio, quàm immortales. Elu- xit id in puero Samuêle, qui Dei vocem nec intelligere, nec noſſe præſentiam poteſt, ni- ſi poſtquam Heli ter Obedivit. Quid Moy- ſes ? Quadraginta ſolidos integrôſque dies Dei recreatus & voce & vultu eſt: At Lex ſcribebatur, cùm Deus videretur; ut diſ- cas, largiorem Domini revelationem tunc cntem. fuiſſe, cùm Obedientia maximè ſerebatur. Mautnké Hinc eſt, quòd in Monte tribus Apoſtolis Do- Gruinndt minus apparuit, afſidentibus ſibi Elià & Moy- ſe, hoc eſt, Prophetiâ ac Lege, quò Scias Legis Obedientiam in viſione Domini velum non pati. Sæpius miratus mecum ipſe ſum, cur Eliæ dormienti ſub arbore Angelus im- peravit, ut comederet, ut ſurgeret, ut bi- beret. Nônne quadraginta dierum viam jeju- nus erat confecturus? Cur autem;, qui eum jejunum ſervavit dies quadraginta ,„ diem unum ſupra quadrageſimum ſine cibo non ſervat? Quid ſemicruda offa, & modicum aquæ jejunaturo tot dies, tantümque itineris emenſuro conferte potuit? Credo equidem non Pro- — o is en 1n Pei hee un muf. Gentne 0 Pſd lo. P. e e⸗ guente Enten vnmntt eum rli⸗ Ne: v 6eℳ Damna tum, mam ) Cuntte⸗ pencio Haud Alquid Obedie audeo. Gnen. nici Pzcept s aten ininici⸗ Dparun Peruiſſe Priyiſeg le, ut (eteri Obeclien I1) Domim ni acia ſtemen 1l harer ſis Deu n rita ſismode IUOGA cob Pat zicit & 149, Mn nini 4 Darcn 6in M no u . ſtte ſan t ſe cone Temhlo r e ſ⸗ 4Wmini ut lben Cu Navinn uee 00 glor Arum e gla Ei N, ee Eli* um hndt kre Grlithi⸗ lene liin 0 D debun d ecen,1 Neidit elte un pottger 7 ei woorr. — Prophetæ refectionem, ſed Obedientiarn in iis epulis ab Angelo procuratam, ne, qui ad Dei Contemplationem evehendus erat, ſine O- pius So. bedientiæ patrocinio Dei vultum adiret. An- dda Obe gelo obtemperare debuit, ne abſque Obe- dimis ß. dientia Dei aſpectu frueretur. Et fſanè ſola ilkc Obedientia videtur expetita, ubi & Pro- pheta afperrimæe vitæ jejunium rumpere ubſeso jubetur, & ſubcinericio pane epularum ſua- lim. * „itas inficitur, ac ſi illud duntaxat curaſſet Angelus eo ferculo, ut Elias & gloriæ potire- Rute“ tur favo Deo feliciter paſtus, & malè paſtus in ſe. farinâ ac cinere eſcarum ſuavitate, ex Obedien- tia, careret. At Saulum Dei ſervos perſequen- tem Chriſtus circumfulſit luce magnâ de Coœ- Mertiſea lo? Perſequentem? Benè. Sed ubi Chriſium lo- v corpe. quentem audio , Paulum intelligo reſpon- e⸗ dentem, Domine, quid me vis facere * Non Resovatio enim abeſſe potuit Obedientia à Domini viſio- vera Obe ne: verùm uno penè videntur partu in via diertic. Damaſci emicuiſſe, Solis æterni & Coelo Vul- Aa. ».s, tum, & & Pauli pectore Obedientiæ pleniſſi- „Pe 6 . mam Vocem. Quid de Stephano? ſaxorum durities ei Coœlorum velum dirupit, cujus Be- neficio vidit JESM ſtantem à dextris Dei. Haud de Stephani fortitudine auſim hoc loco aliquid laudis detrahere: nihilo minùs tamen Obedientiæ ope Coœlos apertos inficiari non audeo. Audio enim pro inimicis orantem, quem Jx sU M videre video. Porrò Dilectioini- mici Præceptum Domini eſt. Itaque ubi Præcepti impletio difficillimi, ibi fulgor So- lis æterni radiavit. At, inquis, antequam pro inimicis oraret Stephanus, Stephano Jxsus apparuit. Evincit hoc ſanè, ideò JESUM ap- paruiſſe, ut Stephanus præceptum impleret: privilegiumque ſingulare Protomartyris fuiſ- ſe, ut viſione Obedientiam diſceret, cùm cæteri viſionem promereri ſoleant beneficio Obedientiæ. Sed quid adhuc egemus teſtibus? 1.19. * Domini monumentum eſt: Præceptum Domi- ni lucidum, illuminans oculos. En apertiſſimè fatentem Davidem, Contemplationis velu- §. Elias. Superior S ergest Gula. ti parentem Obedientiam. Abrahæ æpiüs vi- ſus Deus. Sed quis illo Obedientior, cujus to- ta vita Obedientia extitit non interrupta;, juſ- ſus modò exire Patriàâ, modò immolare Filium, modò Agarem amandare cum Nato? Certè Ja- cob Patris juſſu, dum domo excedit, Scalam vidit & Deum. Non nobis, Domine, von nobis, ſed no- mini tuo da gloriam. Pſ. 113. I. de: Parcids Deus exoratur interdum à nobis, ssn Ut nos inglorios eſſe non patiatur, quàm ore- Tearendas., tur à Propheta, ne ſe glorià ornari ſinat. No- ſtræ ſunt preces, vota noſtra, ne ſit inglorio- ſa concertatio, ut benèe Scholarum luctæ, & Templorum interpretationes ſuccedant. Deni- que pro, Non nobis, Domine, non nobis, ſed Ai va- nomini tuo da gloriam, illas ejuſdem Prophe- PI. ng. is. tæ libentiùs voces uſurpamus: Amputa oppro- brium meum, quod ſuſpicatus ſam. Quòdque Talenme« graviuùs dolendum eſt, noſtram cum Domi- sct no gloriam communem facimus, ac ſi fu- reddans., turum eflet, ut Dei nomen periclitaretur, ſi nos gloria deficeret. Verùm audi tuum do- lum, à Propheta retectum. Cur enim cre- dis eum tantum cepiſſe gloriæ faſtidium? Hrentio rebta. Stromatum, tat eſſe Propheta Regius. Rogo, ecquando Lib. XV. 225 fortè, ne illi ſuperbia ſubreperet? aut ſuæ eum magis humilitati proſpexiſſe, quàm glo- riæ Domini, cujus ipie vices quodammodò gerebat in regno. Audi prodigium. Audi, cur gloriam ſuo nomini deprecatur. Ne quan- Pſ. 113. 2. do, inquit, dicant gentes, ubi eſt Deus eo- . Fum? O Verbum prorſùs inauditum, ſupra Sasn contrâque expectationem noſtram? Ne Gentes em ,de Ifraeli deeſſe ſuſpicentur Deum, inglorius op- nehra. Insent io Gentes perfectiùs Dei potentiam adorare pote- „esse, rant, quàm ſi electi Populi paſſim triumphos mirarentur? Gloria Patris Filius eſt ſapiens: Nißiltpre⸗ & in Dei gloriam cedunt trophæa à colenti- er Dium. bus Deum erecta. At David timet, ne ſi glo- „ rià nimiùm ſit ipſe conſpicuus, exclament Gen- Rer ** tes, ubi eſt Deus eorum * Clamabunt Ethni- dam deprie ci: Si à Deo ità Cultores ejus elevantur, "u. non Deum excolunt, ſed Gleriam, quam, Izenn Numini litando, conſequuntur. Deus tunc non bron illis pro Deo eſſet, ſi eos irremuneratos de tus aznés ſereret, nec tamen deſereretur ab eis. Ergo Errteſem. ſi ſtipendiis acclamationum & eleémoſyna perſeratig rum inſtruimur, dicetur ubi eſt Deus eorum ? & Patien- Etenim Neroni quoque ſervitur, ſi Congia- riatz a⸗ ria largiatur. Sanè negare non poſſlumus Gen- tigam. tes dubitare cœpiſle, an omninò Dei a nobis gloria quæratur, ex quo abundare coœpimus glorid. Minus cum nobis inerat & famæ ac nominis, minus quoque dubitabatur, Dei gloriam noſtris ſudoribus propagari. Ut glo- ria nos circumdedit, ambiguum eſt, utrum à nobis nomen Dei amplificetur, an noſtrum. Ubi enim gloriæ nos non viderint pertæſos, exclamabunt indignabundi Populi, Ubi eſt Deus eorum? Neque enim ſibi facilè perſua- debunt Dei gloriæ nos noſtraque immolaſlſe, ſi fortè gloriæ nos ſuſpicabuntur aut appe- titores, aut tenaces. At, inquis, ſi noſtrum decoloretur nomen, Dei profectò quoque no- men periclitatur. Noſtra miſi Templa frequen- tentur, Dei decus imminuitur. Noſtri habi- tüs abjectio, atque contemptus, Dei, cui ſer- vimus, opprobrium eſt. O te miſerum! Re- m,anei, cordare Arcæ Domini. Eam ut Allophili in reka. caſtra veniſſe ſenſerunt, acriùs ſe pararunt ad pugnam. Fugatus eſt Ifrael, & capta Ar- uenne ca. Num ideò Dei nomen apud Philiſtiim eviluit? num Arca ingloria apud hoſtes facta Gleria ve- cùm in triumpho appareret captiva? Nec tunc " Cen- ſpreta, quuùm Dagoni Deo ſuo æ quarunt, & WM illuſtrior indè redit, fortiorque habita poſt pane cu⸗ captivitatem;, ſuos victa vicit victores, Ido- ra nmiæ. la evertit, vulneravit Duces, inſultantium ora rubore perfudit: denique auro onuſta re- Taknen miſlſa eſt, à quibus dudum fuerat rapta. Pluus “ egit cum hoſtibus inter hoſtes quaſi dixerimn Te-lanmta catenata, quàm egerat coronata in caſtris Ii mesor, i rasl. I nunc, & Gloriæ cupidiorem te eſſe M3 fingito, quòd vereare Dei obliterandum E- vangelium, ſi tuum fortè nomen negligatur. Feme cura Paulus, nominis JESU Vas, non auro or- imaia. natum, ſed oneratum ferro, Evangelium to- to terrarum orbe circumtulit cæſus, non cla- rus, excalceatus, non trabeatus, vinctus, non Relig onie victor, infirmæ præſentiæ, non ſummæ vir crus i⸗ vi⸗ poteſtatis, ſuſpecti nominis non magmi, ege cheie nus, anguſtiatus, afflictus, cujus dignus non &lοoie Dei erat mundus, urbibus fere univerſis aut pro- mafori fugus, aut compeditus, vexillum tamen Jxsv in Capitolio figit, Cruciſque gloriam per §. Parslass 226 per ignominias malâmque famam inſigniter propagevit. Plus credo Dei nomen illuſtra- runt Chriſtiani proprio foœdati cruore in fodinis, quam peregrino conſpicui murice in ſolio gloriæ. Plus auxere gloriam Cruci- fixi cagite diminuti, quam auro inſigniti. Sam- ſon victus, non victor, irriſus, non triumpha- tor, ludens, non pugnans Dei robur magnum hoflibus comprobavit: quòdque non effeciſ- ſet armatus „ excæcatus effecit. Jacta cogi-“* tatum tuum in Dominum, & ipſe de tene- Pris tuæ famæ nominmis ſui gloriam educet. Newen ſ Nomen JESV Societatis noſiræ ſtemma eſt; ein. Ziſu. noſiræque teſſera militiæ. Aureis illud quidem Characleribus dives;, ſed non ſine Cruce, cujus & Cor baſis eſt, & vallum flammæ. En tui nominis privilegium. En quò te tui ſtemma- tis gloria vocet. Cordi Nomen Jksu inni- titur, coronatur Cruce, cingitur Flammis. To-⸗ tus Lux, totus Ardor, tetus Crux, totus eſſe debet & Cor, qui eo gloriatur nomine quod à Cruce non abfuit, quod illi inditum fuit; qui Lux Mundi dictus eſt 3 quod ejus fuit no- men, qui ignem venit mittere in terram, quod eum inſignivit, cujus eſt Dilectio Præ- ceptum. JksU nomen ſine Cruce non re- gnat: JESU nomen non ſuppoſito corde jacet: nomen JkSUſine igne friget; denique ſine lu- ce JuS U nomen non fulget. Quare, qui timo- re pœnarum, non divinæ zelo gloriæ in acie pugnaret, brevi terga verteret hoſti. Nomen erim JsU innititur ſupra Cor: & in corde Martyris I gnatii inſculptum eſt. Verùm non parum Cor baſis & fundamentum eſt nominis tanti, ſed Cor tribus confoſlum clavis. Pleri- que amorem jactant; ſed invulneratum. Ut ve- ròô ad vulnera venitur, tum nomini JESU cor ſubducunt, maluntque illud eradi, quam Cor clavis transfigi. At falleris, quiſquis Nominis Te JksU baſim interpretaris, ſi clavos faſti- dis. Nomen JESU nec pingitur ſine Cruce, nec Cordi ſuperſtat ſine Clavis. Nemetns Fe ſu. Qui eredit in me, etiamſi mortuus fue- rit, vivet. Joan. II. 25. Privilegium tandem Fidei eſt, vitam redde- re corporibus, quibus vitam Inobedientia eri- puit. Credendo vivemus, qui in Parenti- bus humani generis prævaricati perimus. At ſi contraris contraria curantur, frigidque ca- lidis inſtaurantur; cur non Obedientia vitam parit, quam Inobedientia perdidit? Cur Fi- des Inobedientiæ opponitur, ejuſque & poe- nam perdit, ag morbum pellit? Id ſenſerim. Arerner Vix peccamus quovis genere criminis, quin er Fides, ſi non perit;, titubet. Fundamentum ress, Ner. ipſa & radix cæterarum virtutum eſt, quæ;, n areſcentibus bonorum reliquorum rarnis, in * corde impii viret adhuc, & vivit, niſi peccet in Fidem. Undè, cùm parens ipſa ſit & origo quædam virtutum, quæ omnibus vires addit. Quis enim hoſtem, ſine Fide E5ternorum; di- ligat? Quis ſua largiatur, ſine Fide? Ipſius ſunt partes accerſitam poœznam unius vitio cul- Pæ depellere tanquàm tutricis cujuſdam vir- tutum ommum. Benè: at quod tandem pi- gnus tenemus Reſurrectionis ? David enim earm negare videtur, cùm ait: Non mortui lau- E. m. 16. dabunt te, Domine , neque omnes i deſ. A4 5 qui deſcendunt Bides. Oliva in infernum : ſed nos, qui vivimus, benedici- mus Domino. En mortuos ſine ſpe laudandi Deum;, quæ laus ſolos viventes ſpectat. Egre- giè: ſed perge in Pſalmo. Benedicimus, inquit, Pid, i8. Domino ex hoc, nunc, & uſque in ſæculum. Vi- ventes quidem Dominum benedicunt;, non in hac duntaxat, quam vivunt, vita; verum & in futura, quam ſperant. Alioquin non dice- ret Propheta, Ex hoc, nune, & uſque in ſæculum. Ergo dùm mortuos à Dei laudibus excludit, non mortuos intelligit vità Corporis, ſed de- functos vitâ Gratiæ. Nec pro viventibus mo- rituros intelligit, ſed reſurrecturos aliquando incorruptos. Quoniam à deættis eſt mihi, ne com- movear. Propter hoc lætatum eſt Cor meum, inſuper & Caro mea requieſcet in ſpe. Pſal. 15. 8. Nexus ex nexu nectitur, implicâtque or- pelicita bibus orbes Regius Pſaltes. Cur enim aſſi- noxia. det Deus à dextera Principis, quæ Felicita- tis eſt ſedes, & de læva, tempeſtatum recep- taculo, non admodùm curat? Nimirùm hoc nos Deus teſtimonio docet, mortales quoſ- que, maximéque Optimates, periculoſins Fe- licitate, quaàm Adverſitate laborare. Et væ Davidi, M Deus adſtitiſſet illi à dextris. Non experta modèò;, ſed & ſpectata in aliis etiam cum dolore Felicitas, firmatos in Dei via jam- diùà pedes labare, ac penè ruere cogit. Audi: Pené effuſi ſunt greſſus mei: quia zelavi ſiper Pl. 72, iniquos , pacem peccatorum videns. Ergo Proſ- peritas Baſiliſcum imitata, imèò ſupergreſſa, non dentibus ſævit, ſed oculis, nec videns ju- gulat, ſed viſa. Ergo ſi eminus irridens Feli- citas ſternit non amplexatum, quem non eh- det, ſi arridens gravi ei pondere incumbat ? Certè Saül ſub ſarcina felicitatis, quanquaàm altior cæteris, jacuit oppreſſus. Ipſe David Purpuræ pondus ſine caſu non extulit. Cui ſanè trabeæ omninò impar Salomon excidio ſuo teſtatus eſt, facilius eſſe Templi molem immenſam ſtabilire, quàm Religionem in re- gno ſine excidione ſuſtinere,. Verùm uno expe- dito nodo, alius ſurgit implicatior. Propter pſ 15,4, boc, inquit, lætatum eſt cor meum, inſuper & caro mea requieſcet in ſpe. Undè lætitia in Cor- de, requiéſve in Carne, ſi Deus à dextris adeſt, Felicitatem Adverſitate fulturus? Planè divinè ſentit Propheta;, qui non carnem exul- taſſe, ſed quieviſſe, ſolämque cor in adver- ſarum rerum concuſſione lætum affirmat. Ve- ra enim cordis lætitia in mediocri, non in ſumma fortuna adoleſcit: ipsâque carnis Pax tunc tantum regnat, cùm animus nimia feli- citate non rumpitur. Parens tentationum in carne, nutrix curarum in corde ſumma Fe- licitas eſt: vixque Abundantia & Pax fodus inire conſueverunt. Scio à Propheta dictum, Fiat pax in virtute tua, & abundantia in tur- pl. ur. 7. ribus tuis. Verum, qui prius Pacem, & po- ſteaà Abundantiam poſtulavit, timuiſſe videtur, ne ſi primùm ſuperveniſſet Abundantia, pro- cul Pax exularet. Adde Abundantiam talem oraſſe, quæ graſſari non poſſet, ſed, ve- lut incluſa turribus, coerceretur à popula- tione Carnis & Cordis. Ergo non vult flue- Ubertatem, ſed ſuppetere intrs re regnaréque edt Dan m pinl Inn Fiderur dom e pobis ef perior teſt præl cente, Il (linandh. ittat, n Aell. Et un prær Erno aut ptum, 1e, qual ol ceclin in 0 Centilium Tenplo vod ſen ,, gutur. 6 uult, vim iae Mann 15 ſetera tun temn habon teinplaton tionemn d Geſcenden niflet, ſ lilet lta nul übi Ms commmm ſem, ubi hbnertbus Ounttum.! inſtetins, Regi nin Uun,che Clilcliit el iue Mol Niniurun 41 iuit lungan lor hoe an 4 6 Opus, Ofien A aen ſt dene. e) (uoc ee eim l 3 Ten Ohedenne Uum in b — intra Turrium propugnacula concluſam, quam indè extraheret cum menſura. Vix extra turres vagatur liberé Abundantia terrenorum, quin Carnis agros populetur. Si aſcendero in Cæœlum, Tu illic es, ſi deſcendero in Infernum, ades. Pſal. 138. 7. Zelus re. Nec in Coœlum, nec in Terram aut deſcen- mula mnn dit David, aut aſcendit ſuis viribus, ſed Do- vereetur, mini invitantis impulſu. Id quod expreſſiſſe videtur, cùm dexterà ſe Domini ſuſcipien- dum eſſe teſtatur. Porré dextera Domini nobis eſt imperium Domini, hoc eſt, vox Superioris; quæ dextera Chriſti credi po- teſt præcipientis. Hc autem dexterà dedu- cente, nihil metuendum, nullâque tellus de- clinanda. Etiamſi periculis te Obedientia im- mittat, noli trepidare; in Cœlo eſt Deus, & adeſt. Et quidem vox, adeſt; peculiarem quan- dam prænotat Domini providentiam. Pro in- ferno autem locum intelligit diſcrimini ex- poſitum, infectum livore, pollutum crimi- ne, quales eſſe ſolent domus impiorum. Has noli declinare; adeſt enim in inferno Deus, ſi eſt in Cœlo. Æquè in domibus regniſque Gentilium adfuit Chriſtus Apoſtolis, ac in Templo Sionis. Et quidem notandum eſt id, quod ſequitur, ut clarius mens Vatis intelli- gatur. Ni ſumpſero, inquit, pennas meas di- luculò, & habitavero in extremis maris. Etenim Licus non illu- manus tua deducet me, & tenebit me nocet. dextera tua. Is, qui in Inferno Deum præſen- tem habuit, alis inſtructus erat, hoc eſt, Con- templationi aptus videbatur, & tamen ad ac- Rr tionem demittitur: Deumque in infernum Hüntnl deſcendendo promeritus eſt, quo forlan ca- ſiſe Cnikn ilouk Nne Un bid. 7. Nen u⸗ ruiſſet, ſi eo, in aſcenſu duntaxat, frui vo- e inn luiſſet. Itaque etſi alis polleas Contemplatio- ,ee nis, ſi tibi deſcenſus imperetur, plumbo plu- e mas commuta, què facilius delabare ad in- e I ferna, ubi te Deus præſtolatur. Ibi fruêris Aunmani muneribus Dei, ubi alii igne cruciantur ini- Ten d quitatum. Hebræi in Ægypto, regione plen impietatis, & quidem ſervientes Pharaoni Regi iniquiſſimo, in operibus luti ac palea- rum, clamaverunt ad Dominum, & Dominus Aun, t exaudivit eos., Iidem educti ex Æigypto, & liinl duce Moyſe in eremum abducti, iram Domi- Den 14 ni irritarunt. Adeò non locus aut convictus, lurute ſed iniquitas nocet. Nomene e i Tamgquam aurum in fornace probavit n ſ⸗ illos Dominus, & quaſi holocauſti ho- . 1, 4 . 3 . . . eeng ſtiam accepit illos. Sap. 3. 6. nnn⸗ 14o, o Obpus, non hoſtia, in fornace ardet. An tun k M mißcs. Officina Altare eſt, in qua uri, imago quæ- ce i⸗ ſus vichi dam ſit ſacrificii? Sanè Deus iſta confun- , Rr ae ve,, dit, quod non ita ſacilè recogitanti patet. Naſfe ,ß ra Oraio. Verùum puto Ommipotentem bhic eos ſolari, hali , qui à Templo ad labores, muniaque abjecta Preſ, Obedientiæ imperio ablegantur. Sciant hi Au- innſeſ⸗ rum in Fornace idem efle, ac Holocauſtum Pundunn in Ara. Labor ſacrificium eſt, Oratione non wud, „ Neligief vilius. Et in Templo & in Horto Numini li- ler,N,, Fa tatur: Levita & Foſſor æquantur meritis, & r bii * pares ſunt victimàa. Nam Dominus quaſi ho- le locauſti hoſtiam accepiſſe fertur, quos tan- S e Stromatum, Lib. XV. 227 quàm aurum in camine probavit. Quaſi au- st ms me- rum in fornacem Juſtos immiſit, ſed ex fornace Aioera. Juſti non jam metallum, ſed hoſtia prodiere. Pabernniſ. Quin nec aurum erant, cùm in ignem pro- Fee ſe h. jiciebantur, ſed quaſi aurum. Ubique Ara "ue dis eſt, ſi Ignis ubique ſit. Amor, non Lapis: J' uhc- Ardor, non Ara victimam immolat: & veri gyzsze Adoratores neque in Monte, neque in Templo, cooperan- ſed ulique Domino ſacrificantur, & ſacrifi- dum. cant. Non igitur te nomen ſplendidum Aræ , pelliciat, non te deprimat vilitas Clibami: nam S apud Deum Piſtor, & Myſtes unum ſunt, & Kelgio- idémque eſt Fermentum & Azymus, Opus viezra. nis & Hoſtia, Caminus & Akare. Clemens Ro- manus, damnatus ad marmora hoſtiam ſui Cor- Locerum poris fodiendo immolavit. Marcellus ſummus in liferene Pontifex, Stabulum pro Templo habuit, in W quo;, feras ſervando, ſe Domino victimam ex- hiberet. Abel in Agro, non in Ara holocauſtum fieri meruit. Per Malachiam, n fallor, Do- minus conteſtatur futurum, ut ubique terra- rum ac gentium hoſtia munda ſuo nomini offe- ratur. Per Iſaiam dicitur, quòd Altare Domini erit in medio EÆgypti. Ubique enim Dei licet Hoſtia eſſe, ubique Dominus Altare eſt. Lu- cianus Martyr Carcerem in Templum conver- tit, ſuumque Pectus Aram eſſe cenſuit; in quo primum Deo Patri Filium, tum Filio ſpiritum ipſe ſuum ſacrificaret, illum recipiendo an- tequàm moreretur; hunc, cùm moreretur;, efflando. Babyla Antiochenus Epiicopus diu gegale pro Chriſti nomine tortus, tandem dlucurne rum Obſers carceris ſqualore conſumptus, diem extre- uud. mum fortiter obiit. Juſſit cadaver ſepulturæz tmeus mandari cum vinculis; tanta eum voluptas in- Ch Mi & vaſerat patiendi pro Chriſto, ut ne poſt mortem Zus iem quidem catenis carere poſſet. Proh facinus di- Farie. gnum Diſcipulo Domini! Corpus etiam cùm animæ carcer eſſe deſiit, ſine vinculis eſle noluit; cumque ſpiritum liberum dimiſiſſet, expediri catenis non valuit. Cùm requievit Mortifica= in ſepulchro , carceris tormenta adamavit. enſ Veneror Chriſti Sanguinem, poſt obitum ejus in Cruce, è& latere profulum; verùm & Chriſitum in Martyre commendo, cujus caro etiam poſt mortem patitur quodam mo- do pro Chriſto. O ſitis patiendi! O amor Peasi ere ſervitutis! Ego vinctus in Domino Paulus exul- chr MNo. tans clamat. Id tamen dixit, cuùm fſcriberet. At Babyla vinctus in Domino eſt, cùm id nec dicere poteſt, nec ſcribere. Sola Sponſa, & ſolus Babyla ſupplicia, quæ tulere, narrare non poſſunt. Illa rogat filias; Nuntiate dilecto meo, quia amore langueo: Hic patitur, nec 10- Cant.5. 8. quitur. IIla intermortua, hic mortuus pro Di- lecto tormentis non eximitur. Quòô ſeſe hic ii Encan* recondent, quibus grave eſt, ut aliquantulum æ*ttate proceſſerint, Obedientiæ vinculis retine- Senes fen ri? Non in ſola ſenectute Babyla, ſed poſt veant. funus quoque Chriſti vincula retinuit. Amavit ille in morte, quas nos fortè faſtidimus in ſene, catenas. O verè prodigium charita- tis! Ernbuit Mors conſpiciens ſuum in re- gnum corpus intrare catenatum: ideéque illa victa eſt, quia Babyla vinctus eſſe non de- ſuüt. Planè victor, quia captivus; planè inter mortuos liber, quia cum mortuis catenatus. Credat ipſe bona Domini videre in terra vi- ventium, qui libertatem uſque adeò odit in ter= ra mortuorum, ut membra noluerit ſua vitæ ſimul ac ſervitutis vinculo liberari. Inventus eſt aliquando, qui inſignia ſervitutis ultra vitæ confinia . 2,28 confinia toleravit. Anafſtaſius verò Perſa Mar- Sermo Spi- tyr & Monachus geminatæ gloriæ germen ritaatts. ex minimo ſemine lſortitus eſt. Cùm enim Miles ſub Cofroe urbem ſanctam vaſtatu- rus proficiſceretur, à commilitone de Cru- ce neſcio quæ intellexit, dumque paulè lon- giùs de Chriſti ſeu prodigiis, ſeu portentis Wimici Crucis Chriſti non ſeriò, ſed joco lo- querentur, Anaſtaſium Crucis Cupido invaſit. Ergo repentè ex Milite Monachus, brevi Martyr ex Monacho factus eſt, ex hoſte ho- ſtia, verè maxima, Crucis. O Verbum Dei, planè ignitum! Etiam conglaciatum Cor per- cuſſit, quamquàm non ſincero ammo funde- retur. Ecquid, rogo, in nobis excitabit incendii divinus Sermo ſeriò & ſemper inſtitutus, ſi Per- ſam barbarum militem contra Crucem pugnan- tem de Cruce ſermo & brevis & raptim emiſ- ſus eum ad Martyrium incendit? Ego ſum Alpha, & Omega, Principium & Finis. Apoc. 1I. 8. Magnum, opinor, latet myſterium in hac complexione characterum, quæ primam, ul- timamque literam conjungit, mediorum in- curioſa. Cur non omnes characteres Chri- ſto conveniunt, qui, cùm ſapientia ſit, om- nibus literis abundare debet, quando omni- bus Doctrina componitur? Omnibus indigemus literis, ut diſcamus: imò ne nomen quidem Sapientiæ duarum uſu literarum exprimi po- Propeßta teſt. Itaque quid nobis Divinum Verbum tot veinindae literarum neglectu præſignavit, niſi finem principio copulandum nobis, de mediis non admodam anxiis? Nimiràm, Dies quælibet, & prima putanda eſt, & poſtrema. Audi Da- videm : Et dixi, nune cœpi: En, A; Notum fac mihi, Domine, ſinem meum; en O. Deus gerverie noſiter id nos eſſe voluit quod ſe eſſe dixit, Mortit me- Aiuat io. P76. 10. Fons. Principum & finis. Semper ità inchoemus, ac Tire non ſi nunquam incœpiſſemus; ſed inchoemus ità, degenerer ac ſi foret illud extremum opus vel tempus. Hanc nos Paulus artem præſtantiſſimam do- Tmteri cuit, qui oblitus, quæ retrôò erant, currebat, eiere. ſi quo modo comprehenderet. Oblivio præ- eium. teritorum, & deſiderium comprehendendi, mi- hil eſt aliud, quam omega alpha conjunge- Tep disis ré. Joannes Damaſcenus Joſaphato Barlaa- remedium. num hæreditatis loco monitum hoc reliquiſ- ſe ſcribit: ut videlicèt Diem quamlibet ſibi & primam illuxiſſe in via Domini, & extre- mam cenſeret. Exiſtimavit enim Vir ſanctiſſi- mus Adoleſcenti integerrimo ingentes ſltimu- los addituram recordationem diei ultimæ, & præteriti temporis oblivionem. Nihil emm æ- què nos à Fervore vitæ retardat, quàm ſpes in operibus præteritis, & longioris vitæ præiump- tio. Etenim, duùm inter præſentem diem & ulti- mum plurimos interceſluros confidimus Dies, recordamurque non tunc inchoaſſe nos, ſed theſaurum præmiſiſſe ſatis opulentum, quieſ- cimus facile, & à curſu decurrendi ſtadii præpedimur. Vis ſumma agere? Fingito tibi, nihil adhuc aà te boni peractum;, tempuſque defuturum tibi, niſi hodiè agas: & illicò gratulaberis horas tibi in menſes, meritorum 7 exuberantià, extendi hors momenta & qua- ri, implerique uno die, quod multis fortè ecuhs non impleiles. Specta moriturum: quid temporis elabi patitur iine lucro? TLotus affi- Oliva gitur Crucifixo: hæret faucibus lingua, & ta- men Verbum invocat, nomenque Dei con- geminat. O ſi una vel Anima è clibano pur- nvoyi gatorii huc remearet, quid illa non ageret? fau. Si tibi facultas daretur extrahendi per unam diem quidquid poſſes ex ærario Regis: coœ- nam profectò, ſomnumque negligeres, quò plurimam indè auri aveheres. Sit tibi prin- cipium & finis in mente, & patrabis eximia. Ecce enim Dies veniet ſuccenſa, qua- 2caminnus: & erunt omnes Juper- bi, & omnes Jarientes impietatem ſtipula: O& inflammabit eos dies veniens, dicit Dominus exercituum, quaæ non derelinqu't eis radicem & germen. Et orietur vohis timenti- bus nomin meum Sol jaſtitiæz, & ſa- nitas in pennis ejus: & egrediemini, & ſalietis ſicut vit ulèi de armento. Malach. 4. 1. Die Deus pugnat. Nec mirum: Sol enim Juſtitiæ eſt, cujus Milites Dies ſunt. Et ſanè nihil ita Dei hoſtes retundit, quam Dies, qui ſupervenientes vitæ germen arrodunt. ad Quid enim ita contrarium Filis tenebrarum ta vmnd ces eſſe poteſt, ut Dies, qui Solis ac Lucis Fi- Hei in lii funt? Verùm non eſt cur ludamus, ubi Dei Nastntoe furor calet, & ſtragem edit. Mirari non ſat Dies mon valeo, cur Deus exercituum hoc loco dicatur bieni. Deus, qui tamen non Milites immittit in per- duelles, ſed Dies, imò Diem emittit. Sed e- nimveròô nulla phalanz ſævior Tempore, nullus mes z. enſis potentior voracitate Dierum. Rogo, quid piorum. non tempori cedit? Quæ adeò firma domus;, quæ ſuccedentium vi annorum non corruat? Marmora, montes, ferrum ſolà Dierum violen- tiꝗ exeduntur. Ergo Deus omnis patientiæ, qui gravitate ſupplicn tarditatem compenſat, Mi- litem ſuum Diem vult eſſe extremam, quà veniente, recedet peccator; quà incipiente, ,B impius eſſe deſinet, quâ illuceſcente, filius te- nebrarum claudet lumina. Væ tibi, à die Do- mini exercituum. Et quidem noli eſſe ſecu- rus, quòd non multitudo dierum, ſed una duntaxat Dies adversùs te dimicatura explicetur. Nam hoc duriſſimum tandem eſt, quèòd non licet præſagire ruinam noſtram. di multi contra nos bellarent Dies, diſceremus, qud ratione pugnaremus, cum ultimo: verùm cùm unus ſit hoſtis noſter, non præludimus, ſed pugnamus imparatique opprimimur. Hoc do- lendum maximè putavit Stoicus, quèd ne ſemel quidem licet nobis umbratilem exer- cere luctam cum Morte. Ubi primùm cum ea congredimur, cadimus. Cave ergo tibi à Die Domini exercituum, eôque vehe- mentius time, quòd una eſt, quæ nec alii conſilium indicavit ſuum, & in tanta menſium turba facilè latet: non ſentitur, nec præſen- titur, cùm ejus nos ante experiamur victoriam, & vulnus patiamur, quaàm præſentiam. Non- äfam. unus & Regibus maximus, qui adventantem exercitum riliſſet, evadere nequiit vel inſa- Dei Suor num, vel perditum nebulonem. Nimirùm umus in ne. non facile declinamus inſidias, qui exerci- Dies ira. tuum & rideremus, & optaremus congrelſ- ſum. Ergone, inquies, imparatus opprimat àz. AA more Die vy b: ſt ctenn pt ſhus, 4 v aupit, 4 Dei ad itire aimn Me⸗ Pmus er ſerbis) Humm, nmetav u Eugui ſl vi (hodonot 1 eclus e eit Gi⸗ Untin et t cur lu Lt erunt 0 ienen cene fum eycurn t Fenumvi Illi, non iut. Pro lts vi Mr 11. Füßul zme la cotien (udd, og l n, gi d Sin Pechhe ve⸗ r. Enchittem ſla ktu M imnmno a butetor. . Goe verbe 4 ſammahit rwrrituun, ernen. Q 4 t, gue⸗ Heuen ſ lce ſul Cce caezt Uennt in w leciſe Ae inellomte Kpale ſn kte putani un finul n ſnt, tentis eos unm g Tumpunt in 60o Cermnin Gihnm;4 Neni pond di NS aret; eg t) erge 8 nt: etian ſug, S Enbete . II: pi Nenſe Uilti i e e⸗ . de ſices unen Men M Tim uuün in Et wondn Demute nisſttugl tonnzitl etenN ſer, tun 1 lceru’ mo:en. „ 5 à Die Domini? Oppriméris, ſi fueris impara- paxiten- tus: ſi te comparaveris, de eo triumphabis. Pla- tia Mor- cet enim Domino plus noſter de ſuo Die trium- nem pre- phus, quäm Diei ſuæ de nobis victoria. Vinci veniate cupit, qui ſe victorem nollet. Quòd ſi hujus Diei adventantis argumentum cupis, illud ſit tibi præcipuum, quod minimè credes. Ecce enim Dies veniet ſuccenſa, inquit Malachias. Fumus ergo prænuntius erit Diei ignitæ. Si ſu- perbis, non procul hofte ſurrigeris. Si adeſt Fumus, Ignis non abeſt. Vix David populum numeravit: cuùm ecce tibi lues triduò graſſatur. gaperbia. Exigui fumi quàm grande incendium! Nabu- Titstorà chodonoſoris elevatum cor eſt; & ſtatim ab- Taſus. jectus & ſolio, beſtiis ſociatur. Non diſſimili exitu Gigantum audacia, & Balthaſaris arro- gantia, atque Antiochi ſuperbia compreſſæ ſunt. At cur ſuperbi & impii ſtipulis comparantur? Et erunt omnes ſuperbi, & omnes facientes im- pietatem ſtipula. Cur ſtipula, & non fœnum, aut certè frumentum? Nimirùm docemur, iis ti- mendum maximè, qui non penitùs fuere mali. Fœnum vile ſemper germen agrum inſedit. Sti- pula, non ignobile gramen, ſpica aliquando viruit. Ergo, qui Adoleſcens pudicus, ſed in- juſtus vir es, ſed Senex rapax, time vehemen- Tepidi o- ter. Stipula enim es, qui olim frumentum in- lim fervé- tra corticem, hoc eſt, in tuo corde concoxeras. 4. Quid, rogo, miſi ſtipula putari poteſt. Juve- Apaßata. nis, qui deſiit Euchariſtiæ ſe Pane reficere? Reeidivi, Spica eras, cum Frumentum Electorum tuo Tepiditas Pectore reciperes. Nunc verò divinæ Segetis of fer- ſanctitatem pertæſus Aræ horreum horres, de vorem. ſpica factus es ſtipula. Væ tibi. Te Te ſpe- “äl Cat Dies Domini exercituum ſuccenſa „ cu- degene- jus immodicis ignibus impietatis palea am- rantium. buretur. At quem nobis nodum implicant, Dei lra. quæ verba conſequuntur! Ait enim: Et in- Malach. fammabit eos dies veniens, dicit Dominus e- 4. 1. xercituum, quæ non derelinquet eis radicem & germen. Quid hoc prodigii eſt? Nonne ſtipula eſt, quæ abſumi debet? Omnes facientes im- pietatem ſtipula. Quod ergo prodigium eſt, quédve ſupplicium, ſi arida jam ſtipula & ra- dice careat & germine? An germinare conſue- verunt ſtipulæ? Tum quæ radix in paleis, ſi Hpeeri- Teciſæ aruerunt? Nimirùm Tepidi hoc loco 74. intelliguntur Hypocriſi conveſtiti, qui, licèt ſtipulæ ſint, germen ſimulant, & radici hæ- rere putantur. Germen, inquam, non Gra- num ſimulant: herbeſcunt enim, & ſtipulæ cùm ſint, ſpicæ haberi ſtudent. Verùm ſi at- tentins eos examines, reperies nunquàm ſi- mulatum germen in granum matureſcere. E- rumpunt in olus, non frugem coquunt. Porrô ego Germine ſtipularum vota interpretor Te- pidorum; qui deſideris herbeſcunt nullo fru- menti pondere ventilabrum evaſuri. Væ no- bis. Si Stipula dicitur, quæ germine non caret; ergo eæ quoque, quæ germinant ariſtæ Perſeve- ſtipulis aggeruntur. Non ſolæ ſtipulæ ſtipulæ rantis. ſunt: etiam quæ inter frumenta creſcunt, à virius ſo-Propheta ſtipulæ nuncupantur. Væ, inquam, lida. mihi: Quis ſcit, num ſtipula ſim, etſi ger- Vroni,: Hen emiſerim? Non germen, ſed granum exitus in- inter ſpicas diſcernit & paleas. Sola deſideria eerius. non me frumentis aſſociant. Sequitur, quod Ibid. 2,. impigros ſoletur. Et orietur vobis timentibus nomen meum Sol Juſtitixq. Aurora Solis hujus pallor Timoris eſt. Quis credat & tanta caligine tantùm luminis naſci? Sol juſtitiæ ex metu ori- lbid. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum . Lib. XV. „maleficio umbræ Mortis: non in aprico cli- tur divini nomiris. Et ſanitas in pennis ejus, & 229 egredliemini. Pennæ Solis radii ſunt Solis. Be- né. Eos verò non pennas ſed pondus dixiſſem, quando iis non elevatur Sol, ſed in terras de- mittitur. Alis evehimur, pondere deprimimur. Porròô Sol ſuis radus ad nos inclinatur. Quod zZ,elus a- hic delitet Sacramentum? Sanè diſcimus ex nimarum inuſitata vocabuli uſurpatione, tunc nos ele- & Piis vari altius, cùm ad juvandas animas zelo Cha- ixtæ, ex ritatis ablicimur. Avelleris a Contemplatione, Orationes & inſtituendæ Juventuti præficeris? Exulta: Pennæ ſunt, quæ videntur pondera. Apud Deum ipfi Solis radii, quibus Lux terris in- clinatur, Pennæ ſunt. Nimirùm quæ Te pro- Perſecutie fundiùs dejiciunt, Te altius extollunt. Nullus bredeſt. ità apparebat alis deſtitutus ut Chriſtus, in ſtabulo jacens, piſcatoribus ſeptus, deputa- tus cum latromibus. Verùm his maximè Ab- Humili- jectionis inſignibus exaltari meruit à Patre. , eval- Quod nomen obſcurius, quam quod Cruci confixum eſt. Hoc tamen nomen Jnso, quod Cruci hæſit, ſupra omne extare nomen læta- tur Eccleſia, dolent Dæmones. Quod enim oleum effuſum viſum eſt aliquando Sponſæ; nunc ſupra Solem fulgere conſpicitur. Ipſa ef- fuſio, quæ illud depreſſit, ipfſa alis illud in- ſtruxit, & ſupra Solem evexit. Fulgebunt Ju- ſti. Benè. Sed nota, quàâ ratione facti ſunt ve- Sap. 3.7. luti Soles in perpetuas æternitates. Tanquàm ſeintillæ, inquit, in arundineto diſcurrent. Si- dus ni refugiat eſſe velut ſcintilla, arundineto retruſa, Sol erit. Demitteris, cùm ex ſidere in ſcintillam zelo ſuccendendi arundines dege- neras: at depreſſio iſthæc erectio eſt, quæ te ex Aſtro in favillam, & è ſcintilla in Volem commutat. Arundines accendis? inter ſidera accendéris. Noli faſtidire vile commercium ig- Manera nobilium fruticum, quibus elevandus aliquan- viliora. do es ſupra Solem. Quod dictum volo, tum, ne faſtidias viliora pro animabus obire munia; tum, ne damnum putes excelſæ Contempla- tionis, pondus Actionis à charitate impoſitum. Nam Propheta cuùm dixiſſet, Et ſanitas in pen- Ibid. nis ejus: ſtatim addidit: Et egrediemini, & ſalietis ſicut vituli de armento. Ac ſi diceret: Solis radii, quibus ad nos flos ille lucis incli- nat, non pondera reputentur, ſed alæ. Vos ergo, qui iſta percipitis, Deſilite e Cœlo Con- templationis, & in Coœnum peccantium, haud veriti, ipsà fore ut Abjectione elevemi- mi. Nam propter hoc fortè vitulorum inſtar Contems egreſſuros nos prænuntiat: qui non ad jugum zlatie & proſiliunt ex armento, ſed ad paſcua. Ergo OO†oavmo ex ibi paſcêris, ubi metuebas Deo, hoc eſt, 2 elo ani ſuo pane Cor fraudandum. Plus laborando ſi Taaen, & exeas, quàm orando ſi lateas, divini pabuli Zelu. 6. delicias aſſequéris. Hoc mes quidem ſenten- rarione tiià Propheta regius nos docuit, eùm cecinit: melior & Dominus regit me, nihil mihi deerit, in loco See paſenæ ibi me collocavit: ſuper aquam refectio- ſ. 22. r. nis educavit me. Rectè. At ubi hæc tandem parata ſunt paſcua? Audi. Nam etſi ambula- Ibid. 4. vero in medio umbræ Mortis, non timebo ma- Conſola- Ia, quoniam LTu mecum es. Audiſtin? Non iere: Des virent paſcua Domimi beneficio Solis, ſed Jatign. vo, ſed in profundo lacu. Nec mirum: Pa- bulum enim noſtrum Dei verbum eſt, quod deeſle non poteſt nobis in medio umbræ Mor- tis, cùm Verbum nobiſcum ſit, quod deſcen- Affabili- dit ex alto illuminare his, qui in tenebris & tas nen umbra Mortis conſidebant. Sequitur: Nam, deprimit. eiſi ambulavero in medio umbræ Mortis, non bid. V timebo 3 . Anz Zelus a- timebo mala, quoniam Tu mecum es. Quidm nimarum nobiſcum ſit, cùm egredimur ad procurandam PFeriexla ſalutem amimarum, cujus ipſe deſiderio tan- non recu- ſet. quam Sponſus de ſuo thalamo erupit ² Ergo egredimini, qui babitatis in excelſo, & no- lite caſum in caſu ſuſpicari: deſcenfus enim iſte aſcenſus eſt: Nam & Solis radi, quibus ad nos deſcendit & Cœlo, pennæ Solis dicun- tur, ac ſi eis non ſeſe abſiceret, ſed elevare- tur. Et ſanè quæ Solis gloria, niſi nobis ful- geret, ſe une contentus in ſui triumpho juba- ris? Cœlos non puto obſcuros eſſe: verùm quia non nobis lucent, apud nos haud ſplen- didi celebrantur. Beneficiorum nullæ leviores pennæ: his quoquèò feraris ſive in Cœlum ſurfum, ſive in terram deorſum, ſemper es altus. Fulgebunt Juſti, & tanquam ſcintillæ in arundinete diſeurrent. Sapient. 3 7 Fulgebunt Juſti. Sed quo modo? tanquàm ſeintillæ. Verè non magnus fulgor. Quæ enim ſcintillæ Lux? Quæ? Summa, & quæ Juſtis perſona- fulgorem addere poſſit, ſi tamen in arundi- ram. neto diſcurrat. Has utique ſi conditiones im- O erarias pleat Scintilla, Sole non parciùs effulgurat. &ιele Scinhtilla in auro extinguitur, in purpura foœ- "* torem non flammam excitat, ſuſcitat in arun- e Tes dineto incendium, ſanè ſplendid i le- eur, ſed dineto incendium, ſanè ſplendidum. Qu inoses, git, intelligat. Scintilla in luce non lucet, Religieni: Scintilla ſplendore hebetatur. Cupis incen- Zelus a- wimaruns ſine Acce- peatione Pigaze dium excitare? Arundines invadito, non opu- Va 5674 27 2. . 5 . „ 1 . 1 . „ Seaen⸗ lentas plantas, ſed frutices. Què aridiores : mediocris eò aptiores homines ſunt concipiendæ flam- & T⸗leta æ. Chriſtus, qui Ignem venit in terram mit- medioeria tere, ut exarderet, Piſcatores duodecim egen- ennt- tes, anguſtiatos;, afflictos corripuit. Vix au- zr rum ignelcit, vix argentum calet. Quantis ob- vent. ſidetur carbonibus fulgens metallum, ut can- eterna dens & molliatur, & rutilet: cùm flammas a- tantm. rundinetum concipiat, ſi vel modicam ili Zeles a ſcintillam committas! Si Favilla divini Spiri- 2ο α Rùä t . . — . . meliora bus in Apoſtolorum Cœnaculo exarſifti, alio- miſeri: rum Ignibus relinque Quercus Baſan & Ce- ſuasdebit dros Libani: tu tibi deſumito Arundines, quas & faci- in Cineres Poœnitentiæ convertas. Vix flammi- lie, o fer Titio aduret nodoſas duriſſimâſque Plantas atilikes. 1. . „Wie . 3 . diù eis commiſſus: integro exuſio Arundineto à Scintilla, horulæ ſpatio non impleto. Opu- lentos & Proceres, quis, poſt annum, Nami- ni ſubjugavit ſervili diuturnaque culturà? Quot remiges & foſſores rudis, breviſque Concio à vitis traduxit ad Chriſtum? Itaque fulge- bunt Juſti: ſed ſi tanquàm Scintillæ in Arun- dineto diſcurrant, pauperibus opem ferendo, conſulendo mileris. Non porrò ſat eſt, arundi- nes corripere, inopéſque præferre divitibus ſæculi. Etiam diſcurrat in Arundineto Scin- tilla opus eſt, ſi & arundini flammam parere, Pelar fe, & ſibi cupit parare ſplendorem. Non hæreat, ser Ami. poſtquaàam incenderit: alioqui quis ſplendor s icintillæ in incendio? Si arſerit arundo una, evolet ad alterius incendium fſcintilla: alio- quin evanelcet, flagrante frutice, quam ipſa ſuccendit. Aliquem Chriſto lucratus es? abla- Ctatum Deo committe. Quèòd ſi in arundine- to non diſcurres, deſines in ardente jam ſyl- vA ſplendere. Favillæ laus eſt, non exuren- ti hateré plantæ, ſed arentem frigentémnve Oliva incendere. Citèò reſili ab ejus conſuetudine, cujus pectus amore Chriſti compleſti. Sic e- nim fiet, ut novas ſubindè corripias arundi- nes, fulgeâſque, tanquam ſcintilla non hæ- rens, ſed currens. Tunc enim fulgebunt Ju- ſti, cùm, tanquam fſcintillæ in Arundineto diſcurrent. Et ne id in favilla mirarere, Sol ipſe nunquàm & nuſquam conſiſtit; ſed, poſt- quam noſirum illuſtravit Orbem, ad Anti- podas vergit, præſentiæ ſuæ pretium adjun- Cturus abſentià & receſſu ſui. 5Æquè verò no- paterentur: nec ſegetes flaveſcerent, ubi ſub- reas deſævirent. Miſericordiæ tuæ multæ, Domine. Pſ. I18. 155. . „ . . . 1 Familiag- bis ejus tum vicinia,; tum diſtantia, necefſa- riia, vi- ria eſt. Neque enim campi germinarent, ſed mia, & arderent, ſi propiorem ſemper calorem Solis "bortu- na cum . aculari. moto, vel remoto Sole, in eas bruma & bo- ſa Non ergo ſine miſericordia es, quamvis Dei Mi. eâ deſtituaris miſericordiàâ, quæ tibi lacryma- Erieordia rum venam in oratione aperiat. Multæ miſe- ricordiæ ſunt Dei tui, nec earum unum, ſed & Provi- dentia in tentatis. multiplex opus. Audeo dicere: Ahliqua quo- nibus. que Domini perſonata Miſericordia eſt, quæ Iram ſnnulet. Hæc Jobum liberis fortuniſque ſpolhiatum amicorum conviciis expoſuit: quæ verè non Indignatio extitit, ſed Cura. Tam Deus miſeretur, cùm te conſolationibus re- levat, quàm cùm affüäctiomibus deprimit. Non es ſine Deo, qui tentatione quafſaris: nam, & Satan aliquando coram Deo adſtat. Ange- lis ſociatus Grandiora ominor oppugnato. Ni- ſi Tenteris, non vinces. Elidere autem Dæ- monem qui poteris, ſi eum proximum tibi eſſe non vis? Cæteri hoſtem quærunt ad necem; nos triumphare de hoſte cupimus fu- giendo. Niſi imimicus in prælium deſcendat, non vincetur. per Aſpidem & Baſliſcum ambulabis: & conculcabis Leonem & Draconem. At quo modo conculcabis, quem times adeſ- ſe, quem optas quaàm remotiſſimè amandari? Cervicem erige, ſpera in Domino, hoſtem provoca, trahe, ſi renuat: eum duntaxat vin- ces, ſi premas. Et quoniam caſtioris conſ- cientiæ viros alloquimur, Non modò concul- candus eſt Draco feterrimus, ſed & ambulan- Pfſ. 90, 13 Serupule⸗ Tentatio dum ſuper dorſum fortiter, Chriſtiano eſt. non nocet. Ipſe, ipſe fingit non rarò in ſecuritate pe riculum, fingit in hbertate laqueum, colo- rat in fide perfidiam. Aude, Chriſti miles: Signo te Crucis muni, itérque tuum ipſe ſit Draco. Per eam incede viam, per quam reſu- pinatum intueberis Baſiliſcum. Illud mazimè exequere, à quo Te nititur abſterrere. An- tonio ſeſe Dæmon in eremo oppoſuit: eum non modò vir fortiſſimus non declinavit, ve- Damon no timen- dus. rùm per calcatum Anguem Gehennæ perrexit ad Agnum Cceli. Seper Aſpidem & Baſiliſcum ambhulabis, & conculcabis Leonem & Draco- nem. Audin'? Non linguAâ, ſed pede conſligen- dum cum Dæmone. Plerique cùm tentatiom- bus agitantur, ſcrupulilque feriumur, diſpu- tationem inſtituunt cum Satana. Periculosè cum eo diſputas, quem feliciter conculcares. Dra- co enim eſt callidiſſimus animantium, cum quo Eva diſputavit & cecidit, quem Hilarion contempfit & vicit. Tribuamus & hanc lau- dem Cacodæmeni: non gehennæ titio, non lutum tiun iun la gur Der lgss Gorun ca nüns kinn Gen⸗ Ner . en⸗ litave 38. Mor! Imis ſcenlum, ir: tent ias n Ipertt, Ve. MNlo Pro Conhktlende Ctan conl id cente o nobis non Ketio, Dit Celcenlu in lig, herue Se⸗ Dln 3 (le admir uer henumqve tun. Iucue u Ed hon ſ. twriturnæ n Uiebuttitn a Innes tery Mu bor mmoe 7 ferim, ſin Mvenles. I eelulid g Ni dor mecdic⸗ aommptiis 4 1 Eemi o h ibes etir; lus loen Uenandin, Cenſ 4 danchut tnts n ſe 8 Meas Penus Non e CCl S Ei 4, nin tbile⸗ n and Ke apim; onniht Mien mutuurt And, n dene ſed ry Chrſri, Kowie , 47 — lutum platearum, non ſtercus terræ, non fex duntaxat vitiorum eſt, verùm & flos fe- rè eſt. O florem benè olentem! Et quidem o- lere aliquando poteſt, qui non benè ſemper o-⸗ let. Et quinam flos? Qui? pulcherrimus, is cui Sponla vix aſſimilari potuit in omni gloria ſua. Nardus eſt. Non quia Nardus ardorem quodammodò quo ille cruciatur, ſuo nomine exprimit, ſed quia ſolà floret pedum compreſ- ſione. Verùm vitiorum pronubum flore dona- tum dimittamus aà conſpectu Miſericordiarum Domini, quarum penè obliti ſumus, dum ſuper Draconem te ire ſuaſimus. Ergo Miſeri- cordiæ Domini multæ: & inter eas, illam Propheta cupidiùs optat, non quæ blanditur, Pſal 118, ſed quæ pumit. Audi: Miſericordiæ tux multæ, 155. Domine. Ex his, quam deligis? Necundum ju- lbid. dqicium tuum vivifica me. Miſericordiam amat, ſed quæ odium ſimulet. Vivificari cupit, ſed per plagas. Denique Judicium expectat ſuppli- ciorum campum, ut inter corporis funera A- nima ſeminecis reviviſcat. 7. Si aſzendero in Cælum, Tu illic es: ſi deſcendero in Infernum, ades. Si ſum- Ppjlero pennas meas dilueulo, & ha- bitavero in extremis Maris. Pſalm. 138. 7. Talentas Mliror Davidis conſilium. Tentat in Cœlum mediocria aſcenſum, nec pennas curat, quibus effera- Religionis tur: tentat deſcenſum in Orcum „ nec alas Mazera Comparat, quibus ſuſtineri poſſit, ne cum pe- viliora. riculo proruat: de tranſmittendo mari, ſeu confiéiendo terreſtri itinere uſque ad Maris oram conſilium init, & pennas ſumit? Sanum id certè conſilium fverit, perſpicuum tamen nobis non eſt. Sentiant alii, ut lubet: ego ſic ſentio. Difficilius & aſcenſu in cœlum, & deſcenſu in orcum, tritum nobis Iter per Ter- ras, pérque Maria. Utinam meum ipfe ſenſum Intentie explicare norim, qui Prophetæ mentem diſ- rea. cutio. Virtus ſanè prodigioſa, & quæ ſui fa- Cloriag cile admirationem concitat, ardua eſt, ſed alis vana cen- plerunque non eget; vento enim gloriæ effer- dit ange- tur. Itaque & aſcenſus Orationis prolixioris; t nti ſed non ſanctioris: S& deſcenſus Solitudinis yrava. taciturnæ non humilis, admiratione pro pen- Bons or his abutitur. Difficillimum iter illud eſt, quod cultanda. Omnes terunt, nullus miratur. In eo enim la- Retula- bor immodicus, & laus exigua. Facilius ab- rum ob- ſtemium, quam temperatè vino utentem, ſervatia. invenies. Ibi enim aquam ſuperbia condit, & Tarva is plauſus diluit: hic inſulſam potionem nec ſa- Saker por medicatur, & color integit infuſi vini. Singalz. Promptiùs annum ſolidum ſilemus, ut de no- ritetibus bis mira loquatur fama, quàm iis tacemus ho- ſunt. ris, quibus nobis ſermo vetatur: hic enim ſilens Rscnr tacetur; tacentemque nemo prædicat, quia nmnullus loquitur: ibi taciturnum loquentes effe- runt, libenterque ſplendidum de ſe ſermonem diuturnâ taciturmitate ambitioſus Pythagoræ auditor mercatur. De ſe enim mavult ſermo- nem audiri, quam ſuum. Verbo, neque in aſ- cenſu ad Aſtra, neque in deſcenſu ad Infer- num eguit Propheta pennis, quas ſumpfit ha- bitaturus in ora Maris extrema. di ſumpfero pen- nas meas diluculd. Nam ſingularitate præcel- lens genus vitæ quamvis difficultate non careat; alis non eget: Laudis enim ſpes pro alis eſt. Coœlum ſubire extra ie raptum Contemplatio- Ethicæ Comment. Tom. VI. Ibid. Stromatum, Lib. XVYV. 23 1 nis dono, jucundum, & à tam multis expeti= tur, aſcenſuſque etiam non probis levaretuf ſingularitate prærogativæ. Ità quoque demitti grandi Humilitate in Oreum uſque, tete pedi- bus adſternendo vel hoſtis, vel ruſtici, non in- credibile ſactu opus, quòd indè tibi confletur veneratio & laus. Ideò nec cohortatione, nec vi ad hæc perficienda indigemus. Nobis utro⸗- bique Deus imminet. At ſocio poſthaberi, ma- jori ſubdi, inſervire minori; quæ omnia in Monaſteriis paſſim præſtantur; quia vulgaria & communia, vizx alacres exequimur. Pede- ſtris hæc via eſt, non volatus; eget propte- reà pennis, & trahi in iſta debemus ipsà Nu- minis dexterâ, aſcendero in Cœlum, Tu illic es : ſi deſcendero in inſernum, ades. At ubi de littore in littus imus, quia id itineris non ac- cidit, quaſi miraculum à Deo; nonniſi ducto- re Deo conficitur. IUluc manus tua deducét me. Pl. 138.5: Quin & teneat neéeſſe eſt, te ibi dextera Dei. Aſcendimus & volamus ſine alis: non ambu- lamus ſine pennis. Maxima implemus, quia magnifimus. Conſueta & mediocria faſtidimus, quia premunt, nec elevant. An non Hypo- criſis ſamem famâ compenſat, ſuppliciaque ipſa ſibi ultrò accerſit, ut ſplendidum de ſe feratur à ſpectatore judicium? Contra;, com- mune vitæ genus aſperrimum eſt; quia & dif- ficultate non caret, & caret admiratore. Un- dè, cùm Propheta dixifſſet Deum futurum in Cœlo, & in Inferno adfuturum, habitamti in extretmnis Maris dexteram tantùm porrecturum affirmavit, eümque firmandum Divinæ manus præſidio. Ea enim ærumna gravior, quam præ- conia non efferunt, & angor deprimit. Quot flores, ineunte Maio, erumpunt ſine pretio! una interim miraculo futura Roſa, ſi hyeme naſcatur. Non iſta pulchrior, ſed illis copia pre- tium ademit, minuit digmitatem. Utilior, nec obſcurior Adamante Cry ſtallus. Flatu figura- tur in vaſa, fingitürque in pateras & ſtatuas. At quia farior Adamas; gemma eſt, Vitro vi- liore, quia non rarò, ſi digito monſtremur, montes convellimus: ſi lateamus, onus nobis fit importabile glans ilicis, & lauri folium. Er- go ſine pennis Coœlum petimus Aſtris collu- ſtrandi: Humi conſidere neſcimus; plauſore carituri. Servus tuus ſum ego: da mihi intelle- tum, ut ſciam teſtimonia tua. Pſals 118. 124. Libertatem, quæ nullo benè venditur auro, Eledio Propheta diſtrahit, ut «.ternorum cognitionem Statuse aſſequatur, ex Rege ſervus, imô ſervus in Re- gno: nos verò antè ſcire Divina teſtimonia οation volumus, quàm velimus Domino mancipari. Scrutamur Legem & Prophetas, Biblia ſæ- pius evolvimus ut tandem, perſpectà rerum humanarum vanitate; Domino famulemur. David ante fit ſervus Domini, tum intellec- Scientis tum ſibi dari popoſcit à Domino: atque ideò ex Kegi fortè uberiorem ſcientiam recepit, quia antè ue ebe pretium dedit, quaàm mercem poſceret. Falli- ler vais: mur, ſi Divinorum cognitionem putamus à Qzarionis nobis conſequendam eſſe, antequàm nos Deo fons, dedamus. Servus antè fias oportet, tum Deus ſervitutem tuam cognitione ſuâ coronabit. Id experimur quotidiè omnes, qui, què fidelius Deo ſervimus, eò clariùs Divina percipimus. 2 Fiat 232 Fiat ecor meum immaculatum in juſtifi- cationibus tuis, ut non confundat. PfI. 118. 80. Tentativ tin non timè- eſt: Et erubeſcunt, ubi nulla eſt injuriæ ſuſ- da. picio. Invita enim mens impuras aliquando co- gitationes verſat, quibus ſe pollui reformidat. O erubeſcentia rubore ideò digna;, quia indi- gna! Lutum eſt feda chorearum imago, at non inquinat, niſi volentem. Non cùm tan- Eccl. 13. git, ſed cùm tangitur, inquinat. Qui tetigerit 1. Picem, inquinabitur ab en. Haud verò inqui- nandum dixit, quem pix tetigerit. Cogitatio Ignis eſt: accedentem accendit, ſtanti procul non nocet. Baſiliſcus, ſeu Regulus eſt; ve- rùm ſi ab ea Oculos avertas, perit. Fovea eſt, laqueus eſt, niſi temet in eéum injicias, quam- vis juxta te ſit, ſecurus es. Lunc peris, quùm ejuſmodi ſpectris ac terriculis ità turbaris, ut muneri tuo deſis. Pit enim pavore improvi- do, ut dum Umbram fugis, Solem declines. Si cogitationem, quæ nocere non poteſt, ef- fugias, Orationem fugis, quæ prodeſſe ma- ximè potuit. O Prophetæ digna poſtulatio! Pſ. 118. Fiat, inquit, Cor meum immaculatum in ja- 8o. Ntiſicationibus tuis. Non immaculatum in defe- u imaginis depravatæ, ſed in abundantia ſanctarum Legum. Quod mentem inquinat, non ſœda cogitatio eſt, ſed turpis Legis obli- vio. Imple mentem tuam divinarum Legum obſervatione, & ſpectra in te patere inſanire. Non enim vincitur, qui obſidetur;, ſed qui op- pugnantem hoſtem admittit. Imò triumphos parit non rarô hoſti, qui triumphos ex hofte meditatur. Siquidem ipſa de trophæo referen- do diuturna meditatio, dùm telum evaginat in laſciviam, ipsaâ recordatione laſciviæ feri- tur, & interit. Trepidant plerique timore, ubi timor non Appropinquaverunt perfequentes me ini- qui: a lege autem tua longe faöëti ſunt. Prope es Tu, Domine: & omnes vig tuc V'eritas. Pſ. 118. 149. Tentazio Orationem plerique negligunt, Regulaſ- ends. Que contemnunt, duùm tentatiomibus afflictan- Serupalo- tur. At falluntur. Vana enim ars iſthæc eſt e- ß. udendi hoſtem. Tempus häc ratione, non hoftes fallis: qui, cùm à lege Domini quam- maximè diſtent, nocere tibi haud poterunt, ſi degi Domimi obſervantiãà mandatorum affi- ach g. garis. Appropinquaverunt berſequentes me ini- Iorvanmiis di: à lege autem tua longe facti ſunt. Hæc Tentstio- Vera eſſe non poſſunt, niſi Tu antè à lege num ef Dei receſfſeris, quam illi ad Te acceſſerint. vemedit. Nam longé facti ſunt à Lege, dùm ad te ap- propinquaverunt. Itaque hoſtes non noſtros advocamus, àa lege Domini recedendo. Undèé rem dicere audeo & dictu, & factu incredi- bilem: vanum fſcilicèt eſſe timorem receden- di à Lege, cùm tentaris, & angeris; quòd periculum non vitaveris, antequam tentarere. Nam ſi hoſtes appropinquantes tibi a Lege recedunt, liquet Cor tuum Legi proxinum nen eſſe, à qua procul fit, qui illis prope Et. Comtra, poſtquam illi appropinquaverint, ſi cautior evadis, Dei vicimam promereris: undé & Pialmiſta canit: Prope es tu, Domir Regnla- Oliva “ ne: cùm antè præmiſiſſet: Appropinquave- runt perſequentes me iniqui. Iniquitas ergo dæmonum hoſpitatrix eſt, quorum cibus Te- por eſt. Nec mirum, ſi libenter in frigidum cor divertunt, qui igne cruciantur. Firmum itaque ſit, Tepiditatem parentem eſſe Tenta- tionum, Virtutum novercam; Tentationem tis dani. verò apud Deum piam Oratricem eſſe, cujus permotus lacrymis Pater miſericordiarum præ- ſtô eſt, Iuctanti laturus opem, ſpémque lau- reæ allaturus. Itaque Otium bellum parit, Deſidiâque turbationem; contrà, Triſiitia ſolatium gignit, uti Sol & ſinu noctis erumpit. D Et induit maledictionem ſicut veſümen- tum: & intravit ſicut aqua in inte- riora ejus, & ſicut oleum in oſibus ejus. Pi. 108. 18. Cave peccatum, ejuſque ne perſonam qui- dem induito. Plerique Innocentes in corde Principijt ſunt, qui tamen, ut homines mulceant faciem ebhe. induunt Peccantis, ſimulântque ſibi non invi- Hamani ſa ſcelera, ne ipſi ſint ſceleroſis inviſi. Induunt MLedkes. hi Maledictionem duntaxat ſicut veſtimentum, Rer corde diſcludentes, quam & ſermone & ha- bitu præferunt Iniquitatem. Inverſa & mon- ſtroſa iſthæc Hypocriſis eſt, quæ lupum fi- mulat, & ovem tegit. At Ovis, ſi Lupi vil- ienpuriss. lo integatur, ex Ove fit Lupus: non enim Uodeſtia diù veſtis eſt, quæ ſicut veſtis nobis circum- negleta. datur Impietas. Zona tenuatur in aquam, ut in interiora aninæ pervadat, utque penitius Amicitio quoque in oſſibus ſerpat intimiſque medullis, A4. eliqueſcit in oleum. En apertam de ſtulta nsva ie metamorphoſi ſententiam: Et induit male- dibtionem ſicut veſtimentum: & intravit ſicut aqua in interiora iejus, & ſicut oleum in of- ſibus ejus. Saülem inobedientia primò te- xit Zelo victimarum, tum palàm rebellandi audacià à Deo abduxit. Nota blandum flagitii Eruteſei- ſubeuntis lenocimium. Scelus primò veſtis, tum zia mals aqua, demum oleum eſt. Primèò tegit, dein- Viriutis dé abluit, ad extremum inquinat, flammâm- que vel incendit, vel nutrit. Noli ergo tam- quàm amictum tibi crimen circumdare, va- nè confidens, non futurum te ſceleſtum, ſed tantùm appariturum, ne & Deo corde inno- cens, & habitu ſceleſtus hominibus adverſeris. O te miſerum! Rarò manus Eſaü, & vox Ja- cob copulantur: & ſi Manus ſceleſtæ, & vox religioſa fœdus iniere interdum, raro felicita- tis prodigio, vix, aut nunquàm id evenit. Vox Eſau & cor Jacob ſemel lippo impoſuere. Citò enim vox Eſaü in pectus delabens cor Jacob in cor Eſaü convertit. Citò Iniquitas Juſtitiam in ſe commutat: citò facinus, quod veſtimen- tum duntaxat videbatur, videri deſinit, & aqua fit in viſceribus animæ, ut ad medullas pertingat in oleum transfuſum. Et proh ſcele- rum illecebras! Initio decepta Mens ità ſcelere conveſtitur, ut prudentior appareat, ex quo ſimplicitatem abjecit. Tum ſi veſtem in inte- riora demittat, non turpior, ſed purior cenſe- tur; aqua enim fit quod veſtimentum erat; non enim Laſcivia ſtatim calet, ſed blando amici- tiæ nomine, quaſi frigens Cryſtallum, adrepit Cordi, ſolatium latura non ignem. Ad extre- mum unda in oleum concreſcit, Amôrque fit Amicitia;, incenditque aut riſus aut vox Ani- mü, eui, ceu aqua igni contraria, blanditiæ cre- debantur. Tepidita- ſatuente ſtitque extincto lcias ex tüm, nnl Coniirmat Ii lam un min ſuntie pi Citis cond Gue mo Virere in Adolelcem hanur ,Iicordie! en, ſin Pheta, Gn indoi ab 1 eiis p Commmume eueun ſit;. Contra, eccatoris Verd cilici Er mum Giut. 0 den ft tuclinnem & Vugi „., & Mürtem Ct Vir⸗ tot am ego miract eſeit Sin Flliumn M Erbekand Cln ila . Mon erum 1s luncea Aberumm leo ſir I lace, u bit lii: uoine Kautair, en Vi u ſit a Pnin iti ni t, nn tere no ginne ng dul 1 4. ii Enn Ur, ni unm Win gin pekirng n lemte ſbimae wil unn eling, etmo k. netl dur e a⸗ ihllii Wrcn 1An i, 1 eind n Mtlel ndonkgis mdelutun d egn e 4 ut, Mnr Mlcptr. 1Cuntt, Celkun: Neo A; bistdnt⸗ ſiü, & ul elele,in n) unß⸗ nileni dintenli bens . curpNnn leiie ei ii,l A tenl⸗ ltt Mniib. uet, t ſeken u, ſnie Aunn erin . Elan n en 4 4 7 . Stromatum, Lib. XV. Labi poſ- debantur. Et quidem dùm Maledictum veſti⸗ Jſun: Op- mentum duntaxat eſt, non cum ſummo diſ- rr crimine adoleſcentem oppugnat: veſtitum e- 5l nim palàam degere, palamque verſari patitur. ,„„. Alt cùm veſtis in aquam degeneraverit, nudus illicò infelix ſceleris tyro, forum refugit, ho- mines vitat, parentes timet, fugit à Prælato: Adæ tantùm prævaricanti non diſſimilis refu- it Deum, umbras indagat, afſuit perizoma- ta, Anguis Auditor, & Pomi Raptor. Poſtre- mô Aqua rigans hortum voluptatis, in oleum vertitur ignium pabulum, populaturum plan- tas, quorum tegi poterat foliis, hortumque e- vertens, cujus malè floribus veſcebatur, tam frugem pertæſus ſalutis, quàm mortis fructu victurus. Ergo & ſine veſte, & ſine unda; & oleo perfuſum infelix cor æſtuabit; Deo ità ſtatuente, ut qui veſtiri iniquitate non timuit; ſitiitque rigua iniquitatis, igne corripiatur in- extincto, flammas paſſurus, ubi undarum de- licias expetivit. Quod ne à nobis dictum tan- tàm, nullis Divinarum monumentis literarum confirmatum putetur;, recordemini prodigi Fi- lii calamitates. An non illum velut indumen- tum iniquitas texit, cùm partem duntaxat ſub- ſtantiæ poſtulavit à Patre? Verùm ſociis per- ditis convivendo veſtis ſolvi cœpit in aquam, quæ mox in oleum converſa eſt, cùm miſer vivere incopit luxuriosè. Et quidem hæc in adoleſcente veſtimenti dumutatio in aquam æ=- mulatur prodigium, quod, divinæ ope Miſe- PIrA7.5. Ficordiæ factitatur in corde Juſti. Qai dat ni- vem, ſicut lanam. De Deo id cecinit Pro- pheta, qui Impietatem profitetur velut togam indui ab impio, & mox ceu aquam in interio- ra ejus penetraſſe. Ergo utrobique quædam communicatio aquæ eſt veſtis. At Iniquitas a- qua fit; cum antè fuerit veſtimentum: J uſtitia; contra, mix eſt, & veſtis fit. Quia nimirùm Peccatoris pompæ penitùs evaneſcunt, Juſti veròô cilicia in aurum feliciter demutantur. Et tuam ipfius animam pertranſibit gla- dius. Luc. 2. 35. Beatiſit. O Senis non ſatis mihi perſpectam grati- ma Virgi- tudinem! Accipit Simeon à Virgine vitam;, i⸗ buri. & Virgini gladium tradit. Filhum eripit Ma- t. trj, & Vulnus tradenti Filium infligit. Ipſe Mortem optat, & Vitæ authorem in ulnas ac- cipit: Virgini vitam reddit, & telum in ejus défigit animam. Quæ audio portenta, quare ego miracula ſpecto? Non cùm à Matre Filium accipit Simeon, de Gladio loquitur, ſed cùm Filium Matri repomit. Opportuniuùs ſanè tranſ- verberandum Virginis pectus prophetaſſet, Ccùm illa Filium offerret, quam cùm recepit. Non enim deeſſe potuit pudico pectori Dolo- ris lancea, cui deerat Amoris pignus, Filius uberum. Verùm inſimulare crudelitatis non audeo ſanctum Sacerdotem; qui dimiſſus eſt in pace, poſt acceptam Pacem in ulnas ſuas. eat? Quid igitur? Puto illud nobis præſignari in Parens. Virgine „ cui & Filius redditur & Gladius e :, traditur, vix oblatos Deo Filios Matres a- implicen: bud ſe din habere poſſe ſine Gladio. Et qui- ezuris ſ- dem Virgo fanctè Filium non rapuit, ſed re- enlaribus, Git a Simeone. Nunc verô plerunque Deo dicata pignora à Coenobiis Gemitores abdu- cunt, non carituri Anguſtiæ enſe, quia ca- rere nolunt Amoris pignore. Semel Deo di- Ethicæ Comment. Tom. VI. Parentum obli vio. 233 cata proles ſine ſanguine non revelletur ab A- Filiorus ris. Deus enim exercituum, qui venit in Ter- politicæz ram gladium ponere, non pacem, armat quos ducatié; amamus, efficitque; ut dàùm inordinatè dih- guntur, ordinaté feriant non tam Parentes: quam Peremptores repensd plagâ pro ofculis. Sinant Conſanguinei id efle in Coenobis Cru- ci Monachos authoratos; quod facti ſunt ; nec revocent ad fori negotia, qui à Foro pro- fugêre ad Chorum. Nam ſi ſanctè conſepul- tos ſervatori excitabis, ut pro te ſatagat, re- divivus occidet te, degener à ſpiritu vocatio- nis ſuæ, clamaturus poſt, ut illi multa pro- cures, & impetres, quia illi inclamaſti quieſ- centi in ſepulchro, Veni foras. Exilit, ſed in- ſtitas quoque & ſudaria projiciet, volet cu- piditatibus vivere, quem non es paſſus con- ſtanter & mori, & jacêre in tumulo. Lazarus tuus, ſi jacêre cœperit, epulabitur, non mo- deſtè cum Chriſto, ſed immaniter unus & Con- vivis damnati; apud Lucam- Epulonis. Ergo Virgini Martyrium non defuit, quia non de- fuit Maternitas; Filium recepit in ſinu, in ani- ma Vulnus excepit. Utroque felix & Filio, Mortifrss & Vulnere. Non enim ochile potuit Vulnus; tio Chri- quo Filio Paréns facta ſimilior eſt. Non potuit 72 8, en carere Gladio, quæ noluit carere Filio, cu- g E cha. jus ſolæ deliciæ fuere Vulnera. Nec in Cruce =:e Te-= ſine clavis, nec in ſinu Matris ſine gladio ja- b rn cu- cêre pertulit Dominus: adeò, poſtquàm Deo lam Ola-⸗ oblatus in Templo eſt, in ſolis ſuppliciis re- T 477. quievit. Bis forté Puer in Sacrarium illatus eſt: „is a, hi⸗ domi ſanclè circumcidendus, & Deo immo- tectatar. landus in Templo. IIIic ſtetit ſine gladio Ma- ter, quia ibi non fuit ſine vulgere Filius: hinc Mater revehit Enſem, quia filius Vut- nus non vehit. Ergo aut Mater aut Filius & Sacris abire debet cum Plaga. Diſcis, credo,; nec JrsM ſine vibice efle velle, nec Deo gra- tum Sacrificium eſſe ſine cruore immolantis. Ego verò, qui ad Sancta non accedo;, ad val- vas expectabo redeuntem cum Filio Matrem; & quia cæcus ſum, & nudus, & miler, & miſérabilis ſtipem petam à redeunte. Lacry- mam ego abs Te peto Fili tui,; O Sancta Pa- rens: quæſo Te miſerere mei. Lacrymam ſi præbes unam, dives ſum;, cæcus non ſum; miſer eſſe deſino, eſſe incipio fortunatus. Vel gladium, quem tuo cordi Simeon infixit, mi- hi trade, vel Filii tui lacrymam mihi infunde. Imè utrumque, ſtipis nomine, porrige ſup- plicanti. Utrumque & meum & Filii tui bene- ficium eſt. Non enim telum geſtare in corde potes, quin Filius, qui tuo in ſinn recubat; vulneretur. Nec lacrymis madet ille, quin ea- rum acerbiùs frigore crucietur. Et fortè ſan- guis lacrymæ ſunt, quas ille fundit tui viciniâ gladii ſauciatus. Vulnus enim in corde Matris hunc emittere ſolet ſanguinem ex oculis Filii. O utinam meum abiret in pbannum Cor; quo eo galeres vel lacrymas abſtergere Filii, vel vulneri tuo (horreo dicere, ſed opto fieri ; parce, Domina, parce egeno) faſciam adhi- bere. O me fſine corde felicem! O Cor non ſine lacryma, felicitate meâ longè felicius! Duplici illud nomine fortunatum dicerem;, & 5 quèd procul ſit à pectore Peccatoris; & quòd prope oculos Salvatoris ſtatuatur. Felxx, quôd Me caret, felicius, quod fronte Pueri non caret. Felicius pannus eſt; erat,; quam Cor. Amare potuit, cùm Cor erat, ſed amari non debuit, quia non amabat. Nunc Cor meum; V 3 gmare Chriſto inflicta Alapa. Eecleſia- Religioſt ſeſe pro- tegant, & bhonorent. Chriſti Paſſio. Perſecnto- res Iaſto- rum. Injuriæ gemmaæ ſunt. Oppro- brium Chrifti. Mortifi- cationun, Iitis. 234 amare non poteſt in Pannum commutatum: amari debet, quia lacrymis madet Redempto- ris. O Domina, da gladium, quem præbuit Senex, cor accipe, quod Iniquitas abſtulit. Do, quo careo, da, quo Tu carere debes, nec Ego carere poſſum. Mihi ferrum debetur, qui reus ſanguinis ſum. Peccavi, ideéque mo- ri debeo. Quòd ſi Mors mihi debetur, quare non præbetur & gladius? Sit gladii pretium Cor. Sit mortis meæ hæc vita, ut non alio cadam enſe, quàm quo Anima tua;, O Vir- go, tranſverberatur. Corde libenter carebo . ne gladio & Ego caream, & ut careat Vir- go. Non curo Mortem, ſi eam infert Virginis enſis: negligo Vitam, ſi ejus me gladius vul- neret, ex qua vitæ reparator prodivit. Saltem. illa mihi conſolatio ſit, ut eo ſaltem tempore, quo ego ferior, à Matris anima gladius abſit, jactaturus, ideò me caruiſſe vità, ut Virgo careret vulnere. Felix O ego iterümque felix, ſi qui vità meâ Filium vulneravi, meâ mor- te Matrem vulnere levem. Quid me cædis?! Joan. 18. 23. Vox Verbi Dei eſt alligati ad percutientem ſe, coram Principibus Sacerdotum. Quid hoc eſt, quod à Te audio, Jksou? Terebrabun- tur pedes ferro, cædentur humeri plumbo 2 manus pendebunt & Cruce ſuſpenſæ, & ſile- bis. Nunc verô alapâ duntaxat percuſſus do- les, dolorémque querelis vel ulciſceris, vel prodis? Num pedibus mambuſque nobiliores genæ? Quòd ſi illis hæ præſtantiores, cur ca- put, reliquis nobilius membris, mutus pateris ſpinis coronari, & quati calamo? Cur in ca- pite dumos ſuſtines, & alapam non fers in ma- xilla, qui genarum neutram ſubducendam ſua- ſiſti percutienti? Ego ita ſentio. Supphicia re- liqua coram Præſulibus, Regibus, ac cohorte militari ſuſtinuit: alapis verò cæſus eſt in Con- cilio Sacerdotum. Id tandem eſt, quod tum Chriſtum gravius pupugit, & Diſcipulos Chri- ſti graviſſimè excruciat. Etenim quam non fe- rendum vulnus coram Principibus Sacerdotum, Eum cædi ſpernive, qui, propter Legem 8& Teſtamentum Dei, Patrem, Patriamque re- liquit, ut Deo militaret ſub Sacerdotum patro- cinio! Non eſt, quòd pluribus ſententiam meã aperiam. Nec eſt, quèòd plerique mirentur in aulis Principum & Sacerdotes Cœnobitarum, & Levitarum Cœnobitas iniquo animo ferre duriuſculum verbum, qui maria tranſmiſere, & valedixere nuptiis, ut Mortem atque Cru- ces apud ultimos Mundi accolas nanciſcantur pro Eccleſia legatione defungentes. Ità eſt. Ejus Diſcipuh ſumus, qui actus à Pilato in Crucem eſt, nec doluit, ſiluitque irriſus ab Herode: à quo ſuſtineri non potuit ſine juſtiſſimi dolo- ris ſenſu Alapa in ſupremo Senatu Inunctorum. Verùm aliò me avocant æquiſſimæ Domini querimoniæ. Puto ego Chriſtum doluiſſe, cuùm in faciem cæderetur, quèòd timuerit manu cæ- dentis obliterandum oſculum Proditoris, quod tanquam gemmam Patri erat oblaturus. Nec eſt, quoòd me quiſquam miretur. Nam ſi au- ſus eſt Tertullianus affirmare in præciſa Mal- chi aure Domini vulneratam Patientiam: cur temerarius habear, ſi dixero Chriſti Dilectio- nem erga hoſtem ſæviſſimum, ſuique ſangui- nis proditorem percuſſam à milite fuiſſe, quæ non oſcitantiùs Judæ oſculo incumbebat quàm Oliva in aure Malchi incubuerit Patientia. O nos pagit eypni miſeros, qui contumelias, quas Dominus ità ia zugr totum cuſtodit, ut in querelas erumpat, cuùm is cæ- &s, jud. uſiti ditur locus, ubi Draco proditor non tam vis inrjs. acurat labia, quam dentes infixerat! Vermes ſuos“2& 4 ſis tan Job ſanctus, Tertulliano teſte, reponebat H ul, in ulcera: & Dominus ofſculum perditiffimi lri, it. Apoſtatz manu militis noluit vel offennei: ol vel deleri. At dulciora puto caſtiorâque cu- ſtodiviſſe Dominum ofcula in genis ſuis. IIlas Beariſt. non ſemel in faſciis Virgo genas pudicis oſcu- a Virgo lis honeſtarat: illas labis ſuis genas Mater C“ Ko . . . 5 . . conſecrarat, ab eis altiori ſanctitatis foœnore , ee conſecranda. Quare Dominus Matris ofcula ferre nequit vel ſolo attactu dexteræ ſcelero- .truclt i ſæ violari? Timuit labiorum Virginis teme- ir ſu lelig randa veſligia, manus impuræ alliſione. Non oenn ergo doluit dolorem ſuum, nec faciei ſuæ fos- Pls enin dari ſplendorem lamentatur: verùm Pudiciſ- denetn ſimæ Matris Pudorem temerandum veritus eſt, zoret, ſi ibi manus militis allideretur, ubi illius os oſ- Dberior culorum caſtiſſima veſtigia impreſlerat. O Pu- el: deen dorem! 6 Amorem! Plùs lædi dubitavit Ma- leſcentia tris oſcula Filius inflictà alapã, quàm ſuas ge- Chrißt lbi rita! nas: potuitque lædi Virginis candor; ſi eò ma- Paſſio. nahitur. nus militis, etiam furentis, admoveretur, quò labia ipſa blandiens tantò antè admoverat. Et Circum- ſanè quid mirum ſi Virginis Pudor lædi potuit tedt. Er unm in alieno vultu, inque genis Jrxso, quando 19, violatam timuit Joſeph ſui cordis innocentiam, ſuo retento impudicæ manibus pallio? Non ( Pudori Adoleſcentis veſtis propinquior, quaàm 4 ℳt P vicina Virginitati Matris facies Fili. Denique . beiß ſuo non minùs Dominum Pudori, quàm Vir- l ginis conſuluiſſe putaverim. Doluit emm in- Caßtitas “ hel flictà alapãà, infixo clavo non doluit Domi- isdum 6 2 8. borret, no 4 Contub nus, quia ibi ferro vulnerata eſt caro, bic Palrcna “ veròô carne carneus cruentatus eſt Pudor. Non . Tande . 5 : . e . enplum timet Pudicitia vulnus, attactum timet: fer “ rum non refugit, manum fugit quamvis fe- “ rientem. Tangi horret, non cædi. Denique etc ſpinas non ſenlſit, flagra ſuſtinuit, toleravit H nche clavos, Manum timuit. I nunc, miles audax c in fulgo Caſtitatis, qui paſſim tangis, & tangeris. Non e a times, quod Jkss expavit? Aut tu IIIo ſan- lalne ctior, aut Te ille cautior. Non Tu certè ſe- leint curior, ſed lapſui eò vicinior, quò periculi l ſn viciniam non expaves. nd l . . g : 5 Uent, ni Et plaoebit Domino ſacrificium Juda & miin Jeruſalem ſicut dies ſæculi. Malach. 4 8 ſe Nutum lr Ult cando⸗ 3. 4. Quid diuturnam optas vitam? Quid die- Dies ble⸗ lemr Arä rum multitudinem cupis? Num ut Poœniten-7. Unng Nor tiam agas de ſcelere? Falleris. Placet Domi- etnig, no ſacrificium ſuper Dies ſæculi. Non curat Auemn Tempus, ſed Victimas: non Vitæ prolixita- n mer in tem, ſed Cordis amaritiem. Ad clepfydram hininon lacrymarum ſupputantur anni: diù vixiſti, ſi o riere mente ploraſti. Supergrederis Ægeum Mathu- lut eln ſalem, ſi Magdalenæ te fletus exæquat. Quot r Deor Holocauſta, tot Dies. Tuis ſæpius cupidita- Rtenum, tibus obfiſte, & Diem unam in Annos pluri- . mos propagaſti. Quot in te Vulnera, tot apuuiid Deum Menſes. Explevit tempora multa con- Sap. 4 13. ſummatus in brevi. Ignoſcite, rogo, mihi: Nollem eſfſe ſapiens dum recito, conſumma- tus. Scio conſummatum idem eſſe ac perfec- tum: Tamen conſummatus idem eſt ac con- ſumptus, quâ ſanè voce Sacrificium ſignantiùs exprimm- Stromatum, Lib. XV. exprimitur. Ergo conſumi, expletio eſt mul- torum temporum. Nec mirum. Deus enim Sol Juſtitiæ eſt; diebus non indiget, nec tempo- ra curat, qui & Sol eſt, & ternus eſt: no- ſtrà tamen patientiâ non poteſt non oblectari, qui, ut pateretur, hominis ſeſe formæ ſub- jecit. Hinc eſt, quòd acto in Crucem Domi- no Sol receſſit, ac ſi cederet Sol, ubi Victi- ma cædebatur, non ignarus ſupra dies à Deo Mortiß- hoſtias adamari, cujus oraculum eſt: Super catio su- dies ſæculi placiturum ſibi Judæ ac Jeruſalem “ *ſacrificium. Evaneſcit Sol dierum artifex, ubi 1. Aley. Crucis ara ſtatuitur: quia Tempora negligun- ſus, ſes tur, ubi Hoſtiarum copia annos interdum con- Lans A- trudit in die, cùm Lux vix horas lento greſ- doleſcen- ſu deſignat. Iſaaci ætatem coram Deo proli- ii. xiorem cenſeo fuiſſe longævitate Gigantum: plas enim eſt Juvenem vitam ſpernere, quàm Senem vitam produxifle. Iſta felicitas haberi poteſt, illa non poteſt non haberi fortitudo. Uberior autem Lux virtutis, quàm valetudinis eſt: dierumque fœcundior ſeges, ubi Ado- leſcentia Neci pro Domino deſtinatur, quàm ubi vita in Senectutem, ætatis beneficio, pro- trahitur. Et cum perverſo pervertéris. Pſalm. 17. 29. Amiecei Quod Pater Verbo, id Filius exemplo ex- iwpii. preſtit. Davidis enim oraculum eſt, de futu- ro Juſti lapſu, ſi cum Impio verſetur: Salo- monis luctus eſt, ante idola Idoli ſui procum- bentis. Quo nemo ſapientior infatuari potuit à contubernio mulierum, quarum conditio ſudpte naturà proxima eſt inſipientiæ. Is, qui Templum Deo erexerat, Diis fana conſtruxit. Nimirùm ipſa Lux, ſi nubibus ſocietur, lu- cere dediſcit: & neſcio quo modo gemma ſor- deſcit in pulvere. Quid auro nobilius, quid Imitandi ejus fulgore æquè ſplendidum? Alterum dicas epimi, Solem non & Coœlo, verum ex Orco fulſiſſe. non chari. IIlud tamen concretum luto ne Terræ quidem conferri poteſt. Sine luce pallet, ſine pretio jacet, ſine dignitate calcatur: & , niſi ope Igpis à luto divelleretur, Saxum foret non Circum. Aurum. quot Adoleſcentum Aurum fo- ſedio rent, Hi forent aurei; dàm vanitate ſociorum perfedtis Vani fiunt, iis maximè vileſcunt dotibus, qui- seceſſa- bus ſe ſperant futuros ſpecioſos. Nec aurum Taz ſociatum luto in pretio: Et nullus tantus eſt Bn i. vitæ candor, qui commercio picis non detur- vi. petur. At incurioſins Prophetæ verba præteri- vimus. Non enim dixit, & cum perverſo per- verteris, ſed, & cum perverſo perverteéris. Quare non continuò ſecurus es, quòd aliquam- diù inter impios vixeris probus. Pervertéêris, etiamſi non pervertaris. Ifraelitæ diù in Egy- pto vixere ſine Religionis damno. Unum co- luere Deum degentes cum Æ gyptüs, quorum major Deorum copia, quam ceparum. At venenum, quod diu latuit, tandem erupit. Conflarunt in eremo vitulum, ſenſeruntque damna A.gyptiacæ commorationis, poſtquam ex Egypto abiere. Viden'? Nocuit Super ſti- tio non cùm propè fuit, ſed cùm procul ab ea degebant Hebræi. Non gladii more, ſed ſcin- tillæ inſtar impiorum ſocietas graſſatur. Gla- dius, ut intrat perimit: Scintilla incendium, antequam ſuſcitet, ipfa extinguitur. Evanuit illa, cùm flamma, eſus vi ſata, furit. Serpen- 235. tem cum Eva colloquentem perpende. Non eam pertraxit ad Arborem, non ei ramum in- clinavit, non ei denique pomum obtulit cor- tice exutum. De fructu difleruit, & diſceſſit: At abiit ad plantam Mulier, viditque frugem; quam à Serpente ſemota & rapuit, & vo- ravit. Er erue me de manu Filiorum alieno- rum, quorum os locutum eſt vanita- tem: & dextera eorum, dextera ini- quitatis. Liliæ eorum compoſitæ. Bea- tum dixerunt populum, cui hac ſunt. Pſ. I43. 1I2. 14. 18. Quaàm delicatè de Deo hoc loco Propheta Felires ſapit! En magnifacientes temporalem felicita- von ad- tem quàm feſtivè ſerius Filios alienos appel- irandts let! Et ſanè Filii alieni putandi ſunt, qui- cunque Chriſtianorum temporalem beatitatem prædicant, quorum Chriſtus & vanitatem ver- bis, & vilitatem contemptu indicavit, Quæ iſthæc faſcinatio; ut Crucifixi Diſcipulus, qui beatitudinem omnem ſperat à Chriſto, e- Conſilis jus & negligat conſilia, & ſpernat mandata? imias At S. Vates cur eorum formidat manus; quo-⸗ rum os peccavit? Erue me de manu Filiorum Ibide alienorum, quorum os locutum eſt vanitatem. Verba, non opera, linguam, non dexteram eorum metuiſſe debuit, quorum os vanitatem loquebatur. Sapit David, aliudque videt, & aliud prævidet. Audit ſermonem, & opera re- fugit: non enim credidit eſle poſſe non impia eorum facta, quorum erat ſermo non ſanus. Quod ne temerè illum ſuſpicatum fuifſſe ſuſpi- ceêre, en ut citò os vanum iniqua dextera con- ſequuta. Quorum os locutum eſt vanitatem, & dextera egrum, dextera iniquitatis. Nimirùm fios operis verbum eſt: imò & ſemen. Quare, cùm vané loqueris, citò deteriorem expecta ſege- tem floris illaudati. Cor fons ſermonis, ſermo verò operum ſcaturigo. Non difſentit à cor- de lingua, & manus linguæ conſentit. Tale opus, qualis ſermo. Malé Deum æmulamur. Dixit Ipſe & facta ſunt. Loquimur nos, & ſermoni facta conformantur. Proindè, qui piè Sermo de vivere cupis in CHRISTO JusO, de Mundo "zbus mü- vanè non loquare; imò vanè loquere de Mun- anis. do, non ſeriò, nec admirabundus de ejus aut phaleris, aut ſpectris. Hoc duntaxat te mo- mitum opto: dexteram Sermone deteriorem factam: Nam os locutum eſt vanitatem; ve- rùm dextera, dextera dicitur iniquitatis. Porrò dixiſſe, Beatus populus, cui hæc ſunt, iniqui- tate dexteram opplevit. Quod ego miror, il- lud eſt tandem. Hi, quorum os locutum eſt vanitatem, illi ſint neceſſe eſt, qui in fine Pſal- mi dixiſſe perhibentur; Beatum populum, cui hæc ſunt. Hæc enim vanitas ea eſt, quam Propheta confutat, inquiens: Beatus populus, Tbid. 186 cujus Dominus Deus ejus. Hinc tot penè my- Felizitas ſteria emergunt, quot verba. Nam hi, qui va- & Divi= nitatem locuti ſunt, & boves craſſlas, & oves tie ley fotoſas , & macerias ſine ruina, & denique V egt, 5 omnem illum exuperantis fortunæ cumulum infelix, poſſederunt. Nunc quæro: Cur hi, quorum Tempora- filiæz ornatzæ, quorumque omnis felicitas eſt, liæ non B „* . — er ſz ebplent » Beatum dixere populum, cui hæc ſunt, ſi ipſi r,* Sermo G- bpere bPat= arit. populus ſunt, cujus hæc omnia ſunt? O benè iei ine- punitam, in egenorum ſolatiuin, divitum xstaraaα⁊i V 4 abun- les. Divitie miſeræ. Regnare eſt ſer Vi. ve. Luc. 12. 19. 236 abundantiam! Nemo ſe credit habere,; quæ poſſidet, ſed unuſquiſque alienum fundum vi- det. Videt? imo invidet. Non, quid habeat, ſed, quo careat, circumſpicit. En hi, quibus omnia ſuppetebant, eos felices appellarunt, quibus hæc erant, ac ſi ipſis par copia deeſ- ſet. Expungebant ſe ex albo felicium, cùm tamen beatos eos dicerent, qui illa poſſidebant, quibus ipſi abundabant. Beatum dixerunt popu- lum, cui bæc ſunt. Quam falſæ Beatitatis ima- ginem Propheta verioris Felicitatis oppoſitu decolorare nititur, cum ait: Beatus populus, cu- jus Dominus Deus. Sapienter ſanè, quia & di- vino afflatus Spiritu hoc pronuntiat. Ego verò non plenè mentem ejus afſequor. Cùm enim Beati dicerentur, qui fundos armentâque poſ- ſidebant, Beatos ipſe dicere debuit, qui Deum oſſidebant, non verò eos, quorum Dominus Peus eſt. Non enim commendatur hoc loco Servitus, ſed Poſſeſſio. Cur igitur poſſeſſionĩ Divitum, ſervitutem opponit Juſtorum: & non magis, Beatum dicit Populum, cujus Deus pars, hæreditas, portiéque eſt, uti alias dixe- rat Populo præterito, cujus Deus eſt Domi- nus? Sanè rem ità interpretor: Poſſeſſio divi- tum ſervitus eſt, nec utuntur divitiis, ſed iis famulantur. Quare David evicturus opinio- nem, falſæ Felicitatis, non poſſeſſionem, ſed ſervitutem opponendam cenſuit fortunis, opi- buſque opulenti. Beatus populus, cui hæc ſunt: idem eſt ac dicere: Beatus populus, qui mul- tarum opum eſt ſervus. Cui inſamſſimæ ſenten- tiæ oraculum opponit ſummæ Sapientiæ, af- firmando: Beatiorem populum, cujus Domi- nus Deus ſit, quam cujus ſit tyrannus Mam- mona. Neuter poſſidet, uterque ſervit, alter pauper Spiritu, alter Deo dives: ſed hujus Dominus Aurum eſt, illius verè Dominus Deus eſt. Porrò non poſſidere, ſed ſervire di- vitüs ſuis Opulentos, cùm vulgatum apud Philoſophos, tum indubitatum apud Chri- ſtianos eſt. Vulgatiora mittantur: unus ſit ſa- tis ex Evangelio teſtis. Dives quidam ſupra ſpem expectationémque ſuam, in fuis fundis meſſem collegerat. Is de deſtruendis horreis ſecum meditatus, cùm verè ſe tantarum re- rum Dominum non agnoſceret „ uni Animæ ſuæ principatum detulit arearum. Anima, in- quit, mea habes multa Bona. Rogo, cur Am- mæ dominium defert? Cur non Corpus fru- menti ac ſegetum dixit poſſeſſorem ?* Corpori certè utiliores fruges, quam Animæ: iis illud turget, impinguatur, exultat: illa his abſtinet, nunquam mortali pabulo ſaturanda. Et quidem quod mirere vehementiùs, de epulis & com- potatiomibus agit, ubi non Corpori, ſed Ani- mæ dicit, Multa bona habes. Quid igitur his reponemus, niſi repetendo, quæ diximus, Nullum minus Dominum eflſe temporalium bonorum, quàm qui eorum cenſetur Domi- nus. Corpori fruges inſerviunt: at eas habe- re Anima perhibetur, quæ eas negligit. In hoc erramus, aiebat Philoſophus, quòd pu- tamus habere, & habemur. Poſſidetur, qui poſſidet, ejſque non ſunt terrena, cui ſunt. Corpori congregantur ſegetes, & earum A- nima appellatur, etiam à Divite, Domina- trix. Quæ tamen quam firmè poſſederit, is ju- dicet „qui ſcit, eàdem nocte Animam, & Do- minam inauguratam frumenti, & à Dæmoni- bus repetitam. Antè deſtructa compago cor- poris fuit, quaàam paries dejectus horreorum. Oliva Antè educta anima & pectore, quàm illatum frumentum in horrea; dumque ea amplificare meditatur, in anguſto carcere infelix anima i concluditur frumenti meſſor, non dominus, Pan animæ non procurator, ſed carnifex. Verùm 4 i non infelicius bonorum dominio corpus caret, n ne quibus uſurum putabatur, quam careat anima gi bonis, quibus putatur frui. Jam vidimus fru- n ges, bona Corporis, animæ tradi: videamus lae nunc Corpus appellari bonorum Animæ do- il minum: ut dùm callidè principatum homo ſi- 1 te mulat, modô in anima, & modèò in corpore, It; ſervire intelligatur, quando eorum vult utroſ- en 1 que dominos eſſe, quibus nec uti poſſunt, nec Nin abuti. Gloria frumentum animæ, quo corpus hoe ime abſtinet, quemadmodùm anima fruges ſpernit. na⸗ Jam videamus, utrum horum & ſeratur, knen & ſit Dominus. Ommis gloria quaſi ſos agri, lſa. 40.7. telob um clamat Iſaias. Itâ-ne? flos Gloria eſt? Quis m N non fateatur ad corporis Principatum ſpectare SS Gloriam, quæ ſi flos eſt, vel colore oculos, V nn nnc vel odore nares oblectat? O mortalem Mor- ne Nkenn talium ambitionem! Velis, nolis, regnare 8 ul, non potes, exulare cogeris, & ſervire. Lu- U ed dus iſte eſt, quo imperium unius ad aliam un tui partem tranſponis. Frugibus Animam in- Uber ſanè præficis, nec felicius Gloriam Corpori mnnnli præcipis ancillari. Utriuſque cariturus profectè cha, ui imperio es, neutrius onere, quando nec nllut, Animæ epulari, nec gloriari Corpori lice- in lerib bit. ent n 0 , in e Nonne bonum ſoemen ſeminaſti in agro Rtan tuo, undé ergo habet ziania! Matth. ln ni 13. 27. krit? Plan Ctet heren Undè ergo habet zizania? O verbum aſ-S. Bucha- day gü perum auribus delicatis! Quid enim talia per- riga ie korerem, contanti è Cruce Chriſto reſpondebit cordis Mile. potlem i mei ſterilis ager? Rolas ſevit, & Spinas me- Cratiari tin ellem. tit. Beneficis ſcelera reſpondent. O piacu- Ackio f Genuretut lum! Ego certè Chriſto exprobranti reſpon- Cocumis⸗ tit ſerear dere non audeo, cùm audio ab eo, Unde er-d. licket) n go habet Zizania? Qui fortè Agricolis ejus reſ- leſte in ge ponderem, Inimicus homo boc fecit. Et ſanè Clr gehen⸗ par huic prodigium haud ſcio, an unquàm Ter- CeillC ris acciderit. Quotidiè primo mane frumen- lbi ull el tum Electorum in præcordiis meis ſpargitur, tonin in en & de manè uſque ad veſperam zizanium pul- n ubi Re lulat impiorum ex ore & è ſenſibus meis. Ita- Cehennt ne? tam ſplendidum jacitur ſemen, & ſeges mignein emergit tam funeſta! Chriſtus ſeritur, & Mun- En adeſt, dus germinat! Caro & Sanguis Domini ſemi- Iagrasi 1 Cchenn nantur, & apparent in germine caro & ſan- ne, guan hoc eſt, pro Carne & San- Vocatio ein guis hominis! uuri guine, quibus nobis patefactum eſt regnum ſpreta. eenn 4 Ceelorum, naſcitur ſanguis & caro, quæ Te- Gratiz gnum Dei non poſſidebunt! Audeo dicere, Dei en l Deus ſementis eſt pectoris mei, & Diabolus evoperas- t es. „. tempore mefſis maturuit. O frumentum Ele- ctorum „ precor te, ut eradices è meo pe- Serviye Ctore zizanium, ne ſi unà tecum creſcat, tu duobns⸗ V Ge me relinquas, qui florere non vis in corpo- Saeerde. t ine, re peccatis ſubdito! Rogo Te, Domine, tes, G fiin gin qui & Paterfamilias, & Colonus, & Semen Reliiis di in me eſſe dignaris, ut zizaniorum dedigneris 1: zur cô⁴ntubernium, cum quibus Tu granum der, n frumenti cadens in terram pullulare non ſo⸗ kci dun les. Ninite u traque creſcere: in agro id huma- , ad i niùs impera bitur, quàm in corde. Nuſquam Ndri enim reperi o in humano corde Lucem ſimul deii Crux. Mortifi- cationis Ard or &&α ſilis. Folicii Dies, & Tenebras morari, nuſquàm creſcere cum Zizaniis peccatorum electorum Frumenta. Fa- teor, Domine, aliquâ ratione meliorem vi- deri poſſe conditionem Zizaniorum, quam Frumenti tui. Tu enim ſimul ac ſpecies pa- nis & vini evanuerint, eſſe deſinis in corde, à quo nunquam Zizania revellentur. Et quando juſſiſti, & ita fieri neceſſe eſt: Rogo, qui de Cruce nec rogatus deſcendere voluiſti, una cum Cruce rogatus à me in me deſcende. Cu- pio Chriſtum, ſed Crucifixum. Ita enim fiet, ut, pereunte tritici apparatu, Caro recedat tua, & Crux tua perſeveret in me. Nan e- nim illa ſpeciebus alligata eſt panis. Quòd ſi hoc impetravero, non eſt, quòd de extirpa- tione zizaniorum deſperem. Aret enim fatale ſemen ad umbram Crucis: perit ſemen Mor- tis ſub umbra illius, quem Mors ſuavem futu- rum gutturi ſuo præſumpſit, & periit. Mors mortua tunc eſt in ligno, & prope Lignum nunc morietur penitùs ſeges Mortis. Latro blaſphemus aruit prape Crucem, areſcent & P P zizama, prædones frumenti electi, ſi illa in corde meo conſeretur. O ſerò ſata Crux! Eia, age, cum Domino illabere meo Cordi. Am- plexabor Te, nec Te dimittam, donec pe- nitùs confixus tibi me Tecum ad Chriſtum a- vehas, ut in illo vivam, qui ſine Te vivere noluit, & in Te voluit expirare. Abſconde me in Te, 6 bona Crux, & vita mes abicondita erit cum Chriſto in Deo. Hæc una vivendi ars, in Te mori. Quis enim Mortem timeat; ubi mortua Mors, undè & Vita regnavit? Fe- lix Ego, ſi cum hoc Lignum erit in cœlo, ero Ego in illo crucifixus. Quid mihi nocere po- terit? Planè coram Judice exultarem, ſi feli- citer hærerem in Cruce. Non me terreret Tu- ba, quia me teneret Crux. Crucifixum nan horrerem, quia Crucem præferrem. Non mit- ti poſſem in Ignem Æternum, ſi Cruci can- fixus eſſem: vereretur enim Insus, ne mecum cremaretur Vitæ lignum, quod a me non pate- rer ſeparari. Aut in hoc (Chriſto dicerem audacter) me in gloriam recipe, aut cum hoc dejice in gehennam. Audea praloqui: Nan curo gehenam, ſine culpa tamen, dùm nan caream Cruce. Vel enim eſſe deſinet Infernus, ubi nulla eſt Redemptio, ſtatim ac Redemp- tionis in eo vexillum fulſerit : vel ſi Infernus erit, ubi Redemptio aderit, citò me extrahet à Gehenna Chriſtus, ne mecum ſua pariter Crux igne inextinguibili exuratur. Denique ubi Crux adeft, ibi nullus Dæmonum adeft. Qua- re Gehenna eſſe deſinet, ſi eò ablegor cum Cruce, quando Dæmonibus tenebrarum ſen- tina exhauriretur à Cruce refugientibus, & impleretur Angelis Crucem adoraturis. Unde ergo habet zizania. Matth. 13. 27. Vix credebam, quod audieram: JEsUM Kilicèt interfecéturum aliquando Antichriſtum ſpiritu oris ſui. Non enim plene intellige- bam, quà ratione ſolo verbo poſſet Man- ſtrum vinci, auſum pugnare cum Cœlo. Nunc verò, cùm exprobrantem mihi Chriſtum be- neficia audite non poſſim, fateor a me cre- di, quod difficile credebatur. Qui enim non moriar, audiendo verbum aſperum ex ejus ore, qui intermorior Evangeli mecum verba Stromatum, Lib. XV. 237 recolendo? Igitur fingat unuſquiſque, ità ad ſe iratum Judicem loqui. Ego te, ingrate, per- dite, ſerve nequam & transfuga, plantavi a- grum electum: ſpinis capitis mei te ſepſi, cla- vis colui, rigavi ſanguine, carnium mearum te ſaturavi tabo è vulneribus profluente, meque in frumentum converti, ne tibi deeflet vel ie- ges: addidi etiam Crucis Arborem, cujus foœcundarere focunditate. Undè ergo, poſt ſatum frumentum Electorum, habet zizania? Quid prætendes, infelix anima, in excuſatio- nem ſceleris? Num a Verbo verbum diſces, quo protegare Scilicèt inquies, Inimicus bo- Ibid- mo hoc fecit. Sed ſtultior tu homo id obtende- res. Crucem oblitus es, quam Dominus in agro ſtatuit. Vanus prætextus de Satanæ irru- ptione, ubi Crux floret. Quare, ad aſpectum Crucis excuſatio tua æquè ac Diabolus evaneſ- cet. Imò tantò excuſatio tua frontoſior Dæ- mone, quanto eò illum adduxit ipſa, unde ille quàm longiſſimè aufugit. Viden, quibus te circumvemiat laqueis vox Verbi juſtiſſima. Fugere non pates iratum Verbum? Confuge ad Frumentum electorum. Ante meſſem , quamvis ſtipula ſis, non Te frumentum ab- jiciet. Et transfiguratus eſt ante eos. Matth. 17. 2. Tres quoque in hac transfiguratione ſpecta- Soecietaiis mus Apoſtolos: Paulum, Jacobum & Joan- re B B. nem. At quid audio? Petrus in Paulum abiit. Nec mirum; Petro enim non licuit tria facere in Monte Tabernacula, quæ hic erecta gau- demus. Undè non mirum, ſi Petro Paulus ſucceſſit, qui Tabernaculorum artifex fuit. Au- di Paulum fabricantem Tabernacula: Miti abiit gloriari, niſi in Cruce. Verùm redit in ſcenam Petrus, qui cùm in Cruce expirave- rit, dalet ſuum deeſſe nomen inter Chriſti Mi- lites crucifixos. Deſcendat erga de Cruce Pau- lus, qui ſuam palmam Securi debet, ut Pe- trus in Cruce maoriatur, qui mortuus in Cru- ce eſt. Imò perſeveret in Cruce Paulus, Joan- nes perſeveret, perſeveret & Jacobus, ut, quanda Apaſtolicis harum naminum Viris Cruz defuit, earum Noaminibus non deſit in Japonia Crux. Q noſtræ Societatis trium- phos! Nobis Nomina Apaſtolorum ſua de- bent trophæa. Niſi Sacietatis homines ſua corpaora tradidiſſent, Apoſtolica nomina Crucis glorià carerent. Invidebunt, opinor;, hi tres Apoſtoli, cùm ſignum Filä hominis parebit in Cœlo eorum inſcriptum Nominibus: vo- cabulumque ſuum fortunatè jactabunt; quam- vis ipſi in ſedibus, & in patibulo nomina. O Paule, Vas Electionis, quàm libenter, cre- do, cederes nomini tuo Sedem tuam, ut il- lud cederet tibi ſuam Crucem! Tu verò, Joan- nes, qui reliquis propiùs hæſiſti Cruci Domi- ni, quid dices, cùm ſpectabis tuum in Cru- Martyrese Gal. 6.14. ce nomen, Te verò ſine Cruce? Te verò z Frater Domini Jacobe;, ut ita loquar, gravius torquebit, non aſcendifle in Crucem, qinm & Templo præcipitem datum, tuumque do- lebis nomen ſine te a ligno regnare. Denique clamabunt und ſimul voce univerſi: O bona Crux diù deſiderata! aut nomen nobis redde noſtrum, aut nos eſſe patere, ubi nomina- mur, nec ſumus. Durius hoc tandem divor- tium — 238 tium eſt, quàm à nobis ſuſtineri poſſit, Car nis & Nominis. Abſumus indè, ubi vocamur. In Cruce appellamur, & judicamus in Sede. Sed Martyrum penè oblitus ſum, eâmque; quam initio Transſigurationem propoiui; non ante eos factam, ſed ex eis exiſtimabitis. Socii enim noſtri in Apoſtolos evanuere. Igitur re- deamus ad nos, imò ad ipſos, quin ipfſi in ſe, & miremur primitias Martyrum in Cruce Do- mini dedicatas. Rogo, ſi tale Societas in Japo- nmia fortitudinis ſuæ tyrocinium poſuit, qui ſpe- rari debent ab emerita triumphi? Si ibi incipit; ubi Dux non deſiit, quid non expectandum gloriæ poſt diuturniorem militiam? Crux in- cunabula ſunt Martyrum Jus. Ominor, poſt Lignum, ſolus eſſe poteſt gradus ad Ignes. Et vertit jam Deus in res geſtas oraculum. Non enim ſemel Chriſtus in ſuis militibus apparuit in rubo ardenti. Carolos, Conmiantios, alia- que habemus nomina inter flammas exuſto- rum non conſumpta. En ſecunde Martyrum obliviſcimur. Nimirum, ubi de Transfigura- tione ſermo eſt, facilis converſio eſt Oratio- ms ad diverſa. Juss itaque ante Heroas ſuos transfiguratus eſt, cùm videlicet Crux eis vi- ſa eſt non - tibulum Damnatorum:; ſed thro- nus Regnantium. In ea, qui mactabantur tri- umphare lſibi viſi ſunt, non mori. O Phœ- nix infelix i En tuo prælatum nidule patibu- lum Martyrum. Ibi immortales eſſe verius in- cipient, ubi mortales eſſe deſiere. Quis verò horum exprimere felicitatem queat? Quot emiſere in Societate Vota, quot reddidere So- cietati Cruces. Unus penè fuit in tribus ad So- cietatem gradus & ad Crucem. Eorum tyro- cinium, Martyrium: locus Supplicii, Proba- tionis domus: Regulæ, vincula: Studia, lan- ceæ: Talenta, paſlio: Vita, Mors. Vizx extra Crucem fuere, ex quo Societati ſunt adſcrip- ti. Non minor ſupphliciorum hic ſcena, quam in Calvariæ Monte. Tres ibi Cruces, tres hic Crucifixi. Et quamquàm deſit hic JusUs, deeſt & Latro perditus. Feliciores ille Cruces, quia inter eas Salus pependit: At iftæ à calamita- te purgatiores, cùm in eis nemo blaſphemet. Ibi adfuit vita: hic nullus periit. Ibi denique Chriſtus in una tantum Cruce peräit, hic ve- rô in tribus omninò regnavit. Amplector am- plectentem Dominum ſuam Crucem: at abun- dantins quodammodèò in horum Cruce exulto, ubi Chriſtus triumphat; nec moritur. Regna- vit in illo Ligno, ſed & pependit: hic ſine dolore triumphat, ſine morte vitam parit, im- perat nullis dumis coronatus. Et Pax Chriſti exaltet in cordibus veſtris, in qua & vocati eſtis in uno corpore: 1. „ , 3 5 * „ — P – & grati eſtote. Coloſſ. 3. 15. Et ſanè exultabit Paw Chrifti, ſi degat in Vnio & Pax. cordibus. Pacis Capitolium ſolum eſt Cor: Chnaritas extra fraterna. Inimici Arleskioe illud pugnare Pax poterit, & forté vin- cere; exultare non poteſt. Pax enim Precul à Corde ſecura non eſt; quæ und armiari con- ſuevit Charitate. Niſi Pacem diliges, lius eſt vita conclamata. Porrò, an Chriſti Eax no- ſtris in cordibus exultet, neicio, quando ſer- mo omnmis eit bellicoſus. Linguâ mordente;, Corde averiante, refugiente à fratribus Ocu- lo, quæ efle poteſt in pectore Chriſtianorum exultatio Pacis? Ubi triumphus, ibi lætitia. / Oliva Et quidem in Capitolio triumphator, ſed gau- Luthar dii indices apparatus tot paſſim urbe ſpecian- is, 6 tur. Placet , in corde Pacem exultare: ied lultini niſi Alacritatem in conſuetudine videro, & amilis ſermone, funus magis, quam triumphum, n 40 ſpelzum, non Capitohum, interpretabor. I inſooel qua, inquit Paulus, & vocati eſtis in uno cor- ſes pore. Planè ſi in Pace vocatus es, Pacis vo- Gele 0 cem non è& pectore, ubi habitat, ſed per ſen- ſus, in quibus emicat, exaudiſti. Conſenſus . dht ille, illi amplexus, honor quo quiſque alte- bi H rum prævenit;, ſermo lacteus, & non piceus 4 Ubi 0 de ſocio, hæ, inquam, voces fuere Pacis ir mert Chriſti, cujus ſuavitate delinitus, ad Cœno- 1 uiſt bium incogitans advolaſti. At quid addis, Pau- Talevia Ache le? Et grati eſtote, inquit. Quid veròô debere mediozria . c poſſit Vocationi ſuæ is, qui;, cum caput eſſet Religiaß n, in Tribubus, vix digitus eſſe poteſt in Clau- Laici nes ſiro? Quam debet gratiam, Principis olim, ant iaf- ejbum circa Imperii caput circumfuſa veluti Coma, & mi. ante Cæſaris dudum Cæſfaries ſplendida, nunc ca- pillus in collo Domini Crucifixi, toties præ- Utiun Cidendus, quoties & creverit? Quid debet, inopen interrogas? Qued non modè fſolvere, ſed ne , K“ cogitare quidem poſſit. Ex coma & ex capite 4 Provinciarum digitus faclus es Domus. Bené. M Sed memento cujus Capitis ſis membrum. Ma- Religion; ene lo ego eile in Chriſti corpore Crucifixo pes, berkeczie. e Ne quàm frons in capite Goliæ galeati. Memine- Vegtio- nitht, is in manu Domimi cor Regis eſſe abjicien- den. w en eie ris in manu i cor Regis efle, abjicien- ieH. de diuſn dum mi pareat, ubi tibi, Digitum efſe, non neligien “ 3 grandis putetur dignitas. Benè, inquies, egere- monis „ lo . tur mecum, ſi forem Digitus in manu: nunc vilie, ſn ſen verò procul abſum & ab imperio Dexteræ, S& Ves ſgu n à Regnante. Viliora nos membra ſumus, qui iix. ſ. ſelofil cathedras non inſcendimus. Infirmo quamquam Gleris unn in ſis loco, ſi tamen Corporis Chriſti pars es vana elbe Pede non eris inſezior: ſub quem regna Ter-eraen- me ſun: rarum, ſcabelli inſtar & baſis, jacent. Terra“ KMV nitis hi autem ſcabellum pedum ejus. Quid jam ſentis ge n de tua balſi? Infimus tibi videri potes, cunu Mald nn ſubeſt Mundus? Rogo, undè ſactum, ut intra Lelum, li Principum cubicula admittaris Religioſus, un- dil Vün⸗ dè arcerere, ſi fores Decurio? Undèé tibi ſa- mm Commoran lutationes in ſoro, & primi accubitus in ſubſel- Chrifunis lis, miſi quòd in Te Dominici calcenei digni- Cint, pa tatem ſulpiciunt? Pes es: planè pedibus prote- nebun DP rendus, miſi tanti corporis ſis peés. Pes Chriſti tare ilod es, Mundi fiturus ungula præcidenda;, ſi ſcan- Uunum cel dalizantem te Chriſtus abicindat, & proſiciat mne conſl abs ſe. Pes es, ſed non in Babylonico ſitnu⸗ Nalu, in latro, ſub aureo capite luteus. Idem pedis ac 1e on erit maniis habitus, unum omnibus alimentum. on Celi. Denique in Chriſto Pes es, pars eaà es, qu 1et, uidne Maria calcavit, quâà Evangelium circumtulit; t Pa quâ properavit ad Crucem. O Civis ſuper- fi d, ſar biens, noli angi de honore, dummodò Chri- deleret. ſti corpori hæreas. Rex enim ipſe Regum eſt, n; Chniſti cujus vel Pedes in throno ſunt, & aurum cal- (umani i cant. Sedet à dextris Patris Chriſti non Dex- Religieg Miper tera modo, verùm && Pes: Quique ambulat o“nn Ameen. ſuper pennas Ventorum, pedem avehit quo- Tris H kerbher cumque it, quémque figit in humeris Angelo- juſoran Tttbumn C rum, ut ità dicam, cùm regnaturus ſedet ſu- viseant, Criſi per Cherubim. Neque verò Vulgares mihi ſat quos ſtet: bit, eft allegorico Chriſti imperio homines conſu- vad. ini heln difle, placet & Nobilium retundere faſtumun (nſ, i ſolà recordatione dignitatis Religioſ?. u Nt, ene qui tanti capitis vix lingua, vix manus es, in no ubi, quæiſo te, legeras unquaàm in familiæ ein erdrn tuæ faflis nomina Ducum, Divum;, Præſu- Uon i ſol lümque? Quæ tibi intercedebat cognatio cum uoni verde Lotha- d elle i „ Lotharingiis, cum Gonzagis, cum Arago- niis, cum Regibus Poloniæ, cum Principibus Luſitanis, & Gallis, reliquiſque totà Europàâ Familiis celeberrimis? Hæc de Societate, nec dùm adulta. Antiquiora Sacra Monaſteria, in ſuo elencho Regum Filios, Reges, & Cæ- ſares oſtentant. Quot verò èê gente tua pro- diere Cardinales? Quot exſtructæ domus? Religio- Quàm diſperſa familia? quàm clara doctrinæ nzum fama? Ubi Scriptorum ſine numero numerus? Nobili Ubi Heroum major quovis numero copia? tas, 1,ν. Ubi Occiſorum penè fupra fidem pro Fide laritu- 1. 1. do. numerus? Non ergo injuriam tibi Apoſtolus intulit, cùm te gratum eſſe juſſit, quòd huic adjunctus corpori ſis, cujus eſt Chriſtus ca- put, cujus ſcabellum eſt Cœlum. Verbum Chriſti habitet in vobis abun- danter. Coloſſ. 3, 16. dermo Utinam ſaltem peregrinaretur in nobis, uti- irius. nämque non à nobis peregrinetur Domini Ver- S 1 bum. Nondùm Chriſtus peregrinus in terra . erat, & jam hoſpitio prohibebatur: undè Verbum Dei, & Chriſtus Verbum ab ea, quæ Verba omnia Evangelii ſuo pectori com- mittebat, depoſitum eſt in præſepio, quia non pertzum erat ei locus in diverſorio. O Virgo ſapiens, Dei au. & Una ſupra numerum prudentum, quid de Te dire audio? Verba Chriſti reponis in corde, Chri- Sits", ſtum Verbum Patris reclinas in ſtabulo? pre- tioſius Chriſti verba recumbent ipſo Patris Verbo? illa in Lilio reponuntur, iſtud recli- natur in Fœno. Verùm in una Virgine Chri- Pilnas ſti verba ſplendido Cordis hoſpitio excepta e lkunc ſunt: cæteràùm & primas Chriſti voces Eennc in ſtabulo, & poſtremas in patibulo inhu- „ken H manitas humani generis habitare coëgit. O Inſtira- utinam nunc ſaltem, ſecunduùm Apoſtoli con- Lecrio . ſilium, liceat Verbo Chriſti habitare in no- ra veε. bis! Utinam, ſi non habitandi domicilia;, neantur. Commorandi ſaltem diverſoria verbis Chriſti à Chriſtianis præparentur. Et quidem multi au- diunt, pauci admittunt, nullus ferè excipit verbum Domini. Et tamen Apoſtolus habi- tare illud in nobis optat, non quèòd illi hoſ- pitium deſit, ſed quèòd nobis ejus quamma- ximè conſuetudo conveniat. O fortunatum pectus, in quo Dei verbum habitaverit! Pla- nè non erit ibi aliud, niſi domus Dei, & porta Coœli. Quid non eò felicitatis conveni- ret, quid non indè calamitatis exularet? Jacê- ret fortè paralyticus animus? Verbum Chri- ſti eſt, Surge; quo apud ſe hoſpitante con- valeſceret. Cupiditatum febribus agitaretur cor? Chriſti verbum imperat febri. Paſſionum decumani in pec7tore fremerent? Chriſti ver- bum imperavit ventis, & facta eſt tranquilli- tas magna. Lethali correpta vitio anima infe- lix expiravit? Non diù jacêret in feretro, quæ verbum Chriſti prope ſe ſortiretur. Verbo e- nim Chriſti & reſedit Adoleſcens, & Puella revixit, & Lazarus reſurrexit. O nos felices, ſi tanti hoſpitis eſſemus exceptores! Verbum Cbriſti, inquit, habitet in vobis abundanter. Nota, abundanter vult Apoſtolus Chriſti Ver- bum in nobis diverſari. Plerique enim inci- tant Verbum Chriſti: Verùm cum audierint non in ſolo pane hominem vivere, ſed in S onmni verbo, quod procedit ex ore, cibum i illud efſe interpretantes, jejunum eſſe patiun- Stromatum, Lib. XV. 139 tur. Falleris. Verbum Chriſti cibus eſt, & eſurit. Eſurüt enim & Verbum, cùm jeju- naſſet. Cibus epulas cupit, optaâtque ſaginari noſtra refectio. Quid mirum, ſi Verbum Chri- ſti, quod cibus eſt, indigeat pabulo, quan- do & Chriſtus, qui Panis eſt de Cœlo deſ- cendens, intravit ad Phariſæum Sabbato manducare Panem. Panis Panem eſuriit. Nec mirum: Ipſe enim eſt Panis vivus, qui e- tiam, poſt mortem, ab Apoſtolis aliquid pulmenti requiſivit. An novum eſt cibum pa- bulo indigere? Rogo, quotquot in agris paſ- cuntur Agni, nönne eſca ſunt hominis? Cur itaque non miraris eſcas corporis tui egere cibo „ & demiraris cibum animæ tuæ elcis refocillandum? Igitur lautè à nobis, & in nobis Chriſti debet Verbum habitare. Quis autem diſquiris, noſtri Cibi ſit cibus? quæ- ve eſca pabuli cordis noſtri? Puto Chriſti Vocatio & verbum Oratione paſci & lectione, ſolaſque l ſitire nectareas lacrymas. Sic Chriſtus ver- en,an⸗ bum ſuum Oratione pavit: ſic lacrymatus & tritur moriturus clamavit ad Patrem, & prece fur- recturum Lazarum revocavit ad vitam. Tunc ſcilicèt lacrymatus, hoc eſt, vino ſuo ſuum verbum roboravit, cùm maxima aggredere- tur opera clamando. Sola lacryma merum Verbi Chriſti eſt, quod ne ſileat, ſilere pu- pilla oculi tui non debet. Fœcunda hæc po- tio, in cujus ore Chriſti Verbum non diler- tum effecit? Nec mirum: nam Chriſti Ver- bum ſitit, quod Chriſtus ſitiit: qui teſte Chry- ſologo, in convivio Phariſæi ſolas bibit lacry- mas Magdalenæ. Undè & ſupra fontem ſe- dens à Samaritana poſtulavit, ut ſibi propi- naret: ad quem illa multa diſſeruit de puteo, ebmque altum eſſe, nec undè hauriret adeſ- ſe. O mulier non eſt, quòͤd multùm labores de aqua. Non aquam poſtulat Jnss abs te, ſed lacrymas. Undè non dixit, da mihi a- quam, ſed da mihi bibere. Fontes aquæ vivæ in illo ſunt: quod verò ſitit, ſolæ ſunt lacry- mæ Pœnitentis, quibus ipſe, ſuæ privilegio innaocentiæ caret. Qui enim peccatum non fe- cit, fontem pœnitentium lacrymarum habe- re non poteſt. Non enim lacrymas habet Di- vinitas, inquit Ambroſius, quibus & Sancti- tas caret impolluta. Quas Chriſtus toto ſuæ vitæ tempore ſitüt, iis ne in ipſo quidem mortis confinio ſaturatus, clamavit, Sitio. Quid ſitis, Jks bone? Num fortè lacry- mas? Planè lacrymas. Sed quo modo lacry- mas cupis, qui lacrymas fundis! Teſte enim Apoſtolo tuo, cum lacrymis & voce magna ad Patrem clamaſti. Lacrymas ſitis, & lacry- mas fundis? Ità. Non enim ideò eas ſhargit „ quòd eas ſpernat. Sed eam novus David fun- dit aquum, quam maximè cupiebat. Oblato ſanguine quaſi dixi, ſi non pretioſius, cha- rius, Patrique gratius holocauſtum obtulit lacrymarum, quarum Divinitas eſt cupidiſſi- ma. Imo hinc mortificationem Domini Jrsu in hoc ſacrificio libet agnoſcere verè gran- dem, quando, quas tunc ſitiebat lacrymas, eas Patri litavit lacrymatus in Cruce. At al- tius hic latet arcanum. Lacrymas JksUs ſitit in Cruce, & lacrymas fundit. Non puto eas chriſtas effundere lacrymas, quas ſibi cupit infundi. Laerymas Lacrymas amoris emittit, doloris verò la- Liit in crymas ſitit. Poœnitentiæ quodammodò plus Ornree lacrymis delectatur, quam Innocentiæ. Hæ pu- Chrißti riores, ſapidiores illæ: has ſpargit, illas dol ei⸗ baſſio. am 240 Nam & Epulæ Angelorum lautiores ſunt, ſi Peccator doleat, quaàm ſi Juſtus effulguret. Quòd ſi ità eſt, Quid agis, Magdalena? Si- it tuas lacrymas Grucifixus, & Tu Crucem amplexaris, pené immemor ſitientis. Nonne illa Tu es, quæ in domo Phariſæi lacrymis pe- des ejus irrigaſti? Ploras in Coœna, nec ploras in Cruce? Duùm prandet Magiſter, lacryma- tis: non lacrymaris, cuùm patitur? Rigas pe- des epulantis, & ſitientis linguam non irro- ras? Negas Tu illi lacrymas tuas; cùm ſuum ile tibi ceruorem non negat? Plorabis reſur- gentem, nec ploras moriturum? Mulier, quid non ploras? Etſi Petrâ durior atque aridior eſſes, Virga Moyſis juxta te eſt, cujus ſi non percutefis aſpectu, amplexu ſaltem ejus ma- Joan. I9. deſce. Magiſter dicit, Jitio; & Milites ſinis 2⁸. Domino tuo acetum offerre, cuùm poſſis ei, quas petit, lacrymas parare. Ferro gravis mi- les currit ad JEsUM, ut ei cruciatum addat, & Mulier, amoris alis inſtructa prope Crucem cunctaris, Magiſtri tui tuis Lacrytmis lenire tormenta? Abſit, ut credamus non ploraſſe Fœminam ſanctam Redemptorem morientem, quæ nec eum plorare deſtitit triumphantem. Peniten- At ſi illa ploravit, cur ſitüt JæsOs? Nimirùm tia Deo juſtificatæ jam illæ lacrymæ erant, quas non tam dolor ſcelerum, quam amor Domimi eli- Ad Peſ. quabat. Porrò Chriſtus amoris non modèò non peratos. ſitiebat tunc lacrymas, cùm pro impiis mo- riebatur, ſed effundebat. Ponitentis & Pec- catoris lacrymas poſtulabat. O Mulier, tua tibi penè ſanctitas nocet. Tuæ non valent La- crymæ Redemptoris ſitim reſtinguere, quia ex puriori profluunt fonte, cordis jam amantis. Audeo dicere: Felix eſſes Plorando, ni felix eſſes Dihigendo. Obliviſcere, rogo te, Ma- giſtri tui, & tuorum recordatione ſcelerum lacrymare: ut ille àa ſceleribus ſibi ſentiat pro- pinari, quam ſitit potionem. Vult, quùm moritur, ut non moriatur impius, ſed vivat. Si lacrymas, inquies, ſitit JIxsos Poœeniten- tis, Amantis non æquè tunc avidus, en La- tronem ad dexteram ejus ſuorum dolore cri- minum flentem uberrimè. Vicinior ille ori Do- mini Muliere eſt: proindè reſtinguat Chriſtus in proximo Latromis latice ſitim ſuam. Re- ſtinguat? imo ideò ſitit, quia lacrymas Poe- nitentis Latronis præguſtat. Qui enim biberit ex Aqua hac, ſitiet iterum, dixit ipſemet; cùm Lacrymas Samaritanæ ſitiret. Nimirum:, quò plùs ſunt potæ, pluùs ſitiuntur à Chriſto Aquæ Poœnitentium. O fons lacrymarum, qui ſitim, dùm extinguis, accendis, neſcio Do- mini, augeâſne, an verò minuas tormenta. N fluas, ſitit; ſi fluas, vehementis ſitit. Non vales Dominum non torquere, ſive areas; ſive exundes. Satius tamen eſt, ejus audire vocem, & ſitim accendere exundando, quàm non fluere, ejuſque ſitim non ſedare. Verùm hoc mare magnum lacrymarum Orationem ſuo æſtu abreptam longius errare coëgit. Non enim de Chriſti ſiti, ſed de Verbi Chriſti po- tione ſermo inſtitutus, quod & ſitire Lacry- mas, & Oratione paſci pronuntio. Quare, ſi cupis Chriſti Verbum in te abundanter, hoc eſt laut, habitare, Oratione illud paſ- cas, neceſſe eſt. Oratio verò Prælati non po- pulum modè ſuſtentat, ſed & Verbum Chri- ſti nutrit. Cibus enim Verbi meditatio eſt. Verbum Chriſti animæ cibus eſt, ſed cibo in- digens. Hinc eſt, quòd labia Sponſi favus di- Joan. 4. X3. Oliva ſtillans appellantur. Favus in ore eicam aliis exſtillat, ſed ibi reſidet ubi cibus inſtillatur. Paſci cupit, & paſcere. Et undè gracile adeò Chriſti Verbum, infirmumque è labiis inter- duůùm Prædicatorum non tam prodit, quàm cadit, niſi quia jejunat ab Oratione. Agnoſce- remus in Verbo robur, niſi ipſum prolixius Quadrageſimalibus feris jejunium toleraret. Ex pſ. 8.3. ore infantium & ladétentium perfeciſti laudem. 3. O ſplendidum laudis & lactis fœdus! Laus Chriſti Verbum eſt, Oratio lac, quo & ani- ma impinguatur, & Verbum paſcitur. Perno- Ctabat in Oratione Chriſtus, & ſic Evange- lium diſſeminabat. Et quidem ubi de Vinea a- gitur, Paterfamilias exit primo manè condu- Concis es cere operarios: exiſſe verò ſummo manè non Oratione dicitur, cùm exiit ſeminare ſemen ſuum, quod *aleiur. Evangelii ac Verbi Hieroglyphicum eſt. Fortè protraxit Orationem, ubi diſſeminandi Evan- geli tradidit formam: quam abrupit, ubi de Gubernatione Eccleſiæ agebatur. Chriſtus ſilet coram Præſide, coram Herode ſilet: in Hor- to loquitur, in Cruce clamat. Nimiruùm ibi Verbum ſuum emittit, ubi & meditationi va- cavit. Clamavit in Cruce, oravit in Cruce: Locutus in Horto eſt, diù quoque in Horto oraverat. Intuere quæ vis Verbo inſit, ubi re- cens Oratione paſtum fuerat. Vix dicit, Ego ſum, cùm Phalanx conterrita retrorsum abit, & ruit in Terram. E Cruce, ubi Oratio Ver- bum pavit, Latronem convertit, qui extra Crucem Petrum non alloquitur, ſed aſpicit. Efficax ſanè Chriſti Verbum illud fuit, quo in regnum Mortis ante Mortem pervadens fœten- tem inde quatriduanum abduxit. Lazare, veni Joan. 11. foràs. Breve Verbum, ſed non brevis Oratio 43. ante Verbum præmiſſa. Quot lacrymis Ver- Zelas a- bum ſuum confirmavit, quibus illud non firma- nimarum vit precibus? Quàm frequenter quatriduani e- ex Ora. mergerent peccatores è ſepulchris, ſi Verbum enei, Chriſti & minus ornatum, & abundantiùs pa- aniur. ſtum, voci ſuæ vocem daret virtutis! Verùm ſra eum Chriſti Verbum in ore noſtro diuturno tabeſ- ſaculari- Cens jejunio, pls inferri timet ſepulchro, quam us Oyz- audeat vim facere ſepulchro. IIlas Davidis vo- ns e. ces jejunantis uſurpabit Verbum, cum jeju- ve wr. num defunctum alloquitur: Ego vadam magis veriet, ad eum: ille verò non revertetur ad me. Lucla- non illos tur ipſum quidem cum Morte, ſed quaſi vere- en veriet tur, ne præda fiat Mortis, ut mortuorum ſit 1. Reg. prædo. Proh quoties Morti ſimilior Sermo eſt 132 Prædicantis, quam Peccantis Vita! Hæc ſine integritate putreſcit: ille ſine Oratione languet. Aio proinde Oratione Chriſti Verbum indige- re: ne jejunâ Oratione Oratio non tam prædicet jejunium Poœnitentiæ, quàm ſuum Prædicanti Concie jejunium exprobret: quorum interdiù nec je- vana. junat Venter, & Verbum jejunat. Quod pro- fectò ſæpiſſimè nutriendum ſuaſit, qui Penum non longè ſtatuit à lingua, undè & ait: Mel Cant. & lIac ſub Lingua tua. Quibus epulis frequen- 1I5 ter recreari voluit Verbum, ne deficeret in via. Sub lingua lac, ne Verbo cibus Orationis deſit in lingua. Imô Sermo nihil eſt aliud, quam Oratio; adeò ſimul eſſe debent Meditatio, & Verbum, ut unum ſibi commune eſſe volue- rint & nomen. Porrò non ſemel vidimus Ver- bum Chriſti jejanum in ore Prædicatoris, effi- cax & ſaturum in corde Auditoris. Quod pro- fectò indè contigiſſe puto, & contingere, quòd & Meditationis ĩbi carebat cibo, hic verò Medi- tationis reficiatur epulo. Nuper omnes docentes me . intellexi: inten Abut lautid Amu lid min ſe Do ingt ynr. Nunn 4 dt OAhatun & aa Numm Mimirun 1¹ Uitituln ungeretn ſbi Chri in corde Cidema. ſo gue Gulhtt, 4Chenita ten Redl tir am! I4 Deo Egniate. or ſecv N4 Cl8, ſec il mi 1i 000 zit f. t Aa n! Me utun. i⸗ Jierne 15 lt mke . lenit Do⸗ 6, guih Ka Horruit iam Et ollle 14 en, n Minikrob 1 ton uibus inl Cecicen in, Nil Ortherit en Viven Opimns 1 rtd te lee gli nſernu intellexi: quia teſtimonia tua MWeditatio mea eſt. Abundantiùs eruditur à Verbo, qui Verbum lautiùs paſcit. Amavit eum Dominus & ornavit eum. Glorie Libenter carebo ornatu, dummodò Amo- vanacon- re Domini non caream. Diligat me Chriſtus, zempi. & inglorium me ſperni ſinat in Mundo. Uti- Eterne- nàm Amorem non tepidiùs amaverim, quàm ruem obli- ornatum. Utinam non plerique ornari cupiant, Vio⸗ & amari negligant: imòô aliqui fortè, odio Intentio Numini effe non recuſant, ne ipfis deſit or- retta. natus. Non ſemper aurea Prætexta, quæ or- Spirina- namentum eſt dignitatis in corpore exaltati; lia paßt- argumentum eſt Divini Amoris in corde. E- Nebe⸗ tiam interdum Infula, quæ Chriſti Sacerdo- Rcr,, tum caput exornat, Chriſto cor cingit vul- inbitto. . . . Siat hNeratum, quòd ſuum non magni fieri Amorem mediecris. ſpectet. Joanni Apoſtolo viſus eſt Chriſtus Talenta cum zona aurea ad pectus, capite non ornato. Gue Piri- Nimirùm, ſi avidiùs raperentur à Chriſto dig- . nitatum inſignia ſacrarum, quàm Amoris Nelichin iukoiftte⸗ præſidia, dolore cordis intrinſecus tum Jksys *R tangeretur. Faſcinata clamat Ambitio: Suas ſibi Chriſtus zonas habeat, quamquam aureas Rnh in corde, dùm ſibi detrahi patiatur è capite * diadema. Quo orner, non quo Amer à Chri- ſnät ſto, quæro. Ipſe verò in Petro Amorem re- * quiſivit, non phaleras. Verùm delapſus ſum 10tnſe à Charitate Domini ad famulorum Cupidita- tem. Redeat, undè diſceſſimus, ſermo. Ama- vit eum Dominus, & ornavit eum. Cura ama- ri à Deo tuo, & de tua noli eſſe ſolicitus dignitate. Amor enim Dei non arma, ut A- mor ſæculi, ſed ornamenta geſtat. Non nu- I. Pet. 4. dus, ſed totus eſt veſtis. Audi: Cbharitas coo- theniſen 8. perit multitudinem peccatorum. Magis pecti- detſäſft⸗ I7 Cillhmenme Suserto ne, quo chlamydem texat, quam pharetrâ, nie e, dee vit ipolhet, oblectatur. Non Vulnera is, Alin, ſuuram, infligit, ſed vulnerum conficit ligaturas. Ama- ADonriſe⸗ & Fer. vit Amor falſus, & fſauciavit. Amavit Domi- Firtun lens vente,, nus; & ornavit. O Amorem minimè otio- unmi Fer ſum! Mentitur Amorem, qui non largitur ee ornatum. Si Amas, ornas. Impurus Amor eſt, INDrüe, „ qui armat;, ſ Amet; Armatus ſiquidem eſt. hum nfk, Padt Amor Chriſti Pace opulentus, imò & Pax eſt. e e &. Et unde factum putatis, quôd adeò ægré tu- D lerit Dominus inflictam ſibi à Milite Alapam, e⸗ Cbrki qui Flagella & Crucem ſine querela ſuſtinuit? mmumt, latus vul- Horruit nimirùm Pax noſtra in Militis dex- en neratum. tera odorem pugnæ, nequiitque ne ipſas qui- ſilior , Clemen- dem, idiſſirne ſiti S b ad Tnlees na. em, quas avidiſſimè ſitiebat, injurias ab ad- nbs miniſtro bellorum pati. Hinc eſt, quòd in hor- Griorf to non H de proditione ſed de gladiis, ee quibus inſtructi irruerant in ſe. Ut proptereaà nn crediderim ſacrum latus ejus nonniſi poſt obi- ſuen tum, Militis lanceâ perforatum, quòd nimis n , horruerit in ſuo corpore, inſtrumenta pugnæ, uln . dum viveret. Clavos tolerat, Crucem amat, lunnde N Spinas non timet: Lanceas, quamdiù vixit; ces Pacis Victima à ſuo pectore abeſſe voluit. Et hvcn 4 fortè lateri ſuo infigi haſtam ſuſtinuit, ut vo- neenn Pl. cem Sponſæ exaudiret, quæ dixerat: Accin- ps 0en 44. 4. gere gladio tuo ſuper femur tuum, potentiſſime. U 1 En ferrum in Potentiſſimo. Ità voci obedivit t tuæ, ne ſuæ Paci obeſſlet. Lanceam geſtat, ummee ſ ſed lateri infixam. Armatur, ſed poſtquam vul- nel ſon 5 DPDeſperati nerari poteſt, & vulnerare non poteſt. Iſthæc Nrrile „ Prrent. haſta, quam hærere conſpicis in corde Di- Gnns G 4 lecti, nec illi quidem Mortem intulit, cui unche , vulnus inflixit. Corde excepta eſt, ut vel fer= uiii 9 Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. 241 rea amare diſceret, non armare. Poſt mor- tem excipit lanceam, ne dubitares, per illam ab eo vitam hoſtibus reponendam. O Lancea; quæ Pacem vulneras! Quid tentas? Necem defuncto machinaris? Verèé cæca, quæ Mor- tuum perire cupis. Fallor, non caruit oculis haſta, per quam Miles viſum accepit. Et certè non inſanè ſtulta fuit, quæ vitam latere timuit in latere Vitæ defunctæ. Fiat voluntas tua. Matth. 6. 10. Breve, ſed grande Verbum, vivum, & Dei volke efficax, omnique ancipiti etiam gladio pene= zati con- trabilius. Caput enim petit, ipſämque inva- ormarie dit Reginam animæ, Divinæ voluntati com- pellens ancillari Hominis voluntatem, quæ ip- ſis conſucvit Regibus imperare. Fiat voluntas tua. Compendioſa oratio, ſed quæ principa- tum in humano capite exinanit. Quid enim mihi ſupereſt, ſi meam trado Numini volun- tatem? Verùm ſuave mihi ſubitò fit volun- tatem Meam Divinæ ſubjicere voluntati, ſi tamen id præmitto, quod Chriſtus præmitten- dum ſuaſit inquiens: Pater noſter. Itâne? Tpid. g. Pater meus Deus eſt? Agat ipſe de me, ut libet. Libenter careo Voluntate, ut ac- quiram Patrem. Filius incipio eſſe Dei-» poſtquàm deſiero Meæ eſſe ſervus voluntatis. Voluntas mea pretium eſt tantæ adoptionis. Imè ne pretium eſſet, ſed munus, Pater il- le antè dici voluit, quam arbitri mei Domi- nus foret. Quid retribuam Domino pro omnibus, quæ retribuit mihi! Pl. 115. 3. Venit in domum luteam is, cujus caput au- Gratiass rum eſt optimum. Oriens deſcendit in antrum aτι poſ tenebrarum. Chriſtus in me venit. Wollem Miſam. ego vulnerare ingratitudine, quem attritum lugeo propter ſcelus meum. Nollem crucifi- gere in me, crucifixum pro me. Domine; nunc Lilium factus es inter ſpinas: tuo can- dore notabile, meis notatum ſtigmatibus. O quam timeo, ne renovem cruciatus tuos. Fu- nibus peccatorum meorum vereor ne aſtringa- ris. Limes deteriora. Timeo, ne qui in Cruce tua coronatus es ſpinis, in meo corde delicia- rum mearum roſis acerbius compungaris. Ti- meo, oh timeo, ne acerbiùs in mea Carne, Miſe. quàm in tua Cruce vexere. Lignum, ſœnum, Morif- & ſtipula, contra Apoſtoli tui conſilum, mei cationun ſunt cordis fundamentum, cujus Tu funda- Eris. mentum non es. O ignis, qui ſemper ardes; rari & non conſumeris, ne conſumaris in pectore 7, 7e. meo, meum exure fundamentum. Scio, ſcio, Deum, Domine, Tuus Igmis iſtis extinguitur paleis. Mortifi- O ignis, qui pro Elia contra Principes milita- atι pa- ſti, citò deſili in cor meum, ne lignum, fo- e li- num ac ſtipula ſuperſint in me. Planè, ſi lig- ναα * num non exuratur, Chriſtus ſecundò crucifi- Paſie. getur in me. Confige, Domine, timore Chrifus tuo carnes meas, ne amore meo in mea carne "bihabi- crucifigare. Tua Crux deſcendat in meam Par ro carnem. Nam ſcio, quòd omnis caro, quæ Gprifo, ſine Cruce eſt, Crux tibi eſt. Non eris ſine Cruce in carne mea, ſi mea fuerit caro ſine Cruce. O bona Crux deſcende in me: nam, ſi eris in pectore ſervi tu, Dominus per te iterum non crucifigetur in me, qui propter me 242 me in te primum eft crucifigus. Felix tua con- ditio, Crux in humilitate mei cordis feliciùs ſtas, quàm in Monte Calvariæ, Ibi enim Do- minum crucifixiſti, hic facis, ne Dominus crucifigatur. Ibi, quia erecta es, Chriſtus in Cruce fuit; huc ſi te demiſeris, erit Domi- nus extra Crucem. Nimirum, ubi nobis Crux adeſt, ibi Chriſto Crux deeſt. Patitur, ubi ſuam non videt Paſſionem. O Virgo, Te quo- que advoco in meum pectus, in quod Filius tuus deſcendit. Cave, Mater;, ne ſis erga Fi- lium Cruce crudelior. Crux adeſt, ut Chri- ſtio Crux deſit. Tu ſi aberis, Chriſtus iterum crucifigetur. Quæ enim acerbior Crux Filio, quaàm Matris abſentia? Si ſine Matre ſit Fi- lius tuus JESUS, ſine Cruce non erit. Ergô- ne, ut ego te caream; quòd Eccleſiæ ſim abortivus, Chriſtus carere Cruce non debet! ütque me non ſoleris, tuum patieris Filium crucifigi? Non te, 6 fons Amoris, fugavit Patibulum, in quod JksUs aſcendit; & Cor te ſugat, in quod JkxsUs deſcendit? Stabas jux- ta Crucem, & procul ſtas à Corde. Quæ com- paratio Cordis, & Crucis? Latro ſum. Fa- teor. Agnum tuum mactavi, & perdidi, an- tequàam Ovis fierem. Porròô; ſi juxta Crucem ſtetiſti, in medio duorum Latronum, adſtabas Filio. Cur duos non odiſti Latrones, & unum horres? Erumnam ego meam confitebor ad- versum me. Duos Latrones minus Virgo aver- ſatur, quàm unum imne Furem. IIli enim Mun- dana prædati ſunt, quæ Filii immica ſunt no- mim: At ego Filium ejus ſum furatus. Itaà eſt; non diffiteor. Sed non rapinam arbitratus ſum raptum Hominis æqualis Numini. Quanquam non reétéè Latronum cauſam cognoviſti. E geminis alter non ſola terrena dir'puit. Cujus Tu vicinior es Cruci, is Cor Filio tuo fura- tus eſt; quod ſolo potuit Cœlo redimere. Er- go foves, qui tui cordis Cor abſtulit, & hor- res, qui mitins Latronem egit, adversus Fi- lum tuum? Ego enim totum abftuli: non enim in meo ſpolio ſejunxi à pectore Filii Cor flü, utinam & Tu non Matrem ſejungas à Filio. Neſcio, utra gravior iſit Filio rapina;, eâne quæ illum rapit, an quæ illi Matrem abri- Joan.' 19. pit? Mulier, ecce Filius tuns. Mulier, dquid 26. ploras? Ego ab Ara, ubi Tu eum reliquifli, Joan. 20. aſtuli eum. Ergône diligentior in quærenda drachma Mulier, quàm in quærendo Filio Virgo? Rogo te, in tuo quærendo Agno, qui non erravit? Tuo non ſis pigrior Agno erga errantem Ovem. Citò vem, accende lucer- nam Miſericordiæ, cor everte meum, & pre- tium Mundi invenies Drachmam tuam, The- ſaurum noſtrum, Furtum meum, imò Furem mei, à quo capi me ſenſi, ubi eum cepi. Lu- cernam, inquam, in corde meo circumferto. Quis ſcit? Ardorem fortè ego inveniam meum, dùm illa ſuum quærit Amorem. Ad hujus for- tè ſcintillam luminis arderem, qui, Deo con- cepto, etiamnum frigeo! Quis ſcit? ne, de- ficiente oleo, Virgo ſapiens à me illud petat, & ego dabo illi oleum peccatoris, quo meum impinguatum eſt caput: itâque fiet, ut oleum, quod mihi infuſum effecit, ne Chriſtum re- tinerem, Lampadi Matris ſuperfuſum faciet, ut à me Chriſtus recuperetur. En, Domi- na, oleum. Quæſo te Lampadi illud infun- das tuæ, quò aliquando oleum, quod mihi nocuit, Chriſto inverniendo inſerviat, cujus fœtore Chriſtumn amiſi. Quid plura? Lætare, Oliva Anima. In tuo corde ſuum Mater Filium in- venit. Tu verò, quæ olei mei beneficio Fi- lium inveniſti, ſaltem redde mihi pro oleo Peccatoris oleum Sanctitatis. Oleum effuſum tui nomen Fili eſt: hoc meo cordi infunda- tur, ut, ubi Tu Filium reperiſti, ibi Cor, velut lychnus, Deo ardeat, teſtis beneficii. Succende cor, infunde nomen JEsV pro oleo; & tuum, ſi libet, recipe Filium. Verùm, antequàm ille abeat, munus offerre ut cupio, ita nequeo. Quæſo Te, quæ Mater es ejus, in quo ſunt omnes theſauri Sapientiæ, mihi aliquid tribuas, quod tribuam Filio tuo, Do- mino meo. Exclamas: Quid cupis? quid cu- pio? Dignum exule munus. In valle exulo la- crymarum: proindé tuorum oculorum unam, ſi placet, lacrymam efflagito. Ne me fraudes, ut me dites. Eia age, Anima;, recepiſti, quæ poſtulaſti: advola ad Redemptorem meum. En, Domine;, in paupertate mea habeo, quod tibi donem. Meâ opprimor paupertate, vix- que audeo aliquid offerre, cùm video exhibe- ri tibi, à Petro Romam ex lutea Chriſtianam, à Paulo Athenas ſaniùs ſapientes, à Matthæo candidam baptiſmo Æthiopiam. Ego verò mi- ſellus profui nemini. Attamen, en munuſcu- lum tibi fortè non injucundum. O prodigium! Stupore Angelos, Divéſque meum munus de- fixit. Mirantur è tam inope tantùm fluere the- ſaurorum. Jubet Chriſtus Cœlites univerſos meum ante munus procumbere. Matris, in- quit, meæ lacryma hæc eſt. Gemma iſthæc, oculorum ejus eſt Margaritum. Tum ad me converſus, Nolo, inquit, tantâà te opulentia ſpoliari. Recipe, quod dediſti. Magna fides tua, quæ minuto uno tantas mihi gazas inclu- dis. Quin ego non patiar, apud te lacrymam eile Matris ſine ſanguine Fili. En tibi mei Cordis guttulam pretioſam. Cave, ne, quæ Charitate nunc ardet, frigeat, rubeâtque, quèd apud Te eſſe verecundetur. Duo minuta tibi ſunt planè grandia. Meo cruore Tellus redempta: meus emptus Sanguis und lacrymâ Virginis. Dives eris, ſi præter minuta duo, nihil poſſederis. Luminare majus & Luminare minus in te relinquo, cura, ut Coœlum ſis. O me felicem! Irriguum mihi ſuperius in corde & eſt pariter & inferius. Fluat terra Palæſti- norum lacte & melle: pretioſiùs meum riga- tur pectus Cruore, & Lacrymâ. Gaudeat In- dia Gange, gaudeat Nilo Ægyptus: quatuor ego Fluminibus Paradiſi procurrentibus ad ir- rigandam univerſam Terram antefero Guttas duas in meo corde ſtagnantes, quibus copio- ſiùs, quàm olim eluvione Noëmi Mundus, ità obruetur, ut nulla mihi pars ejus ſuperſit. In eadem hora apparuerunt Digiti, qua- ſi manus hominis ſeribentis contra can- delabrum. Dan. 5. §. Quid verò ſcripſit? Mane, Thecel, Phares. Ibid. 25. Porrò quæſtio ſuboritur: cur verba ſcripſerit, quæ intelligi non poterant? Si voluit impleri, cur noluit intelligi? Aut cur non permiſit, ut intelligerentur, quæ legebantur, quæque in- telligenda erant, cùm explicarentur? Non ſi- ne ſummi arcani Sacramento factum arbitror, ut Dei nuntius ſine facie Mortis ſententiam in Regem ſcripſerit, & verbis ſcripſerit im- plicatis. Nimirum tanta Dei Milericordia Dei Miſe eſt, ricordia. mr. eſt , lut ynin ſe arr ſtage iſſ⸗ 7 ius Un ta . Plcim ſentent Imman jentele in da ſtcorch Cgfon lententi⸗ liſlt Wrus Uins, Mcio cportet ſele Man bentur biam ep nii dig actior Rdicul brahame ii hereg Uikeſtat, Ubi ben cupiit: u, in ſuam ob gelos no⸗ 1us inten Ventum it ephet throno c Clunt b tan pauc Blthaiar ſetdis, o, Gvi⸗ in vatici Uilline hi Cde le † lin⸗ 10 a. 10 ad me trbuann 1 mnſee, D enum An hon ſtt. e tuum Aömn tra Uadtct te Wetlnmm (ohtnco, ſkro, 1 anhheſliti nt 1 1 n t t l ſat Dihi nute, n. Ided el M gorei Niün ſe, elr t, Nbeike . Doona agte lin s l 4 mnn dn u lum CAnd0 Meigü at en er mn 11 Cuket Nhu: gen entibas 4 Attleno 0 ubin r ans eu e⸗ 4 yn⸗ itunta gecli 35 Cnt o nig tur, guge⸗ . enuut M Lkum Ahin/ us li s iſet . ſſe ei Me N .* 1. „ Elemen- ziæg. Superior mitis ſit. 8. Dauiel. Correbkio mitis. Dan. 5. 24. Confeſſa⸗ rii nimis auſteri. Sretiarh actio poſt Miſam. eſt, ut Angeli quoque ejus, qui faciunt Vo- luntatem ejus, agnoſci refugiant, dum ſævi- re coguntur. Solis digitis ſine vultu deſcribi- tur ſupplicium, ne videretur tantus Miniſter ſtrages intimare: &, ne ipſi quoque erubeſ- cerent digiti, quibus edictum colorabatur; velatur funus vocum caligine ignotarum. Ver- bo, non tulit conſcius Divinæ Pietatis Ange- lus videri, dum furit. Quin in fine capitis; unus ab eo, inquit, miſſus eſt articulus manus, ui ſcripfit bhoc, quod exatatum eſt. Ea fuit erubeſcentia Coelitis in infligenda poena, ut uno tantàùm uſus ſit digito, deſcribendo ſup- plicium. At cur, ſi adeò mitis eſt, Mortis ſententiam ſuo ſcripſit digito, non calamo? Immanitas quædam eſt, digitum in calamum vertere, dùm nuntiari debet Reo, imò Re- i, capitis, regnique jactura. Falleris. Mi- Tricordia eſt, quæ putatur ſævities. Maluit digito uti quàm calamo, quò in exſcribenda ſententia paucioribus digitis uteretur. Uno ſcripſit digito cædem, tribus ad minimum uſurus digitis, ſi mors calamo exprimeretur. Unus, inquit, graſſetur digitus, ne tota ſup- plicio manus inſerviat. Mori Balthaſarem oportet: at inferendæ neci quàm parciſſimè ſeſe Manus impendat. Hinc comedifle perhi- bentur Angeli apud Abraham: & apud To- biam epulas Angelus recuſavit. Cur in tam ſi- mili dignitate ingenium tam diſſimile? Num acrior fames Abrahami Angelos torquebat? Ridiculum commentum. Puto, Angelos A- brahamo innoteſcere noluiſſe, quòd punitu- ri peregrinarentur. Tobiæ ſe Angelus ma- mifeſtat, quia beneficis familiam cumulaverat. Ubi benefaciendo ſervivit, agnoſci Angelus cupiit: ubi deleturi urbes Cœlites delegan- tur, imaginariæ comeſtionis velo naturam ſuam obnubunt. Hinc quoque eſt,; quòd An- gelus noctu Aſſyriorum octoginta millia taci- tus interfecit. Contrà, Paſtoribus Dei ad- ventum evulgans magnâ ſe luce circumdedit;, ut appareret. Nimirùm ab illo Clementiæ throno cui adſtant, & ſævire dediſeunt, & diſcunt benefacere. Ut propterea crédiderim, tam paucis expediſſe verbis Angelum latam in Balthaſarem ſententiam, quam & ipſe tribus verbis, & Daniel vix tribus explicavit perio- dis, quia videlicèt immorari diè non potuit in vaticinio ſupplicii. Quàm oeciſſimè & bre- viſſimè lieuit, moœſto functus eſt munere. Quid retribuam Domino pro omnibus, quæ retribuit mihi! Pſal. 115. 3. Reges ad Chriſtum accurrerunt, nunc ve- rò ad me Chriſtus cucurrit. Quid igitur re- tribuam ſuum mihi ſanguinem tribuenti? Ig- noſce, Domine: Scelera mea trado tibi. Nec enim aliud tibi exhibere poſſum, quod tuum non ſit. Mea duntaxat facinora ſunt; ſolum- que tuum non eſt, quod ſcelus eſt. Nec exi- guum trado, cùm illud tibi tradam, quod tradidit te. Proditorem, carnmificem, hoſtém- que tuum tibi dedo, cùm peccatum tibi meum contrado. Quin eâ tibi conditione flagitium offero, ut mihi illud reddas ità tuâ grati conveſtitum, ut diſplicere tuis jam oculis de- ſinat, incipiätque oculis placere Angelorum. COrux tua ex Patibulo facta eſt Thronus: Sce- lus fiat, precor, ex Scelere Pœnitentia. Cru⸗ Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. cifixore tuo haud mitior Crux tua: mutetur Scelus, ſi Crux mutatur- Lauda, Jeruſalem, Dominum. Pſ. 147. 1. Benedic, Anima mea, Domino. QCur? Quia magnus in medio tui ſanctus Ifraël. Deum capis in pectore; quem in ſe Cœli non ca- piunt. Nec ſolus in te Deus;, verùm & in te Cœlitum Aula; adeòô ut nihil tibi Divini de- eſſe videatur, niſi ſola Divinitas. Quæ verò comparatio Tui Cordis & ſupernæ Jeruſalem? Illam lætificat fluminis impetus: Te verô al- luit Sanguinis Domini non impetus, ſed am- plexus. Illa ſatiatur adipe frumenti: Tu fru- mento ſaginaris Electorum. IIlius confinia mu= niuntur Pace: tuum regnum eſt Pax, Pax hoſpes eſt tuus. Nunc ergo, ⁶ bone JESsU;= 6 Dei Agne, benedico tibi. Id tantùm pre- cor, ne cruor Agni typici potentior tuo cruo- re fit. Ille liminibus ſuperfuſus Angelos repu- lit ferientes: Tuus meo cordi infuſus inſidian- tes Dæmones exterreat. Certè Corde oſtium non præſtantius: nec pecudis cruore cruor Ag- ni imbecillior. Ergône interfectus potuit Ag- Gratiayrd adcis boſs Miſſuths nus ab internecione ſervare: & Tu, vitæ au- thor redivivus, Mortis diſcrimen non propel- les? Tuum Angelus veneratus eſt cruorem in Sanguine Agni, & meo in corde Sanguini tu- illudet Deęmon: Fateor: non diu meo eris in pectore: Ut enim vini velamen dirumpetur, recedes Tu a me verè Deus abſconditus. At; etiam educto Unione, conchas honor coho- neſtat. Servat odorem teſta did, quo ſemel imbuta eſt. Pluvia ita exſiccatur, ut humum fœcundet. Tu; quæſo, Vinum germinans Vir- gines, in meo pecétore Pudicitiam germinato- Oculi mei ſemper ad Dominum, quo- niam ipſe evellet de laqueo pedes meose Pſal. 24. 16. O Novam evadendi laquei rationem! La- queos ſtratos ut David evadat, Cœlum ſuſpi- cit. In hominibus laquei contra Prophetam re- truſi, & defixi Prophetæ oculi in Deum? Ri- des? Ridèêris. Speculum Chriſtus eſt, quic- quid hic latet, in eo patet: quicquid in cor- de hominis abſconditur, in Dei corde colo- tatur. Omnia in Deo ſpectantur. Non ergo ſtultus David, ſi declinaturus laqueos paratos in Terra, oculos ad Cœluin erigit, conver- titque in Dominum. Adde Dei excubare pro nobis dexteram, quoties noſter ad illum vigilat oculus. Ipſa enim evellet de laqueo pedes ; cùm ad Deum oculus reſpexerit. Nota: Evel- let, inquam; ergo non ità pedes à Domino dirigendos affirmat, ut in laqueum non ſe in- duant, ſed evellendos eſſe ait, ut inciderint. EA calamitatis injuriâ Dominus explorat, an perſeverent in eum intenti oculi, etiam poſt- quam inciderint in muſcipulas. Plerique in Pace Cœlum intuentur, ſed in Tentatione de Deo deſperant. Hi nec Davidem imitamur, nec Abrahamum. Hic Cœlum ſuſpexit,; cùm Proles promitteretur: non verò deſpexit Coe- lum, cùm unicus Iſaac depoſceretur ad Aram. Ille veré & Victor, & Exul Deum laudat. Nec oculos à Cœlo reflectit ad pedes, cum pedes laqueis implicantur. Semper ſperandum; deſperandum nunquàm de Deo eſt. X 2 Pater Confiden= tia in Des Tentatios nis, &α Tribua- tionis tempores Lapſi non deiprent. Deſbera- tio. Pater ſuturi Sæouli, Princeps Pacis. Iſa. Q.. 6. 2 O Ineffabilem tuam, Chriſte, Miſericor- ratos. diam In hoc ſæculo Filius factus es, ut fu- Mmierne- turi ſæculi Pater efſes. Peperit nobis JrsUS rum cura, ſæculum futurum, cùm in hoc ſæculo naſce- Tnio. rvetur. Benè eſt: Verùm, cur non Pater Pa- Dei Miſe Ccis, & Princeps Sæculi: ſed Pater eſſe voluit ricordia. Seculi futuri, & Princeps Pacis? Nimirum Superior Potentiæ nomen Paci maluit præficere, quam iapſos ju- ſuturo ſæculo: quia diſpenſare vult futurum ver. ſæculum more Patris hominibus morituris, quibus Pacem, velut Princeps, in hoc ſæculo imperat. Væ nobis, niſi in futuro ſæculo ſe nobis Patrem Dominus exhiberet. Planè non fieret ſalva omnis caro. Nunc verò Pater futu- ri Sæculi, & Princeps Pacis ærumnas Juſtis immittit, Poœnitentibus tegnum Coelorum lar- gietur. Non prodigè hiberalis ſuæ Pacis in hoc ſæculo, futuri Sæculi paterné prodigus. E tot nominibus, quæ Propheta recenſuit, ſo- lum Patris titulum futuro Sæculo reſervavit, quò poſſet partam ſuo ſanguine gloriam, non juſtè tantùm tanquàm Princeps, ſed amanter velut Pater indulgere. . Diligite inimicos veſtros. Matth. 5§. 44* Perarduum eſt, non percut re percuſſo- rem. Difficile non percutere? imòô facile eſt & amare. Non ad florum te mitto teneri- cim pau- tudinem, ut amorem diſcas . ſed à ſilice volo nit, diſcas amare. Amor ardor eſt. Silex verò, quòô amandws., torquetur acrius, eòô lucidiores ſcintillas emit- Pei velu- tit. Lapidis ultio ſolus Ardor, hoc eſt; ſolus Inim iei Ailectio. Superion zati on eſt Amor. Ergône durum tibi erit, quod ſa- ormari. 2 . . Pne- xo non eſt durum? Refrigefcet in te Charitas fetendg. ad ictum alapæ, ardente ſilice inter vulnera Charitas chalybis ? Nullum pretioſius vulnus vulnere fraterna. filicis, cujus cruor Ignis eſt. Amor ſanguis eſt Unio. lapidis, flammâque Amoris emicat in ictu. Noſtrum intereà Cor ad punctionem acus con- Mortif- gelaſcit, Pectus torpet. Et quando præ mani- bus ſilicem tenemus, incertum eſt, apud me amandaæ fortiérne Magnes, an Silex iit? Hic enim vul- neratur a ferro, ab illo ferrum captivatur. Verùm fortius apud ahos fuerit vincire, quaàm vinci; apud Chriſtianos, pati fortius putatur efſe, quaàm agere. Mehemeto exſtruxerint Turcæ tumulum è& Magnete, apud quos ſola perſeeutio Virtus eſt, quæ ferrum trahit. Apud nos Si- zmandz. lex infertur Templis, qui ferrum non amat, ſed patitur, ignemque Amoris reponit pro plaga: nec perforatur lapis ut caro, ſed rum- Pœnitétig Pitur; atque diſcinditur. Hinc fortè eſt, quòd inftidge. ex Lapidibus à Deo excitandi ſunt Abrahamo Faties- FEili, minquàm verò ex Magnete. Nimirùm tiz⸗ Deus Pacis lapidem non amat amantem fer- rum, led tolerantem. Undè Petrus reconde- cat is re jubetur in vaginam gladium, ne, qui in- ter Apoſtolos à lapidibus nomen trahebat, ma- gis Magnes, quam Silex eſle videretur. Leo Leporem illudentem tolerat, diſcerpit Urſum vel trementem. Ità Silex quovis teratur, ſilet; ſulgurat, ut primum chalybe feritur. Nimi- rum generoſus lapis iaſtidit luctari cum impa- riI, fortius ie ferrum terrere ſtudet vel flammis. Oliva JESU bone, quid patior? Domús ego meæ Gratiari parietibus pauperior ſum. Tuum in eis no- adtio peſt men ſplendet: tuumque à meo pectore exulat Miſam. Rt nomen. Num Silice Cor durius? An in ſolo . ſculpi Silice valet Nomen, quod nominatum eſt inter cultros & Silice? Si ita eſt, retine, Domine, cor tibi carneum, & ne mihi aufe- ras cor lapideum. Amo enim lapidem præ lun / taret corde, ſi Amoris nomen in ſolo lapide poteſt ni nu incidi. Quamquàm quid dixi? Aufer à me nmn eſt cor lapideum, & præbe mihi cor carneum. e Lillt Lapideum enim cor ornari poteſt nomine Jk- Cntt sU, ſed JESUM amare non poteſt. Malo au- N tem amare, quàm ornari. Libentius ſine no- Nen mine ero, quàm ſine Amore. Diligam te, mols Domine, fortitudo mea, & Tu de tuo nomi- thnte ne age, ut lubet. Non ſperno nomen, ſed amo JESUM, cù²/ tuo nomini Te præfero. iſ . . Piwibu Laboramus operantes manibus noſtris. guds I. Corinth. 4. 12. Idi 1Cedͤu Conſecratæ Evangelio manus à texendis ci- Labor & Clcin- ſtulis non abhorrent. Paulus manibus opera- en eli tur. O grande invitamentum ad manuum la- 1) dan bores! O ſummum declinandi otüi documen- Laicorum Volupt tum! Ile Paulus omnem vagus per Europam, Katus. lecleat Aſiämque Doctor Gentium, Vas Chriſti, Os retr. divini Spiritus, Tuba Sapientiæ, Vitæ Pa- . lire, rens, Præſes Eccleſiarum, Pater Fidelium, Fidei Propugnaculum, Perfidiæ Everſor, Ho- ſtis Superſtitionis, Divinitatis Iuba, Sancti- tatis Fons, Fundamentum Religionis, Apex Sapientiæ ſuis laborat manibus, poſt ſatum Evangelium, poſt edoctas Athenas, poſt vi- ctamw Romam. O Paule, parce, rogo, plùs Nla (leder te miror laborantem manibus, quaàm lingua Gbiden prædicantem. Ori præpono tuo dexteram Kelhinn tuam: & hujus opera illius antefero operi. . Viris Chriſtum loqueris, nec minor: quis enim non miruum verſet ore Nomen, quod eſt ſuper omne no- ſ, tra men? Fiſcellam operaris, & ſtupore detineor: nemn ta quis enim poſt annuntiatum Evangelium opus gilng, aggredi ſuſtinet infra omne opus? Texis poft ſupicio concionem?: O prodigium! Verùm non ſat Snilt. latur a habeo ori docenti manum præponere operan- Religioni Ut cale tem. Manus manibus comparo, eàâſque plùs „unis tnn co prædico nectentes vimina;, quàm vinculis ne- viliaraa- ACcen xas, Qùm implicas juncos, ſplendidior mihi vantur 4 gere es, quaàm cùm catenmis implicaris. Quod non Ssent. ler ſ de Paulo duntaxat dictum volo, quamquàm 6 1n efta de uno dixerim Paulo. Apoſtoh reficiebant re- "iter, tia poſt relictum rete. Nimirùm cum retibus e Cupiditatem dimiſere; non Laborem; quem rilmnn reſumebant imperio Domim, non ut lucra- iinn rentur, ſed ut operarentur. Ego verô gratos ni adeò Domino hoſce labores manuum exiſlimo, Aalum ut ea quoque de cauſa putem à Ohriſto non reſiger Poma, ſed Panem deſtinatum ſui corporis Sa- tn⸗ cramento, quòd videlicèt & ſpontè Poma pro- brlin veniant in arboribus, & in ſudore multo Pa- Rüne nem educamus de terra. Ibi pls laboris, ibi ſrac plùs honoris: & dignitas Dominicæ carnis in lict eo dedicatur, quod nec ſeri poteſt, nec meti Nii valet, ſed parari debet ſudore copioſo, ſum- “ méôque labore. Quid miraris? Pſalmos ſcru- Nucee tare, & invenies in eis tam beatum prædicari necd immaculatum in via, quam manducantem la- daun bores manuum ſuarum. Innocentia beatum fa ngh cit? facit & Labor. . Kt * Et epulabatur quotidiè ſplendidé. Luc. 16. 19. Gula. Quorum Deus venter eſt, his menſa Al- Luxus tare eſt, his fercula ſunt holocauſta. Verùm Convi- brevi Ignis, qui epulaturo dapes parabat;, viorum. epulantem excoxit. Mira converſio! Qun Nixr. calices non præguſtabat niſi glacie frigentes, cupit guttam in flammis. Faſtidiens olim ſi- ne nive vinum, aquam petit, ut bibat in ig- ne. Libet hoc loco deplorare non Luxuriam modò epularum, verùm & Luxum. Solam contemplemur in bibendo illecebram guttu- ris. Vinum argenteo concluſum vaſe algere cogitur inter mives. Itaque Vinum, in quo eſt Luxuria, teſte Apoſtolo, torquetur in nivibus, imô recreatur in glacie. Ita Nives;» quibus cruciata Libido eſt in caſtiſſimis Ber- nardi membris, Libidinem in vino ſolantur: adeò ut incertum ſit;, ſuppliciine plùͤs, an deliciarum è& nivibus Libido traxerit, quæ & reſtinguitur in mive, & accenditur. Ca- ro Sanctorum in glacie Luxuriam cruciat, Voluptariorum calices Luxuriam inter nives recreant: ita res una & fugat Venerem, & fovet. Verùm ſemel aut bis victa Venus in Niv. inve, quotidiè inter nives triumphat. Quis Deliciæ Crederet; friget Venus, ut caleat: Vinum- Tentatio. que, ut plùs ardeat, alget. Suppeditat Nix num fons. vires impuris ardoribus, & frigus æſtibus mi- Luxaria, litat. Semel Ignatium in glacie perſtitiſſe le- gimus, ut impuras in Adoleſcente reprime- ret flammas. At ſæpiùs latet Vinum in ni- ve, ut flammas exſuſcitet Impuritatis. Si- quidem ex gelido, argenteéque vaſe in cry- ſiallinum calicem effunditur Vinum, hoc eſt, virus Pudiciti?, imò Venus impudica. Ni- mirùm fragiliori ſemper infundenda vina va- fi, tranſeunt ad cryſtalla ex argento, in car- nem tandem tranſitura. Argento vitrum fra- gilius, Vitro debilior caro: nec ulla flammæ ſuſpicio in frigente calice. Verùm alieno pal- liatur amictu Ignis, ut admittatur. Friget, ut caleas. Refrigeſcet in corde, ad adven- tum conglaciati meri, Charitas, & Amor accendetur. Et ſanè Monſtrur eſſet, fri- gere Vinum, & Venerem frigere. Verùm hæc ſuum libenter frigus ſuſtinent, ut eorum tu æſtum patiaris. Porrò vilius vitium hau- riretur, ſi ex argenteo vaſe propinaretur; in aurea patera Vinum. O metalli conditionem miſerrimam! Igne Aurum purgatur, & vi- tiatur Nive. Caloris felicius tormenta tole- ravit, quàm Nivium delicias. Per ignem & Aquam tranſire Vina compelluntur non in refrigerium, ſed in ſcelus. Et quidem no- tanda prodigia. Nives vaſibus ſuperfuſæ, ut tardiùs ſolvantur, ſtipulis perſperguntur. Ita frumenti cortex & Igni ſervit & Nivi: & ſuccendit Flammam, & Undas conglaciat. Iniquè Ignem nutrit, Nives conſtipat ini- quiùs, quæ texit Frumentum feliciter. Quid non mortalia pectora cogis Vini ſacra ſitis? Hye- mare cogis Ætſtatem, frigere Vina, Venerem, ſolutum alioqui, diſſolutumque Monſtrum, conglaciari compellis. tuo⸗ teketo n — bEbibice Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. 24 5 Obumbraſti ſuper caput meum in die belli. Pſal. 139. 8. Haud omnes Perſarum more bellant, à Perſecntio quibus tanta jaculorum in Cœlum copia jaci 2 ſolet, ut, ſubducto Sole, bellator dixerit, ceee. Ergo in umbra pugnabimus. Rarus hoſtis, qui Colo ſagittam committat, ut exindè in caput demittatur inimici. Cor petitur, & jacula in pectus diriguntur. Quod cum ità ſit, cur Deus non pectus munit, ſed caput ob- umbrat? Hoſtis metui debent ſpicula, non So- lis. Non inumbrandum caput, ſed involven- Peccat⸗ dum. Quid enim profuiſſet Goliæ inumbrans damus. tempora ſeu nubes, ſeu ſcutum, ſi malè te- ctam frontem lapis diffringeret? Verùm Deus TWibula- exercituum falli non poteſt, dum armat. Sat ο% veys. novit ipſe armatum, qui ab illis nos jaculis in- Dei Ha. umbrat, quæ ab irato Cœlo demitti ſolent in Emerdus capita impurorum. Nimirùm ſecurus es de vi- Dens. Roria, ſi à ſagittis Domini ſis ſecurus. Nemo Hemani adversum Te prævalebit, niſi Te Dominus οτοσα. vulneraverit. Caput Innocentià muni contra Dei ſagittas, & ridebis impetum ſagittarum, quas hoſtis intorquet. Unum metuendum vul- nus, quod infligi poteſt à Deo exercituum, cujus ſunt bellorum exitus. Nunc verò Cœle- ſtes duntaxat non præcaventur ſagittæ, & , Ca- pite Aſtris retecto, relquum corpus chalybe oneramus. O Davidis non docta ſolùm à Deo pugnare dextera, verùm & ſatis mumitum caput in die bell! Meritèò, ſi conſiſtant adversum ſe Bellum. caſtra, riſurum ſe jactat: nam ſecurus à Dei Armaal- telis quid timeat? Si emm Deus pro illo, quis soricè. contra illum? Utinàm à Domini jaculis ſe quo- que Pœnitentia Chriſtiani Milites defenderent: credo equidem Chrifſti hoſtes rariùs triumpha- rent de Filiis Dei. Vinum, in quo eſt Lururia. Ephel.5.18. Impuri Monſtri quàm ſplendidum dom'ci- viaum. lium! Idem liquor & Cor lætificat, & Virus invehit Cordi. Ergo Lætitiæ & Luxuriæ rhe- Gula- da una, unumque domicilium. Rides? Plura. Ardes enim, dùm exultas. Uno è⁶ calice Tri- umphum pariter & Hoſtem hauſiſti. Verùm alias de his. Spectaſtine Vitem? Lacera, lan- guida, putida, dilaniata, vix terræ hærens, vix cohærens ſibi, adhuc tamen Vinum ger- minat, in quo eſt Luxuria. O facilem Luxu- Circum- riæ ortum! Nec canos, nec pannum faſtidit. pect's què in Sene adoleſcit, ac in Juvene conſe- mribas neſcit. Porrò ut in Palmite Vinum imbre con- "tcſa- cipitur, ita & Libido epulatur in jejumo, vi- Luauria: gilat in ſomno, ludit in luctu, præliatur in pa- ce, nuditate armatur, ſævit in oſculis, currit immota, alligat, dum ſolvit, jugulat, quem exſuſcitat, conſopit, quem excitat, debilitat, quem ſanat, exanimat, quem animat: Omnia denique fit omnibus, ut omnes exterminet. Ah eo miſſus eſt artioulus manus, qui 7 ſeripſit hoc. Dan. 5. 24. Mane, Thecel, Phares, totum eſt ſcri- Ibid. 252 bentis articuli opus. Verbum breve, ſed abbrevians Vitam. At cur ſolus articulus Cradeli- ſine adminiculo calami ſententiam exarat as bomis X 3 Mortis ? ”. 246 Circum. Mortis? Nimirum, cùm de Morte agitur;, Pecttio. nullus accommodatior ſtylus, quam caro. Fer- reo ſtiylo, cujus tunc fortè conſuetudo erat, manus ſcribentis abſtinet, & ſolo ſcribit arti- culo. Videlicèt Caro eſt, quæ Mortem inve- hit. Ferro Caro aptior ad nocendum. Dem- que jacet ferrum ſine manu. Caro eſt, quæ ferrum ſævire docuit, illud tum extrahendo & fodinis, tum in viſcera demittendo. Tolle brachium, & ferrum calcabitur. Contra, ſola poteſt nocere ſine ferro manus. An non ipſa vincula interdàm ex lino nectit, interdum è ſerico? Rogo, quid tam mite & terra prodit, quod;, inter hominis manus, humanitatem non dediſcat, diſcat feritatem? Laudabo nomen Dei cum cantico, & magnificabo eum in laude. Et placebit Deo ſuper vitulum novellum, cornua producentem & ungulas. Pſ. 68. 35. Gratia- Non noſtri lanienâ corporis oblectatur Deus, rup adtio, ſed in noſtra exultat exultatione. Laus ſupra T, leg⸗ Vitulum placet: Deéôque gratior victima, lis ver Quæ in ara Cordis lætitia immolatur, quaàm wictims. Mortificatio, quæ in corporis veſtibulo ex- Ibid. 37. palleſcit. Ideò ſequitur: Videant pauperes, & latentur quærite Deum, & vivet anima ve- Tyro ve- ſra. Meritô, qui pauper eſt in operibus, læ- ie. tetur, ſi cum lætitia Deo minuta offerat duo. erVire . . . „ . . . Non enim Deus divitem Te in Pœnitentiæ Deo feliæ. . operibus, ſed in Laude atque Lætitia eſſe vult. Superior Sat Litaſti,; ſi Lætaris. Deum magnifica zmet ſuos, Deo abunde ſacrificas. Alacriter patere, quæ „ 562t5 . . . Feiiar Deus immittit, & vitulos tuos tibi reſerva. Ferver. Id verò Deo placere non miror ſupra omnia, Virtis cum in hoc duntaxat Deus reliquis anteſtare Jolida. rebus comprobetur. Etiam pro Ambitione Amore graves tolerantur ærumnæ: ſed corde fremen- duci, non 1. . 5 vi te, non exultante. In bello quæ patimur? Ve- 260% rum gravior murmarantis cordis, quam con- crepantis buccinæ firepitus in phalange. De- nique tam Aula, quaàam Pugna coluntur, quamdi ſpes vel victoriæ, vel digmiatis af- fulget. Cæterum;, ſi ab his premi incipiamus, alio pedem, mentémque convertimus. Solus Deus noſter flagellat, & placet; colitur, & vulnerat; amatur; & ſævit. Urit renes; & vicinæ flammæ cor injicit laudis incenſum. O- pes aufert, jugulat Filios, & tamen laudis lacrificium juge eſt, Canticâque erumpunt;, vel per putida labia, minimè putida. Can.2. 8. Inourvati ſunt colles Mundi, ab iine- Chriſti . 5. — . I ribus Aiternitatis hujus. Habac. 3. 6. Incarna- tio Mundi Fabeka. Ecce iſte venit ſaliens in montibus, tranſi- wie. liens colles, mirabunda de Sponſo canebat Religienà Sponſa. Neque enim Colles ſæculi adhuc cal- Pperfestio. cari humanis pedibus conſueverant, qui cer- Chriſtu vicibus extabant humanis. Collis Mundi, ge- mitan- I1: . len, * neris celſitudo: Collis Mundi, opum affluen- Eccleſia tia. Ecquando, ante Chriſti adventum, hi Janciier Colles protriti? Verùm ex quo Dominus pau- 4 . 1. . 2 . Synagogi per, & humilis in Judæa vixit, Colles Mun- , di excelſi plamtiei Humilitatis ſunt exæquati. ameli- 1 . . — . S“ Nunc plane incurvati ſunt Colles Mundi ab Digaitas itineribus Æternitatis, quando Æternorum recaſetut. fecordatione Franciſcus Borgia & cdoronam ,Z *n Ponit, & infulas rejiicit; Quando Ludovicus Nes aK. Oliva Galliæ Rex cilicium purpuræ ſupponit, ut & tin cilicio caro, & cilicium trabeâ tegeretur: ll Coacta alquando rubere Purpura, quæ ah- in quid ſe ſenſit Regi charius, carnibus optimi , maximique Principis cilicio villis & pellibus Cpit gratiori. Certè, ſi qui mollibus veſtiuntur in Coli domibus Regum ſunt, in carne tunc Regis tbu non ea fuere vela, quibus molles & delicati ſe wi luxuriant. Quid oſtentem ego Purpuram Ca- Cen roli Borromæi inter cineres cubare doctam. Rae Aliquando tandem foœdus Paupertas, & Pur- Onfin pura iniere. Non enim à cilicino involucro nis Purpurea diſtabat chlamys, quâ Carolus non n. . . . . . .Z Ia, 1 tam carnem, quam carrus poenitentiam inte- contr⸗ Xit. Quis crederet Humilitatis velum Purpu- 4 ram efle? At cur incurvati ſunt colles Mundi die⸗ . . . . . 5 volt er ab itineribus Æternitatis? Quæ forma iſthæc li loquendi? Quid commune itineribus Kterni- ſ tatis cum Mundi colhibus? Nimirùm cm iti- 17 igt uiudhr. Centl, nera Æternitatis ſola mundanæ Felicitatis com- uu eeſgg Uegig preſſione emetiri poſſimus, factum eſt, ut, præ multitudine calcantium Terrena, colles . ohyün ipſi ſubſidere cœperint, & peregrinantium ad or KEternitatem, velud onere fatigati, ceſſere W kin veſtigiis. Vis intueri incurvatos colles ſæculi? mn n Rogo, quæ incurvatio collium Mundi, cùm clome Epiſcopatus infulæ candidatæ fiunt Cœnobio- lis. Nl Z rum, & repudium patiuntur Coronæ, Thia- Man ræque. Quot à throno ſeu Eccleſiarum, ſeu niie Regnorum convolarunt ad Eremum! In uni- Lepami verſa Græcia ſoli penè Monachi præficiun- Aul, tür Eccleſüs. En à mendicis emendicare do= Junn, ctæ Dignitates, ut hoſpitio non careant. lun Planè incurvati colles Mundi, quando inſig- Auletos nia Honorum non jam in vertice Principum Egltur emicant, ſed ſupplices ante pedes jacent Mo- lmpun. nachorum. Ludovico Galliæ Regi à cubicu⸗ giedin lo fuere tum Purpura tum Cilicium: ve- Ungbar rùm hoc intimus Cubicularius, illa verò ex⸗ Ead dlin tra muros; hoc eſt, extima Purpura conten- Peln per ta eſt cilicium tegere, quo tegitur Rex. Ve- In ſecul ſtis cilicii purpura, cilicium verò tunica Im- Enhere perantis. O Colles Mundi ante Ambroſium ui it mi incurvati: quibus non eum ad vos preci- n. M Non e ler. bus inclinaſtis? Conſtantiùs Ille dignitatem ;. Alls, u recuſavit, quàm olim alii quæſierunt. Quid „Que (un ante Bernardi pedes intueris, niſi colles Mun- in Monte di, trium videlicèt urbium ſupplices, ſed muhto, rejectas Thiaras. Suo ipſe magis habitu & Mia catlg, innocentiàâ, quàm ambitione candidatus. Hu- li ſnt. jus Candidati fruſtrà candidatæ tot fuere Dig- Auium. nitates. Denique facilius Eccleſiæ Pontificem 1e habet ſummum Bernardus dedit, quàm ab Eccle=- elt, ſi a ſia vel minimum receperit Pontificatum. Fe- khoßee lix Eccleſiæ Filius, cujus eſſe recuſavit & honns Parens. lonum 1 Ece Mons coagulatus, mons pinguis: U l n quid ſuſpicamini montes coagulatos? ſtnur l Pfal. 67. 16. t. Cehddume gA un ſ Ut quid ſuſpicamur montes coagulatos, Re . alle ſt ais, ſi montem pinguem, ad quem invitas, ieg⸗ . lni i Montem non negas coagulatum? An non Eet lati. licet ſuſpicari mihi, quod licet tibi enuntia- in C e? Cur, quod Tu aſleris, Ego non ſuſpi- l 4 cor? Diſſolvamus, ſi poſſumus, Seripturæ 1r, nodum. Mons coagulatus Excelſus dicitur ex ſorne Interpretum ſenſu. Hoc præmiſſo, Mens Pro- W phetæ ea fortè eſt. Excelſus arduuſque Mons nar Deieſt: quot enim legum prærupta, quæ Ahe mmi Eelſi⸗ ei le ün l, ch nd 1 1CN. ſe, A Anm k mlhr Maun. vene Pun ouf Ir Rer d twinh e Auhuin d er 4 lle Srte He d ſæ Dumm an le ihonn E I uñi; e ven ith i n14 tbi mnn⸗ t deſe lis Gcnu ⸗ el, e,, N diſſen Nanhi H Labor vanus Sa- sularium. Electio ſtatus. Servire Deo felix. Religionis FTelicitas. Aulici Aulico- zum ſpes. Felicitas infelix. celſitudo conſiliorum! Verùm non illud con- tingit aſcendentibus hunc montem, quod ac- cidit ſubeuntibus colles Sæculi. In Sæculo enim, ut clivum jugi ſuperaveris labore mag- no, non te planities, ſed excelſior Mons ex- cipit, altiorque hunc excipit, & nullus ex Collibus celſiori non proludit: quod ſuperan- tibus Alpes evenire videmus; adeò ut aſcendiſ- ſe videamur, non ut quieſceremus, ſed ut aſcenſu magis arduo penitùs laſſaremur. IIIu- dente Naturà hominum audaciæ, cui non confinia, ſed gradus Montes ſunt, quos com- munis parens eſſe voluit mortalibus non itine- ra, ſed aggeres Cupiditatis & Ambitus. E contrario, Mons Domini excelſus eſt, ſed non eſt, quòd ſuſpicere alios ſubindè excelſiores, poſt eum, montes ſupereſſe delaſſato. Quid- quid ineſt prærupto arduéque, oſtentat. Sic Chriſtus offerenti ſe in Diſcipulum Adoleſ- centi, opum abdicationem, patrii cadaveris negligendum funus, ſine domo domicilium obvium, ſine patrimonio victum emendicatum intimavit: tegens magis quam indicans, non defuturum Cœlum cui deſit Tectum, affutu- rum Deum cui Pater non adſit, Electorum ſaginandum Frumento, cui Fruges in victum non ſuppetant. Nimirùm Mons coagulatus Mons eſt Divinæ Legis; ſed poſt quem pla- nities expectanda centupli in hoc ipſo ſæculo, calcantibus ſæculum, repromiſſo. Denique Audi, quid poſt Montem coagulatum conſe- quatur, Mons, inquit, coagulatus, Mons pin- guis. Ut quid ergo ſuſpicamini Montes coa- gulatos in Monte coagulato, poſt quem Mons ſequitur non coagulatus, id eſt, arduus, ſed pinguis. Enimveròô, qui camporum planitiei exæquari non poteſt in pinguedine, ſed eam longè antecellit. Altus eſt, qui ſequitur Mons, ſed altitudo non ſaxea, mellea eſt. Altitudi- nem verô dulcedinis nemo niſi fatuus faſtidit. In ſæculo verô non ità: gravior Te preſſura ſemper excipiet. Aulam intuere. Quis labor, ut admittaris? En Montem. Quæ ſolicitudo, ut non excludaris? En novum Montem. Qui æ ſtus, ut extollaris? En Montium acervum. Quæ cura; ne cadas? Quot in hoc Monte Montes? Qui ſumptus, ut Creſcas? Quæ ſi- mulatio, ut Placeas? Quâm innumeri cru- Dignita; ciatus, ne Diſpliceas? Verbo. Alpes in Au- voia. Dignita- zism mi- Jeria. Muadi infelici- Fas. la ſunt. Spatioſum & complanatum in ea Atrium. Verùm, magnos hic campus Mon- tes habet, vox Hieronymi eſt. Aſcendendum erit, ſi aſcendere cupis. Quid enim eſt in Au- la Proficere, niſi altius Aſcendere. Denique Thronus excelſior reliquis eſt. Neque verò locorum duntaxat credas ſublimitatem in au- la. Excelſior atque præruptus magis curarum æſtus in loco altiori. Creſcunt enim cum ho- noribus onera, curæ cum curis. Servis? Uni placendum eſt Domino. Præeſſe incipis? pla- cendum eſt Pluribur. Imperas? Servus Servo- rum factus es. In ſervitute benigno Domini oculo ſat paſcebaris. Vix in honore totius Mundi ſubſtantia oculis & alienis, & tuis ſa- ciet ſatis. Quantùm enim expendes, ut lu- ceas in Curuli, quantùm verô cupies, ut ex- pendas. Aurum, antequam ex ærario emit- tatur, Cor intrat. Quid, quèd majoris ſem- per fortunæ cupiditas eò major futura eſt, quò fueris major? Planè demutationem habits in inauguratione Pontificis ex purpureo in al- bum mirarer, niſi ſcirem vitæ verius inno- * Stromatu m, Lib. XV. 247 centiam Candore quàm cupiditatem deſigna- ri, dicerem, coloris metamorphoſim in bar- baro Principe, ambitionis exceſſum ipſo faſti- gio dignitatis adumbrare. Nam qui;, rejecta purpurà in alba chlamyde emicat, candidatus non ſatur majora petit, qui ſumma conſequi- tur. Creſcit enim uti Auri, ità Celſitudinis amor, quantùm ipſa excreverit Celſitudo: ſummaque Honorum ſitis in ſupremo vertice Dignitatum eſt. Ergo quod in Chriſti Vica- rio Sacramentum eſt probitatis nobilioris, in Dictatore ſeu Conſule argumentum foret no= væ cupiditatis, quæ Purpuram, bravium olim deſideriorum laborumque calcat ſpe Sortis amplioris. O Montes ſæculi coagulatos, quàm laboriosè illuditis Filis Adæ: qui planitiem ſperantes, poſt unius jugi emenſam altitudi- nem, altiori fatigantur difficiliorique aſcen- ſu! Siquidem, ut Bernardus ait, Terrena duæſita gravant, poſſeſſa inquinant, amiſſa cru- ciant. Felix verò Mons Domini, coagulatus ipſe quidem, & arduus Mandatorum aſperi- tate: Verùm non aggerat Montibus Montes: nec ſerit Alpes Collibus: difficultatem ſiqui- dem abdicandi patrimonii præmia ſtatim ex- cipiunt ſecuritatis & innocentiæ. Mons coa- gulatus, Mons pinguis. Sic enim cùm præmi- ſiſſet, Jugum meum, dulcoravit illud ſtatim adjiciendo, ſuave eſt. Ad radices Calvariæ montis Sepulchrum: ut in eodem loco & pa- tibulum Mortis, & Reſurrectionis campum ſcias eſſe locatum. Sic cùm Abrahbæ Sacrificium Filii imperaſſet, ubi Mors Prolis expectaba- tur, ſpes ibi ſéminis regnaturi promittitur; & imaginarium funus certiſſimum poſteritatis pignus parturivit. Imè ſi verba attendantur: Mons ipſe coagulatus Mons pinguis eſt. Non enim hic duo Montes nominantur, ſed idem Mons coagulatus fertur & pinguis, id eſt, ſolà excelſus pinguedine. Vis videre Montem excelſum, eundémque pinguiſſimum? Audi: „ Beati pauperes ſpiritu, quoniam ipſorum eſt reg- Matth. 5. num Cœlorum. Prærupta Paupertas, ſed pin-3. guis Paupertas, quæ;, ſi abjicit Aurum, Reg- num promeretur. Quin ex Bellarmino Mons iſte coagulatus dicitur, eò quod lactis dulce- dinem non defluere ſinat, ſed conſtrictam dia ſuis accolis ſervet. Lactei quamvis ſint Mon- tes Sæculi, coagulati non ſunt: citò defluit;, quæ affluit, dulcedo. Undè præclarè Ambro- ſius in illud Davidis, Divitiæ ſi affuant, no- Pf.6I. 10. lite cor apponere, Vides, inquit, quòd afflu- ant, non vides, quòôd fluant. Hinc egregiè eos irridet Propheta, qui extra hunc Chriſti Montem coagulatæ dulcedinis, alios credunt eſſe coagulatos Montes in Sæculo. U quid, Pl.&7a16 ait, ſuſpicamini Montes coagulatos* Is porrôò germanus ſenſus Interpretum eſt. Ac ſi dicat Rex fapientiſſimus: Et ubinam dulcedinem non effluentem exiſtimatis eſſe? Fortè in Au- la? At diſcrimina expertus ego ſum, ubi in- ſignia ſperabam dignitatis. Num in Regno? Verùm, qui Socerum infeſtum in Aula ſenſi, Filii appetitus inſidiis è& Throno deſilio, Rex Felicitas equidem ſed profugus, & ſine calceis, nedum faxa. cum corona. An in Triumpho? Sed Samſon Tempora- tam ſæpè Victor profligatorum hoſtium ludus lia vana. tandem fuit. Semel dicitur in Scriptura, quod ſteterit unda fluens, nunquàm verô lac ſtetiſ- ſe dicitur; imò introducti feruntur Hebræi in terram lacteam quidem, ſed non conſtipati lactis, verùm fluentis, fluentem lac & mel; 4 inquit. 248 inquit. Ut proptereà ſapientiùs „ quàm verius, depictam Fortunam crediderim , quôd, ut Pictor interroganti reſpondit, nunquàm ſtet. Denique ſi iis, quæ diximus Mons non pla- cet, placeat eo ſaltem nomine, quòd Va- tes, in ejus commendationem, adjunxit: 1bid. 17. Mons, in quo beneplacitum eſt Deo babitare in eo. O quanta dulcedo in aſcenſu Montis Deum ducem itineris ſortiri! Quin audi ma- Ibidem. jora: Etenim Dominus habitabit in finem. Et olim exemplo, & nunc auxilio Comes eſt JESUS ſubeuntium jugum ſui Montis. Quid * tam aſperum, quod Ohriſtus non tulerit? Ja- ces in paleis? Chriſtus jacuit in fœno? Jeju- nas? Quadraginta ille dies ſine cibo traduxit. Pungeris? Clavis punctum eſt Verbum pro te. Vix tibi vivere licet, præ angore! Mortuus ille eſt, vir dolorum, & ſocius furum. Nunc verò nec ab hoc Monte receſſit, etiamſi re- ceſſerit ab hoc Sæculo. Adeſt, & in perſe- cutione ſuorum, Sauli ſe clamat afflictum, ut teſtetur in aſcenſu Montis tibi palmas re- linquere, ſibi pœnas deſumere. Nam & id PI.93. 20. præſagiens David aiebat: Numquid adbæret ti- bi ſedes iniquitatis, qui fingis laborem in præ- cepto? Ac ſi dicat. Domine, Tu ad Jugum Vocas, Tu Crucem tollendam ſuades, Tu Paupertatem indicis: verùm ut ad Montem perventum fuerit, à facie olei computreſcit jugum; inter frumenti tui delicias paupertatis non tolerantur, ſed deridentur incommoda; Vino tuo Crucifixi tui non permittuntur in Cruce ſitire, ut Tu ſitiſti. Quare tantus ad Legem concurſus factus eſt, ut una penè Mundi vox ſit Chriſtus. Nimirùm à fructu Frumenti, Vini, & Olei ſui multiplicati ſunt Eccleſiæ Fili; quos non Crucem ſuo nutrire cruüore conſpicimus, ſed Regum gratulamur mammillà lactari. De Cæœlo auditum feciſti judicium: Ter- ra tremuit, O quievit. Pſ. 75. 8. Timor Dei Sj quievit, quo modo tremuit? Num tre- Tinore mor quies eſt, aut quies tremor? Ità. Quief- zollit. Cit enim is tantum, qui Divino timore concu- Job. 4. 6. titur. Si enim Jobo dictum: Ubi eſt Timor tuus, Humani Fortitudo tua? Quid mirum, ſi à Davide di- Timores catur: Terra tremuit, & quievit ? Neque enim gtiss mode minus diſſentiunt inter ſe Timor & Fortitudo, Vincaätur. . „ quàm Quies & Tremor. Porrò nunquàm ve- rè Terra quieſcit, quàm cùm Dei timore quaſ- . ſatur. Vis id noſſe? Jobum ſpecta trementem Deum, quem immotum in Dei Amore nec orbitas Filiorum, nec turbo is qui potuit ejus à Fundamentis domum convellere, valuit per- turbare. David Deum timens, quieſcit etiam in fuga & à Filio & à Socero. Quis enim pla- Cidius eo requievit in tanta rerum ſubverſione, qui & Saüli pepercit, & Semei ignovit, dum fugeret? Contra, irrequietam Terram ſpecta- bis, hi ad Dei ſermonem tremat. Vel uno ictus digito „ unéque vix tactus verbo Cor ejus ſubvertitur, qui Deum non timet;, tre- witque. Quin dentibus ſuis fremet, qui Dei Pf. rrI. 9. voce non tremit. Audi: Peccator videbit, & iraſcetur, dentibus ſuis fremet, & tabeſcet. Ve- rüùm ad Paſtores Eccleſiæ libet jam ſermonem convertere. Audite ſermonem Regis, Princi- Pſ. 75. 8. pes populorum. De Cœlo auditum feciſti ju- bid. dicium, inquit ad Deum Propheta. Terra Oliva tremuit, & quievit. Terror veſter, 6 Paſto- res, terror ſit, quo Terra ità intremat, ut quieſcat. Quieti ovium tremor Paſtoris militet. Severi- Id facient, ſi Deum æmulabuntur. Quâ ratio- u“, ſed ne Deus ità Terram perterrefecit, ut in ſuo Vereta. tremore quieſceret? De Cœlo, inquit, audi- tum feciſti judicium. Judicium non ſævit, ſed auditur tantum. Hoc eſt, non furit fulmine, ſed terret tonitru. Sat terræ proſpicit auditum judicium, quia non dormitare Judicem mo- net. Si te excubare conſpexerint, timebunt populi; ſed tremor quies nuncupabitur. Nota: auditum fecit judicium Deus: Sed undè? De Cœlo. De Cæœlo, inquit, auditum feciſti judi- cium tuum. Non mirum, ſi tali audito judicio, ità tremuit Terra, ut quieverit. Fulgur enim Divini & Cœlo Judicii, etſi fragore tonitrui terret, cognationem tamen quamdam habere cum Aſtris creditur, à quibus lucem ediſcit. Amatur vel fulmen, quia & Cœlo deſilit, Di- Corvekis vinæ (Equitatis regiä. Poœna, quam inffigis, er Csari- non Virga ſit è terra erumpens, ſed Fulmen "te. è& Colo promicans. Agnoſcatur à Charitate ſta- Superior tui, quòd punis. Delectabit Terror, ſi & ſi- diligat dere Amoris originem & genus ducat. Quieſ- us. cit Terra in ipſo tremore, cùm Judicium ma- gis audit, quàm patitur: cùm è& Corlo in ſe ruere conſpicit fulmina, fulmina quidem, ſed ſplendidam poenam, ſed lucidum ſupphicium, ſed ſtellis affinem iram, ſed funus non riden- te, veruùm plorante Cœlo inflictum, à quo, uno penè fœtu & imbres, & fulmina emittun- tur, ac ſi funus, quod infert, deploret, co- pioſis lacrymis pluviarum teſtatum, ſibi invi- to extorqueri ſupplicia, inter quæ lacrymatur, & fremit. Magnum damnati ſolatium, ſi San- guini ſuoa, Lacrymis Principis videat paren- Peœniten- tari. Felix cadit, cujus cruorem anteceflit Ju- tis infi- dicis fletus. Quis enim eum odiſſe poteſt en- asn ſem, quem ſentit ehcuiſſe antè Principi inno- . centes Lacrymas, quam ſibi nocentem, reum- que Sanguinis Sanguinem. Pallet Cœlum cùm fulgurat, cùm fulminat plorat, ſuumque ob- nubit oculum, hoc eſt Solem, dùm furit, ne ſtragem ſpectet, quam edit invitum. Viderunt Te Aquæ, Deus, viderunt Te Aquæ, & timuerunt, & turbatæ ſunt Ahbyſſi. Pſal. 76. 15. Calamitates Aquæ ſunt, ut ſæpiùs loquun- 1 P. tur Sacrarum Literarum Interpretes. Portrò in Warntte⸗ his furor & dolor; verùm non procul ab eis „, Deum & Deus regnat. Ait ipſe de ſe: Cum ipſo ſum habemu. in tribulatione. Ait de illo Moyſes: Wpiritus Pl. o. 15. Domini ferebatur ſuper Aquas. Quis ergo nau- fragium timeat, ſi Dominus, qui imperat Z ailis. ventis, & fit tranquillitas ejus vocis imperio, Temtatio Aquis incubat. O non metuendum ferocientis non noeet. æquoris diſcrimen! En, dùm ſepulchrum cym- erſeet bulæ minitatur, Deus adeſt, ut ejus retun- amaag dat furorem. Audi: Viderunt Te Aquæ Deus, Pl.76.156 viderunt Te Aquæ, & timuerunt. O calami- tatum Fortunati nautæ, Fortunam ſi noſſent ſuam! Timent Aquæ, quas vanè times. Tu fluctus, illæ Deum pavent. At Deum non vi- deo. Non vides? Nec Mortem vides, & ta- Dei cure men paves. Si ergo de Morte, quam non vides, 1. mc terreris: & de Deo, qui non apparet, animos d ſume. Aude, Anime: viderunt Aquæ, quem Tu non vides: Viderunt, & timuerunt, G Ibid. turba- ens url . eſt „. (s, litis I 2. on riden . bonñ Galn ſeumn, Aungel ſeckt liere, tratio⸗ ſbi ert Hoc N trumn laros Holſtra Iumn q hement ſrz hair u in. lulur. Abis Daine Cut via gan hon 4bolennn rechrſu gi non ua: Ei trum li Tiatur Vi4 Dei mat quo⸗ ſolins nr dum! ) tant, e⸗ nulltage Rianr achyolat. do, ſed fe ſo adef alu hon ſne M ſoͤ fut, Chrn in U ne tu ſ⸗ decur anci Ket. (. 4t penie Corrit? Id in Nu Nr. eto Pr⸗ lin præl Cnfügio dim in. it, , nlci, a et della ells, n ilei ve Mürdhlen oit in nim vef hounr, N turbatæ ſunt abyſſ. Ocçulatior tuis oculis Aqua nt, d Fax cor- eſt exoculata. Videt illa „ quem Tu non vi- uniia dis. des. Undè hoc? Plane oculos Metus adcdit. usn Latitiz I u vides naufragium, quod times, Deum nen jugis. non vides, quem ſperas. Aquæ verò Deum ite. vident, quem metuunt, naufragium non ſpe- itt Suſpica- Ctant, quod ſperant. Acutils mala „ quam ellnn c7 bona perſpicimus . £ exquiſitiùs injurias, tanh quam beneficia cognoſcimus. Sic, apud Eli- cenn ſeum, Puer ejus hoſtium mirabatur aciem, & iün. Angelorum Pro urbe certantium cohortes non SU ſpectabat. Sic drachma vix cernitur à Mu- lnde liere, niſi prælatà lucernà. Herodes, & con- leni. trario, prævidet Regem natum Judæorum, linzis ſibi erepturum coronam, cujus Regnum de leti hoc Mundo non erat. Vidit enim falsò ſcep- trum in dextera Infantis, cujus in manibus clavos verius prævidiflet. Semper in damna aud noſtra oculatiores ſumus. Benéè, inquis. Ve- rüͦm qui ſciam mihi adefle Deum in Aquis ve- hementibus, qui nullà levatus ope jam jam Pl. 76.19. haurior? Audi: Ii Mari via tua, & ſemitæ tuæ in Aquis multis: & veſtigia tua non oognoſ- centur. Etſi veſtigia non relinquat Deus in Aquis, beneficia relinquit. Non deeſt via Dei in ærumnis, quamvis veſtigia deſint. Sed cur via Dei in Aquis eſt, & in Aquis veſti- Coemnini ea ⸗ e( gia non ſunt? Dices, quia, relabente aquâ, guienl abolentur veſtigia. Benè: at cur ejuſdem aquæ nlhlin recurſu via quoque non deletur? Cur veſti- gia non apparent, & apparet via? In mari via Nn, tua: Et veſtigia tua non cognoſcentur. Vel neu- iman trum liquido in elemento permaneat; vel hau- lele, riatur utrumque. Pes Dei non impotentior tun bin vià Dei. Si hæc aquis ſeſe imprimit, impri- velnen mat quoque Pes veſtigium ſui. O diſſidium ſolius divinæ Charitatis authoritate concilian- dum! Vivimus. Dei veſtigia in Mari non ex- tant, extat via: Quia, ut opem ociùs ferat len Ce le, naufraganti, non pedibus incedit, ſed alis Hirdis. Dei amor advolat. Suam decurrit viam non ambulan- celtem, is n. do, ſed volando. Hinc eſt, quèd cùm Chri- et Cele Benefe ſto adeſſe deberet Spiritus Patris in Jordane; tnger ciendum non ſine alis præſtò fuit, quia in aquis præ- ,unirnt impigrd. ſiè fuit. Uſitatus adeè mos Deo eſt vVolandi; * cùm in Aquis periclitanti ammæ ſubvenit; ut ne tum quidem alas poſuerit, cùm Chri- ird ſio accurrit. Neſcit tarda molimina Spiritüs MN Sancti gratia, dum auxilium ac opem af- P mlut fert. Compeditus Deus punit, alatus favet. At perichtanti Petro non alis, ſed pedibus oc- currit? Ità: ſed cuùm apparuit, Petrus ſecu- rus in Navi piſcabatur, non periclitabatur in Navi. Quamquam alis verius, quàm pedibus Petro præſtò fuit, cui in ictu oculi dexte- ram præbuit. Quamquàm cur ego ad alas confugio, ut Dei oſtendam adeſſe Miſericor- Pſ.e r9. diam in Aquis ærumnarum? Et veſtigia, in- quit, tun non cognoſcentur. Qui negat cog- noſci, aſſerit eſſe. Extant Dei tui veſtigia; etſi oculos tuos lateant. Attende: Mariæ Magdalenæ apparet. Ad ejus illa provoluta bpedes, nan eum agnovit. Cur ergo miraris, ſi Dei veſtigia non agnoſcis in Mari, quando Magdalena ne pedes quidem Domini recog- novit in Terra? Non defſunt opitulantis Nu- minis veſtigia nobis periclitantibus, ſed te- untur. . guntu . Stromatum, Lib. XNVWV. 249 Ewaltabo Te, Deus meus Reæ. Pl. 144. I. Domine, ignoſce, rogo, ſi contradico Gloris Sermonibus tuis. Dixiſti olim mihi Cinis es: e, 7a2- ſed ego jam dico tibi, Non ſum Cinis, qui ,4 Te Deum meum & Regem exaltare poſſum. Imrtenzio Nec ſolùm Cinis non ſum, verùm & mino- redta. ratus paulé minus ab Angelis, major ſum Oseran- aum antée Mundo. Mundo aio? Angelis non ſum mi- mortem. nor, qui exaltare Te poſlum, Deus meus, quod fortè Angeli non poſſunt. Attende. An- Morri ſe gelus creſcere in amore ac humilitate non 9“ane poteſt: ideëque ſui demiſſione jam Deum ex- Paret. altavit, quantùm illi licuit. Mihi veròô licet me magis demittere quotidiè, ideòque Deum altiùs quotidiè valeo exaltare. Hinc David ca- nit: Domine, Dominus noſter, quàm admira- Pl. 8. I. bile eſt nomen tuum in univerſa Terra! Et cur non admirabilius in Cœlo? Quia beatus crevit, homo creſcit. Admiratio ex novitate eſt. In terra ex impio fit Juſtus: & , qui ſan- Ctus eſt, ſanctificatur adhuc. In Cœlo amoris ſeges demefſſa penitùs eſt, horreâque illata. Seéritur in Mundo charitas, fructum trigeſi⸗ mum promotura, ſi libeat, ad ſexageſimum. Audi. Quoniam, inquit, elevata eſt magnifi- Ibid. 2. centia tua uſque ad Cœlos. Ideò admirabile no- men in Terra, quia uſque ad Coœlos elevatur magnificentia Dei. Quaſi dicat: Domine, in Cœlo Amor augeri non poteſt: in Terra ele- vari poteſt uſque ad Coœlos Magnificentia tua charitate noſtrà. Supra Cœlos erit æternum, quæ nunc ibi eſt Sanctitas: In Terra Magni- tudinis ejus non eſt finis. Er ſacriſicent Sacriſicium laudis: & an- nuntient opera ejaus in ewultatione. Pfſal. 106. 22. Quis unquàm Sacrificium ſacrificavit? Vi- Bona ec- cCtima ſacrificatur per Sacrificium, non vero ""ltanda. ipſum ſacrificari Sacrificium conſuevit Imò Hypocri- quod unquam Sacrificium ſacrificatum non Es fuit? Ergo redundans videtur Prophetæ ad-. Sloris hortatio, cùm aut illud ſuadeat, quod eſſe“““““ non poteſt, aut illud imponat, quod non po- teſt non fieri. (Ans, inquis, unquam Sacrifi- cium ſacrificavit? Is, qui, nelciente ſiniſtrâ, manu dexterd elesmolynam largitur. Aurum enim hujus Sacrificii Victima eſt: quod Sacri- ficium ſacrificatur cùm clam Domino offer- tur, ſine turbarum pompa ſtrepituque tuba-⸗ rum. Hinc patet, non ſemper Sacrificium Sa- crificari. Qui enim, præmiſlo clangore, ſti- pem tribuit, is Aurum Sacrificium facit, ſed Sacrificium ipſum non ſacrificat, quod Aurum inanis Gloriæ aura diſſipavit. Aurum ſacrifi- catur eleémoſynæ, & eleémoſynæ Sacrificium, cùm plauſibus vulgi litatur, planè non Sacri- ficatur. Quæ fraus cuùm cuivis virtuti irrepat, Sacrificium Laudis corrumpit maximè. Indè plerique gloriam captant, undè gloriam deſ- piciunt. Nulla ità refractaria viclima eſt, ut Superbia Gloriæ contemptus. Gloria enim Phoenicem Intentio æmulata ſuo reparatur fünere, ſuéque in ci- Prasva. nere reviviſcit. Morte vivit ſuâ, ſuique Sacri- ficium, imò & Supphcium, vertit in Trium- phum ſuum. O portentum! Dum calcatur . Gloria, ſurgit, erigitur dum eliditur, naſcitur cùm oceumbit; reſpirat dum ſpirat, nec perit cum 250 eùm perit, imô rediviva perimit cùm peremp- ta tumulatur. Nullus Phœnix vivacior Glo- rid. Nulla fertilior in Hydræ cervicibus pla- ga vulneribus Gloriæ inflictis. Amputata re- pullulat, truncata vivit, occiſa naſcitur. Oc-⸗ caſum cum Sole patitur, ut ſpecioſior redeat poſt funus. Si non credis mihi, Tertullianum interroga, & diſces faſtum Platonis à Dioge- ne faſtu calcatum improbiori. Nimirùm Glo- ria ſemel palam in Colo graſſata, & dejecta cum Lucifero, didicit mitiùs pugnare cum Ho- mine. Vinci ſuſtinet, ut vincat. E throno deſcendit, ut altiùus imperet. Purpuram po- nit, ut glorioſiùs in ſacco irrutilet. Ipſa ſe fugit, ne fugetur: utque ſeſe aſſequatur, per- ſequitur ipſa ſeſe. Quoties repudiavit Faices, ut repudium non pateretur Laudis! Quoties ſuum non incidit nomen in ære, ut ære diu- turnius foret in libris! Umbra eſt, ut Lux ſit, Squalet, ut Fulgeat. Meritò proindè dum de Laude Propheta loquitur, monuit, ut ipſum ſacrificemus Sacrificium, fruſtra no- bis de mercede blandituri apud Deum de odio Gloriæ, niſi ipſum inſuper Gloriæ contemp- tum contemnamus. At quo modo, inquis, ip- ſum Gloriæ Sacrificium ſacrificabo? Quo mo- do, inquis? Audi: Et ſacriſicent Sacrifixium Laudis: & annuntient opera ejus in exultatione. Exultatio Sacrificium eſt Sacrificii Laudis. Non extermines Faciem, ut extermines Gloriam. Induere veſtimentis lætitiæ tuæ, ut de hoc IIa. 52. I. Monſtro cum Juditha triumphes. Induere ve- Matth. 5. 17. Iſa. 52. 1. . Trilula- zio & Tentatie Stilis. Kimentis gloriæ tuæ, inquit Propheta, ut Glo- riam debelles. At quo modo retinere poſſum Gloriæ veſtimentum, ſi Gloriam calcare jubeor? Num caſtius venenum Gloriæ, quàm Impudi- citiæ eſt? Tactum manibus Ægyptiæ Dominæ pallium Joſeph dimittit, & veſtiar ego Gloriæ indumento, ut caream Glorià? Ità. Nulla ad- versùs Gloriam fortior armatura, quàm veſtis Gloriæ. Fera eſt Gloria. Quemadmodùm au- tem Venatores ferarum ſe pellibus contegunt, ut dum à feris feræ putantur, innoxiè per eas adversùs eas incedant: Ità & Tu ſecurus à Glo- ria es, ſi ejus tegaris indumento, hoc eſt, ſi & Gloriam intus deſpicias, & foris eam deſpice- re non credaris. Et ſanè, quid illud indicat, Cum jejunas, lava faciem, unge caput, quam repetere, quod Iſaias monuit, Induere veſti- mentis Gloriæ tuæx Venenum veneno pellitur, Viperæque utimur eſu contra morſus vipera- rum. Gloriæ virus, & vires veſte Gloriæ ſu- perantur. Fugit ſuas Gloria veſtes. Ut Pa- vo ſuos expavet pedes, ità Gloria veſtibus ſuis terretur. Nec mirum. Gloria enim in- gloria eſt; M pateat: proindè veſtes odit, tegi recuſat, quæ Glorioſa eſſe deſinit, poſt- quam deſierit videri, tegique cœperit. Pam- machius ità Cilicium geſtaſſe fertur, ut ſeri- co Faſtum mentiretur, & ſub habitu Gloriæ, Pœnitentiæ militaverit. Is veram rationem ex- cogitavit fugandæ Gloriæx. Verbo, Gloria veſtibus vincitur. Nimirum Gloria totam ſe oſtentat, quæ, ſi tegitur, eſſe deſinit Oſten- tatio. Qui operit Cæœlum nubibus, & parat Terræ pluviam. Pſal. 146. 8. Non Una Vel Sole vel Imbre careas oportet. enim, ſereno CGozlo, Tellus rigatur. Oliva Egyptus & rigatur, & ſplendet Sole Fluvié- Vectigs. que ad ſegetes animata. At ſine naufragio lis niet- non eſt, quæ cum Sole eſt, quando Nilo inun- n ne- datur. Statuit ità nobiſcum Natura, ut Cœ- eſer:n. lum inhorreſcat, cùm beneficia impendit. E- meen, quidem conſuetudo iſthec Naturz & Con- Tuum . ſules, & Sacerdotes à calumnia vindicat. Vul- ir. gô enim maledictis Præfectorum fama proſcin- Reges a- ditur, ſi fortè vel vectigal imperant, vel mi- vot a, litem ſcribant. En Regnorum munimen in giiia zan Regum verſum infamiam. Decoloratur fa- ponemtes. ma, cùm urbs ſervatur. Ità eſt: Non cadit Severitas imber, niſi obducto Cœlo, Soléque decolo- "eeela- re. Si Princeps ſtudioſiùs amorem Civium ar- Knn⸗ ceſſeret, quàm arceret odium Barbarorum, Ve- vatio de ctigal remitteret, ſed Arx non ſurgeret, quà Eceleſia- furor hoſtium retundetur. Simili ratione Re- Kici, de ligioſi in foro ſunt, nudi non ſunt, comedunt, c, habitäntque, ut omnibus omnia facti lucrentur i .. omnes. Verum in eorum redundat dammum Zelus: as lucrum animarum. Epulones enim dicuntur, nimarum Potatores, & Rapaces, ſolique Hilariones, “ . 111 ⸗Jicg 4 . er, 2 Macariique prædicantur. O Tempora! Ecquis canaef Dei verbum evulgaret, quis confeſſiones ex- cendir. ciperet, ſi in eremum ſecederent Sacerdotes? Iutentie Plané Cœlum pati debet ſuum decus vapori- "efta. bus inumbrari, ſi Terram madere imbribus rlecu- . tores Res cupit. ligioſork. Cibabis nos pane lacrymarum, & po- tum dahbis nobis in lacrymis in menſu- ra. Pſal. 79. 6. Ut vivat homo, & cibo, & potu indiget. Pæna Quæro nunc, cur Deus damnaturus Adamum, * ſeitur f. 1. . . . . ex Culpa, non illi dicat in ſudore Bibes, ſicut dixit, Pascas in ſudore Veſcêris. Cur non vel fluenta con- damna. tinuit intra Montium viſcera, quemadmo- Tribul- duùm frumenta recondidit intra latebras fibraâl- Tionum que Terrarum? Potum præbet, & Eſcæ pre-'ni tium ſudorem repoſcit? Num alter altero uti- hor? Quòd ſi utroque opus habemus ad vi- tam, cur vel non præbetur utrumque, vel utrumque negatur? Puto datam Aquam, ne- gatam Eſcam, quia Adam Edendo peccavit, non Bibendo. Per quæ quis peccat, per hæc & punitur. Huc huc, qui, ut Parentem reum plectant, Filios puniunt. Summa Cibi & Potionis affinitas: verùm ſolus Cibus plecti- tur, qui ſolus reus deprehenditur. Altiorem hic quoque crediderim latére ſapientiam. Deus Adæ Potum non negat, à quo negandum ſibi potum prævidit. Clamat in Cruce N- Chriße tio; ſitit juxta fontem Sichar, deeſt in nup- Bexefeis tiis Vinum. Magnam certè penuriam Potio- 7 1 ene nis paſſus eſt Chriſtus in Mundo: & ideò Senend runt. fortè ſine ſudore Potum obvium eſſe voluit Adæ, ut in iis nobiſcum liberalior foret, in quo nos paſſurus erat tenaciores. Reliquit no- bis Potum, quem ipfi non reliquimus vel in Cruce. Niſi dicas, ideò Chriſtum Sitim ſæ- Piùs quàm Eſuriem toleraſſe, ut diſceremus in- gratos pati in iis, in quibus indulgentiores fui- mus. Id enim negatum Deo, quod nobis non abſtulit. Credes acerbiùs Dominum afflictum Siti fuiſſe, quia indulgentiùs nobiſcum egit in Potu. In ejus redundavit ſupplicium, quod ab ejus clementia exundavit. Quam nos no- luit pati ſitim, hanc ipſe ſuſtinere coactus eſt à nobis. Nunc ad rem noſtram. Cur Deus, qui Adæ ſine vectigali Potum reliquit, nune nun ſine pmu A natu Popi iyers epon uu agts, Lonn 6 ſeires, Iyumu dunn 1 niſu n Pon 10 ma Pabit. tetrend mibole e de mentio dires Lacryn ſuram euln in clarat. ſalta 4 UNA. Ramu ſelie. Pernn, uni pelſta t t It korens bus port limn wwe mag uai 11) Ilin a. EMciun. i on Joli e ſe i⸗ Koruit in Nillit in Gle inſit Pullolavit Arbo⸗ Kores tulit. 0 Aicltas lerari cre Utam na it in v „, . . ama Cant. len l r. ar C. * 1 r n, n; riie Nn ldem Jeuti thtu li & U tet Aent⸗ bemndn umge,N n ANe endn unh ecer,ſel Parenenten umm Eu 6Cba e tur. Mhra entin in Crhi tel , nd: Enn n E ele ient Agor⸗ 6 6 Stromatum ,Lib. XV. nunc Lacrymas in Menſura præbet in Potu, ſine Menſura verò in Eſca? En: Cibabis nos Pane lacrymarum, & potum dabis nobis in la- crymis in menſura. Sine menſura Panis Lacry- marum, cum menſura in Calice Lacrymæ propinantur. Occurrit certè nihil, niſi dicamus diversà ratione Dei & Hominum annonam expomi. Apud homines Panis ponderetur, A- qua ſine menſura eſt. Deus verò menſuram Dei eure, Ponit in Potione. Vel ità dicamus. Menſuram ne T'itu- in Potu dicit ſervandam Lacrymarum, ut latio & ſcires, non ſine menſura Panem tibi apponen- Tentatie dum Lacrymarum. Si enim menſuram ſervat nimie ſiut in Potu, ubi menſura ſervari non ſolet; quan- tô magis in pondere & menſura Pane nos ci- babit Lacrymarum? Et quidem ferocire per- terrendis impiis quodammodò Deus voluit, & tribulationibus cupiit haberi abundantior, ideéô- que de Pane locutus eſt Lacrymarum abſque mentione ponderis aut menſuræ. Verùm qui dives videri voluit in ſuppliciis, dum Panem Lacrymarum abſque menſura præbuit; men- ſuram adhibuit in Potu Lacrymarum, quod enn inopem ſummoperè in poœrnis eſſe de- clarat. Jalcta cogitatum tuum in Domino. Pf. 54. 25 Tribula- Ramus ille Aaronis ex Amygdalo cum decer- tio feliæ. a1 peretur, ſi agricolæ reclamaſſet, cur me re- Tentatio vellis a trunco? audiſſet ab eo procul dubio, sida. ut floreas, tuiſque fructibus Sacerdotium tribu- bus portendas. Riſiſſet ille, dixiſſétque, ſine me magis hærere Arbori, ſi flores à me ex- 53,, pectas. Clibano ſe magis opinaretur deſtina- voluntasi FTi, quàm Fœcunditati, cùm ſe vidit violenter Dei con- ExXciſum. Suſpiciéque creviſſet/ meritò, cùm formari. non Soli exponi in Agro, ſed in Umbra Ar- cæ ſe ingemuiſſet recludi. Verùm ſectus citò floruit in Arca, qui exciſus nunquam germi- naſlet in Area. Floruit reciſa Amygdalus, quæ inſita fortè aruiſſet. Nuſquàm ſœcundiùs pullulavit, quam inter umbras Arcæ procul ab Arbore: ſiquidem uno, eodémque fœtu & flores edidit, & fructus, & Sacerdotium tulit. O quoties fertilitas eſt, quæ putatur ariditas! O quoties paratur felicitas, ubi præ- Parari creditur calamitas! Non ſolus Phœnix vitam nanciſcitur in tumulo. Non ſola vitis vivit in vulnere. Dei cura le per. Videamus, ſi foruerunt Mala Punica. Cant. 7. 12. Zelus aæ. Mala Punica maturitatem ſuam ultroneo a Vulnere produnt. Cætera vix colore maturi- Kibi vacet tatem jactitant. Ea digna diademate Charitas Zelus a- eſt, quæ maturitatem celare non novit, ſed nimarum opes oſtendit ſuas, exhibétque. Durior Pu- Vnbius nicorum cortex reliquorum cortice Pomorum. . Verùm non eo tegitur, ut eſum ſui prohi- beat, ſed ut dulcedinem foveat ſuam, ociũſ- que ad maturitatem erudiat. Quò plùs ad ma- turitatem accedit, eò mitior fit cortex. Deni- que ſponte frangitur, ut edi poſſit, teſtatus, liberali vulnere, non ideò latuiſſe ut dentes refugeret, ſed ut ociùs pararetur in eſcam. Diu & ſeverè Zelus animarum latet, ut fructuo- ſius pateat. Chriſtus triginta latuit annos: ſed 25 I mox ſitientes Dei Verbum invitabat, per op- pida, pérque pagos circuibat, ut prodeſſiet omnibus. Meritò proinde de eo fſoribitur: Emiſſiones tuzx Paradiſus Malorum Punicorum. Can. 4 Nimirùm Punica Mala ut maturuerint fran- ¹3: guntur, ſuúmque tibi nucleum non modò præbent, verùm & ingerunt. Ecce ego mitto vos. Matth. 10. 16. Et orandi Tempus eſt, & prædicandi. No- Zelus ſibè biſcum agi puto quemadmodùm cum Pomis. vacet. Hæc ſi ante tempus vi ab Arbore evellantur, 2 lam non cibus, ſed ſupplicium faucibus ſunt. Ea Scientia verò, ſi, poſtquam cocta fuerint, relinquas in ?“* iat. ramo, putreſcent. Nec ante maturitatem le- Zelus a- gi debent, nec debent non legi, poſtquàm v"imarut maturuerint. Ità Juſtus, antequam fibi diu, vegls s muklkumque vacaverit, ad curandas animas exi- re non poteſt: ſin exire noluerit, poſtiquam ſuo excolendo animo ſat latuerit, ſciat is ſa- niem imminere ſibi, ubi maturitatem accepit. Pomum enim ubi maturuit, putreſcit, niſi decerpatur. Imòô Meſpila evulſa tantum ex Ar- bore diſcunt inter paleas maturitatem. Quantas oſtendiſti mihi tribulationes multas & malas! & converſus vivi- ficaſti mo: & de abyſis Terræ iterdàm Teduezxiſti me. Plal. 70. 22. Miſericordia & Juſtitia hic elucent Dei Dei Miſe- noſtri. Quam enim pie Miſericors, qui tri- ricordiæ. bulationes oſtendit tantůùm. Rurſus quam ſe- Dei Ira. vera Juſtitia, quæ, vel ſolùm ſuas explican- do poenas, interficit! Attende. Qui vivifica- tur, nonne perierat? At Davidis ſpiritus ſe clamat vivificatum, cùm ei tribulationes Deus oſtenderit, ergo & intermori eum coëgit ſo- la viſio calamitatum. Quantas oſtendiſti mihi tribulationes multas & malas! & converſus vi- viſicaſti me, & de abyſſis terræ iterum reduxi- Ni me. Dei gladius viſus duntaxat, vulnerat. Vivificari debet, cui tantùm oſtenſa ſunt tela furoris Domini. Quid, rogo faciet, cùm gladium defiget in viſcera? Quamquam cur ego, dùm de reddita vita ſermo eſt, elogium texo Juſtitiæ, ferè immemor Miſericordiæ? Vertatur ſtylus: Sit Miſericordiæ commen- datio, quæ laus videbatur Juſtitiæy. Vel de Abyſſis Terræ, ipfſinſque è faucibus Mortis erutus eſt David, ſolà oſtenſione Divinæ ſe- Clemen- veritatis. Quis ergo Paſtorum deſperet labo- ia. rantis Oviculæ ſanitatem, niſi ferrum, igném- que admoveat? Interduùm plùs viſio, quam Infernus. uſus ſuppliciorum curat. Fiant immobiles quaſi lapis, donec per- tranſzat populus tuus, Domine: do- nec pertranſeat populus tuus iſte, quem poſſediſti. Exod. 15. 17. Quid ex te, audio, Moyſes? Ità oras in fine Cantici, cùm in exordio dixiſſes, Equum lbid. 2. & aſcenlorem dejecit in Mare? Si in Mare de- merſi ſunt, quid times? Timet ſecuritatem Cireum- noſtram Vates ſanctiſſimus. Nobis ſuaſit ti-Leczio perfeltis necsſfaris mendum ab hoſtibus Animæ ſemel devictis, qui ſecurum vix ſe credidit ab Æ gyptiis, undarum impetu jam hauſtis, Semel abs Te fuga- — 252 fugatus eſt Dæmon? Noli eſſe ſecurus. Non moritur inter Lacrymas, qui vivit in Igne. Hydræ ſimillimus hoſtis eſt, cum quo luctaris. Fertilis fit vulnere: inſtârque Gladii acuitur;, dùm retunditur. At quàm liberalior Deus Dei curæ in munere, quam Moyſes in voto! Hic enim eſ⸗ per- orat, ut Æ gyptii immobiles fiant, donec per- mitiere. tranſeat Populus. At Deus immobiles eſſe non Cenfßden- Patitur; ut minus noceant populo, dum caſtra ia in movent, ſeſéque æquori committunt. Si per- Deum, ſtitiſſent immobiles, alia potuiſſent viâ inſecta- “ O†ιu. ri Iſraélem. Aquis obruti omm Hebræos me- noen . . ezaudi- tu exſolverunt. Porròô, quam munquam de Do- mini bonitate deſperandum! En Moyſes pre- tur. ejuſque cohortes perſtent Promiſſa catur, ut Pharao, Dei. in littore rubri Maris immobiles. Juſta Peti- Sservire . . . cadat, cui Mare ceſſit Deo falixr. tio, ne populus ferro cadat, . néve aridum æquore alveum ſuo cruore com- Perſecutio pleat. Verùm non exauditur. Supervenit Pha- non nocet. rao: ſiccam Maris viam ingreditur, Hebræis Tibsala- à tergo inſtat, jam jämque imminet trans- io miilu. fugis ſæviturus. Num deſperandum? imò ſpérandum maximè. Noluit enim Deus £- gyptios immotos in arena, quemadmodum Vaytes precabatur, ut de eis Triumphum pararet clariorem. Æquor enim involvit mo- biles, quos immobiles littus ſervaſſet. Dum moventur contra Iſraelitas gyptii, Ccontra ipſos Aquæ commoventur: & iepulchrum in undis habuere, qui iter tentavere per ſiccum Maris veſtigium. Os habent, & non loquentur: oculos habent, & non videbunt. Aures ha- bent, & non audient: Negus enime Spiritus in ore ipſorum. Pl. 134. 16. O Scripturæ latebras Divinæ Deo quamſi- willimas! Poſuit & ipſa Tenebras Latibulum ſuum. Quis enim novit Senſum ejus? En fi- mulacra Gentium nec loqui, nec videre, nec audire perhibentur, quòd in eorum Ore Spi- ritus deſit. Num Spiritus Oris pupila;, aut auris eſt? Non loquatur, cui deeſt aura: at Sermoe ſyi- cur aut videre, aut audire idcircò non poſſit? rirualu. Quæ iſihæc ratio negandi ſenſibus omnibus vitam, quia uni Ori Spiritus deeſt? Planè hic Vates prophetat. Spiritus enim Oris noſtri Chriſtus Dominus. Is ſi ab Ore abſit, nec ul- lus de eo ſermo habeatur, evadimus ex ho- mimbus ſimulacra. Oculus non videt, ſed hal- lucinatur circa ſpectra: Auris vana percipit, verum non audit: Os ipſum, ſi Verbum non loquitur, non verba loquitur, ſed ſibilos emit- tit. Denique in cujus Ore Chriſtus non re- ſonat, torpent membra omnia, & tanquaàm marmoreum ſignum vitâ caret, quamvis vitam ſimulet. In me tranſierunt iræ tuæ, & terrores tui conturbaverunt me. Pſ. 87. 17. Dei Mi- Jſeriter- Aiæ. Dei Ira. O inſuetum vulneri Domini gladium! De- clinant catervatim graſſaturæ Iræ Dei in Pro- phetam, & Deus ipſe Irarum oblitus, mi- nis conturbatur. In me, inquit, tranſierunt Iræ tuæ, ſed, Terrores tui conturbaverunt me. Quid ais, Propheta? Ira ſævit, & terrorem Do- mini horres? Enſis vulnerat, & Minantem ti- mes? Cur non te Iræ perturbant, quæ tranſie- runt in Te, & Dei terroribus conturbaris, COlivas qui abſunt à Te? Quid invehere acerbius pe- gig teſt Terror Dei, quam Dei Iras? Si ita eſt, clarius cur Irarum times Minas, & adventum Iræ non Oidi horreſcis? O Dei ſæviores Minas, quàm Iras? ui ſert Mitior planè eſt Terrore Domini Ira Domim. “ Loquitur acerbiora, quaàm infert. En terror wehun Domini in Adam! In quocumque die comede- Gen. 2. ſus non ris, morieris. Comedit, & vivit dilato ad læ- 17. nctu cula funere. Cumque ventum eſt ad quæſtio- nem, de Pane ſermo fit magis, quam de Ne- ce. Verùm in conſequentibus verbis clarius Zace? quoque Divinitatis elucet humanitas. Circum- Ppl. 87.180 atd dederunt me ſicut Aqua totà die. Quænam? Iræ Dei. Iræ Dei? Et ubi illud extat, qucd Acr⸗ jactabas: In me tranſierunt Iræ tuæ?* Num in teé lbid. 174 ſunt, quæ te duntaxat circumdant? Cireum- “ an dederunt me, ſicut Aquaæ. Delicatè mimis ſæa- e viunt Iræ tuæ, Domine Deus, quæ ne quidem Auen, Davidem contingunt. Clamant in Cord'is re- an he⸗ giam penetraſſe, quæ vix illam obſederunt. in in Uſque adeò Iræ Domini vincere neſciunt, ut mcN Prophetam occupaſſe putentur, quòd illi dun- un ke taxat appropinquaverint. Circumdederunt me Ibidem, Iis alan ſicut Aqua. Munimentum magis exſtruxere Iræ dun Domini cor Davidis circumdantes, quam illi Nknu intulere ſupplicium. Aqua enim, quæ circou- ihu n dat, hoſtes arcet, non urbem evertit. Quod iretet, ità factum quoque in Jobo licet animadverte- Annun le re, quem ſpoliatum fortunis, liberiſque, hoc Unleo, eſt Aquàâ circumdatum Iræ Dei, Dæmon auſus Awerit 9 non eſt vel ſolùm tangere, Deòôque proptereà unte 4 dixit, ut eum tangeret, quem ſola manus Do- ehenmum mini tetigit. Porrò Iræ. Numinis non ſolum ar- Agni huj cent hoſiem ab ejus animo, quem inſtar Aquæ proligero circumdant, verùm ſecum ipſæ pugnant, Iräque Dei Dei Iræ adverſatur. Ujquequò, Pf. 384 Torcu Domine, inquit David, avertis in ſinem? ex- ardeſcet ſicut ignis Ira tua. O triumphatam A. Pavent Iram Dei à Dei Ira! En Ignis modè eſt lra; di ſur ſoui quæ Aqua dudùm erat. Itäâne? Ipſa Dei Ira mue Mali ali, & Ignis & Aqua eſt? Quid timendum Pecca- ie iwon tori? Vivimus. Secum ipfa Ira Domini pug- mme timo⸗ nat, quando Impium oppugnat? Aqua eſt, Ins poſt Ignis eſt: hoc eſt, ipſa ſe extinguit, ac per- n dorcul dit. Quid cilicio atque jejunio armaris David, uringli N contra furorem Domim? Exarmare, quæſo: zunn ge Nam pro Te contra Se Ira Dei præliatur. Ca- unn mlti ſtra Dei ſunt hæc, Ignis nempè & Aqua, hoc Prenit, eſt, diſſidium eſt in exercitu Domini. Magis hir Ira Dei quæ Aqua eſt, Iræ Dei adverſatur Trcularia quæ Ignis quoque eſt, quàm adverſetur Pec- rzrumn catori, qui Stipula, qui Fœnum, qui Plum- He “ bum eſt. Undin er⸗ . . Auni Luæx orta eſt Juſio, redtis corde lætitia. Run gklidec Pſalm. 96. 12. tinm mil Kinel 1 enè Luci Lætitia jungitur, quando To- alru bias ſine Luce clamabat, Quale gaudium mi- Tob.513. con l hi, qui lumen Cæli non video? At aliquid hic ove⸗ Mrelie Juſto ſingularius portenditur. Non mirum: ‚jonu im- L ſi Lucis ortum Lætitia conſequatur. Lux patienz. blre n enim obſtetrix Lætitiæ eſt: hæc naſcitur, Conſein. a z ut illa naſcatur. Exultat Mundus, poſt cu- s 146. nas Auroræ. Falleris. Accidit id tantùm Ju- n, ſto, cui Lux Lætitiam parit: quia videlicèt caadis bona oſtendit, quæ habet, cordiſque ejus ex- Saperior pandit opes, quæ latebant in tenebris. Ve- nellen. i, rùm Lux Impio quantàùm morroris invehit! , 5 . A N Plùs Supplici, quàam Luminis;, haurit pec- ſalhm in. u cator à Luce. Odit emm lucem, qui malè probis diſ. agit: glicent. e5 Dommn. AAretlent m, ll . * lt⸗ i 1, n 1. A N . Mn Nann lavm 1i 7 a e õ 8 tenebt SS ceton „ , K nis, 1 , lcen/ 6 — agit: nec poteſt non faſtidire mala, quæ fecit, poſtquàm eorum perſpexit fœditatem. Vis id clarius intueri? Reſpice. Chriſtus Lux vera. Occidit tamen, imò occiditur impiorum dolo, „qui ferre ejus non potuere ſplendorem. Itaque Correctio & Concio Lux ſunt. Juſtis lætitiam invehunt: Qui ex iis Mœrorem ſuſtinet, Ju- ſtus non eſt: Nam dicitur: Lux orta eſt Juſtis, & rectis corde Lætitia. Ecce Agnus Dei, ecce, qui tollit pec- cata Mundi. Joan. I. 29. Adverſarius noſter, ſicut Leo rugiens, cir- cuit quærens quem devoret. Huic occurſurus & Coœlo Agnus deſcendit armatus Panis inte- gumento. O ſpectaculum! Non jam Michael cum Dracone, ſed cum Leone Agnus confli- git. Imò ne quidem luctari dignatur hic Ag- nus cum Dæmone; qui nocere non poteſt, ſed cum Peccato congreditur, ex quo omne ge- nus calamitatum erumpit. Ergône, inquis, Scelus Dæmone pejus? Ità. Mundus iniqui- tate plenus pejor eſt Gehennà plenà Dæmo- nibus. Hinc eſt, quòd Jxsos, ut Peccatum vinceret, animâ corporéque pugnavit: ſola anima, relicto in terris corpore, conflixit cum Lucifero, & captivam ex Orco captivitatem avexit. Satan te ne quidem in flammas pur- gatrices Abyſſi valet impellere: Scelus & in gehennam ignis te detrudet. Oſtendatur ergo Agni hujus lucta cum Scelere, ejuſque de profligato Peccato triumphus. Peccati damnaæ. Torcular calcavi ſolus. Iſa. 63. 3. Wibula. Pavent plerique, audito Torculari. A preſ- tio utilu. ſura ſiquidem Animus refugit. Verùm 6 hu- Ten'atie mami animi timores planè timendos, plané- non noxza . . . que inconſultos! Noli torcular timere, ſed time timorem de torculari. Fortunas ipſi odi- mus noſtras, noſträmque fugimus ſanitatem. En torcular in vinea. Quid tum? Premar, Job. 14. 1. inquis. Num iſtud timendum? Audi: Homo natus de muliere, brevi vivens tempore, reple- tur multis miſeriis. At repletum miſerüs qui premit, miſerias exprimit, beatumque facit ex miſero. Cur non exultas, cùm ſpectas torcularia, ſi plenus miſeriis es? Exprimen- tur ærumnæ, quibus opprimeris, ſi premaris. Huc faciunt eorum exempla, qui in infirmi- tatibus evaſere Optimi. Audi lhiberatum ab ærumnis Prophetam, poſtquàm torcularibus bl. 70.22. eſt ſubjectus. Quantas oſtendiſti mihi tribula- tiones multas & malas, & converſus vivifica- ſti me! Qui vivificatus eſt viſione tribulatio- num atque preſſuràâ, planè expreflas per tor- cular miſerias teſtatur, ſéque beatum factum compreſſione profitetur. WNo⸗olite confidere in Principibus, in qui- dus non eſt ſalus. Pſal. 145. 2. 145 . * Papyrus Lucem admittit, Solem excludit. zatio ve- Ità nos Principum ſamiliaritatem negligamus, va Devo- non tamen in Eccleſiæ bonum eorum opem tio ſu t. ſpernamus. Porrò quid dicam? Sol in pa- a Pyro ſuos pingit radios, tamquam ſplendidos bomini. Characteres: nigras exarat Calamus in char- ta literas. Quis credat? Recedunt cum Sole Sns. Lihicæ Comment. Tom. VI. Stromatum. Lib. XV. 253 Solis characteres: perdurant, Calamo rece- Zelus A- dente, Calamo impreſſæ notæ. Nimirùm eva- nimarum nidus fulgor eſt, luciſque beneficia ſplendidio- 744 e- ra, ſed & fugaciora ſunt. Nigricat Calami ſa- , õl pientia, ſed perennat. Malo nigros Characte- Sol & res, quàm lucidos, ſi illis evaneſcentibus, hi Charie perſtant. Brevi; Papyrus Luce non inſcribi- tur, ſed Atramento: Nigredine fit doctior, non Splendore. Humilitatem proindè atque Laborem ſectare, ſi veram cupis Sapientiam, recedens à recedentibus Solis radiis, qui- bus etſi inaurari videaris, citò deiereris in tenebris. Succide ergo eam: ut quid etiam Ter- ram occupat. Luc. 13. 7. Nonne in ignem injici debet Arbor infru- Pæna es — Peccato. Ctuoſa? Quare ergo ſucciditur, & non ma- acidi⸗ gis ipſi adhuc radicibus hærenti ignis ſubji- vi. citur, ut, ubi defloruit, ibi pereat, unuſque Apokatg ſit ſterilitatis locus, & ſupplici? O Dei agri- Precra- culturam ſupra hominum prudentiam exquiſi- lewa:to. tam! Succidi imperat Arborem infrugiferam, „Abini⸗ ut ferrum, quo ſæpiuùs & putata,; & culta bona em- eſt ad frugem; fuſtineat in excidium, illo nia Reli- plexa, quo, ſi floruiſſet, excoleretur. Inſtru- gSiones menta culturæ in ponæ inſtrumenta vertun- vertet in . . mala ob tur: quæque noſtro profectui militaſſent, no- pz con- ſtris pœnis inſervient. Sic Manna nauſean- temptum. tem Populum, in vermes converſum torſit, Eeeleſia- non pavit. Hinc frigeſcenti Religioſo negle- Kici & Cta Oratio, violatum Silentium, inviſa Pœ- Religi ſ nitentia, exoſa Cella, Obedientia ſpreta ver- zinruy tentur in Supplicium, quæ probo Diadema con- paſim flabant. Rurſus, noluit Deus in agro com- public?. buri, ubi Arbor ſteriluerat, ne unius incendio Sezveri- reliquæ vel corriperentur, & perirent, vel in- E famiàâ notarentur, ſi durarent. Si enim appli Superiar citum ignem aliquis eminus conſpexiflet, to- Fama tum fortè agrum infrugiferum exifſtimaſſet. ſuorum Quare, ne Arboris unius ſterilitas in plantas rrr ſeter. cæteras infamiam ſupplicii derivaret, maluit Religie . — „ . unius vi⸗ Chriſtus ſuccidi tantàùm in agro, & procul ab . . . 85. tio non in- agro comburi. Diſcant à Plantæ ſupplicio, famanda. quam cautè punienda ſint membra magm Cor- Severi- poris, quorum ſi unum plectatur, reliqua lin- tas "on guis omnium proſcindentur. Totius Ordinis fa cagaz, ſ. 4 ma periclitatur in Unius pœzna, m priùs ſucci- „roeßte. datur, & exuratur præciſus à Corpore. Dem- pœniten- que noluit Dominus in horto exuri Ficum, ſed tiæ palàm excidi, quia voluit ſupphcium Arboris non pu- in Coœvo- rum eſſe ſupplicium, ſed & doctrinam cætera- Vi. rum. Exuſta in campo Planta perüſlet illa qui- νD„„Hedkio dem, ſed emendationi reliquarum ignis illi ſub- „en ſem- jectus non militaſſet. Omnium Lignorum ter- per ſit ſe⸗= rori militavit impacta Securis in campo, & creta. domi Arbor combuſta. Supphcia enun, quæ tantùm nocentem plectunt, vix cenſeo infli- genda: providendum eſt, ut Unius pœna Alio- rum ſit aut inſtructio, aut pavor- Projice eam. Projecit, & verſa eſt in Colubrum. Exod. 4. 3. Virga Moyſis humi projecta Serpens facta gex, E- eſt. Ergo ſceptrum in manu Regis ſceptrum piſzopi, & eſt; quod ſi à Præſide deferatur, fit Anguis. Superiores O utinam id intelligerent Dominantes, ſi ſt er corona interdum contenti, aliis Judiciorum renr. X Juſtitia- 254 Oliva Juſtitiæque Virgam contradunt. Sceptrum ex- in line tra Imperantis dexteram b eſ r un Confundantur omnes, qui adorant ſeulp- . i 4 non regit. At, inquies, Serpens facta hum 311 r,; 9 ar, z . Aalici Moyſis Virga Magoturm Angues devoravit. Ità: Lacc 3 W 6 „ “ * mulacris colam impii fra- Veruùm eam ſtragem maleficii non Moyſis ars, ſuis. Pſal. 96. 7. Deo 4 nandi. ſed Serpentis ingluvies effecit; qui Anguibus u, habem Dignitas ſaturatus epulatus eſt ſplendidè in Regia Pha- Et Simulacra ſunt Temporaria bona, & Paeliciras vr uſneni nics son- raonis. Utinam ſceptrum à Regia manu pro- Peccatori duntaxat ſunt Simulacra. Simula- faa. 1, i farende. cul abjectum non voret. Pauca ſapienti. Quid, crum dignitas eſt felicitatis, non vera felicitas. inpett saperior quòd Anguis in manu Moyſis iterum Virga Deludimur felicitatis imagine, un uvarum fſi- Aii prome- fuit? O quoties, quæ humi repentia Reptilia militudine deluſæ ſunt Aves à Keuxi. Palpa, e, mi veat vi- cenſentur, ſi Imperantis manu elevarentur & rogo te, vanitatem honorum, & deprehendes gepitio ore. uos Terra, in Virgas converterentur Poteſtatis Lapidem eſſe „ & Simulacrum ſine vita, à quo Otats. ehe. ummæ, ſummæque Virtutis. Jacet ille in fo- vitam & felicitatem inſpirari aulicis exiſtima- litar Superior ro pauper, ac velut Serpens declinatur, calca- bas. Eminus quidem ſpectantibus facilè Statua leat utatur türque, quia vilis, quia pulverulentus. Adhi- illudit: verùm ſi cominus tangatur, eluditur. 1u. N. Talentis beatur is a Principe, & quam ſit factus Impe- David quæ non adivit pericula, quæve diſcri- Temzera- ul, u Pecfo- rio, elucebit. Et quando Virgæ prodigia in mina reformidavit, ut Regiæ intruderetur? Lium re- Vhiug a Rex per Ægypto emicuere, ex ea provincia non diſce- Cum Gigante conflixit: ſupra ducenta Hoſtium ie enlo H ſe guber- damus. Quid Joſeph in carcere? Nonne An- capita dejecit: intortam ſæpius Haſtam non 10 Prin net. uis frigens in cavea? Elevavit eum Pharao, horruit. Verùm Regni potitum facilè faſti- e, Ne Dignitas & Sceptrum evaſit, Magnuſque habitus eſt in- dium regnandi cœpit. En elongat fugiens, Nilem , n ter Maximos. Mardochæus in veſtibulo Re- & manet in ſolitudine. A ſolitudine ſpecta- lee lne giaæ domüs jacens velut Serpens calcabatur. ta eminùs Regia Domus traduxit ad aciem, n tatd Elatus aà Rege Regno plurimuùm profuit. ſed propiùs geſtata Dignitas a Regia ad ſoli- Non pro⸗ Mdihen teanit. Aaro Idolum ſunt Opes. Felicteti .. . as Ambitioſus deſpicit, Honoris duntaxat Iinon liquitat em ſi aſp eai in corde meo, non cupidus. Amat delicias Voluptarius, quas Mi- cum 4 eaaudiet Dominus. Pſal. 65. 17. les averſatur. Hic magni facit, quod alius na. Alia flocci ducit. Ut proinde ſapienter Idola ſua ala Pe Electio Fovere ac ſerere Iniquitatem in corde ſce- dixerit ropheta Simulacra, cùm Idola, ido- miamn Co ſtutus. lus eſt, non aſpicere. Cur igitur lethale Pro- la non ſint „ niſi ea nobis Pro Diis deligamus. hominum Ambitio phetæ ſit aſpexiſſe tantum Impietatem in cor- . . Et Vanit S eih. de? Iniquitas in corde blandiſſima eſt, ſo- Et vocabitur nomen ejus Emmanuel. Uqvead ger. lumque dulcedinem ſceleris indicat, ſuppreſſis Iſa. 7. 14. ſim quoe PEelieitæ diſcriminibus ærumniſque peccati. In corde cunn Men miſera Ambitio purpuras tamum explicat, plauſus, Parcat velim Bernardus, ſi nomimi JnsU sanaihy- tera Nai Religioſos & ſceptra. In uſu verò ærarium exhaurit, nomen præpono Emmanuelis. Mel JESUS a Eu- tmetmus Rßeleer. patrimonium profligat, ſervitutem ſerit, pro- in ore, ſed Panis Emmanuel in gutture. Do- barhie. homimun 'iicit libertatem, magiſque cor exedit, quàm loris nomen eſt JESUS: cruore emitur. Poſt- Luc. 2. Vanitate Eletio caput exornat. Ergo, ne vitio ſuccumbas, ve- quàm enim conſummati ſunt dies, ut circum- 21. nitetis ſin Sasas, tat Deus excogitari vitium, nec vult aſpici in cideretur Puer, vocatum eſt nomen ejus JE- nd conl corde, ubi blandum eſt, ſed reſpici magis ſua- &N . Et Emmanuel, hoc eſt, nobiſcum Deus, det in aula, ubi fœdum miſerumque eſt. Noli Amoris & nomen, & theſaurus eſt. Nomen u itaque Tecum de honoribus meditari, hoc illud in Cruce lego, hoc verò ſuper Menſam enim eſt vitium in corde reſpicere, ubi per- audio. Salvat Chriſtus, ſed moritur: Jrss nr ha ſonam geſtat. Percontare Aulicos, quid boni eſt decedendo: advemiendo Emmanuel eſt. epult Ambitio invehat. Aulam ſubi, & inter ſer- Cujus nominis titulum tanti facit, ut his quo- vientium ſuſpiria, inter compedes liberorum, que diebus Bacchanalibus deeſſe Mundo no- Pupl inter cupientium ſumptus diſce, num expe- Iit. Oſtendit pretioſum hoc eſſe Chriſti no- ft onns ky diat cupere, quæ tanti emuntur, nec poſſi- men, qui ſemper Delicias ſuas eſſe duxit ho- me, dentur, incerta poſt pretium, fugacia poſt u- minmibus intereſſe. ieſi . voluptas. ſum; in ipſa poſſeſſione poſſidentia Dominum, n On de Renrcrze- non verò à Domino pofleſſa. Idem judicium Sperate in eo omnis congregatio populi, fl n E 2. D de vitiis ommibus ſit. Quid enim non ſplendi- eſfundite coram illo corda veſtra . rirg keter zionum dum exhibet recogitata Avaritia? Quid non Deus adjiutor noſter in ternum. Ve- N hmea remedin. ſordidum ac ærumnoſum exercita præbet? Ini- i: hom.: 14 d, Ne quitas in corde, picta eſt, & fucis oblita: ma- Tieim amen van- e ominim, moh-. Prie han culas tegit, bona oſtentat: ideéque ſi aſpici- daces Fili hominum in ſtateris, ut ſin t ui tur, perſonam Iniquitatis aſpicis, quæ perſo- decipiant ipſi de vanitate in id ipſum. ¹ Knn . nam non reſpicit, poſtquàm incautum à ſui de- Pſal. 61. 9. eidnb ſiderio in ſuam traduxerit ſervitutem. Quid Cere lin Filio prodigo non ingeſſit deliciarum expetita Amentes planè dici, haberique debemus; Servime Em duk Voluptas? & quid miſeriarum non exhibuit niſi, his verbis auditis, ab Aula pedem re- Pei nox e⸗ l exercita? Ad Glandes eum Luxuria demiſit, ferimus, nuntiumque remittimus Mundo. En caret ſti- m eſurire doctum „ quæ cibum eſſe neſciebat. ea præſtat Deus, quæ maximèe Aulis de- pendio. e nkrer Doceat ipſe nos non aſpicere Iniquitatem in ſunt. Effundite, inquit, coram illo corda ve- Spes bra- c do corde, ſi cupimus non experiri ærumnas ejus ſtra omnis congregatio populi. Nota opulentiam a11. lei⸗ uc in re. Domini: Effundi poſſunt coram Deo Cordis Aala d⸗e- r cupiditates omnes, & explebuntur. Quid ſerenda. N rd „ . Cordi ſat eſt? Et tamen coram Deo ſi de- dervire en ſideria cupientis Cordis effundantur univerſa, Deofiliz. i futurum ſki er Un Spesgeeu- fiturum eſt, ut ſaturentur. In Aula verò ne lariuf quidem ex parte Minimæ CQupiditati fieri po- vana: teſt ſatis. Porrò hæc deſideria effundenda ſunt coram illo. O Libertatem Servitutis Dei! Eledio Deo aperimus deſideria noſtra, nec neceſſe Status. habemus Qonſervo ſervire, quemadmodùm Rexre- uſuvenire vidimus in domibus Imperantium, Leuut: ubi Sejanos colere debes, ſi quid à Cæſare improti impetrare cupis. Grave hoc certè in regiis ve- franandi. Ctigal, non poſſe Ingenuos Principi gratos eſ- ſe, niſi ſerviant Servo. Prætereà omnis con- gregatio populi ſi Cor effundat, implebitur Optatis. Quid in Mundo? Unus aut alter eve- hitur depreſſione cæterorum. Ut unus ſplen- deat Sol, Aſtrorum fulgor omnium denigra- tur. Non fecit Alexandrum Fortuna Domi- num, quin Perſas, Indéſque Regno privarit. Unius auctum eſt Imperium plurimarum diſ- pendio Regionum. Quot enim tunc ſine Reg- no Principes, quot ſine Rege fuere Provin- ciæ, ne Regnum deeſſet Adoleſcenti? Omnes quidem currunt, ſed unus accipit bravium, nec ſanè velocior, ſed gratior. Curritur enim non rarò alienis brachiis in ſtadio Dignitatum, heſtil non propriis pedibus. Nimirùm ſimulacrum nlnſ Felicitatis transferri poteſt, ad ubertatem ſe- hruin ri non poteſt. Sciſſa eſt Roboami chlamys, nnul cùm ex uno duo facti ſunt Reges in Palæſti- n uth na. Aliam ſi fluvio regionem irriges, arebit emuliun alia. Pergamus, hominumque cominus inſa- in lili⸗ niam contemplemur. Mendaces, inquit, Filii Dinkg hominum in ſtateris, ut decipiant de vanitate. Et Vanitas venditur, nec ſine dolo venditur. 1Dinn Uſque adeò excrevit in Mundo inopia;, ut ip- ſam quoque diſtrahere cogamus Vanitatem cum Mendacio. Quæ Opum menſura, ſi ſta- ſinn han tera Vanitatis doli expers non eſt? Aut ſecuri ememus Gemimas, ſi dolus latet in Fumo? Filii hominum uſquequò gravi corde? Vanitas in Vanitate eſt: Vanitas vanitatum emptio eſt Va- nitatis ſine Veritate. O nundinæ ridendæ, m . M Iurn n gonm 5 ANitut N la, dn unen erl carò conſtarent! nobilenden uuike Qui non bajulat Crucem ſuam, & ve- 6 nele nit poſt me, non poteſt meus eſſe Diſ- wormu. HM tibaihs. Luc. Enwul4 Pass uc. 14. 27. it, ung l Nun, Jetum Bajulat. Quid eſt, bajulat? Summo riſu le lr Chrigi onus levare & ferre. Quo modo verò, Do- l⸗ “ ſuavt. mine, bajulabimus Crucem, ſi adeò eam læ- schein, vigaſti,; ut Tu quoque dixeris levem eſſe? Servive Onus meum leve, & jugum ſuave. Domini Deo felix. Crux pergravis eſt, clavis, dumis, ſanguiné- egnt superior que referta. Ea verò, quam nobis impoſuit, Core rand plumea planè eſt, ſine Cruce Crux, nec cla- Eteſnun. Zat. e vis „nec dumis inhorreſcens. Quin levem quo- oninm, Superior que hanc Crucem non ſoli ferimus: nec invi- e ſerein to auxiliatore ſublevamur. Chriſto quidem i ö r. Simon Cyrenenſis adjumento fuit, Chriſtus veròô nobis. Utque intelligas magnum interce- dere diſerimen inter noſtram, Dominique Cru- cem: non dixit, Qui non bajulat Crucem deigr , Meam, ſed, Suam. Nobis enim perlevem, A r,, ſibi prægravem Crucem adaptavit. Erravi. u M , Matth. Crux noſtra gravior Cruce Domiri eſt. Ideò, nine 41 1I. 29. cùm de ſua loqueretur „dixit, Tollite Jugum mn ilcl Luc. 14. Wenm . Cùm de noſtra præceptum dafet, Nen ebe, 27. ait, Qui non bajulat Crucem Sam. Bajulare Dol, Mortif- verò eſt geſtantis non abſque conatu: tollere e . GC ee autem, leviſſimorum onerum verbum eſt. Por- nn ſe tenfe „. 10 id experientia cum doceat, non eft, quòd tan Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum „Lib. XV. 255 rationibus confirmemus. Addo in Noſtris Cru- Religienis cibus ulum Dominum verbo Bajulandi, in felicitar. Sua verò Tollendi: quòd Noſtram, ſi in Sæ- Mortif- culo ſumus, quamdiùè vivimus, ferfe debe- catio im- mus: In Dominhi verò Cruce niſus omnis eſt mort hea- in elevatione. Si ſemel eam leves, levem ſem- 0; legui- per experieris. Tollatur Crux, & tollitur “. Crux: Onus eſt formidanti, non ferenti, ſo- Mortiſi- liſque in initis aſperum jugum apparet, cui est-. ut aſfſueveris, ſuaviſſimum, leviſſimumque & smanda. facies ,& ſenties. Crux ſæcularium non afida, aore⸗. ſed florens eſt, ideôque quotidiè creſcet. Ari- diam. da Crux Chriſti eſt, ac proindé temporis be- Zjugam neficio diſſolvetur. Manus Sponſæ plenæ Myr- Chrißti rhâ, ſed fluente. Quòô plùs myrrham ſtrinze- eui ſt ris, ed illa uberias per digitos defluet. Væ!““ve. pertimeſcentibus Myrrham. Quò eam largiùs manu continueris, eò illam continebis diutur- niüs. Effluit, ſi ſtringatur. Qui legit, intelli- gat. Mortificatio hoſtes inſequitur ſuos, ama- tores fugit. Nimirùm fida Chriſti Diſcipula inimicos diligit, perſequentibus ſe occurrit; ſequitur inſequentes. Signatum eſt ſupet nos lumen vultus tui, Domine: dediſti lætitiam in corde meo. Plalm. 4. 7. Nummus is tandem expenditur in plateis, Letitia urbéque Hieruſalem, qui Lætitiàâ ſignatus eſt. Lrne⸗ Lumen Aurum eſt, imago verò Gaudium. s, Alterutrum deſit, non emitur Regnum. En emptorem: Lætabor ego ſuper eloquia tua. E- Pl. 1I8. loquium quidem Lumen; Præceéptum Domini t6et-. lucidum illuminans oculos ſed Lumen iſtud Pi. 18. 2. ſine Lætitia Aurum eſſe poteſt, Nummus eſ- ſe non poteſt. Ideò David canit; Lætabor ſu- per eloquia tua. Ac ſi diceret, Signabo Lu- cem Verbi imagine Gaudii. Bona Lux, ſed pretioſa Lætitia: illa fulget, iſta valet. Hinc Matth. eſt, quòd qui invenit homo theſaurum in 13. agro, ni fallor, præ gaudio vadit & emit il- lum. Ideò Paulus ad Lætitiam cohortabatur dicens: Gaudete in Domino ſemper. Et qui- dem neceſſariam adeò Lætitiæ imaginem cen- Phil.4 4. ſuit, ut Modeſtiam ipſam eſſe juſſerit ala- v. ala⸗ crem. Quid Gaudio æquè adverſari videtur ac rite,. 6 Modeſtia? Hæc enim vocem ſepelit, oculos Iyre ve- claudit, grefſſum premit, manus deponit, 7m. comam tondet, veſtem obnubit ac vultum; & nihilo minuùs ne ab ea quidem abeſſe Læ- titiam Paulus fuſtinet. Quin veritus, ne Au- rum ipſum ſignandum mins placeret ſine ima- gine, priùs imaginem præbet, quàm metal- lum. Iterum, inquit, Gaudete: Modeſtia ve- Ibidem. ſtra nota ſit omnibus hominibus. Quaſi dicat, Scio, Fratres, ſignum non anteire materiem, aurum Imagini præire: hoc tunditur, ut illa ſculpatur. Lætitiæ tamen tanta neceſſitas in nummis Dei, ut eam vobis ſuaſerim ante vir- tutum aurum, veritus minoris valituram Mo- deſtiam, ſi mœreret. Hinc tympani, organa; & citharæ tam frequenter in Pfalmis. In terra deſerta, invia. Pſal. 62. 3. Regular . Obſer- Ubi omnis via eſt, nulla eſt via. Specta Tantid. . . Zelus hortum: ejus pulchritudo anguſtiæ ſunt. Ex utang. ea enim parte venuſtus eſt, quam conſitæ hinc rum, ſed indé plantæ in angufſtias contrahunt. Ergo eum Obe- Spon- dientia. T 2 256 Sponſi quoque hortus, id eſt Religioſa domus pulchra non eſt, ſi non in vias ar Catur ſeve- ritate legum. Et quidem hinc & hinc ſepien- da planities eſt, ut via paretur ad delicias ocu- lorum, & æſtůs ludibrium. Non ſufficit, ſi alterum duntaxat viæ latus inumbres. Sic Jo- annes paraturus fertur viam Domini, quòd Le- gi icriptæ Evangelicam quodammodò addide- rit Legem, cujus ipſe Anteſignanus in voce & lavacro Pœnitentiæ futurus erat; Ut pro- indè ex eo tempore diffringi cœperint fores Coœlorum, regiâque illa Eternitatis ac Lucis pati cosperit violentiam. Nimirùm ſtratàâ jam viâ duplici Lege ad Cœlum, facilè concuti cœpit. In Lege Homicidium, inquit Hiero- nymus, in Evangelio Ira damnatur. In Lege Adulterium, in Evangelio Concupiſcentia pu- nitur. En viam completam. Hinc manuum, hinc cordis floret Innocentia: indè viret ocu- li, illinc animi nitet Pudicitia. Ideôque me- ritò vim patitur regnum, quia viam ſtravit ex exilio. Via arcta jam patet, jam ſine via non ſumus, qui muro florido utriuſque Legis mu- nimur. At ante Evangelium propemodùm ſine via erant. Audi. In terra deſerta, invia & inaquoſa, ait Propheta, ſic in ſancéto apparui tibi. Poſteà paſſim curabantur languidi in Via;» ſternebantur in itinere rami, ſecus viam cœ- cis oculorum lumen reddebatur. Porrò horto- rum viæ oculorum explent libidinem, ſi non à latere modoe, verùm & in fornice ramis arbuſculorum obumbrantur. Virtus enim illa tandem maxima putanda, quæ non Cœlum ſpectat, nec Præmium cogitat;, verùm ſtipen- du loco, ducit Domino placuiſſe Gratum Coœ- lorum ſpectaculum; ſed gratius eſt ſubduci Cœlum, ſi aſtris ramorum umbra ſuccedit, quæ nihil ſpectet, & Deum cogitet. In Cap. XI. Matth. Intentio reé&«. Nibil preter Deum. Junior fui; etenim ſenui. Pſal. 36. 26. Tepiditat. Utinam non Seneſceremus, qui aliquando Juvenes fuimus. Quòd ſi aliquis non conſe- nuit, Uhi illa compunbtio, inquit 8. Ephrem, rio omni- lIacrymarum plena! Ubi cœleſte deſiderium, & buss neceſ - oz, Em oſ,, h, e, ,„, 7 Fris. non, Lem ata modeſtia * ubi gac ad Coœlum ſa- Tepidites Rollit humilitas? ubi ſilentium plenum intus ora- poſt fer- tionibus * ubi oculorum cuſtodia cogitationes pur- Vorem. Renova areakt tiones parit. Et ſanè Oculus ut Tellus, con- Pygorit. ſtrictus concipit, nec aperitur, cùm parit, conceptum T'elluris æmulatus, & partum Bombycis repræſentans. Clauſus ſericum ege- rit Vermis; Pudicitiam verò, quæ non pa- rit, parit Oculus demiſſis palpebris. Nimirum unus hominis Oculus tenebras parit, dùm lu- cem, reſeratis obicibus, concipit; conceptis tenebris, lucidas cogitationes gignit; quas in lucem edit, cùm in lucem non exit, tamdiù victuras, quamdiù in Sepulchro clauſæ mora- buntur. Verùm redeamus ad Senium. Senui- mus. Non eſt, quòd deſperes. Eà lege Ado- leicimus, ut Senefcamus. Mihi quidem ità agi cum Religioſis, viriſque Juſtis puto, ac eve- nire videmus in floribus Pomorum aureorum. Filiorvum Albicat Flos candidiſſimus latè fundens odo- educatio. rem; verum brevi caducis viduatus floribus Laafi re- adole ſcit in fructum ex albo viridis, & odore eipiendi. deſtitutus florum, nec fructuum ſapore cumu- Socierari; latus. Flavus ſapit in ſenio, odorus in infantia Scholaſti- Candicat, nec odorus, nec ſapidus in puber- tate vireſcit. Non diſſimili ratione, qui florui- ans * Alia verſio habet, Quæ puras cogita- Oliva n Tyrones, & Viri paſcemus, deſipimus inter- Pater-ſa- “ dum Adoleſcentes. Odor in Tyrocinio fundi- wilim. * tis tur, flaveſcit in Domibus. Seniorum medul- m ſee lis opulentus, veréque aureus cortex, languet tuerel tantiſper in Collegis, tum oculorum mode- ptet ſtia, tum cordis ardor. Idem putato de Ju- e1 e lel ſtis non Cœnobitis. Olet Pudor in Palæſtris, te iſei lucebit Prudentia in Senatu, ſqualet in Thea- et in tris Pubertas. Non eſt, quòd ſpernas non ado- niur. laas leſcentem in Adoleſcentia Pietatem. Erit, qui 1 le aliquando fuit, Juſtus. Flos, antequàm eru- en diatur in fruéctum, deſipit nec odorus, nec ſa- ue net pidus. Auguſtinus non malus Puer, Senex 5 Tun ſanctus, Adoleſcens non ſanctus. Lædit ſpe- mr illt ctantem meridianus Sol, quem & naſcentem „ i ſine noxa ſpectavimus, & abeuntem lti de- 4 r ducemus. Spirat Boreas placidus in cumis, fu- nri rit cùm adoleſcit, moriturus tranquillus. Ver- s: 5 4 bo, Renovabitur juventus ut Aquila poſt ſe- Ve nectutem, erimuſque ſancti, ſi fuimus Mode- vunn ſtià ſingulares. ſnt oculis p . . ludes Erit fons patens domui David in ablu- ct ut tionem Peccatorum. Zacch. 13. I. Ouum h (bus G Fons, ſed patens: ut nec deſit induſtria Dei Miß. un hauriendo, nec Aquæ deficiant Raurientem. ricordis. te unn Quamquàm fluvius magis, quaàm fons, mihi zeri⸗ videtur ſcelerum ablutio, cùm puerulos quo- ennena⸗ que Baptiſmus abluat, non haurientes Aquam, prny iubis ſed Lacrymas emittentes. Erravi, fons eſt, Lapfß re- eil,4 qui facinorum diluit maculas: non enim ex- tpiendi. 1) tin l pectare tamdiù potuit, donec in flumen con- Baptiſ- ent, creſceret: verùm in ortu ſui nobis natalem mus. Cnntcun diem optat, vixque natus parit, erumpens e Aqus Nohlit: cautibus, ut irrumpamus in aſtra. Felix A- Iaus. ianmn qua, quæ necdùm nata gignit, in fuis cunis Miierie Parens, Fidelium Nutrix, dum pendet ab lalicf. l uberibus Montium. Fons non fluvius peccata ilmo. abluit, tum ut puriùs lavet, tum ut citius Bati, g abluamur. Non curat, quàm tumeat undis;, emn. 8 dummodè in nobis ſcelus detumeſcat. Cœlum n camant, verò, id eſt, Samain, ex Aquis ſortitur vo- nirahili cabulum. Mira res. In Cœlo ſidera, in Cœlo luen. Luna, Sol in Cœlo: & iis ſpretis, Colum Dei omm ab Aquis vocabulum mutuatur, quæ non in Peint, Cœlo, ſed ſupra Cœlos ſunt, malens ab ad- tutn iti venis commodare nomen, quàm ſine Aquis Daride nominari. Nimirùm debuit ab Aquis nomen ſlem ce accipere, à quibus accepturum erat & Cives. n lege Et ſanè quid miramur in Cœlo nomen ab Laerymé, iun, Aquis, quando & in Cœlorum incolie Bea- De Bep- 3 (um ma tiſſimis, inque ea Beatitatis urbe Gaudium 8& o liugetur; Exultatio in Aquis eſt? Videas in ea quidem lnan, e aureas plateas, gemmeos muros, é margari- illin , tis fores pretioſas. At non apparatus Gemma- ine, 0 rum tantus, ſed Fluminis impetus lætificat ulahs r⸗ Civitatem Dei. Et quanquàm Glorioſa dicta eimegni ſint de Sion, Lætitiam mihilo minus illa non us, ſed & Margaritis, ſed & flumine haurit. Enimve- Ulet re r10 non poſſunt non lætari Beati, recrearique Pellceret: quam maximè aſpectu Fluminis, qui recordan- I Dpien tur Aquarum beneficio magnâ ſui parte in Dei Montum Filios ſe adſcitos, cæteroſque mortalium ea- Dunt ex dl rundem ope in Beatorum ſortem adlectum Ktinter iri. Meminiſſe delectat Baptiſmi, dùm Flu- ſhentor, men intuentur, indéque Lætitiam hauriunt;, u, 1 undè olim hauſere Vitam. Omnes quotquot Cennnch poſt Chriſtum Beati ſunt, in Aquis renati ſunt. i de letgenc⸗ Piſciculi ſecundum JnsM Chriſtiani ſunt: 11 Baptil- e, in Tertulliano credimus, in Undis naſcimur; mo. Dus unge non E, non aliter victuri, niſi permaneamus in eis. Troeinii Audeo dicere, aliquâ carituros Beatos felicita- ſimperre tis particulàâ, niſi in ipſa Beatitatis ſede ſuæ cordemit Regenerationis cunas in Aquarum aſpectu con- Dro ve- tuerentur. Hinc forté Dominus ſervorum vo- rus. luptati blanditurus Mare vitreum ſtatuit pro- Apoc. 4 pe ſedem Agni, ut ſtipendium ſervitutis Bap- tiſmi foret imago. Et in conlpetctu Sedis tan- qudm Mare vitreum ſimile Cryftallo. Cujus ut diſcas ſpectaculum quàm jucundiſſimum acci- difle Beatis, plena oculis ibi Animalia Sacra Ibidem. pinguntur. Et in circuitu Jedis quatuor Ani- Aquari malia plena oculis ante & retr'. Videlicèt, pa- Paw & rim erat, ſi gemino lumine Maris undas ſpe- meene- cCtaſſent: propemodùm corpus in oculos totum abiit, ut non ſola frons tanto ſpectaculo læta- Fideilau, retur. Et non ſuffecit pectus omne in oculos & benef patuiſſe, ni humero ſua quoque ineſſent lumi- n, na. Antè & retrô, inquit: Ne Maris frauda- rentur afpectu vel cùm Agno adſtarent. Ego ſanè Animalia ſancta linguis potius, quàm oculis plena exiſtimaſſem, quò diuturnias Dei it. laudes celebrarent. Verùm Maris aſpectus vi- cit, ut ita dicam, Agni præconia; & quan- 1 quam nunquam vacet beatorum lingua à vo- cibus Gaudii, triumphat tamen Gaudium in numeroſa Oculorum propagine, quæ, ſi Ma- re cum Deo ſpectat, Beata eſt. Quin, ſi Joanni credimus, ſupra Mare ſtabant, qui citharas ténebant, Deique triumphos canoris Apoc. 15. Vocibus evulgabant. Nantes ſupra Mare vi- 2. treum, habentes citharas Dei. Et ne fortè Bap- Tbid. 3. tiſmi oblitos eos crederes: Et cantantes, in- quit, Canticum Moyſi ſervi Dei. Quod planè Canticum Baptiſmo, ſi Hieronymo credimus, proluſit: Sic enim ſcribit ipſe ad Oceanum: Pharao cum omni exercitu ſuo, volens populum Pei exire de ägypto, in typo Baptilmatis ſuffo- catur. Idem habet Tertullianus Lib. de Bap- tiſmo. Imò vix mirantur vehementiuùs aliquid Beati, quam erectum in Baptiſmate Dæmo- nem. Sic enim ſtantes ſupra Mare vitreum clamant, abſoluto Cantico Moy ſis: Magna & mirabilia ſunt opera tua, Domine Deus omni- Lotens. Neque verò mirandum eſt, ſi Beati Dei omnipotentiam in Baptiſmo maximè ſtu- peant, quando à Divino Spiritu per Prophe- tam ità docentur. Cecinimus non ſemel cum Davide Dei laudes iis vocibus, quibus Hieru- G6. Propoſita retinen- da. Tbidem. isſinut⸗ ſcen,10l , lein Nun Ir ſalem coœleſtis provocatur ad præcoOnia Dei, 4iin Pfſal. 1r447. & Regis ſui. Lauda Hieruſalem, inquit, Do- nea 1. minum, lauda Deum um, Nion. Benè. At o ne quam magnitudinem proponis Dei tui, ut di- n akr; Abid, 5, laudetur:? Quam? Audi: Qui dat nivem ſicut Ctet lanam, nebulam ſicut cinerem ſpargit. Mittit cry- en Kallum ſuam ſicut buccellas. Breviter, Solis, Lunæ, Operumque cæterorum oblitus Prophe- ta ſolas prædicat aquas, nives, & glaciem, cum Dei magnitudinem, non dico rudibus Mortali- bus, ſed oculatiſſimis Spiritibus prædicat. Di- xiſſet profectò alius, ut Beatos in Dei laudes pelliceret; Laudate Deum, cujus libratur Tel- lus Sapientià, cujus Nutu Aurum in viſceribus Montium concreſcit, cujus Voce Flores erum- punt ex humo, micant & Coœlo Stellæ, ful- get inter Aſtra Sol. Verùm Propheta, nobis ſapientior, Domini magmitudinem miratur in Aquis, quibus prævidet tangendum corpus, & emundandum cor, abluendam mentem, & aſpergendam cutem. Quæ eſt tanta virtus Aquæ, inquit mirabundus Auguſtinus, ut cor- pus tangat, & cor abluat? Magna Solis vis, Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. 25 quæ lutum vertit in argentum: ſed Aquæ vir= tus præſtantior, cujus attacta Arboôr emortua revireſcit, cujus aſpergine Filius Iræ Dei Fi- lius, Hæres Regni, Coeli Princeps declara- tur. Quaſi dicat: Quid mihi cum auro, qui Aquis purgor? Quod auri pretium, ſi liber- tatem debeo Undis? Quin & Aurum ipſum urbis beatæ minùs beatis placeret, ni Aquas colore referret. Audi: Ioſa verd Civitas Au- Apoc. 31 um mu mile vitro mundo. Rursum: ⁸. rum mundum, ſim tbid. are & Plateæ civitatis Aumum mundum, tanqudm vitrum pellucidum. Placet vel in Auro Aqua- rum Nitor: & foret ſine pretio medulla ipſa metallorum, ſi non luceret in eo imago quæ- dam & veludl forma Baptiſimi. Lege Apoca- lypſim Joannis, ſi cupis Aquæ privilegia de- prehendere. Mitto reliqua, unum duntaxat Ppræterire non audeo. Et oftendit mihi, inquit; Ibid:aae Fluvium Aquæ vivæ, ſplendidum tanquàm cry- 1. ſtallum, procedentem de Sede Dei & Agni. Au- din? In Throno Dei Sceptrum non lego, ſed cerno Flumen. Nimirùm regnavit ab Aquis Deus. Omnes enim Oves aſcenderunt de lava- cro, quorum Paſtor eſt Agnus. Non deſunt in ſolio Aquæ, ut intelligas, per Aquas Domini imperium propagari. Quot in Flumine guttæ; tot milites Dei. Undarum exercitu Deus re- bellantem olim Mandum debellavit. Vox Do- P. 28. 3 mini uper Aquas, Deus Majeſtatis intonuit. Ma- jeſtatis Deus eſt, ſed ſuper Aquas. Ibi regnat; undè naſcimur. Ut proptereà crediderim , Cœli ſupellectilem plane omnem Solis dunta- Xxat Aquis continendis opportunè paratam. Hinc factum eſt, ut odoramenta ipſa Oratio- num iis exciperentur vaſis, quibus Aqua ſo- let propinari. Phialas, inquit, aureas, plenas Apoc. g; odoramentorum, qetæ unt Orationes Janétorum. 8. Oblatæ ſunt Sanctorum Orationes; quæ ut exciperentur, odorum vala undique conquiſi- ta, ſed ſolæ repertæ Phialæ ſunt; quòd B ati odorum incurioſi, ſolis Aquis vaſa adaptave- rint. Quare infundi debuere alienis vaſis odo- res, ut plùs placerent, dum in Aquarum Phia- lis ſpectarentur. Im. ò ipſæ Dei Iræ, quæ Deus ſunt, caruere vaſe, ſüntque ab Aquis Phialas mutuatæ, quô deferri poſſent in Terras. De- Apoc.I5a dit ſeptem Angelis ſeptem Phialas aureas plenas 7. Iracundiæ Dei viventis. Quid ſi vox Verbi ſo- la ſit Unda? Audi: Et Vox illius tanquàm vox Apoc. 15 Aduarum multarum. Quid Verbo voce cha- 15. rius eſſe poteſt? Aquam proindeè cæteris ante- ſtare rebus neceſſe eſt, quam ſuam eſſe voluit vocem Verbum Patris. Stellas quidem porta- vit, fed in dextera: flanunæ placuere, ſed in oculis; aurum prætulit in mammis. Solæ Aquæ in Oreé, quæ vocis munere defunguntur. Mel quidem & Lac ſub lingua ejus: ied Linguæ ejus vox non Mel, ſed Aqua eſt. Ut proptereà non mirer, ſi vox Domini ſuper Aquas, cum vox Chriſti ſit Aquæ. Et ne forte cenſeres negatum id Baptiſmo, quod datum Aquis ne- gare non poſſumus, meminiſſe velim te Jor- danis, ubi diluto JESU, Vox Patris audita eſt. Uſque adeò vox Dei Aquæ Baptiſmi ſunt, ut, in dedicatione Baptiſmi, Pater ipſe Verbum quodammodèò videatur, uti Verbum factum eſt Caro. Nec Verbi duntaxat vox Aqua putan- da: vernacula Coœli lingua eſt. Et audivi vocem de cœlo, ait Joannes. Attendamus „quænam vox Lacryma- iſta ſit. Fortè vox Lucis erit, ut quemadmo- dum Coœli enarrant gloriam Dei, ita Dei Au- lici iplendido eloquio laudes ejus enarrent. Fal- 3 leris. Ad 7 . leris. Aqua Luci antefertur. Tamquàm vocem, inquit, Aquarum multarum. Nam, Hierony- Ocean. mi teſtimonio, Aquæ, quæ ſuper cœlos ſunt, epiſt. in Dei laudes ſegregantur: quòd Aquarum concentibus oblectetur Verbum, cujus Aqua Vox eſt. Verùm Tempus eſt, ut revertamur in Terras, & Baptiſini typum propius con- templemur. In Eremo, per quam IIfraél tra- ducebatur ad Terram lactis pariter ac mellis, tot penè Sacramenta, quot geſtæ res. Omnia in figura contingebant illis. In qua Petra exti- tit, quæ ſi Paulo credimus, Chriſtus erat. 1. Cor. o. Petra autem erat Chriſtus. Cujus ut arcana pan- †⸗ dantur, ſciendum eſt, potu pariter ac cibo ad Fidei experimentum turbam illam deſtitutam. Utroque carentibus Deus utrumque præbuit. Pro Eſca Manna, in Potum Unda. Alterum Coœlum, alterum præbere debebat Lapis; ne ſcilicèt blanditiis Dei, Populique deliciis, aut Cœlum defuiſſe videretur, aut Terra. Quid verò Cœlum, quid Terra pararet? Planè ſuo more Potus expectandus erat & Cœlo, & Ter- ra Cibus. Præſertim cùm Petra illa Hebræo- rum epulis deſtinata non tam Petra eſſet, quàm Chriſtus, Terræ, Cœlique Dominus. Addo, in Euchariſtiæ typum, Manna præſti- tum Ifraeli. Quid igitur opportunius, quàm ut Chriſti Corporis typus è& typo Chriſti ori- retur, defluente & Cœlo Aquâ, cujus extare fontes videmus in Corlo? Verùm Petra, in- verſo ordine, Manna, quamvis ſplendidius ferculum, Coœlo reliquit, Aquas fundere con- tenta. Nimirùm ſupra Mannæ delicias Sacra- mentum Baptiſmi Dominus adamavit: maluit- que luſtrales Aquas ex ſe dare, quaàm San- guinis ſui imaginem edere. Et Manna quidem Euchariſtiam præſignavit. Verùm tanti Sacra- menti non illud materies eſt. Panis non Man- na conſecratur. Verum, quæ fluxit & Petra, Unda, illa nos lavat. Adeo ſupra Manna A- quam nobilitatam fatemur, tum quòd è Chri- ſti manaverit typo, tum quèd non figura mo- doô Sacramenti fuerit, verum quòd Sacramen- tum ſit ipſa facta Baptiſim. Mirari deſino tam familiare commercium Chriſti cum Aquis. Nunquàm ſine Aquis Cbriſtus, ſcribit Tertul- dianus. Et Hieronymus auſpicatum eum notat Prodigia ab Aquis, quæ in Aquis complevit. Nuptias & Crucem habemus hujus rei teſtes locupletiſſimos. Ibi ex Aqua Vinum, hic A- quam & Vulnere demiramur. Quam ſæpè transfretat! quaàm frequenter navigat! quoties ſupra Mare graditur! ſecus Mare invenitur, juxta Mare invenit Apoſiolos, indè evange- lizat, ibi apparet. Adeò ne poſt Reſurrectio- nis quidem triumphum valuit Baptiſmi ſuavi- tatem obliviſci. Laſlatur prope Sichar: ve- rum;, neglectis cibis, quæ ab Apoſtolis præ- bebantur, Aquas ſitivit, & ut Tertullianus ait, apud puteum vires reſumit: malens à Mu- liere ipſum averſante Aquam emendicare, quàm à Diſcipulis diligentibus dapes accipere. Uſque adeò in Aqua maximè complacebat. Huc 3. David. facit Davidis ſitis illa Prophetica, Undæque profuſus Domino liquor. Nimirùm Propheta, ut Chriſtum exprimeret, cujus in ſe imag nem cognoſcebat, ſitiit: & quia delectari A- quâà Chriſtum præſciebat, libavit eam Domi- no, ac ſi diceret, Sacrificium Deo Spiritus contribulatus, ſed Aquæ pateram non deſpi- cies, qui Aquæ frigidæ calicem regno pronun- gi- S8. Petrus., tiabis compenſandum. Errat Petrus in Monte Thabor, in Mari errat: hic Fides labitur, ibi Zelus deſipit. Neſcit quid dicat moliendo tabernacula, quid faciat neſcit penè fluctibus merſus. Utrobique claudicat ſeu Zelo, ſeu Fi- de. Et quidem leviùs labaſſe videtur, cum in quore timuit, quàm cùm populorum obli- tus in Monte tabernacula figit. Tamen Domi- nus Tabernacula architectantem ne monet qui- dem, labantem in Aquis acriter reprehendit. Modicæ fidei arguitur is, cujus Fides non de- ficiet, & penè fluctibus obrutus Domini voce conterretur. Undè tam inſolens Domino ſeve- ritas, undè tanta corrigendi auſteritas? Puto, quia in Aquis peccavit; quia trepidavit, ubi non erat timor. Nimirùm ægrè tulit Dominus, ibi Petri fidem vacillaſſe, ubi ipſe cunas Fidei & Baptiſmi conſtituerat: ſuumque velut Templum violatum timore illo degeneri in- dignatus, Diſcipulum licèt peccantem leviter, graviter increpavit. Quaſi dicat Dominus: Timeat in Aquis exitium, ſed Pharao, non Petrus: metuat in Fluétibus naufragium, ſed Ethnicus, non Fidelis. Non moritur Chriſtia- nus in Aquis, qui inter Aquas renaſcitur. Fru- ſtrà times mergi, ubi emergis à uperſtitione Scribarum. Domini eſt Eccleſia, quia ipſe ſu- bper Maria fundavit eam: quam Navim eſſe ſtatuit, ut non abeſſet ab Aquis. Cave, ne tre- pides, ubi ſalus latet. Peccaſſes levius, ſi ti- tubaſſes in Petra: firmior enim ſaxo Unda eſt Chriſtiano, quæ eum, ne in profundum mer- gatur, in ſe mergit. Verùm à littore regre- diamur ad Montem, & Salvatorem ibi ſpecte- mus Baptiſmi Sacramentum charius diligentem. Patibulo configus exclamat, Nitio, IIIi aceto dilutam ſpongiam ori admovent, quam ille, cùm guſtaſſet, noluit bibere. Erraſti carnifex, non curat vinum, qui ſanguinem dedit. Aquam ſitit, qui ideò exaltabit caput, quia de torren- te in via bibit. Sitit Baptiſmum, cujus fiiſſe videntur in Aquis deliciæ. Demique Aquam il- latam cordi tamdiù ſervavit, quamdiu vixit. Sola lancea theſaurum Aquæ vivæ & perfoſſo Latere demortui Salvatoris eduxit. Tunc ſo- lùm paſſus eſt ex ſe Aquam educi, cùm tuta- ri pectus ſine prodigio non potuit. Denique cùm pectus primùm ſauciari debuerit ad amoris indicium, poſtremò vulneri patuit, malens Do- minus ſine Amore videri, quam vivere ſine Aqua. Maluit delicatior apparere incolumi pe- ctore, quàm arenti corde pendere ſuperſtitem. Verbo, qui ardentiſſimè vulnera dilexit, paſ- ſus eſt cor carere vulnere, ne careret Aquà. Mitto Piſcinam, mitto Siloëé natatoriam, mit- to tranſmiſſum Cedron. Illud ſolummodè ad- verto, Apoſtolos non Sideribus, ſed Arenis collatos à Propheta. Et quidem quam ſplendi- dum proomium! Mihi autem nimis honorati ſunt amici tui Deus, nimis confortatus eſt Prin- cipatus ebrum. At quaàm egens abſolutio proce- mu! Dinumerabo eos, & ſuper arenam multi- plicabuntur. Sidera appellandos Principes Ec- cleſiæ exiſtimaflem , non Arenas. Verùm tan- ta Aquæ dignitas, tantus erga Aquas Amor Domini, ut malim Sabulum eſſe in littore pro- pe Mare, quàm Sidus prope Solem in Cœlo. Hinc Elias Scypho Aquæ recreatur, quoò ſecu- rius Montem Numinis adeat. Et cur putatis igneum enſem præ foribus Paradiſi ad cuſto- diam felicitatis excubare, niſi, ut intelligamus ſolo Baptiſino aditum Beatitatis reſerandum? Facilé enim flammeum gladium lavacri Rd reſtin- reſtix conti inkan⸗ ge ti tis un Hiet 21. Car l ſolos , neret, Ne e mn. citur. luir ſbit l u. n e isocc epbaurt luun, (abitut. lum elk ſigio llſun, ut H Non 1 e⸗ rihnge Mraly ientin (guls cun Clk pe Proltet. mig. Qid ttr , eeb, gle not Iu1 Milir, is hon non tath clbo ſol Prodat, Poteſt ſ ligekt: Inton ale in As ne eker , ir len eon len, 6 Uecis een tarat ſtu⸗ les in thencle . lta I, nec mitis Ggculutm niniſq Morem atricun ſeret, i lent, Pfſ. 138. 16. . ey⸗ n Tnom 41 41 Mini 4 6 gl. a. darur 7 Stromatum, Lib. XV. reſtinguet, erimúſque ſecuri de victoria, ſi contra ignitum telum Aquis pugnabimus. Etiam infans inermis, ſoliſque inſtructus lacrymis, de triumpho ſecurus eſt, ſi tamen ſacri fon- tis unda luſtratur. Ejice Ancillam & Pilium ejus. Gen. 2 I. 10. O ra ſis Cur non ſolus Filius, ſi ſolus peccavit, ſi mals. ſolus luſit? Nimirùm, ſi domi Parens rema- protede heret, ipſa Filio brevi reditum impetraret. res im- Ne regreſſus Filio pateat, Matri exitus indi- iorum. citur. Iſta exeat, ne ille redeat. Non diù exu- dde. labit Iſinael, ſi Agar in domo degat. Fruſtra D : ergo de ſcelere dimittendo cogitas, qui ſcele- ciendi. ris occaſionem non dimittis. Alveum fruſtra exhauris, ſi non obſtruas fontem. Ejice Fi- lium, ſed Ancillam pariter cum Filio. Revo- cabitur Natus, niſi Mater ablegetur. Dimiſ- ſum eſt rete Apoſtolicum, ne à Salvatoris ve- ſtigio Diſcipuli avocarentur. Poſuerunt morticinia ſervorum tuorum eſ- cas volatilibus Cœli. Pſal. 78. 2. Fecata Non ſat eſt hoſti, mactare, niſi & ſuæ e don gloriæ, & imbecillitatis noſtræ monimentum relinquat, in noſtrorum cadaverum, paſſim Crudeli- jacentium, ſpectaculo. Scito proindè, quiſ- z. quis cum Vitiis pugnas, futurum ut ad dede- cus perempti fœdatum vulneribus cadaver proſtet. Magdalenæ jugulata olim Pudicitia. Fame en- Quid tum? Latêre ne quidem potuit libido 74. ejus, cujus latére non poterat genus. Deni- que notior Peccatrix, quàm Matrona;, fuit. Luc. 7. Mulier, quæ erat in civitate Peccatriæ. Volup- 37. tas non fructibus, ſed floribus comparata eſt: non tam, opinor, quòd fragilis ac caduca ſit, cibo ſolido omninò inanis, ſed quòd odore ſe prodat, quanquàm non prodeat. Latére non poteſt flos, vel cùm latet. Odor proditor flo- ris eſt: ab illo exit, ut prædoni tradat. Simi- li ratione ſcelus cor evaporat, ut animum pec- caſſe indicet. Hæc maximè Propheta in crimi- ne deflevit: Facti ſumus opprobrium vicinis no- Ibid. 3. ſris. Quo modo? Effuderunt, inquit, ſangui- nem eorum tanquàm Aquam in circuitu Jeruſa- lem, & non erat, qui ſepeliret. Vix Propheta necis atque occiſiomis meminit, Sepulchri dun- taxat ſtudioſus. Itäne? Occiſos non doles, & doles inſepultos? Facilis jactura Sepulchri: tuendæ verò Vitæ causâ nec patrimonio parci- tur. Ita ſanè, ſi ſcelus moreretur, ubi naſci- tur, nec careret Sepulchro, cùm moritur, pla- nè mitiùs illuderemur. Verùm cadaveris ſpe- Ctaculum triſte, dàm prodit vulnera, famam, nominiſque odorem exterminat, fœdumque in morem nos decolorat. Sanguinis profuſio, & cicatricum notæ ipſæ, ſi poſt funus fama vi- 7 259 lices Lacrymæ, victoriæ ſeminarium, & tri- umphi ſemen! Vos oculus emiſit quaſi victri- cem cohortem, ut vincendam jam ſam Bethu- liam immaniſſimæ tyrannidi ſubducatis. Pla- nè his quiſquis utitur armis, non Hoſtes mo- dòô, ſed & Deum vincit. En Mualier plorans Deum vicit, antequàm vinceret Ducem. II- lius flexit iram, ut hujus cervicem nob'li fer- ro amputaret. Vidi, inquit ad Ezechiam Deus, lacrymam tuam, & ecce ſanavi Te. Solo lacrymarum aſpectu Mors receſſit, ceſſit Deus. Genus præclarum pugnæ, in qua, La- cryma antequam vulneret, vincit. Venit in aciem, videtur, & vincit. Et quidem robur lacrymarum adverte. Luctantur Ezechiæ La- crymæ cum Domini Ira: & licèt infirmo ex oculo mortique proximo orirentur, Domini exercituum vicere Iram. Quin Ira Dei, cuùm adversum Regem & Regem Juſtum egrede- retur, ſtipata exiit, Satellitio, opinor, fir- miſſimo. Nihilo minus ſolo Lacrymarum aſpe- ctu, ut ità dicam, fugata palmam languenti detulit, vincique ſe paſſa eſt à decumbente. Quis neget Antheos victores, dùm cadunt, ſi Furorem ſuperat Numinis dejectus Ezechias? Ea victa eſt Ira a jacente, quæ ſolo potuit nu- tu Gigantum auſus disjicere: quæ Aflyriorum cohortes profligavit: quæ Madianitas perdi- dit: quæ Philiſthæos non ſemel fudit. Nimi- rùm facilis victoria eſt, ubi auxiliaribus La- crymis decertatur. Quid dico Lacrymis? Vix prima fluxit lacryma ex oculis Ezechiæ, cuùm Ira Dei ſecundæ guttæ non expectavit adven- tum. Vidi, inquit, Iacrymam tuam. Prima la- crymarum ſi non ſola exiit, ſola certè de Do- mino triumphavit: qui ſupra omnia vel reve- reri lacrymas videtur, vel amare. Summis preſſus anguſtiis Regius Pſaltes, ut Dei ali- quando furorem ad Miſericordiam inflecteret: adamantinum Dei gladium Juſtorum cruore ſtuduit emollire. Ultio ſanguinis ſervorum tuorum;, qui effuſus eſt: cumque dicturus eſ- ſet, introëat in conſpectu tuo, illicò ſubſtitit, & memor præ ſanguine placere Deo Lacry- mas, Deumque facilius Gemitu, quàm Cruo- re placari, mutato repentè conſilio, Introzat, ait, in conſpectu tuo gemitus compeditorum. Qua- ſi diceret, ut Te vincerem, Domine, ſangui- nem ab hoſtibus nefariè fuſum in Jeruſalem immittere ſtatueram, ut pro nobis clamaret ad te: verùm memini, gratiores tibi accep- tum iri Lacrymas, quam Cruorem; ideò eas propino Miſericordiæ tuæ, ut illa tus calicem furoris effundat in hoſtes. Tantum ſcio lacry- marum pretium apud Te, ut calix ipſe furo- ris evacuandus ſit, quò lacrymas noſtræ pieta- tis recipiat. Effundatur proindè vas Iræ tuæ in vaſa Iniquitatis, quæ Sanctorum fuderunt ſan- guinem, & compeditorum Lacrymis comple- bitur. Uſque adeò noſtris capitur Lacrymis Do- minus, ut eas ſanguini anteferat, cujus tamen vocem vel de terra clamantem in cæſo Abele veret, vitam famæ eripiunt, faciuntque, ut audire conſuevit. Et quidem Juſtorum magis i puteat, qui vixdùm expiravit. cadavera, quàm compedes captivorum, plus 8 Sion, in cujus circuitu ſanguis fuſus erat; en⸗ . . uàm carcer, intra cujus anguſtias lacrymæ en Stetitque Judith ante letum orans um Pargsbantur Deum mavere terat⸗ tamen kil - lacrymis. Judith. 13. 5⸗ loci ſanctitatem & corporum ſupplicia vicere in Lacrymæ, quarum hic comparatione erubeſ- d Laerywe. Triumphales lacrymas ſparſit bellatrix Foœ- cit verius, quam purpuraſcit ſanguis. Neque ne mina, ut hoſtilem ſanguinem funderet; & veròô mirum eſt, ſi David ità precetur, qui ti Ps 4 “S al- aquarum ſcaturigines Patriæ reſtitueret. O fe- non ſemel didicerat Lacrymarum ſupra cla- inis . n ſſ⸗ X 4 „ras . 260 ras quoque Virtutes pretium. Adiit die qua- dam ad Deum Propheta, & rerum à ſe geſta- Pſ. 55. 8. rum opes Domino obtulit. Deus vitam meam s. Davi. annuntiavi tibi. Munus ſanè ſplendidum; pla- du néque regium! Ibi cinis effuſus, quo Pœni- Eawtymæ, tens alebatur: ibi gladius ſuſpenſus, quo fudit Philiſthæos: ibi penſilis demiſſus lapis, quo ſuperbientis frons Gigantis diffracta: ibi for- titudo dedicata, quæ Urſos proſtravit: ibi conſecrata manſuetudo, quæ Semei pepercit: ibi delata patientia, quæ Saülem pertulit: ibi religio immolata, quæ à Michol irriſa ſalta- vit: ibi denique manus quæ vicit, ibi lingua quæ cecinit, ibi animus qui dilexit, ibi etiam lacrymæ, quas non bellicoſus, non juſtus; non ſanctus, non triumphator profudit, ſed quas adulterio homicidiéque maculoſus, non tam dedit, quàm ſolvit. Attamen è tanta Re- gis ſapientiſſimi ac ſanctiſſimi ſupellectile La- erymas Deus potiſſimum, quibus oblectare- tur, delegit. Deus, inquit, vitam meam annun- tiavi tibi: Ità: verùm Poſuiſti Lacrymas meas in conſpecétu tuo. Hinc eſt, quòd in Sponſa Deus præ menmbris reliquis Oculos adamavit; non quia pulchriores, ſed quia gemebundos. Et quidem cæterorum membrorum ornamenta pretioſa, Oculorum verò ſimplex ornatus è Lacrymis. Eminebat argentum in mammis, rutilabat aurum in manibus, radiabant in di- gitis gemmæ, pallebant metalla in fimbriis, emicabat nitor veſtimentorum in humeris: la- bia ſicut vitta purpurea. Oculis nibilo minùs vulneratur, qui Lacrymas vel in fonte dile- vit. Et ne fortè dubitares dignitatem ſuam O- Can. i. 15. culum Lacrymis debere, Oculi, inquit, tui columbarum. Cum Columbam audis, gemitus . intellige. Nec id violentiùs à me interpreta- lbid. 4. . tum, ſuſpicere, Abſque eo, quod intrinſecus latet, addidit. Quaſi exclamet. Oculis capior, ſed quia Lugent, non quia Vident. Diligo parentem, ſed propter Filias. Quæ latent la- crymæ, illæ placent, dùm placet Oculus. Denique, cùm dixiſſet: Quàm pulchra es, amica mea, qum pulchra es! Statim præconia ab Oculis exorditur: ut, ubi lacrymæ oriun- tur, ibi corporis laudes naſcerentur. Neque verô objlicias velim, ideò primos eſſe in laudi- bus Oculos, quèd primi in corporis faſtigio ſiti pro corpore excubent. Nam ſubhlimiores 1bid. Ibid. Oculis capilli ſunt, qui tamen poſt Oculos ce- lebrantur. Quid verò mirum ſi tanti lacrymas faciat Deus, cùm delicias omnes & aliorum, Iſa. 55. I. & ſuas ſitas profiteatur in fletibus? Jitientes, venite ad Aquas, & , qui non habetis argen- tum, venite. His vocibus ad ſacrum epulum Filios hominum Dominus provocat, &, quaſi ſuperefſſffuerent fercula, etiam ſine pretio ad- vocat convivas ad ſcyphos. Rogo, Domine, Hſa. 16. 9. quid ſitientibus propinabis? Inebriabo te lacry- ma med. En deliciæ, quas præbet Dominus invitatis. Porrô dapum cæterarum oblitus, vel Deo felix. ſolas habet, vel ſolas præbet lacrymas in con- vivio. Calices lacrymis implet, Panem è& lacry- Pſ. 72. 6. Mis parat. Cibabis nos pane lacrymarum, & po- Pœniten- tum dabis nobis in lacrymis in menſura. En Eſ- zia dulcis. cas, en Potum è lacrymis! Solæ lacrymæ in Penu, ſolæ & in cellariis Sponſi. Ex eis bibit, Servire Cibus eas comedit. Malè dixi, cùm eas Vinum, cùm aleg. Panem, cum Aquam nominavi. Planè quid Lacryma: ſin ſci Si A ſ an, o Uht, neicio. Si Aqua ſunt, Ignem eructant: Iupia, ſi Ignis ſunt, Flammam extinguunt. lis fax vera. Charitatis accenditur, iis flamma Vitiorum ſo- Ouvas pitur. Audi Ignes & lacrymis. Exitus Aquarum Pl. 11. Hi⸗ deduxerunt oculi mei. Quid tum? Ignitum elo- 135. . de. quium tunm vehementer. Igneſcit Verbum Do- bid. 139, nli mini ad fetum Regis. Intuere reſtinctam heti Flammam per Lacrynas. Quæ pedes rigavit Irt ehln lacrymis, in ſuis fletibus impuram Libidinis fa- „ 60 cem ſenſit reſtinctam. Ergo oret cum lacrymis Den Judith, ſecçura de triumpho. Stratum in aram ſs, vertetur, dummodè in fletum oculus conver- ſane tatur. Ipſa Sacerdos, ipſa Ara, ipſa erit Victi- ſel. ma & Propitiatorium Lacryma: quæ fortè na- Phis turzæ ductu emittitur per pupillas, ut vid und velat & Lux intret in oculum, & fluat ex oculis & P Planctus. Lux & Luctus occurrerunt ſibi. IIIa tia, intrat, iſie exit. Utrique domicilium commu- tance ne, niſi quòd oculum Lux inquirit, Luctus tüngt deſerit, ut Dei manibus excipiatur. Nam, lel. iht Ahbſterget Deus omnem lacrymam ab oculis eo- Apoc. 7. I liti rum: ea confirmando, quæ diximus, Sangui- 17. luh. ein ni ſcilicèt Lacrymas anteſtare, cùm Dominus, an Polt cujus & manibus cruoris fontes ſcaturiunt, ge- n dee h mitus manibus tergat, auſim dicere, humamis er di ſaturandas fletibus, quaſi ſuis non plenè vul= . lun ittuti neribus explerentur. e er e Juſ i,A- B Hrveru nuie Nos autem Populus tuus, & Oves Paſ- tmin betut cuæ tuæ. Plal. 78. 14. RM Imisr. Que el „ (tur: Quænam Paſcuæ ſunt, rogo; Ovium iſta- Perſien- Ditamnds rum? Certè in toto Pſalmi decurſu meminit D E. ntoke duntaxat Propheta occiſionis, direptionis, Peſila hmmnte cCaptivitatis, & excidii: adeò ut vitam penè ones Dei 19 ammi, ipſam Vates pertæſus, clamaverit, Uſquequò, Paſcug tio Domine, inquit, iraſceris in ſinem: accende- ſunt. 6, Pan tur velut Ignis zelus tuns ?* Pfſalmi verſiculos big. 1. n . decurre, & vix aliquid invenies, præter an- „ediocris “ omu guſtias, compedes & cadavera. Et tamen, miilior. “ duùm hæc patiuntur, non Oves ſolùm, ſed O- 6 R 15 ves Paſcuæ Dei dicuntur. Sanè erraſſe à paſ-· mil. Pig cuis Domini videbantur Oves, quas Mors de- nlili/ ſiee paſcebat. Verùm Domini paſcua iſthæc ſunt; 1 . ſe Men, Notum quæ, etſi inſuavia apparent, ſalubria tamen ſunt. Ea planè Dei ſunt paſcua, ubi paſcit, & kin 0 paſcitur ipſe Dei Agnus. Is porrò nônne ſatu- Recj r ratur opprobriis, felle potatur, & omni pœna- Momoch rum genere excipitur? Non herbida Paſcua rithn Domini ſunt, lapidea ſunt, ferrea ſunt, fer- n , rum ſunt- Clavis ſaginandus es, ſi Ovis Dei es. H CGrux, ſpinæ, lancea pabula Agnorum Chriſti eo ſ. ſunt, quæ illis & parat, & præbet Paſtor bo- rat n nus. Non ſolus Struthio ſerrum concoquit: & en denond Dei Oves aluntur ferro. Non ſolius ignis eſca 1. wſpon ſunt ſpinæ: paſcuntur & Agni Chriſti acerbi- geſt tate dumorum. Eliquatum plumbum infunde- lkum batur Martyrum venis. Proindè cave, ne à ichet den paſcuis Chriſti aberres, ſi paſceris delicatius. gemtu. Nam Oves paſcuæ ejus deſcribuntur hæ, qua- 1i ſe rum & fuſus cruor, & vincti pedes, & victa we Eelit patria, & ſervit libertas. ahente. keülletin . nigno Credere enim oportet accedentem ad amri Deum. Hebr. II. 6. nis Fide Nüi adhæf Nimirùm niſi armere Fide, Hoſtes, qui ti- Fides. ndt, ſi bi tetendere inſidias, accedentem Te ad Deum umm eſi retrahent. Si enim procul à Deo à Dei ho- Sterm- e le di ſtibus laceſſimur: quo putatis conatu adnite- c“X. en ihe. ga tur Lucifer à Domino avocare recedentem à nin10. ) Edellurn Mundo? Si timet ab excubiis, quo modo non eptrie inſectabitur transfugas? Qujus ut inſidias pa- , Gue riter 1 Qi pariter & tela eludamus, ſtandum eſt in Fi- 1. Cor. de. Vigilate, inquit Paulus, Zate in Fide, vi- 16. 13. ziliter agite, & confortamini. Eadem penè re- petit Petrus capite quinto Epiſtolæ primæ. Sic 1. Pet. 5. enim concludit: Cuireſiſtite fortes in Fide. Er- 2· go geminos hoſtes armati Fide ſuperabimus, Dæmonem videlicèt & Mundum, quibus elu- ſis, propiùs accedemus ad Deum. Magnum ſanè virtutum cæterarum pretium, magna vis: ſed Fidei majus robur, & comparandis trium- phis opportunius. Accipite armaturam Dei di- Xerat Epheſis aliquando Paulus: eòſque cùm & præcinxiſſet Veritate, & loricaſſet Juſti- tia, & præparatione Evangelii calceaſſet: tämque præclaris virtutibus, Scutum Fidei tra- Epheſ. 6β. didit bellaturis: In omnibus ſumentes Noutum Tiibula- des Fidei! O vocem Pauli! In omnibus, in- quit, ſumentes ſcutum PFidei. Sine aliis fortè virtutibus de hoſte aliquando triumphabis. Si- ne Juſtitia Luxuriam fugabis. Sine Juſtitia Lu- Xuriam fugabis. Vinces ſine Liberalitate Cru- delitatem. Avaritiam ſine Caſtitate perdes. At ſine Fide nullum peritùs Vitium profligabis. Quæ enim Pudicitia, ubi Supplicium non cre- ditur? Quæ Manſuetudo, ubi de Judice du- bitamus? Quæ Abſtinentia, ubi de Remune- ratore diffidumus? Benè proindè In omnibus Jumentes Scutum Fidei: In quo, inquit, poſſi- tis omnia tela nequiſſimi ignea extinguere. Quid audio? Ergéne armorum cæterorum obhitus es, Paule, qui modôò in ſolo Fidei Scuto re- ſtinguenda prædicas tela nequiſſimi omnmino , tionis re- med ium Spes præ- mii, - ternorum memoria. Arma al- leg. omnia omnia? Quid præſtet in bello Veritas, quid 4 zela, id agat in acie Juſtitia, ſi ceſſura ſunt jacula uni lin, eil , non Fidei Scuto? Inquiet fortè nonnemo, cæteras altelei lolum ad- Virtutes conflatas in inſtrumenta nocendi, ho- verſa, ſed si ſtibus relictà ad defenſionem Fide. Hæc enim probpera. Scutum, illæ Gladius, Haſtâque ſunt. Fal- Abrutin leris. Quo modo namque inſtrumentum infli- igdi, gendi vulneris lorica eſt, quomodò galea, ö nenrlr⸗ quomodòô calceamenta? Et tamen reſtinctum Nori ſerr iri tela non ait Apoſtolus nec in galea Salutis, erbih kin nec in lorica Juſtitiæ, nec in cingulo Verita- en in, tis, ſed in Scuto Fidei divinæ. Equidem, ſi 1Oben à Deo ſciſciteris, quibus artibus, quôòve ap- norun paratu machinas pariter ac ſagittas adverſarii et Mui⸗ Dæmonis Fideles evaſerint, illicò tibi Pauli ncogit Hebr 10. ore reſpondebit: Niſtus autem meus ex Fide vi- in go 3². Vit. Ac ſi dicat: Miraris tot inter hoſtium te- Crlhuet la Juſtum incolumem? Ex F ide vivit. Vitam – debet Scuto Fidei, quo à jaculis eſt protectus. cre, Væ nobis, Fratres, væ nobis: Quid dico no- e lain bis? Væ Martyribus, væ & Apoſtolis, ſi “ hoc deſtituti Clypeo pugnaſſent cum antiquo ni Serpente. Audeo dicere: Væ Petro, ſi non elih ſtetiſſet in Fide: periculoſius credo vacillaſlet in Ligno, quàm olim in Zquore; labaſſet cor, quamvis confixo in Cruce corpore, niſi fir- . urn miùs Fidei Cor, ac Mens „quaàm mempra fſti- biti adhæſiſſent. E contrario, quid timendum nobis, ſi Fide armati, vel Tartarus quantus “ quantus eſt contra nos conſpiret cum Mundo? Hoſes⸗ 1. Joan. 5. Hæc eſt viétoria, quæ vincit Mundum, Fides ledee, 4. noſtra. Nanäti per Fidem vicerunt regna. Gran- eo Hebr. 11. de bellum, quando Mundus non Gladiis, ſed Colutl ſs 33 Sceptris armatur. Verùm Fidei præſtantior vir- ececeln tus, quæ ut Gladios riſit, ita iprevit & Scep- onoh, tra. Quid verò mirum ſi & nos Mundum, & it ulin Moyſes, Sanctique Regna Fidei ope device- tandem his minimè contentus tam magnis, 16. Fidei, in quo poſſitis omnia tela nequiſſimi ignea Tentatio extinguere. O Fidei præconium ſingulare! O num re- . . . medinm. Profuſum Apoſtolicæ eloquentiæ flumen in lau- . Stromatum, Lib. XV. 261 rint, ſi & ipſa elementa Fide ſubiguntur. Fi- de Petrus Mare calcavit. Timere coœpit, & incopit mergi. Fide, ſi Paulo credimus „Moy- ſes Mare tranſivit. Sine Fide audeo dicere Chri- ſti quoque, ut dicam ità, Omnipotentia vide- tur non poſſe, quæ poteſt. Audax effatum, ſed Patrum innixum authoritati. Dederat Chri- ſtus virtutem Apoſtolis ſuper Dæmonia. Con- tigit autem ut Lunaticum aliquando Jnss ſa- naret. Tunc acceſſerunt Diſcipuli ad JEsUM ſe- Matth. cretò, & dixerunt: Quare nos non potuimus eji- 17: I9e cere illum * dixit illis JIEss: Propter Ineredu- litatem veſtram. Audin, Chriſti virtutem, hoc eſt gladium perfectiſſimum vel in Apoſtolicis dex- teris invalidum reddi languore Pidei. Quid di- co in Apoſtolis? In ipſo Chriſto Domino ejus Omnipotentia aliquid non præſtat audientium Fide deſtituta. Redit JEss in Patriam ſuam: Et non fecit ibi virtutes multas, inquit Evange- Matt. 13. liſta, propter Incredulitatem eorum. Non fecit, 58. ais, ſed potuit facere. Voluntas non pra ſtitit in pœnam impiorum, quæ Omnipotentia pa- rata erat facere. Audi Marcum: Et non pote- Marc 6, rat virtutem ullam facere. Attende, inquit O- 5. rigenes, illud quod dicitur. Non enim dixit, In Cap. Noluit, ſed non potuit. Quaſi auxilium qui- 13: Matt⸗ dem veniret ad virtutem operantem, ſed ve- taretur operari ab Incredulitate. Hinc Domi- nus ad eum, qui pro Filio habente Spiritum mutum precabatur, dixit: Ni potes Aεdere, Marc. 2. omnia poſſibilia ſuint Credenti. Interrogabat de ²3⸗ Fide, ne impediretur quodammodèò Omnipo- tentia. Ità enim inter Dei virtutem & huma- nam infirmitatem agitur, ac agi videmus in- ter Coœlum & Terram. Non ſufficit ad ſegetem producendam Aftrorum virtus, häc enun & Saxa perfunduntur & ſaxei Montes, è& qui- bus ne fœnum quidem oritur. Coœlo Teillus conformari debet, ut germinet herba. Hoc porrô agit in nobis Fides, quod in humo ferti- litas. Sic Potentia quamvis ſumma, Fide lan- guente, infirma ferè eſt. Recordare Apoſtolo- rum excitantinm Salvatorem dormientem. Præ- valuit penè Mare adversus Creatorem ſuum, & jam jam hauriendus putabatur fluctibus, qui fluctibus Legem tulerat. Nimirùm, va- cillante in corde Diſcipulorum Fide nutavit & Salus. Denique mirabundus exclamat Orige- nes, ibi Vitam periculum ſubiiſſſe, ubi Vita dormiebat. O veraces Diſcipuli, inquit, Domi- Hom 6. num Salvatorem vobiſeum habetis, & periculum in ii⸗ timetis * Vita vobiſcum eſt, de Morte ſoliciti ?Eros⸗ eſtis? Contra, ſanguinis profluvio obnoxia Foœmina oram veſtimenti tetigit; & , quia Credidit, convaluit. Compara nunc Mulierem cum Apoſtolis. Hæc mulier, illi viri: Hæc ſa- nitatem diù fruſtra quæſiverat: Hi morbos ſæ- pèe depulerant: Hæc fluctibus ſanguinis merge- batur, naufragio non tam proxima quam inti- ma;, quippe in cujus viſceribus cruoris procella æſtuabat: IIIi in Mari quidem, ſed navigio ve- Cti, ſed remigibus freti, ſed comite Salvato- re. Et tamen plus huic profecit fimbria Domi- ni, quam illis præſentia. Nimirùm credidit il- ta, illi verò timuere. Miraris, opinor, Fidei potentiam. Non vana admiratio, miratur enim & Chriſtus. Nibhil mirabile, inquit Orige- Hom 5. nes, in conſpebtu Dei, magnum vel pretiolum, 11 Rr⸗ nifi tantum una Fides: Et quod Deus Unige-10. nitus miratur, quantum ſit aut quale, percipe chariſime. URt enim ipſe ait: Qui aurum non miratur, miratur Fidem. Unde de Centurione EN= 262 exclamat: Amen dico vobis, non inveni tantam Fidet. Fidem in Irazl. Recordemur Petro delatum imperium Terrarum & Coœli, non ob jeju- nium, lacrymas, flagella; ſed nec ob amo- rem in Chriſtum, ſed unam tantùm ob Fidem. Cùum Chriſtum Dei Filium confeſſus, renun- tiatus illico eſt Eccleſiæ Fundamentum, & Hebr. c. Princeps Coœli. S. Paulus videtur innuere quòd 11. Abraham Fide Iſaacum immolaverit. Ex quo conjicere licet fortitudinem Fidei, quæ non Mundum duntaxat, ſed & Filium, quod plus eſt, vincit. Nota: Triumphat, qui urbem capit. Quid ſi Mundum ſubigat? At Amorem erga Filium unigenitum pro quo Mundus da- retur, Abraham Fide vicit. Et quidem Filium non modè neglexit, verùm & jugulare ſuis ipſe manibus paratus eſt. Porrò in eo Filio non Iſaac modò perimebatur, ſed & Regum ſo- boles numeroſa, ſed & Meſſias ipie naſcitu- rus ex Iſaac. Qui amat Patrem, aut Matrem plus quàm me, non eſt me dignus. Matth. 10. 37. Parentum Vix ſanctior in orbe terrarum Locus, und piuwm exceptâ domunculà Nazarenà, Domo fuit La- eginm. Cchariæ. In ea Sacerdos Pater, in ea Mater Prophetes: in ea & Canticum Benedictus, & Carmen Virginis Magnificat, & Salutationis Angelicæ non contemnenda pars ſonuere pri- mùm. Nihilo minùs tam ſacræ ædes à Joanne deſeruntur, quia Paternæ ſunt. Plus obfuit ſpretæ Domui titulus Patris, quàm ei profue- rint tot nomina Sanctitatis. Denique indè fu- git Joannes, quò ſe vix conceptus Jrxss cum Matre contulerat. Adeò quidquid pium in pa- rentes odium retardare poteſt, dimittendum eſt. Quanquàm crediderim, Chriſtum compu- Patria liſſe Virginem in domum Elizabeth, non tam pro Gpri- ut alienam inviſeret domum, quam ut deſereret Ko daſe- ſi . . r. . A . ends, ſuamn. Nimirum antiquius nihil habuit doctura nos Veritas, quam ut homines ſuo exemplo hor- ˖.. oannes taretur ad Patriæ domüs contemptum. Ego fa- Baptiſta, nè puto, ſi Patria non fuiſſet, & propria do- mus Zachariæ, Joannem ad eam accurſurum ſylvis, ut in ea veſtigia Virginis venerare- tur, ut Chriſti memoriam adoraret, ut ibi au- ram attraheret, ubi ſpiravere Divinum Spiri- tum Sancti Vates, ubi Coœlum conſecratum eſt Propheticis vocibus & canticis. Verùm quia domus illa Patris hoſpitium erat, exhor- ruit ſapientiſſimus Puer vocabula ſanguinis, maluitque errare in ſylvis, quaàm in ſancta do- mo cum periculo propenſioris in propinquos affectus, nutriri & vivere. Credere enim oportet accedentem ad Deum. Hebr. 11. 6. Dides. Quid ais, Paule, cùm ſcribis accedentem ad Deum? An ignoras quantùm diſtet à Coe- lo Terra, quàm procul ſit Pulvis à Deo, quâmque abſimus longè ab eo, qui non longè abeſt ab unoquoque noſtrůùm? Vix alis inſtru- ti Coœlum petere poſſumus: nunc verò corpo- ris compede gravati què volabimus? Adde Cœ- lum inter & Terram aéëreas concurſare Pote- ſtates, quæ crudeliùs tendentem in Coœlum vulnerabunt, quàm latrones vulneraverint Sa- Oliva maritem ab Jeruſalem Hiericho repetentem. Quid igitur adjungis acceſſuro ad Deum, quem & arma deficiunt, & caro premit? Quid addo? Fidem. Credere enim oportet acceden- tem ad Deum. Hæc ala, hæc penna erit adver- suùs onera carnis, hæc munimen & gladius con- tra inſidias, luctàmque Spirituum aëris hujus. Da Fidem, & mentior ſi non evolabit Spiri- tus ille, quamvis carne reluctante. Fide Enoch tranſlatus eſt, ne videret mortem, ſcribit ad lbid. 5. Hebræos Paulus. Quales alæ, quibus Mor- tem homo, cui dictum eſt Terra es & in Ter- ram ibis, effugere potuit! Mortem, inquam, alatus Fide Enoch evaſit, quæ & ocior Euro, & Cœlo patentior, & potentior Sole, & Ig- ne voracior ubique regnat, quovis pertingit, nihil non videt, ſcrutatur omnia, nulli par- cit. Laudabilis Moyſis manſuetudo, ſed San- éti Enoch fides felicior. Vicit ille Elementa, ſed Morti ceſſit; & quam obtemperantem ſen- ſit, dum primogenita Ægyptiorum perdidit, imperantem didicit, dum juſſu Domini more- retur in Monte. Mare, ſed non Mortem eva- ſit. Quid ergo times ſarcinam corporis, qui gratularis Fidei Beneficio onus Mortis excuſ- ſum? Mortis quam Carnis gravius jugum eſt: hæc premit, illa perimit. Proindè ſecurus eſto de Carne, qui Carnem ſecuram vides à Mor- te. Fide Enoch tranſlatus eſt, ne videret Mor- tem. Quid verò ſubſidii Fides afferet, adver- sus adverſarias Poteſtates? Quid? Audi: Hæc eſt victoria, quæ vincit Mundum, Fides noſtra. Non tam armat, quàm ornat Fides, trium- phum parat, non bellum arcet. Denique li- buit eam non armaturam dicere, ſed victo- riam. Ipfſa triumphus eſt. Pugnare non poteſt, quin vincat, quæ ſuâpte naturâ Victoria eſt. Puduit Joannem meminiſſe luctæ, dùm lo- queretur de Fide. Solius triumphi meminit Fi- dei laudes edhicere, cujus noverat pugnam Victoriam eſſe. Hæc eſt Victoria, quæ vincit Mundum, Fides noſra. Nota triumphantis Fi- dei vocabula ſplendida. Non dixit, Quæ pug- nat, quæ luctatur, ſed, qauæ vincit Mundum. Caſtra Fidei non ſunt Caſtra, ſed Capitolium. Pugnaſſe, viciſſe eſt. Porrò, ne Victoriæ fa- cilitatem natam crederes ex hoſtis imbecillita- te, quæ vincit Mundum, inquit Apoſtolus. Mundum vincit Fides vinci neſcium, ſemper Victorem, cujus ante jugum ſubimus quaàm lucem, cujus circumdamur vinculis antequàm faſciis. Breviter, Fides Mundum vincit, qui Creatorem ſuum non cognovit, dùm in Pro- pria venit, qui Deum in Crucem agere non timuit, cujus eget auxilio Dæmon, non ſo- lùm ut pugnet cum homine, verùm ut cum Deo luctetur. Tanta Mundi vis eſt, ut ejus duntaxat aſpectu crediderit Dæmon Deum Idololatram ſui futurum. Non deſperavit Ge- hennæ mancipium adorandum ſe ab eo, quem adorant Angeli, ſi Regnorum Mundi eum ſpe- ctaculo allexiſſet. Et oſtendit illi omnia regna Luc. 4. 0 Orbis Terræ in momento temporis, ait Lucas, cùm luctam Chriſti in Eremo deſcriberet. Itaà eſt. Triumphus Mundi Fides eſt. Hinc eſt, quòd Mundus contra Fidem ſeſe tam acriter 1. ]oan. 5. 4. Kterno- rum cura Damoni quàm ſu- armavit, præſagiens quodammodô ab ea ſe, peita. pompàſque ſuas triumphatum iri. Res ſanè mi- ra, & quæ miraculo proxima haberi poſſit. Virtutes ferè omnes ſi non domicilium habi- tandi, commorandi certè diverſorium in Mun- do ſine bello impetrarunt. Pudicitiam, Tempe- rantiam, unti ſinon ſeto ejtien tein, reecit pon 0 Avimo ſagie! uln Jent, X Ten muit, ni ſce zit exil di non lico ci Cellas. u V nocenii non exe⸗ em ext ligvei, urr ill un Deparan w Ublo ſi⸗ e l. Tun li! Gs Cont vin t alſi Uun Bernerdo upfe nun cum 4 mon pugt (alcabat vie ſu foico (letia, ub mittebat i pec moc ſoortum t ex un Auine pun ſun eſt, Nn Ope Aurum d interdum Othitert Pien C⸗ ſed mutan fe le Ium Pide icd enit Eln patn Cln diade tro Cruce femiur . Uim, u Nn vivit Kk, ſiali Ha. G lonce . n uun lt 3V. Preham bene l Eodigin inine nene Ninn n .— xt: enn eil Gnr M. e, . lul e Hlrghe de nn Dengl n ſichd. e, n nemunk: mium⸗ eſt⸗ it Mn. Cginin hnzl⸗ 8 ihahtr⸗ 1 Mn n, En bimus gin ls antei rincit, Aun vlr n eee 0l, nt⸗ erum an el⸗ Utp⸗ ennn il emn e abeo en onni 1 lin zur bien e⸗ . M en tan i c, Pdak Rerlueln aben clium hir Nium i0 M⸗ lun, ln , ſionum. rantiam, Liberalitatem, Sapientiam Mundus, ſi non dilexit, certè non expulit. Lucretiam ferro Pudorem vindicantem, pérque vulnus ejicientem Venerem, quæ furtim non men- tem, ſed corpus occupaverat, non modèò non rejecit, verùm laudibus extulit. Phocionem non odit averſantem Aurum, æquôque tulit Animo Mundus Opes mergi, pro quibus nau- fragia ſubit. Miratus eſt, non deteſtatus eo- rum cæcitatem, qui, ut Menti oculos adde- rent, Corpori effoderunt. Juſtitiam quoque ac Temperantiam, Modeſtiam, vel non ti- muit, Vel timere eas dedocuit. Verbo, infa- mis ſceleribus Mundus, Virtutibus non indi- xit exilium. Sola Fides vix peregrinari in Mun- di non dico urbibus, ſed latebris cœpit, cùm illicò cieri contra ſe ſenſit turbines atque pro- cellas. Horruit, exaudità Fide, Mundus, qui Virtutum cæterarum adventum riſit. Quæ nocendi inſtrumenta non excogitavit, quæ non exercuit crudelitatis fismenta? Contra Fi- dem exerti enſes, ſuſpenſi equulei, expediti laquei, incenſæ laminæ, ſuccenſi clibani, pa- Gleris ratæ inſidiæ, carceres, virgeæ, ungues, feræ vana. Præparateæ. Tunc primùm Feræ doctæ homi- virius nibus ſaginari. Tunc eliquata in potum Metal- ſolida. la. Tunc ænei Tauri mugire inter flammas coacti. Nimirùm tot paravit machinas Mun- dus contra Fidem, quòd ſuæ in ea præſenſe- Ser. I. in rit auſpicium ſervitutis. Fidem in nobis, inquit Octav. Bernardus, Mundus in maligno poſitus odit at- Paſchæ. que perſequitur: Fide quoque & vincitut. Nimi- Vitia pal- rùm cum cæteris virtutibus ludebat Mundus, liata. non pugnabat. Vincebat, dùm vincebatur. Calcabat Diogenes faſtum Philoſophi, ſed fa- Lucretia. ſtu ſtoico. Emittebat & Vulnere Venerem Lu- cretia, ſed per ejuſdem hiatus Superbiam ad- Intentie mittebat, fortè nec pudica poſt ſtuprum, rsvs, nec modeſta poſt vulnus: ſine pudoris byſſo ſcortum invitum ex conjuge, ſine vitæ ſpiri- tu ex uxore carnifex ſeu verecundiâ, ieu ſan- guine purpuratus. Phocionis aurum demer- ſum eſt, ſed ut emergeret è naufragio Gloria. Non Opes ille projecit, ſed Famam quæſivit: Aurum dedit, ut Auram reciperet. Repudium interdum faſces paſſi ſunt: utinam imperii fa- ſtidio. Servierunt Ambitioni, qui imperare Orbi terrarum recuſarunt. Oculos ſi ſtultè Sa- piens Græculus effodit, non Lucem fugit, ſed mutavit. Nomini enim ſuo Lucem addi- diſſe ſe credidit, cùm ſuæ fronti eripuit. Ve- rùm Fides Mundum calcavit, non calcanda. Quid eniin expectavit à Mundo Antonius, cùm patrimonium profligavit? Quid Abner, cùm diadema rejecit? Quid Helena cùm Scep- tro Crucem antetulit? Nunc verò Mundus ſpernitur: nunc ſeriò vincitur. Curemus tan- tůùm, ut Fidei operum ſtipendia ſolvantur. Non vivit ſine operibus Fides. Nec ſanè vin- cet, ſi alimento deſtituta nec vivit. Fide & ipſa Sara ſterilis virtutem in conceptionem accepit. Fide obtulit A- Fides. braham Iſaac. Ad Hebr. II. 11. 17. §. Abra- Hen. Et Sara Filium Fide concepit, & Filium Amo- Abraham obtulit Fide. Utrumque miror: vincen- Nec benè ſcio, utrum altero majorem dicam. dus. Prodigium, ſi Anus pariat: prodigium, ſi Senex immolet Filium. Felicitatis fuit, pepe- riſſe, quem ſupra ætatis privilegia concepe- Stromatum, Lib. XV. 263 ris: ſed fortitudinis eſt, ſacrificare, quem præter expectationem acceperis. Plàs eſt Sa- cerdotem Filii Patrem eſſe, quàm Prolis fie- ri Parentem non parientem. Et quoniam te- meritate vix caret, Sanctorum merita defini- re, miremur Fidei in utroque prodigio privi- legium. Infœcundus es bonis operibus? Cre- de, & Paries. Fides ipſa nos ſœcundat. Quis enim, ſi credat pro calice frigentis aquæ ac- cepturum ſe pro mercede regnum Cœlorum, non continuèò operibus pietatis ſpem ſuam ex- colat? Quid, quèd Fides fortiùs ſacrificet, quæ feliciter edidit? Magna ſanè felicitas, operum fœcunditas, ſed Sacrificium fœcundi- tati præſtat. Tegere, quod præſtiteris, tene- bris occultare, quod in lucem edideris, bona agere, & bona non oſtentare, opus hoc tan- dem Fidei eſt: Quæ, dùm credit à Deo vide- ri, quæ non videntur ab hominibus, facilè la- tibulis gaudet, quanquaàm facinorum ſplendo- ribus emicet. Imitanda Saræ fœcunditas, quæ Fide concepit; ſed & Abrahæ aſſequenda Fi- des, qui potuit ferrum in jugulum prolis in- tentare: & cujus vita repromiſſionum tam nu- meroſa, tâmque felix ſeries pendebat. Sponſabo te mihi in Fide. Oſee. 2. 20. Toties Anima fornicatur, quoties ſine Deo aliquid in Mundo concupiſcit. Quo modo er- go blandientibus tot illecebris non ſuccum- bam, qui uni Deo deſpondi Virginem Ani- mam exhibere Chriſto? Una planè Fides fi- dem Sponſo ſervabit, qui nos ſibi in Fide ſponſavit. Non eſt de fide Sponſæ dubitandum, ubi vera ad cuſtodiam excubat Fides. Videas licèt Sirenes, illicéſque cupiditatis, non ca- piéris, ſi tamen ex Fide vivas. Hinc Domi- nus, cùm Cæcum illuminaturus eſſet, non ejus Spem, ſed Fidem perpendit; undè & illi jam videnti dixit: Fides tua te ſalvum fecit. Ro- go, Domine, quare non Spes? Magis enim Speraſſe, quaàam Credidiſſe videtur, qui vidit, duùm optavit, & confidit ſuis oculis a te lumen infundendum. Ita. Spes erat, quæ a Domino lucem precabatur: ſed Fides erat, quæ per Dominum explorabatur. Cæcus Spei inniteba- tur: ſed Fidem reſpiciebat Cæci Lux vera ho- minem illuminatura. Non enim Dominus cæ- cutientem tantarum vanitatum ſpectatorem fe- ciſſet, niſi de ejus ſecurus Fide, reſciſſet eum Fidei beneficio non captum iri eorum aſpectu, quorum ſpectaculo exponebatur, cùm ei vi- ſus redderetur. Sic Paulum ſpectabis Deo Fi- dem ſervaſſe tum inter enſes, quos ſæviens Mundus exerebat, tum inter aras, quas blan- diens præparabat, quia innitebatur Fidei. In Fide, inquit, vivo Filii Dei. Ac ſi dicat. Ne miremini, quòd tot vincula non mne a Chriſto diſſolverint, quòd tot carceres non excluſerint Deum è corde. Fide vivo, & Fide vinco: ideòôque mortem non ſubeo ſpiritualis connu- bii, quòd ad ſervandam tori fidem mihi au- Xxiliares copiæ ſubmittantur à Fide. Et Aquæ omnes, quæ ſuper Cœlos ſunt. Pſal. 148. 4. Cur ſuper Cœlos Aquæ? Quia ſimulacrum ſunt Lacrymarum. Uſque adeò ſitit Lacry- mas Deus, ut quando ibi regnat, undè exulat Fle- 4 Bona o- cultanda. Tælenta lateant. §. Abrar ham. Fides., WEterno- vim cog- nitio. Tentatio- nium re- msdiume Luc. 17. 1I. Gal. 2.20. Lacrymæ. 264 Fletus, (ait enim Scriptura, Non erit am- plius neque luctus neque clamor,) imagine ſal- temn recreetur Lacrymarum. Ut proptereaà cre- diderim illum infantem naſci voluiſſe, non ho- minem jam grandævum. Sicuti ſecundum A- damum præceſſerat primus, quò Lacrymarum dulcedinem prælibaret in cunis. Quarum vel in Cruce moriens, æquè ac in Stabulo naſcens Patri pretioſum obtulit ſacrificium. Ut prop- tereà non mirer, ſi Aquas in vinum converti expetens Virgo, Matris nomen amiſerit, iis Joan.2 4. duriuſculè excepta verbis aà Filio: Quid mihi & Tibi eſt Mulier? Quaſi Mater eſſe non poſſet, quæ obſtabat, quo minus deficiente Vino ſpectaret in Aqua Filius imaginem La- crymarum. Quod deſcendit in oram veſtimenti ejus. Pfal. 132. 3. Talenta *½ Malo veſtimenti eſſe Oram luto proximam, mediocria quàm fibulam vicinam capiti. Inquinor for- Religienis té, non procul ſità a pedibus, ſed & ungor. Tine- Lavat unctio, quod pulvere ſordet. Quis Ora i HG r veſtimenti eſt? is planè, qui in Domo Dei po- Status ſtremus eſt. Muneris Humilitas Oram te fa- ioeris cit in veſtibus Sacerdotis. O felicem animam, das„ (ui contigerit Oram eſſe! Pars illa quidem ve- lac vitæ. ſtimenti ingloria, & calcari ſolita, verùm in quam defluit unguentum. Et quidem unctio iſthæc Aaronis in capite Unguentum;, in ora veſtimenti Ros dicitur: Sicut unguentum in ca- pite, quod deſeendit in oram veſtimenti ejus, ſicut Ros Hermon. Ut intelligas ſuavitatis neſ- cio quid ab ipſa fimbria mutuari, quod cùm Unguenti nomen ſervaret in capite, in ora perdidit, quam vix attigit, cùm ſtatim Roris ſibi gratulatur & nomen deferri & omen. Mi- ra res. Ros nomen Ccli eſt; ibi naſcitur, indè decidit. Et tamen Unguentum quò lon- giùs a Cœlo recedit, & quôò vicinius oræ ve- ſtimenti fit, eò ſublimiorem ſortitur titulum, in Rorem unctione conversà. Ergo Fimbria non morbum modè depulit fœminæ, ſed & Unguento nominis opprobrium abſtult, cùnm Rorem dixerit in ora; quod Unguentum in capite dicebatur. Et fortè Domimi conſolatio Unguentum in capite eſt, Ros in fimbria: quòd frequentiora in Dignitate vulnera, fa= miharior Humilitati fœcunditas ſit. Quibus ne deſit Dominus, illic Unguentum eſt, ut ſanet, hic Ros fit, ut riget. Quèͤd ſi Oram veſtimenti libuerit interpretari Perſeverantiam, quæ operis fimbria dici jure poteſt, fatebi- mur, largiùs in Chriſtiano à Deo recreari, rigarique uberius, coœleſti dulcedine Finem bonorum, quaàm Initia. His Unguentum, illi Ros ſervatur. Sic Magdalena ſuæ conver- ſionis initio Lacrymarum delibuta eſt unctione, hoc eſt, unguentum recepit pro unguento; cujus coronata eſt Perſeverantia reſurgentis aſpectu Domini. Is, cùm medius quodam- modo Cœlum inter & Terram exſtaret, Ros quodammodèò videbatur: ut videlicet rigaret prope Sepulchrum Amantem, qui unxverat in Convivio Pœnitentem: & haberet Perſeve- rantia privilegium Roris, quæx Amoris præ- rogativam præ ſe fert. Ibid. 2. 1bid. Oliva „ 1 Hæc eſt viſoria, quæ vincit Mandum, Fides noſtra. I. Joan. 5. . Quem Mundum? Quem Deus nonniſi vi- cit, cùm penderet Crucifigus, morte victo- riam pactus, triumphique ſui Capitolium non aliud ſortitus quam Sepulchrum. Ergo Fides Mundum vincit, quem Deus debellavit, mo- riendo Eleazarum imitatus, qui elephante oppreſſus, quem confoderat, ſuo, teſte Am- broſio, ſepultus triumpho eſt. Comprobemus fortitudinem exemplis. Si quid in Mundo eſt jugi neſcium, Mare eſt, cujus Iræ ſolius Dei imperium obſtat. Illud tamen Fides cal- cat. Petrum teſtor, qui quamdiù Fide inceſ- ſit, preſſit elementum: modicæque Fidei pro- cellà turbatus labare greſſu coœpit, & freto hauriri. Hinc Dominus ad excitantes ſe in tem- peſtate Diſcipulos dixit: Quid timidi eſtis, modicæ Fidei? Necdùm habetis Fidem? Non dixit Dominus, quid turbamini vecti Nave, omni apparatu inſtructà? Nec vela deſunt vo- bis, nec remi, ſed & gubernaculum ad fran- gendas tempeſtates vobis adeſt. Horum ne meminit quidem. Quid, quòd de reliquis vir- tutibus non meminit? Non illos Charitate munitos dixit contra fluctus: cùm tamen Cha- ritas ignis ſit, cujus in undas & vis & im- petus eſt. Nec Caſtitate eos dixit ſecuros ab * uore, quæ tamen, cùm corpus extenuet, naufragio corpus ſubducit, conversâà quodam- modèô in ſpiritum carne. Sed nec de Spe, quæ deprimi nequit, hoc loco loquitur. Una Eides in Apoſtolis quæritur, quæ ſi adſit, fruſtrà furere æquor gratulabimur. Exſcenda- mus in littus, & ſpectemus in arena victorias Fidei. Non modè in arena, ſed & arenam Fides vincit, quæ Maris undas non modèò ſu- ſtinet, verùm etiam calcat. Sed quæ compa- ratio Fidei cum arenis, cui cedunt & Montes? di babueritis Fidem ſicut granum ſinapit, di- cetis Monti buic, Abi hbine, & tranſibit. O prodigia! Decertaturi ſingulari certamine Fi- des & Mundus, hic afſurgit in Montem, il- la decreſcit in Granum. Ergo in arenam deſ- cendunt Mons & Granum. Proh jubar Davi- dis obſcuratum! O tuas, Adoleſcens invicte, devictas Victorias triumphatumque Trium- phum! Viciſti armatum inermis, concurriſti cum Golia Puer. Verùm longè plus diſtat Gra- num ſinapis ad enormitate Montis, quàm A- doleſcentis imbecillitas à mole Gigantis. Quid plura? Fides non pugnat, ſed loquitur, juſſa- que dat, nec reluctatur Mons. Dicit Granum Monti, tranſi hinc, & ille, revulſis radici- bus, migrat in æquor. Robur ſanè magnum in Grano, cujus vi Remoræ retardatut trium- phus, Navim retardantis. Inhibet Piſcium fe- lix purgamentum ſecundo vento velificantem Cymbam. At Fidei Granum ſeminum mini- mum non cohibet properantem, ſed ſtantem promovet, fortiũſque pugnat cùm non im- pedit, ſed impellit. Proindè & Remord & Davide fortiorem fateri cogimur Fidem: cùm & Piſce robuſtior Montem deturbat, non Navim detinet; & Puero generoſior, ſine funda fundit Hoſtem, ſine ſaxo fatigat Mon- tem, ſine lucta ſplendidum figit & inopina- tum Trophæum. Quid ſi Montem cum Hie- vonymo intelligamus non Mundi portionem . ſe e0 Eigen ingnan nodo Gata i ley Ohtetu ubitar UV.— t pra I1s n Lunatio 4 I Sr b i Nic bi 6 d homm in ſpinn ſormati Ncoden un, N ns ſe Pol iteta Metut, 1 gln we Matth. 8. 26 Confiden. tis in Deum. ſus in ei tſ Fx. Carnl rec Ut 1enale Elaasint⸗ tronis ſil Vugi, clio, ſci iſore dimque Neſtare unt, ed & pene Matth. 17. 206 Recinen Joru gui 3 le Non 8 1 Ranin eante ent, ſe loc d⸗ Nn iſol Hun Ge Cel ror D lar, inr M. P le Mar e S ami ten. R Ute det . Onnes, klices 1ſ T d en Nn i elnnt nabe⸗ Uengin Cen tmendlr An. 1 Kant eurun, in le Ei, Juin lu deliäh, 1. Eder. renn fni & un von nodtH r on t& ME 1ſutzil ruſtt 00 cetunel⸗ Mrem. n atnd ilu ſen imite ge Iin. , N . ulue 6, un n l. gint,M Dieten evls . ſane 0 elkem num⸗ li e, CIm n;, 4 Remdt rfim “ eobor . ſtigtt 1 en an 4 4 . 1 e, compati. ſed Dæmonem Mundi Principem? Tunc enim- werò Fidei ſupra fidem Victoria eſt. Is cedit Fidei, cui ipſa Natura ſuccumbit. Dæmon, inquam, paret Fidei, cui Elementa quodarm modo nunc conſtricta in glaciem, nunc eli- quata in imbres, nunc in fulgura ſuccenſa, nunc in lapides concreta Dei permiſſu frequenter obtemperant. Et ne fortè huic Monti abitum dubitares imperari poſſe per Fidem, memine- Matth. . . . y. ris præ ſola Incredulitate non expulſum in Lunatico Dæmonem ab Apoſtolis. — Fllioli mei, quos itorum parturio, do- nec formetur Chriſtus in vobis. Gal. Et illud eſt intuendum (ait S. Hierony- nus bic) quòd qui per Peccatum quodammo- Lapſs dè homo eſſe deſierat, per Pœnitentiam con- cipitur à Magiſtro, & rursùm in eo Chriſti formatio repromittitur. UÜbi illi, qui cum Nicodemo exclamant, ubi viderint in aliquo Diicipulorum Chriſti formationem deforma- tam, Numquid poteſt homo in ventrem Ma- tris ſuæ iteratò introire, & renaſci? Certè ſi non iteratò in ventrem Matris, ut corpus for- metur, redire poſſunt, poſſunt iterum in Ma- giſtri mentem introire, ut reformetur Chri- ſtus in eis. En Paulus quo modo iterùm par- turiat ſeductos Galatas. Non pigeat Inſtitu- tores parturire iterum, quos pepererint, & renaſcetur, qui olim natus feliciter, infelici- ter poſtmodum expiravit. O quoties ſepulchra defunctis implentur, quòd Apoſtolorum Vi- carii recuſent abortivos fœtus inferre cordi, ut renaſcantur! Calore, non baculo revocavit Elias infantem in vitam. Et Chriſtus, cùm La- tronis facinus Moniales exaggerarent, Gertru- di Virgini apparuit lacero, marcidéque bra- chio, ſciſcitatuſque ab ea eſt, num gratos ſi- bi fore eos exiſtimaret, qui languens, infir- muümque membrum contererent. Id porrèô præſtare eos dixit, qui de peccatoribus detra- hunt, eôſque extra Judicia fori & gladio oris, & poœnæ ſupplicio conſauciant. Tapſi re- eipiendi. Redimet Dominus Animas ſervorum ſuorum: & non delinquent omnes, qui ſperant in eo. Pſal. 33. 22. gerxpule- Non delinquent omnes: Non qui ſcrupu- Ni. lis, animique anguſtis ſeſe implicantes, & il- laqueantes Deum non ſecundùm ſcientiam ti- ment;, ſed qui ſperant in eo. Spei non timo- ri hoc datum eſt, ut animam à lapfſu ſervet. Non diſplicet Timor, ſed ſi flos ſit, quem Spei fructus decutiat. Itäne plùs Satanam manci- pium Gehennæ times, quam de Deo ſperas Cœli Principe, & Salute tua? At, inquis, de iis Propheta loquitur, qui Servi Dei ſunt, non de Me, qui quotidiè in ſervitutem peccati ra- pior, tot culparum ſaltem venialium quotidiè reus. Falleris. De IIIis loquitur David, qui Tu', ſimiles ſunt. Audi: Redimet Dominus Deßera- animas ſervorum ſuorum. Planè ubi redimen- en beha- das animas audio, animarum intelligo ſervitu- r. tem. Etiam captivi & culpis mancipati delin- quere deſinent, ſi Deo fidant. Non delinquent omnes, qui ſperant in eo, etiam qui non itaà felices ſunt, ut ſordes evadant. Diſce, non Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum Lib. XV. 26 5 deſuſſe Dei ſervos & eſle, & appellari, qui Redimi debent. Non quævis peccati ſervitus Dei ſervitutem excludit. Redimet Dominus animas ſervorum ſuorum: Servorum ſuorum, inquit, quanquàm Redemptione egeant. Pro- digus Adoleſcens non Timore, ſed Spe ad Pa- trem cucurrit: à quo erectus & ſtolà dona- tus, Filii quoque appellatione inſignitur. Ti- meas volo Deum, ſed & Sperare Te jubeo. Et quidem ſi alterum horum deſerendum eſt: malo Timorem ablicias, quam Spem. Nec auderem id ego dicere, niſi Dotninus id teſta- retur: qui cùm à Peccatore habitus ſuper- naturales omnes, etidmque Timoris auferat, Spei conjunctæ Fidei relinquit habitum, quâ poſſit ad Dei pedes advolare. Et hæc ſemen illud eſt, quod, ut Propheta ait, niſi nobis Dominus reliquiſſet, fſimiles omninò facti eſſe- mus Gomorrhæ, & Sodomæ. Flores apparuerunt in Terra noſtra, tempus putationis advenit: Vox tar- turis audita eſt in terra noſtra. Can. 2. 12. Non reprehendo putationem, ſi luxuriet in pampinis Vitis, ſi Arbor vim effun lat in Correszio foliis. Sed Tempus putationi opportunum ſir ospor- expectetur. Tempus germinandi, & Tem- tina. pus amputandorum germinum. Non ſtatim acg uherior ramus gemmare cœperit, truncari debet. mirus ſit. Differendum eſt vulnus, ut Vulnus non vul- nus ſit, ſed cultura. Vere falx exerenda eſt, cùm flores & foliis eruperint. Haud arguendus eſt Frater,; dum hyems ſævit Tentationis. Fo- veri debet, deliniri debet, ut delicatiori tem- peſtate utiliùs vulneretur. Si ramum amputes in bruma, vix germinabit: Vere Putatio eſt, quæ hyeme foret Amputatio. Diſcipulos Do- minus coarguit, cùm Coœlum ex Olivarum ver- tice peteret. Planè ſummum ver præſtolatus eſt, ne triſtitià abſorberentur, ſi, calente etiam- num ejus funere, dolorem Crucis & Patibuli memoriam novo reprehenſionis Vulnere cu- mulaflet. Id quod Paulus quoque apud Co- rinthios curavit, anxius ne lapſum Fratrem ſeverior reprehenſio acriùs remorderet. Tam neceſſaria Putatio eſt, quàm Putationis ipfſius neceſſariò expectandum eſt Tempus. Deflo- reſcet Vitis in pampinis, niſi Putetur: & fo- Filiorum liis carebit & botris, ſi ante tempus Ampu- abere tetur. Non continuô ac creverit Coma ton- T⸗ Sere- detur, ſed bis aut ſemel tantùm in anno Ab- ſalom tondebatur. Patimur creſcere, quod, ut creverit, nolumus non tonderi. Diſplicet in Adoleſcente ſcurrilitas: melius tamen eſt Ridere eum, quaàm Fugari. Riſum brevi la- Vyre tole- crymæ compenſabunt: abeuntem verô quæ randus. poterunt unquam aut preces revocare, aut vincula retinere? Ignis, Grando, Niæ, Glacies, Piritus Procellatum, quæ faciunt Verbum ejus. Pſal. 149. 8. Cur non potiùs Dei mandatum exequi fe- Felicites runtur Roſæ, Lilia, Arbores, & Margaritæ. noxis. Imago hæc ſunt Bonitatis ejus, & divinæ exprimunt in ſe Magnitudinis, Pulchritudi- niſque imaginem? Ita: Verùm inter felicia, „. ſecun- 266 ſecundâlſque fortunæ blanditias faciè Deum contemnimus, ejuſque mandata obliviſcimur: cùm;, & contrario, adverſis rebus ſeu doceamur, Tritula- ſeu compellamur Dei Opem implorare. Ergo sio ducit Grando, non Iris ad Deum mortales traducit, ed Denm. à quo felicitas abducere conſuevit. Nuſquàm ferè clarias Trinitatis mentio in Veteri Te- ſtamento, quam in Oratione JESU Fili Si- rach Eccleſiaſtici; ubi invocaſſe ſe ait Patrem Domini ſui, ubi laudaturum Deum & Salva- torem ſuum ſe ſpondet. Nec mirum: ſiqui- dem à Preffura flammæ Deum doctus eſt cla- rius inteligere, quem dedidicit Salomon inter Mella, Floréſque Regiæ felicitatis. Omnis plaga triſtitia oordis eſt: & om- nis malitia, nequitia mulieris. Eccle. 25. 17. Serupulo- Placent Lacrymæ, ſed ſi è fonte profluant „. Charitatis. Cæterùm triſtitià cordis nullum Pn- vulnus acerbius. Omnis plaga triſtitia cordis . eſt. Da mœrentem animo, & nullum in eo integrum membrum invenies. Nec Deo lin- guâ pfſallit, nec Cœlum oculis ſpectat, nec Vanitatum umbras faſtidit, nec Mortificatio- nis delicias concupiſcit. Omnia pariter periere bona cum Lætitia. Modeſtiùs inſanit Inceſtuo- ſus, quam Moœrens. Facibus enim exagitatus tartareis Impudicus quot ſæpè ſpargit lacrymas, quo veſtit rubore genas, quam crebrâ pectus expiat tunſione! Triſtis verô in ſuo contabeſ- cit Mœroréê, nec Deo, nec Sibi placens. IIIud amat unum, quòd nihil amat: hoc agit unum, quèd mihil agit. Paucis; Avarus Opes cupit, ſed Pudicitiam colit: Superbus Purpuram am- bit, ſed Aurum odit. Una Triſtitia omnes æquè virtutes faſtidit. Quazrite Dominum, dum inveniri poteſt. Iſa. 5). 6. Chriſtu At quis ſcit, an, quem quæſiero, inventu- usren- rus ſim ego, qui peccavi? Sponſa diù quæſi- aͤ. , tum vix invenit, acceptis vulneribus, & amilſ- ſericordia 10 Pallio. Pofuit tenebras latibulum ſuum, ne 2d Deſpe- à cæcutiente Peccatore inveniretur. Imèò ideò gates. tenebris ſeſe involvit, ut faciliùs à cæcutiente reperiatur. Non enim caligans oculus lucem contueri, ſed tenebras ſolet promptiùs rimari. Cæterum quo modo quærentem fugiet, qui fugientem quæſivit? Quare, qui Sponſæ recor- daris fruſtra quæritantis, Oviculæ memineris non fruſtrà quæſitæ? Qui times, ne abſcondat ſe à te, recordare indagantem illum Adam, qui ab eo ſe abſconderat. Non declinabit quæ- rentem, qui quærit abſconditum. Palàm fa- ctus eſt non quærentibus: & quà ratione quæ- rentibus ſubducetur? O tuam, peccator;, fe- licem calamitatem! En ſtat poſt parietem. En ille ſtat ad oſtium, quem Tu quæris. Sed ad oſtium, inquis, pulſat, ut introëat, & cœnet. Pulſat, ſed Violentiam non habet meus ad- ventus; oftium cordis pulſo, & una cum iis, qui aperiunt, ſuper illorum Salute, Ilætor. Delicias enim ac cœnam duco Salutem homi- num. Ego verò quis ſum, qui Menſam pa- rem Salvatori, cui Crucem adornavi? Fal- leris: cœnaturus tuas ante fores excubat. Nec mirum, ſi cum Te, qui dudùm peccaſti, Oliva cœnaturus ſit, qui cum Prodituro coenavit. Et u quidem in eo vel maximè elucet benignitas 6 Salvatoris noſtri Dei, quòd immicus ac hoſtis ne Domimuas eſſe non deſivit. Audi: Luaærite Do- n minum. Etiam amiſſus non Judex factus eſt, ſed Dominus & haberi voluit, & eſſe. Ami- mntr ſiſti tu quidem quod eras, ſed retinuit ille, nd quod fuerat. Tu Servus eſſe deſuſti, non ille Dominus eſſe deſüt. nin . lle tr Qui exraltas me de portis Mortis, ur rorit, annuntiem omnes Laudationes tuas in ſet. portis Filiæ Sion. Pſal. 9. 14. 1us l VII, 1 Coœlum Cœli Domino, & ſedere in Regno Beaiiſt. Ndel Filii Paternæ eſt Beneficium Miſericordiaæ. mae Ma. nudh Cæterum Virginis imperium eſt in januis Pa- rie eceſ- Mtaicr radiſi. Regnare ſine Patre cum Fihio non lsrium Mlas potes: ſed ſine Matre ad Patrem non vales troei⸗ iki introire. IIle introgrefſos dignatur ſolio: Hæc““. Non da pulſantibus aulam reſerat Beatitatis. Quare, ſi cupis ſedem à Patre, admitti priùs cu- ue res à Virgine. Quid enim proderit impe- traſſe in regno ſedem, ſi ab introitu regni JVMU arcearis? Audeo dicere. Deum mallem ira tum habere, quàm Mariam. Nec enim fe- h Er lix ſum, ſi prohibitus ab ingreſſu, Thro- hient num à Patre deſtinatum obtinere non poſſum: 8 ikus: nec miſer eſſe poſſum, ſi ſolio indignus, go , dexteräque Fili, Virginis Beneficio per ja- lekiriol nuas admittor in Regnum. Benè: Chriſti as ſig ſit ſedes concedere, Matris eſt januas aperire. min etk. At quomodò exaltatus de portis Mortis an- mini erh nuntiem omnes Laudationes Chriſti in portis Eiten, Filiæ Sion, id eſt Virginis? Quo modo de- luend et cora omnia, quæ Filius vix habet in penetra- Leprehen libus, Parens habet in januis? Nimirùm Lau- Gllis. 0 dationum Chriſti compendium pretioſum il- Propinat lud eſt, quòd pereuntes redemerit animas, Ee n or⸗ deſtinatmque flammis mancipium in ſortem Cormitabr regni aſciſcat. Quæ tanta commendatio Mi- fropellen ſericordiaæ Dei in portis Filiæ Sion elucet, cùm ſco qn videmus per Virginis preces ereptos ſuppliciis liget & homines, quos Filius morte pœrnæ ſubduxit? in Iins Salvat IkEsUs, ſalvat & Maria: IIIe in Cru- ifher ſup ce, hæc in Januis. Itaque libet exclamare, Gle ad fun Habemus Filium Patris, per quem ſalvemur in lnd in Terra; habemus Matrem Filii, per quam rons don regnamus in Coœlo. Claviger quidem Petrus E in ca Cœli eſt, inficiari non poſſum: ſed Januarum ndo Sor Maria Regina eſt. Petrus aperit, Maria im- nai, Ma perat. Non valet ille admittere, ſi hæc ex- i cludat. Poteſt Maria, vel non aperiente Pe- nenid ſer tro, Peccatorem clauſis januis in Cœlum re- Aen, int cipere. Nec enim difficilius eſt adoptatum aylt: ueßn à Virgine Filium Cœlum ingredi occluſis ja- Weikc nuis, quàm editum a Virgine Filium clauſis Wr eri penetrare januis Apoſtolorum Cœnaculum. W Quèd ſi verſiculi interpretationem libet ad i Virginis potius præconium, quàm in noſtram felicitatem convertere: aio ſapienter Davi- lanem. dem prophetaſſe; cùm dixit, Ue annuntiem n ſc omnes Laudationes tuas in portis Filiæ Gion. Rtm d. Omnes enim Chriſti Laudes eo præconio con- ni 1 . 9 tinentur, quòd Serpentem per omne genus h hominum originarii criminis Flammam ſuo ip- uſd ſe cruore repreſſerit, regnantémque impieta- 6 „ tem Spiritui ſubjecerit vectigalem, ex trium- Ann phante captivam. Quæ Laudis ſummma in ipſo iſſ Virginis Conceptu, hoc eſt in Portis Filiæ Sion Ksin⸗ emicat ſplendidiſſima: cùm Serpentem pro- NnN triverit 4 P ihi R e. lr l, mil⸗ .H N INAgt Drn T kit ,. nn ln dütenn, : Cl u ein Mur. rſüinn Nd. en Nmnmle Mrüllni⸗ petit unt m inln wencatnk nelacenen Anas in Enr ut .Lenldr. det Nnn len Mann li, Uicen hen tt, MeeH te, Ahk- iheien l⸗ nCNE. dhun teci onls. e Fimn i Cenalon. U nucs le vtu co 5 N — triverit Mater in vitæ limine, quem Filius in exitu vitæ ſuperavit. Facilè omnes Laudatio- nes Domini in portis Filiæ Sion annuntiabo, qui in ejus Conceptu non minus palpitare com- preſſum Draconem gratulor, quam in patibulo Domini expirantis. Quos cano triumphos in funere Calvariæ, eoſdem ſpecto in Annæ tha- lamo ab Angelis decantari. Ibi enim ante Cru- cem Diabolus egreditur, hic Puellam Dæmon reveretur. Ibi victoriæ pretium vita datur: hiG triumphi palhma vita eſt. Ibi, ut vincat, moritur JESUS: hic vivit Maria, ut trium- phet. Planè tuus, 6 Anna Beatiſſima, valla- tus Liliis venter, ubi ſine ſpina Roſa germina- vit, ubi Virga floruit ſine vulnere, ubi Fœ- mina ſine crimine adolevit. Nedùm nata, ſancta eſt: Deo plena, antequàm Deo com- pleatur. Nimirùm non eſt auditus mallei tin- nitus in Templo: & in viſceribus Annæ coa- luit Filia ſine macula, ſceleriſque debellatrix, non captiva. Uſque ad fundum calicis Soporis bibi- Dti. Iſa. 5 I. 17. Serupulo. Ex Hebræo: Fecem calicis tremoris bibiſti. 6. clel Sapienter Sapiens cùm dixit: Noli nimium eſſe c . . — . 42: 8 4. 17. Juſtus nimia enim Juſtitia pavor eſt. Huc, rogo vos, qui in operibus veſtris minùs ideòô religioſi, quia nimià religione exagitati: non vos fugiat, injuſtam eſle Juſtitiam, quæ ni- mia eſt. En qui fundum ipſum calicis Do- mini exhaurire voluit, non Fervoris pingue- dinem, ſed Soporis fecem dehauſit. Somni Parens eſt nimia Vigilia: & ſoporem epotaſſe deprehenditur, qui inebriari ſe credidit Vi- giliis. Calix Domini in ſummo Vigilantiam propinat, Somnum ſervat in imo. Mihi cre- de in oratione, in jejuniis, in prædicatione dormitabis, qui ſtultè vigilas, totuſque es in propellendo ſcelere ab eo opere, ubi ne ſu- ſpicio quidem ſceleris eſt. Mentior, ſi non friget & orandi ſtudium, & ardor prædicandi in illius pectore, quod ſine religione Religio iſthæc ſuperſtitione pleniſſima, inceſſerit. Uſ- que ad fundum calicis ſoporis bibiſti. Audin': in fundo calix ſoporis eſt, qui in ſummo fer- voris potio erat & virtus. Ni te ingurgitaſ- ſes in calhce, Vigilantiam epotares, qui in fundo Soporem bibiſti, vel, ut legunt He- bræi, Moœrorem. Qui quidem loquendi mo- dus ſatis concordare videtur mihi cum queri- momiis Jeremiæ: ubi amaritudine plena Jeru- ſalem, inter vincula lacrymabunda, vocifera- Thren. 3. tur: Inebriavit me Abfſynthio. Puto, cùm bi- Confe ſſio aliquan- do non iteranda bere incœpit, Vinum bibit, non Abſynthinm: neque enim opinor bibiſlet ad ebrietatem, ſi, admotis labris, ſenſiſſet in ſummo calicis Ama- ritudinem. Verùm pellectâ ſuavitate enatan- tis in ſcypho dulcedinis, dum fundum inex- pleta pietas inconſultè ſitibunda dehauſit, non Vino, ſed Abſynthio queritur ſe repentè ine- briatam. Semel Sacerdoti ſcelera aperire, Vi- num eſt, Mel eſt: mel prorſus & lac manat ſub lingua Poœnitentis: quot expuit crimina, tot ſibi inſtillari fatetur voluptatis fluenta. Ca- ve tamen: Fel erit in imo, quod Mel appa- ret in ſummo. Sufficiat labia calici ſemel ad- moviſſe: ne Abſynthio inebrieris, duùm bibis de iiſdem avidids, qui dulcedinem ebibiſti, cum pri- erimini. bus. mùm potares. Dulce poculum Conſeflionis: Ethicæ Comment. Tom. VI. verumtamen fex ejus non eſt exinanita. Noy Jolimn minimum, inquit Seneca, ſed & Peſſinum in imo eſt. Noli mmium Lilium dilig re, noli 8 nimium Narciffi rapt ſuavitate: ſi enim oblec- tatus Flore radicem quoque evulſeris, citò de- prehendes inſuave in fibris efſe, quod in faſti- gio ſuaviſſimè olebat. Placet Confeſſio, ſed petita, non repetita. Futrüerunt & corraptæ * . . Junt cicattices meæ, inquit Propheta, à facie inſtpientiæ meæ. Non curantur vulnera nimid, & replicatä curatione, ſed ulcerantur. Niſi infaſcientur, nunquàm cicatricem obducent. Tegi debet vulnus, poſtquam adhibita ſunt emplaſtra. Et hoc eſt, quo Iſaiæ animus vehe- menter percellitur, dolendo ſcilicèt, quoòd vul- nus & plaga tumens non forent alligata. Non ſemper incidenda Vitis eſt: ſed ſuum habent Pputationis tempus agricolæ. Alioquin, ſi quo- tidiè & vulnus ferrum tractet, & vitem quo- Pſ. 37. F. tidié reſecet: nec ex hac fructus, nec ex il- lo cicatrix expectanda eſt. Videntur horum corda Rel'gione inconſulté vexata illi perfi- milia Mulieri, quæ in Evangelio, ut Drach- mam reperiret, & domum everrit, & lu- cernam accendit, & vicinas de reperto ære certiores fecit. Hæc, puto, Mulier non dives erat: ſecus enim non tantùm curaſſet denarii jacturam. Quòd ſi, pauperum inſtar fœmi- narum, ſuis laborabat manibus, credo equi- dem eam gravius paſſam diſcrimen, cùm Drach- mam invenit, quàm cùm amiſit. Non ſane nummi unius tale tantumque pretium eſt, ut olei & temporis jacturam compenſare Mu- lieri poſſit. Si iis horis, quas inſumpſit inda- gando Drachmam, fila duxiſſet, tractaſſet fu- ſum, telam ordiretur, non unam, ſed drach- mas complures lucraretur. At parcamus ſoemi- næ: quæ, ſi oleum perdidit, operam non ami- ſit pétitæ monetæ. Qulid verò de iis dicemus, qui ſi ferrugineum ac rubiginoſum ſibi ſenſerint clavum excidiſle in Domini vinea, Übi tanta colonorum inopia, & ſegetum copia tanta, la- boris obliti ac vineæ, dies ſolidos ac hebdo-= madas integras non dico terunt, quærendo ra- mentum tam vile, ſed conſiderando, an exci- derit. Et quidem in Drachma, Fidei, Patres, niſi fallor, recognoſcunt imaginem: ut proin- dè laudanda Foemina ſit, ſi olei, temporiſque jacturam fecerit, ne faceret Fidei. Nos ve- 1r3, ut leviſſimæ rei pellamus periculum, non timemus virtutes omnes negligere, ipſâmque perdimus Obedientiam, quam ne perderet Chriſtus, Vitam perdidit, tantùm ut propulſe- mus umbram vaniſſimam ſeu otioſi verbi, ſeu mendaci non plenâ animadverſione prolati. Rogo vos, quod iſtud compendium eſt, ut La- trunculos evadas, Margaritas in flumen pro- jicere? An gravius paſſurus eras ab eis incom- modum, quam ut eis ſpoliarere? Inſania iſt- hæc eſt, ne nuderis, nudari. Certius tute tibi diſcrimen creas, quaàm fortaſſe prædones indu- xiſſent. Nolo Caſtitatem levi quvis macul infuſces: ſed cur dilaceranda Obedientia eſt, ne Pudicitia decoloretur? Placet hujus rubo- rem conſervari, ſed illius diſplicet purpuram lacerari. Cur illa ſanguinem dabit, ne iſta co- lorem amittat? Umus æſtimo colorem, ſed al- terius pallorem nolo: nec patior unius vitam ne- gligi, ne alteri rubor deſit. Cur, qui audis Chriſtum in Lege imperantem cogitationum ac cordis cuſtodiam, eumdem non audis Prælati voce conteſtantem, ut terriculamenta Lemu- , 2 268 Lemurum negligas? Aut ubique, aut nuf- quàm audiendus eſt Chriſtus. Equè Angelum audivit Abraham & ſacrificium imperantem, & à ſacrificio deterrentem. Quis crederet? placuit Abraham Deo, oblato Ariete, qui minmimè placuiſſet, oblato Filio. Minus vide- tur eſſe attendere lection, quàm communire cor: nobilius putatur ſacrificium parari, im- mundarum fugando imagines rerum, quam pavimenta verrendo. Quæ enim cordis ac ſo- li comparatio? ibi triumphus ſi vincas, hic labor eſt, ſi verras. Erras tamen, nec tempe- ratè erras. Ibi, ſi vincas, Obedientiam ante è pectore, quàm Impudicitiam eliminaſti: hic, ſi verras, mentem priùs expurgaſti quàm pa- vimentum. Nolo victoriam ſine virtute. Ut Amori palmam deferret, exſcendit Petrus è navi: citius tamen imminuta Fides eſt in ma- ri, quàm aucta Charitas: tardiùs, ſed ſecu- rius, & mediocri cum Amore, ſed non cum modica Fide acceſſiſſet ad Dominum, ſi cum ſociis ſubſtitiſſet in navi. Singula- ritates. Ignorantes enim Juſtitiam Dei, & Juam quærentes ſtatuere, Juſtitiæ Dei non ſunt ſubjecti. Rom. 10. 3. Serupnlo- Què fugis, infelix, quem fugis? Scelus, . inquis, fugio: & ad Dei Juſtitiam confugio. Mentiris: Paulo enim ſi credis, Dei Juſtitiæ nequaquàm ſubjiceris, dam Tuam mavis ſta- tuere ſanctitatis regulam, quàm eam, quam tibi Deus, Superioris voce, perſuadere cona- tur. Scrupuloſos alloquor. Quibus cum Apo- ſtolo diſertè conteſtor, quàm longiſſimè à Deo Ibid. z. aberrare, duùm errare formidant. Teſtimonium enim perhibeo illis, quòôd æmulationem Dei ha- bent, ſed non ſecundum ſcientiam. Undè Hic tantus pavor? Noônne vides, quòd ad victo- riam Hoſtem provocas, duùm meticulosè pru- dens terga vertis minitanti. Non Fuga ab ho- Pfſ. 53. 7. ſte eripit, ſed Coônſtantia. Et ſuper inimicos meos, inquit David, deſpexit oculus meus. Si- ſte, precor, gradum: verte faciem, & ſpe- Tentatio- cta perſequentem: irridebis enim poſtquam num re. videris, quem times non viſum. At, inquies, : . . edis quid agere debeo, cùm ante mentis meæ ocu- Aiverſa. los univerſa Impudicitiæ phalanx explicatur. Quid agere debes? Videre, imèò Ridere. At Franciſcus in Nive, inter Glacies Bernardus confligere cum Vitio: vixque inter Spinas ſuæ florem Caſtitatis mumivit Benedictus. Pugnæ laudo genus, ſed ſi Chriſtus eò te deſtinet. Cæ- terùm, ſi Dominus Deus exercituum non Ni- ves, ſed Riſum imperat, & à Te deſpici, ut ab illis vinci ſtatuit Impudicitiam, quid ab- nuis? Cur tuæ mavis inniti formidini, quàm fortitudini Ducis & Dei tui? Cur non ma- Pſ. 19. 8. is cum Propheta canis: Hi in curribus, & hi in equis: nos autem in nomine Domini invoca- Puſßila- bimus. Crede mihi, fallax equus ad ſalutem, ſi fugias. Ridet tuas Cruces Dæmon; quas vi- Paugna det duci tremente dexterd. Sat ſe viciſſe cre- Pirina- dit, ſi Chriſtianum arma quærere compellat. lu. Neque enim Spurius ille Philiſthæus, non tam Non om- Gigas quam Dæmon, & Vitiorum quam Ar- nia licent morum pondere gravior, altior Superbiæ ſta- emnibus. turâ quam Corporis, ferre potuit Davidis audaciam, à quo graviùs tulit ſperni, quam cædi. Pati non potuit ad ſe Puerum ſine ar- mis acceſliſſe, & quaſi ad Canem baculo, nimes. . Oliva fundâque appropinquafſe. Ergo, ais, Crucem pingere in Corde prohibes? Planè Cruces ab- nuo, quæ Te cruciant. Volo te in Cruce glo- riari, non pavere. Triumphum paret Crux, non Fugam, & Dominum tuarum habebis vi- ctoriarum commilitonem. Docearis Tu ab illa adverſarium fugare, non abs Te diſcat illa & trémere, & fugere. Mihi crede, tanto arma- turæ pondere opprimeris, non armaris. PFeli- ciùs Davidis ſocius fores in triumpho, ſi non renueres eſſe in pugna commilito. Haſtas ille pariter & loricas repudiavit, und ſat fundâ contentus. Tot proteſtationes, tam frequentes Aræ tactus, tam repetitæ cruces, pectoris tunſiones, oculorum erectiones, poplitum curvationes non vincere docent, ſed timere. Habeto curam cordis; ſed memineris ipſius curæ habendam eſſe cuſtodiam. Habemus the- ſaurum in vaſis fictilibus: quæ & frangi poſ- ſunt tam invidiâ hoſtis, quam cuſtodis dili- gentià. Quin frequentiuùs diſſilit cryſtallum in- ter digitos purgantis, quàm inter ictus invi- dentis. Franges, ſi exquiſitiùg vitreum cali- cem diluas. Et mihi quidem timidi hi Cumi- culi undequaque Crucibus conſignati, & mu- niti votis, precibuſque, iis Urbibus ſatis vi- dentur ſimiles, quæ Tyrannorum formidan- tes adventum, militum ubique excubias diſ- ponunt; a quibus graviora ſuſtinent incom- moda, quàm à Barbaris paterentur. Nolo im- paratum te hoſtes opprimant: verùm, nec placet calamitatibus ità occurras, ut eas acci- re quodammodò videare. Sed, inquies, nul- lus ſatis pavor eſt, ubi tam grande eſt diſcri- men. Quis enim fluctibus undique obſitus non trepidet? Quis? Is profectò non timebit in- ter fluctus, qui ſecurus eſſe voluerit à flucti- bus. Non quòd ambularet Petrus in fluctibus, ſed quòd timere incœperit fluctus, mergi cœ- pit. Pluùs illum demerſit Pavor quam Unda, plùs Metus quàm Mare. In te, Domine, ſpe- ravi, inquit David, non confundar in æternum. Maluit fiducià armari, quàm pavore. Quod in ſe Jonas deſignavit, ut impleatur in nobis. Quis, furente æquore;, patiatur ſe proturbari & puppi? Pertulit Jonas; & felicior Sepulchro fuit, quàm Navi, ut ſcribit Zeno. Ibi, ubi naufragium metuebas, cymbam invenies: & ne quidem intra viſcera Ceti licet Dei ſervo dubitare de vita. Ite & vos in vineam meam. Matth. 20. 4. In ſuam te Dominus vocavit vineam, non Pfſ. 30. I. Scrupnlo- in tuam: ut ſylveſcentem Mundum excole- ſi. res, non ut purgatum jam tui cordis ſolum, divinéôque rigatum ſanguine, ſuperſtitiosè, non tam colas aratro compunctionis, quàm vexes. Itâne colendæ Gentilitati deſtinatus Agricola, in unius cultura non dico horti, ſed vaſis in- ſudabis, labore ſi non caſſo, pœnitendo cer- tè, quòd ſcilicèt, dùm religioſiùs gramen ca- ves, ne creſcat cum roſis, pullulant in Mun- do ſpinæ ſcelerum, & heæreſum aconita. Non Tu ſcrupulosè implicari debes in eo dun- taxat, ut cor tuum ne levioris quidem macu- læ notâ inumbretur: verùm vocatus à Deo es, ut evellas, & plantes, ut deſtruas, & ædifices, ut diſſipes, & congreges. Ergo, in- quies, mei oblitum jubes in mellem alie- nam falcem immittere? Quid ſi oblitus con- ſcientiæ Zelus ſui end obli⸗ viſcatur. ſcie prs⸗ illu ße vi? colun gbatn ine Patris ſue! magls Titam Utina puntis neis, telligi tarin norit neatn 1 nei; (. neam 1 dielgue mente, ti, cun ſon ſen ſa nine les frud neæ, U enim & Cluu de⸗ i olen Quün & Fon le Lila r a Gore bol tamn ber ſunptib delerta col tue rum Do micblata ktete ſt Ti, tant Pente ta Lilum, Ut eſus incunebn non cur⸗ habent, Hum lßel tme ſeni Fli ge lu. Vi⸗ Drterig c eNcoli v Dablus 4 Praviſlim drarch D tut, He 10 ejs 1 tlum: Vii cer Mgemita Utrmite umilkei 1 II Da leri, 1 rat, Mon vo Uur en . dun. i li N . n, ,Anr. ün D mi in denan e ( en n ſ Pntui ndin meie: lin , M. ineam, nunn Com eele⸗/ eltttenn n dets b finn A ubn. mirhe ndnn. l ſin mi s ntlil. kon cate Gekkens, wele N, n ni⸗ ſcientiæ meæ, ut aliorum conſcientias curem; Can. 1. 6. illud recinere cogar cum Sponſa: Poſuerunt me cuſtodem in vineis, vineam meam non cuſtodi- vi * En quo modo propria ſylveſcant, dům coluntur rura aliena. Alienam dicis Vineam, quam ſcis Domini tui non emptam modé ſan- guine, ſed & rigatam? Alienam, quam ſcis Patris tui Coæleſtis eſſe? Alienam; quam vitæ ſuæ Primogenitus Frater tuus antetulit? Quid magis proprium, cui ne propriam quidem vitam anteferre potes? Tu veròô Scripturæ utinàm itaà ſenſum intelligeres, uti verba pro- nuntias. Poſuerunt, inquit, me cuſtodem in vi- neis, vineam meam non cuſtodivi. An non in- telligis ad oblivionem te tui hæc verba cohor- tari? Siquidem Sponſa, vix ſe ſuffectam cog- novit culturæ vinearum, cùm illicò ſuam vi- neam neglexit. Poſuerunt me cuſtodem in vi- neis; cui muneri ut pleniùs ſatisfacerem, vi- neam meam reliqui. Neque enim auſa ſum diéſque noctéſque conſumere in examinanda mente, an leviſſimæ illicò reſtiterit cupidita- ti, cùm pereuntem mihi Mundum commiſ- ſum ſentirem. Eſto tamen, non ſuam Spon- ſa vineam cuſtodierit; num eam non cuſto- divit, qui cuſtodit Iſrael? Utinam tam ube- res fructus ferant noſtræ à nobis excultæ vi- neæ, uti attulit Sponſæ vinea neglecta. Ibi enim & mala Punica floruere, ibi Flores fru- ctus dedere, ibi Ficus protulit groſſos ſuos; ibi olentes Vineæ botrum Cypri germinarunt. Quin & concluſus Hortus ſæpe munitus eſt; & Fons ſignatus, & ipſa ſine damno florue- re Lilia, quorum facilis jactura eſt; quippe quæ ad ſui rapinam tranſeuntes ſuorum ſplen- dore foliorum invitant. Rogo, quæ unquam tam benè vinea germinavit; inſanis Domini ſumptibus culta, ac Vinea iſthæc à Sponſa delerta? Crede mihi, Pater Cœleſtis Agri- cola tuæ vineæ fiet, ſi Tu ejus oblitus vinea- rum Domini colonus evadas. En Virgo im- maculata, dům Lilium Virginitatis in Mundo ſerere ſtudet, ſui neglexit fœcunditatem ute- ri, tanti habitam in Veteri Teſtamento. Re- pentè tamen in fſuis ſenſit viſceribus enatum Lilium, imò Filium, cujus ea ſœcunditas eſt, ut ejus fœcundaretur Voce Tellus univerſa in incunabulis Naturæ. Maria, dùm ſterileſcere non curat, ut Synagoga Virginitatis Lilium habeat, Spiritu Sancto ità fœcundatur, ut Filium promeruerit parentem Eccleſiæ. Læ- Ma. 54. 1. tare ſterilis, & quæ non paris: quoniam multi Filii deſertæ, magis quàm ejus, quæ virum ba- bet. Videris tibi ſterileſcere, dum ſylveſcere pateris cor tuum, ut aliorum corda convertas ad Dominum. Scito tamen à Chriſto tuam excoli vineam, cùm illius Tu vineas colis. Paulus Apoſtolus ſui penè immemor, cùm graviſſimis urgeretur ſtimulis carnis, vix ter orandi Dominum opportunitatem nanciſci po- tuit, Eccleſiarum negotiis implicatus. Tu ve- ròô ejus malles Lentationes, quam Caſtitatem tuam: ex tua enim Caſtitate; ſi non Fili ; Vitia certè naſcuntur, & Superbia oritur Pri- mogenita in multis fratribus: in illius verò infirmitate Virtus perficitur; ideoque coro- nam ille in Tentatione habet, quam Tu amit- tis in Pudicitia. Dormire ergo me mihi im- peras, ut aliis vigilem? Quid ſi procella in- gruat, & ater capiti ſuperincubet imber? An non vociferari tunc debeo, Ge votis Cœlum ipſum ciere, ſi valeo? Erras. Tunc maxime Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XV. 269 te volo eſſe ſine ſolicitudine, cùm undique imago ſceleris te conturbat. Fluctuabat in medio maris Apoſtolica Cymba:; furebant venti; inſaniebant undæ , mare fefvebat 3 Navis quatiebatur perjiclitabatut Diſci⸗ pulorum Vita; Domino interim dortiente Si unquàm licuit ſolicitum eſſe pro ſeſe; tuné certè licuit, cùm à morte vix vita digitum di= ſtabat. Accurritur proindè ad JxsUM; exci- tatur, rogatur, ut procellam ſuæ imperio vo⸗ cis ſiſtat. Quid non ibi pleniſſimum ſanctita-⸗ tis? Prudentia Magiſtrum exeitat, Oratio ſup- plicat, Spes de tranquillitate non dubitat 5 Fides eum credit tantæ potentiæ, ut coortam procellam ſubitò compeſcat. Vix tot adſunt Virtutes in Templo, cùm Dofmino ſacrifica- tur, quot adfuere in Navi, cùm Dominus rogaretur. Nihilo minùs non gratæ fuere Pre- ces, non grata Fides, Oratio importuna 5 quòèòd de ſua meticuloſiuùs ſalute Apoſtoli dubi- tarint.: Arguuntur à Domino modicæ Fidei; cùm in eo maximè ſperaſſe videbantur: Pla- cuiſſet magis Domino ſecurus remigum Som- nus, quàm tremens Supplicatio. Et ideò for- te Mare ſedavit, non ut fluctibus eriperet Cymbam, ſed ne fluctibus Apoſtolorum Fi- des hauriretur. Plus Fides trepidantium, quam Vita periclitata eſt, cùm Navis in medio ma- ris periclitaretur. Impetrarunt orando; ut Ma- ri tranquillitas redderetur: qui, ſi non timuiſ⸗ ſent, ſplendidiùs de Æquore triumphaſſent ; ſecurâ inter ſpumantes undas Navi decurren- te. Mare quievit, dum orant, ſed non quie- vit Chriſtus, dùm timent. Quid mihi prodeſt fluctus quieſcere, ſi requieſcere non ſinitur Ju- si's? De vita ſecurus eram, ſive fureret, ſive rideret Mare. Quis enim tam ſtultus, ut nau- fragium timeat, Deo in puppi conſidente? Quare ergo excito Præceptorem; ut Hoſtis conquieſcat? At, inquis, eluxit in compreſſo ægquore Domini Omnipotentia. Et felicitis & diuturniùs eluxiſſet, ſi din jactata Navis tem- peſtates riſiſſet. Complanare Maria vel Auſter poteſt; ſi ſurgat;, vel poteſt Boreas, ſi veniat: Cymbam veròô ſervare incolumem inter tur- bines ſtridentéſque undarum fremitus ſolus Deus poteſt. Quare, qui Deum rogas, ut co= gitationem abigat ; & pacem cordi, ſecurita- tem animæ reddat, rogas, ut Ipſe ſuàâ præſiet Ommipotentiâ, quod Tute præſtiteris, ſi aliò avoces mentem, dùm tentaris. Quæ verò Glo- ria pugnantem hoſtem non fugere; ſed nec fugare, & vincere? Apoſtolis Sponſa ſapien- tior, quamvis Fœmina, ſeiens ad fui cuſto- diam exchbare Dilectum, Secura dormiebat vel inter Hoſtes. Ego dormio, & cor meum vi- gilat. Neque verò credendum eſt hofſtibus ca- ruiſſe, quæ & Adoleſcentiam inſidiatricem, & oppugnatam Innocentiam circumferebat; quam ſi diligenter contemplatus fueris, & vulnera- tam invenies & nudatam. Quin tantæ patuit invidiæ, ut ipſos quoque Civitatis cuſtodes in- fenſos habuerit, à quibus theriſtro ſpoliata eſt, ſanguine, ut ità dicam, pro pallio cooper- ta. At, inquis, en ut Iſta, dùm foras vagatur; & pallium amiſit, & plagas excepit. Ità: ſed iſta pertulit, dam Sponſum inconſultè quærit. Rogo te, quid infelix agis, dum ubique Spon- ſum cupis invenire, Regularum pariter & A- nimarum oblitus? An non exis & Tu, daùm Deum ſolicitius quæris, quam oportet;, Præla- ti tui Leges tranſgreflus? O te milerum, quiy 2 3 dum N Can. 5.22 — 270 dùm Medicum quæris, plagas invenis: dum cautiùs ambulas, impingis in Laqueos: dum evolas altius, in Accipitrem irruis. Non in ſola terra, quæ ſpinas germinat, ſed & in aëre, undè ros decidit, aëreæ Poteſtates inſi- diantur. Felicius Te quies, quàm pugna, ſe- curiùs Te ſomnus, quaàm ſcrupuloſa Vigilantia ab hoſte ſervabunt. Sexaginta fortes non Ca- ſtra, non Tentorium, non Aciem, ſed Lec- PYi. 4. . tulum ambiunt Salomonis. In Pace in id ipfſum dormiam, inquit Propheta, & Requieſcam, in- quit, non verò ait, Capiar! Ut proindè mirum non ſit, ſi hac doctus felici experientiâ alibi EPſ. 26. 5. dixerit: Ji conſiſtant adversùm me caſtra, non v. timebit cor meum. Parùm eſt: Ni exſurgat adver- sum me prælium, in hoc ego ſperabo. Quid pro te dicis, qui vix, explicato hoſtis exercitu, terga vertis? Apoſtolici, inquis, conſilii me- mor;, nec immemor lapsus, peccandi occaſio- nes declino. Negavit enim ad Ancillæ vocem, 4. Pet. 5. quem audio quoque clamantem, Vigilate quid *. adverſarius veſter Diabolus circuit quærens quem devoret. Benè: Sed cur quæ conſequuntur non Tbid. 9. audis? Cui, inquit, reſiſtite fortes in Fide. Re- ſiſtite, dixit, non Cedite. Inglorius certè Do- mini Dei exercituum triumphus eſſet, ſi una militum ejus victoria eſſet, ab hoſte refuge- re. An me prohibes Oratione ad Ducem & Deum meum accedere? Non improbo ſi Deo appropinquas: ſed tempus eſt orandi,; & tem- pus longè fieri ab amplexibus Crucifixi. Non pugnas, ſi fugis: nec vicifſe dicitur, qui ſe hoſti ſubduxit. Debacchabitur in Mundo uni- verſo Dæmon, ſi ad aſpectum ſui, in fugam vVerti viderit Chriſtianos. Nolo temerè Fœmi- nam ſpectes cum Davide, ne corruas: Volo tamen perſtes cum Hieronymo in eremo, quamvis tibi Romanarum Virginum Satan cho- ros objiciat. Væ nobis, ſi quoties tentamur;, soties fugimus. Volo inchoatum perficias ſi- ne ſeelere opus, ſed non cum tremore. Quid tot Crucis Dominicæ ducta in pectore ſigna? Num quoties explorator eminùs apparet; tor- menta illico bellica omnia ſunt explodenda? Et lapides & injurias mittebat Semei in Davi- dem, quem tamen ille nec pugnando nec fu- giendo, ſed ſpernendo ſuperavit. Non ſervaſ- ſet Rempublicam Fabius, ſi quoties eum An- nibal laceſſivit, pugnam iniiſſet. Si fractus illabatur Orbis, impavidum ferient ruinæ alummum Lyricæ difciplinæ: Et quem Filii to- nitrui, & Petra Eccleſiæ ſcriptis ſuis, ſuôque Paulus enſe muniverunt, ad ſibilum ſerpentis aufugiet conſternatus? O tuas, Chrifte, in- glorias glorias, cui fruſtra dicitur à Prophe- El. 44. 4. ta, Accingere gladio tuo ſuper femur tuum, potentiſſime, quando milites, quos armaſti, Te duce, te ductore, fugare hoſtem non poſ- ſunt, niſi fugerint. Quid times fugitive mi- Rom. 8. les? Ni Deus pro nobis, quis contra nos? Ubi 31. Fides, ubi Fortitudo, ubi Spes in Deum eſt. Auſus eſt Nauta trajicere fretum invitis flucti- bus ed duntaxat animatus voce, quòd Cæſa- rem veheret & fortunam ejus. Et nos navi- gantes cum Deo ad auras quoque, & quem- Vis undarum motum, horreſcemus? Undè;, quæſe, tanta in Corde canturbatio? Ità Pa- cem Chriſti hæreditatem, quam ipſe chario- rem, ut ita dicam, ipsâ Matre habuit, ſiqui- dem Virginem uni Diſcipulorum, Pacem om- Joap. 14. nibus Apoſtolis commendavit iis verbis, Pa- 7. tem relinqug vebif ita negligis, ita ſpermis, Oliva tam vili & loco habes & pretio, ut ſtatim ac Scrupulus, informe Monſtrum, apud te diver- terit, eam proturbes è pectore, quò hoſti tuo teterrimo non deſit hoſpitium. Factus eß in Pa- ce locus ejus, id eſt Dei: quem fruſtraà quæris per procellas & æſtus, furentéſque fluctus, ac tempeſtates inſanientes Scrupulorum. Ne malleum quidem aucdiri Deus voluit in Tem- plo, etiam antequàm in illud cum gloria deſ- cenderet. Et autumas eò illum apud te ambi- tioſius hoſpitaturum, quò tu accuratius omnes Cordis fluctus ciebis, omnem convolves ſar- cinam conſc'entiæ? Memineris non Roſæ Chri- ſtum comparatum, ſed Lilio. Et quidem ſi utriuſque ſeu pompam in folis, ſeu odorem ſpectes in calatho, tantôò huic illam dixeris anteſtare, quantò Ancillis Regina, Militibus Imperator antecellunt. Ut diſcas, credo, Ro- ſam repudiavit, & Lilio conferri voluit, non has libenter pati ſpinas, quas Tute illi in cor- de tuis anguſtiis diſponis. O Paule, quam gloriosè Te contra adverſarios jactas & Cru- cis, & Chriſti! Tuæ ſectatores Doctrinæ haud itaà confligunt cum hoſte. Tu quidem aiebas, Quis nos ſeparabit à Charitate Chriſti, tribu- latio, an angiſtia, an fames, an nuditas 2 Nos veròô non enſis, non fames, non fiſcus, non mors, ſed unius ſuggeſtionis non inflicta ſagitta, ſed oſtenſa ità allidit, ut Dei quo- que memoriam excutiamus è pectore. Quis ſperet aliquem noſtrüm riſurum Equuleos, ſi ità Scrupulo atteritur? Vana ſpes ſurgendi poſt lapſum, ſi ante ictum ità dejiceris, ut ardo- rem omnem pugnandi abjicias. Negavit Pe- trus. Quid tum?; Flevit amarè. Ità. Sed non idcircò furis ſtimuliſque exagitatus anguſtia- rum ſeſe Laqueo ſuſpendit. Moœchatus David Innocentis ſanguinem fudit. Quid indè? Audi tanti ſceleris generatim recenſitam confeſſio- nem; Peccavi. Et Dominus per Prophe- tæ Nathan, Dominus quoque tranſtulit pecca- tum tuum. Quid inſanis bacchantum more? Non-excoriandum eſt Cor, ſed retegendum Vulnus: cui ſi ſemel Samaritanus vinum oleumque inſtillarit, cave, ne ligaturam re- ſolvas. Et quamvis pruriat, noli confricare, Quantèô illud minus attrectaveris, tantò ci- tiùs convaleſces. In Monte Dominus videbit. Gen. 22. I4. Cùm ſibi Filium redditum, Filio veròô vi- tam ſenſiſſet Abraham conſervatam, excuſ- ſumque gratularetur ſuis & manibus imperio Angeli gladium, appellavit nomen loci illius, Dominus videt. Undè uſque hodiè dicitur, In Monte Dominus videbit. Et certè Monti ſplen- dida vocabuli appellatio convenit. Quid enim videri poterat admiratione ità dignum, quaàm Senem Parentem vitam Adoleſcenti Filio, quam dederat, eripere? Luceant in firmamen- to ſidera, renideant in pratis lilia, emicent in fluctibus conchæ, rutilet aurum in luto: horum non rapitur Deus ſpectaculo, qui A- brahæ capi potuit Sacrificio. In Monte Domi- nus videbit. Quèd ſi uſque adeò magnum fuit coram oculis Domini à Sene Filium immolari in Monte, quam munificum erit intueri Senem ſuam Domino conſecrare ſenectutem & vitam in Cruce! Arduum non Filio parcere, prop- ter Deum, non Hæredi: at, durius pro Do- mini bſ. 75. Rom. 8. 35. 2.Regn. 13: 8. Andr& Laus, Ibidem. min lius Eliss Wintn Nitun turus. NS Deos Gum! Dotmn lebati cifici Dei 0. nex e uals geret, temn Vi⸗ one cel leni G ſoli dene Minus, tus aſp Aulls fu mir, Ubi Crn ſe Dorm exultant Fihum Oruli de tur And chra Spe Cjus Pu Gm tub belcunt tumm tan Cancell leducto idem Juitur, 13 nlln, n aul k Mul onkhr NN. ii “ un ont ergn n munn inNin K ohien nd⸗ lorii ) ela. bus nen n dem Monihher idend n, Ebrl lo, fm, u, Mien n 1 n: mlo, uh⸗ ene hn Gn imm ne den ſn ar,ſ, ne 3 mini Gloria, nec Sibi parcere. Noſtra faci- liùs perdimus „ quam nos, Vitâque Charior Filiis eſle ſolet. Non ergo credendum eſt, quòd minus rapuerit ad ſeſe Oculos Dei Abraham Natum occiſurus, quàm Andreas Mortem ama- turus. Quin cùm & Abraham dixerit, Domi- nus videt, & populi vox fuerit, in Monte Deus videbit: prophetiam edidifle videntur hi, dum Moyſes hiſtoriam conſcripſit. Nec enim Dominus vidiſſe tantàùm Abrahæ victimam cre- debatur, cui ab Andrea nobilius parabatur Sa- crificium. In Monte Dominus videbit. Hoc eſt Dei oculi hærebunt in illo patibulo, ubi Se- nex exultans in ſuppliciis funeri inſultabit. O qualis ille conflictus, cùm Senex tormenta ri- deret, cùm Caro diligeret Crucem, cum Mor- tem Vita non horreret! Prælium ſanè magnum factum in Cœlo eſt, dum Michaél cum Dra- cone certaret. Agebatur enim ibi de ſumma im- perii: & difficillimum fuit cum eo pugnare, qui ſolius virtute caudæ tertiam Stellarum par- tem & Cozlo abduxerat. Illud tamen haud Do- minus, qui præſens ubique eſt, ſuo eſt digna- tus aſpectu. Ut proindé Michaêl, cùm non auſus fuiſſet judicium Dæmoni inferre blaſphe- miæ, ad Deum appellarit. In Monte veroô, ubi Crux aderit, Dominus videbit. Non enim ſe Dominus cohibere potuit, quin miraretur exultantem in Cruce Servum, qui meminerat Filium in Cruce clamaſſe. Uni Cruci Domini oculi debentur, unum revelatà facie ſpeculan- tur Andream in patibulo triumphantem. Pul- chra Sponſa, cujus Oculi Columbas referunt, cujus Punicis malis ruborem Genæ vel eripiunt, dum rubent; vel addunt, dùm illa ſuum eru- beſcunt colorem à Fœmina ſuperatum. Tan- tum tamen Innocentis faciei decorem vix per Cancellos Dominus proſpicit. Andream verò, reducto Sipario, Dominus contemplatur, ſi- quidem in Monte Dominus, ut Scriptura lo- quitur, videbit. Magna pertulit pro nomine Stromatum „ Lib. XV. 21 Jeſu dirâque Paulus ſupplicia: quibus tamen ſpectaculum factus eſt Mundo duntaxat, An- gelis, & Hominibus: quaſi dignum Deo vix foret ſpectaculum, Paulum in vinculis intueri. At verò Andreas dignum Deo ſpecçtaculum, cujus Paſſionem dignè videre poteſt ſolus is; qui Crucis ità atnaritiem temperavit, ut ama- retur. Patuere Stephano Cœli, non tam ut videretur, quam ut videret Deum: utque ſo- latium ipſe hauriret & Coœlo Legimus enim viſum ipſi cum Filio Patrem, non autem le- gimus à Patre & Filio ipſum reſpectum, quam- vis reſpiceretur. O tuum, Andrea, trium- phum! Qui non legitur ſpectaſſe Stephanum lapidatum, Te creditur pervidiſſe Crucifixum. In Monte Dominus videbit: magis profectò An- dream Se, quam Abraham Sua immolantem. Suum habeat fulgorem Sol, in ſuo exultent Gemmæ nitore, mihi Crux Andreæ ſat ful- get, quam reſpicit Dominus, iis deſpectis. Pater noſter. Matth. 6. 9. Quid loquor? Ergo cinis & pulvis, cui in- Felicitas terdictum eſt vocare Patrem ſuper Terram, vera. Patrem vocabit Deum, qui in Cœlis eſt? O meam dignitatem! Licet mihi vocare Deum Pa- Hepngnis . „ . . — trem, quod Spiritui Sancto non licet. Deeſt dignitass Spiritui in Cœlo Pater, mihi non deeſt. Ipſe Servire Pater Patrem ſibi in Cœlo appellare non po- Deofelix. teſt, qui appellatur à me Pater in Terris. So- lum Verbum, & ſolus Homo vocare poſſunt in Coœlis Patrem. Imôò Verbo minor Homo, ſed paulùm minoratus, Patrem Patrem, Fi- liumque Patrem, miro felicitatis Privilegio, appellare poteſt in Cœlo. Quin & Pater Ver- bi, & Filius Patris, & utriuſque Spiritus mi- hi Pater eſt. Quicunque enim Deus meus eſt, is meus eſt Pater. Nulli Angelorum edixit Deus;, ut ſe Patrem vocaret in Coelis. FINIS LIBRI DECIMI-QUINTI. STROMATUM EX DIVINIS SCRIPTURIS LIBER DECIMUS-SEXTUsS. IN ISAIAM PROPHETAM. EX CAPITE PRIMO 1S A IX. Viſio Iſaiæ TFilii Amos, quam vidit ſa- per Judam, & Jeruſalem in diebus Cziæ, G&. Verf. I. pœnitèsia NTERPRETATUE (in- vera Con quit Sanctus Hieronymus) Pempla- Haias, Jalvator Domini: Iu- Gri 2, da, Confeſſio, Jeruſalem, Vi- erdA. ſio Pacis: Ozias, Fortitudo Domini. Qui igitur Domino præſidente ſalvatur, & eſt Filius Amos, id eſt, fortis atque robuſti, cer- nit ſpiritualiter viſionem Confeſſionis, dum an- tiqua peccata deflet: & Pacis, dum poſt Pœni- tentiam tranſit ad Lucem, & æternàâ Pace re- quieſcit. Vides ex Hieronymeo, Confeſſionis tumultum ante præmitti à Propheta, tum Pa- cis viſionem ſequi. Qui autem hæc præſtat, Fi- lius eſt Amos, id eſt robuſti, animi videlicèt, & voluntatis, Deo firmiſſimè adhærentis. Audite cœli, & auribus percipe terra, quia Dominus locutus eſt. Verſ. 2. §.Seriptu- Et hoc notandum (ait Hieronymus) quòd 7* aeg. Coœlis dicatur, audite: Terræ, auribus perci- S pe: ea enim, quæ excelſa ſunt, majorem ha- sa val- bent intelligentiam; quæ humiliora, terrenis gus. ſenſibus involvuntur. Si quis igitur Coœlum Verbe Dei eſt, & habet municipatum in Cœleſtibus, au- Tuis ap- diat myſticè quæ dicuntur. Si quis Terrenus, Se⸗ ien- ſimplicem ſequatur hiſtoriam. Illud quoque zia ape- animadvertendum, quòd non dixerit: Audi rienäaa Cælum, & auribus percipe Terra, quid vobis Superiori locutus ſit Dominus, ſed quid locutus ſit mihi; bnε, u „t quod ego audivi in ſpiritu, vobis referam, aes⸗nr. qui ibſun audire non meremini. sia « . juxta Hebraicum legere, Filios enutrivi, qum Filios genui, & eæaltavi. Verſ. 2. Filius meus primogenitus Iſrael. Exod. 4. Kecleſße Non enim (ait S. Hieron.) appellatur unige- electiopeß uitus, qui excludat cæteros Fratres: ſed primo- S, genitus, ut monſtret & alios ſecuturos. Et ta- wzes di- men juxta myſteria Scripturarum non primoge- ligas. niti accipiunt bæreditatem, ſed ſecundi. Primo- Paterfa- genitus fuit Cain, ſed Abel munera placuerunt milias Deo. Frimogenitus Imazl, ſed Iſaac accepit bæ- 227 ahen. reditatem. Primogenitus Eſaii, ſed beneditctio- Rex „„ nem Patris Jacob ſupplantator præripuit. Primo- uni addi genitus Ruben, ſed tamen benedictio ſeminis dus ſit ,; 3 ſerve Obriſti tranifertur ad Judam. Meliuns eſt autem E woflu, 4 haredes genui ne videatur illi dicio eſe contrarium: ſunt. Omnis qui natus eſt ex Deo, non peccat. I. Seniorer Joan. 4. Ergo iſti, ſi nati ſunt ex Deo, quomodo ne be peccare potuerunt : cùm omnis, qui ex Deo natus ves eſt, peccare non poßit? IIlud addo Iſraelem Malisi primogenitum dici, non unigenitum, ut Ec- ars fie- cleſiæ Sponſus non ità uni uber infundat, ut le, Regi- reliquos Filios eſſe non cogitet. Hoc & Pa- u 57. tres-familias intelligant, quorum pronior in neligi ſn. unum Filiorum animus, cæteros negligit. Na- Eeeleſea. tus verò ex Deo Filius non peccat, ſed ab iis, Hici ß quos enutrivit, ſpretus eſt. Ut diſcas rarò Ad- probi nox optivos filios ingratos non eſſe. Eccleſia, quæ Trg non parit, non ex Deo natos, ſed natos è Car- iivi⸗ ne, ſi velutl Filios enutriat, ſciat futurum, anan. ut pro ubere Exteris à ſpiritu exhibito con- temptui ſit, & Orbi terrarum ; & Filiis ipſis Adſcitis. Filios enutrivi, & exaltavi; ipſi au- tem ſpreverunt me. Verſ. 2. Vapores attrahit Sol: at ab illis non ſolum Aulioi non defenditur, ſed obnubitur. Stellas accen- zagrer: ⸗ dit Sol; ſed illæ non niſi in ejus oeccaſu ſuam Se . explicant pompam. Ità nos Dei gloria, ſplen- izibu⸗ dido ſanè titulo, inſignimur, ſed tunc pro- vana. dimus, seum Gloria Noſtra Divinæ ſuccedit. Ixgrati- Vapo- mudo. Gi i⸗ pür em rif guun vll egit ſi. Ros! “ woclul ſy ci tug ℳ Clpt ieliuc ( munur jel Me, ¹ nn. (at. R Nor is n ℳNH⅓⅞⁹ 7 (rran 6 6 ut Deren fun. jetf. r Nem 1ſeberat it 4baliena 9 iDeo ur hri per tu NWla Nüni aum hin. ain, din z r n d aben jr M ee 4 um Don tamn crec Deus int Cicere T. Onne ⸗ ſeng. Gier 7 (un r. Cnhdnt Plne t Myin non giuc i Cor edu V⸗ Dicem ne lis Wr inde, Aerior rian , & m gnin⸗ . an ni 10 inbr iſ. 14 plint lis non , N eni⸗ Drnon in ſeln ,d 4 un neiif pr G er N n ui⸗ irE in ſriii 1 N, a, umcin n fart l De ul, jaleun . r Nader 4 un uit Mundt, Ho l⸗ Ul⸗ 13 p clienn Aunmtell ſpnn, etine X z N . 1 Slor iæ Juant ii, Junt. Vapores ſumus, ſed in rorem converti debe- remus, non in pluviam. Nam Pluvia priuſ- quaàm terram riget, Coœlum obnubit, Solem tegit, fulminibus ſœævit, fulgura emittit. At ſine lucis diſpendio divinz ſcuto ina- nen Glo- riæ appe- . . titum de. Ros non ingratus Soli, fenſamus. noctu delabitur, non tam lucis, quàm pubh- Gloria ci fugitans, & laudis. Neſcires lapſum, niſi Jadan „a Conſperſas herbas gratularere. Hinc eſt, quôd Tairnda. Iſaac Filiis benedicens, non Pluviam ſed Ro- Operarius retn coœli illis precatus eſt. Pluvia enim hye- ſileas, & me, ut plurimum decidit, cùm humor abun- operetur. dat. Rore verò, æſtivi Solis calore exuſta hu- Sales , mus madeſcit. Ità nos, ſi Ros ſumus, eò ac- erga m- Curramus, ubi neceſſitas urget. ſeros. Dereliquerunt Dominum, blaſphemave- runt ſanbtum Iſraël, abalienati ſunt retrorsum. Verſ. 4. Tepidiga- Nemo credat non longè poſſe eſſe à Deo; tis dam- ſi à Religione non recedat. Nam primèò Filii na, ſcelerati dereliquerunt Dominum, & poſteà Apoſtatæ . . . . is, ſe abalienati ſunt retrorsum. Nec dicat quis, ſe Jui epidi à Deo derelictum „cùm deſerit Religionem: nam priùs ipſe Deum dereliquit. Super quo peroutiam vos ultrà, adden- tes prævaricationem! Verſ. 5. Nulla Pœnarum mentio, & pharetra Do- mini jam exhauſta eſt. Abalienati ſunt retror- Apaßata. sum, dixerat. En ſanies inexpiabilis veſtræ lagæ, quâ major excogitari non poteſt. Ita- Tebege que quem è& Religione ingemiſcemus à Domi- vior œ- 10 ejectum, in hunc non ſagittam, ſed ple- na. nam Domini pharetram converſam, & intor- tam credamus. Nec enim ſupplicium atrocius Deus intentat, quam ab Aula ſua exilium in- dicere Tepeſcenti. Omne caput languidum, & omne mæœ- rens. Verſ. 5. Superiox Quàm decipiuntur, qui lætos ſe futuros 1aa po. confidunt ſub deſide Superiore! Oppoſitum nie. planè Vates teſtatur. Nam è languido Capite suyerioer non gaudium, ſed mœſtitia in Subjectorum nimixm Cor redundat. Sol enim, ſi nube tegitur, Nos Hen quidem non videt, nec judicat; cæterum moœ- Latiis Tor indé, non lætitia provenit. Ita planè; ſi vera. Superior noſtra non ſcrutetur, paulatim ſpi- Severitas. is, & morbis conficiemur. Sine fulmine enim Superior rarò imbrem Coœlum campis infundit. invigilet. ⸗ Curioſi- . A planta pedis uſque ad verticem capi- tis non eſt in eo ſanitas. Verſ. 6. Oecaſio Niſi enim ad I rogrederetur, ca- “ . ad luem pes progrederetur, ca put non inficeretur. David ideò capite labo- ravit, quia eò ſe contulit, undè fugiendum erat. Nos ſoli inter animantes damna noſtra peregrinatione conquirimus. Non convenimur à ſcelere, ſed ad ſcelus accurrimus. OStromatum, Lib. XVI. 273 Vulnus, & livor, & plaga tumens non eſt cireumligata, nec curata medica- mine, neque ſota oleo. Verſ. 6. Advertendum, priùs vulnus infligi in cor- Deesete de, mox livorem in cutem erumpere, tum deſier. plagam ex livore procreari. Sic habetur in “ Pſalmo. Ecce parturiit injuſtitiam, concepit do- Pl 7. 15. lorem, & peperit iniquitatem. Sic Iſaias. De- reliquerunt Dominum, blaſphemaverunt ſanc- tum Iſrasl, abalienati ſunt retrorsum. Præ- Madeſtia. ceſſit in corde receſſus à Deo, tum in ore c eum- prodit blaiphemia, hinc pes abivit a via vi- Bedio. tæ. Planè David otio fertur, ſomnéque con- Parva in tabuiſſe tempore belli. Hinc Impudicus Aſpe- malo. IIa. 1. 4. ctus emicuit, quem Adulterium conſecutum osiα.- ſ11 . . Nionn⸗ eſt. Non exiſtimes oculorum impudentiam, a & linguæ procacitatem florem eſſe iniquitat'Ss. Tenzatio- Sceleris Filia eſt, mox facrilegii Parens futu- zum fons. ra. Ex vulnere naſcitur Livor ſobolem datu- rus nihilo meliorem, plagam tumentem. Ocu- lus effrænis ex corde oritur impudico, Libidi- nem ſaturus deteriorem parente, & atavis ſce- leſtiorem. Itaque, ne putes livore foetum tan- tummodòô vulneris; prolem dabit, & plagas. Judas enim priùs corde Serpentem excepit, mox Avaritiæ manus dedcht, demùm Iniquita- tem peperit Avaritiâ obſtetricante, tum ani- mæ & parricida ſuæ parens emiſit illam & ven- tre in lucem quidem, ſed flammarum. Porrô notandum, quòd Iſaias prius vinculum ponit, tum verò oleum: ut doceat, Severitatem adhibendam, tum verò Humanitate mitigan- dum vulnus. Notandum præterea eſt, non mi- nùs noxium efſe ſanguinem, qui vulneri au- xiliatum accurrit, quam ipſum vulnus: in ſa- Protecto- niem enim vertitur; &, niſi vi emittatur, 7es inm- membra integra corrumpit. Non tantùm im-? Religt⸗ 5 perfecti curam poſcunt, & ferrum; ſed longè epidi. accuratiùs amovendi ſunt criminum patrom, qui eò advolant, undè exulare debuiſſent. Severitas Et derelinquetur Filia Sion, ut umbra- culum in vinea. Verſ. 8. Umbra nuſquàm minùs expetenda, quàm Delicis. in vinea. Videtur quidem vites tueri à radis, & æſtu Solis; verüm, dùm lucem adimit & æſtum, fructu eas diſpoliat. Audite Verbum Domini Principes Sodo- morum: percipite auribus legem Dei noſtri Populi Gomorthæ. Verſ. 10. Notandum, Deum à Principibus Obedien- Oeadien- tiam paratiorem exigere, quam à ſubjectis. tia etiam Principes enim vel unico Verbo obedire vult; 1 Sape- populos verò parêre cogit poſt totam Legem evulgatam. Vel & contrario poſſemus dicere, ſerverde- ea; quæ Verba ſunt Principibus, Leges Po- galarum pulis eſſe. oblervan- tiam. Quis quæſivit hæ de manibus ve- ſtris, ut ambularetis in atrüs meis! Verſ. 12. . Obpera . . .M2 Hinc colligitur, Operibus nos ad Deum ac- & bedes cedere; ſuns. cedere; non enim Pedibus, ſed Mamibus ar- guit Propheta ambulaſie Judæos. Itaque in atriis Domini, & Jeruſalem, Pedes noſtri Manibus properandi munus committunt. Calendas veſtras, & ſolemnitates ve- Iras odivit anima ma.. . Quo miht multit udinem victimarum veſtrarum, dicit Dominus. Verſ. 14. I1. Sindio- Hoſtiæ ergo, (ait S. Hieronymus) & im- ram ho Mmolatio victimarum non principaliter à Deo is re quæſita ſunt: ſed ne Idolis oflerrentur. Et ſo- S lemnitates veſtras. Ut non ſuas appellet feſtivi- Moſt: . . . ſuns i"* tates, ſed eorum, qui malè his abutuntur. Confirmaret procul dubio Hieronymus ſenten- tiam ſuam, ſi feſtivitatibus intereſſet Chriſtia- norum, quæ interduùm totæ ſunt in apparatu Feſta conviviorum, & ducendis choreis. Erubeſ- Chriſftia- cunt, opinor, Sancti, & libenter ſua expun- norum. gerent nomina in Faſtis Eccleſiæ: ne ſuorum occaſione triumphorum ventri ſerviretur. Lavamini, mundi eſtote. Verſ. 16. Circum- Pro ſuperioribus victimis (verba Hierony- pediopeſß mi) & holaucauſtis, Evangelii mihi placet victoris. Religio, ut baptizemini in Sanguine meo per lavacrum Regenerationis: quod ſolum poteſt peccata dimittere. Sed poſtquam laveris, eſ- to mundus. Cura, & cuſtodi Puritatem. Si. quidem non ſufficit ablutum fuiſie, niſi & noſtrà vigilantià Puritati excubemus. Aufſerte malum cogitationum veſtrarum ab oculis meis. Verſ. 16. PDeus om - Notandum illud, ab ocuhs meis, nam quod via videt. latet homines, Deo patet, apertumque eſt. Ex quo patet,; Deum non ſolum ſcrutari cor ied ejus etiam oculis cogitationes adeſle. Judicate pupilo, defendite viduam. Verl. 17. Rege: li⸗ Victimis Judæorum Evangelica (ait S. Hie- grracze⸗ ronymus) mandata ſuccedunt: ideo pupillis, ga m,Stu ac Vviduis providetur: At ſecuri de tutela con- familias . . . S. Suporiores ugum, ac liberorumn ſuorum Martyres ad infirmis bella procedant. Hinc Principes, & Reſpubli- ob labores cæ diſcant ſummoperè providendum, ut eorum conſalant. Pil Superior rovideat F. AI.E . . 4 5* ciantur, ut hâc Felicitatis illecebr operam, mis, ut ac vitam ſuam, promptius cives impendant Se- Zelus a- curitati regnorum, & publicæ Tranquillitati. nimarum lii, qui fortiter vel cecidere, vel laborarunt ernat . 0„ ,, J, „, „z Punn, Luagrue judieium, ſubvenite oppreſſo. da. Verſ. 17. Zuſtiria. Non ait Dominus facite, ſed quærite Judi- cium. Non enim ſufficit rectè judicare, cum Jadex. rogamur. Debemus ultrò inveſtigare, an in- Rex judi- Juria alicui inferatur! Parum eſt, ſi Princeps cet, eorum cauſas audiat, qui judicium poſtulant, Asrat. nec ipſe eorum cauſas inyeſtiget, & divinet qui timore, vel inopid, injuriarum ultionem non exigunt. pro Patria; & opibus, & dignitatibus ful- D Oliva 4 Si fuzfint pecoata veſtra ut coccinum „ quaſi niaæ dealbabuntur; & ſi fuerint rubra quaſi vermiculus, velut lana alba erunt. Verſ. 18. Quid eſt, quêd Deus peccata vel vertit in nivem, vel in lanam: Planè cùm Chriſtus habuerit in Monte Thabor veſtimenta ſicut ni- vem, & Deus nivem det ſicut lanam, ex Pescaterâ Propheta, fatendum eſt, Dominum nobis ve- memoria ſtem texere ex noſtris criminibus. Cui arridet v*Ais eſt illud Pſalmi, Circumamikti Junt iniquitate ſud. Belggtaß. Quare, cùm videmus Poœnitentes in Eremo Paglii⸗ æſtum tolerare, & pati nives, non putemus veraPau- illos nudos, etiamſi careant indumento. Cir- pertatem cumamicti ſunt enim impietate ſud, & ſud ſunt Jandtam iniquitate operti. Ut emm ærumnoſam vitam “!. perferrent, vallarunt ſe peccatis actæ vitæ in ſæculo. IIle demiſſo capite aculeos invidorum Ornatus non ſentit, impiorum maledictis non lacera- onverh. tur. Quare? Opertus eſt iniquitate ſua. 0 mad,s. peccati opulenta ſupellex, quæ non æſtum 6*½ ver⸗ 4 ſolàm propulſat, & frigus, ſed enſes arcet, Converſio & vulnera. O criminum pompa ipsA defor- Injuria⸗ mitate formofior! Nigra planè, ſed formo- Palitur, ſa veſtis peccatorum. Planè conſcientiæ Ver- S Pani- mis, per Pœnitentiam, evadit in Bomby- iniiäza cem, dùm poœnitenti veſtem ex vellere cul- non ſeniit. Pæ architectatur. Meritò itaque Dominus peccata in lanam commutat, ut peccatis no- ſtris veſtiamur; quò fſcilicèt pompam omnem exoſi, nec ornatum exquiramus circumami- cti impietate noſtrà, nec horreamus tunicam dedecorum horrore ſcelerum exanimati. Gladius devorabit vos, quia os Domini locutum eſt. Verſ. 20. Ergône os divinum, undè vita in Ada- Vocatieni mum profluxit, mortem, & gladios immit- ludtaui. tet? Ergône, quia Deminus os aperuit, Gla- dius vorabit? Ita ſane: Nam & Joannes in Apocalypſi ex illius ore, non Verba, ſed acutum Enſem prodire clamat. Verba enim Domini conflantur in Enſes iis, qui enſes non vwertunt in falces. Quicunque emm Vocanti Deo obluctabuntur, Verbo interficientur ut Gladio. Quomodo ſacta eſt meretrix, civitas fide- lis, plena judicü! Verſ. 21. Miratur Deus, quo modo Urbs meretri- Luxuris, cibus vacua non ſit, quæ plena eſt judicibus. Et verè non mirari vehementer non poſſum, quòd Urbes quædam, in quibus vel verba capitalia ſunt, nec niſi ſanguine Ludionum levis inſperſa macula abſtergitur, Meretri- cum vulnera impunita foveant magis, quàm ſecent; & , cùm reliqua Vitia capite plec- tantur, ſola Libido corda captivet, & ferè L regnet. Adulie- ria. Severitas. Quomodo faëta eſt meretrix, civitas fr delis, plena judicii! Juſtiria requievit in ea: nunc autem Homicida. Verl. 21. San- . 1 mi i . III5 e 0t ij langl lium Nim . ergo; mie ſilit 1 ene nun 1i Prophe Aded nora P Juneri ge⸗ Calpon 11. 10 Lex! . ſuceta, Ate nun. vir Kriptun . ihere, imi l non Mum ſan Cortumpt , Anuun un in h iretur ba in al us ein, Cing Ita e, non tonen De Aenn Hinur 42. 6 lr ha biſn ti emanay Poſallos idd Ker 8 Dohn. V un er Onner nbur e Mn 4 V M. 4 mg:) h ebu al 3e. Kerk,fiis n. tur. de ien amat Gu ulf. ſa Vert N con Entan in n tere udh Ax ing uentum li tehi hcenur itue 11. 1be Neenymn non ln, ¹4 1 Iel ſenni e Ludonn . Meten. els, ſet, uin / ſhee „Vel. von Effe- Sanctus Hieronymus ex Hebraico legit. Juſtitia dorminit in ean. Ergo ex ſopore Juſti- Lavnria tiæ ardor Libidinis excitatur; & ubi Impu- Juftiela. es Je- ritas regnaverit, Homicidium pullulat. Et mentia nota: dormivit tantùm Juſtitia nimium fortè Pin am languida, & nihilo minus tot erupere Flagitia. CLCivcum- . . Bictie ne- Nimiràùm „in Sion ſemper vigilare Juſtitia cſarig. debet, quia ubi pietas major eſt, ibi delin- Saperier quendi incentiva vehementius urgent. Civitas invigilet. ergo, (ait Hieronymus) fidelium, quæ priùs Se fuit plena Judici, & Juſtitia requievit in ea, Pe„ nunc plena eſt Homicidis, qui interſecerunt Bemiei- Prophetas, & ipſum Dominum Salvatorem. dis. Adeò & Sion civitas David in immania faci- nora prolapſa eſt, poſtquam Adulteriüs coin- quihart Cpit. Caupones tui miſcent Vino Aquam. Verſ. 22. Conei Lex Dei (ait S. Hieronym.) pura, atque vana. ſincera, violata eſt traditionibus Phariſæo- Theologia rum. Omniſque Doctor, qui authoritatem H Scripturarum, per quam poteſt audientes cor- Corßlie. Tipere, vertit ad Gratiam, & ita loquitur, nii veri. ut non corrigat, ſed delectet audientes, Vi- num ſanctarum Scripturarum violat, atque corrumpit. Caupones peſſimi, facientes de Vi- no Aquame cum é contrario, Dominus noſter A- uas in Vinum verterit, & tale Vinum, quod miretur Architriclinus: quales & Regina Sa- ba in Salomonis eſt mirata convivio, pincer- nas ejus, & miniſtros vini ſuâ voce collau- dans. Itaque in ſalubria convertendæ ſunt nu- gæ; non commutandum in delicias & adula- tiones Dei verbum. Aigentum tuum verſum eſt in ſcoriam, Vinaum tuum miatum eſt Aqudâ. Verſ. 22. Canei, Ex hac permixtione illa converſio Argen- vana fons ti emanavit. Indè enim Sermones Domini in Pececto. Floſculos, & Garrulitatem degenerarunt, rum in quòd Scripturis, & Patribus admiſceantur bepulu. Profana. Ex Vino Argentum; Scoria deriva- tur ex Aqua dilutà. Ommnes diligunt munera, ſequuntur re- tributiones. Verſ. 23. Manera. Non dixit, qui accipiunt (ait Hierony- Reonoer mus:) hoc enim ſæpè neceſſitate fit. De Mu- mututs, neribus audis Doctoris ſanctiſſimi ſententiam. , Sceleſtius cupiuntur Terrena „ quaàm haben- nant se- tur. Sæpè autem Opes, qui poſſidet, non ulares. amat: qui iis caret, eas & optat, & diligit. Affeltus Cauſa viduæ non ingreditur ad illos. Verſ. 23. duse Non conqueritur Iſaias, injuſtam ferri ſen- tentiam in Viduas, ſed eorum cauſis aditum non patere in Judiciis. Cùm enim Viduæ duæ Auro Judices demerentur, tunc non Cauſa Viduæ ingreditur ad Arbitros, ſed Auri pon- dus eorum tribunal irrumpit. Porrò ea Viduæ cauſa feliciter graditur, quæ Muneribus gra- — Stromatum, Lib. XVI. 275 vatur, ſtatura ſine progrefſu, ſi levis ſit, pro- curſura, ſi onuſta feſtinet ad Judices. Quod de Sanctis Animantibus ſcripſit Ezechiel, id de Litigantibus cenſeto, nempè & Manus ſub pennis eorum. Si manus largiatur, cau- ſa evolat. Munus pro Manu eſt, & Ala fit Pecunia, ut ad bravium pertingas tibi adju- dicati Prædi, ſeu tibi faventis Judicii. Ergo Pondus penniferum reddit clientem, ſi illud in ſinum deoneret judicaturi. Cauſa Viduæ non ingreditur ad illos. Cur? Non quia Viro ca- ret, ſed quia caret Auro. Dolendum ſanè; quòd modè cauſæ non ingrediantur, niſi alie- nis pedibus eant. Niſi enim Principum com- Perſonari mendatione fulciantur Viduæ, & Pauperes; accettie. caus cadunt. Adeò autem hæc peſtis perva- Maneræ. ſit, ut jam quæratur, dicaturve, quis Cau- Protecto- ſam ferat? Hoc autem non eſt Cauſam in- res im- gredi, ſed intrudi. Lier 6me Propter hoc ait Dominus Deus exerci- tauum fortis Grael, Heu, Conſolabor ſuper hoſtibus meis, & vindicabor de inimicis meis. Et convertam manum meam ad te, & excoquam ad purum ſcoriam tuam, & auferam omne ſtan- num tuum. Verſ. 24. 25. Væ nobis à facie furoris Domini. Verè Mi-= ſericordia Juſtitiæ ſolium cedit, Mundique vaſtatio tot minas conſequetur. Nota pfæpa- rationem Iræ. Primo Dominus, mox Deus, deindè exercituum, non exercits; tum fſortis Wrasl; huc accedunt Suſpiria, hæc conſequi- Ira Dei, tur Delectatio; omnia tandem Vindicta com- plectitur. In qua non digitis utitur, quibus ta- men creaverat Colum, ſed totâà manu; nec manu contentus, cujus tamen ſolo tactu Job tam muliplici plagà afflixit, Ignem advo- cat auxiliarem; Et excoquam ad purum ſco- riam tuam. Quis ergo non fugiat à Domi- no irato, qui Deus ſit exercituum, & for- tis ſit, quique vindiclam ſuſpiret, manuque utatur, & flammà? At, 6 Miſericordia non Dei Miſe-⸗ ſuperexaltans, ſed deprimens Judicium! En ricordia. quò devenit tandem exquiſitus Divini furoris apparatus. Citra ſanguinem Coœlum detonuit. Tota plaga in eo ſtetit, ut purgaret ſtannum; ut ſcoriam excoqueret. Proh dulcis vindicta! Cæcus ſanè Amor, qui non aurum, ſcd ſor- Tritula- des vulnerat. En quò recedit furor ille: Et tio ntilis eοοαοαtam ad purum ſeoriam tuam. En armatus hie kæts- ille Dux, ex Deo exercituum Aurifex;, eam icke. infligit plagam, quam ingenti pretio nemo Superiox non comparat. Excoquit ſcoriam. Novum ge- miia. nus ultionis, hoſtium inſudare commoditati, hecleſia- eorumque purgare aurum; quibus ferrum in- e i, tentat. Notandum autem eſt, non fortem, en, ſed fortem Iſraël dici. Quonam verò pacto in Panisngos Iſrael fortis extiterit Deus, patet ex hiſtoria; sSuperies in qua Jacob luctatus din cum Deo, de eo ametur, tandem triumphavit. Fortis itaque Iſraël um Pu- Deus eſt iſte, qui pugnat, ut vincatur; qui“. minatur, non ut æviat, ſed ut noſtris com- modis invigilet. Non enim dixit; convertam gladium meum, ſed manum meam, inquit; quod non tam bellantis eſt argumentum; quam ſervientis. Manum itaque ponit ope- ri, & artificio, ut aurum noſtrum purget; nmon dexteram capulo ſuperponit, ut noſtro fan- ſanguine furorem ſuum placet, fuperbiam no- ſtram extinguat. Quòd autem hàac ratione miſereatur Deus, dum ulcifci ſtatuit, colligi- Na. I. 26. tur ex eo, quod ſequitur: Et reſtituam Judi- ces tuos, ut fuerunt prins, & ö Conſiliarios, ſi- cut antiquitus. Quibus verbis patet, non dif- flandoes, ſed innovandos; non alios in locum occiſorum fubſtituendos, ſed eoſdem confir- mandos, at purgatiores. Quod eruitur, ex particulis N, & JSicut; hæ enim indicant, eoſdem judices futuros, etſi non ut erant, ſed ut antiquitus fuerant. Ex illo quoque idem eruimus, verbo, Excoquam: quod enim exco- quitur, uritur, ſed non conſumitur. Adver- tendum etiam eſt, quam uberius Miſericordia operetur Domini, quam Ira. Miſericordia e- nim utràque manu hominem formavit, juxta Job. 10.8. illud Jobi, Manus tuxæ, Domine, fecerunt me. At in ſupplicio, ut mitiùs agat, unicam tantum adhibet mamm, Et convertam manum meam ad te. Quâ non premit nos toto niſu, ſed tan- tùm levi attactu palpat; quod optimè S. Job Job. 19. declaravit illis verbis: Manus Domini tetigit 2. me. Huic Divinæ pietatis elogio opponitur id, IHa. I.28. quod ſequitur: Et oonteret ſceleſtos, & pecca- tores Pmul, & , qui dereliquerunt Dominum, conſumentur. Quomodò enim non premit illa Manus, quæ in nihilum redigit? Itäàne parcit conterendo, & conſumendo Deus? Ergo mi- nuùs ſævi, ut ità dicam, homines Deo in exi- gendis pœnis, quorum furor in ſimilitudinem Serpentis, juxta Pſalmum; ideôque cruciati ab illis, vili ſunt tantum mori oculis inſipientium, quia ipſi tantùm in ſpeciem ſæviebant. At per- Pecéata gamus in textu: Confundentir enim ab ido- caeraißees ſis, quibus ſacrificaverant. En à quo Pecca- impii. tores conſumuntur. Non Deo ſæviente, ſed Idolis fuis conterentur impii. Sicut enim Præ- texta ab iis, quibus fervit, atteritur; itaà ab iniquitate, cui ſacrificant, ſceleſti devorantur. Non enim à Deo, ſed à Coma, quam deli- catè nutrierat, Abſalom ſuſpenſus interiit. SSuperier Nec & turri Heli præcipitatur à Domino, ſed invigilet. & ſella, in qua non judicaturus ſedebat, ſed Meli. requieſcebat otioſus, & deſes, ideoque cor- ruit, fractiſque cervicibus expiravit, quòd Rex regai capite non uteretur quamvis Princeps, & Pon- tifex. Ita lethalis eſt ſedes, ſi non domineris in ea, ſed torpeas. Et erubeſcetis ſuper hortis, quos elege- ratis, cum fueritis velut quereus deſtuentibus foltis, & velut hortus abſque aqua. Et erit fortitudo ve- Ira, ut favilla ſtupæ. Verf. 29. 30. 3 1. Hoc de Mortis anguſtiis intelligendum, quando cognoſcemus aconitum nos cohnſſe, & cicutas, ærumnarum noſtrarum colonos. Cùm flamus animam, tunc aromata fluunt; & caduca videntur, & fluxa, quæ ſempiter- na videbantur. Notandum autem, quòd ho- mo;, hortenſes delicias ſerendo, degeneravit in Quercum, cùm potins commutandus vi- paluptæs deretur in herbam, ſen florem. Nimirum ex- smara. colendo Voluptates, ſyveſcimus; & ipfa nos Deliciarum mollities agreſies facit. Ita planè gilicz Filio prodigo contigit, qui ex molli Ado- prodigns. leſcente in Ruſt;cum cuſtodem commutatus Esznsris. eit ab Illecebra. Hic plane Quercus fuit Pro- Mors b- rzit Tempo= raliu con- tomptum. Oliva digus defluentibus ſoliis, ſed qui ſiliquas Tribuala- optaret, non largiretur. Et quidem, Quer- tio ur ilis. cui committi debebant ſues, quæ ſerò eru- niten- buit fuper hortis, quos peregrinus à Patre 1,95 Filius elegerat. At felix defluentium folio- 1, be, rum caius, a quo IIIe erectus eſt; ſi enim . non deciderent folia, fructus non edidiſſet Tempora- Poœnitentiæ. Cur autem fortitudinem impio- Uium js. rum, favillæ ſtupæ cenſuit comparandam ara, Iſaias? Quia ſcilicét Peccatum calefacere non Pecctati poteſt, cùm poſſit vel Terrarum orbem in- damna, cendere. Prodeſſe neſcit favilla, at mag ſæpe excitavit incendium. Monemur etiam olſtands. Peccati conatus non contemnendos, quia mi- ſi citò comprimantur, more ſcintillæ, prin- cipiè modici, ſylvas, & urbes mox depo- pulantur. num Principiis EX CA P. II. ISAI £ Verbum, quod vidit Iaias Filius Amos ſuper Judam & Jeruſalem. Verf. I. Ejuſinodi debet eſſe Verbum Dei, ut vide- æ ze- ri poſſit. Tunc enim, inquit Tertullianus, Tum. auditur Philoſophus, cùm videtur. Vox ita- que, non tam audiatur ex Ore, quàm videa- tur in Opere. Et erit in noviſzmis diebus præparatus mons Domus Domini in vertice mon- tium, & elevabitur ſuper colles, & Ruent ad eum omnes gentes. Verſ. 2. Plerique Religioſorum, ut proximi ad ſe Femilia. veniant, & in iis pietatem ſerant, ſeſe eis ritas cam demittunt, eos adeunt, eorumque fragilitati “ ſe inflectunt; eâ ſcilicèt ſpe, ut per Carnem Zelas a- eos trahant ad Spiritum. Ergo Sæculares, zimarum antè ipſi fiunt verbis, & moribus, quàm r gsvu. alios avertant à Sæculo. Abſcedent, inquiunt, pißiatio- ſi ſemper gehennam verſemus in labis, fu- ze oderi gabitque eos tuba Judicii, ſi diu in noſtiro ore Religiſus crepet. At, quàm vanè decipiantur hujuſmo- v“a. di, Iſaias apertè declarat, cum ait de Mon- te Domini: Et elevabitur ſuper colles, G lfuent ad eum omnes gentes. Quis unquàm ad Montes, & non ad Mare, Aquas è montibus defluere proſpexit? At, hic Populi fluent, cùm Mons ſuper colles elevabitur. Antonius non in domo paterna delicatus, ſed in eremo ſolitarius, ſuos ad pedes Reges precibus & li- teris devolutos aſpexit. Franciſcus ad ſe Ur- bes, & Principes evocavit, non in planitie . conſtitutus, ſed in Montibus errans. Sic ad Zelus e- Joannem, ſic ad Chriſtum fluebant copioſiùs me turbæ, cùm ad deſerta ſecedebant. Concio- lenus ſi natores itaque, & Cœnobitæ, certò ſibi per- majeftats: ſuadeant, eò libentius acceſſuros homines;, quò magis illos mirabuntur elevatos ſuper col- les Virtutum, & fſuperexaltatos à nugis. Quod autem hoc Monte exprimantur ſacri Eccleſiæ Oratores, indicat, quod ſequitur: Et ibunt Populi multi, & dicent: Venite, G Iſa. 2. 3. aſcendamus ad montem Domini, & ad domum Vos obe- Dei Jacob „ & docebit nos vias ſitat, & Tumhe ambula- ſæaculari- mbu tundu ſemuti Mitis ſrawit Gcerd hent ip Ut cic nl 1a, 10 Quia Deor 6s h 1n und 4 ertt: ntun e in ,. eſ lonte ol iigand 11 cotem n indi I INe eX 0 (iatur & n ae . „ er ke e utt Ilid Ii mi Hon, in aft ſer funm Cnitates, ( Hiero fi vomer⸗ Domur in lu⸗ Quod Ceclarat. te, ſec 4 Orrtor, ie Per ſemite Repben On Verl. “ i fr it N eyleta li len Ter- A. Klik, 1 ir ſniig u . 5 lig Ii⸗ Een copi ſuet Ar. ln nulln e Terr 1t K colu letor. Dar Arum I ur, ei 30 colite — i N . . 4 ed ambulabimus in ſemitis ejus. Illud autem no- etk tandum eſt, quòd ambulaturos ſe dicunt in Nu ſemitis ejus. At quomodò ambulabunt in ſe- r mitis ejus, ſi ipſe exemplo ſuo non eas con- 1 1 . . . . r HN ſtravit? Quare, ut poſſint Populi in ſemitis Sacerdotum & Magiſtrorum ambulare, de- bent ipſi ità exemple vias Domini decurrifle; ut dici poſſint ſemitæ Domini, ſemitæ eorum. Et ambulabimus in ſemitis ejus. Porrô ſemi- ta, non lata eſt via, ſed anguſta. Quia de Sion exibit Lex, & Verbum Domini de Jeruſalem. Verſ. 3. Zelus ſili Et hoc dicendum (Hieronymus ait) quòd prius va- quicunque in ſpecula, & in viſione Pacis cet. fuerit: in boc & Lex & Verbum Domini con- — Zeka ſKitutum ſit. Et pulchrè non dixit: In Sion; Ser, de- & in Hieruſalem erit, & manebit Verbum iade ver- & Lex Domini, ſed egredietur: ut de illo bum poſi- fonte omnes Nationes doctrindâ Dei ſignificet dest, irrigandas. Concionator in ſpecula ſolitudinis, eu, contemplationis, & circumſpectionis corrivet lsum ob- . . .. lrl ſervan- in ſe Verbum Dei & Legem „ quam aliis .. tis. non indicet, vel indicat, ſed immittat, ſuô- h Vex ope- que ex corde profundat. Lex, inquam, egre- rum. diatur & Verbum ex te: ut ſerves præcepta, Concios . . Ors. duæ doces: ut antè in te Evangelium ſit, & ione. per te egrediatur ad alios. Laudatur autem Concio- Vita mixta, cùm Lex & Verbum ortum in natoris Sion, indè dimanet ad omnes gentes; &, in- exempla. ſtar fluminis, inter ſaa naſcatur, ſed alluat civitates, agrôſque fœcundet. Omnis duritia (S. Hieronymus concludit) cordis noſtri Chri- ſti vomere frangitur. Domus Javob, venite, & ambulemus in lumine Domini. Verſ. 5. Quod ſuprà ſubobſcurè docuit, apertius hic declarat. Non enim dixit, Ite, & Ambula- te; ſed Ambulemus. Niſi enim Superior, vel Orator, id, quod docet, operetur, nunquàm per ſemitas Domini incedent Subjecti. Quis fruéctus è& tanta copia Theſaurorum? Ila. 2. 8. Et repleta eſt terra ejus idolis. En Idololatria var ex radice Divitiarum. Rara coli ſolent; nunc Pivnie AAtem Terra oppleta auro, Aurum adorat. Idolola- Scilicèt, Vitia, quò magis abundant, eò po- rrie pa- tentius jugum impiis imponunt. Nec itaà fa- ventet. cilè ad Idola declinaſſet Terra, ſi non Ar- erele genti copiâ inebriata inſaniret. Nemo ergo . ſperet Avaritiam tunc aà ſe abdicandam, cùm nullius egens Divitis florebit. Nam tunc Terra non ſolùm optavit, ſed adora- vit & coluit Aurum, cùm Theſauris obrue- retur. Dùm Pauperes inſudamus, pre Auro, Aurum Tyrannus creditur: cùm veròô, præ Auro, deliciis, & honopribus pollemus, pro Deo colitur. Ethicæ Comment. Lom. V I. Repleta eſt terra Argento & Auro, & non eſt finis Theſaurorum ecjus. 277 Et ropleta eſt terra Argento, & Auro; & non eſt ſinis Theſaurorum éejus. Verſ. 7. Pulchrè illud (ait Hieron.) ſemper Avarus Avarizis eget, aliis verbis Propheta ſignificavit, dicens: "nerple⸗ Et non eſt finis Theſaurorum ejus. Non, quôd a” Thefſauri finem non habeant, ſed, quòd Poſ- ſidentium animus non impleatur. Undè & quotidiè videmus illud Apoſtoli compleri: Qui prædicas non furandum, furaris. Furem Rom. 2. Judicem arguit, atque condemnat Judex fu- 1: “ racior, in alio de ſe promens ſententiamn. Le- San Se gem improbat repetundarum Hieronymus, quâ zulsrx ferebatur in Quæſtores rapaces ſententia à Ju- imptas: dicibus, ut ab iis, qui repetebant, mercedem reciperent. Et ſanè quoties Judex;, qui Fu-= rem addicit patibulo, Rapinis exundat! Opus manuum ſuarum adoraverunt, quod fecerunt digiti eorum. Verfſ. S. Ad Principes hoc ſpectat, à quibus Auli- RexAnli= ci adorantur interduùm, quos tamen e& Luto iaz 4 evexerunt ad Curules. Notandum etiam, frenandi, opus manuum dici,; & non opus digitorum KXeligio Idolum, quod digiti fecerunt; quia ſcilicèt aniu, vi⸗ unius ſcelera in Religionem, vel Rempubli- io infa- cam redundant; quôdque Superioribus impu- h tentur flagitia Subjectorum. Superion, vel Rex Oculi ſublimes hominis humiliati ſunt; sderlgegs . . . . .— †. O& inourvabitur altiudo virorum. Verfſ. 11. Nota: dàùm ad terrena oculos demittimus, Modeſtia etiam Cor, & Fortitudo deprimitur. Nihil oclo- enim tam nos detrahit & cœlo in lutum, quàm . . .—7— Curioſi= aſpectus terrenorum. Qculus inflectitur, & a,. altitudo humiliatur. Dies Domini exercituum ſuper omnem ewcelſum ſuperbum, G&. Verſ. 12. Mirum quèd Iſaias in die Judicii ſolam Su- Ex Saper⸗ perbiam conterendam affirmet, cùm tamen sia Lurnts certum ſit, nullum fore Scelus impunitum. Imô, in Evangelio Dominus non Superbos, Eleëmoſz⸗ ſed Immiſericordes judicandos affirmavit. At; na negle=⸗ in Evangelio rivuh, apud Prophetam fons ka. petitur. Initium omnis peccati Superbia. Qua- Eccleſs re excisd radice, cadant rami neceſſe eſt, & 10. 15. folia. Niſi Faſtui ſtuderes, Luxum ſperneres, & Inopes ſublevares. Omnes quercus Baſan. Verſ. 13. Quæ ſi fecerint fructus (ait Hieronymus) Asbitis porcorum ſunt alimenta, non hominum. Rex ênhbonoras Baſan, interpretatur Ignominia. Nota: ex Gloria quercu coronæ texebantur, quæ Sues paſ- vana. cunt, & Duces coronant: ut intelligamus Superbiam mendicam adeò eſſe, ut ejus ſe Avari⸗ coronet Arboris fronde, cujus Porci fructu "ie vix ſaginantur. Meritòô autem Aureo ſæculo glande homines victitaſſe feruntur: quòd ſci- licèt Auri cupiditate brutis Animantibus non diſſimiles ſimus, ideòque eidem Efca ſagine- mur: &, cùm pretioſius videbatur ſæculum; A a Viliùs 278 vilius Naturæ proviſum eſt: ità ſibi Avaritia malè conſulit, quæ cum Tantalo in proflu- ente ſitivit, in aureo ſæculo Porcis convixit. Veràùm malè proſcindo ſœæculum, quod aureum fuit, quia Aurum neſcivit: Verùm rectè ſæ- culum damno, quod ferreum eſt, quia to- tum migravit in Aurum, Opum duntaxat & ſitiens, & conſcium. Et ſuper omnes cedros Libani ſublimes, & ereétas, & ſuper omnes quercus Baſan. Verſ. 13. Severitas svα nW⅓. e Jua. Dies Domini intelligitur. Quèd ſi prudens lector quæſierit, (ait Hieron.) Cur in Tem- plo Domini cedrina ligna ſint poſita, & in Ex Keli- 103. Pſalmo legamus, & cedri Libani quas gieſ: ali- tu plantaſti: & nunc diem Domini ſuper Ce- qui beti- dros Libani Sermo Propheticus commine- dunt. tur. Hoc dicendum eſt, quèd ex eodem ge- Dyrenum nere hominum, alii ſublimentur ad Regnum, d Sar ali detrahantur ad Poœnam. Juſtitia Dei hinc Fukiuti⸗ patet maximè, quôd tam Quercum, quam oms ibst. Cedrum eradicat; nec iſti parcit ob venuſta- tem, nec illam negligit, eoè, quòd fues paſ- Perſonarà cat. Sed Juſtitiæ ſolius memor utramque pu- scceptio. nit, & evellit. Neque veròô fidas ſanctitati præteritæ, & nobilitati vocationis: nam Ce- sauperkis. dros Libani, divinà manu conſitas, dies Do- Afebili- Wini concutit. Et ſanè miror, quòd & Quer- as. cum, & Cedrum detruncet, quia ſublimes ſint, cùm earum hæc ſit & dos, & pulchri- tudo. Nimirùm animi altitudinem nec in ſu- blimi dignitate patitur Deus, qui humiliavit ſe uſque ad patibulum Crucis. Quare etiam, qui loco ſublimes ſunt, animo ſint humani: & verbis demiſſi. Et humiliatur altitudo virorum. Verſ. 17. Zcuſa- tisnes, Acauſa- tionss Fa ſa. Cum mendacium (inquit Hieran) Verita- ti, quaſi ſiipula Igni appropinquaverit, citò voratur, & deperit. Et introibunt in ſpeluncas petrarum, & in voragines Terræ à fasie formidinis Domini, & à gloria majeſtatis ejus, cum ſurrewerit percuterée Terram. Verſ. 19. Advertendum, Deum ſurgere, cùm percu- tit; ut intelligamus illius naturæ contraria eſſe ſupplicia. Laborat itaque, dùm ſævit; nec ſedendo novit percutere, ut deſiderio quietis moneatur flagellum projicere. Huc ſpectat, quod in Apoc. viſum eſt Joanni. Ex ore enim Filii hominis Gladius exibat, utrâ- Clemen- que parte acutus. Quis unquam enſem ore, ria. & non potiùs dexterà evibravit? At Dei Gla- Prov. 2r. dius tantum in verbis eſt, minatur, ſed dif- r. Kfiilè pumit, qui ſurgere debet, antequàm fe- Siperior rjat. Gladius in orey at manus plenæ Hyacin- mitis. . . this. Verba aſpera, ſed flagellum, vel mite BDei miſe- ricordig. Pnitbtiæ . —— . irf: ex floribus, vel pretioſum ex gemmis. Cor plus tor- Kegis in manu Domini. Quo modo ea manus queane ſævire poteſt, in qua pro enſe Cor, Amoris Superio- ſcilicèt fons militat? Nec ſacramento caret, vem A quod uträque parte acutus dicitur; ut ſcilicèt tem ſuo- 9 4 9 P ci 3 „z, quàm Tam pungat vulneratum, quaàm ferientem. Ideò renw. lenius tractet gladium, quo neceſſe eſt vulne- Oliva retur, ſi vulneret. Delevit Deus hominem immiſſis aquis; at Gladio, quo carnem inter- emit, vulneratus eſt, & quidem in corde. Et tallus dolore Cordis intrinſecus, Delebo, in- Gen.s, . Tit, hominem, quem creavi. Hinc eſt, quòd in Apocalypſi nondùm obductà cicatrice ap- paruit præcinctus zonâ aureâ circa pectus. Quod apertè Propheta teſtatur, cùm ait; In- ebriatus eſt in Cælo Gladius. Prius ergo Divi- num; ut ità dicam, (nec ſanè auderem vul- nera affingere impaſſibili Divinitati, miſi ipſa ſe diceret dolore confectam. Eo ego ſenſu de ſtrage Numinis loquor, quo ſe Deus Doluiſ- ſe leribit: quod ſemper à me dictum velim, ubi de Deo ea dixero, quæ vel Deus dixit, vel dici de ſe voluit à Prophetis) bibit, in- quam, priùs Divinum Sanguinem, quam Hu- manum. IIlud autem notandum eſt, gladium Iſa. 34. 5. Cinfiſa. exire ex ore Domini, quòd nimiràm contineri üi pa- in viſceribus Miſericordiæ non poſſit. Dediſcant Conteflarü immanitatem, & gementes an- te ſe Peccatores, non ſine angore cordis in- genti, falutaribus poenis expient: quando Deus perduelles in ſcelere obfirmatos ſine do- niant, ſedl m&ſti. lore non plectit. Eos Aquis immerſit, ut nau- fragio territos gehennæ ignibus ſubduceret. In Die illa roneie homo Idola Argenti Ius. Verl. 20. Ssæpe diximus, argentum, & aurum pro ſermone, & ſenſu accipi. Caveat ergo Evan- vator va- Concis- gelicus concionator, ne eloquentiæ ſuæ fiat“: idololatra. Pergit Iſaias: Et ſimulacra auri ſui, quæ fecerat ſibi, ut adoraret talbpas, & veſ- pertiliones. Ergo avarus ideò aurum congre- gat, ut Talpas adoret: Animal; inquit Hie- ron. Abſque oculis, quod ſemper terram fo- dit, & humum egerit, & radices ſubter co- medens, frugibus naxium eſt. Nimirùm cæ- cus eſt, qui terram fodit: & avarus Talpa illa eſt, quæ ſine ſenſu familiarum radices ro- dit , fœnus aggravando, incautorum Adoleſ- centum patrimonium occultè vorando: ità ta- men, ut frondes relinquat, imò & augeat, radicem verò conſumat. Hinc ſubiti floren- tium plantarum caſus, hinc familiæ everfio. Comederunt enim alieni robur ejus, & neſcivit. Veſpertilio autem, ut 8. Hieronymus notat, cùm videatur volitare, animal eſt lucifugum, & Solem non patitur. Quod quam ad vivum Fœneratores exprimat illaqueantes Juventu- tem, nemo non videt. S. Hieronymus his ido- lis, & animalibus falſa dogmata ſignificari pu- tat: quæ & ipſa aurum eloquentiæ, & conſilii vertunt in idolum, dàùm blandè Innocentium pietatem, quæ aurum eſt, conflant in deſide- rium gloriæ, & honoris. Hi conſiliarü laten- ter radicem corrodunt. Hi Lucem fugiunt. Omiſeram quod S. Hieron. Poſtquàm dixiſ- ſet aurum ſermonem eſſe, & ſenſum, addit: Quæ à Deo hominibus data ſunt, ut vel lo- Iſa. 2.20. Avaru. Oſe. 7. Coxſilin⸗ rii impii quantur, vel ſentiant Deum: illi abutuntur vetgves, hoc munere in Idolorum ſimulationem, jux-ue ſir’ ta illud: Dedi eis argentumi, & aurum: ipſi verò de argento, & auro meo operati ſunt Baal. Oſe. 2. Id quàm rectè accommodetur profanis noſtræ ætatis Scriptoribus, apertum eſt. Ni- mirùm Eloquentiam, & Ingenii opes Laſci- viæ impendunt, ut Libido adoretur, & Re- ligio ac Probitas profligentur. EX- tu. Oſe.2. 8. Libri im⸗ pii veér Poëtarum vel Poli- ticoraunm (ANRN,; E. Yuns Qu taula- ſanctis 14 gi n0 . u denz MN m miles le mnn ſanlgs e , Nen in Ctut. Ernt 1 Pro mi. Gentem Mign Hoque t Aus E utis ded 8 Pola. 3 1Nn 4,. ktei h eng. 605 int⸗ 2, Miſetum 1. 00 14 n cellepte 13 4 e ui e en 1 r Dar l ten in kt, aun 69. Ni n if lum. hin me er: 1 f. ſun ſt te Ver 1 WInn Ine. le . l ne 4). ile . oD eenn. r. inh ii Call. 1 Nininnx. Wli Um ndezn totun . Mun EX CA P. III. ISA I . Ecoe enim dominator Dominus exerci- tuum auferet ab Jeruſalem, & à Ju- da validum, & fortem: omne tobar Panis, & omne robur Aquæ: For- tem virum, & bellatorem. Verſ. I. 2. Fortitudo igitur (ait S. Hieronymus) Pa- nis auferetur ab eis: ille ſcilicèt qui dicit. Ego Joan. 6. ſum Panis vivus. Habent Judæi Panem, ſed 51. abſque Fortitudine: legunt enim Scripturas, Lectis Sa- ſed non intelligunt. Tenent membranas, & ,Y* Chriſtum, qui in membranis ſcriptus eſt, per- “ diderunt. Sermo proindè ſpiritualis, & Scrip- turæ ſtudium robur Panis ſunt: quæ ſi defi- ciant, deficient & viri bellatores. Et Ariolum, & Senem. Verſ. 2. Eim non Qui ſcierit (S. Hieronymus) in Scripturis attenden- ſanctis Preſbyteros Merito, & Sapientià eli- da. gi, non tate. Neque enim apud Judæos ge. Senes eſſe ceſſarunt. Canities hominum Pru- Gen. 24. dentia eſt. Cumque nongentos & eo amplius 1. annos ab Adam uſque ad Abraham vixiſſe ho- Senes non mines legamus, nullus alius ante hunc appel- Bernant latus eſt Preſbyter, id eſt, Senex, qui ta- Ffuniores. . . 1 . Vox alleg Inen multòô paucioribus annts Vixifle Convin- citur. Et prudentem eloquii myſtici. Verſ. 3. B. Aloyf. Pro quo LXX. interpretati ſunt: Pru- ſermo Si- dentem Auditorem. Ut intelligas ſatis illum lentum Eloquentem Exemplo eſſe, qui alios nove- erat. rit Audire. . Et ſapientem Architectum. Verſ. 3. Seientia Juperba. I1I. Par. 4. Sed & in Paralipomenon libro (ait Hiero- nymus) legimus vallem Artificum. Qui prop- 14. terea habitare dicuntur in valle, quòd non Opera- eos inflabat ſcientia: ſed humilem atque man- rius, qui ſuetum ſequebantur JESUM. Arduum ſanè Humilis opus, ſublimia erigere, & in vallibus habi- St, rard tare, attollere muros, & mores deprimere. „„ Hoc rarum, & mirandum, ſi quando præ- Talenzz Cellentes doctrind viri humilia ſectentur: Et eum ſpi- cum Apoſtolo dicere poſſint: Ego ſum mini- ritu. mus Apoſtolorum. S. Hieronym. concludit: I.Cor. 15. Qui ætate Juvenis eſt, matutitate Senex eſt. Ferem Sic Daniel adſcriptus Senioribus eſi poſt Ju- 7. dicium Senum: ſic Jeremias cum Puer eſ- Dignitas ſet, audit à Domino: Ne dicas, quia Juve- non ob O- nis ſum. 7 pum deſi. derinm. Veſtimentum tibi eſt, Princeps bͦſto no- Rer: ruina autem hac ſub manu tua. Et reſpondebit in die ila dicens: Non ſum Medicus: & in domo mea non eſt Panis, neque V'eſtimentum: noli- te conſtituere me Principem Populi- Verſ. 6. 7. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XNVI. 279 Prudenter iſti eum in Principem poſcunt, Rer con- quem Divitem vident. Secus enim ſi Pauper rs rc. eligatur Divitiarum cupiditate exagitatus de- 1,licis trahet ſpolia Subjectorum, Populiſque dam- previden- na non ſua faciet incrementa. Qui iapientius ds neceſ- rejiciens Imperium, quam traditum accepif ſaria. ſet, Paupertatis clypeum acclamatiomibus, & gfer ſuffragis eligentium opponit: Iz domo men ze,da. non eſt Panis. Stulte, ideô avidius ſceptrum invade, ut inanem domum regiis poſſis im- plere divitiis. Exſaturabis horrea tua, ſi non horreas imperium tibi deſtinatum. Enimveroô oſor hic dignitatum ſcit, non expectandas ex dignitate divitias, ſed erogandas: eſſéque mu- neris Conſularis, Plebem paſcere, non paſ- ci aà Plebe. Audiamus Hieronymi ſententiam: Et ſicut populus, qui eum, quem compara- tione ſui locupletiorem intelligit, Principem Operarigs habere deſiderat: ſic, qui eligitur, conſide- Ebi vacet. rans Paupertatem, & Imbecillitatem ſuam, Pignitas indignum ſe efſe delato honore teſtatur, nec e an. poſſe mederi vitiis, eſurientibus cibum tri- Saberiori⸗ buere, veſtire nudos, qui ipſe ſe ſuſtentare exempla. vix Valeat. Ergo non ſtatim multitudinis ac- Correctio quieſcamus judicio: ſed electi in Principa edhiben- tum, noverimus menſuram noſtram. Quot 42. . daßperior panem, & veſtimentum non habentes: cùm lapſorum ipſi eſuriant, & nudi ſint, neque Chriſti tu- tegar lap= nicam integram reſervarint: aliis & alimo- Ius. niam, & veſtimenta promittunt: & , pleni Superior vulneribus, medicos eſſe ſe jactant? Cur au- *wetur, tem iſte eligitur, cui & ars Medendi deeſt, nnes- & Panis? Quia nimirùm Veſtem potabatur habere ad occulenda crimina, quo nihil in Superiore optabilius. Audi: Ruina autem hbaæc Gompati. ſub manu tud. Ideòô fortaſsè ab Arboribus de- superier latum legimus imperium Ficui, quòd illa hu- amari manius cæteris peccatoris Adami pudenda ve- S,1 lavit. Ergo is Populis præſit, qui Veſtimentis 4,zu, abundet, hoc eſt, Charitate, quæ tunica Chri- 1ui diG- ſti eſt deſuper contexta per totum, undique melaut peccatorum multitudinem operiens. Etſi Me- erimins. dicus non eſt, ſi tamen velare ſciat crimina; aptus Sceptro eſt. Apprehendet enim vir Fratrem ſuum, Domeſticum Patris ſui. Veſtimentum tibi eſt, Princeps eſto noſtér. Rusna autem hac ſub manu tua. Verfſ. 6. Mirum quèd, propter ſolam Veſtem, eli- gant indignum prorsùs Imperio. Planè in dies hoc ſerpit latius malum. Nihil enim in Su- perioribus magis optatur, quam Veſtimen- Dignitas tum, quo non Se, ſed Subjectorum tegant, conferias abſcondantque flagitia. Ruina ſit ſub manu, imedi & mox in manu deponent Sceptrum. Dexte- Corre- rd non puniri crimina;, ſed foveri deſiderant, àon¹α & contegi. Cafeat Pane, egeat Vino, Do- or, dgr mo excludatur; dummodòô adſit Veſtimen- 42 ar- tum ad tegenda peccata, Princeps, inquiunt, dua. eſto noſter. Veſtimentum, Charitas eſt, quæ Superios operit multitudinem peccatorum; quæ ſi ad- vegligens ſit, etſi cætera deſint, gratus erit Superior. SmAtete Sed, non Charitas eſt, quæ ſcelus non alli- gat, ut ſaneſcat, ſed cooperit, ut neſciatux; & gliſcat. Ruit 280 Ruit enim Jeruſalem, & Judas conci- dit, quia lingua eorum, & adinven- tiones eéorum contra Dominum, ut pro- vocent oculos Maj ſtatis cjus. Verſ. 8. En humanæ Prudentiæ Leges! hos tandem Politici. fructus edidit Sapientium contra Deum Poli- Dei Ira. tica. Ruit Jeruſalem, dum quærit, quo mo- do Dominum, Eccleſiæque authoritatem ſub- vertat. Nota, quòd non dicit contra Deum, ſed contra Dominum; ut intelligamus adinven- tiones hujuſmodi fuiſſe non de Cultu, in quo facilè convenit inter Dominantes, ſed de Po- teſtate, & Dominio. Quomodò autem Lin- gua, Oculi, & non Aures Majeſtatis irritan- tur? Quia ſcilicèt aliud loquuntur, aliud co- gitant. Lingua gloriam Domini ſonat, & Conflia- rii impii. Seniorum exempla. P . renpla Populorum commodum: Dei autem Oculi, prava. quibus cor patet, cogitationum iniquitate pro- BEccleſia- vocantur. Vel fateamur, Linguam provocare Rieerum, Oculos Dei, quia facil?, quod impii loquun- 5. e, tur, degenerat in opera. Advertendum au- 1 Pdala tem eſt, dum Jeruſalem ruit, Judam conci- eſſest no. diſſe; quia ad Urbis Regiæ exemplum tota sentiſima Provincia in ſcenam impietatis componitur. Ruit Jeruſalem, ſed non ſola ruit, at ſecum trahit & Judam. Peccatum ſuum quaſi Sodoma prædica- verunt, nec abſconderunt; væ animæ eorum, quoniam reddita ſunt eis ma- la. Verſ. 9. Peceagei Crimen poœena eſt; non enim ait, redden- damna, tur, ſed reddita ſunt. Quin foœnerari videtur ſupplicia ſua impius: nam Propheta non dicit, Data, ſed Reddita mala. Væ animæ eorum, quoniam reddita ſunt eis mala. Verſ. 9. FPœna par sulpa. Qui (ait de Judæo Populo Hieronymus) Principem ſuum Romanæ tradidit poteſtati, ipſe Romanæ ſubjacet ſervituti. Dicite Juſto, quoniam fruëtum adinven- tionum ſuarum comedet. Verſ. 10. Rervor Non tantùm debemus Legis obſervantiâ eſ- ulira re- ſe contemti, ſed ulteriùs nobiſmet arctiorem gulas. regulam præſcribamus. Porrò hæc inventio Regulark hon tantùm debet eſſe in cogitatione, hoc eſt, obſer- in flore, ſed in operationum fructum debet vanzis. erumpere. Fructum comedes adinventionum Superior tuarum, non flore paſcêris. Sponſus, inquies, Riui quiſ- paſcitur inter lilia. At flores ejus, fructus ho- Jue ſit. . . noris & honeſtatis ſunt. Iſtorum florum vel Eccleſ. ſolus odor fructus eſt. Undè Virgo, Ege 24. 23. quaſi vitis fructificavi ſuavitatem odoris. Ad- inventionum quoque ait, ne Singularitates af- Peccator fectes, ſed c ii faler t. es, ſed cum aliis ea invenias, quibus pro „4 ſac. ficias. Populum meum exactores ſui ſpoliave- runt. Verſ. 12. Rpiſzopi Loquitur (ait Hieronymus) ſermo Prophe- a«fines non ticus contra Scribas, & Phariſæos. Et non audiant. eos Vocat Magiſtros, & Doctores, qui quæ- Oliva ſtum putant eſſe pietatem. Caveamus ergo & nos, ne Exactores ſimus in populo, ne mu- 1⸗ lieres ſint noſter Senatus, quæ dominentur in Ec- eleſia- Ktici ava- cleſtis, & de Sacerdotali gradu favor judicet ri. Jœminarum. Agnatæ, cognatæque Clericorum Rex re- utinam a Chriſtianis Oratoribus id audiant. get: Quod apertiùs ex eo, quod hic ſequitur, col- Brnikr- ☚ 7 . .1 — er⸗ 3. ritas c ligitur: Mulieres dominatæ ſunt eis. Nimirùm rtieri. ſi Animarum Curatores in Exactores vertan- bus. tur, Mulieres intrudient ſe in electionem Mi- Iſa. 3. 12. niſtrantium, & Eva ab Adamo, non pauca Pigeiras impetrabit, quæ porrigat, ſed extorquebit Piſcium dominatum, & Avium, quò humi ga. “ repentes Angues elevet ſuper Aſtra Dei. Qui beatum te dicunt. Verſ. 12. Ille eſt Doctor Eccleſiaſticus (ait Hierony- Cengra- mus) qui lacrymas, non riſum movet: qui ulatio- corripit peccatores: qui nullum beatum, nul- "es. lum dicit eſſe felicem: nec prævenit ſenten- “ tiam Judicis ſui, dicente Scriptur Sanct: Ne das e⸗ beatum dicas quenquam hominem ante mor- Concio tem. Sed & in alio loco legimus: Qui benedi. ſeria ſi. cit amico manèe grandi voce, à maledicente nihil Fccleſ- differt. Undè ſpernentes hominum Judicia, lioy, nec Laudibus eorum extollamur, nec Obtre- 14. 1r. ctationibus contriſtemur: ſed ingrediamur re- Lapſiop- ctam viam, & tritas à ſanctis Prophetis ſemi- imi eva- tas. Quòd ſi quando erraverimus, & quaſi ho- ce mines perverſo itinere perrexerimus: Domini e. per Ezechiel expectemus promiſſa dicentis: Dabo eis viam alteram, & cor aliud. Popule meus, qui te Beatum dicunt, ipſi te decipiunt, & viam greſuum tuorum diſſipant. Verſ. 12. Adulantium hic ſcopus eſt, ut decipiant. Adala- Iſaias autem non impedire greſſus dixit, ſed iores. diſſipare; hoc eſt, ad plura divertunt. Quod SR quidem peſſimum ſæviendi genus eſt. Nam ‚ante, ſi vincirentur pedes, fortaſſe vincula pertæſi compedes exueremus: at, dum imaginario iti- nere deludimur, abſque vinculis detinemur. Qui servir enim duas in partes declinat, neutrâ per- Auebut. git. Ità ii, qui & Deo, & Adulatoribus pla- Tekiaitas. cere cupiunt, dùm utroque dirigant diſſipae- tos greſſus, non currunt, ſed agitantur im- mobiles. Vos enim depaſti eſtis vineam meam: ra- pina paupetis in domo veſtra. Verfſ. 1I4. Quando replent, ait Hieronymus, Theſau- Eceleſie- ros ſuos: & Eccleſiæ Opibus abutuntur in i⸗ d. Delicias: Publiciſque Stipes, quæ ad ſuſten-,Meyinz. tationem Paupéèrum datæ ſunt, vel Sibi re- ſervant, vel Propinquis diſtribuunt: & alie- nam Inopiam, ſuas, ſuorumque faciunt eſſe 5 Divitias. Dominus ad judicium veniet cum ſenibus Populi ſui. Verſ. 14. Docet Reges Judicium. Cam Senibus Tri- Rra⸗ bunal aſcendit Sapientia judicatura. Eant mo- oe dò Principes, & Præfecti, & Adoleſcentu- qe, lis adhibitis in conſilium, ferant de Terra- Conſilis- rum orbe Sententiam. rii bonis Decal- yrir M vrr rue dum us Getent . Gne nlit, uuan ſel 4 nſi ſeniof mn getlatl 5 4 um unm Nuls, nſit ten ell tem, peo ſe i mali Mnn. zille. es . ile, q me Uhlatit u hii ng o, ae ſe al e ndl lynin ebent . iile, kegi, ifr. exponer ie Uantur, natenti Ei mer 4 26. ed! I4. Hoc lig tut geſie lentes ( de ltoel C in tern ſ. Vinear nn anin ,Wcon rklal . rinci 10n iann, 5 mis ſed linr; cri t, & i len, ſdin Clli⸗ nn, ſtimn ſed, ie, n e Arſatur; eſlio menn 00 ſedere degini n; Ethi lem. r d GnnmA, e d Ent Nnnm. N aton n 4 U fien al gitmn 1 Dunns e, 1e 4 r. iE⸗ ,e 4 . unt kir e lin 1ℳ. Euhi 16 Na Lu ti Aeni, enr n e1 6 Cognitio . ſui. nim prius decalvatur, deindè exſpoliatur lu- Tepigitas tur deficientem in via. Decalvabit Dominus verticem Filiarum Sion.. In illa Die auferet Dominus ornamentum calceatorum, & lunu- las, & torques, O inaures, & annulos, O& gemmas in fronte pen- dentes, & mutatorin,; & acus; C ſpecula. Verſ. 17. 18. 19. 20. 21. 22. superior Multa ſcitu digna hic latent. Primò Deum vax ex- prudenter, & ſuaviter punire. Nam à pe- anen, dum ornamento incipit, tum ad caput pe- detentim pervenit; in qua pœna Miſericor- cualum eb- dia elucet, duàm, deiracto ornatu, Speculum jieiens. tollit, ne ſcilicet nimium torqueretur, ſi ſe fæ- Peccatum dJam aſpiceret. Secundò notandum, prius in- * teriora corrumpi animæ ornamenta, quibus e ** Jetractis, exteriora etiam auferentur. Ete- Eramen nulis, torque, & annulis. Graviſſimum au- senſcien- tem eſt, quòd poſt opum, & monilium jac- kis turam, etiam ſpeculo privatur: quod tunc con- tingit, cùm impius ſua ſcelera non perpendit, nec ſe in examine circumſpicit. Tertiò; Tan- ti mali cauſam ex calvitio intelligas proflu- Iin. 3.17. xiſle. Decalvahit Dominus verticem Filiarum GNion, & Dominus crinem earum nudabit. Væ illis, quibus ſanétæ cogitationes ſubtrahuntur. Cogies. Nublatis enim capillis cogitationum honeſtarum, eiones pie, totus ornatus animæ funditàs ſubvertetur. Ad- Obedien. verte autem, non calvitium ſolum nocere, sia Spreta. ſed muadatie HD ed nudationem quoque crinium. Obtegi enim Suaperior debent cogitationes, & arctà cuſtodià circum- soli debet. tegi, niſi velimus reliquam virtutum pompam Tyio fa- exponere diripienti. Si à capite capilli revel- Gioſs. lantur, totum mox corpus dehoneſtatur, or- namentis detractis. Minissa, Et mœebunt atque lugebunt portæ ejus, „ deſolata in terra ſedebit. Verſ. 2 . Ideò lugent Portæ, quia Sion ſedet in Ter- ra. Hoc eſt, Religioſæ vitæ initia lamentan- Quàm multos lugent ore. portæ Religionis, quos ingredi conſpexerunt ar- Roht, dentes, quos deſides intuentur, & otio reſo- VDro de- lutos! Creſcit dolor, & quòd ſedeat, & quòd geser. in terra ſedeat? Quis enim ad Chriſti jugum, & vineam advocatur, ut ſedeat? Tum quis æ*ι uo animo ferat Religioſum in rebus Terre- nis conquieſcere, vel iis innitendo, vel iis ſe Religioſus delectando? Lugebunt itaque Portæ ejus: ſcili- Delicias cet Principia ſtrenua complorabunt Exitum ig- P ruee, navum, & ipſa ſedebit in Terra. Saltem in plumis ſederet, nam fortè plumis ipſis eleva- retur; crimina enim cùm aperta ſunt, deter- rent, & compellunt ad fletum. At qui ſedet in Terra, in Paupertate quidem conſtitutus, ſed in cilicio otium deliciâſque conſectatus, aut rarò, aut nunquàm ſurgit. Videtur enim ſibi non ſedere, qui ſedet in terra. Verùm erra- „ mus. .Æquè enim in pulvere, & in pulvino Wigeſ quieſcitur; eo tantùm diſcrimine, quòd illa Biau eſt ſeſſio incommoda, hæc mollior. Æterno- rum enim immemorem in Viola, vel in Coc- cO ſedere non mirum; in Cruce, in Igne, in- que Spinis otium quæri, & commoda, ridi- culum; hôcque tandem eſt ſedere in terra;, Ethicæ Comment., LTom, VI. „Lib. XVI. Stromatum 281 quod ſanè opprobrium lugetur à portis Sion. Aliò ſe transferat, Crucémque deſerat, qui ſedere deſiderat; & ne in terra cubare durius cogatur, Terram repetat, Colum fugiat;, Mundo ſe iterum reddat. Dices, etiam de Ju- ſto ſcribitur, Sedebit ſolitarius. Ità; ſedebit, Thren. 32 ſed folitarius, non deſolatus; ſilens, non gar-⸗ rulus. Imò non ſedet, ſed ſedebit, modò enim ſurrexit potiùs: levavit ſe ſupra ſe. Quare ni- hil mirum ſi ſeſſurus ſit; qui levavit ſe. Se- debit itaque ſuper ſedem judicaturus duode- cim Tribus Iſfraël in futuro ſæculo, non mo- dò ſedet in terra; magis à terra levavit ſe- & ſupra ſe ſtat. EX CAP. IV. ISA I E. Er creabit Dominus ſuper omnem locum MWontis Sion, & abi invocatus eſt, nubem per diem, & fumum, & ſplen- dorem ignis ſRammantis in nocte; ſu- per omnem enim gloriam protectio. Et tabernaçulum erit in umbraculum diei ab æſtu. Verf. 5. 0. Sic dilectum ſibi Montem cuſtodire novit Curieſt- Dominus. Nube illum, fumo, & igne cir- o⸗ & Oe- cumdat. Nube quidem, ut Mundanæ lucis va- sst:- num ſplendorem, excccantéſque radios noſtris ab ocitlis avertat, uti David precabatur, dàùm meridiano in lumine felicitatis hanc nubem de- poſceret. Averte oculos meos, ne videant vani- Pſ. 118. tatem. Quia tamen plerique, etiam interpoſi- 37. tà nube, tentare poſlent Solis aſpeéctum, fu- “ r mum ſpargit; quo in fletum compelletur, qui „issicor⸗ lucem curioſiùs ſcrutabitur. Ignis tantum lu- diter tol- cem ſubminiſtrat: ſcilicèt ne lucem Aulæ de= lantuar. ſideremus, lucem Gehennæ præbet, quâ fa- Iaferni ce prævid, rectà ad Aſtra properamus. Mi madita: . . . tio. rum planè: Gehennæ igne caſteè frigeſcimus, Dignitas & cautè, prælucente gehbennâ, tartara declina- noxia. mus. Porrò autem in nocte hic ignis ſplendet: Tribula- non enim in felicitate felicibus, ſed miſeris, tio utili, vel pœnitentibus lucet in mœrore. Super om- nem enim gloriam protectio. Benignus Pater Deus, ſud veluti oblamyde tepit gloriam, ne ejus pompâ capiamur. Fumo circumdat nos, ne gloriæ fumo cæcemur: Nube claudit, ne exterioribus tenebris includamur. Quæ om- nia eveniſſe conſpicimus Jobo, Tobiæ, cæ- teriſque Heroibus, quibus nubem immiſit per diem, ne à fugaci die agerentur in æter- nam noctem. Difficillimum enim eſt, felici- peltesas tatem intueri, nec rapi: felicem eſſe, & nexia. Dei non obliviſci. Solem legimus ſemel con- geczis ſtitifſé, ſemel retroactum per decem gradus. ſtaiis- Scilicèt ad Joſu Orationem ſtetit, ad Eze- chiæ Fletum regreſſus eſt. Ibi Ducem ora- re ſtupuit, hic Regis lacrymas demiratus iter Digsisas Bellum. reflexit. Utrumque mirum & Militem genufte- nocet. xXum, & Regem plorantem, & uterque So- lem vel inhibuit, vel fugavit. Quin & Mors, quæ nullius armis terretur, Regiss lacrymas exterrefacta declinavit. Porrò audiamus, quod ſequitur: Et tabernaculum, inquit, erit in umbraculum diei ab æfiu; & in ſecuritatem » A a 32 Gα 282 & in abſconſionem à turbine & d bpluvia. Qui defendit ab æſtu Solis, à turbine defendit, & à pluvia. Lux enim honorum Turbines parit, Crov. 14. & Lacrymas: & extrema gaudii lubtus occupat. 173. Quare non faſtidias tabernaculum, cùm tibi Solis lucem ſubducet; nam ſi ſubtrahit Lu- cem, repellit & Pluviam, Turbinéſque. Qui Amanum & curia revocaſlet, viſus eſſet ei eri- pere lucem, ſed procellis aurd navigantem ſe- cundiſſima ſubtraxiſſet. Crux illi ſuccrevit in epulo. E X CA P. V. I S. A I K. . Et toreular exſtruxit in ea. Verſ. 2. Ut in eodem potiſſimùm loco premerentur uvæ, & vinum funderent »inquit Hieron. Scilicèt noôn debent Superiores ad alios confugereo ut exprimant à Subditis vinum. In Religione pre- mantur; imo & Torcular ſupprimatur;, ne videantur inviti dare, quod ultro proferre de- buerant. Premantur, i oporteat; ſed domi ſit toroulan; domeſticis urgeantur pœnis, non exwter- nis obruantur ſitppliciis. Verbo; vel deſit Tor- 71ſ cular;, vel exſtruatur in Vinea. Plantavit Vineam Soreck, & aædificar vit turrim in medio eus; & torou- lar aſtruait in eca. Et eapectavit, ur Tam benè cuſtodita Vinea labruſcas tamen edidit. Felicior vines Spontæ in Canticis, quæ . . „ 7 . .Superior flores protulit, & uvas. At torcular, quod in erahat bac exſtrüctum eſt, in illa defuit: quo doce- Amoresns mur, ſæpèe ſeveritatem ſpinas producçere;, ad kaat Auſtrum veròô ſuavitatis aromata fluere. Sarge 17. Aquilo, id eſt, abſcede, G veni Auſter, & Ruent aromata. Uberius fructificat, quæ ca- ret Lorculari, nec alio premitur, quam Au- 2. ſtro. Nimirùm ſpinæ ſeveritatis labruſcas gig- 2 1 . 5 £ nunt; & verendum, ne dum ſepe, & dumis nimiùm ardtamus Vineam, dumos edat, & ſpineam fepem; cingäâtque cultorem, a quo nimiùm cingitur. Nunz ergo habitatores Jeruſalem, & viri Judlda, judicate inter Me, & Vi- neam meam: quid eſt, quon altraà de- Reces u- Notat D. Hieronymus Divini furoris man- ditarſe ſuetudinem, quæ judices ſtatuit eos, qui rei , „ unt. Hæc Vinea punienda Jeruſalem eſt; ſubdiiu. Viri ergo Jeruſalem judicent. Tale quid & Nathan ad David loquitur. Ità in Evangelio Chriſtus Parabolam de Agricolis occidentibus Filium is proponit, qui occiſuri erant. Adeò mitis, & ſnavis eſt Ira ejus, ut neſciat de eis ſupplicium ſumere, nilſi ipſi contra ſe ſen- tentiam ferant. Erge & Populus interrogatur de Vinea; ut contra ſe Ipie reſpondeat; in- quit Hieronymus. 9 7 — 1. 4 4 „„ S 9. . . 1. Auferam ſepem ejus, O erit in direptio- nem: & diruam maceriam ejus, & erit in conoulcationem. Verſ. S. Qudam graviter errant, qui humanis tirno- Regula- ribus Leges ſacrificant! Audiant hi Senten- rum Ol- tiam Dominmi: Miruam, maceriam, & erit in lervantis conculcationem. En quomodò conculcentur, gehyt⸗ . 350- cùm Leges parpipendunt, ne conculcentur. ſruzs Conculcaberis, non ſi ſervaveris Legem, ſed Tritala- ſi Maceriam diſſipaveris. tio velut Sina ſan , 2 l S . uetur. Vinea autem Domini exercituum Domus Hamani Hrael eſt, & vir Juda germen dele- imorsr. blabile ejus. Verſ. 7. Germen delectabile ejus. LXNX. tranſtule- Religiones runt. Novella plantatio dilectiſſima. Quod di- onoran- ci poteſt de quovis Religioſorum Cœtu, qui 2⸗, poſt Martyres, Se Apoſtolos, quaſi noviſſi- hesioke- ma, ſed dilectiſſima Plantatio effloruit. Vi- ligioſard; nea autem dicitur Domini exercituum; ut ubi & Labor. exercitus audis, cuſtodiam intelligas, & labo- rem, non delicias: & otium. Vinea Religio eſt, ſed Vinea Domini exercituum. .. Væ ,5 z. rgiti „, 4à 3 . „ qui conſurgitis mane ad ebrietatem ſttandam, & porandum uſque ad veſperam, ut vino æſtuetis. Verſ. 11. Non ſolum Aquæ quò plùs ſunt potæ, plus Habitus ſitiuntur; verum & Vinum, quèò pluùs hauri- mWalus. tur, plus appetitur. En hi ſurgunt ad biben- 4 dum manè, & veſpere non deſiſtunt à potu. 5 Adde qued ex Hier. Hic manè Juventutem, veſpera Senectam ſignificat. Nec toto vitæ tempore expletur libido bibendi; viam enim, quam Adoleſcentes inſiſtimus, nec Senes re- Filieruæ linquimus. Nemo enim ſpe vanâ fallatur abſ- educaiie. cedendi Senex à vino, cui in Flore ætatis ſe Gala in- addixerit. Nam nullus in Vino navigans nau- quieta. fragatur in Aqua; nec moritur Jobrius, qui Renova- vixerit Ebrius, ſed veſpere -» & mane dies tio in Sene unus. Væ, qui conſurgitis mané ad ebrietatem diſicilig. ſectandam, & potandum uſque ad veſperatn. pyoerafii- Antè in lampadibus Oleum deficere permit- natie. emus excludendi à nuptiis, quam patiamur in cyathis Bacchum deeſſe, parentem Vene- ris. Nota, ad Potandum conſurgunt: So- brietas enim ſola quieſcit, & in tranquil- lo eſt. Propterea dilatavit infernus animam ſuam, & aperuit os juum abſque ul- lo termino. Verſ. 14. Nimirùm, duùm manè confurgunt ad vitia, Gale nes nec immunis eſt à peccatis Pueritia, Gehen- le ve ſce- næ os patet, latiuſque devorat vel Infantes. 44. Porròô non leve ſcelus, ligurire, & bibere, quando Gehennæ guttur immane dilatari de-= bet, ut glutiat Epulones- Deſerta in ubertatem verſa, advenæ co- medent. Verſ. 17. Religioni conſola- . tienes LXX. Si S. Hieronymo credimus, Pro gimpliei- Advenis Agnos vertunt. Innocentes enim, & zas perei⸗ . . mites . l mite Ctu fenet. 111. d! P in ℳ Pulo, lnn. Ghin ſviu lh⸗ mates: nſe Cltet iin enn. Hurnin lur. 11. Niist it. Ang, 4 l excel Drias Ozia 1. nurrat I 5n betüt in aumade ege, n en ice am me laelluto. MVit a0 Mi renen P. Hiloo Bar Cien ſua Mum. H. . Arie. lus Ne. I lio er egnt S8tfomatum, Lib. XVI. illud. LXX. Super illudch, tranſtulerunt, In mites paſcentur in deſerti ubertate, cùm eis Crux Hflores pro elavis, mel pro vulnere proô- feret. Ajpiciemus in Terram, & ecce tenebræ tribulationss, & lux obtenebrata eſt caligine eéjus. Verſ. 30. peecater Propheta compatientis affectu ſe jungit Po- initio ſas, pulo, & ait; Aſpiciemus in terram. Coœlum “õ Cosve"- enim afſpicere non audebimus, cujus habita- 1 De torem offendimus: Et lux noſtra, quam ſem- SS per habebamus in Deo tribulationum caligi- Dud antro. ne obfcurata eſt. Ita Hieron. Vide Iſaiæ cor- gil. Compati. rectionem, plenam amoris. Poſt enarrata ſce- 6 befif. lera, poſt prædicta ſupplicia, Aſlpiciemus, 5 inquit; ſuas quodammodò fecit alienas pra- percan. Vitates, & poœnas. Præſtantiſſimus modus zium ſce- Corrigendi, & minitandi. Aſpiciemus in ter- lera ſia pam, & ecce tenebræ tribulationis, & lux ob- Deis“, tenebrata eſt. Hic innuitur ſolà Mortis re- Se g. eördatione falſam Fehcitatis lucem obſcura- minibus. Ti; vel ex ſpe in Terrenis, vel Regibus vel Mors ver- Opibus, collocatâ Tenebras naſci, non Lu- tit Lucem cem. honorum , in Tene- bras. Minnn .. EX CAP. VI. I S A I Æ. Anno, quo mortuus eſt Rex Ozias, vi- di Dominum ſedentem ſaper ſolium exçelſum, & elevatum. Verſ. I. — Neltlen Dignitas Oziam, quia ſibi illicitum Sacerdotium tr i emaa vindicabat, leprâ fuiſſe percuſſum, Sacra Fümenn gr zeele narrat Hiſtoria: quo mortuo, Dominus vi- tionumn detur in Templo, quod ille polluerat. Ex quo fons. animadvertimus, regnante in nobis leproſo Rege, nos Dominum in ſua majeſtate regnan- Exod. 2. tem videre non poſſe. Undé & in Exodo poſt- quam mortuus eſt Pharao, qui opprimebat Iſ- raël luto, & paleis, & lateribus, Populus cla- mavit ad Dominum;, qui, illo vivente clama- re non poterat. Et Ezechiel mortuo Phaltia; Filio Bananiæ, peſſimo Principe, cadit in fa- ciem ſuam, & voce excelsà clamat ad Domi- Ezech. II. n num. Hæc Hieronymus. Ex quo patet, quam en noceant impii ſeun Præſules, feu Principes, ugut quibus regnantibus, nec Deus apparet in ſolio, n tan Reretis nec Hebræi oppreſſi orare poſſunt. Non ideò impius o- tamen impii Reges occidendi ſunt; ſed Divi- idce næ Providentiæ permittendus eſt eorum exi- 16 Nnd tus. Anno, inquit, quo mortuus, non quo oc- 6 s ciſus eſt Rex Ozias. Perditiſſimè ſapiunt, qui Coronas telis exponunt. Ungitur Prin- ceps, ut ſplendeat: veſtitur murice, ad impe- rium;, non cruore perfuſus ſpoliatur poteſtate. Seraphim ſtabant ſuper illud, ſex alæ uni, & ſex alz alteti; duabus labant faciem ejus, & duabus vela- bant pédes ejus, & duabus volabant. 2— 60 . Verli. 2. Med. heri. S S ta, G. Solus Amor de Deo triumphat. En Deus S n'r e in ſolio excelle, ſed excelſior adhuc Amor elinls- len nmphant. Tegnat in Seraphim. Seraphim ſtabant ſuper , nic e 283 circuitu ejus. Ut non; inquit S. Hieron. Su- per Templum ſtare Seraphim, ſed in circui- tu Domini deſcribantur. Quis timeat dexteram irati Dei, cùm totus Charitate cingatur? quæ non contenta operire multitudinem Peccato- rum, tegit quoque Judicis vultum, ne ſceleræ videat, quæ puniat. Quare nota; Charitas non indicat Deo ſcelera; ſed faciem obnubit, ne videat. Duabus velabant faciem ejus. S. Hie- ronymus hic: In Seraphim Dominus ex par- te oſtenditur, ex parte celatur; faciem enim & pedes ejus operiunt. Qui enim amat, ti- met, & cuſtodit. Idem Hieron. Notat Sera- phim, hoc eſt, Charitatem alis inſtructam. Alas, inquit, habere dicuntur propter veloci- tatem. IIIe igitur, qui tardus eſt ad Divinum munus, ſi ſe amare dicat, mentitur. Non contenti quatuor alas in Dei uſum impendere, Et duabus volabant. Otium timent vel in Divi- no conſpectu, nec ſe ſatis Reciſſe credunt, i qua- tuor alis Deo inſerviant, niſi reliquis volent. Ubi ſunt, qui perlevi munere occupati, tot alas otioſas & deſides ad pompam gerunt, non ad uſum * Nullum in nobis talentum vacet, ſi amamus: Nec ipſa Oratio nos impediat, quo minùs volemus. Illud etiam prætereundum haud eſt, quatuor alis Deo dicatis, duabus volare: quo docemur plus ſtudii Orationi, & Deo tribuendum, quàm Actioni. Alas Actio, & Contemplatio partiantur; at quatuor Con- templatio repetat, duabus contenta ſit Actio. Porrô quæri poſſet, cur Seraphim velent vul- um illum, in quem deſiderant & Angeli, & ipſi proſpicere. Ideò fortaſsè velant, quia de- ſiderant proſpicere. Proſpicere enim ſignifi- cat, quaſi obliquè aſpicere. Quin & in Apoc. Angeli in portis Jeruſalem cœleſtis deſcri- buntur; quia quodammodè Viatores eſſe op- tant, ut pro Deo nobiſcum patiantur: à quo Voto poznarum, eos horror retraheret peccan- tium. Quæ omnia intelligi debent, modo quodam loquendi humano. Nam Beati, quùm ſint Comprehenſores, neſciunt incrementa. Suis nos geſtis erudiunt, quaſi in ſuperna ſce- na Actores & Magiſtri. 4 Væ mihi, gaia tacui, quia vir pollutus labus ego ſum. Verſ. 5. Imè væ illi, ſi loqueretur labiis pollutis. Peccatori emim dixit Deus, quare tu enarras Juſtitias meas. Proptereà labia immunda habe- bat, inquit Hieron. Quia cum peccatore Po- pulo verſabatur: vel certè ità intelligendum: Quia tacui, & non audacter Oziam impium Regem corripui. Ideo labia mea immunda ſunt, & Laudes Domim cum Angelis canta- re non audeo. Hæc Hieronymus. Patet er- go, quàm fodum ſit os Concionatoris, qui floſculis plagas Populorum ornat, non ferro Accuſa⸗ tores in-⸗ vidi. Cenſores alioràm. Aperire alienæ erimina rard ſolet Charitas, Murmis- ratie Corrscliog led non importis= na. Fervor Collegz Fervor ultra Re- &* laz. Adio poſt Ors tioné. Sservien- dum Des omnibius omnind meimbhris. Seientia cum ſpiri= tis. Talents- rium uſus. Labor. Zelus a- nimarum Orationi non cedat. Spiritua- lia Nadiis 4 teſer- renda. Concio= . nator Vva- 2 nius. Pſ. 49. 16. Currekkio necéſſaria Superior non corri- gens in ſe . . . . „ esrat curat. Fiores gladiis ſæviores, quibus & vulne- n⸗ . ra Gentium corrumpuntur, & labia volluuntur Sacerdotis. Et volavit ad me unus de Seraphim, & in manu ejas oaloulus, gquem ſorci- . 2 FFuyuporior pe tulerat de altari, & tengit os enn, dif meum. Verſ. 6. 7. ereione, S nec omues Et notandum eſt, quòd ad Jeremiam, quia ses d e A a 4 labia ret. 284 – Oliva labia non habebat immunda, ſed tantùm di- xerat; Neſcio loqui, quia juvenis ſum: exten- dit ipſe Dominus manum ſuam, & tetigit os Jerem. r. ejus, & dixit: Ecce dedi ſermones meos in 05 id. 15. tuum. Porrô ad Iſaiam „ qui dixerat; Vir pol- Saperinr lutus labiis ego ſum, non Dei manus porrigi- Amore & tur, ſed Seraphim mittitur à Deo. Hæc Hie- Spirita ron. Vides itaque diverſam diverſis ingeri ues ra- purgationem. Puero innocenti Deus Verbum Sz e immittit; Viro polluto Seraphim igne labia „en mae Lépuürgat. Nota, Propheta purgatur carbun wyd da- culo, hoc eſt, gemmâ, ſed gemmà non de cas vik. Trario, vel Foro, ſed ex Altari ſublatà. Non Dileretio. placent Superiores, qui dàùm arguunt peccan- Correctio, tem, prædicunt, fore, ut riſi Leges ſervet, ſea ſine & ſtudeat, poſtremus in Clauſtro ſit. Nolo Politics. carbunculum, ſeu carbonem, niſi ex Altari. Nihil illi Humanum proponatur, ſed Dei in- Erempla geratur metus. Cur autem Angelus, qui for- Ssuperio- Ccipe tulerat carbunculum de Altari, manu eum Canr,hs enet, dum labia purgat? Planè, ut imelli- miris ſit. gamus non melius alienum ſcelus corrigi, Confeſas- quàm Exemplo, & Igne manuum. Credide- vipæna rim quoque Angelum carbonem manu geſta- T it re, non forcipe; ut diſerete ſæviat, & prils Faaleen- ignem manus propria, quàm alienum os patia- ti. tur. Antè igitur, qui corrigunt, pœnam;, saperior quam infligunt, experiantur; ignémque, quem m itis in aliis deſtinant, manu ſtringant. S. Hieron. Itaà en i. hic ait: Manus autem & à Deo, & à Seraph rene. mittitur; ut Propheta tactu non terreatur ex- terno. Eant nunc immoderati ſcelerum vindi- ces, & lapſos gladiis haſtiſque ſublevent’Bar- barorum more, cùm Angelus ne Iſaiam ter- reat, forcipe abſtineat; magiſque manum ſub- jicit igni, ne pollutum labus Prophetam aut Lapſi ſua. lædat, aut terreat. Angelica ſanè ratio curan- viter e= di, & corrigendi pollutos Prophetas! Car- vandi. bunculum quoque non carbonem, nec de for- Eccleſia- nace Babylonis, at de Altari Domini reſperſo Kiei, & thymiamate, ad mitigandam purgationem mi- Reges de- tis Angelus detulit. Ita nimirùm ſævit, punit;, Renkicl & purgat Charitas. Quin gemmis, non igne „3, 5 honorifße? Purgat. In Hebræo pro Carbone Calculus le- corrigen- gitur, quem nos carbunculum interpretamur. di. In Carbunculo lucens Doctrina monſtratur. Quod autem ait, in manu habebat carbonem: manuum intelligamus operationem. Aut certè manus apparuit, ut per ſimilitudinem huma- næ formæ, dùm manus cernitur porrigentis, Propheta non timeat. uem mittam, & quis ibit nobis? Et dixi: Ecce ego, mitte me. Verſ. 8. Alii putant idcircò ſe obtuliſſe Iſaiam, quia exiſtimabat Populo proſpera nuntianda, ſed IIa. 6. 9. quia audivit; Vade, & dices Populo huic- Au- ribus audietis, & non intelligetis, & videntes ” videbitis, & non cognoſeetis: Proptereà in con- ſequemtibus dicente ad eum voce Domini, IIa. 40. 6. Clama, non ſtatim clamat, ſed interrogat;, OQuid elamabo? Et Jeremias, cui dictum fue- Jer. 2y. Tat: Accipe calicem, & potionabis omnes gen- 15. tes, ad quas ego mittam te; libenter acci- Laus Sa- piens ſuppliciorum calicem s ut Adverſariis ite- *gentibus propinaret, biberéntque, & vome- „» . „„ reensis, Tent, & caderent: poſtquàm audivit, Vade, Jer. 20. & primum propinabis Hieruſalem: Reſpondit: geveriras Pecepiſti me Domine, & deceptus ſum. Hæc granag. S. Hieron. Qui nihil planè addendum niſi op- timè explicaſſe, quàm arduum ſit, vel Pro- Namani phetis Veritatem prædicare, ſi ſit amara. temorete Et longè faciet Dominus homines: & multiplicabitur, quæ dereliécta fuerat in medio terræ. Verſ. 12. Cum Religioſi ab hominibus deſerentur, Familis- tunc creſcent, & ſuis anguſtüs dilatabitur α enn Religio. Mirum hoc, quod Propheta ait, a gin, Longe faciet homines, & multiplicabitur. Et , wie undè augetur niſi hominum multitudine? Per- git Iſaias, Et adbuc in eàâ erit decimatio: & Iſa. 6. 13. rursùm erit in depræfationem, ſicut terebinthus, Abnega- Eicut quercus, quæ projecit fructus ſuos : kio ſui. Janbttum ſemen erit, quod ſteterit in el. Quid aptius Eccleſiæ, ſeu Cœnobiis? cùm glandes projecerit, tunc glandibus ex ſancto germine Homines, imò Angeli ſuccedent. Tunc ſan- ctum ſemen erit in ea, cùm ipſa velut quercus projecerit fructus ſuos. Fructus Quercuum tra- hunt quidem ad ſe, ſed immundas Sues. Uti- nam deſint in Religione, qui nugis impios paſcant. Deſeratur ab hominibus, vel ipſa Prin- cipes deſerat, & multiplicabitur; proniciat fru⸗ ctus immundos, & ſanctum hiet ſemen ejus. Nota, non ait ſanéctum germen,; ſed ſanctum Tervor, ſemen erit. Quia viri Religioſi non virgulta, es at ſemina eſſe debent; non enim ſufficit ut flo- ans reant, niſi Mortificatione ſuã velut? ſemen i Reli- alios ſerant, & gignant. Aquila legit: demen giaſis. ſanctum erit germen ejus. Ut intelligamus non Zelas a- ſolum ſemina eſſe debere humo defoſſa, ſed germina & ſemina, nimirùm ut Horeamus At. ſuper terram Exemplo, lateamus ſubter ter- ſervan- ram Humilitate. Semen erit germen ejus. tia. Talenta cum ſpiri 146. EX CA b. VII. IS A I Æ. Aſcendit Raſin Rex Syriv, & Phacee Filius Romeliæ Reæ Iſrasl in Jruſa- lem ad præliandum. Verſ. 1. Hæreticos, atque Gentiles contra domum Yyi, fa- David Argumentorum gladiis dimicare nulli dioſa ad- dubium eſt; Ut qui inter ſe diſcrepant; in versus Su⸗ Eccleſiæ oppugnatione conſentiant. Juxta il- le olſ. lud, quòd Herodes & Pilatus inter ſe diſcor- „antiam dantes, in Domini Paſſione amicitiâ fœderan- Regalari. tur. Hæc S. Hieronymus. Egredere in occurſum Achaz... Et dices ad eum: Vide, ut ſileas: noli time- re, & cor tuum non formidet à duar &briti 0 r51 ,ͤſzp- Incasrna- bus oaudis titionum fumigantium iſto- ete, rum & c... Pete tibi ſignum à Domi- ta, aßtra. . Servitus no Veo tuo. Verſ. 3. 4. II. r * . ra Li- Auxiliatus eſt ei Dominus, ut ſub occaſio- bertas. ne Miſericordiæ, quâ populum liberabat ob- Dei Libe- ſeſſum, Filium ſuum nuntiaret de Virgine ralitas ut . . . éaA- naſciturum. S. Hieron. Duas autem caudas Ti- zre, e. tionum fumigantium, vocat Sapientiam ſæcu- aKonei larem, hæreticumque Sermonem;, quorum fi- uerit. nis exuſtio eſt. S. Hieronymus. Sapiemtis Egrede- bryofana. u Col iin in prin Nalet in ſupe tur. I Gilabat ſte ee Tamen harte in wtüis u tm n 1. Nuntlata leſi ſed vant ni (mng col 1 an Neea 4 Gan l nln ee, ſyit uſß Pheta c, tempor i n l ſolos lal nt. muy. ii næ habe m /fn. non dcc⸗ N. , ailis. lyn ae „ egem Pirhs Gkatur I. Mape tann non ¹ iln non i. 3 Achaz; iß. 1e ſlin 114. d ſe ll⸗ Eempore is e is i ipfun ints. gemn allo⸗ 1o manc Imtt vel ſ ſocio Pra Nee pot Achaz . altur, Urgente i⸗ Ueo eor ſe dee dion Uun Re ſein un. I, nn lnſir Deo, D un Uelo, lp:. . 15 Nen ſo us ut, ſoe tan. ait Ad 1 (nien ia ſceb facebant in aA en. Ad Orkehiſo en lgt imn les „ ph tiu, eun utiun N Dr R0N ℳ CA ſb⸗ ſbenht u dei e ; wil/ in r/, Egredere in occurſum Achaz Tu, & qui dereliétus eſt Jaſub Filius tuus, ad eattemum Aquæ-duötas Piſcinæ ſu- Perioris, in via agri fullonis. Verſ. 3. Peliciaæ Conſiderandum eſt, quòd impio Regi Iſaias immemor at⸗ jubeatur occurrere, exiens de loco ſuo, non vonſcien- . . „ . . ie & . in principio Aquæ-ductús, ſed in extremis fi- Stromatum, Lib. xVI. 285 Nam utrumque cum ſocio præſtitit Iſaias. Re- ges enim Syriæ, & Samariæ caudas titionum appellavit, Deôque moleſtum Achaz dixit;, ipsique Diffidentiam, illis Superbiam objecit. Non tamen detracturus Regibus, & quidem Hoſtibus, nec reprehenſurus Regem, & qui- dem ea in Urbe regnantem Adoleicentem Filium excluſit, ſed Dei juſſu aſcivit. Cùm tamen, & Reges quibus detrahebatur Jeruſa- lem obſiderent, & Achaz eſſet, qui erat co= ternitatis nibus Piſcinæ ſuperioris, ubi ſordes, & ma-— ercendus. Incommodum quoque fusrat Iſaiæ, eklics. culæ purgabantur. Quamvis enim Achaz reg- naret ſuper Judam; tamen, quia impius erat, in ſuperioris Piſcinæ extremis finibus moraba- tur. Ità Sanctus Hieronymus. Et Primò Achaz diſtabat quàm maximè à loco Purgationis; & forté eò deſcenderat belli timore perculſus. Tamen vel inſtante periculo extremam Piſci- næ partem accolit. Secundò Adeò deſipuerat in vitiis, ut nec in tanto diſcrimine Prophe- Rer re- tam accerſeret, acturus de bello. Tertiò, gat. nuntiatà obſeſſione, non currit ad mœnia, Conſilia ſed vano Piſcinæ aſpectu detinetur non advo- Eßn cans concilium, non cogens exercitum, non 4 3 . . eeH„ Caſtra luſtrans. Planè ſtultus Princeps nun- di. quàm ſapiens evadit, nec effœminatus in pa- In Mor- ce, ſpiritus induit Regios in bello. De Pro- te non Abi pheta digna etiam notatu ſunt. Primum: nec conſulet, tempore tantis periculis obnoxio, quibus ipſe alzeg ſolus facere poterat medicinam, Regem adit, neglexit. & mavult perire Urbem, quam Regiæ gra- Drsei tiæ haberi appetens: &, niſi Deus imperet, nium im- non occurrit Achaz. Imô quod Deus dicit, tnee Egredere in occurſum Achaz, jam feſtinantem is Regem declarat, ut excepiſſe magis Achaz vi- Principũ deatur Iſaias, quam adiiſſe. Secundò: Prophe- non expe- tam non ſolùm non habitaſſe in Aula, nam venda, illi non diceretur, Egredere, ſed Ingredere ad i atie. Achaz; verùm etiam limen illud non attere- Religio re ſolitum. Nam ſi Rex ſperaſſet attracturum ſus in Au- ad ſe Iſaiam, non illi occurriſfſet, præſertim la. tempore tantarum calamitatum, ſed miſſis nun- W 5. tiis ipſum evocaſſet in Palatium. Tertiò: Re- Wwiegg 4da. gem allocuturus de rebus graviſſimis, Deo ip- ſo mandante, non ſolus exit, ſed filium aſſu- mit vel ſocium, vel teſtem. Huc, huc, qui, ſocio præ foribus relicto, ſoli cum ſolis agunt. Nec potentiores ii, quibuscum agunt, quam Achaz Rex; nec gravius negotium, de quo agitur, quam bellum, & regni totius ſumma, urgente obſidione; nec ſanctiores ipfſi Iſaia; Religieſſ nec eorum major dignitas, quam Prophetæ; in Vita- nec dignioris legatione fungentes, quam Dei; tieniba nec ſocius familiarior, de quo libera ſit diſpo- hene“ ſitio, quam Filius. Et tamen lſaias miflus à Familia- Deo, Dei Propheta acturus cum Rege de rita, cum Bello, & de Incarnatione Domini, quæ ta- ſeclari, men à ſolo Angelo cum Virgine peragi de- w t buit, ſocium non excluſit, qui etiam Filhus ou. erat. Adde, quòd nec in Aula erat, ubi diſ- grai, crimen majus, nec temporis anguſtiæ nugas vtique ſuadebant, aut prolixum indulgebant ſermo- sermo nem. Ad mœnia hoſtes, Rex cum Iſaia; at lerius, & teſite Filio, & Virgo, quæ ſola meruit ſalutari, 4 . coram teſtibus debuit prædici a Propheta. Quin & ſocio non caruit Regem alloquens, non in Qubiculo demiſſo aulæo, non in Aula, ſed in Foro ad fines Piſcinæ ſuperioris coram omni- bus., Ingens documentum fugiendi ſolitudinem cum Regibus, vel in Regia. Neque verô di- cat quis, eum, cum quo ſemoto arbitro agit, à ſe objurgandum, vel alios apud ipfum. tam ærumnolſo tempore, quem ſolum habe- bat Filium aſſumere, furenti plebi, & impunè, Relisi ſ propter obſidionem graſſantibus prædonibus, -ociati expoſità domo, & ſupellectili. Unus domi erat vias, & Filius; afſumatur tamen, inquit Dominus, nec ſubeant . . . „ ſolus Regi occurras. Quid, quòd Angeli cùm formam humanam ſubiere, non ſoli appa- rent. Abrahamo tres advenerant naſcituri Haaci nuntii: bini ad irrogandum ſupplicium Urbibus, & indè extrahendum Loth perre- Xerunt. Solus, inquies, Angelus fuit, qui ſe Tobiæ comitem in viam dedit. Quin ais ideò accurrifle Raphaëlem, ne Adoleſcens Tobias incomitatus iter arriperet. Non ſo- lus Angelus, ſed ne foret ſolus Puer, Ange- lo ſociante deducitur Denique facturus Deus hominem, non ſolum Filium adhibuit, ſed Tota Trinitas, Faciamus, inquit, bominem; Gen. te ut ipſe intelligat, non ſe conſervandum, ſi 26. ſolus ſit, qui tribus conjunctis Perſonis Divi- nis creatus eſt. Poſt creationem veròô, ne ſolus foret, coſta illi detrahitur, quò inſociatus non vivat. Et ſanè Eva non deciperetur à Dæmo- ne, ſi non ſola procul à viro fabularetur cum Angue. Pete tibi ſignum. Et dixit Achaz, Non petam, & non temabo Domium. „ Non humilitatis eſt, ſed ſuperbiæ, quòèòd non vult ſignum à Domino poſtulare. Quam- quàm enim ſcriptum ſit. Non tentabis Domi- Matth num Deum tuum; tamen juſſus petere, Obe- 4.7⸗ dientià debuit explere præceptum: praſer- tim cùm & Gedeon, & Manué ſignum pe- tierint, & acceperint. Quamquam, Non belitséca⸗ tentabo Dom num; poſſit legi, MNon exalta. bo Dominum. Sciebat enim Rex impius, ſi ſignum poſtularet, ſe accepturum, & glori- ficatum iri Deum. Ergo quaſi idolorum cul-. tor, non vult ſignum petere. S. Hieronymus. Superbiam animadvertere licet Imperantium; qui, ne petant, nec Obedientiam, nec Mi- racula curant. Urbs obſeſſa eſt, jam ſemel ab eiſdem Regibus clade ingenti affectus fue- rat Achaz, Regium tamen tumorem depone- re neſcit. Notandum autem, quam fucata ſit, Tepidinas & ſub larva Pietatis ſe diſſimulet humana Sa- nimium Pientia. Exaltationem Dei, Tentationem ap- ciream- pellat. Sed idem eſt, Non Tentabo inobe- KE. diens, quàm obediens non Exaltabo Domi- 4 en- num. Ita, qui aliquando imbecillitatem Su- Zela, - perioribus opponunt ſuam, non dicant, Nolle aimarum ſe Deum tentare; Nam ſi juſſus non obedias, bericula idem eſt, teſte Hieronymo, Non tentabo Do- Eernuns. . otedien- minum, ac, Non exaltabo Dominum. zia Breia 1. Ecce Virgo concipiet. Verſ. 14. Familia- itas cum . — Sasulari- transferat ſermonem. Importunum ſanè vide- gus neſtra batur in tam ancipiti Urbis inopinatò obſeſ- ſit ſeria. ſæ diſcrimine protrahere in longum ſermones sermo de Deo. Prælertim id non probante Rege, H qui non poſtulaturum ſe dixerat ſignum. Ni- Sankani- hilo minùs Propheta, expoſitis iis, quæ fa- Zzas. ciebant ad præſens periculum avertendum;, WEterna ne videretur ſæcularia tantùm tractafle, nul- tantum Ià temporis, bellive habitâ ratione, de Do- Eceleßa- mini Incarnatione vel per ambages diſſerit. ikre- Ecce Virgo concipiet. Planè timorem omnem politica, pedibus ſubjectum premebat Iſaias, qui cum ul ſpiriuu Rege ſermonem abſolvere nequit, niſi bel- condita. licis Divina permiſceat, &, cùm incœpe- rit ab humanis, ad Coœleſtia impavidè dila- bitur. Butyrum & mel comedet, ut ſciat re- probare malum, & eligere bonum. Verſ. 15. Eleckie Natus. Mortifi- tatio ap- perenda. Cuür ità canis, Iſaia? nam felle illum in Cruce ſaginatum lego, melle, aut butyro re- creatum non lego. Prætereà num fſcivit elige- re bonum, & reprobare malum, qui & Cru- cem amplexatur, & Regnum fugit; ſapien- tium ampullas declinavit, piſcatorum ſimpli- citatem inſtruxit. Vel Mundus errat in electio- ne boni, vel Chriſtus. At Mundus eligit, Chriſtus verò non eligit ſolum, ſed & elige- re ſcit & reprobare. In illa Die radet Dominus in novacula conducta, in his, qui trans fumen ſunt, in Rege Aſyriorum, caput, & Pi os pedum, & barbam univerſam. Verſ. 20. Dei miſe- En Divini furoris ſtrages! novaculàâ pro en- ricordia, ſe utitur, pro detruncatione membrorum bar- Clemen- bam radit, nec pilos pedum dedignatur abra- tia. dere. Id præſtat iratus, quod, ut homo præ- ſtaret, pretio foret adigendus. Non ſolùm au- tem pro gladio novaculam adhibet ſed in no- vacula conducta. Mitis enim & ſuavis Domi- nus omni ferro caret, nec ſævire vel in pilos novit, niſi novaculà ab Afſſyriis mutuatà. Ni- mirùm capilli capitis noſtri numerati ſunt, quos vel radere, niſi neceſſitate impellente, Superior non conſuevit. Quòd autem iratus pilos deme- ſit mitis. tat ferro, non manu eradicet, ideò fit, ut iterùm abraſi pili renaſcantur. Novaculàâ uti- tur, non tam ut comæ decore nos ſpoliet, quam ut ferro demeſſa coma repullulet, & in ornatum ampliorem afſurgat. Hinc Dominan- tes intelligant; quàm lentè ad capita deve- niendum ſit, cùm Deus Iræ ſuæ terminos ca- pillos fecerit; & erubeſcant tot necis inſtru- menta domi aſſervare, cùm Deus conductâ 4 novaculàâ de hofſtibus ulciſcatur. Nota quoque Juſtitiæa Novsculd uti Deum puniendo; quèòd Mova- 4qua eimn- cula ſine ullo diſcrimine Pilos radit. Æquè om- nisee 6 . nes demetit. Juſtitiam ſuam commendat, quæ Perſonari æqua omnibus, non uni parùm, alteri mul- aceepzio. tum nocet, ſed omnes indiſcriminatim punit. Correcie Demum, Novaculà non pungit, ſed radit. Notandum, quàm facilè ad Divina Vir Dei Oliva Superiores quoque puniant, ſed contumeliis eareas abſtineant. contume- lius. EXK CAbP. VIII. ISA I . Sume tibi librum grandem, & ſoribe in e ſtylo hominis; velociter ſpolia de- trahe, citoò prædare. Verſ. 1I. „ Non Dei, ſed Hominis ſtylus eſt, ubi de ſpoliis, & præda agitur. Nam Deus veſtire conſuevit, non veſtem detrahere, de ſuo con- ferre, non aliena invadere. Quare ad hæc ſcri- benda lingua Coeli vernacula impar, mutua- tur ab Humana prædandi, & exſpoliandi vo- cabula. Cur autem librum grandem compara- ri jubet; ut duo in eo verba ſcribantur, Præ- dare, & detrahe? Planè verbis duobus vitia omnia includuntur. Bellum enimvero hic enun- Bellum tiandum erat, quod Nomen eſt unum; ſed ferex ſoer ſcelera univerſa complectitur. Volumen in- "rum. gens, ut deſcribatur Bellum; ex Bello enim rapinæ, furta, ſtupra, ſacrilegia, homicidia, perjuria, ſævities, incendia, blaſphemiæ. Quæ omittimus, quoniam grandi libro care= mus, in quo ea Deus exarari, deſcribique mandavit Iſaiæ. Dei miſe- ricordia. Crudeli. tas. Vnio laſa. Pro eo quòd abjecit Populus iſte Aguas Silos, quæ vadunt cum ſilentio: & afſſumpſit magis Raſin, & Filium Ro- meliæ: Propter hoc Ecce Dominus ad- ducet ſuper eos Aquas fiaminis fortes, & multaàs, Regem Aſsyriorum & omnem gloriam ejus: & aſcendet ſa- per omn's ivos ejus.“. Et ibit per Ju- dam inundans, & tranſiens, uſque ad collum veniet. Verſ. 6. 7. 8. Sanétus Hieronymus ait, Populum noluiſ- Cura ſu- ſe ſervire ſtirpi Davidis, ſed mancipaſſe ſe Re- Zerfus. gibus Syriæ, & Samariæ: Deum autem, in Religioſms peenam tanti ſceleris Aſſyriorum Regem im- Aulicus. miſiſſe, à quo direpta omnia, una exceptà Protedtis Hieroſolymâ. Quot ſunt, qui, dùm faſtidiunt nes ſacu- Aquas Silos domi placidas, foris Aquarum uaan, fortium impetu hauriuntur. Fit plerumque, 2 bres ut reſpuentes Sceptrum David, pro uno Do- non que- mino pluribus ſe Tyrannis addicant, quibus yatur. tamen ſervire non permittuntur ab extero corkin. barbarôque, quem non putaverant, ſubacti, 14 2 , & abducti in ſervitutem. Cellulæ cum filen- Retgiſs tio fluentes undæ aliquando ſunt odio, pro in Aala. his externæ Aquæ cum murmure adamantur. At Deus Ægypti flumina in nos corrivat;, Verkbum quibus non recreamur, ſed obruimur. Qui Dei Coci. enim ſolitudine frui potuiſſemus, nugarum d appetentes, cognatorum interdiu inundamur να.s calamitatibus. S. Hieronymus hic. Dominus n. miſit ad Aquas Silos, quibus cùm coœcus la- viſſet, lumen oculorum accepit. Quod poſt ſigni magnitudinem, indicat non aliter cæcita- tem Judæorum, & omais Increduli poſſe ſana- ri, niſi doctrinà Aquarum Chriſti: quæ ant re- nnd K ſrep Audi nh Man 1 em e nti gnleret iſſe Ut kenti 16 zuiſn In Ne nin o, le 7 eln nu. m leletulr, 1 4 & ſeeri uſnn is uſdn gn imnien 1 ſolum te 6 1,. t! ei 4fun det Giem lut, & tdun Detaturt Mon 4 Ouc 6 li⸗ G Nu Proh un. rione . lin ti0. 0 At. ena nt lugn 1 ici C. liien tebiem . Cni⸗ 4. Ullclens . furit ſe ⸗ nit dan hi 4 Rud ſin Vel ubi i“ elnune lut B1 Altem, ern Ihlnatur Cun, luninr Enr ia: u n kſuii, WMtonnt Nemm Stromatum, Lib. XVI. 287 Rrepitu, & clamore verborum leniter fluit. Solus Deus timendus, quo ſecuri pugnabi- 4 mus. Nec prætereundum illud: Et timorem Tentatid Audite univerſæ procul terræ: Confor- tamini, & vincemini: abcingite vos, & vincemini: inite conſilium, & diſſipabitur: loquimini verbum, O& non ſiet; quia nobiſcum Deus. Verlſ. 9. 10. Perſecutio Nobiſcum ſit Deus, & ſæviat Mundus. non ti⸗ ejus ne timeatis. Antè Impius timet, quàm gen ⸗ timeatur. Non ferro pugnat contra nos Mun- nerſecei dus, ſed metu; nos illum, timendo, arma- geili. mus, illéque noſtris nos opprimit armis. Ideô- que non ait, Et ferrum ejus ne timeatis; ſed timorem ejus ne paveatis. Exarmabitur, ſi non timebimus: timor ejus fit timor noſter, dùm pavemus. Non timebitur Mundus, ſi non timeatur; timebit, ſi non timebimus. Memi- ni Sapientem dicere ſofhitum, Neminem timeo, Timay menda. Hæc enim ait Dominus ad me: Sicut in duia Deum timeo. Ioſe pavor veſter. Iimea- Oes Tentatio r ee S mus, ne paveamus: Deus ſit terrori, ut non nocet. forti manu erudivit me, ne irem in via Mundus deridiculo habeatur. Populi hujus. Verſ. 1I12= Manu Dei tain flagell Et cùm dixerint ad vos, quærite à Py- Corresis Mahu Dei armatä non tam Haägellemiut; thonibus & à Divinis, qui ſtridunt in lens. quam erudimur. Mirum autem quàm leniter severltas vulneret, qui niſi vulneratum moneret de vul- incantationibus ſuis: Numquid non n , unere, vulnus non agnoſceret! Hæc enim ait Do- Populus à Deo ſuo requirit pro vivis vivoydig. Winus ad me. Itaque ſuavia ſunt vulnera, quæ à mortuis! Verſ. 1 92 Confaſa- ut ſentiamus, monendi ſumus à vulnerante. rei nsAu: Ità Nathan Davidem vulneravit ipſius gla- immites. dio, ſed tam ſuaviter, ut Rex vulneratum Superior . —. giſeretus. ſe non crederet, niſi de inflicte vulnere mo- severi neretur. Quod ut reſcivit, Peccavi, inquit; 1as; ſed & flevit. Sic Job ulcere peſſimo ad medul- nen ſava. las uſque vulneratus, vix tactimn ſe credidit 2. Reg. 12. inquiens: Manus Domini tetigit me. Itane- Hoc ſcire debetis, quòd unaquæque Gens proprios conſulat Deos; & de vivorum ſalu- Mors. te mortuos ſciſcitetur. A mortuis, ſive mor- tuorum hominum ſimulacris de viwmemtibus gilæ- ritis? S. Hieronymus. Quod Hieronymus & Akroler Scripturæ damnant, hoc ego aliquo modo gie. evenire cupio. Optarem namque, ut Cæſa- 13. ſolum tetigit, qui tot vulneribus Te confe- res, Duces, Equites, quique olim floruerunt Job. 19. cit? Sciliceèt artifex manus, quæ Adamo co- in Mundo, & modò ſotent in Sepulchris„» 21. ſtam detraxit ſine ſenſu, itaà ut ne ſomnum quidem ejus turbaverit, & Job ferire va- luit, & erudire Iſaiam tam leniter, ut ille tactum ſe dicat, hic fe prorſus ignoret vul- neratum. Won dicatis, Conjuratio; omnia enim, quæ loquitur Populus iſte, Conjuratio eſt; & timorem ejus ne timeatis, ne- qus paveatis: Dominum exercituum ipſum ſancificate, ipſe Pavor veſter, & ipſe Terror veſter. Verſ. 12. 13. Humani Prohibet Dominus dici Conjurationem, & timores. rationem reddit; quia omnia ſunt Conjura- Hamines tio. Oppoſita ſibi iſta videntur, ſibique re- non ti. „ pugnat Deus. At quàm Divinè! vetat enim menai. Cenfden- rabiem, ac ſi dicat: Cur madè vociferamini dici Conjurationem, illam ſævientis Populi viventes docerent, quod Concionatores per- fuadere non valent. O ſi redwivâà voce refofſa Cadavera perorare poſſent, quàm acri Ora- tione inveherentur in ea, quæ nos ecrum ex- emplo ſeducti magnifacimus 1 MNon eſſet ita- que abs re inducere perorantes Sardanapalum in Gulam, Alexandrum in Ambitionem, Se- miramim in Libidinem, ſuâique exponentes poœnas, ſceleribus ſatas peractis. Corruet, & eſuriet; & , cum eſurierit, iraſcetur, & maledicet Regi ſuo, & Deo ſuo: Et ſuſpiciet ſurſum, & ad terram intuebitur: Et ecce tribula- tio & tenebræ, diſſolutio, angu- ia, & caligo perſequens, & non poterit avolare de anguſtia ſuc Verf- 21I. 22 tis in Conjurationem, cùm omnia, quæ Mundus . . =U Tian. agit, Conjuratio ſint? Numquid navum, aut Deſcriptio iſthæc eſt hominis affixi lectulo; 12 . – 2 „ . . . . . 7 „ . Bas:. inſolens eſt, quòd Mundus ſæviat? & cùm & jamjam morituri. En atrox ſpectaculum 1oι⅝AHu furit ſævit, & cùm arridet furit, & depri- Mundus mit duùm extollit. Cur ergo dicatis in una ſra- Iallaz. ge Proditorem, cùm ſemper & ubique graſſetur Peliciua: Vel ubique vociferzmini, illum Conjuraffe, infelix, & vel nunc ſilete, cùm apertè Conjurat. Pejùs noxig. fürit Blandiens, quàam Perſequens. Monet autem, ne Mundum timeamus conjurantem, Perſeentio & jugulum noſtrum impetentem. Etfi emim mon nocet. minatur, non tamen nocet. Pro que notan- dum, quod ait Dominus: Omnia enim, queH loquitur Populus iſte, Conjuratio eſt. Vides ſermones tantùm inſidiari Iniquorum, non fa- Cta: quæ loquitur Mundus, Conjuratio ſunt, Trituls. non quæ agit: nam vellet obeſſe, ſed ſanat. d. . . . io wiilis. Hirudo mordet; ſed vulnus ip ſius non vulnus eſt, ſed valetudo. Vulnerat ferrum incidens rvenam; at mors eMuit s vulnere, non Vita. caliginis, tribulationis, & tenebrarum. Por- licernm. rô iſta non modò enuntiata, ſed viſa. Ideò Spei Sacu- enim præmiſit, ad terram imuebitur, & ec- larium. ce tribulatio. Semper quidem craſſa calige Mundum involvit, ſed nunquàm impius te- nebras ejus intueri voluit, ur vitaret. Noluit intelligere, ut benè ageret. Huc faciunt ſoræ illorum lamentationes: Palpavimus ſicut cæci Iſa.5g. te. parietem: Gol intelligentiæ non ortus eſt nobis. Sap. 5. ⸗ Sed dilexerunt homines magis tenebras, qunm ſoan. g. Iucem. Infehx peccator, cum excedere cogi- 12. tur, tunc intuetur Terram, & illi Caligo & Anguftia apparent, quæ videbantur Lux, & Felicitas. Evaneſcit Purpuræ nitor, Au- li decor obſcuratur, Voluptatis color deco- lor eſt. Breviter, tunc oculos aperit, cuùm Aunt claudendi: tunc oculis utitur, cùm dies ESjus Pſ. 35. 4 ejus occidit in æternam noétem. Proh quam multa poſtremus cereus revelabit morienti tam inviſus! Sole clarior poſtrema fax eſt; lux ſci- licèt, quæ illuminat omnem hominem, non ve- nientem, ſed abeuntem s mundo. Quare cùm tam multa videat moriturus, non jam oculos juxta proverbium, clauſiſſe dicatur, ſed ape- ruiſſe, nec obdormiſſe in Domino, ſed evi- gilaſſe in Tenebris. Mor: im- piorum. EX CA P. I8A I K. I X. Primo tempore alleviata eſt Terra Za- bulon, & Terra Nephtalim: & no- vißimo aggravata eſt via maris trans Jotdanem Galilææ gentium. Verſ. I. Preera: LXX. ità vertunt: Hoc primum bibe;, ve- Finatie. lociter fac Regio Zabulon. Ergo idem eſt, velociter operari, ac ſublevari; Terräque Za- bulon prompta obedit, ne Divinis præceptis prægravetur. Tantam porròô velocitatem re- quirit Iſaias, ut Divinum Verbum, quod ta- men cibus eſt, non mandere, ſed bibere ma- gis imperet. Noviſſima via Maris aggravata eſt, cùm primo tempore allevietur Nephta- lim, & Zabulon. Verbo, idem eſt velociter fac, & primo Tempore alleviata eſt. Abrahæ velociter ſacrificanti Filium Iſaac redditum ſcio: Jephte verò trium menſium inducias cum Virgine Filia paciſcens, nec Funeris ap- paratum, nec Carnificis nomen evaſit. Populus, què ambulabat in tenebris vi- dit lucem magnam. Habitantibus in Regione umbræ mortis lux orta eſt cis. Verſ. 2. LXX. (Qui habitatis in Regione, & Um- bra mortis, Lux orietur vobis. Felices Umbræ Lucis parentes; expetenda mortis Umbra diei mater, & obſtetrix. Ut video, ex morte vi- ta, lux emergit tenebris. Nullam mihi cre- dite ſanjorem micare lucem, quàm quæ è ſe- pulchris erumpit, & umbra mortis. IIIæ, illæ tenebrze cor illuminant, quotquot vermes ſca- Mortis tent & cadavere, tot ſtellæ micant in mente meditatio intuentium. Hoc fatetur David, cum ait; Pf. 138. Nox illuminatio mea. Dies ſcilicèt ſalutis naſci- II. tur ex tetra meditatione mortis. Pharao tunc Exercitia vidit Impietatem ſuam, cùm Primogenitum Piruua- extinctum aſpexit. Franciſco Gandiæ Principi Tia. diem aperuit Umbra Reginæ putreſcentis. Di- Oratio ces, mihi de morte cogitanti lux iſta nequa- mentalis. quàm ſuboritur. Habitantibus, inquit Prophe- ta, in Regione Unbræ mortis, non peregrinan- ſtibus, vel celeriter tranſeuntibus, Lux orta eſt eis. Fige domicilium in ſepulchro, mortem ſemper meditare, &, ni lucem videris, qua vana comperies, quæ magna putantur, Iſaiam increpa. Non quælibet Umbra, ſed Nox; & quidem non ſtatim, ſed jam aliquantùm pro- ducla, ſtellas parit. Jugis memoria Mortis Umbram fſerit, ut Lucem metat; Tenebris veſtitur, ut Radis exornetur; cum Mortuis habitat, Ut Vitam extrahat e Sepulchro. Oliva Multiplicaſti gentem, non magnificaſti Lätitiam. Verl. 2. 3 LXX. Vertunt: Plurimam partem Populi Conſla- deduxiſti in Lætitia tua. Non negat Lætitiam tiones Dei Iſaias, ſed abſconditam dicit. Non magnifica- line bom. Ri Lætitiam. Lætitia namque Dei non in pam- bor er, pinos effunditur, ſed fructu uberior quàm flo- Des felix. re, ſine foliorum pompa in cor induit, id- que tam fuaviter irrorat, ut beati ſibi videri poſſint, qui eà perfunduntur. Dediſti, ait Da- Pſ. 4. 7. vid, Lætitiam in corde meo. Cucurri, cum di- Pſ. 118. lataſti cor meum. En non magnificat Lætitiam, 32. ſed Cor per Lætitiam amphficat. Meritò er- Lætitia go ubi legimus, Non magnificaſti Lætitiam „HBiritua- LXX. legunt: Plurimam partem Populi de- 14. duxiſti in Lætitia tua. Tacita quodammodèò Recrea- Lætitia Dei habitat in mœſto vultu, animam "is vera. dilatando. Gaudium verò Mundi extrinſecus Moriiß- fulget, intrinſecus ſœtet, Vultum exhilarat, eatie. Cor rodit. Utraque Lætitia Ignis eſt: ſed Cœ⸗ leſtis Vultum depaſcitur, Cor paſcit; Mun- dana Cor inficit, Faciem illuſtrat. Hæc Se= pulchro ſimilis intus Vermes occulit, de foris Candorem oſtentat: IIla Theſauro perſimilis, ferro Aurum includit. Denique pergit Iſaias. Lætabuntur coram te, ſicut lætantur in meſe. Iſa. 9. . Qui metit ſudore conſpergitur, æſtu torre- tur, diutino labore fatigatur: at in corde Læ- titia, cùm ſciat Agricola frumento ſe ſaginan- dum poſt meſſem; Viri Dei hic metunt, non ſine ſudore, & lacrymis/, ſed torrente futuræ Voluptatis inebriantur, nec pectus capit feli- citatem, quam ſperat. Non magnificat Læti- tiam, ſed Cor. Jugam enim oneris ejus, & Virgam hu- meri illius, & Sceptrum exactoris cjus ſuperaſti, ſicut in die Madian. eri. 14. Potiùs mihi videtur Chriſtus tranſtuliſſe Ju- Chrißi gum oneris, & Virgam humeri, quem & s flagellatum lego, & oneratum Cruce. Suum w„Aüpi fecit Jugum noſtrum. Hinc clamat: Tollite ju- paſſis i- gum menm ſuper vos. Et Jugum appellat ſuum, doria no- quod ſuperavit ſicut in die Madian, hoc eſt, Are- Iuteis vaſibus Mortalitatis Divinitatis Lumine M ———-— . – . II. 29 infuſo. Amor tunc ſe victorem credit, cùm Superier aliorum ſupplicia in ſe vertit. Audite Iſaiam. amer ſuos. Et fatus eſt Principatus ſuper hbumerum ejus. Servire Planè Jugum non vicit, ſed tranſtulit, cujus Des frlix. audio ſuper humerum Principatum. Nceptrum Aulici .. exactoris ejus. Monſtrum planè, tantùm à Re- Frenzndis gibus Exactori poteſtatis indulgeri, ut ipſius dici debeat, etiam à Prophetis, Sceptrum. Nimium, heu nimiùm, Potentiæ in Præſu- lum non optimis Miniſtris lamentamur. Et multiplicabitur ejus imperium: & pacis non erit finis ſuper Solium Da- vid, & ſuper Regnum ejus: ut con- firmet iliud, & corroboret in Judi- cio, & Juſtuia. Verſ. 7. Errant, qui Armis corroborari Regna cre- Severiié dunt. Princeps Pacis ſanguine non abſtinet; ſed Solium Judicio confirmat & Juſtitiãa. La- bat ſanè, tWétque quodcunque Imperium ) cui tui no tatu ticin elit ndi elimi mis tem i: tur in tur! Dies minn Ut pan uuin Soc. exerci Dawid onem teligo ſetucht Telus e C Deum hoc pr igetur tatem, ereciti eru Ver u4, Haud ſ. lunk. ſabantb i.n 0 mm luIm, en, MoruS nir enl 1ſ mit af ( 1, 4 l l. na0s, 11 epulſt lulr. Olim 1 tas Ced chtori ſ iflet Cbos 4 Is Lep⸗ e Eccl apentur S Mant ſgits ne 1n Ahiic⸗ ductetſ Vepre enqea iens N. llmn. vnc ap. Wit Jul i Ver lenur. un, nor Uire⸗ e Vepren nalilſc , rr U eui durum eſt Civium cruore maculari. Niſi nocentium capite tanquàm baſe Thronus ni- tatur, dejicietur. Reorum ſanguine non mu- ricum Imperii purpura tingenda eſt, & Im- perii Aquilæ congregabuntur, ubi Corpus indignum vitâ jacebit examme. Niſi noctem eliminaret Sol, ſtella foret: ideéque in Pfal- mis habetur; Deum creaſſe Lunam in poteſta- tem Noctis. Luna enim, duùm noctem non fu- gat, non ipſa regnare dicitur, ſed eſſe vide- tur in poteſtate Noctis. Inquies, etiam dici- tur: Et Solem in poteſtatem Diei. Ità: At Dies Solis eſt filius: Nox verò Lunæ & Lu- mini adverſatur. Ideéque à Die fovetur Sol; ut parens; Nox verô tyrannide Lunam ſubigit » quam vix horas non multas lucere patitur. Per- Ia. 9. 8. git Propheta: Zelus Domini exercituum faciet hoc. Quid clarius? & Zelum, & Dominum exercituum confirmaturum accipimus Regnum David. Ubi Zelum lego & Exercitus, effu- ſionem Sanguinis, Secures, & Severitatem in- telligo; non Humanitatem deſidem, non Man- ſuetudinem otioſam, non Manum imbellem. Zelus Domini exercituum ſeret Pacem, eâm- que Cruoris effuſione rigabit. Alioquin enim Deum miſericordiarum, Deique ſuavitatem hoc præſtituram diceret; ſed cùm de Pace agatur propaganda, non Divinam advocat Pie- tatem;, ornatam flore, at ZLelum inſtructum exercitibus inducit Iſaias. Lateres ceciderunt; ſed quadris lapidi- bus ædaificabimus: Syoomoros ſucci- derunt, ſed Cedros immutabimus. nterlu Verſ. 10. D 4Ad Ap. Felix ruina, quæ inſtauratur in melius. Niynk; Kataas. Haud formidandum, ſi interdum è Religione Renova- labantur Lateres, vel Sycomori extirpentur, 1i0: nam Cedris,; & Marmore ornabitur Teim- Scanda- . . Ia von nos Plumn, Lateribus deſtitutum. Et licèt Syco- trbent, morus Lacchæum conciliaverit Chriſto; ta⸗ Severitas men;, ſi oportet, evellatur: in promptu enim etiam in erit Cedrus. Quam multos vidimus non Za- 3,1“ chæos, ſed Gigantes Chriſto peperiſſe! qui . evulſi & terra noſtra humiliùs repſiſſe, quam Sseanda- olim Zacchæum;, iiſque venuſtas, & frugife- liß eji- ras Cedros ſuffectas gratulamur. Judæ pro- eiendi. ditori ſubrogantur duo; &, riſi Sors ceci- diſſet ſupra Matthiam, pro uno Transfuga duos Apoſtolos recenſeret Eccleſia. Luthe- rus Septentrionem, magna ex parte, Roma- næ Eccleſiæ ſubduxit. At novus apud Indos aperitur Orbis, feliciter & Evangelio datu- rus manus, & collum ſceptro Hiſpano. Pe- lagius naſcitur in Anglia, Auguſtinus fulget in Africa. Succenſa eſt enim quaſi ignis impietas, veprem & ſpinam vorabit, & ſuc- ; oendetur in denſitate ſaltus. Verſ. 18. Hpeiori⸗ i . u: M ,9N auu. Perſecutio Nunc planè intelligo, cur Mundus ſemper e rgumen- oderit Jaſtos, Impiique Religioſis viris ad- A- verſentur. Ecce impietas ut ignis, non pin- guia, non gemmea; ſed arida, & ſicca humo- riſque expertia arripit. In ſpinas bacchatur, .. Nel Nau & vepres; aurum vel declinat, vel purgat, I e molliuſque reddit. Impii Religioſis viris, hoc N, . eſt, ſpinis omni flore nudatis humanarum vo- in Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XVI. 289 luptatum; infeſti, Divites, & Principes ve= rentur; & palpant. Spinas conſumunt; aurum liquefaciunt; huic adulantur, illas perſequun- tur. Memiherint tamen citiùs Ignem extin- gui, quam funditùs perire Vepres: & inter- dum ſpinæ vertuntur in Roſas, cùm ſemper Flamma abeat in cinerem. Illud autem præ- teriri non debet: Flammam ah ſpinis, qui- bus infeſta eſt. Porrò Sæculares quorum opi-= bus intumeſcunt, niſi Cœnobitarum; qui Chri- ſti nuditatem ſequuti, Inimicis, ſuis ſcilicèt Domeſticis opes & patrimonia dimittunt ; Soboles ingrata, flore enutrita ſpinarum, de- baccharis in ſpinas, & nonniſi eorum exſatu- Religioſe non velin-s quant 5 ope: afi⸗ nibuss randa ſanguine, quorum auro impleris, & intumes, in cognatum tibi ſanguinem furis; nec ceſſat plerunque graſlandi rabies, nifi in cinerem exhauſtæ ſpinæ evaneſéant. Nimi- rùm, quos Deus ſtigmatibus Fihi ſui conſignat aſcendentes in Jeruſalem, hos Prædones deſpo- liant in via, ut nudatos Cruci Domini affigant. Et detlinabit ad dexteram, α eſuriet: & comedet ad ſiniſtram, & non ſa- turabitur; unuſqaiſque carnem bra- chii ſui vorabit. Manaſſes Ephraim, contra Judam. Verl. 20. En imago Aulici Propheticis expreſſa co- loribus, Deique penicillo ad vwwum adumbra- ta. Dirâ vexatus fſame, nec ad dexteram da- pes repert, & à ſmiſtra non expletur, ſud cogitur carne non ſedare famem; ſed ftimu- lare; ut, devorato brachio, quo victum ſibi comparare deberet, inſiliat in ſocios, & ma- lis impleatur alienis, qui bonis propriis non abundat. Notandum verèô, ad ſiniſtram veſci; non ſaturari: ad dexteram verò dechnat tan- tùm, non verò comedit. Nam; ſi guſtaret aliquando bona Domini, profectò non eſini- ret. At ſolùm interdùm declinat, ne Ethni- cus habeatur, & Publicanus; caterùm jejuno ore à Templo diſcedit,; quò concefſerat, non ut manducaret, ſed ne videretur hominibus jejunans, prorſuſque ab epulo Dei alienus. Ad ſiniſtram comedit, ſed nec opibus, nec infu- lis, nec ſalutationibus ſatur, aulicis eſcis non ſe paſcit, ſuam ſed eſuriem nutrit, à qua de- paſcitur. Demùm, brachio exeſo, abdicato nimirùm munere, quo traducere vitam pote- rat, diuturnitatem pertæſus, & laborem, car- nem devorat ſuam. Mox Manaſſes in Ephraim, Ephraim in Manaſſen irrumpit: & ambo à ſeie diſſidentes, ſimul tamen conſpirant in Ju- dam. Judas enim primogenitus habetur à Ja- cob. Jacob autem genuit Judam, & Fratres ejus. Eum itaque, quem Principi intuentur gratiorem, impetunt, vel lacerando maledi- Ctis, vel obruendo calumniis, vel impreca- tionibus vulnerando. Verbo, ſemeſi pro- prium non curant vulnus, dùm ſpiculum al- terius cordi infigant. Inter ſe hoſtes, ſed in Judam conjuncti odiis, animiſque non patiun- tur ſolum eſſe in Solio, qui ſolus non ſervit in Aula. Divus Hieronymus hic. Ipſi quoque, inquit, Manaſſes, & Ephraim, qui de uno nati ſunt utero, & de eodem parente genera- ti, in tantam rabiem proruperunt, ut hoſtili odio inter ſe diſſiderent. Adde quòd régia erant indole Adolelcentes, in tanta rerum Bb übertate; Mundus on er- plet. Avari- Ambi io inexplebi-⸗ les. Auslici miſeri. Canſola- tiones Detb Juanta. Invidia inter Au= licos, & inter Ope⸗ rari §s. Matthe I. 2. ubertate. At Judam, quem primogenitum natura non dedit, nequeunt pati primum in domo Jacob. E X CA P. X. I1SAI . Luid facietis in die viſitationis, & calamitatis de longé venientis! ad cu- jus confugietis aukxilium! & ubi de- relinquetis gloriam veſtram! Verſ. 3. Mnia timenda, ſed non omnia clara. De divino Judicio hic eſſe ſermonem nemi- mi dubium eſt. At quo modéô de longè venit iſta calamitas, quæ ut alibi habetur, propè, & in januis eſt? Equidem, Propè eſt, ſed de Lon- ginquo venit. Non enim annos tantùm Sene- tutis, ſed & dies Adoleſcentiæ, & Puberta- tis judicabit, & puniet. Id autem, quod ait, mirum omninò eſt: Et ubi derelinquetis glo- riam veſtram? Oppoſitum dicendum videtur: Undè fcilicèt ſumetis gloriam, ut ornati ap- pareatis Regi, judicaturo cum Angelis? Sed Deum loquentem quis audeat arguere? Tan- to dolore purpurati, & ornati ſlabunt co- ram Cruce, Apoſtohs, & Crucifixo in die judici, quanto cum ardore ejuſmodi pompam nunc conſectantur. Quis tunc delicatus, & mollis ſericis, gemmiſque diſtinctus, criſpato crine, fucato vultu, unguento delibutus, vio- Ià, rosiſque perfuſus audeat coram Petro Cru- cifixo, obtruncato Paulo, excoriato Bartholo- mæo, lIurida Iagdalend, denigratà Pelagia, xuſtà Marid, quis inquam ejuſmodi inter ci- licia Hilarionis, nuditatem Pauli, lacrymas Paulæ, Dominici verbera, vulnera Cypriani audeat ſtare judicandus coram Cruce? Nihil mihi crede, acriùs torquebit impium, quand tunc cogi cum gloria ſua apparere, ubi Chri- ſti opprobrium triumphabit. Tunc ſordeſcet nobilitas, ubi regnabit humilitas; decolor erit purpura, pannis tantùm Salvatoris ingenti pre- tio æſtimatis; iceptrum corruet, jugo Domi- ni in ſolium evocato. Ubi derelinquetis glo- riam veſtram * Aliquando cupietis deponere paludamentum, & non licebit; quod modo, dilapidato patrimonio non emitis, ſed ad bre- ve ſpatium conducitis, aliis citò locandum poſt funus. Adeône expetenda eſt gloria, pro qua amentium more, opes datis, liberta- tem, patriam, ſomnum, voluptates, utinàm non etiam gloriam, quæ à Deo reſervatur in coelo? Væ Aſur: Virga furoris mei, & Ba- oulus ipſe eſt: in manu ejus indigna- tio mea. Ad gentem fallacem mittam eum, & oontra Populum furoris mei mandabo illi, ut auferat ſpolia, & diripiat prædam. Verſ. 5. 6. Matth. 24. 33. Iudicii Dises. Mors pro- bat Dig- xitattem Vanita- Zem. Elekkio Status. Cleman- zia. Folices nan ſaiper- biant. Ferſeca- tores Tua- ſornm. Quare Aſſyriis timendum, & non magis il- li, contra quem mittuntur? Væ Aſſur. In ejus manu Virga furoris, & timeat? Prorsuùs ità. Quia indignatio Dei in manu Aſſyru. Væ Aſur. Oliva Adeò enim difficile eſt in inffigenda pona mo- dum tenere, ut tutius ſit puniri, quam plecte- re. Brevi promerebitur flagellum, qui verbe- Corveétio rat. Audi Hieronymum. Contra populum fu- mitii. roris mei ipſi præcipiam, ut ſpoliet eum, at- que prædetur: Id eſt, ut percutiat eum, & non interficiat: ut vulneret, & non ammam auferat. Ipſe autem modum iracundiæ meæ egrefſus eſt: Et non ſolùm contra Ifraél, ad Dieni quem directus fuerat, ſed & in gentes pluri- gost. mas debacchatus eſt; ut omnia per circuitum regna contereret, & uſque ad internecionem Ira gentium plurimarum illius mucro ſæviret. Hæec- ille. Erudimini, qui judicatis terram. Nec Dei lys Gladio Dei in rebelles immiſſo licet ſævire lll tra ſanguinem noxium. Ne quid mimis. Viæ Iyimiez Aſur, quia abuſus eſt virgs Domini; latius dilectio. feriendo, & acriùs vulnerando, quàm jube- D retur. Præterea, Væ Aſur- Non IIle miſer Timor eſt, qui vulneratur, ſed à Deo infelix con- Dei. clamatur, qui ferit. Beatos lego, qui Perſe- mgigi; cutionem patiuntur; At væ Aflur, qui Perſe- dies quitur. Porròô cùm audirem ſubverſam Jeruſa- lem, direptam Samariam, everſam Palæſti- nam, Pueros, Senes, Virgines interemptas; cùm viderem deſpoliatum Templum, Sylvas exciſas, incenſas Urbes, fumantem Regiam, nullum Superſtitem, ſed omnia Afiyris ar- mis, & Hebræorum ſanguine redundantia, credideram totum Dei armamentarium exhau- ſtum in tanta, & tam ingenti clade. At nec- duùm Enſis eductus eſt, ſola Virga furoris Do- mini tantam edidit cædem. Quæ ſtrages! cum Daminus exercituum in die judicii, non ad corfectionem; at ad vindictam armabit con- tra nos omnem Creaturam? Quam copioſa ſanguinis effuſio, cùm ante ipſum præcedet ig- nis, & vel lingua evomet gladium utrâque parte acutum, ſi Aſſur Virga tantùm eſt fu- roris Domini I . Dicet enim, numquid non Principes mei ſimul Reges ſunt! numquid non ut Carchamis ſie Chalano. Verſ. 8. 9. LXX. verô legunt: Quèòd ſi dixerint ei: Avari- Tu ſolus es Princeps: Reſpondebit. Non tu- ia, & li Regionem, quæ eſt ſupra Babylonem. Tu- nzu e li autem Arabiam, & Damaſcum, & Sa- cd mariam. Libido regnandi ita graflabatur in corde Sennacherib, ut nec tribus regnis ſeda- retur, ſed more flammæ ſuppoſito fomite ex- éreſceret. Nec Principem ſe patitur appellari, tot adjunctis Imperio ſuo Provinciis: nec tam p,pvor jactat, quod cœpit, quaàm plorat, quo caret. nunqum S. Hieronymus verò tropologicè ità explicat dicit ſat. vaticinium. Qui, inquit, intelligens infirmi- Tpi ditat. tatem cordis humani, & quòd mortali carne circumdatus homo, non poſſit perfectam vir- Cogniti⸗ tutum habere victoriam, nec omnes gentes ſui. capere: licèt eum alii admirentur, & dicant; Tu ſolus es Princeps: Reſpondebit eis: Mul- Hamili- ta ſunt, quæ deſtruere debeo, & adhuc de- 24s. . . . . . non ſtruere non potui: ſcio, quod neſcio. Cui Wardior. nihil addendum eſt. Quo modo invenit manus mea regna Io- li. Veri. 10. Religieſas † in Aula H f Auli⸗ LXX, legunt: Ululate ſculptilia in Jeru- , ſalem. S ſilen s. lar 6 N.Hin 4 iln Nabue e in ihud Mum Nutt 1 Vel lab . u 0 5§ npinis M llin Pei heln! )ſis emn le n ſſtu ob fruln en caput h. Moltin ab Bact 49 Uinh Able numn igiol, ſe Non tim Aln et, Dei non enlſe e pul mwat lane ſecunis 4 infigere Nabit ſ ſebunt glto ren nuit ne ind ſem Auls rel Gerentur Alumnor emitteren Pacuh, i g kettcheren rrezit Der nos.! won in K. Cnnſittit. toi tamn tedim in, CIur in . ſür, Cbio in/ il rireb. anhen er ſe D Menr, he bir bi ſi don, Juo⸗ Pi, 1n0 regord erer K — Aulicus ſalem. S. Hieronymus, Jubentur, inquit, ulu- nen am- lare Simulacra Jeruſalem, & Samariæ: Non Saterbi. nem? Notantur hic ii Principes, qui Cine- PDgnitas rem ſe, Pulverémque difflandum uno levi af- mores flatu obliviſcuntur, nec Dei meminerunt ſcep- mutet, trum efle, quod tractant. Totum Prophetæ caput hos impetit Mortalitatis oblitos. Noli timere Populus meus, habitator Sion, ab Aſſur, in Virga pereutiet te, & Baculum ſuum levabit ſuper te in via Agypti. Verſ. 24. perſecuti Abfſtergant tandem lacrymas ab oculis Re- non nocet. ligioſi, hujus ſæculi tam durè oppreſſi jugo. Religieſu Non timehdum teſtatur, qui unus timeri de- in Aula, bet, Deus. Homines enim, licèt ſæviſſimi; non enſe vulnerabunt, ſed Virgâà percutient; quæ pulverem magis excutit, quàm expri- mat ſanguinem. Quèd ſi baculum geſtent, ſecurus eſto; intentare illum poterunt tibi, infligere non poterunt. Et baculum ſuum le- vabit ſuper te, inquit Scriptura. Citra ictum ſtabunt minæ. At felix vulnus, quo ab .- nema Cm u nuhnin gypto revocamur. Audin? Baculum ſuum le- i 11 vabit ſuper te in via Egypti. Utinam ſæpè, elle⸗ imèò ſemper affligamur, quoties Mundum & Aulas repetimus. Non tanto rubore perfun- derentur Monaſteria de ſuorum excurſione Alumnorum ad atria Regum, ſi ſanguinem emitteremus, cùm limen terimus Potentium. Baculus, heu! utinàm immineret nobis in via Ægypti, ut gladius impendebat Damo- cli in Convivio. Ociùs fortaſſis nos pedem retraheremus in Clauſtrum, quam ille à Sel- la ſurrexit. Notanda autem Dei cuſtodia ſu- per nos. Baculum, & Virgam ſuam Dominus non in ͤÆggypto, at in via Ægypti excubare conſtituit. Ut ſcilicèt antè nos levet, quàm toti ruamus. Vix cogitamus de itinere, & reditu in ͤÆgyptum, cùm virgâ Paſtoris redu- cimur in Patriam. Torvi illi Aulicorum aſpe- ctus, exploſiones, ſales, irriſiones Virga ſunt Affur, quæ niſi nos comprimerent;, procul dubio in ͤ.gyptum relaberemur. Si enim Ir- 1 legen 1 ſto bonei⸗ tur Men accurrereémus Honore excepti? At diſſonant inter ſe verba. MWoli timete, inquit, Populus meus, habitator Rion, ab Aſur, baculum ſuum levabit ſuper te in via Kgypti. Si habitator , Sion, quomodè in via gypti? Si in via £- es i 7 gypti, non utique accola, imèô incola Sion. 8. Gregorius ſuper Job, ait Hebræos ambulan- 2 tes in eremo corde regrefſſos in ͤÆggyptum. In 6 Ethicæ Comment. Lom. V I. uhih 1 8 sStromatum, Lib. XVI. l ipſa, quæ ficta ſunt, ſed ii, qui ea finxerunt. Plal. 113. Hinc patet in Idola converti idololatras, jux- 3. ta illud: JNimiles illis flant, qui faciunt za. Itaà Nabuchodonoſor ſibi Sacrificia indixiſſe, ſé- que in Idolum aureum commutaſſe legimus apud Danielem. Numquid gloriabitur ſecuris contra eum; qui ſecat in eam? Quomodoô ſi ele- vetur Virga contra levantem ſe, & exaltetur baculus, qui utique lignum eſt. Verſ. 15. Feliciaa O Stultiſſime mortalium, exclamat Hiero- sexis. nymus; Dei Iram tuam putas eſſe Sapientiam: Divites & illius Juſſionem ad tuam refers Fortitudi- riſi vix ab Aulis revellimur, quomodè non eò 291 Egyptum enim, hon Pedibus, ſed Cupiditate facilis eſt deſcenſus. Nonnulli prorsus corpore in Monaſieriis, corde degunt apud Principes. Verùm non mihi opus ad Gregorii ſenſum con- fugere. Facile enim eſt, & in Sion eſſe, nec abeſſe à via Ægypti. Romæ enim Babylon non eſt; at via Babylonis etiam Romæ eſt, & ubique Gentium eſt. Si quem fortè interro- Religioſus ges, quà Babylonem eatur;, facili negotiò viam ſemiſacu⸗ doceberis. Roma non ubique eſt; at via Ro- , a mana nuſquàm non eſt. Vel in Sion eſt via a adeg. Egypti. Poteſt, qui in Religione vivit, iter ſibi facere Babylonem versus. Urbanitates, Tepidi- lepéres, otium, riſus, veſtis cultior Via ad “; MEgyptum ſunt habitatoribus Sion. Non ali- eſes quis interdum ſummo cum dedecore in E.- zio arilis- gyptum reverteretur a Palæſtina, ſi non pate- ret vel in Eremo iter in Sæculum. Verum in- Dei Miſe- terrumpat lacrymas Hieronymus. Præcipitur, ricordia. inquit, Populo Dei, ne timeat adverſarios. Ideò enim eos contra Populum Dei pauxillam – accipere poteſtatem; & non tam Gladio per- SS cutere, quàm Virgâ; id eſt, non occidere, tisnam ſed minari: Quia in via ambulaverint Ægypti; remeain. & non in Domino ſint confiſi. Cùm autem ad Eecleſia- Deum reverſi fuerint, & reliquerint iter .- Hiei ode- . .1. . . rint ponms⸗ gypti: Tunc flagellum Dei judicio ſuſcitan- pas & dum contra adverſarios. Quôd autem Via obes. Egypti non in Eͤgypto fuerit; ſed in Sion, colligitur ex eo, quòd Sennacherib in circui- tu Jeruſalem, quam oppugnavit, cladem edi- derit. Aliam explicationem S. Hieronymi ac- cipiamus. Levabit, ait, Virgam in via .Ægyp- ti; quòd idcireò percuſſerit plurimos de tribu Juda, quia non in Deo; ſed in Ægyptiüs ha- buerint fiduciam. Undè & Rabſaces exprobrat eis dicens: Ecce confidis ſuper baculum arundi- 4-Regei3 neum confrattum, ſuper Aogpptum: Cui ſi inni- er. xus fuerit homo, intrabit in manum ejus, & per- forabit eam. Sic Pharao Rex .gypti omni- rel⸗ Ai; bus, qui confidunt in eo. A Barbaro docemur adhe,sdr. Evangelium, nobiſque Princeps ſuadet non fi- Protee- dendum Principibus. Inniti evaginato enſi, tiones ne- eft mortem quærere, non opem. Rabſa- vi. cem Principem audiamus, & Rabſaces, & Principes ingenti commodo Religionis, & Eccleſiæ declinabimus. Ipſimet Arundines non ſe diffitentur, quibus inniti ridiculum foret, uas geliare „ non Regnantis, ſed Amen- tis eſt. EX CAP. XI. ISAI E. Et requieſcet ſuper eum Spiritus Domi- ni, Spiritus Sapientiæ & Intellectus, Spiritus Conſili & Fortitudinis; pi- ritus Scientiæ & Pietatis; & re- plebit eum Spiritus Timoris Domini. Verſ. 2. Obiter adverto, reliqua dona Scientiæ, Times Fortitudinis, Conſilii, & Intellectus, Juſ. Dei. tum non ex toto ornare: Super eum, inquit. Talenta Solo Timore Domini repletur intus. Nota Terirte. abundantiam ſancti hujus Timoris; Er reple- te,f, bit eum. Non ait, implebit cor, vel implebit oraferen- Bb 2 mentem, da. 292 serme ps mentem, vel memoriam; replebit, inquit, eum nads. Ipiritus Timoris Domini. Quantus, quantus eſt, Timore replebitur. Felix eluvio, imò & neceſſaria. Utinàm pleni Divino Timore, per os, per oculos, per manus illum egereremus. Nihil coinquinatum intraret in cor, ſi ple- num foret Timore Dei. Ideòô enim Sapien- tia, Intellectus, & Fortitudo, ſuper eum di- cuntur requieviſſe, quia intra ipſum non va- cabat locus, cuùm undique repleretur Timore Domini. Et replebit eum Spiritus Timoris Do- mini. Melius fortaſſe ità dicamus. Non reple- bitur Timore; ſed à Timore opibus, & the- ſauris Cœleſtibus implebitur. Ubi enim Timor Domini, ibi Virtutes reliquæ. Non enim ait Iſaias; Et replebit eum Spiritu Timoris Domi- ni: ſed, Replebit eum Spiritus Timoris Domi- ni. Ità ut implenda ſit mens non Timore, ſed à Timore, Divinarum opum cuſtode & largi- tore. Omnia mihi bona pariter venerunt cum IIIo, dicat quiſquis Sapientiæ fundamentum jecerit Timorem Dei. terna tantiem. Percutiet Terram Virgâ oris ſui: & Spiriu labiorum ſuotum interſiciet im- pium. Et erit Juſtitia cingulum lum- borum ejus. Verl. 4. 5. Mitis Dominus, & Judex totius Miſericor- urela, diæ, non virgà Manuum, ſed virgàâ Oris per- „i„ͤ utiet impium, & Labiis mavult coercere;, Snperior quam Gladiis. Reges autem ſedulò perpen- ſervet dant, quod ſequitur. Et erit Juſtitia cingu: Regulas. Zum lumborum ejus. Non conflat Juſtitiam in Rer LCe- Enſem, ſed in Cingulum: Nec Juſtitiâ alie- gesſevet. nos præcingit lumbos, ſed ſuos. Diſcant, Eccleſia- qui Judicant, rigorem in Se vertere, in A- Kica fa- lios Miſericordiam adhibere. Superiorum lum- rMiczio. bi cingantur Juſtitià; ſubjectos mitis ſeveri- Superioris exempla. Confeſſa- tas cuſtodiat. Labiis alios reprimant, ſe ip- v. 38 ſos verò Cingulo frœnent. Cingulum lumbo- e6 1 . „ Paen, rum, ait: Ut, quam occukiſimè poſſunt, zes ver? juſti ſint. Sanctitatem nec venditent, nec præ- emendit dicent, ſed occultò ſub veſie tegant. Neque pœnis ſa. Verò manſuetudini adverſatur, quod ait; Et lutarib Spiritu labiorum ſuorum interſiciet impium. ræſcrip- NI —. . . . r Tri Nam pro impio impietatem Patres omnes in- Eccleſtia- terpretantur: juxta illud: adbuc quadragin- ſtici ta dies, & Ninive ſibvertetur, hoc eſt, Bec- exemplo catrix Nimve; nam Pœnitens Ninive ſerva- ſene. bitur. Imô iis verbis Manſuetudo elucet; ſon. 374. cùm doceamur, non Manibus profocandam Im- utitis. Pietateln, ſed leniter Spiritu oris extinguen- Excom- dam. Non lingua, non dentibus, nec la- munica- biis, ſed afflatu, & ſpiritu labiorum ſuorum tio t interficiet Impium, ut, ablegatâ Iniquitate, canta. ſit Juſtus. Non increpuit Matthæum, ſed vo- cavit. Non rejecit Peccatricem, ſed laudavit. Non confodit Judam, ſed oſculatur. Non de- Matth. riſit Petrum, ſed monuit: Et ego dico tibi, 26. 34. antequdm Gallus cantet, ter me negabis. Di- co tibi; non in foro, & apud omnes tantum crimen exaggero. Occultò corrigendi vel pa- lam peccaturi. Nam & ego, Malcho ad ſe ccerſito, non tam auriculam reformaſſe, quàm ad aurem de crimine monita dediſſe credide- rim. Verbo, Impietas ſpiritu labiorum con- fodienda; ſpiritu, inquam, vel pietate loquen- tis, vel manſuetudine increpantis. Spiritus Oris noſtri Chriſtus Dominus, qui mitis eſt, & humilis corde. Oliva ie Habitabit Lupus cum Agno; Vitulus, lan⸗ Leo, & Ovis ſimul morabuntur... gnia Er Leo, quaſi Bos, comedet paleas. Verſ. 6. 7. lun Euſto Leo; inquit S. Hieron. non carnes come- Religisßt urc det, ſed paleas; quò ſcilicèt veſcatur cibo Laiei ſint ke⸗ ſimplici. Et hic obſervandum, quod non Bos Probi. an carnes, ſed Leo paleas comedet. Salutarem Resda litis Doctrinam ab Hieronymo, & Scripturà Di- Seci in ſch vinâ accipimus, ſi verba perpendimus. Leo ſe Religione dio ſr demittit ad paleas Bovis, ſed nequaquàm Bos nen ſir Sa. wers, carnes devorat Leoni debitas. Leo fit quo- berbus. mem dammodò Bos; ſed non ideò Bos evadit in 4 he Leonem. Amici impii non dicant, Singula- gl be ritatem vitandam efſe, unâmque eſſe debere lni; Leonis & Bovis elcam. Ità. Una eſſe debet, onine ſed eâà ratione, ut Leo ad mitiorem annonam deſcendat, non verò ut Bos efferatur ad viſce- le rationem. Intelligant, qui non illuſtri Gene- , re editi nomen dedere Eremo, non ſe debe- e re æquare Nobilibus, quamvis IIli præ Hu- militate, ſe Ipſis exæquent. Leo comedet fœ- IN num Bovis, ſed non Bos dapes Leonis vora- m. V bit. Indignum prorsàs, & gemitibus inenar- Imitandi chrum, rabilibus deplorandum Facinus, ſi in ſchola pauci, & eneca humilitatis Domini, ubi Senatores deprimun- Hominuns prorui tur ad ſordes uſque, odores & delicias non iis . at, dt tam clari Natalibus exprimerent à Cruce, & Leſ. dallcet Chriſti Sanguine, qui aliis denigravit Purpu- Mortiß⸗ Et eit ras, eâſque in Cilicia commutavit, quaſi Pur- cationam nut, Iſt purati incederent. Væ ſi à Pannis Salvatoris "dinm. nns ve Ornatum ſumeremus; quique fortè in Paterna iee, . N caſa vixæ Paleis dormituri incubuimus, in præ- ius amans Cſtat, ſepio Domini quereremur aſperitatem Strati, ſi da. Gelit vn ex Africa non aſportentur Lanæ, Marchioni- lere, g bus & Conſulibus obvio lecto contentis. No- lucit, biles ſe demittant, ſed Cives non erigantur. chromhe Cœli cùm inclinati ſunt, Chriſtus defcendit. zzin eib Hon Quando Terra certare voluit cum Cœlo ex- r lelentu. ſtructà Turri, Ira Dei aſcendit ſuper Nos. Ad 1larur Abraham veniunt Angeli. Sed illos Patriar- ſinet o cha adoravit. IIIlis in menſa miniſtraſſe ſcio; Pentur Illis abuſum in culinæ ſordibus, vel comediſ- keliment ſe cum illis nec lego, nec legi poteſt. Imòͤ, eſt, eed qui Angelos nunquàm in Angelica majeſtate miſiten humi abjectus coluerat, ubi eos ad humanam nilg Al dejectos tormam contemplatur, provolutus in Ent, ge genua, non æquales dixit, ſed formà, & ha- r. Er bitu inventos ut Servos, Dominos & dixit, li lr & coluit. Adeò non conterendos Cœlites DR d cenſuit, ut magis Dominos haberet eo po- “ tiſſimum nomine, quòd ipſi Conſervos ſe fe- en . ciſſent. Licuit ſancto Jacob aſperare manus uti pilis Eſau. At Eſaü lævorem Fratris æmu- i ki lari non licuit. Verbo, fas fuit ſibi nomen ude aſciſcere: lethale verò in Lucifero extitit, ad hin u Dei figuram aſſurgere. Domeſticæ arboris Ki ſurculus feliciter ſylveſtri trunco inſeritur. mießzu Nemo ità inſaniit, ut Ceraſo Rubum im- r M mitteret. Homines, ante Chriſti adventum, on Divinitatem affectaſſe probant & Jupiter, 1 & Mercurius, & Cæſar à mortalitate Divi- olſer, nitate donati. At cùm Deus factus eſt ho- e . mo, decrevit, & prorsùs ſublata eſt, cum ubit , Auguſtino loquor, ab Heroibus rapina Divini- tatis. Imòô nunc opportunum eſt, ut Homo Serm. 1;. unn fiat Deus, cùm Deus factus eſt Homo. Ho- de Tem-= nul mines purpuram Divinitatis non uſurpant, Pote. Verl. quèd Deum viderint cilicio noſtræ Mortalita- t18 crets neigun G elen n Cehe herhet 4 lulun. ift Fel el⸗ otk i Pa net Al 10 . nuſen a, A. ns dos Cri betet r Menkl⸗ elue Puni M. Otium. Dignitas noxia. Felicitas infeliæ. Dignitas miſera. tis indutam. Non Dii haberi volunt, quia Deus habitu inventus eſt ut Homo. Quia Deus carnem veſtivit, Bartholomæus exuit carnem: quia Chriſtus ad pedes devolvitur Apoſtolo- rum, Paulus ad pedes Carnificis deponit ca- put: Quia Dominus in Bethlehem, Paula & Euſtochium excedunt Româ: Quia Redemp- tor aſcendit in Crucem, Carlomannus deſcen- dit & throno. Verbo, quia Leo de tribu Ju- da comedit paleas, in eremo & innumeros re- peries vel locuſtis, vel fœno ſaginari. In Can- ticis video Lilium inter ſpinas; ſed non au- dio ſpinam inter Lilia. Licet altiori ſe depri- mere; ridiculum eſt, Pygmæum ſe Herculi parem velle. Manus aliquando dimittuntur ad pedes; ſed inauditum eſt ad Manum fur- rigi pedem. Verùm quoniam rarò hæc lues ſerpit; non eſt, quòͤd ante vulnus infauſto omine præparem Medicinam. Et erit Sepulchrum ejus glorioſum. Verſ. 10. LXX. Ità vertunt: Et erit requies ejus ho- ner. Vides idem efle requiem, & ſepul- chrum, otiumque coire cum funere. Præclarè Seneca hujuſmodi quieſcentes ante obitum, prorſéſque laboribus exemptos, mortuis aſſo- ciat, aitque: Hi mortem ſuam anteceſſerunt. Sciliceèt idem eſt; Et erit requies ejus, ac, Et erit ſepulchrum ejus. Chryſologus affir- mat, Iſtos circumferre ſepulchrum ſuum. Ad funus verò ultroneos properare, ait Cypria- nus. Nihilque inter deſidem, & mortuum diſtat, niſi quòd deterior illius Mors eſt, quàâ deſüt vivere, nec deſiit aut laſcivire, aut fu- rere, graviſque adhuc hæredi eſt, quem de- ludit, & torquet. Saniùs diceremus Sepul- chrum hominum eſſe Honorem; Et erit requies ejus Honor. Qui enim, ut dignitates conſe- querentur, gnavi & induſtrii nullum laborem recuſarunt, Infulas aut Præfecturas aſſequuti, ſuimet obliti, otio interdàm degeneri manci- pantur. Ad tumulum itaque curſus iſte eſt, feſtinantium ad Summa: nec Thronus illic eſt, ſed Sepulchrum. Tiberium, fortiſſimum militem obriguiſſe in ſolio auctor eſt Sueto- nius. Multos Imperio dignos, ni Imperaſ: ſent, decantatum adeò eſt, ut pudeat evul- gare. Et erit requies ejus Honor. Hoc eſt; ubi Immortalitatem repoſitam crediderunt, indè emerſit Mors. Non immortalis eris in Curuli, ſed deſines eſſe mortalis. Adeò enim longam texunt telam Spei in veſtibulo felici- tatis, ut vitæ fila abrumpenda ſint, ne Spei deſint. Curis exagitantur novis, Conſula- tus Dictaturam eſurit, ſomnus abrumpitur Regnandi libidine. Quo fit, ut dum Hono- rem, ſepulchrum ſcilicèt ſuſpiramus, confecti moleſtià inſeramur ſepulchro. Et erit requies ejus Honor. Et auferetur Zelus Ephraim; & hoſtes Juda peribunt. Et Judas non pug- nabit contra Ephraim. Et volabunt in humero Philiſthiim per Mare: Si- mul prædabultur Filios Orientis. Verſ. 13. I4. Societas hic deſcribitur, ſeu Servorum Dei Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum Lib. XVI. 293 ibunt! Caveamus maximè, ne Nos diſcordiis ſacra Congregatio, quæ & Nationibus con- trariis queritur ſe conflatam, & Filios O- rientis in India, tenebris involutos erroris; deprædatur. In humero Philiſthiim per ma- Iier ad re deportata, hoc eſt, ut explicat S. Hiero- Indos. nymus, alienis navibus devecta. Dùm enim aurum Inſtitores meliùs irrepertum, reper- tum eunt, Nos cum illis vehimur Chriſti Pau- pertatem in Regna Opum, & Auri invectu- ri. Nudi quidem incedebant Aurei illius Or- bis homines: at Pauperiores poſtquam indue- runt Chriſtum, ut impudentiam exuerent;, honeſto cultu ſunt veſtiti. Alii gemmas Orien- tis rapturi, nos Filios expiaturi, navigamus. Porrô quàm refertum ſacrà politicà, quod aaitt:“ Auferetur Zelus Ephraim: & hoſtes Juda per- Invidis inter O. . . erarios noſtris in noſtrum jugulum armemus hoftes; 7 ut noſtrâ illi vivant diſcordiãâ. Peribunt, ſi pereat Livor, & Zelus. Zelus planè, ſed non ſecundùm Scientiam; Utinaàmque, non à Scientia. Difficil namque conveniunt animi, in tanta diſſidentium opinionum copia: fa- ciliuſque ſententiæ concordant, quam corda. Undecumque proveniat Zelus, iciamus non perituros hoſtes, ſi ille vivat. Pax noſtra Bellum eſt IIIis, tritum eſt apud Tertullianum proverbium. Mirum planè: Auferetur Zelus Ephraim, & mox ſine pugna, abſque confli- ctu, necdùm educto gladio, Hoſtes Juda per- ibhunt. Amemus Diſcordias, ſi Hoſtibus triaum- phos optamus. Ablegatur procul Livor, Ho- ſtes odimus. Hæc eſt Victoria, quæ vincit Mundum Unio noſtra. Ert volabunt in kumero Philiſthiim per mare. Verſ. I4. uando alienis levamur humeris, etiamſi Invidia Mare obſtet, volamus. Ita laboris impatientes, inter O- alienis humeris agiles currimus: Nec avibus Perarios. 4 ſi dib ſt . jend Labor e cedimus, ſi non pedibus noſtris emetiendum . .- . . . prava ſit iter, ſed humeris inimicorum. Nimiruùm ztentio⸗- Onus hoſtium Alæ funt noſtræ: Volamus, e. cùm ii, quos odimus, prægravantur. Sic etiam plerique Præfecti in Subjectorum hu- meris volant, omnmia ſimul percurrendo, im- perando omnia. Meminerint velim expeditum quidem ipfſis volatum eſſe, ſublatis a ſubjec- torum humeris, at ſubjectis iter arduum tam gravi ſarcinà oppreſlis. Et deſolabit Dominus linguam Maris gypti. Verſ. I15. Nullam novi linguam Maris, niſi Undarum Obedien- murmur in littus impingentium. Conqueri- Sia ſreta. tur quodammode Æquor de Domim Præ- cepto in Arenis, quibus coêrcetur, ne ir- rumpat in terram. Ergo Inobedientium Mur- mur, Lingua eſt Maris. Ides Dominus, antequàm deſolandam hujuſmodi Linguam enuntiaret, præmiſerat Obedientiam regna- Obedien- turam. Idumæa, inquit hic Iſaias, & Moab tiam diſ- praceptum manus eorum: & plii Ammon obe- caht Keli- dientes erunt. Et deſolabit Dominus linguam Ma- Ha ris Epypti. En quomodo vagiente vel in Am- & Mili- monitis Obedientia, Mare ſilet. Nimirùm iibas. Obedientibus vel Sæcularibus, Mare dediſ- cet Inobedientiam: & Religioſus æquo animo Bb 32 feret Vox ope- bis. Dei Miſe- ricordiæ aum pu- nie. Conſola- tiones Dei cui den- tur? Gratig cooperan- dam. Mortifi- cationum Stis. Isgum Chriſti ſua cui? Amore duci. Volunta- ria. Aquæ in ae ſerto ligno, hoc eſt, Morti- kicatione, & Cruce dulceſcut. Nomen Religioſi. 294 feret præſcriptos ſibi Limites, cùm viderit Idumæam & Moab, non ſolùm parêre dic- tis, ſed vel ſigna pro Imperio æſtimare: imè totos ſe transfudiſſe in Imperantis mandatum. IUumaæa & Moab præceptum manus eorum. Hic autem noto, vel Imperantis. Nam obedire Moab conſpicio non uni tantùm, ſed pluri- bus. Moab præceptum manus eorum, non ejus. Qui verò imperant, non Linguâ, ſed Exem- plo Perfectionem indicunt: Præceptum ma- nus, non oris, eorum. ISAI EF. Confitehor tibi, Domine, quoniam ira- tus es mihi. Verſ. I. TN mella eliquantur tandem fulmina, Et Ira medicinam operatur, non vulnus. Haurietis Aquas in gaudio de Fontibus Salvatoris. Verfſ. 2. Aperta omnia: advertendum tantùm no- ſrum laborem requiri; non enim cum gaudio Aquæ nobis profluent, ſed in gaudio eas hauriemus de Fontibus Salvatoris. Gaudium Laboris Comes. Non igitur amaras conque- ramur vulnerum undas, cum Mortificationem prælibamus oblatam. Ideò mœſti bibimus, quia Aquas Pœnitentiæz non haurimus, & Mortificationis, ſed viv coacti in gemma eas ſorbemus. Quærenda Mortificatio. Haurien- da è& profundo puteo Salvatoris, quando fuâ ſponte non manat. Verbo: Gaudium non pa- tientibus Dolorem, ſed ſcrutantibus, & hau- rientibus in vulneribus Chrifti. Et quidem meminiſſe debemus, non alia de cauſa ad Fon- tem Dei Nos veriſſe, cùm noſtrorum corpo- rum lagunculis (ſic enim Hieronymus corpus appellat) niſi ut hauriamus, & ardenti cum deſiderio extrahamus Aquas Doloris, & Lu- ctüs. Quet Davides videmus, Aquam Beth- lehem fuſpirantes, cùm abeſt, oblatam verèò profundere, & Voluptati litare, non Domi- no. Ad quid veniſti, hi repetant cum Ber- nardo. Quibus illud inculcandum eſſet, Me- mento Mori. Hoc recordare, quòd Mortem tantùm, & Crucem quæſitum huc advola- ſti: Morere quandoque, qui Mortificatio- nem & Mortem ſemper optaſti. Hoôcque no- bis objici trito illo dicto patet ex eo, quod non ait, Memento te Moriturum, vel, Me- mento quia Moriêris; at in præſenti, Me- mento mori. Ac ſi dicat; Cave, Vivas. Non enim Victurus Chriſti Crucem aſcendiſti, ſed Moriturus tibi, & Mundo. Itaque, Me- mento Mori. Mementote, quoniam excelſum eſt no- men cjus. Verſ. 4. Recordemur, quanti Nominis dignitatem præferamus, qui Salvatoris nomine inſigni- Protecttoαιν—. mur. Iſaias autem conſideratione Nominis Dei nes noxid. Oliva timorem nos jubet pellere. Nos etiam Filii Patienzis tanti Domini, & verè Hæredes JESU eri- mus, ſi anguſtiis oppreſſi, non ad aliud con- fugiamus nomen, quam noſtrum. JESUS eri-= Dei volz. piat, non Princeps. Hc und re cognoſcemur ezti cn- Filii Dei, ſi vexati & afflicti ipſius tantùm J'rmari. Nomen invocemus. In Evangelio Marci. Cen- er eene⸗ turio videns, quia ſic clamans exſpiraſſet, ait, Rb e Veré Filius Dei erat Hic. Quid autem di- e4d4. xerit, cæteri Evangeliſtæ teſtantur; Deus Marc. 15. meus Deus meus, ut quid dereliquiſti me? De- 39. relictum ſe fateri⸗ & Deum non ſolùm non ibic. 34. derelinquere, ſed geminato Nomine Deum Deum, & quidem Deum ſuum compellare, ſolius eſſe poterat Filii Dei. Tunc magis pro Deo ſuo Deum habuit, cùm in Cruce ſe vi- dit deſtitutum. Cùm Deus Chriſto Angelum ſolatio miſit, Pater tantùm dicitur; cùm Cru- cifigendum tradit, Deus & Deus nuncupa- tur. Quare ſi tanto nomine indigmi cenſeri nolumus, Deum tunc magis colamus, cum in manus tradimur Perſequentium. Non quomodocumque clamantem JESUM miratur Centurio, ſed ſic clamantem; Deum fſcilicèt in angore, & dedecôre non diffitentem. EXK CAP. XIII. ISAI E. Onus Babylonis, quod vidit Iſaias Fi- lius Amos. Verſ. 1. D* Regno Babylonico hic Sermo Miror F'lieia ergo, quomodò, loco Regni, ponatur nimis. à Propheta Onus. Niſi ſortè tantis amplifica- St:tas tum Provincis Imperium, diadematum mul- ediocru. titudine Onus dicendum foret, non Regnum. Felices Verùm non errat Propheta. Onera ſunt & nen d- Pondera, quæ putantur Coronæ, & Imperia. miranan. Onus Babylonis. Tot amaritudinibus admixta felicitas eſt, ut vel Regia poteſtas habenda ſit pondus. Iſaiam alias de Chriſto Rege di- xiſſe memini, Butyrum, & mel comedet, ut lſa. 7. 15. ſciat reprobare malum, & eligere bonnm. Be- pelicita; nè: Video enim ex præguſtatione Mollis, & & velap- Butyri prudenter electurum bonum; & dul- tas miſers ce. At quomodò amara reprobabit, & ma- lum, dulcibus tantùm ſaginatus? Ignorat in- ſuavitatem fellis, qui ſolum mel guſtat. Verùm tantùm fellis ineſt in melle felicitatis, tantùm amaritudinis in fuavitate butyri, ut qui Mel comederit, Fellis non ſit expers, meliuſque doceatur calamitatem, & miſerias inter feli- cia, quam in ærumnis. Quare Mel comedat, & Butyrum, & optimè amarum diſtinguet à dulci; utrumque enim expertus in eſu mellis, ſciet reprobare malum, & eligere bonum. Onus ergo Babylonis, Regnum Babylonis, à Propheta; & à Chriſto Divitiæ, non Opes, ſed Spinæ pronuntiantur. In Montem caliginoſum levate ſig- num: eaaltate vocem, levate ma- num. Verſ. 2. Montem tenebroſum Babylonem propter Superbiam intellige, inquit S. Hieronymus. Excæ- lun uli⸗ mitt u0i lor ofe am n. Derni 4 164 7 i. Uel ͦ/ unn dus een ur. punn lt aun ( Medo⸗ featos, aſnta tenntur. Anie le b . ezelcitl mut. e (⸗ antur ier Gnat, . , e doc A teteilt I. Dux 4 H can 4n tan. N Cepta 6 1tt. Der mih exercituua 4 Kende. iia untur. Cbtiſttte aflrnoit um le C e impie, ilod, ln N . . Pen latur lhit, l n pes Kerg an .. ee zn diſt Atur Chr G eel Aennm 1r eſic 1n DeS el. Ugere) . el N Cenlkie; C i —,— ſin, Aim Muin i, p um “ on Regule En n ben Pus Kun Sõ ſſo e Moley biin , . 6 Ila. r3.17. Superbia Excæcat ergo Superbia, nec,; Deum; per- vera Cæa- mittit ut videas, nec Te. Quäânam porròô ra- 6it*ν ., tione in hoc Monte perorandum ſit, declarat: egnit Saſtate vocem, levate manum. Utrumque Superbia copulandum, lingua & manus, dicta & a- eet ela- Cta; exempla & ſermo. Licèt enim caligino- more & ſus ſit Mons, levate nihilo minus manum. vi, (Quaſi dicat: Jic luceat lux veſtra coram homi- aln nmhus, ut videant opera veſira bona vel in ca- Gloris liginoſo Monte; Tenebræque veſtris ſuperen- vana viæ tur operum radiis. Janatur. Nach. Dominus eaercituum præcepit militiæ vox oe- belli, venientibus de Terra procul, rum. à ſummitate Cœli; Dominus & va- ſa furoris ejus, ut diſperdat omnem Terram. Verſ. 4. 5. Sanctus Hieronymus hic, Euſebius, in- quit, virtutes Angelicas interpretatur. Nos autem hiſtoriæ ordinem proſequentes, Me- dos eſſe dicimus, de quibus in conſequenti- bus apertiùs teſtatur Scriptura, dicens: Eocce Zelus ⸗ Ego ſuſcitabo ſuper eos Medos, qui argentum nimarum non quærant, nec- aurum velint. Nec mirum nihi ſi Medos ad ſubverſionem Babylonis, ſancti= Tuerat, ficatos; vocet. His præmiſſis, nonnulla no- FPaupyertas tentur. Primô, ſolos hoſtes argenti, alienéſ- in Concio- que ab auro ſubverſioni Babylonis à Domino vate. exercituum deſtinari. Non enim Mundum vin- kinu cit, qui Auro ſuperatur. Pauperes Evange- lizantur; ut corruat Babylon, ſed à Pauperi- Eccleſia- bus. Cæterùm delicatus miles eſt, qui ferro Kiei de domat, argento domatur. Facilè à Babylone;, rint Di- vitim. e„ . Eccleſa- Ceretur , quiſquis aurum ſitiret. Romanus Kica lu. Dux apud Livium conqueritur, Rempubli- riſgictis. cam Aſiä potitam, & Afiaticis opibus cap- tam. Nos IIlam cepimus, nos IIIæ cepere. Capta Gaza non rarô captivos effecit Victo- res. Deus igitur, qui Medos minimè cupi- dos ſcripſit; ne videretur erraſſe, Dominus Intentio exercituum hoc potiſſimum loco nuncupatur. .. Secundò. Hi antonomaſticè Mihitia Belli di- Avaritia cuntur. Non enim Militis nomen promeren- tur, qui ſpe pugnant rapinæ, & fordidâ auri cupiditate tam ſplendidum nomen dehoneſtant. Miles eſt, qui ferrum ſtringit, non qui auro adſtringitur. Philippus Macedo auro captu- rum ſe credidit vel Cœlum. Stultè perinde, ac impiè. At non malè, ſi militibus impertiſſet illud, qui auro antè caperentar, quàm Coœ- lum. Tertiò. Ejuſmodi Milites & Cceli faſti- gio collectos teſtatur Propheta, quòd vix re- periatur in Terra, qui non libentius aurum ſtringat, quam ferrum. Non is mortalis eſt, qui opes calcat. Quartò. Vel omnem Ter- Religions ram diſpergendam tanto Milite. Pauperum berfectio. igitur Chriili elogium hic texitur, quos ſolos ad everſionem Babylonis, & unwerſæ Ter- ræ collegit Dominus exercituum. Non enim alienum aurum expetent, qui ſuum conſtan- ter profuderunt. Hunera reſpuens Ulutate, quia prope eſt dies Domini: quaſi vaſtitas à Domino veniet. Tor- liones & dolores tenebunt: quaſi par- turiens dolebunt. Verſ. 6. 8. kadieis De die Judicii ad literam. Moralem tas Stromatum, Lib. XVI. quæ poculum aureum tenet in manibus, vin- men non excludunt interpretationem. Do- minus punire neſcit, niſi Miſerendo. Primum pe; miſe⸗ belli præceptum eſt: imparatum hoſtem oc- icerdis cupare. Dominus verò exercituum, proximè eziam ſe venturum præmonet, ut armemur. Præ- aute tereà non in annos bellum producet, ſed va- ſ. 12 ſtatio tantůùm diurna erit: Prope eſt Dies Do- mini. Adde, quòd non vaſtitas, ſed quaſi vaſtitas a Domino veniet. Demùm dolebunt ut parturiens, quam brevi gaudia prolis ex- cipiunt. Quoniam verò Divind Clementi4 homines abutuntur in ſcelus, non hæc evul- ganda paſſim; ſed Divini Judicii terror in- cutiendus: Quoniam Steilæ Cæli & ſplendor ecarum non eapandent lumen ſuum, ohtene- bratus eſt Sol in ortu ſuo. Verſ. 10⸗ Solem à Stellis nec obſcurari poſſe, nec pasva aceendi putaram. Modèô verò, quoniam Stel- magni læ non lucent, juhar Solis obtenebratur. Al- facienda. legorick: Duùm Minima negligimus, fruſtra ſperamus Maxima in ſuo lumine ſtatura. Ex- uodeßt s tinguuntur Stell?, & in oftu occaſum pati- Gaſtiss tur Sol. Curet itaque quiſque noſtrûm virtu- zis Caſtes: tes, quæ Minores cenſentur, niſi citò velit Maximis virtutibus parentare. Dum Modeſtia non ſplendet in oculo David; Caſtitas in ejus corde tenebreſcit. Samſon, dum non refiitit Foœminæ;, vinciur ab Hoſtibus. Salomon non magnum duxit connubia cum Idololatris jun- gere; citò verò adoratione execranda Moabi- tidum ſimulacra coluit; & , qui cor inflexe- rat ad amorem Idololatræ, facile flexit genua in cultum Idoli. Eva, dùm Aurem non cu- ſtodit ab Angue, Gulam non ſervat à Pomo. Abſalom, dum à Fratrum cruore non abſti- net, Patrium ſitit. Saül Imperium invitus ac- cipit, mox nec coactus deponit; quin & ; Davidem neci deſtinat. Judas, duùm diligen- tius Pecuniam ſervat, Stellam extinguit, pro- pediem verò Solem ipfum Juſtitiæ obſcurat impuro oſculo. Demum nullus eſt, qui non experiatur defectum Stellularum Solis occa- ſum ſequi: &, poſt incuriam in Minimis, ad Scelerfa,; & ad Flagitia fieri gradum. Trans- feramus aliò dictum Prophetæ. Quoniam Nel- Fame cu. læ Cœli non expandent lumen ſuum, obtenebra- ra. tus eſt dol in ortu ſuo. Religio decoloratur, ſi Tepiditat. ejus Filii non ſplendeant. Noſter occaſus o- rientem Societatis, ſeu Eccleſiæ inumbrat: Nec ſplendet Sol, ſi Stellæ non luceant. Pretioſior erit Vir auro, & Homo mun- do obrizo. Verſ. 12. Hoc moneat Principes pluris facere Viros, Confilis- quàm Opes. Utinâmque tam multi Pruden- rii boni. tià præſtantes Conſiliarios advocarent undi- que, quemadmodum vel Manes extrahunt, ut aurum cum vitiis importent. Non enim ſi- ne radice Cupiditatis aut extirpatur Aurum & Terra, aut ſervatur in Arca. Pretioſior Vir auro. 296 Oluva 2 Et reſpondebunt Ululæ in ædibus ejus: Quomodo cecidiſti de Cælo Lucifer . Et Sirenes in delubris voluptatis. Verſ. 22. . Voluptas, & Tepi- Aitas. LXX. Ità: Et replebuntur domus ſonitu, & accubabunt ibi Girenes. Deſcripſerat hic va- ſtationem Babylonis, & ſolitudinem, quam Lazxuria ſolæ feræ animantes habitaturæ eſſent. Nihi- etiam Se- lo minus in tantis ruinis Voluptas vivit; nec nibi ac Sirenes abeſſe poſſunt à deletæ Urbis parieti- Pœniten- . zita, i„. Nis. Gregorius Magnus de quodam Sene agen- bere. te animam fſcribit; quèd cùm ad ipſum acceſ- Cireum- ſiſſet Anus, viſura, an expiraſſet, illam in- ectio, termortuis vocibus abegit, clamitans, non vam Ve- interiſſe adhuc fomitem Carnis Spiritu defi- sr,, ciente. Sibi timuit ab Anu Senex illico mori- tiz inſ- turus. Enimverô non auſim illum ridere, ſed diatur. mirari malo. Nam, excisa, funditũſque ever- sà Babylone, non fugatam Voluptatem vi- deo, ſed canentes audio Exenes in tanto lu- ctu, ſolâque conſpicio ſupereſſe delubra Vo- luptatis, collapſis, dirutiſque cæteris ædificiis. Quomodè in vegeto corpore debacchabitur Voluptas, quæ nec à labante, imòô nec à lap- ſo quidem abeſt? Canit in mœrore, ſilebit in epulis? Nota: etiam inter ruinas, & ſolitu- dinem ædium ſemirutarum Siren canit. Teſta- tur hoc Hieronymus, qui in vaſta ſolitudine, exeſo corpore, languentibus membris, Libi- dinis tamen æſtum patiebatur. Undè, ſi Jo- bum jacentem in ſterquilinio, in illa corpo- reæ domus ruina, monuit Deus, ut caveret lob. 38.3z. à Sirenibus. Accinge ſicut vir lumbos tuos; nec Eremus, nec Vulnera immunia funt ab inſi- diis Voluptatis, & Luxuriæ. Ideéôque ubique Circumſpeciio neceflaria, quando, etiam in- ter rudera Babylonis, & delubra ſtant Volup- tatis, & Sirenes in ruinis, velun in plumis ccubant. Ruit Babylon, at Sirenes non ab- eunt. Et Nirenes in delubris Volupt atis. CA P. XIV. ISA I X. E X Ahbites quoque lætatæ ſunt ſuper te, & . Cedri Libani: Exæ quo dormiſti, non aſcendit, qui ſuccidat nos. Verſ. 8. Superior Somno Paſtoris ſylveſcunt tam Cedri, quam invigiler. Abietes; non ideò, quia mullus eas putat, ſed quòd ad exemplum Ducis cæteri compo- nantur. Difficultatem autem Paſtoralis mune- ris innuit verbo, aſeendit; ubi enim Aſcen- ſum audio, Laborem, Sudorémque intelligo. Cùm igitur ſpectamus ſylveſcentes Cedros, Zelus a- tunc ſcito dormiſſe, qui præeſt. Notandum nimaerum autem Abietem quoque viſuram marinos ca- ſibi vacet. ſus, tamen duùm eſt in ſylva, ſucciſione, & culturâ indigere. Et tu vulneratus es ſicut nos: noſtri ſi- milis effectus es. Verſ. 10. Chriſfti Ad Chriſtum Cruci ſuffixum transſerendum. FPaſio. . qui manè oriebaris?! Numquid iſte vir qui conturbavit terram, qui concuſ- Prlieite: it regna: „712 doſ kuxa. ſit regna: qui poſuit orbem deſertum! Kgi. E- Verf. 12. 16. nus. Quæ dicuntur ab Iſaia de Babylomio Re- Tzidua: ge, transferri poflunt in funus Ducis magni, Pſt fer vel Regis. erem, Omnes Reges gentium univerſi dormie- runt in gloria, Vir in domo ſua. Verſ. 18. LXX. Omnes Reges gentium dormierunt in Dignita; honore. Somni conciliatricem gloriam, & dig- ores nitatem ità aperte teſtatur Iſaias, ut non vi- "el. gilet, qui hoc non videt. Vix Vigilantem re- pilicitgr peries in throno, præſertim cùm Propheta noxia, dicat, Omnes Reges Univerſos dormiſſe. Pa- rum ſibi videbatur dixiſſe, niſi ad Omnes ap- poneret Univerſos. Antiquos, inquies, in Re- gum ſceptris oculum effinxiſſe. Sapienter: At hoc non probat vigilare Reges, ſed Virgam: imòô fruſtra oculo inſtruxiſſet Sceptrum, ſi oculis Princeps uteretur. Nec ipſe David in Regno potuit non ſtertere: verum cùm alii proficiſcerentur ad bellum, manè;, inquit Scrip- tura, dormiebat, & brevi non ſolus dormi- vit, ſed advocatàâ Bethſabæâ in Regiam, dor- mivit, inquit, cum ea. Non tunc primùm dormivit, cùm concubuit, ſed cum glori eum Regni inebriavit lethalis ſomnus. Salomo. nem ſomniantem quidem, ſed qui optima pro- 3. Reg. 5. poſuerat, vigilantem reperit Dominus initio Principatüs, cùm illi Sapientiam largitus eſt. At quàm gravi demerſum ſopore dolemus in Labores ſolio, quem, an evigilaverit vel in morte, Seula. eſcimus? Et Vir in domo ſua. Non Reges tan- „ t. tüm in Solio, ſed & privati viri ſuis in .di- bus ſtertunt. Laborant quidem, ſed dormiſſe probantur, cùm in Morte nihil ſuis in mami- bus reperiunt. Infelices, qui interdiùà & no- Etu vigilant, ut Opes poſſideant, nec tamen vel fugant ſomnum, vel effugiunt. Nullus mi- nùs dormit, quàm Avarus, Divitiarum fua- rum ſolicitus excubitor. Mentiris, inquit Da- vid: Dormierunt ſomnum ſuum, & nihil inve- Pſ. /5. s. nerunt in manibus ſuis omnes viri divitiarum. Non enim deluderentur falſis rerum imagini- 6 bus, ſi vigilarent. In imagine pertranfit homo: Pfſ. 38. 7. Et quæ negotia, curas, vigilias credis, ſomnia Propheta dicit: Velut ſomnium ſurgentium, Domine. In domo ergo ſua vir dormit, quia in vano accepiſſe animam ſuam convincitur, . dùm rebus domeſticis totus incubans, illis vi- d gilat, ſibi dormit. In domo tantùm Chriſti getn. nunquàm dormitur, cùm, ut ait Hieronymus, Religioſs vel ipſe ſomnus Sanctorum Oratio ſit. Ibi enim visa ber- dicitur: Ege dormio, & Cor meum vigilat. Sa- Tan . luti impenditur cum nocte dies. Quare; dum ana: . vivunt ſancti, vigilaſſe probantur, quia cum decedunt, tunc obdormiſſe ſcribuntur in Do- mino. JNi dedero ſomnum oculis meis, &. palpe- Pſ. 13 1.4. bris meis dormitationem, canitur in domo Dei. politiea. Pſ. 72. 20. i 4 1, — — i Gur Hjc 6, ſuis . nont iſni nonn 6 MNim mn iffci belen 6 V. Nt On w. mium, zutt. centur jwenm vulnete Kte. Cur an törand tas, & cnting aridids Mon n Ninoge mine ta ſid Cht tam bar eſt, lec Deo n ſunt Fr⸗ tum Fa e, himoge glol ſe ſent. deininen t tawe l. er h. iin htt⸗ nnis etitur ſfe linen R nne wiin, Pivi. tn ddan kund p r ein4 giiar lebi e ltur. bie I diac A uudinen 11 nen 44 Stromatum, Lib. XVI. Er conſurgam ſuper eos, dicit Domi- nus exercituum: & perdam Babylo- nis nomen, & reliquias „ & ger- men, & progeniem, dicit Dominus. Verſ. 22. HʒZ npiditass. Utinàm aliquando Vaticinatio impleatur. Circeum- Hydram quodammodèò refert Babylon iſta; Bedio ſuis cladibus fertilis. Non ſolùm enim deleta . n. non eſt; ſed nulla Urbs eſt; in qua Babylon nte 12* non ſtruatur. Ubique Babylon ædificatur. inn Habitus Nimirùm cùm Sodoma nuſquam non ſit, haud waeli. mirum, ſi ubique ſit Babylon. Picea eſt; difficiléque ab ea avellitur, qui ſemel illi mik hæſerit. mi Et paſcentur Primogeniti Pauperum: lnmnn G& Paaperes fiducialiter requieſcent. boont, Verſ- 30 nile) llmm Dei cure Opulenta Paupertas, cujus Deus Patrimo- ezk. ber- nium, quæ Dei eſt Regnum. Pauperes paſ- Penn istse. centur divitiis coli. Manna ſtillabunt cœli; Eih Baupertas V'ulnera Salvatoris abundè potum præbebunt. nm, dives. Cur autem dixit, Primogenitos Pauperum ſa- Nehnin turandos? Nimirùm Primogeniti eſt Hæredi- n n tas, & potior Patrimonii pars Natu Maximum emmngr⸗ contingit. IIIi igitur liberaliùs paſcentur, qui Mlen avidius Paupertatis hæreditatem invacddent. ni Non quicunque Pauperum, ſed Pauperum Primogeniti ſaturabuntur. Falluntur, qui No- mine tantùm Paupertatis contenti, Delicias ſub Chriſto ſectantur. Primogemitus, nili to- tam Paupertatem poſſideat, Primogenitus non eſt, ſed unus ex Fratribus, quibus ubertas à Deo non promittitur. Laudandi hic præcipuè ſunt Franciſci Alumni, quos meritò in Paupe- rum Familia, Primogenitos appellare poſlu- mus, ſiquidem & eorum Parens Franciſcus Primogenitus eſt in multis Fratribus. Mirum;, quod ſequitur: Et pauperes fiducialiter requi- eſcent. Paupertatis Patrimonium Labor eſt: neminem minus decet Otium, quàm Inopem. Et tamen Divino Oraculo proditur, Et pau- Peres fiducialiter requieſcent. Quomiam verò hac de re plura extant in Patribus, pergamus. Proſtrata eſt Philiſthæa omnis. Ab A- quilone enim fjumus venit, & non eſt, qui effugiat agmen ejus. Quid mmaße reſpondebitur nuntis gentis?! Quia mri eii, Pominus fundavit Son, & in ipſa le ſperabunt Pauperes Populi ejus. Verſ. ni, 31. 32. bem D Caeitas Qus unquàm proſtratam vidit Urbem Fu- ucnn er Npi- mo? Et tamen Philiſthæa Aquilonis Fumo pro- „ Pretor,whte ditate . . . SS te Pigsiias ſternitur? Quis ab Aquilone, frigoris nem- dlr i,, tſeurat Pe Regid, Fumum crederet erupturum? Et Seroſque, tatnen Fumus irruens in Philiſthiim non ab- n Ssuperbia undè irrumpet. At, ſi per Fumum Superbiam n,u), deprimit. excæcantem intelligamus, facilè proſtratam do Fumo Philiſthæam cognoſcemus. Superbia mid s Ia.r4.1I. eènim deprimit. Qui enim ſe Exaltat, Humi- nd Telicita: liabitur. Iſaias hic; Detracta eſt ad inferos ſu- nexis. perbia tua. Et Balthaſari aſcendenti ſuper Al- Ibid. 15. titudinem Nubium minatur Caſum: Verumta- lbid. 121 men ad infernum detraheris. OQuomodé cecidiſti 292 de cæœlo Lucifer? Nec difficile fuit Victores Philiſthæos interire Fumo, cùm Prolpera co-= Saperbid, mitentur Arrogantia; & Faſtus. Succenſis Vul- n „z pium caudis, Ignis latè depopulatus eſt Phih- vana. ſtheam. At Fumo non Segetes corripiuntür 3 ſed Urbes; nec pars tantum, verùm proſtra- ta eſt Philiſthæa omnis. Latius enim lerpit Fümus Superbiæ, quam Ignis Libidinis: hoc- que vaſtantur agreſtes; illo nobiles excæcan- tur. Ignis demuùm in agris ruſticatur Philiſthi- norum, Fumô urbes Palæſtinæ evertuntur; & Regia. Epicuri de grege porcus ſit oportet; qui cœno ſeſe volutat. Qued ſanè dedecus; qui corde non caret, averſatur. At Superbiæ Pavo Deas vehit triumphantes; nec nos tædet calcare aut pares; aut etiam majores. Quare anguſta Luxuriæ Regla, Gloriæ auguſta. Ab Aquilone autem Fumus. Tepor enim parens eſt Superbiæ. Ideo enim Superbiæ Primogle. nitus Lucifer de ſe aiebat: Sedebo in monte Ibid. 133 Teſcamenti, in lateribus Aquilonis. Scilicèt pe- nes patrem regnare volebat, & quoniam ex Tepiditate Superbia naſcitur, in lateribus A- quilonis ſedebo;, inquit, otioſus nempe, de- ſes; & ſuperbus. Et non eſt, qui effugiat agmen ejus. Quis immnunis à Fumo? Ab Aquilone ve- Gloria nit, ſed & in Igne concipitur. Naſcitur ex Te- vana; & piditate Superbia, ſed & Sanctitatem comi- Saberéia tatur. Ab Aquilone Fumus, ex loene Fumus. dbt"e . 4 5 18V ve ghants Nec frigus caret Fumo, & calor Fumum gig- nit; rectè igitur Iſaias, Et non eſt, qui effugiat agmen ejus. Aquam hyeme fumantem vidi tem- peſtate perfrigida: & in extincto torre non ſtatim extingui Fumutn quis ignorat? Quid autem Fumo maximè vaſtatur? Candor. Su- perbum Caſtum non invenies. Davidem ut vi- Caftitas deo Elatum, & populum recenſentem; Adul- non flores terum quoque lego. Humile conſpicio Lihum: rer?⸗ nec Pudorem unquàm elatum cognovi. Quid „„n“ - verò in tanta calamitate reſpondebunt dicati Deo viri? Quia Dominus fundavit Sion. O Gratiz reſponſum aureis imprimendum characteribus Dei Ha- in veſtibulo Religionis. En ſcutum, en pro- wilitas pugnaculum, en excubiæ. Dominus fundavit drig , GQion. Non labat Domus tanto artifice exſtructa. Verùm quid fundamento cum Fumo? Ideòô- ne effugiet agmen inevitabile Superbiæ, quia fundata eſt. Proh quàm divinum oraculum! De fundamento humilitatis cogita, inquit Auguſünus, exſtructurus ſublime ædificium. Fundamentum ergo profundum, eſt Humih- tas abjecta. Irruat Fumus, irrumpat Super- bia; Non timebimus: Cur? Quia Dovzinus Jundavit Nion. I S A I M. Onus Moab. Quia noäcte vaſtata eſt Ar Moab, conticuit: quia noëte va- Ratas eſt Murus MWoah, conticuit. Verſ. 1. SAncu Hieronymus hic: Decarum, in- Peecats; quit, invectionis principium, ut vaſtare- Tainna- tur in tenebris, qui de inceſtu Patris noctu a nan conceptus eſt. Vides ex crimine naſci poœnam. qlg. Nocte Gen. 19. Nocte perit, cujus fundator nocte vitam hau- ſit & ſcelere. In trivis ejus accinéti ſunt ſacco. Verſ. 3. Cella. Sponſa in triviis vulneratur, Nazaræi de- Curieß- nigrantur in via, Filii poſtremò Sponſi ve- ⸗ ſe ſtem nuptialem commutant in compitis, & perfius. veſtiuntur ſacco. Niſi fortè dicamus, tot in triviis patrari ſcelera, ut vel Moabitæ in tan- to Pietatis funere daturi lacrymas, alias mol- les, in trivis tamen ſacco cingantur. Cor meum ad Moab clamabit. Verſ. 5 Correétio En Prophetæ lingua: Nimirùm, quia pol- ex amore. lutum ſe labiis faſſus eſt, non ore auſus eſt prædicare, ſed Corde. Hinc duo colligun- tur. Primum Innocentia Prophetæ, qui mun- do erat corde, etſi pollutis labiis. Secundum, licèt jam labia ejus purgata carbunculo eſſent, non tamen labiis, ſed Corde clamavit; in- dignum ratus, os conſecrare Prophetiæ, quod aliquando fuerat coinquinatum. Corde cla- PſrIS. Mmat, quia dicere poterat illud Davidis? In corde meo abſcondi eloquia tua. 1I. EX CAP. XVI. I S A I ½. Emitte Agnum dominatorem Terræ de Perra deſerti. Verſ. I. Rex Poli- Abeant aliquando cum ſuis præceptis Mun- ticam di ſtultiſſimi Sapientes. Ecce non Leo, ſed s , Agnus, nec è& gynæceo humanæ Prudentiæ Clemen- 4 ia ame,, enittitur, ſed è& rupibus & è& deſerto advenit ſea r Iu- Dominator Terræ. Quid Regibus cum Poli- Kitiam. ticis? Quid Crudelitati cum Regno? Agnus, Politiea & Agnus enutritus in Sylvis, regnabit in Or- vera. be terrarum. Vix aliquis felicins & ſapientius Davide regnavit. At Agnum ſe fatetur cùm Pſ. 13 1. . ait, Memento, Domine, David, & omnis manſuetudinis ejus. Ex deſerto profectum illa teſtantur verba: De poſt fœtantes oves accepit me. Porrò Agnus Leonum & Urſi, & Phili- ſthæi terror extitit. Notandum autem non quemcunque Agnum ad terrarum Imperium emitti, ſed Agnum de Petra deſerti. Non enim vel odio trahi, vel amore inflecti debet Prin- ceps. Saxeus quodammodèò ſit, qui Juſtitiæ Saperior ſolius recordetur. Deo non probantur mollio- nee amet, res Reges, quorum pectus lacrymis molleſcit. nec ederit. Agnus ſit, ſed Saxa referat. Agnum domina- torem Terræ de Petra deſerti. Pſ. 72. 70. Digniias cui confe- renda. Iuſtitia. Severitas. 4 Ini conſilium, coge concilium: pone qua- ſi noöétem umbram tuam in meridie: abſeonde fugientes, & vagos ne pro- das. Habitabunt apud te profugi mei. Verſ. 3. Pei miſe- ricordia næc conſulenti . ver alrA. X nfulentis Dei, quem ſuperiori * Oliva capite extrema minitantem Moabitis induxe- hegi rat Iſaias. Quare quam invitus verſatus ſit in cotun arte ſaviendi patet ex eo, quòd Moabitas hercn docet quo modo evadant ſupplicium, quod muler ipſemet eis intentat. Ut ſibi ergo provideant zua monet, nec ſolum cogendum concilium di- l. cit, ſed Ipſe conſilum præbet. Verè Iſaias ntuun Corde clamaverat: Nam ſupplicium tam aman- tin tis Domim, non aliâ tuba evulgandum erat, n quaàm Corde. Habitabunt apud te profugi mei. Talenta u igt⸗ Religioni hoc canitur, ad quam Mundi trans- medioeris Junn fugæ conveniunt, profugi ſcilicèt Dei. Hos Religionir Mileni autem non apricari in meridie, ſed ipſis diem munia rid en nocteſcere mavult Dominus. Utrumque no- viliora. innocen tandum: Et Dei profugos Religioſos; & nitene Umbr humilitatis tegendos, non luci & glo- ut unus riæ exponendos, quos Deus à Sole honorum Corpon removit. Pergit Propheta: Moab eſto latibu- Iſa. 16.45 ſert in lum eorum à facie vaſtatoris; finitus eſt enim gue he pulvis, conſummatus eſt miſer, defecit, qui Perſecu- tam in conculcabat terram. O prodigium! Imèò egre- o, & gle M diantur & fovea, quia Perſecutor defecit. Mi- Tentatis i ſuſte iu nimè, inquit Deus. Modèò abſcondantur, mo- e it leni dé dies vertatur in noctem, quia perſecutio nexia. Püinepi quievit. Quando enim contra Milites meos u Cu, in ſæviebat Mundus, eorumque oculos amico- Liptu rum;, vel parentum mors cæcabat, mhil erat Non in timendum;, quin averterentur à Mundo. Mo- regnat! dò verò, reddito Sole, imminuto Pulvere, tur inl demortuo Tyranno, opus eis Latibulo. Eur, ſui. Mdican Domine? A facie Vaſtatoris. At nônne dicis; 1 ficete defecit, qui conculcabat terram. Undè ergo . e, Pe à Vaſtatore timor, ſi deſecit? O uberiorem Eras ſel my ſteriis Scripturam, quaàm verbis! Defecit. ſirns, inquit Deus, qui cConculcabat terram; ſed Va- uſt in, ſtator revixit. Haud Mundum amare poterat Jodican Terra, cùm premeretur. Conculcabantur, & un. leclitl fugiebant. Pulvis ubique, & plurima mortis lun ll, imago: haud ſaxei, qui ad Religionem non „ volkos advolarent. Modèò veròô Felicitas arridet, Ci- . Pangere nis reſedit in ſepulchro, & mente Horror eva- ut Tribuna nuit: ab hoc illis timeo Vaſtatore. Moab eſto Grelon⸗ latibulum eorum à facie vaſtatoris: Kinitus eſt RũürH enim pulvis, defecit, qui conculcabat terram. ibe Nemo vivit inter mortuos, à conculcante fünt in unuſquiſque fugit. Quis verò coeêrcebit pro- tepoleit fugos meos, ne iterum mente relabantur in r ndd ſæculum: ſereniore Cœlo, exſufflato Pulve- H re? Quid agendum? Subditi Pulverem non gig in finiri permittant, imò ſe cogitent finiendos: Po ai Superiores verò ſubjectos tegant, ne ſubri- uo 1 dentem Mundum ſpectent, ſed in umbra do- 4 d . ndumn ipectent, 1 n gun meſticæ ſolitudinis a Felicitatis meridie tuea- 1 eme le tur. Demùm; à facie, inquit, Vaſtatoris. Si Eledkis zii, enim, quid ſub Felicitate lateat, videremus, Raltis. 1 an non raperemur. Verum dùm IIIa hilari vultu poluptas, Ninen cordis amaritudinem tegit, totâque aurea ſplen- & RK D Ditu n didam pompam in oculis inſipientium expli- daus falla- lnir . cat: verendum, ne decipiantur læto aſpectu, . 4 1 qui ſi Felicitatis viſcera fellea ſcrutarentur, dit facilè eam ridentem riderent: Ideò eſto Lati- nnſe bulum eorum à facie Vaſtatoris. * Et præparabitur in miſericordia ſolium: dett ſedebit ſuper illud in veritate in d. lcgfn, tabernaculo David, judicans C H dd quærens judicium, & veloviter red- . dens, quod Juſtum eſt. Verlſ. 5. De Rerheien Cur in miſericordia præparatur ſolium Regis 7 Regis tam juſti, & tantæ ſeveritatis? Politi- corum neicio quis rugosâ fronte, reducto ſu- percilio, defixis oculis affirmaret ſolium, ſi- mulando Miſericordiam, ſibi quemque præ- parare: facilè enim eligitur, qui mitis habe- tur. At procul hinc, procul profana orbis ter- rarum lues. Quid Scribis cum Scripturis? Non eligitur Simulatione virtutis Rex virtutum: & , qui haæreditarium ſolium poſſidet, non severitaz, fingit. Sed in Miſericordia præparabitur ſo- lium facientis Juſtitiam: quia nulla verior Miſericordia, quam perdere nocentes. Sæ- vus eſt, qui reis parcit, ut crudeliùs pereant innocentes. Quàm multi Judices, unum di- mittendo, innumeros peremerunt! Expedit;, ut unus Corpori moriatur, ne multi Animæ, Corporique moriantur. Qui latroni parcit, ſævit in viatores. Et ſæva Miſericordia eſt, quæ ne unius cruorem ſpargat, omnium vi- tam in ſummum diſcrimen adducit. Vera ita- que Miſericordia eſt, Judicium quærere, & Pol'tieæ juſtè judicare. Pergamus: Jedebit ſuper illud vera. in veritate. Confundantur „ qui autumant Principibus, & Præſulibus aliqua diſſimulan- da, ſimulanda quamplurima. Jedebit, inquit Scriptura, ſuper illud, non in Simulatione, non in Mendacio, at, in Veritate. Qui enim regnat in Fictione, is non ſedet, ſed torque- tur in ſolio. Timet enim decipi, qui fallit. Rexzudi- Judicans, & quærens judieium. Non eſt ſatis ces wses facere judicium, ſed diligenter quærendum judicet. ed. Parum juſtus diceris, ſi tantum juſtam feras ſententiam, niſi juſtiores Miniſtros con- ſtituas, & ſedulò inquiras, num alicui illa- ta ſit injuria, num aliquis injudicatus abierit. Judicans, ſed & quærens judicium. Quod Judex. nde N o Mhhre bol. 6 pediantur dens, quod juſtum eſt. Jeremiæ lacrymæ in güren Fudex ei- noſtzos oculos derivandæ forent, ut dignè nicet l 125 erpe- Plangeremus moras, & remoras judiciorum. Honornr diat reos. Tribunalia, fora, carceres querelis hujuſmo- e. Mii di reſonant. Judicium non uno in loco ars eſt. 1 in, Et miſerorum lacrymis, inopumque expenſis 1 Scribeæ, & Phariſæi, utinam non etiam Chri- ſtiani interdum Primores, victitent. Qui ſuum repoſcit in foro, miſi à Mathuſalem mutue- tur annos, à Crœſo nummos, litem ſeris ter- minandam nepotibus tranſmittet. Detruditur quis in carcerem: diuturniora erunt vincula Hreten vl icg pro judicio, quàm exilium pro poœzna. Non , ità Dominus: Adamo pœnam definit, ante- Puntat Gen. 2, quam peccet; Ii quocunque die comederis, 1 “ 17. morie moriéris. Cainum, poſt unam aut alte- ne 1 ram interrogationem, condemnat. David, D ut confitetur, abſolvitur. Lucifer, ut pri- t, iin un mùm errat, damnatur. Ninive luget, & exi- ehii⸗ ,s mitur. Turrim deſcendit ut videat, & mox neine, Dignita dejicit. Planè velociter reddens, quod juſtum denin isne. eſt. Porrò hæc omnia, In tabernaculo, in- lwen quit, David. Scilicèt non ambientis Regnum, ſruad, non ſe ulciſcentis de Semei, plorantis ſuper Nd Saüle interfecto. 4 Superbia ejus, & Arrogantia ejus, & Tlrſe. ldignatio ejus, pluſquàm Fortitudo lim/ S ejus. Verſ. 6. e De ſuperbo plurima minitante, minima perficiente. Stromatum Lib. XVI. Lites e- ſequitur permagni intereſt. Et velociter red- 299 Super hoc plorabo in fetu Jazer vineam Sabama: Inebriabo te lacryma med. Verſ. 9.· Deus plorat peccantis animæ vaſtationem, Peccati & quis ridebit? Væ iis, qui, ridendo, & amna. cachinnando, ſeducunt animas, propter quas Ommipotens plorat. Quis, inquam, cum de- Tribala- plorante Deo lugebit? Ille, quem inebriave- vo , rit lacrymis ſuis. Erravi: Lacrym ſus, non g Lacrymis. Non enim plura Lacrymarum ge- Compati, nera reperiuntur in Deo, ſed ſola Lacryma, Xlerna parentans impio. Nihil enim, præter pecca- zanum. tum;, plangendum eſt. Fili, Patrimonium, Dignitas, Imperium Lacrymis non recuperan- leris tur. Innocentia ſola Fletibus inſtauratur de- erug. perdita. Neque verò, Lacryma mea, unam sauperior tantum Lacrymam ſigmificat; quis enim und Tubieiktors duntaxat Lacrymâ inebriatur? Sed unius tan KEu, tùm generis Fletum, plorantium ſcilicèt ſuper harizas peccatore. Pro peccato ergo tantùm funden- fraterna, dæ Lacrymæ. Plorat Magdalena Lazarum, non ideò tamen Sepulchrum effugit. Plorat Peccata, & Peccata dim ittuntur. David plan- git ſuper morituro Filio; ſed inanes Lacry- mæ. Scelus ſuum deplorat, & Dominus tranſ- fert Peccatum ejus. Inebriabo te Lacrymäa med. Quæ dulcedo Torrentis illius £ternæ Volup- tatis, cùm vel und Lacryma inebriemur? Si dulces Lacrymæ, quid Numinis Gloria: No- ta: Plorat Deus in fletu Jazer; cùm enim ex Ambroſio Divinitas Lacrymas non habeat, quaſi Sol vapores humanarum calamitatum attrahit, ut alieno in fletu lacrymetur. Tan- tus in eo Amor;, ut fletum Jazer in ſuas con- verterit Lacrymas. Sic Erumnas Marthæ, & Magdalenæ in ſuum mutavit Fletum; ſic vi- dens civitatem, ejus ad ſe attrahens calamita- tes, ploravit. Ille ergo Dei Miniſtris dignus eſt fletus, qui ex alienis vaporibus, & ſuſpi- riis à nobis elevatis, in Ccœlo Charitatis coa- leſcit. Sol eris plorando, ſi alienæ te exhala- tiones plorare compulerintr. Super hoc plorabo in ſletu Juzer. Quoniam ſuper vind miam tuam, & Juper m Jém tauam vox calcantiam irruit. Verſ. 9. Non torculari, ne r. ſed cantu calcamim entrmnenn vinuns tin See- Religione. Diſcant ſuavitatem, aſperitatem Gompati. dediſcant, qui præſunt. Neque torcular, ne- Superior que pes, ſed vox ſuper vindemiam. Rerer Er auferetur lætitig,‚, & exultatio de Carmelo: Et in vineis non exulta- bit neque jubilabit. Vinum in torcu- lari non calcabit, qui calcare con- Jueverat: vocem calcantium abſtuli. Verſ. 10. Huc, huc, qui lætam ſe traducturos vi- Mortif- tam confidunt, ſi aliquando torculari non zatio, premerentur. Aufertur torcular, ſed & exul- Severitas tatio: ceſſat vox calcantis, ſed & cantus Fonte, Le- geſtientis. Vocem calcantium abſtuli⸗ Et au- is Suri. Jeretur lætitia, & exultatio. Torcular Vinum uaiie Pre= R 300 Oliva premit, ſed Lætitiæ Fontem aperit: ſi non poluptas premantur uvæ, Vinum non prodit: hinc moœ- vera. ror. Notandum autem, non immune fore Vi- num à compreſſione, ſed non calcandum ait in Torculari. Nam qui malè agit, ſi non comprimitur à Superiore, alibi calcabitur; & ſæpe qui umius compreſſionem effugit, om- nium pedibus atteretur. Præterea adverten- dum, non calcantem defuturum, ſed calcan- tis auferendam Vocem. Mallent enim complu- res puniri, quàm argui. Verùm fructus non tam in calcante conſiſtit, quàm in corrigente. Cerre- Szviant, inquies, ſed ſileant. Abſit. Abſtuli tionis im- ariene. ergo corrigentis veræ Lætitiæ parens eſt. EX CA P. XVII. LSA I X. Onus Damaſci: Ecce Damaſcus deſinet ſſe, civitas; & erit ſicut acervus la- Picdiun in ruinam. Verfſ. I. Jugum Nus igitur eſt, wuro non cingi: deſiit- 0b Mi que efſe Urbs, quam muri non arctant. „ ve. . . 8 . Ka.. 1. Pauca;, ſed recogitantibus grandia. ru m ob- A vantis Et erit ſiout congregans in meſſe „ quod reſtiterit: Et brachium ejus ſpicas le- get: Et erit ſicut quærens ſicas in valle Raphaim. Verſ. 5. Tepiditas. Avertat à nobis Deus tam infauſtum omen. Lugendum ſanè, ſi qui antè vix digito in unius Provinciæ meſſe congregandâ utebamur, nepαε . U. U Religio Æthiopiam Matthæus, Hiſpaniam Jacobus Ma ſa. implevere: nunc verò uni oppido non unus Sacerdos occupatur, ſeſéque nimio premi la- bore conqueruntur uni excolendæ Urbi decem Operarii deſtinati. Brachium prorsùs impar ſpicis noſtro ſæculo, ſuperiori verò meſſibus uberrimis Digitus vel Mimimus ſufficiebat. Poſ- ſumus & nos plorare cum Jeremia, & in alio Thren. 1. ſenſu exclamare: Quomodé ſedet ſola civitas 1. plena Populo, Domina Gentium. Plena Populo Religieſ!, Metropolis, ſed nihilo minus ſola, otio ali- ſeu Eccle- quando ſolutis Eccleſiaſticis; Domina Gen- Raltici in tium, & Principum, ſed Chriſti utinàm fi- Aaz. s- delis Serva: Princeps Provinciarum, ſed glo- nimarum Tiolæ, & vanitati vectigalis. Gravius dolen- non decli- dum, quod ſupereſt. Et erit ſicut quærens ſpi- net Labo- cas in Valle. Utinàm & brachium, & brachia ve, & In- legant ſpicas, non eas ſe legere fingant. Si- sommoda. cut quærens, inquit, non verè quærens, ſpi- cas. Quid Religioſo cum Foro? Sacerdoti quæ Conventio cum Aula? Majorem Dei gloriam promovet. Scilicèt. Non quærit; ſed ſicut quærens ſpicas in Valle, ſibi videlicèt accom- modatà, facilique Provincia. Sponſus, qui & dux noſter, ſaliens in Montibus, tranſi- liens Colles, non in Valle Raphaim. Uti- nam ſaltem indifferenter in Valhbus: verùm unuſquiſque interdùm ſuâ hæret in Valle, ul- tra quam excedere non licet. Et erit licut quæ- rens ſpicas in Valle Raphaim. In Montibus, vocem calcantium; Et auferetur Lætitia. Vox & inter Agreſtes fortaſsè legeremus ſpicas, Zelus iu. quas in Valle fruſtra quæremus. Porròô ità no- differens. bis Dei ſpicæ commiſſæ ſunt, ut ſi eas putreſ- cere patiamur in agris, & in Gentium ve- pretis id nobis vitio vertatur. Audi Sophoniam. WNugas, qui d lege receſſerant, congregabo, ut Sophon non ulira habeas ſuper eis opprobrium. Etenim 3r 186. ignominia noſtra eſt quiſlibet Impius, Gen- tilis, aut Hæreticus, cùm omnes nobis à Deo commendati ſint. Ablata eſt meſſs in die hæreditatis, & dolebit graviter. Verſ. II. . Sperent nunc in filiis hominum, in quibus Lalor Se- non eſt ſalus, in divitiis, quibus ineſt mors. ularium. Deus opportuno tempore reſecat Cupiditatis Mers Ie- radicem. In die Hæreditatis auferetur meſſis. Pidorum. Mors divitum, & epulantium id luce clarius teſtatur, quoniam Juſtis metentibus, quæ ſe- minarunt, id eſt, ea, quibus ſeſe abſtinuere pro Chriſto, Tepidi, & Opulenti mihil me- EXCAP. XVIII. ISA IK. Ite Angeli veloces ad Gentem convul- ſam & dilaceratam, ad Populum terribilem, poſt quem non eſt alius: ad Gentem expeétantem, & conoul- catam, cufus diripuerunt flumina ter- ram ejus. Verſ. 2. Surpatum jam eſt de iis, qui ad Indos Zelus . pergunt Evangelii ſegetem facturi in di- Ee lacerata Naturæ deficientis, & orientis Solis j rens ad Re gione. loca om- nia, 7, . 1. Iter ad Ante meſſem enim totus eſfloruit: & ie a immatura perfelctio germinabit, & præcidentur ramuſeuli ejus falcibus: Et quxz dere’iäcta fuerint, abſeinden- tur, & excuttentur. Verſ. 5. Sanéctus Hieronymus hic: Ante maturita- Zelus Nui tem ſegetes erumpentes, citò pereunt. Nihil n, gi, clarius Hieronymo, S Scripturd. Parum inards proſperè, inquit Bernardus, quia nimiùm pro- perè. Cur autem, quæ non præcidentur fal- cibus, nihilo minùs abſcindentur? Imò ſolæ illæ, quæ recuſant falcem, cadunt ſub bi- penni. Quæ enim præciduntur falce, non Saperies abſcindentur; at putationis expertes, ferro & ametu?: . . dum pu- Pemrmi reſervantur. Aut Superior ſecet, aut e eo feriente truncaberis. Memineris autem poſt Divinam ſecurim Ignem ſequi. EX ire even Ver N Do⸗ wohl *² (prſt Cbaubi . Al It quar cob enmn ie ſact tit: & leus ol Mudabt Ver lie Fonti wun tulgine mtis tur. Al uin. gun exel us noce hin Culucn, idi llſe. Prætect in jecliz er nn, Let. Din⸗ e Aptor ni lortd . u. ind lact lus. MM, tantt . reg. ſen ſ nn iſ⸗ hla re . Uela 4. . Ve 9 ſi iunn Ihfla ¹ erall ſin Gonbdut ſamnt lhis Catl ad is⸗ in Prin lnin domini yrtu, Mrum. i Pllem e nr len, Ol, con acerdot ſeii⸗ ns kacet. inei. Un gont , & Uec ot Prophe ectam entibr EX CA P. XIX. ISAI EF. Ecce Dominus aſcendet ſuper nubem levem, O& ingredietur Kgyptum. Verſ. r. Modeſtis. Docet nos Dominus cum magna circum- zeus ſpectione adeundam Ægyptum. Nubibus ob- enzs. volvitur Deus 5Ægyptum ingreſſurus: Et Chriſti Virginibus grave erit, pertenui Velo obnubi? Quid mirum, ſi tam ſæpe vulneren- tur. Aſcendiſſe quoque credi poteſt in nubem, ut quamcitiſſimè migraret ex Ægypto. Ja- cob enim, qui egredi non feſtinavit, cum ire ſacrificatum voluit in Nepotibus, vix po- tuit: & , pro frumento, quod acceperat, paleas operati ſunt Filii. — Nudabitur alveus rivi à fonte ſuo. Verſ. 7. IIl gSeandala Fontis, non alvei eſt ariditas illa, & ſca- majoram. turigine nudatur, à qua, ſi profluat, imple- Avaritis tur. Aliquando etiam Prætores, qui populos Fiſeus ßi ditare debuerant, denudant: & Primores, n. modera- qui exemplo prodeſſe tenentur, pravis mori- Alain zits. bus nocent. Utriſque competit divinum Ora- Sugperior culum, Nudabitur alveus rivi à fonte ſuo. H Quid inſolentius, quàm fontem exſiccare ri- vahsis Vui, & rivulos undas ſcaturigini miniſtrare? Eecleſis- Præfectis præſertim id cavendum, ne à Sub- hici nec jectis exprimant, quod illis conferendum eſ- svari, ſet. Diligis me, inquit Petro Dominus, Paſce impi Agnos moos. Paſce Agnos, non Agnis paſcaris. Lreml⸗ Porrò Agni nec lac, nec lanam proferunt; mala. imò lacte indigent, non lac præbent. Non Ag- Rex Ava- nos tantùm, inquies, commendat Petro, at & us Auli- Oves. Ità: verum utroſque non devorandos, ſed mi. fonnnn un A lln lclunnb4 Cpentt ,,, F ces frœnet W S.ados tradit. Paſce oves meas. Uirobique pa- ſnnn 0 eor i 2 . oorqee . S Eccleſia,. bula gregis, nuſquäm paſtoris audio. Utinam nnn, 6 Hiei redi- vel ab Agnis non exprimatur pro Lacte Cruor. tus. 1r M Il. . Væ, ſi Virga vertatur in ſceptrum, ſi migret Infula in coronam, ſi Paſtores regium induant ſupercilium. Samuêlis Libri incipiunt à Sacer- dotibus, & deſinunt in Reges: 3. Petrus., ſonant initio, mox Solium: paulatim aà Du- Dignitas catu ad Imperium fit gradus. Apud Hebræos in indig- in principio Judicia referuntur Miniſtrorum ge e iod Domini, mox ſævities comploratur Tyran- sapera. Horum. Samuélem referunt primæ paginæ, Rationes poſtremæ Saül, Jezabel, Achab. Moy ſis privatz quoque Virga Ovium tutrix, ut terram tan- 3 emnis git, commutatur in Serpentem: Et baculus kie,, berderent. Sacerdotum, ſi Terrenis hæreat, in Draconem , ic, Avaritia eVadet. Quid verò, quòd Reges àa Sacerdote Gor leet in Princi- unguntur? Samuel unxit Saülem, ſed invi- Nineas de. tus, & plorans. Adde, quòd nec propinquus, gni nec notus Ipſi erat. Quod de Moyſe dictum, illud mihi etiam ſuggerit; Virgam fſcilicèt;, Prophetæ ſpernentis Regnum in terram pro- jectam tam dirâ fame exagitatam, ut nec Ser- pentibus Magorum abſtinuerit. nimarum nihil querat. tue! unt Ethica Comment. Tom. VI: Templum Stromatum, Lib. XVI. 301 — Sapientes conſiliarä Pharaonis dederunt conſilium inſipiens: Quomodo dicetis Pharaoni: Filius Sapiintium ego! Fi- lius Regum antiquorum?! Ubi ſaun nune ſapientes tui! Annunlient tibi, & indicent, quid cogitaverit Domi- nus exercituum ſuper Egyptum. Stul- ti facti ſunt Principes Ianeogs: emar- cusrunt Principes Mem heos, dece- perunt Egybtum, & errare Fecerunt KEgyptum in omni opere ſuo. Verfſ. II. I2. 13. I4. Meditentur hæc Politici, & ſufficit. In die illa erit altare Domini in medio terræ gypti, & tmulus Domini juxta terminum ejus.. Et cognoſce- tur Dominus ab ARgypto, & cognoſ- cent Ftgypti Dominum in die illa: & oolent eum in hoſtiis, &S muneri- bus, & vota vovebunt Domino, & ſolvent. Et percutiet Dominus Egyp- tum plagé, & ſanabit eam; & re- vertentur ad Dominum, & placabi- tur eis, & ſanabit eos. Verſ. 19. 20. 2I. 22. Quot apices, tot myſteria. Primò, Erit In ge- Altare. Euchariſtiæ id convenit in Bacchana- uasali. libus expoſitæz. Tunc enim maximè inſanit“““ .gyptus, altare tamen in medio Ægypti eri- gitur. Altaris porrô fructus erumpit ſine mo- g. Eucha- ra: Æ gyptäs ſcilicèt Deus innotuit. Quare riſtia. Zelantes honorem Domini ſibi certò perſua- Msmani deant, nihil æquè ad ſalutem conducere;, zimores. quàm palam Deo Sacrificare in centro tÆgyp- Aulici ti. Erit Altare Domini in medio gypti. Quid probi. importunius? Ergéne, ubi omnmia coluntur Numina, ubi vel Cepæ Diwinitate donantur, Familia- unus adorabitur Deus? Ita: Attende. Et rita; cum cognoſcetur Dominus ab Reyvbto. Viden, quem- Saculari- admodùm vel in medio Ægypti ex ſtructum 7*“*. Altare cogit impios Sacrificare. Aulicus es? in Aula vivis? ubi quot Principes, tot Idola. Irriſiones reformidas, ſi Altare ædifices? No- li timere. Altare in medio ͤÆgypti, & non irridetur, imò, vota Idololatræ vovebunt Domino, & ſolvent. Saül, ut Prophetas vi- dit, prophetavit. Quàm reprchendendi forent Religioſi, ſi degeneri timore perciti Aram Domino non exſtruerent, ſed nugis litarent in PFgypto? Quis verò non miretur, Ægyptios noſle Deum, Deo vovere, & ſolvere: poſt quæ, pro cultu exhibito referunt plagas? Et pereutiet Dominus Kigyptum plagaâ. Vides vul- Dei miſe- nus, & ſanitatem taces? perge: Percutiet Do- ricordia. minus Egyptum plags, & ſanabit eum. WT.- gyptum ſcilicèt, ut patet ex eo, quod conſe- Tribula- quitur; Et ſanabit zos. O nova medendi ra- tio atilie. tio! Vulnerat, ut ſanet: ex Plaga Medicinam facit. S. Hieron. hic: Perſecutio pertinet ad Perſecutie coronam. Ex vulneribus Deus nobis coronas ² Deo. contexit. Ultimum magis miror, nam, cùm Felicitss dixiſſet, Placabitur eis, & ſanabit eos. Per- veræ., Cc git⸗ in Aulae 302 Iſa-15,23. git; Et ſervient gyptii Aſur. Quos igitur amat Deus, & quos curat, premi ſinit ſervitute. & quibus placatur, hoſtes reddit implacabi- les, jugéque ſæviſſimæ tyrannidis opprimit. In die illa erit via de gypto in Aſſy- rios, & intrabit Alſytius in gyp- tum, & gyptius in Alſyrios: & ſervient Egyptü Aſſur. Verſ. 23. Amieitia Ingens documentum, ut ſuis unuſquiſque impiorum contineatur terminis. Ægyptus ſternit viam in Religieſus Aſſyrios; ſed prius Aſſyrii intrant Egyptum, in Anla. quam adeant .gyptii Syriam; quòdque Prin- Poliics. cipibus meditandum jugiter eſſet: Ægyptii Zelu s. viam facientes in Afſyrios, indè mhil aſpor- nimerum tant niſi Servitutem. Et ſervient Egyptii Aſ- Berim Fe. ſur. Qui viam primus aperit, ille lervitutem miliari- accerſit. Transferamus ad nos: Si nos viam Iales Sch- . — . . zularium ſternimus in Sæculum, Sæcularibus ſerviemus: nox am- Si illi, è& centrario, viam ad Religioſos fa- biac. cient, Religiom, & Deo ſubſervient. Ipſi nos Ececleſta- quærant, non nos illos. Conveniamur frequen- Kiei in fins, quaàm conveniantur à nobis. David con- Aulu. . 1.41:: fugiens ad Regem Philiſthiim mortem, & vincula und evaſit ſœde ſimulatâà dementià. Aut Stulti, aut Captivi erunt Sacerdotes in Aulis. Vel Satrapis non placent, ſi ſapiunt, vel Deo diſplicent, ſi deſipiunt. Balaam ipfe Regi non placet, niſi maledicat invitus Iſraeli. Ante Re- ges & Principes, inquit Evangelium, trahe- mini propter nomen meum. Ad Reges non curramus, ſed trahamur; Non pro nobis, ſed propter nomen Dei. Conſtantinum fortè non haberet Eccleſia, ſi non ille Sylveſtrum, ſed Sylveſter ipſum expetiiſſet. Chriſtus apud Herodem deridetur, penes Pilatum flagella- tur, in domo Summi Sacerdotis cæditur à milite, negatur à Petro. Si Sanctus Sancto- rum;, quamvis in Regias catenis inducatur, tanta patitur: non eveniet, ſi, ad fores Magnatum non fſe- mei repulſi pulſemus ſemper? Et ſervient - gyptii Aſſur, quia erit via de gpto in Aſyrios: quemadmodùm Æ gyptiis ſervierunt Fili Iſ- raél, dum primi viam ſternunt in Egyptum. E. X C A P. X X. ISAI E. In tempore illo locutus eſt Dominus in manu Iaigz PFili Amos dicens: Va- de, & ſolve ſaccum de lumbis tuis, & calceamenta tua tolle de pedibus tuis: & fecit ſio, vadens nudus, & diſcalceatus. Verſ. 2. Eus Concionatorem electurus, in ejus loquitur manibus, ejuſque exſpoliat pe- Conzio- des, lumbôſque denudat. Pauperum eſſe E- nator asmet Paus pertatem Sanétam, Concis Joria. Vox ope-⸗ 7Tam. ui ſaccum antè induerint, non ſerica, quique vel ſaccum parati ſint deponere, ſi jubean- tur. Opulenti nec ſubjacent Imperio, nec vi- libus induuntur. loquitur; ut & Prophetæ in manibus loquan- Quid nobis probri damnique vangelizare „ hic apertè innuitur; & eorum, Deus autem in manu Iſaiæ Oliva tur Audientium: hoc eſt, non aures deleélent ,Religieſ ſed opera extorqueant. In manibus autem lo- & Eerle- quentur, ſi lequantur manibus. Exemplo do- Na’ iri cendi ſunt Auditores, ut opera rependant. ,, “ Illud verò, quod ſolvere Pracipitur ſaccum S de Lumbis, hoc potiſſimum indicat: Tantæ in Zeloa- Caſtitatis eſſe debere animaruimm Paſtores, ut nimarvmi cingulo non indigeant. Vel Caſtitatis tam aper- tæ ſint, ut omnibus eorum Pudiucitia ſtatim pateat, nullo implicata involucro. Cur de- mùm Calceamenta deponi jubet? Chriſtum recolamus in Evangelio declarantem parabo- lam Seminis præfocati à ſpinis, ubi pro ſpinis Divitias interpretatur. Nudis itaque plantis Concionatorem incedere Sapientia divina de- crevit, ut ſi fortè Divitias quærat, pungatur. Excalceatus enim Divitiarum ſpinas vitabit, ne laceretur. Quin & Potentium declinabit Zelus vi. hoſpitium, ne Nudus accubet inter ſpinas. bil quaras Saccum, quem habet, deponat; nudus pe- des peregrinetur, ut ſi divitias tangat, acu- leos perferat, & plagas. Natanda autem O- bedientia Prophetæ: Deus ut ſaccum tantum ſolveret, mandaverat; Ipſe verò omnem Obedien- prorsus veſtem projicit. Et fecit ſic, vadens tie perfa- nudus & diſcalceatus. Niſi dicamus unico 5a. tantùm ſacco coopertum, quo detracto, Paupertas Nudus fuit. Colligi enim videtur ex tex- colende, tu: Et fecit ſic, inquit. Non enim feciſ- fet ſic, ut dixerat Dominus, ſi plus, quàm juſſerat Deus, exequeretur. Quare & Iſaiam ſacco „ & Joannem zonâ præcinctos, imò ad Prædicationem accinctos prodit Scrip- tura. Et timebunt, & confundentur ab E- thiopia ſpe ſus; & ab Zgypto glo- tiâ ſud. Et dicet habitator Inſu- Ilkæ hujus in die üla: Haccine erat es noſtra, ad quos confugimus in auxilium, ut liberaret nos d fa- cie Regis Aſſyriorum: & quomo- dò effugere poterimus nos? Verſ. 5. 6. Morituri Aulici, vel Præpotentis deſcrip- Mors Au= tio, quâ quia nihil clarius, unum addo ex liei. meo, alterum ex S. Hieronymi Commenta- Auliei riis. Notemus, quomodèò appelletur Ægyptus inſania. ab Hebræo. Et ab Zgypto, glorid, inquit, Servi Jſuä. Liane vile ſervitute mancipium fit, ut lo- Maxdi cum, in quo ſervivit, gloriam appellet ſuam ? ervu Adeône ſplendida verbera, quibus ad ſordes mot,h . laterum, paleãlque urgebaris? Planè Aulicus Cpyisi nullam agnoſcit gloriam, milſi captivum Prin- aman- cipis eſſe, Ægyptiiſque famulari Decus umi- nin cum Iſraélis. Ab Ægypto Opprobrio ſuo di- S cendum erat, non Glorià ſua. Audiamus ſu- gen⸗ 72 blimiùs intonantem Hieronymum. Haccine, pee. inquit, erat ſpes noſtra? Eſt igitur hic ordo Saperbis, Providentiæ Dei: Contra Dei Iram IIraël Gratis ſperavit in Damaſco: diruatur civitas, quæ m. Præſtat auxilium., Judas ſperavit in EÆgyp- zaenda. tiis, & Æ gyptus deſtruatur. Æigyptii con- Cognitie fiſi ſunt in EÆthiopibus, Æthiopes quoque ſui. vincantur ab Aflyris. Aflyrü ſuperbierunt, Cengden- non Dei, ſed ſuarum Virium arbitrantes eſſe Victoriam: Et ipfſi vincantur à Babyloniis. Piflen. Babylon elevavit contra Deum caput: Et ip- ia ſui Fe- ſa à Medis, Perſiſque ſuperetur. Perſæ perſe- Veitm . cuti Deo eſt. ahis, ſin elt i⸗ cont jumn mo N ge l. tempe fince entib elari mubus leince Cunn ca ie ini bus, 6 le gĩ l „ Cbs, ere, tun. in man ſm. len ſeß u cir 6 ſem p ne (ec . I. DI Un (ia Kiuri, Verpen In (ludeli lbnn Pltaba ie n il. „ D M Ded Anti, ili ker n. Non re n Gimn. IIIIN 4 nm i nmi Nit, N vi en, 4 uußt. int Pat e ac e emi 4 einn. en. ne innnos Cbe iud cit, ⸗ ntis ett ſent n i⸗ udetur 1is cort delhylo Uüm et kophe Mlicio Stromatum, Lib. XVI. 303 in relieitas cuti ſunt Populum Dei: veniat Alexander;, culum illi viſum eſt, Babylonem Dei iram Aochis norxiag. Conterat eos pedibus ſuis. Et iſte, qui ultra provocaſſe: cùm nos quotidié miremur Jero- N Dignitas modum erectus eſt, veneno pereat, regnum- ſolymam ſtare. Candidum pectus nec colluvio- rbanr oÿ⁊ que ejus dividatur in partes: & cùm multo nem iniquitatis credit iniquam. Ideò Prophe- In stst. tempore inter ſe colliſum fuerit, Romano ta; cùm eſſet Divini Conſilii particeps, in- n vincente populetur. Romanus ipſe ferratis ſtar tamen miraculi habet, quòd peccarit Ba- n . dentibus, unguibuſque Sanctorum carnes la- bylon, quòd Babylonem oderit Deus. Mira- ceravit; excidatur Lapis de monte ſine ma- culum nobis fuiſſet, ſi non illam funditùs e- nibus, & potentiſſimum Regnum ac ferreum, vertiſfſet Ira Divina. deindè fragile & infirmum in teſtarum mo- . dum conterat. Hæc S. Hieronymus. Glo- Emarcuit cor meum: tenebræ obſtupefe- riæ mancipia, Nolite confidere in Principi- Verf. . cerunt me. Verſ. 4. bus, quia non vos per IIIos ſtabitis, ſed ma- Afabili- gis contra vos Illos Deus evertet. Principes . — . LXX. legunt: Errat cor meum, iniquitas Conſc'en- esi⸗ Orbis, rerumque Domini, Nolite altùm ſa- 8 in dilitas . . inundavit ſuper me. Ergo i — rig ber pere, ſed timete. Regi Regum debetis Scep- Præ, & H 30 idem ſunt Tene rienda. trum. Durum eſt autem, incidere morituros . keere in manus Dei viventis. amns. Pone menſam, contemplare in ſpecula. — Verſ. 5. E X CAP. XKXI. LXX. vertunt. Para menſam, ſpeculare Peccato- ſpeculam. Utinam Dignitates hi examinarent, na 6.. IS A I Æ½-. & ſpecularentur, qui tam ardenter illis in- „im ſat hiant. Si enim & Throno facilem eſſe caſum iseézue Aſcende, Elam, obſide Mede: omnem ad Sepulchrum cogitaremus, magis fortaſsè meud mr; gemitum ejus &are feci. Proptered delectarent nes Fann e gnge, Purpura. Alans Elacio lor lumi mi golore: An- P. 14. Et reqnieſcere eos faciet ſu- Staizs, replett ſunt um: Wes dooe per humum ſiiam. Nan ceſſabimus ab inquiſi- Amoitio. guſtia poſſedit me. Corrui, ocum au- tione honoris, niſi quieſcamus in Sepulchro. Dig nss direm; conturbatus ſum cùm vide- Clarius hic idem Iſaias: In ſaltu, inquit, ad "eenjan- rem: Emarcuit cor meum; tenebræ veſperam dormietis. Hoc eſt, recogitando oc- Laor Se ſtupefecerunt mé. Babylon dil &a caſum Vitæ proximum, non ſolùm requieſce „Iarium . ((6 tis à Labore Aulico, verùm etiam dormie- . 1 lc ., veru . vanus. mea, poſita eſt mihi in miraculum. 1is „ omni prorsùs lolicitudine, curâque re- Iſa z1.13. it. Cecidit, cecidit Babylon. Verſ. 2. jecta. Pax cor- Aymngr . 3* 4. 9. dis. Mer- ne l Prone menſam, contmplare in ſpecula ts nedi- N0R N, 2 2 tatio Am-= “ 1IXX. Luribus abundat myſteriis ſacra pagina, comedentes & bibentés. Surgite, Prin- bitionem “ Iniquè quam Baby lon calamitatibus. Primum:, cipes, arripite &peum. Haæc enim fugat. 7 egi ur Quia ceflant lacrymæ „ Hoſtibus diripienda mihi dixit Dominas: Vade, G e ul⸗ ukem, dedetur. Secundò, Charitatem erga hoſtes 7 4e degS *aae, Pone . ſu feſtinavi, Perpende in Propheta. Babylonem, quæ tam ccuigtorcm: O., quodcumque vide- zor! ſe ut non crudeliter vexavit Judæos, Dilectam dicit. rit, annuntiet. Verſ. 5. 6. viderem Putabam ego, poſt tantum mœroris appara- .. eule⸗ tum, Caſum Sionis, vel Templi deplorandum. Felices jubet nos ex alto proſpicere, dum Felices . niimiet At Babylon, inquit, Dilecta cecidit. Deinde & ſpecula contemplandos proponit Epulantes. ad otnütiſi diligendi., illi lacrymas detergit, eas in ſe corrivando. Non enim Felices haberentur felices, ſi non“aG: nn ihd Perſeeu- Non delet, ſed transfert dolorem. Gemitum & Terra, verùm è& Cœlo mente illos noſtr4 ni Comuk teres eæjus ceſſare feci, proptereà repleti ſunt lumbi mei aſpiceremus. Quid eſt autem, quòd Iſaias & leur Aguns smandi. Jolore. Suas fecit eſſe plagas Babylonis. De- Menſam parat, & Principibus mandat, ut nit, unn dugeriors mim Cecidit, Cecidit, inquit, Babylon. Quæ ſurgant? Scilicèt facile Superior Laborem in- Clemen- In q Bab . I8 . P . m fu t, zig. enim in ſe ſemel concidit, in corde Iſaiæ bis dicit, ſi refectionem „ & præmium præparat. Gelt i,, Compati. ruit. Nimirùm acrius vulnera torquent Aman- Deponent ſolicitudinem omnem Subjecti, ſi Zn ſrs ch, Chariss tem, quàm Percuſſum. Tertiò, Dei Clementia à Paſtore Neceſſaria ſibi tribui intueantur. aινeart, rater ia. . . . augert⸗, elucet plura minantis, quàm perficientis. Quod Jubet Iſaias, ut ſurgat: Verùm, ante Impe- amet ſub- ſanè patet: nam Propheta calamitates Babylo- rium, Convivium inſtruit. Notandum au- Cireum- jettos. is audiendo cadit, intuendo vix turbatur. tem Principibus, quos Speculatores coniti- Beckioe Dei Miſe- Corrui cum audirem, conturbatus ſum cum vi- tuit, arripiendum Clypeum imperari: quòd Dignitas ricordis. derem. Quis Ordo? Noönne ſegniùs irfitant fſcilicèt i, qui aliis præeſſe debent, plurimis oi, Heseen- animos immiſſa per aures, quàm quæ ſunt o u- periculis exponantur. Excubas alienæ ſaluti? „„. Iis ſubjecta fidelibus? Quare, ſi corruit, dum tuam cuſtodias. Surgite ad excubias, ſed ſu- Seandali- audit, exſpiraſſe crederem, cùm vidit. At mite clypeum: ne in ſeram illam lamentatio- Can. I. 5. Sarinen mitius longè ſævit Deus, quàm minetur. Dum nem tandem erumpatis; Poſuerunt me cuſto- „gubvios ecilu. fert ſententiam, ex merito: citra condignum, dem in vineis, vineim meam non cuſtodivi. Ra “l dùm infert ſupplicium. Nihil mirum, ſi viæx Spinæ enim, quæ Roſam tam arctàâ cuſtodià diſeretns. turbetur ad aſpectum calamitatis, qui ad mi- cingunt, illam quidem & verecupdiam ſer- Cenſores nas corruit ſuper terram. Obiter illud noto: vare;, & ſpirare odorem cogunt; at nec olent aliorum. Babylon poſita eſt mihi in miraculum. An no- ipſæ, nec florent, nec aliquando mutantur „G, g“ vum eſt, corruptiſſimam Urbem puniri? Sed in Roſas. Illud poſtremò perpendatur: Supe- ir r- Propheta, qui de nullo malè ſentiebat, de ſup- rioribus Clypeum tradi, non Gladium; ut ſcili- zia. plicio debito ne cogitarat quidem. Imò mira- c(èt, ſéque & alios defendant, non itidem vul- Corredis Ethicæ Comment. Tom. VI. Cc 2 nerent. "ara. 304 Confeſſa- nerent. Sciant non infligendas ſubditis plagas, vii nimis ſed avertendas: Non enim Enſe, ſed Clypeo Neveri. à Propheta ſapientiſſimo inſtruuntur. Vade, & pone ſpeculatorem, & quod- cumque Biderit, annuntiet.. Et con- templatus eſt diligenter multo intuitu; clamavitque Leo: ſuper ſpeculam Do- mini ego ſum ſtans jugiter per diem: E& ſuper cuſtodiam meam ego ſum ſtans totis noäëctibus.. Et dixit; Ce- cidit, cecidit Babylon: & omnia ſoulp- tilia Deorum ejus contrita ſunt in Ter- ra. Verſ. 6. 7. 8. 9. Dignitas Duo fugienda, imitanda duo in iſto Specu- in indig- latore, ab Iſaia conſtituto. Primum admira- genio⸗ tione dignum eſt, quòd diligenter, multéôque invigiter. intuitu, & ſtans aliorum perfectioni excubet. Stans, ne ſolium interpretetur locum quieſcen- Superior di Princeps, vel ſedem Paſtor: multo intuitu, zardus ad ne temere innocentiam condemnent. Alterum bænam laudandum: Quòd ità aliis invigilat, ut ſui e gs non obliviſcatur. Interdiun ſuper ſpeculam Do- vacet. WMini ſtat ſubditos contemplaturus Noctu verò Zelus a- ſuper cuſtodiam ſitam ſibi conſulturus invigilat. vimarum Juper ſpeculam Domini go ſum ſtans jugiter per Rbi vacet. Jiem: Et ſuper cuſtodiam meam ego ſum ſtans z:e * totis noctibus. En regnandi & imperandi for- PDignita; ma Prophetica: nunquàm Imperantem otio- onus eſt. ſum, ſemper ſtantem, diem in ſubjectorum utilitatem, & curam expendere, noctem pro- priæ ſaluti impendere. Sic Chriſtum de die ſalutem languentium operantem deſcribit S. Lucas, mox pernoctantem in oratione Dei. Ideò Simonem Petrum, quem Eccleſiæ Pa- ſtorem deſtinaverat, increpat, quòd diurno contentus labore in proximos, ſibi noctu non Marc. 14. Vigilet, ſed deſes ſtertat. Zimon, dormis Ve- 37. lutl dicat: Non ſufficit diurnus Labor, ſi de- S. Petrus. ſint nocturnæ Vigiliæ: Et citò deficies à Fi- e, ſi tantùm aliis invigiles, dormias tibi. Clemen- Quod brevi comprobatum eſt. Nam, qui de nocte dormivit, etſi aliena vitia curarit, vul- zia. Dignitas herando Malchum, ſuam tamen cauſam pro- more; didit, ter Dominum negando. Si enim noc- mutat. tem, quam ſibi debebat, non impendiſſet in Zelus in- Malchi vulnere curando per vulnus, Magi- ieretums, ſtrum confeſſus eſſet in atrio. Verùm dùm in- curioſus ſui, nocte, diuque aliis excubat, mi- ſerè vulneratur à Fomina. Porrò eorum quæ commendare non poſſum in iſtis Speculatori- bus, Primum eſt: Humanitatem quamdam exuiſſe, & in ſævam, immitémque degene- IIa. 21.5. Faſſe feritatem. Qui enim ad ſpeculam ſirrexe- rant Principes, indè non Principes, ſed Leones exclamant. Nurgite Principes. Clamavitque Leo. En quaàm turpiter in Honore mutant mores: & in Principatu Principes non ſunt, ſed Leo- nes, qui, ante Imperium, ſine Principatu, Principes erant. Saülem in ſacris, in profanis verò Neronem habemus, Principes ante reg- num, Belluas in ſolio. Nabuchodonoſor tam fœdè immutatus in dignitate, ut curn belluis è throno abeundum fuerit; quòô inter feras rur- sus evaderet Princeps, qui in ſolio abierat in Dignitas Leonem. Percurre Regum libros, ejuſmodi nexiga. Metamorphofes ibi comperies, lacrymis æquè Acenſatio dignas, & riſu. Secundum eſt, Nimium amaſ- exagge- — Jzanz am inviti fubi . gs ſe dignitatem, quam inviti ſubierant. Quibus liva enim inclamandum fuerat, ut ad ſpeculam ſur- Comati gerent, in en deinde ſtant per diem, pärque noctem. neſei nies Tertium addamus vitium, quod novâ virtute delebimus. Speculatores hi plùs æquo exagge- rant ſubjectorum lapſus, quos extenuare de- buiſſent. Cecidit, cecidit Babylon, inquiunt. Bis lapfum nuntiant, quæ ſemel tantùm oorrue- rat. Præterea lapſam prædicant, quæ non tam cecidit, quàm ab hoſtibus in ruinam impulſa eſt. Ipſi enim viderant currus, & equites in eam inſilire, ideéque, ut caſum minuerent, non cecidiſſe, ſed ſubverſam Babylonem melius prædicarent. Quod ultimo loco miror, illud eſt: Ante Imperium otioſos, conviviis deditos, re- Dignitas ſolutos ſomno, poſteà verò in ſpecula ſtantes, oon noxis & vigilantes. Nurgite, Principes. Mox: Juper abienti. WPeculam Domini ego ſum ſtans. Multos dolemus erir privatos ſtetiſſe vigiles, obdormiſſe in ſtola: an- Superio te imperium induſtrics, in dignitate molles. enus. Hos verò quis non miretur delicatos, & Prin- cipes extra ſpeculam, in ſpecula ſtantes, & Leo- nes? Hinc dediſce quietem, & ſomnum, ubi tam facilè inter adulantium ſuſurros dormitur. Ad me clamat ex Seir: Cuſtos, quid de nocte! Cuſtos, quid de nocte! Di- xit Cuſtos, venit mane & nox: ſi quæritis, quærite; Convertimini, & venite. Verſ. II. 12. Superiores intelligant reddituros ſe ratio- Superiora nem Domino, qui non dormitabit, neque dor- onus. miet, quia cuſtodit Ifraél. Quid de die, ſi & , hiter de nocte interrogantur? Nota Dignitas nec de ſa, .r7. nocte dormire permittit, & Cuſtos hic non Inßpira- potuit, necç debuit, ipſo quietis tempore, re- tiones ei- quieſcere. Etiam de nocte ab eo exigitur ratio, embte⸗ hoc eſt de iis interrogatur, quæ videre non ooaſi- 1— . natio. poteſt, & quæ operta ſunt. Felix hic Cuſtos, Mors Ie- qui vel noctu vigilans percontanti Domino pidorum. reſpondit. At quam triſte Oraculum, Venit Tepiditai mane, & nox Deplorandum ſanè, quòd mul- ezri tis mane vertatur in noctem, etiam poſt vo- v. ege⸗ cationem, inſpirationem, & Divini luminis ra- ici, & dios, dormientibus. Venit mane, & nox. Nox Religioſi luce non eliminatur: ſed perindè ſtertunt in nt fer- die, ac ſi tenebræ regnarent. Undè mali tan- ventes. ti cauſa? Audiamus: Ni quæritis, quærite. Ni- mirùm quòd ad Religionem quæſituri Deum, & Crucem accedamus, & torpore occupati ali- quando non quæramus, ſimulantes inquiſitio- nem. Quæramus, ſi quærimus, ne & de nobis dicatur cum lacrymis; Venit mane & nox. Ni- hilo minùs in Sole nox impiis eſt. Cur verò di- cit, Convertimini, & venite; & non magis, venite ad Deum, ut convertamini. Theologi- cam veritatem ſapit hic locus: Non emm nos ad Deum accedimus noſtris operibus, ut con- vertamur; ſed à Deo gratis convertimur, ut bonis ad ipſum operibus accedamus. Non pro- Gratis perare ultrò poſſumus ad Lumen, ſed illumi- PDei. nandi ſumus, ut curramus ad Solem. Sedentibus Iſa. 5. 2 in regione umbræ Mortis Lux orta eſt eis: dixit cum Iſaia Propheta Zacharias Sacerdos. Non ambulantibus, ſed quieſcentibus. Non nos am- bulamus noſtris meritis ad Fidem, ſed Dei pietate Fides venit ad nos. Uluminare iis » Luc. 1. qui in Tenebris, & in Unbrà Mortis ſedent, ad 72. dirigendos pedes noſtros in viam Pacis. Necdum in via ſunt pedes, cum cor ſedet in Tene- Pris: Superie⸗ bri⸗ hol hoc ue Iatio uftu enit Cee z ni 6 n V. Gni, Hun ir trantl adt. I. nil, . . n infmin nnnt Portæ is Prebe ffr dum, ſiber⸗ enn nlir hi t ſter. Cebenn 4 ſitm luun tenlo⸗ lentss — Duin⸗ len non . Miu Inte Ur. Jeruſale uunn fierint, , kfulas . .g. non ſin tone, mantprin Dici la .,Cppri, ig n a zui. os wori iu Nantem miurt Cberern nlecho 1. I n, nn Prop lel Mor nimmn Nlon l kin e Ee umen eketur gleri, t Kr. leykl ononhi Punit,6 iilriüne , N Nen S ſe es M e nees e M. Curmnl: mo en ⸗ i Tg Nn eni Ibidem. bris, ſemotum à Fide. Nota negativam diſ- poſitionem Gentilium. Sedebant in Tenebris, hoc eſt, non operabantur iniquitatem, ſed quieti præſtolabantur ſalutare Dei. Hacque ratione, ſubmoto veluti obice, faciliùs Sol Juſtitiæ ortus eſt eis. Convertimini itaque & v'enite. Oecurrentes ſitienti ferte Aquam, qui habitatis Terram Auſtti, cum Pa- nibus ocurrite fugienti. A facie enim Gladiorum fugerunt, à facie Gladiü imminentis, d facie gravis Prælii. Verlſ. 14. 1I5. Compati, Superiores, quomodè recipiant lapſos & Lahh ter- transfugas, docet Iſaias. Non Fuſtibus, & cipiendi. X7: „ . „sle. Vinculis occurrendum illis, ſed Panes offeren- ,andus, ſi di. Genua labantia confirmate, dicit alibi, non paſt tot infringite. Porrò Sponſa in Canticis ruinas vulnera Portæ Tabulis Cedrinis ſarciendas ait. Aqua Siitetnn en Præbenda illis, non Lacrymarum fluvii ab il- Zalſsma. lis exigendi: cibum, non jejunium indicen- Conf-ſſa= dum, imperat Dominus. Cauſam porrò affert. rii abnn- Fugerunt, inquit, à facie gladii. Non enim le- deni Cha- vi tentationi ceſſerunt, ſed arcubus & ferro ex- vracki terrefacti ſunt. Compati lapſis & peccatoribus ſir pater. debemus. Nam turpius terga vertiſſemus nos, na. ſi tam gravi prælio, gladio imminenti, ex- Comsati tenſo arcu eſlemus oppugnati. neſeientes — EXx CAP. XXKII. ISA I E. Quidnam tibi quoque eſt, quia aſcen- diſti & tu omnis in tecta, clamoris plena, urbs frequens. .Interfebti tui non interfecti gladio, nec mortui in bel- Jo. Verl. I. 2. Tepiditas:. Interrogat Iſaias, ſibique ſatisfacit. Ululat Zelus a- Jeruſalem, quòd interfecti ſui non Gladio pe- nimarum rierint, nec in Bello. O lacrymas ſapienter effuſas! Nihil enim æquè dolendum, quam Chriſti milites interfici ſine Pugna, inglorios mori ſine Gladio. Hoc autem non eâ ſolùm ra- tione, quòúd omnibus occumbendum eſſet, martyrium pro fide tolerando: ſed quòd tam pauci labore nimio, in curandis animabus, opprimantur, quéôdque ut Populus, ſic Sacer- Regiet dos moriatur. Indecorum eſt Rehgioſum non haſie⸗ Stantem mori. Non Febri, ſed Labore confici ferveant. deberemus; & Opprobrio ducendum eilet, in Lecto lentè conſumi. Ululat ergo Societas non propter interfectos, ſed quia non Gladio, vVel Pugnà perempti. Vos autem ſicut homines moriemini, ait Tepidis David. Apoſtolorum nullum lego febri conſumptum, non exſpiraſ- ſe in bello, unum ſi excipias Joannem, exi- lio tamen & dolio muléctatum. Utinam non diceretur etiam: Er ſcut unus de Principibus cadetis. Adeò Delicati emorimur. Laboran- Rurm. Pfſ. S1. 7. Ethicæ Comment. Tom. VI. .— Stromatum, Lib. XxVI. 305 Cuncti Principes tui fugerunt ſimul: du- reque ligati ſunt. Omnes, qus inven- ti ſunr, vinéti ſunt pariter, procul fugerunt. Verſ. 3. Notandum non Plebeios, ſed Principes ſi- M erti. mul fugere, non tamen fugâ evadere vincula: bim vincula verô eos non cohibere a fuga. Fugiunt, m, non ne vinciantur, nihilo minns præda hoſtium ſiunt; ezvadit. Vinciuntur, ne fugiant, adhuc tamen fugerunt Circum- vel compediti. Mali Habitũs vim intelligimus, Pectio. quò fit, ut etiam ligati fugiamus. Metuant Saperior ergo Religioſi, qui Divims præceptis ſunt in vigilet. nexi; nam & in vinculis à Deo recedimus. Poſuiſti in nervo pedem meum, & obſervaſti Job. 13. omnes ſemitas meas. En Deus quam bené no- a,, 6 verit transfugam, nervo quamquam compe- is ditum, movere nihilo minus pedes, ſæpiſſi- TMyidi. méque abire ligatum. Vincéti ſunt pariter, pro- cul fugetunt. Nemo igitur ſecurus à fuga tam turpi, etiamſi Domini vinculis alligetur. Propterea dixi, Recedite à me, amarèé Rebo. Nolite incumbere, ut conſole- mini me ſuper vaſtitatem PFiliæ Po- puli mei. Dies enim interfectionis, & conculcationis, & fetuum Domi- no Deo exercituum in valle viſionis. Verſ. 4. 5. . LZelum in Propheta, Amorem in Deo l- bet intueri. Ille conſolationem non admittit in luctu Populi: non propriam, vel privatam ſuæ Doms, ſed Urbis plorat publicam cala- mitatem. Deus verò quam clemens, cujus Saperior dicuntur efſe & vulnera, & conculcationes, fardus ad & luctus peccantis Populi! Tradit Deus Ju- hen d dex Judæorum gentem Babyloniis captivan- dam: at Dies interfectionis conculcationis, & Dei Amor NRetuum Domino. Deus in noſtris lagis vulnera- in nor. tur. Attamen non ideò vulnera nobis peccan- Severitai tibus non infligit. Vulnerat, ſed vulneratur. saperior;, Ità Superiores feriant, ſed ſuas credant cæſo cm pu- rum plagas, & lacrymas. Populus peccat, & 7* plorat: ſed dies fletuum Thomino- fletuum, in- 4 4a, quit, non fletus; quod enim diviſim ſinguli lest. plangunt, Deus ſimul eluget. Sharitas fraterna. Er parietem nudavit lypeus. Verſ. 6. Sanctus Hieronymus hbic: Quèd, inquit, Confen- auratos poſtes & marmorum cruftis veſtitos ia in ho- Parietes, Clypeus, qui alia ſolet tegere, nu- minibus. daverit: ſenſulque pulcherrimus eſt, quòd Scutum non protexerit in prælio quemquam, ſed nudaverit; es quòd per robur militum omnes opes erutæ ſint. Irridet ergo confi- dentiam in Principibus, à quibus duùm pro- pamilia- tegi cupimus, objicimur ludibrio, & præda- ritas cum tionibus. Notandum autem, à Clypeo non cor- Magnati- pus denudari, ſed parietem. Nam Principum der- hio- amicitiæ, etſi privatum defendant, Religioſas “ nagig, Familiezs evertunt; dumque uni proſunt, om- nibus nocent. Parietem vero potiſſimum nuda- re dicuntur, quòd hâc lue Regularum obſer- vantia maximè corruat. Vel, Divinæ prote- Ctionis ornamento Rehigionem ſpolient, dùm unum aut alterum ſuàâ veſtiunt authoritate. Nudamur, duùm fovemur; cumque ſæpius Cc 3 po- 306 potentium aulæa frequentamus, noſtros pa- Cireum- rietes injuriæ nudos exponimus. Demùm Cir- edtio. cumſpectionem docemur hic; ſæpè enim, dùm nimium fidimus Clypeo, vulnera excipimus. Non enim ſat eſt armari, niſi etiam cauti ſi- IIa. 22.6. mus, & vigiles. Verùm Propheta plus dixit, Religioeſs quàm nos cogitemus. Currum bhominis equitis, , i G Parietem nudavit Clypeus. Putaram ego pa- in Aula. rietem tantùm nudari per Clypeum; at, & currum pariter, & hominem miror eidem Familia- nuditati obnoxios. Hoc eſt: & Religioni ob- is „„ eſt aura, protectiéque Magnorum, & Reli- Sesatari. gioſo non multùm prodeſt. Uerumque nudat; dus. ſed ante Equitem, poſteà ipfſum quoque Parie- tem. Meminerint etiam Hi confugientes ad Clypeum Potentum, non Equitem nudari ſo- lùm, ſed etiam Currum. Fermittit ſiquidem Deus occultas latére eorum noxias artes, qui- bus Clypeum demerentur. Sed ab eodem Cly- peo nudatur Currus, Eques, & Paries. Sci- licèt aperitur Currus, Paries decoloratur, Eques dehoneſtatur. Currum hominis equitis, & parietem nudavit Clypeus. En humana Pru- dentia, quo ſe tegendam cenſuit, revelatur. Et ſciſſuras civitatis David videbitis, quia multiplicatæ ſunt. Verſ. 9. Fama eun. Væ nobis, ſi hoc vaticinium impleretur in 7g. nobis. Inauditæ ſunt in ſanctis Cœnobiis po- Se veritas ——. . . . scss E & crimina inaudita: & ſi quæ incau- non ſuße. tiùs patrata, ſuppreſſa cautius. At, ſi ali- eit, quia quando ſupplicia emergerent non uſitata; non Peccsta hoc dandum vel ſeveritati punientium; vel latére no imprudentiæ non occultantium. Non enim baſunt. ſcifſuras Civitatis Domini videmus, quia pu- niuntur, vel quia imprudenter revelantur, ſed quia multiplicatæ ſunt. Unum, vel alte- rum vulnus tegi poteſt: ſi innumeræ undique puſtulæ erumpant, quis eas occultet? Imò ſupplicium hoc eſt peccatorum, ut, cuùm muitiplicantur, abſcondi tegive non poſſint. Ideò Iſaias ante multiplicationem ſciffurarum præmiſerat involucrum tollendum, ne occul- tatione ſui augerenur. Et revelabitur operi- mentaim Judæ: Et ſciſſuras civitatis David vi- debitis, quia multiplicatæ ſunt. Non ergo ar- guantur Paſtores ligantes vulnera, ſed vulne- ra incuſentur, quæ in immenſum excreſcen- tia ipſa ſe produnt, nomenque noſtrum in- famant. Er vocabit Dominus Deus exercituum in die illa ad fletum, & ad plano- tum, & ad calvitium & ad cingu- lum ſacci. Et ecce gaudium, & lIæ- titia, occidere vitulos, & jugulare arietes, comedere carnes, & bibe- re vinum: Comedamus & biba- mus, cras enim moriemur. Verſ. 12. 13. In Bac- Bacchanalibus deliramentis aptatur, quo chanali- tempore ad jejunium mox vocandi, & cine- *α argu- ribus in meliorem vitam reformandi, pro mentum. . . . Morci, ſacco perſonas, & larvas induimus; & ante mediss. effuſionem lacrymarum ab effuſione incipimus tio. ſanguinis vitulorum, triſte ſceleris ſpectacu- Elektio Kataz. lum! Planctus indicitur, & ecce lætitia. Non Oliva omninò tamen defipiunt hic flulti defcripti, Nam non quoquo modo epulantur, ſed mori- turi comedunt, & quidem citò morituri. Biba- mus, oras enim moriemur. Nullum ſapientibus conſilium darem, miſi ut flultorum ejuſmodi oraculo acquieſcerent. Comedant, ſed recor- dentur cras ſe fortè morituros. Transferamus omnia ad Euchariſtiam. Planctus indicitur in Exomologeſi, at lætitia iis lacrymis ſeritur. Chriſtum verò in Euchariſtia comedere debe- remus, tanquàm morituri cras. O quanto cum ERuchari. fruttu Euchariſticus Panis ſumeretur, ſi foret Mia dan- ſubcinericius! Ut ſapiat, cinere proximæ Mor- UWiwa. tis aſpergatur. Qui enim jamjam expiraturi eo reficiuntur, omnem dulcedinem ibi ineſ- ſe fatentur. Vade ingredere ad eum, qui habitat in tabernaculo, ad Sobnam Præpo- ſitum Templi, & dices ei: Quid Tu hic: Aut quaſi quis hic, quia excidiſti tibi hic ſepulchrum? Exci- diſti in eæcelſo memoriam diligenter, in petra tabernaculum tibi. Verfſ. 15. 16. Primùm miror Iſaiam ſummi Pontificis do- Familia- mum neſcire; ideò enim non ſolum Sobnan "itas conveniendum illi mandat Deus, verùm etiam, e 5. ubi habitet apertè declarat. Qui babitat in amor. tabernaculo. Scilicet Propheta frequentius in Relitpieſus Templo erat, quàm in Aula. Perpendamus, Aulas quæ Pontifici dicat: Quid Tu bic: aut qua- uet. quis hic? Utinam & Superiores, & Mag- Superin nates hæc intelligant. Quid tu bic? Corrigit negligens. ſe Iſaias: Aut quaſi quis bioc? Duplicem inter- Rex ipſe pretationem admittit Propheta. Quaſi quis hic. regat. Id eſt? Hic non es quis, ſed quaſi quis. Quia plerumque adeò negligentes Paſtores ſunt, ut Felicitas quaſi ſint, non verè ſint. Aliis omnia permit- csdauca. timus, ipſi nihil facimus: ideéque non quis, Mors me- ſed quaſi quis hic. Secundus ſenſus. Quaſi ditandé quis bic Quia brevi morituri non in Solio Digzi-⸗ ſunt, ſed quaſi ſunt. O ſi commemoratum Quaſi, recogitaretur, non ſequeretur, quod ſequitur: Excidiſti in excelſo memoriam dili- genter, in petra tabernaculum tibi. Non enim exſtruerent Domos, ſi cogitarent Sepulchrum. Aut quaſi quis hic, quiz excidiſti tibi hic ſe- pulehrum. Excidiſti. Advertis ne? quòd Ta- bernaculum dicit, quod antea Sepulchrum nuncuparat. Excidiſti ſepulchrum, excidiſti ta- bernaculum. Planè durum, Domum à Sepul- chro non differre. Differt; quòd in Domo Principis Anima jacet exanimis, in Sepulchro Corpus. Utcumque res ſit, Tam brevi ſe morituros credant: imòô ſe mori putent, ut Domus ſit verè Sepulchrum. Coronans coronabit te tribulatione, qua- ſi pilam mittet te in Terram latam & ſpatioſam : ibi morieris: & ibi erit ourrus Gloriæ tuæ, Ignominia domuùs Domini. Verſ. 18. Venenum in auro bibitur, cecinit ille rrk 14. de Regibus. En Coronas Principum ga⸗ infe. 1 u- Mi⸗ ptu A m. M lati⸗ in e Digr ltur q linc! mis. poN ſueit. 1a inl Qacul nori Cerb. ſed M ufe glitur n erit i, gi⸗ I ſui- Pis in 4. anmn ont lietes Wuriß⸗ Genuda lun. luur. Milmng 1. 19, 6 Gommis rie! tinetur no, & cio quo Apoſto ere: manibus Aun ca Tranafe hulation. ℳ. gooll ce 10 nas voc lugin. liß. lb, el f. iinig, btn Tn ibulan ſumn. ſe ſec lmnco⸗ 14 l erit Klia 1u4: 9 ljut nibus E ume myin 1 X lerß n. unt ſ t oc ill Muat IN V e algn liif. Olnpann ide i Nen tur Be diie⸗ Eng aſei et 1 l 3 10 hot e . Dignitas Auro, aut Felicitate, ſed Tribulatione; & miſera. Miſeriis contextas. Coronans coronabit te tribu- latione. Tot Spinæ in corde, quot Gemmæ in capite. Nota verò, quo modo exalteris ad Dignitates: Qaaſi pilam mittet te. Pila attol- litur in ſublime, ut ictu graviori allidatur, & quo uſque ſublimis erit, impetetur ſemper hinc inde. Pulſu repulſüque perſeverat ſubli- mis. Veruùm non eſt hæc dignitas, ſed ludus; non Pilam decorat, qui attollit, ſed ludum facit. Vulneraris, & percuteris, dùm per aé- ra inflatus vento, ad aliorum jocum, & ſpe- ctaculum in Cœlum efferris. Quis finis Ho- noris? in Terram latam & ſpatioſam dedu- ceris. Ita prorsus. At non Regnaturus ibi, ſed Moriturus: Ibi morieris. Porròô quod ſe- Eceleſa- quitur, ſanguineum ſudorem exprimit: Et ibi Kici ſi ſint erit currus gloriæ tuc, lonominia domus Domi- tienda, & Tribulatione circumdatum, Coronatum te eſ- æſtiman- ſe nec credas. da pro co- 777. Er orit in die illa vocabo ſervum meu Eliacim. Et induam illum tunica tud: & cingulo tuo confortabo eum: N & poteſtatem tuam dabo in manu rs ejus: Et erit quaſi Pater habitan- den tibaus Jeruſalem & domai Juda. li Kr, Et dabo clavem domus David ſaper ia humerum ejus. Verſ. 20. 21. Sehulemn e Saperier LXX. ità legunt: Et induam illum ſtold mun & kKex ſe- tud: Et coronam tuam dabo illi fortiter. Ergo n e ſefrænent quod illi Coronam, nos Cingulum habemus in Dignizas in vulgata. Mira Dei Sapientia, quæ in lo- Tan e i* digno. cum peſſimi optimum ſuffectura Pontificem, mmnn Regulas Coronam commutat in Cingulum, ut ſe frœnet, etiam ſibique imperet imperaturus aliis. Coronam non Riret detrahit, ſed illum e4 non tam coronat ad 5 Mortif. Pompam, quàm cingit ad Exemplum. Tunc catio Paſ- igitur Bonus deteriori ſuccedet, cùm Diade- Ronum ma Cingulum erit; ut ſcilicèt minus ſibi li- it: 01 warltn, cere ducat Superior „quia plùs licet. Davidem un ante Dignitatem luctatum cum feris ſcimus, Venatie & pPoſt Coronam venatione abſtinuiſſe, certum . Delicie. eſt. Diademate enimverò non coronatus, poluptas, ſed cinctus eſt. Et erit quaſi Pater habitan- Clemen- tibus Jeruſalem. Hic non immoror, nam ꝛia. ex nomine Patris quam procul à ſævitie ab- Stromatum, Lib. XVI. savari. ni. Intelligant Eccleſiarum Primores, Pom- Avari- pas ſuas Opprobrium Domini eſſe. Aurati ia. currus nos vebunt, ſed Chriſtum calcant. Pa- Pompe rietes ſerico veſtiuntur, at corpus Domini Le, denudatur. Achate & Smaragdo digitos coro- Pauper- Damus, verum JIksws cingitur Spinis. Ver- zas leſa. bo, Gloria Sacerdotum vana, Ignominia eſt domús Domini, Eccleſiæ, & Crucis. Currus Gloriæ tux, Ignominia domüs Domini. Non re- tinetur Apoſtolorum dignitas faſtu Neronia- no, & quas ipſi calcare jubentur Opes, neſ- cio quomodè uſurpentur in Titulum decoris Apoſtolici. Aurum lego ad pedes Apoſtolorum jacére: Non itidem illud in eorum fulgere manibus lego. At ſcopulus hic evitandus, ne dum calcamus Pompas, Diogenes babeamur. Transferatur ſenſus: Coronans coronabit te Tri- bulatione. Ecce Chriſti diadema, quo Reli- Perſecu- gioſi coronantur. Non ad Infulas, ſed ad Spi- zi, & nas vocamur. Habebis, inquit S. Hierony- e mus, coronam non laminæ aureæ, ſed tribula- eanie ſ- tionis, & anguſtiæ. Igitur, ſi non te videas 307 eſſe debeant Dominatores, tum Cleri, tum Digaitas Vulgi, manifeſtum eſt. Er dabo clav'em Do- dyes enteriß mũs David ſuper bumerum ejus. Si Digni- „„s. tas non foret pondus, Humero non impone- retur. Quis unquam clavem geſtat in dor- ſo? Nimirùm ſolius Regiæ domis clavis pon- dus eſt, ides ſola Humeris geſtatur. Fortèé etiam clavem Deus removit a manu;, reje- citque poſt tergum, Ne tam facile vel ape- Superiors riant, vel claudant Superiores. Improbamla "* dadiſ-⸗ procul dubio & facilis ſegum reſciſſio, & lu- Penſet, brica quædam, pruriénſque voluntas conden- Regale di leges. Verùm Hi in humeris non gerunt "*ο, mul- clavem; ſciliceét, quæ condunt, non ſer- ilieer- vant, potiuſque aliorum dorſo clavem LDavid “ imponunt. Superior α liſ= penſet. Et ſuſpendent ſuper eum omnem Glo- riam domus Pattis ejas. Verſ. 24. In electione ſeu Prælati, ſeu Generalis. gSaperieris Duo tamen notanda, ſcilicèt ſuper eum iuſ- onus. pendendam omnem Gloriam, non ſubter; ut ipſe Aliis imperet, Ipſi verè Gloria Do- Gleria müs præſit. Ipſe ſuper alios, ſuper ipſum ve- Dei ma- ròô Gloria. Geſtanda Religio imponitur, non gleleſe ..- ſubjicitur conculcanda. Alterum eſt, Gloriam kiei veri, Domũuüs non in Magnis ſolum viris conſiſtere, Honor veruùm etiam in Abjectis, ut pergendo ex- maatnus., plicat Iſaias: Omnem Gloriam Domis Patris Ia. 220 ejus, vaſorum diverſa genera: omne vas par- 4. vulum: à vaſis Craterarum, uſque ad omne vas Muſicorum. Viden' Domus Gloriam incipere à Tslenza vaſis minoribus, nec contemnenda in domo *azoetts Domini contemptibilia, quia Deus elegit ea. Unum quoque immediatèé pramiſſum fuerat à Propheta non omittendum. Et figam inquit; illum paxillum in loco fideli: & erit in lolium Ibid. 23. Gloriæ Domui Patris ſui. Notandum:; Ponti Saberioris ficem non ſolùm a legibus non abſolvi, verum *en e. configi parieti, ità ut indè avelli non poſſit, vel cùm optat. Illud quoque mirum eſt, non in Regem creari, ſed in Solium Gloriæ Do- mini. Meminerint non debere Regnate, qui Sacris præſunt, ſed magis aliis Regnaturis Inſervire pro ſolio. Tunc ſe putent Regna- re Subjecti, dùm ſe conſpexerint ſtare cum Paſtore ſuo. Solium verò folium non erit, ni- ſi conteri ſe æquo animo ferat. Demum do- lium, inquit, Gloriæz. Gloria ergo Domini in Paſtore regnabit, ſi Lupus non rapiat, vel Fur non irrumpat. Regelque ſolia ſe eſ- Rex ſer- ſe Dei, non hominum ſe eſſe Principes fa- e Lact 66. tebuntur. EFX CALP. XXIII. . I SAI K. Onus Lyri. Ululate Naves Maris, quia väaſtata eſt Domus, undée venire con- ſueverant: de Terra Cethim revelatum eſt. Iacete, qui habitatis in Inſula. Transfretantes Mare repleverunt te. Verl. 1. 2. Excidium Tyri olim Inſulæ, nunc in conti- πc 4 nenti 308 nenti Emporii celeberrimi;, deſcribi author eſt S. Hieronymus. Porròô Navibus indicitur ulu- latus, Civibus interdicitur. Ululate, Nawves, Tacete, qui habitatis. Deus namque apertè Tripala- declarat, non plorandam Erumnam miſi ab tio aulcis. his, quæ carent ſenſu. Tribulatio enim pre- tioſa adeò eſt, ut eâ tantùm contriſtari de- Jugum . . Chriſti beant, qui eam pati non poſſunt. Cùm ergo ſuave. dolere non poſſint Naves, ululent; Cives, Mortif. quia dolent, taceant. Doleant Illæ indolen- catio ſua- tiam ſuam, Dolorem veròô ſuum rideant Hi. vis. O felix anguſtia, quam ii tantum plorare juben- tur, qui eam non iolerant Advertendum ulterius, quod de Inſtitoribus pronuntiat Iſaias. Transfretantes Mare repleverunt te. Ergo non merces in Tyrum convehunt Mer- catores, ſed naufragium; non undè locu- pletetur Civitas, ſed undè mergatur, impor- Divitie tant. O effatum Divina Sapientià editum ! noria Opes & Divitiæ naufragium & inundatio zoriz. ſunt, quibus obruamur, non autem ornamen- ta, quibus liceat ſuperbire. Repleverunt te in Felices Aquis multis, inquit Propheta. Aurum video, nen ſuper- inquies. Quia cæcutis. Nam Prophetico Ocu- biant. 10 Unda obruens eſt, non Aurum ditans. At Felicer . . . . non ad- Quid ego lſaiam advoco Virum Divino Lu- wirandi. Mine repletum? Cratetem cæcum Gloriæ Mancipium conſulamus. Is Opes projiciendo in £Æquéôr, Undas teſtatus eſt fubmerſuras nos, niſi illas mergamus. Iie peſsum malæ Cu- piditates: Ipſe vos mergam, ne mergar à vo- bis. En quam ſapienter ſtolidum animal nau- fragium ſibi timuit ab Opibus. Utinam nunc Terrarum Orbis in præſenti Auri diluvio nau- fragium ſentiret ſuum: fortè non tot naufra- giis ex Indiis in Europam certius Divitiarum naufragium aſportaret; quo non in undis;, ſed in flammis mergeremur. Sic Evangelicus Epulo, dum natat in Auro, naufragatur in Igne. Sic multis grave eſt naufragium ſecum non vehere; & naufragaturos ſe crederent;, niſi auro, argentéque onuſti naufragarentur. ſuper Quis cogitavit hoc ſuper Tyrum quon- dam coronatam; cujus negotiatotes Principes, inſtitores ejus Inolyti Ter- ræ? Dominus exercituum cogitavit hoc, ut detraheret ſuperbiam omnis Gloriæ. Verſ. 8. 9. Dei Ira. Vides Ruinas Urbium à Domino in poe- nam non rarò Superbiæ excogitari. Tranſi Terram tuam, quaſi fumen, PFilia Maris. Verſ. 10. Eleétio Facilè Mundum contemnes, ſi & Illum flu- Status. minis inſtar decurrere;, & Te Maris, non Tempora- fluvioli ſobolem credes. lium con- tomptus. .. . . . .* Non adjicies ultrà, ut glorieris: ca- lumniam ſuſtinens, Virgo, Filia di- donis, in Cethim conſurgens transfre- ta: Ibi quoque non erit requies tibi. Verfſ. 12. Locorum Locorum mutationem nihil profuturam ſu- mntatio. perbo apté profitetur Iſaias. Duo hic noto. Oliva Primum, Virginem eſſe Tyrum, & nihilo Glorts minùs Superbam. Non enim ſecurus es à cu- vanara. piditate Gloriæ, etiamſi contra Libidinem ſis 7 vinci· ſecurus. Non ſat eſt, Lilio armari contra Hy- r. dram Superbiæ; imò ſæpe Caſtitatis flos inter faces impuri Ignis illibatus, unis Gloriæ, & Honorum radis cedit. Facilius enim aà ra- diis urimur Dignitatum, quaàm à flamma Luxuriæ. Hic enim fœdamur, ibi ſplende- mus: hic carbones nos deſolant; ibi ful- gore coronamur: denique ſpernimur inqui- nati, adoramur evecti. Secundum, Virgi- nem dici Superbam Tyrum, non tamen Vir- ginem efle; quod manifeſtè colligitur ex contextu. Et rursàm fornicabitur cum uni- Iſa. 23. 17. verſis KegnivL. Quæ enim poſt captivitatem, rurſum fornicatur, ante captivitatem planè fornicata eſt. Virgo igitur corpore, corde impudico & Virgo, & Meretrix eſt. Su- perbia enim Virginitatis nomen decolorat, & Divinis oculis apparet Fornicaria, quæ Humanis obtutibus creditur Immaculata. Por- rô ſuſtinenti Calumnias non aliò migrandum, aen Propheta nec ibi requiem invemiri af- erat. In oblivione eris, & Tyre, ſeptuaginta annis. Verſ. 15. Septuaginta tantùm annis, quibus & Tem- Pœa pær plum Dei deſolatum fuit, Tyri ſubverſio ma- culpa. net: Ut cujus ruinis inſultabat, ruinarum ejus Irriſores. tempus imitetur. Ex quibus S. Hieron. verbis Compazi collhigere licet, in irriſores calamitoſorum æ- oienies rumnas retorqueri; Nec facilè inſultandum mi- ſeris, cùm neſciamus, quid dies ventura pa- riat. Balthaſar Templi cyathis inſultans dam- natur in epulo, & Epulo Lazarum implorat in flamma, quem riſerat in byflo. Sume citharam, cirecumi civitatem, me- retrix oblivioni tradita: benè cane: frequenta canticum, ut memoria tui ſit. Et erit poſt ſeptuaginta annos viſitabit Dominus Lyrum, & redu- cét eam ad merces ſuas: & rurſum fornicabitur cum univerſis Regnis Terræ ſuper faciem Terræ. Verf. 10. 17. Hæc verba à nonnullis explicantur de Pœ- Orvains nitentia. Quod ſi ità eſt, tria ego noto. Pri- vonus mum, Deum adeò Poœnitentiæ gemitu re- l creari, ut, cùm recreetur Angelorum con- centu, roget tamen Meretricem, ut ſumat Cahſita. præ manibus citharam, & benè canat. Se- fiu ura. cundum, non inſuavem eſſe Pœnitentiam, Compatis quæ Muſicæ comparatur: nec aſperè coërcen- Pæniten- dos eſſe Lapſos, quos Deus invitat ad Can- Sanf ſ. tum. Tertium, Pœnitentibus inſtrumenta tra- ii indiſ⸗ di, non quæ oris miniſterio concrepent; ſed creii. quæ manu indigent: non tibiis, neque tubis; quæ ad bellum contra vitia aptiora videban- tur, ſed citharis Deum placant. Nimirum, non voce, ſed opere vera impletur Pœniten- tia. At cur non domi reſidet recluſa, ſed cir- cuire jubetur civitatem? Quia Meretrix, quæ publicè peccavit, emendari publicè de- bet. Sic Magdalena flevit in convivio. Porrôò quam gua tem nianj eigo labit Gend vine bidin Min Tune eiſte itha tem plane Urbe nitate alios nem Dudn COlnpi teſn elete r, t Call pinern Gds dd Arend Nemn, le in c Gnamn Ponutu Mie Mdn M, laſſet, encidt Virgo⸗ Ninas Vngin i pen ütin mn can tungu niti Mam wir, , Gidoni no ſormce Daſta ne: Neyiku Cithara uiil Uues vi Ubern luu. Mez ilr levite Teme Gu Pobli Non ke ſelete Hon Wo: e latate mn, ſhet⸗ i. tor e an, Pruſl . nr ie nan iie ani, eg, Lerit an e n tuh. 1. N Uek. i nen 1 b . . hin 4 menit ſnun taten, r Bele mm: gin mi jſ ye. W Stromatum, Lib. XVI. quam modò Meretricem dicit, & Fornican- tem, Virginem paulò ante dixerat: Calum- niam ſuſtinens Virgo, Filia Sidonis. Mirum ergo quomodò pronuntiet: Et rurſum forni- cabitur; cüùm nunquàm inhoneſtè egiſſe cre- denda ſit, quæ Virgo erat. Verùm quàm di- vinè! Nunc primum venalis victima Regiæ li-= bidinis, non autem nunc primùm fornicatur. Mulier Tunc, tunc Meretricis nomen induit, cùm domiſi. citharam aſſumit, cùm vaga circumit civita- tem, cùm canit, & laſcivit in ſono; tunc planè deſiit eſle Virgo, cùm domo excedit; Urbem luſtratura. Nemo igitur ſibi de Virgi- nitate blandiatur, ſi in publicum prodeat, ut alios provocet ad amandum. Tyrum Virgi- nem licèt non fornicatam, tamen, ut video in Ornatus Ccompitis, Meretricem audio. Circumi civita- Vauu, tem Meretrix. Dices, non te elegantiorem in- cedere, ut alii peccent, ſed ut de te loquan- tur, tuique memoria inclareſcat. Nec alia de cauſa canit & circumit Tyrus, niſi ut ſui me- minerint cives: Ut memoria tui ſit. Nihilo mi- nùs duůùm memoriam ſui refricat, cor aliorum accendit, ipſäque ruit in impuritatis voragi- nem, Mundi ludus & Patriæ probrum. Qua- re in cantu ſtatim ex Virgine Meretrix, & quamvis nunc primùm turpiſſimo quæſtui ex- ponatur, rurſum tamen fornicatur, non pri- Maſßeg mum. Nam licèt in ſuum corpus non antè pec- mpura. caſſet, jam tamen meœchata erat in corde; AUualier quæ in chordis & cithara Urbem circumierat, ni ſn. excidium cantu pari Meritò erg paritura. Meritò ergo non Virgo, quæ, ante lupanar, tantorum Regum ruinas enixa eſt. Perpendant quam procul a Virgine removenda ſit canendi, & circumeun- di petulantia, quæ Tyrum tam facilè conver- tit in Scortum. Neque veròô dicas, laxandi ani- mi causà in luctu id te præſtare, cithariſque tanquàm Davidem mœroris Spiritum abigere. Recreatio Nam nullus gravior luttus quàm Captivitas, Rilution, quâ, per id tempus, durè premebatur Filia Sidonis. Attamen, dum Aflyriorum vincula ſono lenire contendit, captiva fit Impuritatis, fornicémque ſubit pro carcere, turpius ibi ſub haſta exponenda ſervituti perditorum. Perga- mus: Er rurſum fornicabitur cum aniver ſis Regibus Terræ ſuper faciem Terræ. Advertis citharam una quidem in urbe pulſari, ſed re- ſonare ubique. Undique Reges omnes accer- ſit, quæ tantùm Tyrum laſciviendo circumit. dSeandale. Lues enim hæc latius diffunditur, quàm per Luxuris, urbem;, licèt effundatur in urbe. Reges om- nes ſimul inficit, licèt diſſitos inter ſe. Nec leviter omittendum, quod ait: Super faciem Terræ. Quàm improba vel in primo crimine, quæ vagando per urbem Pudorem exuerat! Publicè peccat, quæ pubhcè laſcivos cantus non reformidat: nec verecundiam ſervabit in ſcelere, quæ impudenter à publicatione ſui non abſtinuit. Non ergo dechnabit à do- mo: & brevi Canticum erit in ore omnium, quæ cantitat in plateis. Veràùm quid de fe- lcitate dicendum? Et viſitabit Dominus Ly- rum, & reducet eum ad merces ſuas, & rur- Felieiss ſum fornicabitur cum Regibus. En reducis ιο felicitatis infelix ſoboles! Fornmicatura eleva- Caſtita- tur & pulvere captiva Virgo. Quam felicius "u enra. jacuiſſet oppreſſa, inter ærumnas inviſa Regi- bus non viſa, nec viſura ſuum in portu, & Divitiæ tranquillitate Naufragium. Revehuntur Mer- 1 . ces, ſed Pudorem vendit ſuum: Aurum in- Wievis, geritur, ſed Honor effertur; & in nun- Canta- trices. 309 dinis venalior Virginitas Mercibus. Igitur vel felicitate deprimitur, vel occaſione mercium, dum excurrit ut emat, venit. Æquè Caſti⸗ tati noxia, & publicum, & ubertas. Latuit Danaë, ſed auro defloratur. Thamar non di= ves, in bivio tamen Honeſtatem non ſervat. His, qui habitaverint coram Domino, erit negotiatio ejus: ut manducent in Jaturitate, & veſtiantur uſqus ad ve- tuſtatem. Verſ. 18. Agite nunc, divites, plorate ululantes; nam „ quæ congregatis, ſervient Domino. Iſaias hic. Et erunt negotiationes ejus, & mer- ces ejus ſanctiſicatæ Domino- non condentur, neque reponentur. Quia bis, qui habitaverint, erit negotiatio ejus. Laborant miniſtris Domini Avaros mancipia divitiarum. Sanctificabuntur Tem- "um Te- plo impiorum opes. S. Hieronymus, conſide- Ramenis. remus, inquit, opes omnium, quèòd non re- Ereleſia- ponantur; ſed dentur his, qui habitant co- Kici red= ram Domino. Miniſtrant autem Tyrii non iut ad divitias, nec ad cumulandas Sacerdotum opes, ſed ad victüs neceſſaria ſupplenda: Ha- I. Tim. 8. bentes autem alimenta, & quibus tegamur, 3. S his contenti ſimus. Et nota, quòd non dixerit negotiationes & merces Tyri ſanctificatas Do- Eceleſa- mino his dandas, qui habitaverint Jeruſalem: Kici non Jed qui fuerint coram Domino, qui ſerviunt i ei. Servire autem Domino, & habitare co- Locus ram eo, non eſt loci, ſed meriti. Ex verbis Sancétos autem S. Hieronymi duo docemur. Primum, on facita Non omnes coram Domino eſſe, qui ſunt in Panper- Jeruſalem: Neque quicunque ſervus Domini tas ſacta, eſt, Domino quoque ſervit: nam, etſi non Soliciradoe abſit à Domo, procul interdaàm à vultu Dei eraſtini. peregrinatur. Porrô opes non tribuentur iis, qui eas quæſituri pergent Tyrum, ſed illis, Care ſss qui ſine ſolicitudine temporalium aſtabunt Do- perſtuæ. mino. Alterum verò; non ad theſaurum, ve- Eec leſiæ- rüùm ad victum Sacerdotum erogandas opes Mrer e. Mercatorum; non ad delicias, ſed ad repel- de s lendam nuditatem, & famem à Deo conce- Beccleſtia- di. Non igitur ſanctificatæ Domino illæ Di- hici red- vitiæ reputentur, quæ Apoſtolorum Succeſ- ditu. ſoribus domos ornant, currus inſtruunt, fe- giam ſupellectilem comparant, Cæſarum de- Ren- mique pompas parant. Id ſi fortè accideret in ens. Eccleſia, tunc non Domine ſanctificatæ, ſed Vanitati damnatæ hujuſmodi Divitiæ Domos implerent, Mentem exhaurirent: Sacerdotes non coram Domino miniſtrantes confirmarent, ſed à Domino revellerent, traheréntque Ba- bylonem. EX CAP. XKXIV. I S A I K. Et Terra interfecta eſt ab habitatoribus ſuis: quia tranſgreſi legem ſunt. Verſ. 5. L. 5X. Terra autem egit impiè propter ha= peccati bitatores ſuos: quia prævaricati ſunt Le- damna. gem. Patet ergo, idem eſſe interfici, ac impiè Tribala- agere. Et Terra interfecta eſt, Lerra autern onαα+ . 7725. e git! 10ſW% Oliva egit impi?. Mors peccati primogenita adeòô Batrem refert, ut idem habeatur Interfici & Peccare. Orbem terrarum ergo ſcelera noſtra concutiunt; nos fulmina extorquemus & Coœ- lo prævaricando. Luxit vindemia, infirmata eſt vitis, ingemuerunt omnes, qui lætabantur corde. Ceſſavit gaudium tympanorum. Verſ. 7. 8. Foluptas Sanctus Hieronymus: in conſummatione noXι mundi, præteritarum deliciarum recordatio, Iadieii erit materia cruciatuum. Et Dominus incre- dies. pans divites luxurioſos, atque ridentes, lo- Luc. s. quitur in Evangelio: Væ vobis, qui ridetis 2 5. nunc. De Vinea Sodomorum Vinea eorum: Pradeſti- Uva eorum Uva fellis. Amaritudine commu- natio. tabitur, quæ ad tempus utentibus ſe Mella * mentitur, & in noviſſimo amarior Felle repe- rietur. Tunc omnis dulcedo lætantium in plan- Mundi Ctum vertetur ac gemitum. Hæc ille. Mo- FVanitas. rientem deſcribit Iſaias colligentem ex uvis ſpi- Moer, im. nas, ex ficubus tribulos. Dum abſumus à piorum. Vindemia, Vineæ florent. Verùm ubi decu- EI- gο bantes in lecto, inſtante jam vindemiâ Cruci- Kaas. fixi torcular admovetur, tunc agnoſcimus, non vites, ſed dumos à nobis excultos. Indè Vindemia luget. Notemus verbum illud, Qui lætabantur corde. En in quos moſtitia irruat. Non dedecet vultum tradere huic temporariæ lætitiæ: at cor Deo, & gaudio Coœleſti re- ſervandum. Væ, qui cor mergunt in felici- tate. Is plorabit Moriens, qui Vivus lætatus intrinſecùs eſt in bonis extrinſecis. Quàm prudenter David! In ſolié gaudebat vultu, corde plorabat peregrinum ſe in terra. Non ergo lætemur corde in rebus, quæ nec læti- tiam vults promerentur. Aliud eſt vultu, PI43·25. aliud corde lætari in temporalibus. Quoniam Mors al- humiliata eſt in pulvere anima noſtra, conglu- lee. tinatus eſt in terrà venter noſter. Ubi anima vix reſperſa eſt pulvere, & tantüùm venter Ibid. 26. Iuto adglutinatus eſt, ait: Exurge Domine, adjuva nos. At ubi dixit: Adtaſt pavimen- Pſ. 118. to anima mea: ſtatim ſubdit: Viviſica me ſe- 85. cundum verbum tuum. Quando non Venter, ſed Anima luto adhæret, non elevari debet ut Humiliata, ſed excitari ut Mortua. Vi- viſfica me. Intentie ysτα. Attrita eſt Civitas Vanitatis. Verfſ. 10. Felicitass Sanctus Hieron. pulchrè dixit Urbem Vani- Sen⸗ &W tatise. De omnibus, quæ terrena ſunt, dici- . tur, Vanitas Vanitatum, & omnia Vanitas. Felicss Audiant nomen ſuum Urbes, quæ tot titulis shont pugnant cum Coœlo. Civitas Vanitatis Nomen velapias eafum. Non dixit Vanitas Civitatis, ſed amara. Civitas Vanitatis ; quia Vitüs non utimur, Servitus., ſed ſervimus. Cùm glorificatus fuerit Dominus hin- nient de mari, propter hoc in doctri- nis glorificate Dominum, In inſalis Maris nomen Domini Dei Vrael. Verſ. 15. LXX. Conturbabitur Aqua Maris: Proptereâ Gloria Domini in inſulis erit Maris. Cùm ve- Perſecs- xatur Mundus, tunc apparet, quid ſit Reli- "ores, & gio. Modò Inſulæ contemnuntur à Mari, iis Irr iſorer Huctus impingit, illis inſultat, eas quatit. Ve- Rengi rùm turbabitur Aqua Maris, cùm & Mari ad D littus Sepulchri accedendum erit; tunc fate- buntur, quam tutum ſit, degere extra Mare, vel Inſularum more, in Mundo extra Mun- dum habitare, cùm in Templo deponent ca- davera, undè ſemper animo abfuerunt. Ufſur- pemus Prophetæ verba in alium ſenſum. Con- turbabitur Aqua Maris: Proptereà Gloria Do- mini in inſulis erit Maris. Non modò Perſe- cutiones non nocent, verùm plurimum pro- deſſe probantur. Turbatur Mare; ſed quò Perſeeutie ſævius furit in Inſulas, eò frequentiùs inco- vtilu. luntur. Nam quotquot in Mari Naves ſunt, mox ad Inſulas advolant, Inſulas adeunt, Æquor execrantur: Quin & ipſum Mare ad littus cum fluctibus pretioſa ſæpe ejectamenta allidit, vomitque in Inſulas non tam iram, quàm opes. Gloria igitur Domini in Inſulis, dùm Mare fremit; quia & illæ ditamur, & hoc exhauritur, amantur illæ, hoc vitatur. Diocletianus concuſſit Eccleſiam; at Idolola= tria decrevit, Religio amplificata eſt. Seoretum meum mihi, ſecretum meum mihi: Væ mihi. Verſ. 16. Notandum torqueri, non quòd aliorum fa- Cenſeien- cta abſconderit, ſed quòd propria occultarit. is ae⸗ Secretum, inquit, meum mibi: Væ mihi. de Quemadmodùm ergo aliorum crimina tegit Cinſises Charitas, ita detegit ſua; nec ſperes impuni- alioram.] tatem, ſi Superiori crimina non aperias: nam Væ Secreto conjungitur. Jecretum meum mi- hi: Væ mihi. Indè vexaberis, undè confidis te evaſurum ſupplicium. Quis enim ſine cru- ciatu ignem continet in ſinu? Prævaricantes prævaricati ſunt, & prævaricatione transgreorum præva- ricati ſunt. Verſ. 16. En ſcelerum fœcunda propago! Transgreſ- Erempls ſio nonnullorum Prævaricatores multos enu- male. trit. Prævaricatione Tranſereſſorum prævaricati Scanda- ſunt. Incredibile dictu, quam facilè ad cri- mitend mina ſceleribus aliorum accendamur. Iſaias ediimi. hic: Quia cataractæ de excelſis apertæ ſunt: & Senitas concutientur fundamenta Terræ. LXX. pro ca- licent ali- taractæ, vertunt, feneſtræ. Ergo, ut Cœlum .“ aperitur, Terra fatiſcit: & licèt Coœlum non nen dedeceat reſerari, cùm per illa foramina pul- gedecent. chrius appareat, uberioréſque radios emittat; Terra tamen mavult rimas, & vulnera, qui- nvidis bus obſcuritatem ſuam prodit, quam ſe clau- ueezee. ſam latere, Coœlo patefacto. Et cap. 13. 13. Tianes Idem Iſaias: Super hoc Cælum turbabo, & mo- wedioecris vehitur Terra de loco ſuo. Videtis non ſolum prodite Terram ad Coli exempla formari, ſed in ne. deterius ruere. Nec conſiderat Tellus Cœlum Kaligi⸗ non ſponte motum fuiſſe, ſed alienà manu „„nie concuſſum, ideôque non imitatur illud, ſed viliora. æmulatur. Super boc Cœlum turbabo, & mo- lſa. 13.13 vebitur Terra de loco ſuo. Nec locum ſuum Wentr⸗ Cœlum deſerit, nec ſe vertit, & in utilitatem mgilor, Terræ circumagitur, atque rotatur. Quare ſi Illi ſimilem te præbere cupis, 6⁶ Terra! Mamum M gel⸗ It, Per r: 1. 1 Ebri * 1½;) ſunun Aqun 6 9 .. re Retst . Diem trin 1 Pill Cürul ibln. Poph en hoc el e. Ugetl 20. 1 ii. oMn. ( pr. Larn,, onn (ellirt hetler 1n Il Adrert e et climina Ware: Llur turd Ee ber ein Qui it. 1. ifmier. n 1 nuf, umun fr. li ha * lente lian Et er. i 4 ⸗ Monte 8 lpier melal. Pnin n, . Uh- ſir Dr. 4 tNN Ne, 5 lett l eMui nn t. t: le n N. Manum moventis expecta, locum tuum ne deſeras, ſciâſque Cœlo vertiginem non noce- re, Tibi verò plurimum obfuturam, quæ ſu- per ſtabilitatem fundata es. Nam ut Iiaias ait hic: Agitatione agitabitur Terra ſicut ebrius ; Ebrietatis indicium erit, non Cœleſtis Natu- Tæ, ſi agitari Tellurem contingat; maléque ſanum diceres Equum, qui volare cuperet; Aquilæ exemplo. – Iſa. 24. 20. Auferetur quaſi T abernaculum unius no- étis, & gravabit eam iniquitas ſua, gat. Verſ. 20. zelieig: Brevitatem Vitæ uni Noctium comparat; Aarxa &Wι qua quid anguſtius? Porrò Felicitatem non exiga. Diem appellat, ſed Noctem, quòd concilia- trix ſomni ſit, quôdque homines difficilè in Tribala- Curulibus vigilent. In alium quoque ſenſum n zio & Per- Prophetæ verba inflecti poſſunt; Auferetur; Etenn Ne us hoc eſt calamitatis impatiens, & fugitans noc- Cnämnm , Fontes Fe- . . . . 5 l leizasi tis iniquitate opprimetur, tribulationis nocte zali ſunt. fugatäa. Optimè hoc declaravit Iſaias, cap. 14. el Staus 29. Ne læteris, Philiſthæa omnis tu, quoniam medio- comminuta eſt virga percuſſoris tui. En quomo- H Pe dè prohibetur Gaudium, ubi Virga infringitur: n ſe raliem Lacrymas verô indicit, quòd plorandi cauſa 4 jadters. ceſſaverit. Ergo, ſi in tenebris Dolorum non perſeveres, ſed poſt unam Noctem confugias in Solem, Iniquitate gravaberis. Illud etiam adverto, Tribulationem cum Nocte conferri, quæ etſi Lucem ſubducat, Laborem quoque eliminat, Somnũmque vehit, ut libeat excla- mare: O feſtivam Lucis jacturam, Quietis uſurà compenſandam? Procul aà lumine procul à turbine. Et erit in die illa viſitabit Dominus ſu- per militiam cœli in eacelſo. Verſ. 21. Superior Quis ægrè feret homuncionis diſquiri geſta, invigiet. chm Deus Coœeli luſtret militim? Stellæ non ſun,1 superior mmunes à Viſitatione Domini; ergo Pulvis, ben ſio- qui habitat domum luteam à Superioribus di- nar. ligenter exquiri patietur, quæcunque agit. Et erubeſcet Luna, & confundetur Sol, cum regnaverit Dominus exercituum in Monte Sion, & in Jeruſalem. Werli. 23. Chrifit Regnavit plane à Ligno Deus; nam, ralie⸗ cùm pependit in Cruce Rex Judæorum, in ienitas „, 2 ri : erakeſiat, Monte Regnaturus, Imperium aufſpicatur ab & νmℳK„s- Umbris, Sole in occaſum vergente ſub me- ridiem. Cùm ergo confuſum Solem legam, intelligo Crucificgum non tam obüſſe Domi- „ num, quam regnaſſe. At cur tanta Lucis ““ verecundia in Dei inauguratione? Emimve- & pauper 70 erubuit Sol ſuper occaſum regnare, & es r , neſcitur, aſcendere Factorem ſuum, plagilque detur- brium Chbriſti ametur; . Ae & ren patum ſtare in Ligno, ſe verô meridie ra- lsn moritur. diis veſtitum & cœlo fulgere. Ideéque, ut I As Steren David ait, JQol cognovit occaſum ſuum. Non vera. enim naturali quâdam vertigine ad occaſum PI. o3. tranſlatus eſt, ſed veluti Morte Domini edo- 19. ctus, cognovit, non pertulit, occaſum ſuum. Elegit occidere,; ne Deo in Umbra Mortis occidente micaret. Stromatum, Lib. XVI. & cortuet, & non adjiciet, ut reſur- 311 „ EX CA P. XXV. ISAI E. Quia poſuiſti Civitatem in tumulum; Urbem Fortem in ruinam, domum alie- norum, ut non ſit civitas. Verſ. 2. Lanè mortuos nos fateamur oportet, quo- A rum Urbes Sepulchra ſunt. LXX. ſigni- Eecleſias ficantius; Civitates, inquiunt, non Civita- kiei du- tem; ut non unius id proprium urbis arbi- dum vi- trareris, ſed omnium crederes civitatum. Quis les, 7 igitur obliviſcatur Mortem habitans in tu- S mulo? Poſuiſti civitates in tumulum Ur- Tim non bem fortem in ruinam. Septuaginta ità ver- N 6les tunt; Urbes fortes, ut caderent Jundamenta Humili- earum. Tunc enim Propugnacula, & Ur- atem bes diſſolvuntur, cùm earum labant Funda- Went⸗ menta. Timenda prorsùs ruina, cùm fun- damenta non ſtant. Timor Domini Funda- mentum eſt. Opera quædam pietatis occul- ta, ſi per Hypocriſim emergere in lucem in- cipiant, futurum caſum prænuntiant. Cùm abjecti, & olim contemptibiles ſeu in Reli- gione ſeu in Clero eminere volunt, ruina cer- ta conſequitur. Non enim culminibus ſuſten- tari poſſunt fundamenta, ſed fundamentis de- bent tecta inniti. Nota autem; Urbes for- tes, ut caderent fundamenta earum. Quid tam inſolitum? Vidiſtine unquam cadere funda- mentum? Diſlolvi fortafle vidimus, & diſ- ſipari, ruere non vidimus, cùm in profun- do ſubſidat At, ut dixeram, in culinen af- cenderant fundamenta iſta, quibus caſus in- tentatur. Non caderent, niſi locum ſuum, æ& qquando ſe tectis, deſeruiſſent. Nihil igitur mirum;, ſi fundamenta ruunt, cùm humi de- fodi recuſent. Ex hoc autem certa ruina ſe- Dignitas quitur. Equidem ſi lutea fundamenta Baby- in indig- lonicæ Statuæ latuiſſent infoſſa humo, quo- no. cunque tandem Lapis incidifſet, non labaſ- Dazus ſent. Verùm, dùm pedes lutei non latent, Tais, mox ut tanguntur, ruinam edidere totius Mo- ias, lis. Quid prodeſt Coœnobio, ſeu Clero Au- Talenta reum caput habere, & Argenteum pectus, varia. ſi pedes qui lutei ſunt eminere volunt, & Non om - exponi? Et quidem Lapis non caput, non nia licens pectus, ſed fragiliorem partem impetüt. Lu- mnibna tei, inquam, pedes egregii dotibus deſtituti Bagy:2, homines ſunt, qui utpote fictilia vaſa, poſ- „ oni⸗ ſunt habere Theſaurum. Tamen ſimplicitas fragilis eſt, quæ niſi infodiatur, facilè per- cutietur, & corruet; Aureumque Sapientium Caput trahet in Terram. Super hoc laudabit te Populus fortis, civitas Gentium robuſiarum timebit te. Verfſ. 3. LXX. ità legunt: Froptereà benedicat ti- bi Populus Pauperum, & Civitates Hominum iniquitatem ſuſtinentium benedicant tibi. Idem Pauper- eſt, populus fortis, &, populus pauperum; saris: 4o- nam divitiis in terram, ſomnumque allidi- a. mur, paupertate verò paramur ad luctam. YLentatio⸗ Sic Dominus luctaturum Job cum Diabolo "n e- medinm, Omnmni Oli⸗ Tempora- ommi prius poſſeſſione diſpolhat, quin & ip- ad leviſſimum dexteræ icdtum. FElephas la- lium ja- ſe ſua ſcidit veſtimenta, ut expeditius lucta- ceratur, nec dolet; opprimitur armatis tur- dura. retur. Hinc eſt, quòd David eò fortior, quò ribus, nec dejicitur. Civitates gentium robu- pauperior, ante purpuram Urſum, Leonéem- ſtarum, Civitates junt bominum ſuſtinentium que pellitus, inermis Gigantem proſtravit: iniquitatem. Neque dicas, contra fas omne quæ facinora non patrat in Regno. Romani & jus tibi injuriam infligi. Nam lſaias non tunc victi, cùm Opibus abundarent. Nam ait Juſtitiam ſuſtinendam, at Iniquitatem. & ides Homo vitam ingreſſurus, qux, ex Non diffitetur Injuſtitiam, ſed præcipit To. Felicitas ſententia Jobi, Militia eſt, Nudus egredi- lerantiam. „exis. tur de utero Matris ſuæ. Divitiæ verò con- Ppf. 25. 6. tra hoſtes vigilare non ſinunt. Dormierunt Quia factus es fortitudo pauperi, ſo r.- ſomnum ſuum omnes viri divitiarum. Atque titudo egeno in tribulatione ſua, ſpes Mierno. ideò facile eſt, dormitantem capi. Samſoni . zi 5 1 5 P rum obli- enim injecta ſunt vincula, duùm dormiret. II- à urstnαεο, Amaud ab æſtu: § 1. 70. lud autem timendum præ omnibus eſt, per- ritus enim robuſtorum quaſi turbo im- rarò expergiſci bujuſmodi ſomno aliquando pellens parietem. Verſ. 4. pſ. 3.6. demerſos. Ego dormivi & ſoporatus ſum, . Mabitus exſurrexi, quia Dominus ſuſcepit me. Ego dor- LXX. legunt: Fuiſti omni civitati humili Adalatis: mali. mivi, inquit Opulentus. Benè: Quid deindè? auxiliator, & triſtibus propter inopiam protectio, Cenſilia- Et vigilavi poſt ſomnum, dixiſſe debuerat. ab hominibus peſſimis liberabis eos. Brevins ii imhii Tebidiss At oppoſitum plane: Dormivi & Joporatus LXX. quam vulgata. Adverte autem illud, .. ſum. Somnus provocat Somnum. Ex ſomno Spes à turbine, cum reliquis breviter ità ex- eit. Sopor; non poſt quietem, Vigilia. Dormit, plicari: Ab bominibus peſſimis liberabis eos. non tamen poſt Somnum ſurgit, ſed iterm Nam & turbo, & æſtus Conſiliarii impi, & ſoporatur. Et exſurrexi, inquies, David ait: Blandientium linguæ ſunt: Quos unum in faſ- Ità; ſed perge; Quia Dominus ſuſcepit me. cem colligens, Peſſimos homines dicit. Nihil Non vides, Divinam illi neceſſariam fuiſſe vir- æquè timendum in æſtu honoris, quàm ſermo tutem, ut ſurgeret à lethargo. Adeèò ſtertebat Adulantium; nihil tam metuendum in deſpe- in felicitate David, ut niſi ad eum Dominus ratis rebus, quam Impiorum conſilia, à qui- excitandum legaſſet Nathan, nunquaàm fortaſ- bus ſi Dominus te defendat, nec turbine, nec ſis evigilaſſet. Quid, ſi pejor Somno, iſthæc æſtu torqueberis. Vigilia foret? Divites cum dormiunt, hoſti- bus exponuntur; cùm ſurgun, transfugarum Sicut æſtus in ſiti, tumultum alienorum more, recedunt à Domino exercituum. Ad hoc , y. probrum repellendum Rex & Propheta cane- humiliabis: O Juaſi calore, ſub nu pl. 138. bat: exſurrexi, & adbuc tecum ſum. Ac ſi di- be torrente, propaginem fortium mar- 18. ceret; Non furrexi, Domine, ut à te fugiam, ceſcere facies. Verſ. 5. ſed ut tecum pugnem. Surrexi, ſed adhuc ſum , tecum. Non emim alios imitatus, & dormio, Sibi metuat propago fortium, & florentium Felives ut capiar, & vigilo, ut deſeram. Hoc tamen virorum,, etiam cùm illis militare videntur von ſuper Domini miles tanquàm prodigium jactat. Po- nubes. Non deerit calor in nubilo, etſi deſitα.e. pulus igitur fortis, Populus pauperum eſt: cum Sol: imò nubibus involutus æſtus validiùs paupers paupertate accendamur ad pugnam: à bello, ſæviet, quò latentins pugnabit. Sub nube ppreſſ⸗ Timor Dei opibus, divitiiſque revocemur. Civitas gentium reſpirare te credis? ibi marceſees. Ipſæ mi- res. Humanos robuſtarum timebit te. Viden' cum timore Do- ſerorum anguſtiæ, quibus flores, torquebunt iimeres mim ſtare fortitudinem. Imô hac ſolùm de propaginem tuam: & dirumpéris, cùm vi- vineit. cauſa robuſtæ ſunt, quia timent Deum. Hoc deris Nubes non te protegere; ſed illos, quos uno timore & tormenta & illecebras, & fu- inſequebaris, defendere. Verùm quis vidit un- nus & regnum, & purpuram & ſordes irriſe- quam prodire calorem è nube roſcida? Iſaias runt, nec Martyrio expugnandi, nec corrum- hoc perſpexit, qui certò ſciens Umbrà Ju- pendi Felicitate. Robur ex timore in ſancto- ſtorum torreri Invidos, apertè urendos à Nu- rum pectoribus effloruit. Verùm altior ſenius“ be pronuntiavit. Ideò enim Non calore dixit; perſecutio latet, ſi cum LXX. legamus; Civitates bo- ſed, OQuaſi calore ſub nube torrente. Non ſienum minum iniquitatem ſuſtinentium benedicent tibi. enim æſtus Umbra eſt, ſed Umbra nubium sancdzita- Idem eſt, Timere Dominum robuſtůùmque quaſi calor eſt iis, qui alienâ felicitate crucian- n. eſſe, ac impios perferre. Idem eſt, Juſtum tur. Quod clariùs patet ex bonis, quæ Po- eſſe, & Adverſarios pati. Si timueris Deum, pulo Dei promittuntur textu conſequenti. à fece plebis conviciis appetéris. Quod uti- Irriſores nàm non foret præ oculis. Videmus eniin Dei Er faciet Dominus eaercituum omnibus fiſtornm. ſervos Nobiles, magni in ſæculo nominis Co- Popu lis in Monte hoc convivium pin- mites, Ducéſque, ommium contumeliis fæde guium, convivium vindemiæ, con- Religioft lacerari; &, qui Diabolo militantes terrori 2 6% 0 Jduli vin poneran- füiſſent, in Dei caſtris derideri. Dolendum vivrium Pingutum medullatorum, di. ſanè ità Domimi militiam conculcari, ſed no- demiæ defecatæ. Verſ. 6. bis gaudendum, Opprobria exprobrantium Z illi cadere ſuper nos. Meliùs etiam dicamus. Tria hic notatu digna. Primum, à Domi- Superin paiien- Civitates gentium robuſtarum, benè verti, Ci- no exercituum parari convivium. Quod Du- Lemdera- la- lis provi⸗ 2. itates hominu inentium iniqui . i cibus ingenti nto eſt. Non ſemper tia vita m ſuſtinentium iniquitatem. Qui cibus ingenti docume P ecl dear. Inimiei locus eos imbelles clamat, qui ulciſcuntur bores, & pericula militibus inculcanda, amentur. ihjurias; robuſtos verè, à quibus iniquitas aliquando convivio excipiendos;, vel in præ- Izjurie ſuſtinetur. Equidem non fortitudinis eſt cui- mium actæ victoriæ, vel in præparationem fu- seleranda« vis oneri ſuccumbere, aut ſtatim exclamare, turæ. Imperatoris Humanitas vel merces laboris . . exit; erit 4 mnſtiu quorul cere? ſe llel lun undun ari, Muilitar Dorend itu, 1. 1lulr. ſuas e . Mo te va. Perit, „u ko ar Uylr. Domin „ 10 cor tuum, e e Con ne. de, le nn tentorun eere 6 (umrn Ubi nos Vertunt r. Vetto; it Leitin utal. Latitia⸗ itku. ino er ia tabuntu Eremo Awidids bibas, Kigt puts Vino bir tuln fn nVinn n Pott ce ittget i, Dreeſide r. Luclar iehxa gemnus Alubre onwiy nigtur; Nok D- Gi mo tatem i die ſae lo Feli⸗ Mecipi hat Ka ſed coll terni l Unten Catur. Aornn 1 l u erit, vel ſtimulus. Quòd ſi à Deo exercituum Il. inſtruitur Menſa, quid agendum Paſtoribus, ini quorum munus præcipuum eſt, Gregem paſ- INr cere? Quàm inepti Paſtores, qui alienum à un ſe credunt gregem reficere, cùm id præſtan- ͤ dum ſit Duci inter arma! Secundo loco no- I. tandum, Non in Planitie convivium præpa- rari, ſed in Monte. Vel quòd non omnino militaris labor remittendus ſit, vel quòd la- . Genſola- borandum ſit ante convivium. Menſa inſtrua- i, tiones Dei tur, ſed in Arduo. Non in Campeſtri Deus in Morti- 1; . · 4 “ oe" ſuas delicias paravit, ſed convivium fecit in ratione. Monte hoc. Non ergo ſtantes ad radices Per- Recrea- fectionis in Dei caſtris famem conquerantur: rio, ſed illò aſcendant, ubi uſque in delicias amamur. e, Perit, inépſque contabeſcit, qui procul à Olſer- Monte otio delectatur: ii verò „qui cum Chri- ilai , vantia ſto ardua Montis non declinant, Hi ſciunt Rfac Regula- Domini milites non eſurire. Tertium, ſub du- 1 Meirn rum. ro cortice nominum dulciſſimum nucleum in- Ueni e, cludi. Quis non horreat Dominum exerci- ier int jugem tuum, & Montis aſperitatem? Verùm in Mon- nhi Criſti te Convivium; à Domino Exercituum non Lu- nimi vave. ctæ, ſed Epulæ. Verè ſicut pelles Salomonis; munn ugum tentoria Domini; nam illæ agreſti involucro t N ane. tegere conſueverunt Regiam fupellectilem. Quartum addo ex Tranſflatione LXX. qui, ubi nos habemus; Convivium vindemiæ. Ipſi vertunt: Bibent Lætitiam, bibent Vinum, un- Latitia centur Unguento in Monte iſto. Hic autem ad- Firiua- verto; Non ex Vino Lætitiam effundi, ſed ex Mortißi Lætitia Vinum, inverſo ordine, naſci. Bibent catio dul- Lætitiam, bibent Vinum. Senſus eſt: Non ex niian ceſcit Pa- Vino erit Lætitia: ſed Gaudentibus omnia mu- Nſorr. sientis, tabuntur in Vinum. Quemadmodùm enim in ninnr. Eremo ſuxiſſe Mel de Petra dicuntur, quia avidiùs Aquam bibêre; itaà ſi cum alacritate bibas, & Lacrymæ, & Solitudo, & Cilicia, Ameuns & ſi quæ ſunt Animi, Corporiſve tormenta, Recreatio Vino putabis dulciora. Non exiſtimes te Læ- e e Reneva- tum futurum, ſi Vino inebrieris: Vinum bi- iin elle iee - bes, ſi Lætus ſis. Lætanti Aqua convertetur ahu . e. in Vinum; Morenti etiam Merum Aquam ſa- n rne Felieitas pPit. Porròô illud conſiderandum eſt diligenter ſe ſen vel à Deo Poſt convivium Unguento perfundi. Deus es men enerva. exercituum parat convivium, manducantibus aon agne6i. Præſidet: mihilo minus itert i debent ad n rirali, LP et: nihilo minus iterum ungi debent a lali Cireum- Luctam. Planè enervat vel moderata Animi mnufur edtio relaxatio, & poſt Lætitiam Unguento indi- mil 1 sbigne. gemus, ut expediti in arenam deſcendamus. ens i Salubre inſtitutum, ut, ſublatis menſis, poſt enlgi convivia, & recreationem ad Unctiones ve- o cN niatur; ne ſcilicèt tardiores ſimus ad Bellum imntt N poſt Delicias. Ungentur unguento. Qui loquen- Uoba n di modus peculiarem diligentiam, & neceſſi- fiarn tatem indicat Unctionis. honi ole Et præcipitabit Dominus in Monte iſto wo ſaciem vinculi colligati ſuper omnes nb populos. Verſ. 7. irline 6 Felix Mons, ubi facies vinculi colligati lemmy præcipitatur. Unum duntaxat miror: faciem 6 ſcilicèt vinculi colligati. Quibus in verbis de- l, prehendo;, iſtius vinculi faciem ſolùm dari . w1le, Humeni Præcipitem, & ipſum vinculum non ligare; n (ie, "imeres, ſed colligatum eſſe. Facie vinculi, id eſt, ex- ſuon lrel, ternâà ſpecie terremur; non enim aliquid dam- M 1, 5 ni intentare poteſt, cuùm non vinciat, ſed vin- ine ſufr ciatur. Humanos hic interpretor Timores, 6s, enl⸗ quorum apparatus terribilior eſt, quàm vires eeſe Ethicæ Comment. Tom. VI. — Stromatum, Lib. XVI. 313 ſint. Sæpè enim indè nobis vincula timemus, undè aliis vincula proveniunt. Ligatum eſt; non ligat, quod vinculi faciem præ ſe fert. Et faciem vinculi: Ità, ſed vinculi colligati. Aquila vertit; faciem tenebrarum. En quam prudenter tenebras effundit, ut timeatur in Umbris, quod in Sole rideretur? Vinculum audiens tremis; ſed ſi vinculum videres com- peditum, durum Nomen ludibrio haberes. Præcipitabit Mortem in ſempiternum: & auferet Dominus Deus Lacrymam ab omni facie, & Opprobrium Popu- li ſui auferet de univerſa terra: Quia Dominus locutus eſt. Verſ. 8. Septuaginta verò legunt: Abſtulit Dominus Oratis Deus omnem Lacrymam ab omni facie, & Delola- Opprobrium Populi ſui abſtulit ab omni terra. ios Os enim Domini locutum eſt. Divini Promiſſi starma- certitudo futura, tanquam præterita, enun- Gaſf. tie tiat: Et quæ os Domini effatur æquè certa Laczymaz ſunt, ac ſi facta fuiſſent. Abſtulit in Deo, Domi- idem ac noſtrum auferet. Porrò quòd Lacry- viss 24d cor mæ nobis videntur, Lacryma interduùm ſunt: iee:. nam pueruli & minimè patientes majora no- P6"1* bis efficimus tormenta. Impa- zientia. Et dicent in die illa: Ecce Deus noſter er it- iſte, expectavimus eum, & ſalvabit odium. nos. Iſte Dominas, ſuſtinuimus cum, ewultabimus, & lætabimur in ſalu- tati ejus. Verſ. 9. In has voces erumpent morituri Religioſi Mors Ju- qui Sponſum expectarunt, revertentem à ſorum. Nuptiis: &, illo epulante in nuptiis, ipſi je- Spes pra- junarunt in cinere. En quo modo fletus verte- mii. tur in gaudium. Expectavimus: ſed non fru- ſtrà. Ecece Deus noſter iſte, & ſalvabit nos. Aulici non rarô præſtolantur; ſed, poſt lon- gam moram cita mors, & certus caſus; tar- diuſque occurrit ſperata dignitas, quàm fatum, dilatum aliquando, ſed non evitabile. Lætitia briz: excipit expectantes: terniſque redimitur S gaudiis perbrevis mora laborantium. Transfer- 126. ri etiam poteſt ad Nativitatem Domini, ad In Chriſti eos præſertim directo ſermone, qui jejuniis, Nativi- & lacrymis præoccupaverunt faciem ejus. eere adr gumentüä Requieſcet manus Domini in Monte iſto: & triturabitur Moab ſub eo, ſicut teruntur paleæ in plauſtro. Verſ. 10. Quomodèò Domini manus requieſcet, edi- Mundè tura cædem Moabitidarum? Itâne quies Dei enempe eſt aliorum conculcatio? Propheticè. Ideò re- “α Dei quieſcet manus Domini, quia pes noſter de- Aelicis fatigabitur triturando Moab. Tunc ſolùm ſuni⸗ quieſcit Deus, cùm nos à conculcatione Mun- di non deſiſtimus. Non igitur mirum, ſi in- terdum relinquamur à Domino; nam Manus ejus Omnipotens non requieſcit in Monte, ſi Moab non prematur à Monte. Porròô atten- damus trituram Moab. Triturabitur Moab ſub eo, ſicut teruntur paleæ. Non ut granum Gloria teri debet Mundus, ex quo ſperatur, & col- vana. ligitur fructus; ſed ſicut palea 1 quæ comprimi= Hypocriſis . tur „ — 314 tur, ut prematur, nihil ex ea fructuum ex- Intentio ſpectante meſſore. Quare non atteratur Mun- redta. dus „ ut ex illius contemptu nobis Gloria Index ni- proveniat: ſed contemnatur, quia Contem- , nendus. Unum hic obiter noto: Non benè in palea cubare nos, miſi grana excutiantur. Zelus ni- Hoc autem apertè docet, nulla ratione poſſe bil que- nos in animarum cura quieſcere, ſi ſpicas r2. quæramus, & grana. Vacuam, inanémque paleam conſtrare debemus, ſi quietem op- tamus. Cæterum excitabimur, ſi ſtertamus in ſpicis. EX CA P. XXVI. ISA I-X.. Urbs Fortitudinis noſtræ; Salvator pone- tur in ea murus & antemurale. Verf. I. confßden- Eptuaginta legunt: Ecce civitas Fortis, G tia in Deo ) ſalutare noſtrum ponet murum & circummu- Tr rale. S. Hieron. hic: Urbs Fortitudinis noſtræ temypore. Salvator eſt JESUS. Et ponetur in ea murias Fides & antemurale. Murus bonorum Operum, &. wortua. Antemurale rectæ Fidei, ut duplici ſepta ſit mu- Chriſßus nimento. Non enim ſiu ſcit murum habere Fi- b: habi. dei, niſi ipfa Fides bonis Operibus confirmetur. e, Cui graviflimi Doctoris ſententiæ illud addo;, quomody Circumſpectionem ſcilicèt, & Cuſtodiam ad- euſtodia- hibendam etiam in Urbe, cujus Fortitudo Sa- r, lus eſt. Salvator Urbs, & Urbs Fortitudinis; Cirecum- Nihilo minùs tamen duplici cingatur ſepimen- pictio to; Murus exſtruatur, & Antemurale. For- perfecttis, tis licèt ſit Animæ Civitas, Cuſtodiam tamen repoſcit; nec Salvatori itaà fidendum, ut mu- nimenta interim negligantur. Quin non muro ſolum duplici lego circumdatam Sion, ſed oc- cluſis quoque Portis ſibi cavere, ſeſéque in Pace ſervare. Hoc autem ex eo, quod ſequi- Iſa. 26. 2. tur, apertè colligitur. Aperite Portas, & in- grediatur Gens juſta cuſtodiens Veritatem. En quam cautè tueatur ſe Jeruſalem! duplex mu- rus, fores clauſæ, nec reſerandæ mili à Pro- pheta moneatur, cuſtodes tantùm Veritatis ad- miſſuræ. Davidis præceptum hoc fuerat in Pſ. 47.13. Pſalmis: Circumdate Sion, & complectimini eam, narrate in turribus ejus. Non ſoluùm cir- cumdate Muro, ſed & Charitate amplectimi- ni; narrate in turribus: etiam poſt duplicem murum ex eminenti loco jubet nos hoſtes affa- ri. Scilicèt Timet etiam, cùm timendum non eſt, ſuo doctus Propheta periculo. Verùm du- bitandi ratio bic non minima conſurgit. Quo- modò enim Iſaias ait; Aperite Portas, ſi nec- dùm exſtructus eſt murus, ſed ſolùm ponetur? Ponetur in ea murus; tum verò, Aperite Por- tas. Quæ fores, ubi nec Murus? Sed quæſtio Were ſolvetur facilè, ſi Cui aperiendæ ſint Portæ;, on — . . . . me, * attendamus. Et ingrediatur gens juſta cuſtodiens Regela. Veritatem. ſevera Mandatorum cuſtodia! zaem, Gens juſta, cuſtéſque Veritatis, ponendum au- Otasdien- dierat murum, & ſtatim ſibi interdictum cre- tiæ evas- didit aditum: ſola Præcepti voluntas pro Muro tiſſima vat Sſtrui Deus mandavit, ac ſi exſtaret, non Fervor ingreditur, niſi imaginariæ Fores aperiantur. verm. Divina enimverò Obedientia audit, non videt. vilcs. Audivit; Murus ponetur, poſitum exiſtimat, fuit. Murus exfſtructus non eſt; tamen, quia O liva poſtulâtque ſibi Januam reſer ari. Meliùs fortè Arici- dicamus. Urbs ſine muro, in quam omnes iͦola, irrumpunt, præter eos „ qui juſtè in eam in- Coxrſilia- gredi cupiunt, excludit Veritatis cuſtodes. Iis "ii impii obſtruit fores, qui ſi à via regia declinarent, aeud intur. quaquà vellent, muris nullis obſtantibus, in- Conſcien- grederentur. In urbe ſine muro ill claudun- ſi he- tur portæ, qui ingredi per portam cupit. Cæ- enda terum fures, qui per januam non intrant, un- her dique a2dmittuntur. Politici, Vagi, Colluſores Fari. ingrediantur: Religioſos, Sacerdotes, Juſtos, aen Ada- licèet Vate intercedente, admiſſos non lego. Et lanri. tamen Fores patere deberent, Muri verò exz ſtrui, ut tantùm aditus pateret in Januis. Quia incurvabit habitantes in eacelſo. Verſ. J. Septuaginta legunt OQui bumiliaſti, & de- Ambitio, traxiſti eos, qui habitant in excelſis. Futurum & Digni- æquè ac Præteritum in Dei oraculo eſt. Di- ie inke- camus etiam, Superbos non incurvandos ſo- Gloris lum, ſed incurvatos jam eſſe. Quàm multis vaxs enim obſequuntur, eleue demittunt ii, qui ſervis in excelſie digmitatum faſtigia concupiſcunt! "iſera. Omrubus ſubci . . Aulici mnibus ſublicitur, qui ſumma ambit; & wiſeri & ad pedes Principis inflectitur, antequàm alio- wiles. rum verticibus imponatur. Nullus abjectior Superbo: infra omnes jacet, ut ſupra paucos emineat. Civitatem ſublimem humiliabit; humi- liabit eam uſque ad terram: detrahet eam uſque ad pulverem. Conculcabit eam pes; pedes Pauperis, greſſus E- genorum. Verſ. 5. 6. Septuaginta verò vertunt: Civitates robuſtas Numili- deſtrues, & deduces uſque ad pavimentum: 1es vrens Et conculcabunt eas pedes manſuetorum, & hu- uperbia. milium. En Superbiæ ruina, & Humilitatis triumphus; quæ non manu, pugnando, ſed calcando, pede Urbes expugnat. Victrix Man- ſuetudo de proſtrata Babylone triumphat. Duo breviter adverto. Primum, Conculcabit Uuie. eam pes. Unionem & Concordiam hic do- cemur, quæ omnium pedibus premendo Ur- Zelus a- bem, Pede tamen calcare dicitur. Alterum, "7†ρνααα . tollat In- non quemcunque Pedem, ſed pedem Humi- „iiam hium calcaturum Babylonem. Ego quidem cal- ixier candos Humiles credideram, Superbos verò Æznalss. calcaturos. At Babylon Superbos calcat, Cal- catur ab Humili: ab iſto contemnitur, ab illis colitur. Unum addamus: Deſtructam Urbem conculcare, non Potentis, non Mag- ni, ſed Abjecti, & Pauperis eſt. Conculcabit Clemen- eam pes, pedes egkeru ,greſus Epenorum. tis. Sordidi animi eſt è ſinu fortunæ excuſſum ho- Superbia. minem inſectari, quem ſtantem reverebaris. n Auliee Inſultare ruinis familiæ olim potentis, non , te Magnum probat, ſed egenum abjectum- i ce. que. Coeli fulmina non ruinas petunt, ſed aaddn. Turres extantes: Murium eſt rudera perſcru- tari. Dolendum ſanè, poſt lapſum calcari vel ab Infimis, qui antè vel Magnis terrori fueras. del Vomi i De na s gin h (edant Annbag len, Reche. tam , lecli IWur Mlimu me M mi, Triul r. Donmit in Em lme ) Hl lille onita t 4 . ain lerl0, enim: Perane Aigerin udicie I, n münun Nocke in hocet 1en Prmirnr . e dt, 0X, Kolatu leligen ſbi bl Ueme. tot n w ura, let; 1 unij Clamnt 19 gui nes ſ un (am m bit mn IE; ſin ſyr imigi e lece Mpen (er lunt De no⸗ use Min uußt. Ane unge. Gr alni ININ etn. in. ſcer i cora. u Nonki ni un 4 Sitz l⸗ 8: An er il nminn etorun, enehhlii, xeben ⸗ 0 gidench, Cieten Nennunnt, ll Stromatum Semita Juſti reécta eſt; rectus callis Ju- Rti ad ambulandum. Er in ſemua judiciotum tuorum ſuſtinuimus te, nomen tuum & memoriale tuum in deſiderio animæ. Anima mea deſi- deravit te in noéte: ſed & ſpiritu meo in præcordüs meis, de mane vi- gilabo ad te. Verſ. 7. 8. 9. Septuaginta. Et in ſemita legunt: Via enim Domini judicium: ſperavimus in nomine tuo; & in memoria, quâ deſiderat anima noſtra. De nocte conſurgit Spiritus meus ad te, Deus: Simplici- quia lux judicia tua ſuper Terram. Huc ac- tas. cedant aſtuti quidam Hypocritæ, qui per ambages & alios trahunt, & ipſi trahuntur. Si ſemita Juſti eſt, Recta eſt. Jemita Juſti Recta. Arcta quidem via, quâ itur ad vi- tam, non tamen implicata & ſinuoſa, ſed recta & ſtrata. In ſemita judiciorum tuorum Kierno- ſuſtinuimus te. Cupis Adverſis non frangi, rum mer non vinci Secundis rebus? Et Felicitati, & mori?s Tribulationi occurras in ſemita Judiciorum Trine Domini. Horum timore fortis eris. Pleri- tionis re- . 7 1. . melium que enim ſuperantur, quia & via Judiciorum eſt. in ſemitam Miſericordiæ deflectunt. Hi ve- Timore 1r6 Suſtinuimus te, inquiunt; ſed ubi? In Dei Feli- ſemita Judiciorum tuorum. citas fit . . . . . non noxia ſterio, Semitam dixiſſe non Viam. Semita enim anguſtior eſt Via. Scilicèt: Non con- ſiderandum, quòd perpauci Judicia Dei ef- fugerint, ſed quòd fere omnes à ſeveritate Judiciorum abſorbeantur. In ſemita Timo- ris, non in via ambules, ſi ſuſtinere vis Do- minum. Anima mea deſideravit te in nobte. Nocte deſideravit, & veluti noctu dormie- rit, de mane, inquit, vigilabo ad te. Quid hoc eſt? Nônne Vigilaſti, ſi concupiiſti Deum? Enimverò ardens Animus dormiſſe ſe cre- dit, ſi tantùm deſideravit: Et quia venit Nox, in qua nemo poteſt operari, lucem præ- ſtolatur, in qua evigilaturum ſe ſperat, dùm deſideria operibus cumulabit. Non igitur ſibi blandiatur Vir deſideriorum; quia quæ Eterno- totà nocte deſideravit, nec Vigilaſſe ſe pu- "um cura. tat; ſed tanquàm gravi opprefla ſomno ex- Intentio clamat anima, de mane Vigilabo ad te. Por- Affeltus ef⸗KNtum zrabhat. Virtus ſolida. reda. rô quid mirum, ſi mane Vigilet, dum om- nes ſurgunt? At non, Vigilabo, ſolùm di- Gloris xit, ſed, Vigilabo, inquit, ad te. Rarum . "w. hoc prorſus. Nam in Pſalmis habetur; quod Nipi Maneè exibit homo ad opus ſuum. Vide;, prater quam diverſus Animus! Ad Deum Vigila- Deum. bit manè, cæteris abeuntibus ad operatio- nes ſuas. Davidicum hoc eſt, de mane Deo Pſ. 7z. 2. invigilare, non Sibi. Deus Deus meus, ad Rars: te de luce Vigilo. Noctem fortaſsè multi Deo noiιο. Adverſa fortuna ſemiſepulti. Tunc Deum cu- piunt, quia illos faſtidit Aula, vel Mundus. De nocte Anima mea deſideravit te; non id Arduum. At, de mane Vigilabo ad te, cùm Religioſ: arridet Fortuna, Dei tantùm Gloriæ inſudare, ven er d . digioſum. Undè & ſpiri- „an, Se- durum, rarum, prodigioſum. Undè Se ſpiri eulars: tum evocat, & præcordia, ut tantum opus innocen- abſolvat. De nocte, ſine ullius ope Deum de- es & fe. ſideravit: Manè verò quot auxiliis fulciatur; ce ut Vigilet, audias: Ned & ſpiritu meo in præ- cordiis meis, de mane Vigilabo ad te. Viden KCLihicæ Comment. Tom. VI. Non vacat my- impendent, cùm operari non poſſunt, ab 1 ‚Lib. XVI. I1 5 & Corde, & Spiritu confoveri, ut manè Vi- gilet, quæ per totam noctem deſiderando non laborarat? David ſanctus, ſapiens Salomon;, exorto tamen Felicitatis Sole, alter ſemiſom- nis dormivit cum Bethſabæa: alter mortuo li- milior quàm ſopito, ante Idola jacuit Idol ſui, nunquam fortè evigilaturus. IIlud quo- que perpendo inſomnem noctem non Som- num manè conciliare, at Vigilias. Non ita- que aliquando dormiendum dicas, ut Vigila- re poſſis: ſed manè Vigilabis, ſi nocin non dormieris, ſed deſideraveris Sponſum. Otium non parit Vigilias. Vigilabis in luce Conſo- lationum, ſi in nocte Deſolationis, & Aridi- tatis non dormieris. Nox traducatur in deſi-= derüs, ut ſine ſomno Mane tranſigatur. Cum feceris judicia tua in terra, ju- ſtitiam diſcent habitatores Orbis. Mi- Jereamur Impio, O non diſecet ju- ſtitiam. In Terra Sanéctorum iniqué egit, & non videbit Gloriam Domi- ni. Verl. 9. 10. Regis exemplum fax eſt, imò lux, quæ cæteros in viam reducit rectitudinis. De ma- ne vigilabo ad te. A Septuaginta ità vertitur: Lux judicia tua ſuper terram. Quare non mi- rum, ſi Iſaias dicat: Cuùm feceris judicia tua in terra, juſtitiam diſeent habitatores Orbis. Davidem nudis incedentem plantis, multitu- do comitatur excalceata. Tritum hoc ità eſt, ut teratur tempus, ſi probetur. Pergamus. Milereamur impio, & non diſcet juſtitiam. O Severitas. noxia, & ſæva Miſericordia! Non hoc eſt parcere, ſed crudelius perimere, ſi vulnus in Cute formides, infigas in Animo. Quæ Pie- tas iſthæc, à qua, dum non excitatur lethar- gicus, præcipitatur in Mortem? Itane mi- ſereris, ut juſtitiam non diſcat? Veniamus ad fructus crudeliſſimæ Pietatis. In terra San- ctorum inique egit. Exiſtimaveras ceſſaturum à crimine, ſi ceſſares a verbere. En quò pro- Religionas labatur impietas impunita! Vel in Terra San- he, factio⸗ Ctorum non abſtinet à flagitiis, qui inter ſup- plicia Juſtitiam non didicit. Porrò Peccati Apoſtate, Tenebras hic apertè videmus. Quid lucidius & Scan- Gloria Domini? Et tamen non videtur ab aalizari Impio. Incuſare ſolent Religionem iniqui trans- faciles. fugæ, eammque Umbrarum arguunt;, virtutis perſecu- ibi defectum, regularum excidium, pietatis zores Reli- inopiam eſſe vociferantes. At deſipis, im- gionum. piiſſime, & apertis oculis cæcutis in luce. Non deeſt Gloria Domini in ſacris familiis, ſed ſcelerum tuorum involutus Umbris non illam intueris. In Terra Janétorum inique egit, & non videbit Gloriam Demini. Non Gloriam deſuturam, ſed tibi non conſpiciendam præ- nuntiat Iſaias. Quod etiam clarius habetur ex tranflatione LXX. Tollatur impius, ne videat Gloriam Dei. Ergo ſi tollendus eſt, ne videat Gloriam, non abeſt Gloria, quæ pur- gatis luminibus videatur. Tu tolleris, non Domini Gloria; Tu cæcus, non autem in Cœnobio Nox eſt. Domine; 316 Domine, exaltetur manus tua, ut non videant: Videans, & confundatur Zelus Populi, & ignis hoſtes tuos devoret. Verſ. 11. Septuaginta verò: Domine excelſum eſt bra- chium tuum, & neſciebant: ſcientes autem con- fundentur. Zelus apprehendet Populum ineru- ditum: & nunc ignis adverſarios comedet. San- ctus Hieronymus hic: Qui in Terra Sancto- rum iniquè geſſit, ergéne Gloriam Domini non videbit? Ergo non cernet triumphos meos, qui magis me debet videre Regnantem, ut ſciat, quanto bono careat? Et hoc preſſiùs vo- ce interrogantis legendum eſt. Ad quod Pro- pheta reſpondit: Domine, exaltetur manus tua, peccati Ut te non videant impii. Cui reſpondit Do- Jamna. Minus: Videant magis & confundantur. O ſi Apoſtae. Hieronymum audirent Voluptarii, qui pro ni- hilo dederunt terram deſiderabilem: cautiùs prodigerent, credo, Fidei Patrimonium, nec tam vili æſtimarent pretio Fehcitatem ſine pre- 1. tio, & menſura. Verùm quoniam in hac re Hieronymus locutus eſt, mutire non audeo. Illud tamen demiror, quod Propheta preca- tur: Domine, exaltetur manus tua, ut non videant. Deprimenda Manus erat;, ne videre- tur, non propalam exponenda in ſublimi om- nibus aſpicienda. Exaltetur tua manus, ut non videant. Rectè. De iis loquitur, qui ſtatuerunt oculos tuos declinare in terram, quorum ocu- li nunquam ſublimes, quorum cor inhæret lu- to: proſectè ab his non videbitur Manus Dei, ſi extollatur. Non enim à terra revellunt ocu- los Terræ Mancipia. Hoc totum transferri poteſt ad Crucifixum, duin ſermo eſt de di- mittendis injuriis. Domine, elevetur manus tua, ne videant. Ah Domine, lateat vulnus dexteræ, quo impediri non potuiſtli, quominus carnifices benediceres, traheréſque ad te. Imòô, Videant, & confundatur Zelus Populi, inquit Dominus. Quo modo non erubeicet pulvis, meditando vindictam, uno verbo offenſus, cum vulneratam Ommipotentis Dexteram in- tueatur, ex qua non fulmina excidunt, ſed hia- cynthi. Non ferrum ſtrinxit confoſſa manus ad vindictarn, ſed aurom vulneri infarſit ad mi- ſericordiam. Manus ejus tornatiles aureæ, etiam peſt vulnus. Nequaquam itaque eleve- tur manus in pœnam vindicçantis, ſed demit- tatur, ut videant, & confundatur Zelus Populi. Superbia Cineris. Eterno- rum obli- Vio. Inimici amandi. Domine, dabis pacem nobis: Omnia enim opera noſtra operatus es nobis. Do- mine Deus noſter „ poſſederunt nos Domim abſque te: tantim in te re- cordemur nominis tui. Verſ. 12. 13. Vnio. LXX. Domine Deus noſter, pacem da no- bis: Omnia enim reddidiſti nobis. Domine Deus noſter, poſſide nos. Domine, extra te alium neſ- cimus nomen tuum invocamus. Vides reliqua bona Pacem præcedere veluti ignobile vulgus, Trizsla- Pacem verò, pompâ præmiisé, gravem & tio feren- Opulentam ſequi. Id autem mirum mihi vide- 4da. tur: Poſſeſſos Juſtos ab alienis, & tamen, ut Dei pra- Septuaginta vertunt, neminem id ſciſſe, præ- mana⸗ 'n ter Deum. Planè ſubducendos jugo cenſeo Oliva tam alienatos à ſenſibus Servos, ut nec in Nibit vinculis Tyrannum cognoverint. Dei ſolius krater recordantur, vel in Aula, vel in Carcere con- Peum. ſtiruti. Meliùs interpretaremur Prophetam, ſi „Aomines diceremus, Judæos vel exteris Regibus man- Meas:. cipatos nullum agnoviſſe Dominum præter Aulicms Deum. Nimiruùm traditos ſe crediderunt, ſer- verus. vituti à Domino; ideéque in Tyrannis Dei,erè authoritatem venerabantur; Hominique ſervie- bant, ut Deo obſequium exhiberent in Ho- 4untan mine. Domine Deus noſter, poſſederunt nos Do- sonfor- mini abſque te: hoc eſt, ex LXX. Extra te ari. alium neſcimus. Nomen tuum invocamus. Inau- Obedien- dita animi magnitudo. Regi ſubjectum eſſe, & ae Deum implorare „ non Principem? Quis un- attendat. quàm in Aulis Nomen Dei audit, mſi fortè blaſphemetur. Dei nominis recordari, ubi Prin- cipis tantùm Nomen reſonat, Heroicum ſanè. Petant quævis, etiam factu incredibilia, & facillimè impetrabunt. Morientes non vivant, Gigantes non re- Jurgant. Proptereà viſitaſti, & con- triviſti eos, & perdidiſti omnem me- moriam eorum. Verſ. 14. LXX. Mortui enim vitam non videbunt; neque Medici ſuſcitabunt. Ureircò induxiſti & perdidiſti, & tuliſti omne maſculum eorum. Quis unquàm Mortuis imprecatur Mortem? Aut quis timuit, ne Defunctus reſpiraret? At, non Mortui, ſed morientes ſunt, quos Pro- pheta optat non vivere. Qui locus duplicem Rel'gioſu interpretationem admittit. Primò; Morientes verus non vivant: hoc eſt, Religioſi cum Chriſto Tepiditas huic Sæculo nequam defuncti, non ulterius vi- ARateiaſt vant Mundo: ſed quandoquidem Mortem ele- in de. gerunt & Crucem, moriantur. Quid enim tur- Care ſu- pius, quàm Mortuum vivere? Nihil igitur mi- perfias. rum, ſi adeò malè accipiamur in Aulis; Nam & viventes, & mortui tunc prodimus & Sepul- chro; quod viſu horrendum eſt. Nemo conſor- tium vult cum mortuo vivente. Larvas inter- pretaremur, non homines hujuſinodi j irantia cadavera; & Patrem, & Propinquos, obiſſe contingat, in ſepulchro jacêère volumus, non domum frequentare. Præſertim cùm Religioſi Crucis, & Sepulturæ pannis initiati, tanquàm Lazari quatriduani fœteant; & ſtomachum mo- Familia- veant contuentibus, ligatos exire & tumulo ²: e „ , . :. . . bæculari- nullà Chriſti voce excitatos. Lazarus miracu- , „eſirs lo eſt exiens & tumulo, non quia prodiit, ſed éſ, Serie- quia ad Imperium Domini exivit; qui tamen tate, & exivit mamibus, pedibuſque ligatis, & vultu Regulari involuto ſudario. Quæ omnia, quo modo Re- sna ligioſi in publicum exire debeant, apertè de- g,vdta. clarant. Mortuos ſe vinculis, & pannis oſten- g. Laga- dant, nec libertatem, nec pompam ſæcularem zus. affectent. Mortui fumus, niſi Chriſti voce exea- mus è tumulo; & cùm eximus, noſtræ nos Regulæ comitentur habitu inventos, ut mor- tuos. Porrò quàm rarò debeant morientes ſur- gere, ex eo patet, quòd JrsUs altà voce cla- mavit, nec lacrymis abſtinuit, evocaturus é Monumento Defunctum. Benè ergo Iſaias: Morientes non vivant, Gigantes non reſurgant. Etiamſi Gigas ſis potens in verbo, & doctri- nàâ, non reſurgas per Te, ſed ad imperium tan- tùm ſurgas Paſtoris, & Chriſti tui. Alioquin Spectris, aut Lemuribus aggregaberis, ſi, tu- muli odio, remigras in domum aut tuorum; aut 4 aut keti teret Qui ee! nes e etran leci⸗ tuos n nia inung mentel zolr Norn. Sjr tetced ni. Qune ech- ec (l m. .. lii ſ⸗ conwet det ca odore Lazar onil. ludu, 1. dep d nal Culper⸗ Plica nla untc Domin tnib eis nuile, Getas hiu ua nol . l iſin in memnol lißt &l 1 ng lun, Tenda len ſeryart in Voh. iv dWim u. aͤngel * Deitci Oons ceptis: Ut ſa Myn gum . gravet Clior aut tuam. Secundus ſenſus eſt; Morientes non Severitas. Tetinendos in vita, etiamſi aliqui pro illis in- tercedant. Quod expreſſius colligitur ex LXX. Qui pro Gigantes non reſurgant; legunt, Ne- que Medici ſuſcitabunt. Non enim debent Pa- tres etiam ſpirituales animarum iis vitam im- petrare, qui vel moriuntur, vel obierunt. Medicorum eſt, ægrotos curare, non mor- tuos ungere. Veſpillonibus cadavera tumulan- da traduntur, non ſananda Medicis. Myrrh inunguntur non in ſpem vitæ, ſed in condi- mentum ſepulturæ. Et Tumulus, & Myrrha eH. Seazda- Mortuis debetur. Medici verò pro nullo in- loſ ei- tercedunt, vel ut vivat, vel ne ſepeliatur. Penze- Quare ſeverè animadvertendum in Impios, HS nec curandæ preces Suſcitantium. Nam ex bidorum. LX K. Mortui non videbunt vitam, neque Me- dici ſuſcitabunt. Nam malus Religioſus rarò convertitur, & qui intercedit, non vitam red- det cadaveri, ſed ſepulchrum tollet: & tetro odore quatriduani Bethania inquinabitur. Vel t Lazarus, ſi moritur, tumuletur. 4 Gs gr Indulſiſti genti, Domine, indulſiſti gen- ti. Verſ. 15. geveritas. Septuaginta. Adde eis mala, Domine, ad- e mala glorioſie terræ. Viden' idem eſſe, In- dulgere, & Mala cumulare. Parcit, ſed Sup- plicia geminantur: nam, adde, ſupponit alia mala priùs immiſſa. Domine, in anguſtia requiſierunt te, in tribulatione murmuris doctrina tua eis. Verſ. 6. ntk i, Tibula- Septuaginta. Domine in tribulatione recor- ligrurs, tio miilis. Jatus ſuum tui, in tribulatione parva doctrina s; N Felicitas tua nobis. Si vexatus Domini recordatur, ergo nise E⸗ noxia oblitus fuerat in Felicitate. David, Ad Do- enootit Pl.119. I. minum, cum tribularer, clamavi. Non ſolùm Lama Jugum memoriam Domini innovat Tribulatio, ſed voci, Cbriti & linguam dirigit ad Deum. Quis verò cre- cejliik Miave. deret, Tribulatione leve reddi jugum Legis, Ouoo, un Mortifi- & per anguſtias onus Chriſti ſuave videri? cumhatl cato Audi Iſaiam: In Tribulatione parva doctrina i, t ereif. mua nobis. Nobis, inquit, ¶Zrumnoſis exigua neckun olit. & levis eſt, quæ ingens, & nullo modo fe- e d , Fervor. Tenda à Divitibus comploratur. F ortiůs legem s nilck Regalarii ſervarunt Martyres in Equuleo „ quàm nos in olitſl,n ebſervan- Viola. Levius jugum Chriſti Poœnitentibus, kie: quam Delicatis. Inter Cilicia Lex dulcis, E- , Enug Fine vangelium facile, inter Voluptates verò & Conkerkei, dus. Delicias graviſſimum. Oneremus nos, & leve elel f Onus judicabitur. Quare à Propheticis præ- e , ceptis aberrant longè, qui ſubjectos mulcent, r ut ſuavius eis reddatur pondus Evangelicum. ken Myrrhâ linienda Crux, non Melle; nec Ju- fi gum Domini ſublevatur, mſi novo Pondere aſten gravetur. Quò ſeverior Diſciplina erit, eò fa- w cilior Legum erit Obſervantia. VolleN,. , t, e⸗⸗ . . . n A facie tua Domine, concepimus, & , quaſi parturivimus, & peperimus ſpi- heimg, cirem- Septuaginta: Propter timorem um, Domi- M Pedtio ne, in utero accepinus, & doluimus, & pepe- delc berfedtis., pimus ſpiritum ſalutis tuæ. Foecunda viiio Dei, Ethicæ Comment. Tom. VI. Cl an d Stromatum, Lib. XVI. 3 17 quo conſpecto, concipimus, & parturimus, Tims Des & demùm parimus. Magnum myſſterium in ,c„ eo latet, quòôd, A facie tua, vertatut, Frop- . ter timorem tuum. Non ergo Perfectioribus, Zels s= & ad faciem Domini intromiſſis deponendus "iveram eſt Timor; ſed idem prorsuùs eſt, faciein in- H tueri, & à Timore fœcundari. Porrò, non aff: das ſterilis Contemplatio, quæ à facie Domini ſpi- ſineeffelcta ritum ſalutis concipit, per Actionem effun- ns ſafßeise dendum. Oratio laudanda, ſed quæ concipiat animarum Zelum; qui non in corde ſolùm nu- triatur, ſed per partum emittatur in lucem. LXX. Peperimus ſpiritum ſalutis tuæx, quem fecimus ſuper terram. Sic Moyſes colloquutus cum Deo, & Rubi ardore recreatus, non Zelus a⸗ otioſus deliteſcit in ſylvis, ſed repedavit in niwarasm Egyptum editurus, quem in deſerto conce- perat, Spifitum. Pleriſque à Contemplatione Cor intumeſcit, at Superbiæ vento, non Sa- lutis ſpiritu. Non ita Iſaias, non ſic Samuël ; dono Contemplationis humiliores. Nec ſteri- lem, nec ſuperbum Oratio reddit, ſed, à Domini facie Timore replemur, & Zelo. Vivent mortui tui, interfedti mei reſur- gent. Verſ. 19. Mors expetenda, quæ vitam parit. Aman- Mortifi⸗ da vulnera, quæ interfectos vitæ reddunt „atio. meliori. Non quicumque mortui, ſed mor- Bibala- tui in Chriſto vivunt; nec quilibet inter- tio nen emptus, ſed à Domino peremptus reſurget. dcetẽ. Salubre ferrum, quod non tam mortem, ii, quàm vitam infert. Scilicèt ex ore Filii ho- Confeſa⸗ minis Gladius prodit, undè in hominem in- rii dif- ſpirata vita eſt. Non ſunt ad mortem Domi- ereti⸗ ni ſagittæ?: nec morti deſtinantur Domino conſepulti. Eaæpergiſcimini & laudate, qui habita- tis in pulvere: quia Ros luminum Ros tuus, & Terram gigantum detrahes in ruinam. Verſ. 19. Septuaginta. Reſurgent mortui, & reſurgent de ſepulchris, & lætabuntur, qui ſunt in Ter- ra. KRos enim tuus ſanitas eorum, Terra autem impiorum cadet. Expergiſcimini. Itäne dormi- Mortis mus in pulvere? & Mortis nos capit oblivio obliviss vel in cinere? Nemo immunis aà Somno, quandoquidem „ omnes Dormierunt, ſicut mortui in Sepulchris. Conqueritur Eucherius nihil æquè frequenter obſervari nobis ante oculos, quàm Mortem, nihilque velocius è mente labi. Habitant in pulvere, & tamen excitandi ſunt à Propheta. Quis ſomnus ac- cubantium in viola, ſi dormitur in cinere? Invertamus explicationem. Plerique credunt Felteitas miſerrimam eorum Vitam, qui ſemper medi- miſera. tationi Mortis inſiſtunt. At tam alto merguntur Felicitae ſopore, tantâque fruuntut quiete, qui degunt vera- in pulvere, ut opus ſit illos excutere. Exper- giſcimini, qui habitatis in pulvere. E contrà audio canentem Senecam, LVigiléſque trahit Furpura noctes. Quôdque ſuave in pulvere ap- paret, Ros luminum eſt, quo Cinis rigatur. Luce irrigatur pulvis, Umbrâque tumuli ra- dios gignit lucis inocciduæ. Non autem negligenda videtur interpretatio LXX. Re- Jurgent mortui, & reſurgent de Sepulchris, &. D d 32 Iætas 318 Oliva Iætabuntur, qui ſunt in Terra. Reſurrectionem loan. II. Optas à ſceleribus, Illudque Veni foras Hiero- 437 nymi præſtelaris? Sepulchrum habita, cole Sepulchrum. Non in foro, non in aula tanta reiurreckio promittitur; ſed, reſurgent; in- quit, de Sepulchris. Porrò notandum, quod ait; Daudate, qui habitatis in pulvere, quia Ros luminum Ros tuus, & Terram gigantum Morts detrahbes in ruinan. Duo promittuntur habi- meditatis tantibus in pulvere, Lux & Victoria. Scili- Eleltio cèt, qui Mortem meditatur, Felicitatem hu- ſtats. manam non ſublimem conſiderat, ſed ruitu- ram, & fragilem. Cùm Solium contempla- tur, illic eminentem hominem detrahit ad Se- pulchrum, & dùm mortalem illum conſiderat etiam in throno, Thronum deſpicit, & Im- Selices perium. Vis triumphare de Pompis? Terram von , gigantum non ad aſtra evehas, ſed detrahe in mwgere- ruinam. Imminentem caſum perpende, non inm con- Verò culmen mirare periturum. Gigantes ſunt, semptus. Cæteris fupereminent;, ſed reliquis illos æqua- bit mox ruina ſequutura. 4 Vade, Populus meus, intra in cubicu- la tua, olaude oſtia tua ſuper te, abſcondere modicum aTd momentum, donec pertranſeat indignatio. Ecce enim Dominus egredietur de loco ſuo, ut viſitet iniquitatem habitatoris Ter- ræ. Verſ. 20. 2 I. Sibi blanditur, ſeſéque decipit, qui muni- tum ſe iat credit, ſi Solitarius ſit. Non con- tinuò ſolus eſt, qui Solitarius eſt, inquit Stoi- cus. Sola Virgo, etiam cum alloquitur An- gelum; nec ſolus David, dum, ſine comite, Bethſabæd eminùs ſauciatur. Non ſolùm, in- Gireum- quit Iſaias, Intra in cubicula tua, ſed addit, Re Claude oſtia tua ſuper te. Tua monet, ut clau- das oſtia, non oſtia cubiculi; nam, etiam ob- Celle pe- ducéto oſtio, niſi claudatur Cor, facilè Ser- rieula. pens irrumpet. Imò ipſe non rarò ſolos nos eſ- ie patitur, ſéque in peſſulum convertit, ut nos in ſeceſſu claudat, quò pectus cogitationibus IIa. 27. 1. reſeret. Viſitabit Dominus ſuper Eeviathan, Conſreien Jerpentem vebtem. En quomodò vel Dæmon tia ape- transfiguratur in Vectem, ut Solitarios faciat, rienda. quos iolos eſſe non vult, ſed ſolos cupit pug- nareé, ut deſperatius ſuperentur. Claude ita- vita mix- que ofſtia tua fuper te. Oculi ſcilicet, mens, 12. memoria coërcenda, ne, quod contigit Hiero- nymo, Romanis ſpeclaculis interſimus in ſaxis recluſi. Neque hoc Prophetæ eſt ſatis. Poſt cubiculum, & peſſulum adhuc inclamat; Ab- ſcondere modicum ad momentum. Quanta cu- ſtodia indicitur, ubi in clauſo cubiculo adhuc Dei Miſi- jubemur abſcondi! Hic præterire non poſſum ricordia. Divinæ vindictæ celeritatem, quæ momento Clemen- iter ſuum conficit. Abſcondere modicum ad mo- tia. mentum, donec pertranſeat indignatio. Ecce enim Dominus egredietur de loco ſuo, ut viſitet iniquitatem habitatoris Terræ. Et citôò tranſi- turam Iram, & Deum egreſſurum de ſua ſe- de, ut puniat, apertè videmus. Non enim ſi- bi regnare videtur Deus, ſi ſæviat. Magnum IIa.26.2z. Verò documentum vehit, quod ſequitur: Et revelabit Terra ſangitinem ſunm, & non ope- Rex ioſe tiet ultrà interfeltos ſuos. Non conquerantur judicet. Principes, tegi ſcelera; nam, ut primum Deus viſitat iniquitatem, vel humus indicat homicidas. Non produntur crimina, quia non * eſt, qui requirat. Non ſufficit præmium, poœ- nâſque divulgare: fſurgendum Principi eſt, ſi crimina cupiat recognoſcere. Ecce enim Domi- nus egredietur de loco ſuo, ut viſitet iniquita- tem. Tunc ſupprefſa ſcelera emergent, tunc Epiſrope- vel cadavera proſilient & tumulis, ſi Princeps, ""m veß- ſi Præſul non ſedens, ſed & lecte deliciiſque znzis. exiliens impietatis ſemitas indaget. Pompa, Sg eke non ra eſt, ſi dum in ſecleſlum edicta ri- . bis, ſceleris fortè non expers vel in ſylvis, vel in epulis inſanis. Delicatus es, ſi leporem ingenti labore inſequeris, latens crimen otio- ſus venaris. Si feram cupis irretire, reum- que confodere, Deum imitare. Egredere de ſede tua, Tuüque per te latibula ſcrutare; haud dubium, quin Terra revelet ſanguinem, prodtque interfectos. Et ſanè in convivio, perditus ſine veſte nuptiali epulabatur, quan- do accumbentes convivas Pincernæ, & Pro- mi luſtrabant: ut autem intravit Rex, tunc enimverò fozditas illius apparuit, & ejectus eſt. O quàm ſæpe Imperantes & Primores Ec- cleſiarum, ſi ſuiſmet oculis recognoſcerent Præfecturis impoſitos, reperirent, quos liga- tis manibus projicerent in tenebras; cùm inte- Aulici rim vinculis obnoxæii abutuntur poteſtate li- Giænandl, gandi, atque ſolvendi in luce Nationum! No- tandum autem Regem illum, cùm Coœnam in- ſtrueret, Hominem dici: Homo quidam fecit Luc. 14. cœnam magnam. Regem arſtem appellari, quan- 16. do Judicaturus, & Puniturus indignos, aſfſur- Severitas. rexit. Lutravit autem Rex. Et hic quidem clau- Matth-. dos potiſſimam admiſit, & pauperes: ut eos 22. 1I. doceret honoribus ſublimandos, quos inopia Pignitas ad aulam pervenire non ſinit. Quia tamen & cai confe- hi aliquando non apti ſunt, quærat & in his rendae chlamydem nuptialem. EFXCAP. XXVII. ISAI K. In die illo viſitabit Dominus in Gladio uo duro & grandi & forti ſuper Leviathan Serpentem Vectem, & ſu- per Leviathan Serpentem tortuoſum. Verf. 1. N à quo obſtruatur Cor, ne Superiori Conſelan: pateat. A Serpente Vecte obſeratur. Quod nende. ut reducat Deus, gladio utitur duro, grandi, & forti. Inciditur nodus tortuoſi Serpentis; non reſolvitur; Alexandri videlicèt more, qui dià à nodo Gordio illuſus, dùm illum gladio diflecat, Oraculi ſortem non tam implevit, quam ſapienter eluſit. In die illa vinea meri cantabit ei. Ego Dominus, qui ſervo eam, repente propinabo illi, ne fortè viſitetur con- tra eam. Nocte & die ſervo eam- Verſ. 2. 3. bermo Quid eſt, quòͤd Vinea cantatura eſt, & Spiriime⸗ . . ☚. 1. loquitur pro Vinea Dominus? Nimirum, ,zum cùm de Deo loquimur, Dominus in nobis lo- Dei im- quitur. Non enim vos eſtis qui loquimini, e plendnm. Wiritus Patris veſtri, qui Loquitur in vobis. Ne- Matth- que 10. 200 14 que iv etlali et. potat it arat, 6 lix. 1 N n Uitque ropi ſui- b. In4 ue Cur jonii jlam Slu Non Gnch, nin qui N ℳℳ, in nle⸗ So dy hoc P 11. u Uferi⸗ . zin⸗ Cecis „. ote Cm. Aurer n zmin Iulh1 un s N te ſu. er l Cinit ſd pe inna! Nnus Ooblis ludi⸗ mn Minſ⸗ E ludn in ahii tam: Deus 88) tur, etiar, ſitett Her- cend Quin nitfe ct Und. hen Pella 6 ſhini huner Gnurn es Mand Colnn Dei in lunt. Gti e mn, N neſl N n, 1 e D k. I i, ilee en N e )R Nileni 1 D dammi, r. E . ingel⸗ Et Ktiuns — FII. 1 4 , bſennn , run wol Een oh ins mün tn eñn⸗ ſeereta. raia dque ſolùm Lingua Vineæ Dominus eſt, ſed Dei om- etiam Potus. Potat Dominus Vineam, non nia farit. potatur. Repente propinabo illi. Non ergo ſibi Booſenir. arat, ſibive colit Deus, ſed nobis occat, me- Deo dare titque nobis. Nec merum exigit à Vinea, ſed scci- propinat. Charitatis porrô divinæ argumentum dere. hic apparet. Repente, inquit, propinabo illi. Zelus a- Qur? We fortè viſuetur contra eam. Deo ſuo nimarum illam Dominus replet, ne ſterilis habeatur. nibitqs. Non infructuoſam Vineæ ſterilitatem incla- Peeloſta. mat, ſed merum largiendo, ſupprimit, eique ſtici ode- excubat tanquàm frugiferæ; ne fſcilicèt fru- zin: dva- Gum deſperare videretur; ſi cuſtodiam inter- ritiam. mitteret. Nocte & die ſervo eam. Paſtores;, coretie quam tardè debeant ſubjectorum infœcundita- Tyroole. tem arguere, exemplo Domini monentur; aadas, qui Vinex meri merum propinat, & ſuper Superior infoecunda ſeverè vigilat. Septuaginta verô elùm ali- hoc poſtremum ità vertunt: Capietur enim no- us pu- SIe, die autem cadet murus. Fruſtra vigilas, ſi niat. — 5. 5 Seyevior oCtu dormias. Nam, cùm Somno indulgendum Ei diſere- credis, capietur Urbs. Etiam requietis tem- tus. pore excubandum: Capietur enim nocte. Hic Ciream- advertas velim, anté Urbem capi, tum Mu- Pedti, rum ruere. Non enim ſomniare debes, Mu- Peccata rum ſtare poſſe, captà Urbe. Sponte ruet, iatere non & te expugnatum cognoſcent omnes, etiamſi eſuxt. per hypocriſim ſervitutem velare ſtudeas. Ne fidas Muro; ſiquidem, etſi noctu capiatur Civitas, die cadet Murus: occultè peccabis, ſed peccator publicè dignoſcêris. Quæ David intra Regiæ domuús umbras patravit, ut Do- minus comminatus eſt, in Sole expoſita ſunt oculis omnium. Indignatio non eſt mihi: quis dabit me ſpinam, & veprem in prælio! Verſ. 4. Dei miſe- Septuaginta. Quis ponet me cuſtodem ſtipulæ WM in agro? S. Hieron. ità loquitur; Quis me do- Srrn- cebit ut durus ſim, & meam vincam clemen- tiam? En malè aſſuetum bello Deum. Verè Deus totius Conſolationis, & Princeps Pacis es, Domine. Pugnaturus non gladium mutua- tur, ſed ſpinam; quia vix pungi poſſumus etiam inermes. Se quoque ſine indignatione fatetur prælium ſubiturum, ut jure merito Hieronymus ſuam illi magis Clementiam vin- cendam affirmet, quàm Urbem infeſtam. Quin, nec ſpinâ armatur, ſed commutari poſ- Pænitètie cit in ſpinam. Quis dabit me ſpinam, inquit. inhite. Undeè non immeritò Cuſtodem maluerunt ap- Superier pellare Septuaginta, quàm Bellatorem, cùnm mitisßt. ſpinis non oppugnemur, ſed ſepiamur. Quis ponet me Cuſtodem ſtipulæ in agro? Quis un- quàm extremi Judicii furorem conſideravit: ibi tamen Crux præfertur, quâ inferni tor- tores non tam evocantur, quàm effugantur. Planè ſapienter Paulus tantam Miſericordiam commendaturus, Gladium Spiritus, Verbum Dei teſtatus eſt; Ut ferè imperitum ſævien- di intelligamus Deum, cujus Arma Verba ſunt; quique bellaturus Spinam, non Enſem corripit: quam etiam non raperet, niſi præ- ſto eſlet. Stromatum, Lib. XVI. 319 Qui egrediuntur de radice Iacob, Kore- bit, & germinabit Hrael, & imple- bunt faciem Orbis ſemine. Verſ. 6. Germinabit Iſraël, ſi de radice Jacob egre- Zelus a⸗ dietur. Jacob naſcetur ex Jacob, nec degene- Pimarum rabit à traduce flos, ſi de radice ejus ſemen effundatur. Sanctus Hieronymus. Tunc ger- minabit & florebit Irael, videns doctrind Fi- liorum ſuorum Univerſum Orbem eſſe comple- tum, & attuliſſe frubtus uberrimos, quos in Ju- dæa manens non attulerat. Viden' Egredien- Vita mig dum vel de radice Jacob, ſi Orbem Terra- ’a. rum complere volumus Evangelio. Et Patria, & Cella relinquenda, pro Animarum Salute. Neque metuas tibi Contemplationis dulcedi- nem defuturam, ſi vageris ex Obedientiæ Im- perio. Nam egrediens de radice Jacob imple- Zelus a⸗ bis faciem Orbis ſemine; & Iſrasl, hoc eſt; nimarums Viſio Dei florebit, quédque majus eſt, germi- ti m ubi nabit. Porrò à nobis non fructus exigitur, ſed . Bss ſemen; nec præmium ſegetem æquabit, ſed! e re laborem. Implebunt faciem Orbis ſemine. Fru- ſtra ergo lamentaris agrorum ſterilitatem; non poſtulandum, quantùm intuleris ſegetum, ſed quantùm ſparſeris ſeminis. LXX. vertunt: Implebit Orbem Terrarum fructus ejus. Viden quod Orbi ſemen eſt, Serenti fructum dici: non enim quod proximi germinent, ſed quod unuſquiſque ſeminet, attenditur. Si diligenter Prophetiam diſcutias, non daturum Orbem Terrarum fructum pronuntiat, ſed tuo im- plendum. Fructus Filiorum Jacob replebit Or-= bem;, non proprio Terra fructu cumulabitur. Quæ verò lacrymæ noſtræ, qui Jks Filii no- minamur, & ſumus, & Corde JIksw inter Cru- cis, Mortiſque anguſtias editi, ſi vix urbem: imò, nec domum Evangelico Sermone aſper-= ſerimus, quando egreſſi de radice Jacob Ter- rarum Orbem implebunt? Nunquid juxta plagam percutientis ſe percuſſit eum? Verſ. 7. Crucifixi Domini prædicat Miſericordiam, Chriſt: in ligno ſuperſtitem etiam poſt funus. Ferus Paſio bos ille Miles inſtructus lanceâ accedit, &, dùm ""“o- vulnerat crudeliter, ſuaviter vulneratur. Ip- Tve ſe Cor aperit, Ipſi Oculi aperiuntur: ſed num aaͤaααaù, ſimilis plaga, inferre Mortem, & Lumen in- vehere? Sic Malchum ſanat, dùm ligatur: ſic Filias Jeruſalem folatur, dùm trahitur ad ſupplicium. Verbo, ſemper malè acceptus ab hominibus beneficia ſemper ingerit. Iäcirco ſuper hoc dimittetur iniqui- tas domui Jacob: & iſte omnis fru- ötus, ut auferatur peccatum ejuse Verſ. 9. Septuaginta. Et haæc erit benediclio ejus, cùm panitztizs abſtulerit peccatum ejus. NQNullus omnium labo- vera eß rum fructus, ſi moriamur in peccato;, omnis Pelicitas. fructus, ſi crimina dimittantur. Nec Infulæ, Pelicitas nec Purpura, nec Corona fruétus ſunt, ſed vera. folia ignem excitantia. Mte omnis fruétus, ut aur Eierna feraiur peccatum. In vanum ergo laborat, qui tanium aliò labores ſuos dirigit; nihilque inveniet in gorde, in cujus corde invenietur peccatum. PDd 4 Kuia 320 Quia poſuit omnes lapides altaris, ſicut lapides cineris alliſos. Non ſtabunt luci, & delubra. Verſ. 9. Mortis Generoſus animus ſi thus adolere Magnati- medita. bus dedignetur, aras vertat in rogos, cine- tio. rem perpendat non purpuram. Enimverò ad Felice pulveris turbinem haud ſtabunt delubra, nec in ade magnus habebitur Magnus, ſi lapides Alta- ris, ubi adoratur, ponas ut lapides cineris im- minutos. Videmus morientes Principes ab om- nibus deſeri, nullumque aureum Simulacrum colere, Cineri deſtinatum, & Tumulo. Sa- crificulos Cinis fugat, & pulvere Morituri Aulicorum oculi aperiuntur, cùm fatentur in- dignum Victimis, quem brevi cognoſcunt Se- pulchro immolandum, & Vermibus. Clangetur in tuba magna, & venient, qui perditi fuerant de Terra Aſſyrio- rum, & qui ejecti erant de Terra gypti. Verſ. 13. Tuba magna Sermo Evangelicus, inquit S. Hieronymus. Quare ſi non revertuntur ad Dominum Impii, ſignum eſt Tubam non con- crepare, ſed vanum Eloquentiæ ſonum tinni- Servire re. Si Sermo Dei ſonet, haud dubium, quin duebin. vel Aſſyrii adeant Montem Sion. Nota autem, qui ejecti erant de .Ægypto venire. Non enim venerant, etiamſi exterminati fuerant à Mun- do. Sæpe enim nec Sionem incolunt, & ex- Concio vana. Tepidi. Iſa. 27 13. cluduntur £Ægypto. Pergit Scriptura: Et ado- rabunt in Monte ſancto in Jeruſalem. Duo vocatis hic non negligenda. Primum, non Concio- aperien- natorem laudari, ſed adorari Dominum. Se- e Or cundum, In Montibus Jeruſalem adoraturos maneai., Converſos, non in .Ægypto, nec in campeſtri Religionis Jeruſalem. .gyptus relinquenda, calliſque perfectio. durus ſubeundus adoraturis Dominum. Deni- e. ue Tubà, non Lyrà vocantur ad Sacrifi- cium. Non enim ad Delicias, ſed ad Pugnam evocaris, quicunque proficiſceris Hieroſoly- mam. Seduéctores ergo ſunt i, qui Mel, Mannâque jactant in Monte Domini fluere. Arma, Cruorémque poſcit Sacrificium, cu- jus vox Tuba eſt. EX CAP. XXVIII. ISA I F. Væ coronæ Superbiæ, ebrüs Ephraim, & Flori decidenti, Gloriæ ewultationis ejus, qui erant in vertice vallis pin- guiſimæ errantes à vino. Verſ. 1. Oratio in bumili Eptuaginta. Væ coronæ injuriæ Mercenarii Katu ſto- 2 1 2 . D Ephraim; Flos cadens de Gloria ſuper ver- cens ticem Montis pinguis; qui ebrii eſtis abſque vi- ager voca- no. Sanctus Hieronymus hic ad Euſtochium: tionis eſt. Cum Moyſe ingrediamur nubem & caliginem, Superbia, ut olarificetur vultus noſter. Primòô notandum, & Gloria: . „5 Cidem eile Coronam Superbiæx, & Coronam rumpunt Injurig: Non enim regnare poteſt Superbus, Dyienem niſi reliquos premat. Secundé, quos vulgata Oliva verſio Ebrios nominat, Septuaginta dicumt Mercenarios; Nam Superbus Gloriæ Merce- de labores ſuos, ſéque locat. Tertiò, non ſo- Amlłinio- lum flos eſt omnis Gloria, ſed flos cadens; nis ſervi- qui enim exaltat ſe, humiliatur à ſe; omnmi- emi. bus enim ſervit Ambitioſus, omnéſque colit, ut tandem ab aliquibus excolatur. Quartò, Superbus etiam in valle Verticem fingit, ſi⸗ bique vel in humili ſervitute Faſtigium, vel Gloris in facili planitie Humanæ Vitæ Difficultates, vana in & Montes Superbiendo exſtruit. Demùm, Religione, Errant non ab Inſania, ſed à Felicitate, ebrü quidem Ambitione, ſed Vino minimè recrea- ti. Quare Ambitioſus injuriis coronatur, Mer- cenarius ſervit, caduco imò cadente flore fragi- lior deprimitur in exaltatione, thronum ſom- Amlirio- niat, planitiem in aſpera convertit, ebrietatis iu, & dedecus ſuſtinet procul errans à vino: infeſtus Dign'ta omnibus, ſibi gravis coronam geſtat, ſed Væ , : undequaque circumdatam. 1 Ecce validus, & Fortis Dominus, ſicut impetus grandinis. Verſ. 2. Septuaginta. Eoce fortis & durus furor Do- mini, ſicut grando, quæ fertur in pronum. Fu- percator ror ergo Domini Dominus eſt, qui cùm Cha- Fabere. ritas ſit, haud mirum, ſi, cùm iratus fuerit, næ ſug. Miſericordiæ recordetur. Grandini compara- Dei Miſee tur Ira Divina, quòd Grando & vaporibus Firerdie. Terræ confletur, & frigore congelaſcat: quo ,izeil apertè ſignificatur, noſtris nos ſceleribus, iant. cordiſque frigiditate Deum armare. Quæ fons. etiam Grando foràs vagantibus nocet, non ſub bPeccati tecto deliteſcentibus. damnai Et erit flos decidens Gloriæ ewultationis ejus, qui eſt ſuper verticem vallis pinguium, quaſi temporanzum ante maturitatem autumni, quod cuùm aſ- pexerit videns, ſtatim ut manu tenue- rit, devorabit ilud. Verſ. 4. Etiam Scelus paulatim & cum ordine in Principin pugnam procedit. Immaturus fructus primò obhtandu. quidem oculis blanditur, tum manibus palpa- tur, demùm intra fauces admittitur. Omnia contigerunt Evæ in Ligno, omnia complen- tur in Nobis, cùm Vitis expugnamur. Adul- tera Joſephi Domina, Libidinis Mancipium, caſtiſſimi Adoleſcentis irretita aſpectu, illum tenere conata eſt, ſed à Caſtitate deluſa, ſola in ſuo corde moœchatur. Nota autem illud ſta- Oecaſie tim; Non enim ſperanda Victoria, ſi manu mala. tenueris: capiéris enim, ſi ceperis. Procul abi- gendus fomes, quem ſi tractaveris, conſu- méris. Verùm audiamus verſionem LXX. Et erit flos, qui decidit de ſpe Gloriæ in ſummita- te Montis excelſi, ſicut præmatura ſficus, quam, qui viderit, antequàm ſumat manu, cupiet eam . Jevorare. Prorsus admiratione dignum in faſti- Felieings gio Montis Excelſi, quæ ommia gloriam & r. faſtum ſonant, cadere de ſpe Gloriæ. Nimi- rùm, quam ſomniamus in Dignitatibus Glo- riam, querimur Infulati & Solio aufugiſſe. Ibi nec ſperabis Felicitatem, ubi eam regnare pu- tabas. Exilium Gloriæ Solium eſt, nec diffici- lius Felicitas reperitur, quàm inter Felicia. Por- rò, quod ſequitur, non vacat my ſterio. Ficus, an- tequàm matubus teneatur, cupiditate voratur. Qua- Eun ce an lepe Fila llen gentl nenu excla Plave 154 6 4. Aie⸗ n n10, ſtols: , e. Gamo nntun ly d ſo⸗ nin ju⸗ E e e Do Nfr bellan lum i non ) rona 6 Diade in ſe leru Pleti un E. Unt nrf vlini Ut, n⸗ tation te cre blege beris a. Minim eium. tur. N ochen liet: 1n Jul feytihi acienn Gun. Vlideri 1n dell , vonat Cum F don c⸗ Intueon Mate n pau UIt in ſiclus Uelem naten n. t08 Ge⸗ or eruti n ei ernan ledenn Mer. ld i en 1 8 3) CNI. geche, dn t, n, Ane is. 7 7 nuin in 01 6 neun in 0d anf l Im ln dlei Nucn nis inbur⸗ tiun. 0 min ne Mancyn, eella, remiM, Nreniln / Nlu,l n ult: reisz Een . it n ntt 1 ſ, e n, ahnt⸗ gcun, Jorit. ſe Mitthli⸗ * . 1 Stromatum, Quare, & undè tam dira fames? Quia ſci- licèt videtur, non tenetur. Meditantibus, quam expertis jucundiora temporalia, &, quæ ſæpe non tangeremus, ſi tetigiſſemus, procul viſa devoramus. Multi Aulæ exilium prætu- liſſent, ſi, quod Paludamento tegitur, dili- gentiùs contrectaſſent; quàm vidiſſent. Ve- nenum in Auro bibitur, expertus loquor; exclamabat infelix Princeps. Mundus ſpecie blanditur oculis; qui ſi tangatur, calcabitur. Pſ. 33.9. At Cœleſtis Felicitas clamat: Guſtate & vi- Lac. 24. dete, quoniam ſuavis eſt Dominus. Antè ma- 359. nus adhibeantur, quàm oculi. Chriſtus Apo- Joan. 20, ſtolis: Palpate, & videte: Infer digitum tuum 27. bhuc. Non ita Mundus. Porrô Ficus, quæ A- damo folia præbuerat, jam Filiis non veſtem tantùm, ſed & cibum ſuppeditat. In die illa erit Dominus exercituum co- rona Gloriæ, & ſertum Exultatio- nis reſiduo Populi ſui: & Spiritus Judici ſedenti ſaper judicium, & Fortitudo revertentibus de bello ad portam. Verſ. 5. 6. Servire Dominus quidem exercituum Deus, ſed Deo felix. bellantium Corona eſt. Cæteri Principes bel- lum imperant, ſed Coronam Sibi uſurpapt; non Militibus imponunt. Neque ſolum Co- rona Gloriæ, ſed & Sertum Exultationis. Diademata namque ut plurimùm Gloriam præ Status ſe ferunt, ſed Lætitià egent. Rarò Gloria mediocris, cum Exultatione copulatur. Utrumque tamen præſtat Deus, ſed reſiduo populi, non Nobili- bus, non Magnis, non Principibus, ied iis, qui nec in Populo cenſentur: Et ſertum Exul- tationis reſiduo populi ſui. Quare non triſtem te credas futurum, ſi à multitudine excluſus ablegeris cum reliquiis populi. Tunc corona- beris Lætitiæ ſerto, cùm habitaveris inter Minimos. Et ſpiritus judicii ſedenti ſuper judi- cium. En cui Judicandi Prudentia promitta- tur. Non utique Judicanti, ſed Sedenti ſuper Judicium; IIli, qui vel maturè, & lentè fe- ſtinet ad Sententiam; vel qui nuſquàm, rmſi in Juſtitia conquieſcat. Poſtremum denique Pelicita divinam Sapientiam ſapit. Et fortitudo rever- noxis. tentibus de bello ad portam. Prodeuntibus in aciem, non revertentibus è& bello, neceſſaria Circum- videri poterat Fortitudo. Quæ iſthæc Pruden- ediepoſt tia in pace pectus armare? Sed enimverèô dif- widoris. ficilius bellamus in pace, quàm pugnemus in bello. Faciliùs capimur, poſtquam cepi- mus; & victores turpius triumphamur, quàm pugnaturi. Imbellem contemplor Davidem cum Fœmina, poſt devictum Goliam, cujus non capiebat Palæſtina victorias. Jacentem intueor in ſinu Dalilæ Samſonem, cujus pro- ſtratæ niſu Columnæ jacuerunt: illique defuit in pace Fortitudo, quo nullus fortior irru- pit in hoſtes. Leonem vicit, ſed à Fœmina victus, documentum præbuit nec inter im- bellem ſexum ſecurè dormiendum, opportu- morémque Fortitudinem, hoſtibus triumpha- tis. Abrahamum interrogare libet, cui vic- tos dedit quinos Reges otioſa imimicorum vi- ctoria. Joſephum ſcimus validiùs conſtrictum, exutis vinculis, quem niſi Fortitudo armaſſet in otio, impura manus expugnaſſet poſt Ci- ſternam. Ergo ſapienter Fortitudo impertitur redeuntibus de bello ad portam. Quod au- Talenta mediocria Judex. Lib. XVI. 321 tem ſuprà dixeramus de Corona Gloriæ, ità vertitur à Septuaginta. In die illa erit Do- Spes près minus Sabaoth corona ſpei. Ut idem intelligas mii. Gloriam eſle ac Spem: tam firmè ſperan- dum;, quod credis, ut ipsà poſſis vel ſolâ Spe coronari . Præ ebrietate abſorpti ſunt à vino, er- raverunt in ebrietate. Verſ. 7. Abſorbentur tandem à vino; qui ſorbent Elecsio vVinum. Vino æſtuantes; quandoquidem ipfi ſalfs, vinum ultrà capere non poſſunt, excipiuntur à mero, Vitiis nimirùm initio utimur, brevi Cura ſu⸗ autem illa nobis abutuntur: ideôque ſcias ; perflue. non vino te reficiendum, ſed à vino magis abſorbendum credas. An non quotidiè vide- mus Epulones, & Potatores ab epulis devora- ti, ſorberi à mero? facultatibus ſpoliantur, nudantur veſtibus, victu privantur à convi- vViis. Etenim exquiſitus ciborum apparatus eos vyluptas devorat, quos inducit, ut vorent. Quot cibo non paſ- indigent, quòd cibis deliciiſque abundarint! i, Jed Suos paſcunt Conſumptores; quemadmodum "Tat. Babyloni Idolum adorabant, quòd eorum oves & carnes abſumeret. Disjecerunt, cùm abſtemium, & temperatum illud Daniel comprobavit. Quem docebit ſcientiam, & quem intelligere faciet auditum? Ablaöëta- tos a lacte, Avulſos ab uberibus. Verſ. 9. Non paſcit lactentes divina Sapientia „ & belnptas uberibus hærentem Verbum Domini non ſa- nexia. ginabit. Neque enim doctrinam Cris in re- vysatio- gia Dulcedinis doceri poteſt Delicatus ube- nis ſemen rum aſſecla. Lacti, uberique repudium dan- Morzift dum, ſi à mandatis Domini cupias intellige- catio eſt. re. Miſeriùs ad guttas uberum obſurdeſcimus, Exerritiis quam ad Nili catadupos Ægyptii. Revellan- Piriena- tur à lacte labia; ut Divinæ voci aures pa Se r eant. Sponſi labia ſtillanti éque Dei teant. Sponſi labia ſtillantia mel, non ſugen zel apet⸗ tia lac legimus. Tanta itaque voluptatis lues, ut uno non contenta membro, ore excipiatur, ſed aures obſtruat. Hac eſt reguies mea; reficite laſſum. Chriti Verſ. 12. Amor in 725. Compati Amoris prodigium, qui in aliena requie apſis eßt conquieſcit. Nobis laborat, qui noſtro otio curikſum delectatur. . rafuere. Propter hoc audite Verbum Domini viri iluſores; qui dominamini ſuper po- pulum meum, qui eſt in Jeruſalem. Dixiſtis enim, Percuſſimus fadus cum morte, & oum inferno fecimus pactum: Ragellum inundans m tranſierit, non veniet ſuper nos: quia poſuimus mendacium ſpem noſtram: & mendacio protecti ſumus. UMecir- co hæc dicit Dominus Deus: Ecce ego mittam in fundamentis Sion lapi- dem, lapidem probatum, angularem, bretio- 322 Oliva pretioſum... Et ſubvertet grando ſpem gis, dum ad elementiam pertinet. Non enim PDyi amir mendacii. Verſ. 14. 15. 16. 17. Electio Qui confidunt in opibus, audiant, legânt- Ratus. que totum Vaticinium. Dominus diſcufſſurus impiorum ædificium, lapidem pretioſum lo- Felicitas cat in fundamentis: dum enim videtur funda- noxia, re felices, eôſque firmiùs ſtabilire, tunc ma- ximè in eorum ruinam incumbit. Grandinem autem percuſſurum Potentes confirmat, ut S Coœlo ie puniri fateantur. Quare foœdus ini- tum cum morte non ultra vitam producitur, ſed in obitu Peccatoris diſſolvetur. Porrèô quam dementati, qui mendacio verè protegi ſe poſſe confidunt! Coanguſtatum eſt enim ſtratum, ita ut alter decidat, & pallium breve utrum- que operire non poteſt. Verſ. 20. Servire Sanctus Hieron. hic: Quæ ſocietas Iuci ad auogeer tenebras ?* Nt vis meis complexibus copulari, Domigns. abjice Idola. Unus letctulus Me, & Adulterum tecum capere non poteſt. Humani cordis angu- ſtiæ Deo, & Mammonæ ſervire non præva- lentis exaggerantur à Domino. Scilicèt exul- tavit ut Gigas, ad currendam viam, haud mirum ſi in coanguſtato cordis lectulo cum ſo- cio non admittitur. Excedit Chriſtus noſtri pectoris anguſtias, quid ſi Mundo repleatur? Verùm transferre placet anguſtias Strati, & Palli ad Aulam, Regnumque, quæ duos non capiunt. Non ita magna eſt regia Magnitudo;, ut duos vel operire, vel excipere poſſit. Aule ma- Quid cauſæ veròô eſt;, quòd & Pallio, & Le- la. Go Dignitas comparatur? Nimirùm, quòd fa- Pignitas Cilè dormiiatur in felicitate; quòdque humena prudentia verſutiis, fraudibus, doliſque coo- perta regnet. Licèt enim in lecko pallio non utamur: utrumque tamen Ambitioſi inqui- runt, ut & quieſcant in Lecto, & ſub Pallio deſidiam tegant, ſimulent diligentiam. Mihi uidem mirum videtur, quod ait: Coanguſta- Religioſus tum eſt enim ſtratum, itdà ut alter decidat. in Aula. N .4 Non adducuntur anguſtiis Dignitatum, ut ſpontè excedant è& Solio, ſed tum exſcendunt;, cùm ruunt. Caſus, non Abdicatio Ambientes exturbat ab Aula, citiuſque cadunt, quaàm cedunt. Stratum breve, ſed ità ut aker deci- dat, non vero ſpontè decedat. Papilhionem imi- tantur, qui non recedit à flamma, niſi exuſtus cadat exanimis. Uratur licèt, niſi combura- tur, neſcit avelli à luce. Ità Aulici prævident ſæpenumerèò non ità ſerenum Cœlum arridere, nihilo minus non exterrentur niſi Fulminati. Fatentur anguſtum ſolium: neceſſe tamen eſt, ut decidant, ſi abire debeant in propriam do- mum. Sic Aman non prius Throno excefſit;, quam Patibulum conſcenderit. nota, Auliei. Sicut enim in monte diviſionum ſtabit Dominus, ſicut in valle Gabaon iraſ- cetur. Ut faciat opus ſuum, alie- num opus ejus: ut operetur opus ſuum, peregrinum eſt opus ejus ab eo. Verfſ. 21. Dei miſe- Sanctus Hieronymus ità habet: Non eſt ricordis. enim opus Domini perdere, quod creavit, ſed facere opus alienum, quod ad crudelitatem ma- eſt opus ejus punire pectantes, ſed peregrinum erga Pec- & alienum ab eo, ut puniat, qui Salvator eſt. cateres. S. Hieronymo conſentit tranſlatio LXX. JSi- cut mons impiorum conſurget Dominus, & erit in valle Gabaon. Cum furore faciet opera ſua: amaritudinis opus, & furor ejus quaſi alienis abutetur, & aliena amaritudo ejus. Quo mihil apertius: Deo enim miſericordiarum peregri- num;, bacchari in impios. Tantùm adverto; Pnio laſs: idem effe Montem diviſionum, & Montem impiorum Deumque puniturum, ſurrecturum Pei miſe- ut Montem, qui quàm tardè moveri poſſit, icerdis. non explicandum. Nec onittendum, quèd ſicut in valle Gabaon pugnaturum ſe jactat, ubi Sol diem produxit ad imperium Gedeo- nis; ut ſcilicèt mitiùs ſæviat, dum impi, què fugiant vident, & Ipſe plagas videt, qui- bus in pietatem flectatur. Tenebris abutitur, qui furorem explere deſiderat, & inter um- bras tenduntur inſidiæ. Nunquid totâ diz arabit arans, ut ſe- rat, proſcindet & ſarriet humum ſuam? Nonne cùm adaquaverit ſa- ciem ejus, ſeret gith, & cyminum ſparget: & ponet triticum per ordi- em, & hordeum, & milium, & viciam in finihus ſuis? Et erudiet il- lum in judicio; Deus ſuus docebit il- lum. Non enim in ſerris triturabitur gith, nec rota plauſtri ſuper cyminum cireuibit; ſed virga exeutietur giüh, & cyminum baculo: Panis autem comminuetur. Verkm non in perpe- tuum triturans triturabit üllum, ne- que veabit eum rota plauſtri, ne- qJue ungulis ſuis comminuet eum. Verſ. 24. 25. 26. 27. 28. Audiamus Hieronymum ſuper hunc locum: Clemex- Numquid, ait, agricola ſemper arabit, ut ſer sen „,„ , r veritas. mentem jaciat? Deus varie diſpenſat genus bu Conari manum: nunc punit, nunc miſeretur, nunc imperfe- corripit, nunc defendit. Id eſt, nune arat, munc du. ſerit, nnnc maturas meſſes metit. Gith, & cy- Kte A⸗ Jet . , kicorum, minum, id eſt, omnes gentes, quæ non vecepé- &, Reli- runt ejus notitiam, virgaâ emendat & baculo: gioſorum frumentum autem, id eſt, populum Judaæorum peccata magnis torquebit ſuppliciis. Potentes potenter graviora. tormenta patientur. Alii exponunt ſuper Populo Hareb. 7. & Sacerdotibus, quòd vulgus indottum in die Taize⸗ judicii, quaſi gith . eyminum corripiatur vir- vorep- gâ & baculo: Jacerdotes autem, qui habuerunt gravils lavem ſcientiæ, magnis ſuppliciis torqueantur. punietur. Hac ille. Plurima documenta quàm breviſſi- Brkau mè excerpamus. Primum: non ſemper aran- Ve erior dum, ſed interdum ſarculo, raſtrôque Par- amere cendum; riganda ſæpius, quàm proſcinden- ducat. da tellus: quod aſperitatem exuendam Paſto- Diſeretio. res docet, qui humanitate felicius ſubditos Raszrestn excolent, quam ſeveritate. Secundum: com- Saperior planandam humum ante ſationem. Nonne cum quus adæquaverit faciem ejus ? Æ uus omnibus, cum om- non Jacobum diligat, Eſau execretur: Non u, L Joſepho polymitam texat; alioquin inter Fra- H tres pro frumento lolium naſcetur. Livor cvzerior amorem opprimet. Tertium: Etiamſi exæ- non idem quetur humus, non idem ubique ſerendum. omnibus Scili- Ar. . — tia, & Se⸗ cil tam. inæ nin gien guenn gtur. bi et s te emniſea Ant trol r lattæ uu. lir le „(unct Cutis mn (M fee⸗ Euume 4, uis ͤ enm neti . gii iu. Nondu Cgti in, bun 1, let 4, ten Mncnr. wo wn. 1er Eſei⸗ Ets he⸗ ot P h. (2des ℳ, lie⸗ (had H Micl, on llar Deo c. ngr. e m i tone . „. Ulule. Et ſun 7el e 1 ek. int, Plur Urgor IINU d, liums menta lin na Vvel niite camn c. ſrtnti. „. nſ kandz. Verent ſifr 1E 6. Kin A. Un zer. le, ſriid lal ln Na exe a. (lori⸗ ſir — na n i nmit R N1 . Dran Utat n een kemnn Scilicèt externa facies adæquatur per Prophe- Ruru tam; cæterùm in extima illa terræ æquitate . Tælenta inæqualiter diſpenſat ſemina. Singularitas fu- , Gn varia. gienda, ſed non omnibus eadem mandanda; Gfeneſi, quemadmodùm non ubique frumentum ſpar- et ie gitur, ſed alibi hordeum, alibi triticum, ali- Dn bi etiam ſpinæ ſeruntur ad ſepimenta. Rur- n erg sus terræ facie complanatâ „ eodem ubique Nanl emiſſo Sole, immiſſo imbre diverſa tamen M expeckanda ſunt germina; nec culpandus A- nedhe, Tyronum gricola, aut Cœlum incuſandum, ſed vitio ei e pe, Terræ vertendum, quæ Pparùm ſibi conſtat, An an eritcdt. hic ſemen multiplicat, ibi verô corrumpit. nee Gratie Quartum: Non viliora carpento, &£ ſerris inck Pei non comminuenda, ſed Gith Virgàâ excutiendum, ze cooperan- Frumentum plauſtro comprimendum. Mi- rej. ui tius agendum cum imperfectis, quorum hu- † tia . . . Eahitig meri curvantur ſub onere: accuratins anim- mitior . cum ino- advertendum in perfectos, quorum pectus pibwm. pPondus irridet. Illud etiam perpenderes ve- Cempati. lim, Non impios, deſidéſque à Deo vexa- Elemen- rij, ſed perfectiores durius per Divinam Pro- , ig. ſins videntiam conteri. Cyminum baculo levi- t Han „emn ge⸗ ter concutitur; Frumentum verô graviter loent / ceptio. ſerris comprimitur. Cain vix increpatur, P gnn Paupe- poſt Parricidium: Abelis, poſt Sacrificium, 7uw*να bh Ccædes permittitur. Job durè torquetur, A- 1 N 1 lrs. chab molliter in alieno horto ruſticatur. Non mun,5 mutuss. ergo Viciam ſuſpiceris aliquem eſſle, ſi à alltl Perſecu- Deo comminuatur; Frumentum eſt; ideô- tio argu- que molà teritur, plauſtréque calcatur. For- werten tunæ illum Rota non opprimeret, ſi foret Virtutis. Tyigala- Gith, ſed Regia illum Virga ſuſtentaret . tio ſienum vel Paſtoralis Baculus inſtrueret. Quid ve- Predeſti- rò eſt, quod ait; Neque vexabit eum Rota Dnren nationis. Plauſeri, neque ungulis ſuis comminuet eum. N n i⸗ Ergône triturantur Frumenta, ut non com- ul minuantur? Duplex quæſtionis exſolutio. Pri- mô, per plauſtrum excuti Paleam, non Fru- Vnio non menta comminui. Secundò, Non dividi Gra- Haditur na vel per molam dicuntur, quòd magis per varvieiate eam conflentur in panem, plurâque uniantur, Pententia qum ſingula commi Niſt enim diſſol- em. uùm ſingula comminuuntur. Niſi enim difſo Seanda- Verentur, panis non conficeretur; ſéd, dum ligari fa- à ſe granum diſſilit, & in fruſta conciditur, eler; feliciùs mox compaginatur in panem. Deni- 1i ist“ que, Non i rpe ritur riturabi ſamn, an, am hor. que, Non in perpetuum triturans triturabit, 7 fedtiolicz, ſed Tribulationem & Preſſuras Felicitas Æter- inj ſeholis ha excipiet, nec diù durabit Erumna, quam diſen. Gloria ſemper duratura ſequetur. tiang. un. AA: u 4 „„ im NMump, E X C A P. XXIX. ISAI . Ta Ariel, Ariel Civitas quam erpug- vawvit David. Additus eſt annus ad annum, ſolemnitates evolutæ ſunt. Circumvallabo Ariel, & erit triſtis, & mœrens, & erit mihi quaſi Ariel- Verlſ. TI. 2. Ro Ariel Arcem Sion interpretatur S. on Procraſti. . Hieronymus, quam ſubvertendam Iſaias ell.)0 ,, vatio. Prænuntiat, poſt evolutam annorum & ſolem- iel nitatum longam ſeriem. Increpantur hoc in n , . loco Peœenitentiam eludentes, dum ſemper in futurum tempus rejiciunt. N Stromatum, Lib. XVI. Humiliaberis, de terra loquéris, & de humo audietur eloquidm tunm, O& erit quaſi Pythonis de terra voæ tua, O& de humo eloquium tuum maſſita- bif. Verf. 3. 4. Significantius LXX. Pmiliabuntur in ter- Sermo ram ſermones tui, & in terramn occident verba vanus. tua. Et erit ſieut loquentium de terra vox tua, Eonfiden- & uſque ad pavimentum vox tua infirmabitur. tia in he- Antea oppugnaturum ſe dixerat Ariel: Ert minibus. ciroumdabo, inquit, quaſi ſphæram in circui- tu tuo:- & jaciam contra te aggerem, & mu- nimenta ponam in obſidionem tuam. Et tamen Trista- tot undique ærumnis oppreſſa, non Coelum tionu re- implorat, non Deum invocat, ſed de terra medinm. Ioquitur, ad terram confugit, deprimit in ter- ra vocem ſuam. Quaàm multi frequenter cala- mitatibus vexati, Dei prorsùs obliti, humana inquirunt auxilia, hominum opem depoſcunt! Verùm altius quid ſapit hic locus. Expugnan- dæ Arci Sion machinæ admoventur, excitan- tur turres, aggeres circumducuntur; ut faci- liùs tamen expugnetur, intus ſagitta immit- titur. Nimirùm, humiliatur, & deprimitur ad terram Lingua ejus: Non enim diu ſtabit Ani- mæ Arx, cujus vox terrenis proſternitur. Ur- bis januam facilè hoſtibus aperit, qui nugis, & temporahbus referat labia. Mox ut vana irrumpent in Os, in Arcem Cordis Hoſtes ir- ruent Victores, Triumphum acturi, noſtris ſer- monibus partum. Lingua clavis Animæ eſt. Porrò quam diviné hoc expreſſit tranflatio LXX. Et in terram occident verba tua. Occa- ſum maluit appellare, quàm Caſum, Verbo- rum depreſſionem ad Terrena. Religioſa enim Lingua, veluti Sol, hoſtium dolos detegere debuiflet, quæ tamen in terra occidens, libe- rum inſidiis campum exhibuit. Etenim inter Tenebras ſubigetur ab hoftibus Sion, quæ, ſi de Ccœleſtibus loqueretur, oppreſſores procul dubio fugaret. Audiamus ex iis, quæ conſe- quuntur, infortunia ex Linguæ occaſu exorta. Perſecu- tispiés &. Sermo vanus. Et ſicut pulvis tenuis maltitudo venti- lantium te, & ſicut favilla pertran- ſiens multitudo eorum, qui contra te prævalucrunt: eritque repenté confe- ſtim. Verſ. 5. 6. En Vocis erumpentis de terra, terreniſ- que immerſæ damna! Dùm enim lutum pla- tearum, nugas circumvehit otioſa Lingua, aaa. tennem quidem pulverem inferre videtur, ſed quo excæcamur, penitſque opprimitur. Lutum colligit, ſed pulverem ſpargit. Neque enim ſatis eſt garrulis de temporalibus loqui, ſed in nugis animo, votiſque immorantur, tâmque ſeriò difſerunt, ac ſi Commentaria ſcripturi eſſent, non Ineptias relaturi. Videas non rarò Religioſum Fori, Aulæque Fabu- las tractare tam graviter, ac ſi Tribunal il- lud foret, & non laxandi animi locus. Id ve- ròô nônne lutum eſt in pulverem comminuere, ut non ſolùm Lingua inficiatur, quæ terrena pronuntiat, ſed etiam ſordeſcat Mens, dum ſe- Semo Tepiditat. Vitia riò judicat de ridiculis; Oculũſque animi ca- palliata. ligat in pulvere, duùm ſubtilius Lingua lutum verſat nugarum. Meliùs etiam dicatur. Nugæ lutum 324 Oliva lutum ſunt, quæ ſi exponerentur ut nugæ, ut lutum fortè calcarentur; ſed, dum ad Glo- riam Numinis referuntur, nugæ vertuntur in pulverem, hoc eſt, ad oculos feruntur, non Parvs. fubjiciuntur pedibus. Ideòque deteſtandi ſunt magis, qui dum ſermonem ad nugas conver- tunt, Spiritu eas condire ineptè ſtudent; quam qui apertè nugas pro nugis venditat. Ne- que vero dicas, ejuſmodi ſcurrilia tenuem pul- verem efle, à quo non multùm formidandum ſit. At ego hunc pulverem prævaluiſſe lego in Ariel, quam non machinis expugnatam vi- deo, ſed Minimis. Et erit ſicut pulvis tenuis multitudo ventilantium te, qui contra te præ- valuerunt. Favillas, pulverémque imitantur Vitia, quæ, dum Parva ſe ſimulant, & faci- liùs intrant, & incurioſiùs negliguntur, & tur- Tamilia Piùs vincunt. Non pulverem irrideas, non ri- as eum deas favillam; nam hæc magna interdùm ex- dee art citavit incendia, & illa præſtantiſſimam cor- ““l poris partem, oculum ſcilicèt, impetere ſolet. Confeſ. Et erit ſicut pulvis tenuis multitudo ventilantium. ſarii, & te. Quid hoc portenti eſt? Quis unquam ven- Amici tilatur à pulvere? Pulverem excuſſuri ventila- maar⸗ mus, non autem nos excutit pulvis. Mone- i gop ni⸗ mur enimverò cautè nos circumſpicere: ſæpe ſ; optimi. Nnamque iis inficimur, qguli ſe nos purgare conſin- Divitis gunt. Eorum ſermone ſordeſcimus, quibus noxis & purgatiores fore falsè credideramus. Adeò Ruxaga. Cæcamur à pulvere, ut ipſum pulverem ſuc- cutere noſtrum pectus patiamur; cùm id non eyxcuti, ſed infici ſit. Septuaginta legunt: Et erunt ſicut pulvis de rota divitiæ impiorum. Vi- den' idem eſſe ventilari, & locupletari. Quas tu divitias dicis, pulvis eſt. Pulvis quoque de rota divitiæ, quèòd labore, peregrinatio- nibus, & diùà currendo acquirantur; quæ Ro- Felicitas tam referent, cùm non diù ſtabunt. Pulvis de & Tem- Rota Divitiæ, Fortunæque Impiorum. Quàm poralia miſerè ergo deciperis, qui tot laboribus au- SS rum, argentumque recolligendo, pulverem adtegoric?. Collegiſti, vel mortis nuntium, vel prænun- tium cæcitatis! Pulvere undequaque ſtipatus, vel cæcaberis, vel morieris. Utrumque refert Pulvis. Utrumque Divitiæ præſtant, Morte pariuntur ut Pulvis, & pariunt Cæcitatem: peccato generantur utplurimum, ſobolem ni- hilo meliorem daturæ. Parentem generant, nam per ſcelus editæ, ſcelus pariunt. A Pul- vere in eo tantùm diſſimiles Opes, quèòd ille Mortis Filius naſcitur in Tumulo: hæ & Morte vivunt, & generant Mortem, nec tam naſcuntur in Umbris Montium, quàm Lucem adimunt oculorum. Et erunt ſicut pulvis de Rota Divitiæ Impiorum. Moleſtæ currentibus, noxiæ generantibus, inſtabilitatem trahentes ab origine. Et erit ſicut Somnium viſionis noctur- naæ multitudo omnium gentium, quæ dimicaverunt contra Ariel: & om- nes, qui militaverunt, & obſede- runt, & pravaluerunt adversus eam. Verfſ. 7. Zepiditas Septuaginta. Et erunt quomodéò videntis ſom- Mater nium nocte Divitiæ omnium gentium, quæ mi- Apaſtafie. Iitaverunt contra Ariel. Exprimitur obfidio Je- ruſalem ſub ſpecie ſomnii, quòd & dormientes capiamur, torpeſcentéſque in militia Domini; ſibi propterea imputat ſervitutem, qui dum à ſomno expugnatur, apertè intelligit futurum fuiſſe, ut non caperetur, ſi non obdormiſſet. Rursùs ſomnio vincimur, quòd vana, flux- que rerum temporalium illecebrà mancipemur. Quare non quietem capturus ſtrato refolve- ris, ſed capiendus ab hoſte proſterneris in lectulo. Subigimur in otio vel à ſomniis, qui Eußillani ſtantes terrarum Orbem viciſſemus. Demum mes Ga. Perſequentium vires, quas maximas credis, tis non nullæ ſunt, vanæ ſunt, ſomnium ſunt. Quis operan- ergo ſomnium expaveſcat, quo nec à ſom- ſees. no excitari poteſt. Dolendum ſanè, ploran- eg i dumque ſuper Ariel, quæ & obſidetur à ſom- menda. nio, & nihilo minus redigitur in ſervitutem. Nec imaginario hoſti reſiſtimus, ſed multitu- dinem velut ſomnium non obſediſſe modò Sion, ſed etiam contra Sion prævaluiſſe le- go. En humana Fortitudo quô recidit? Vi- gilantes expugnamur à ſomnio. Expreſſius ve- 1r6 Septuaginta, qui pro, Et erunt ſicut Som- nium Viſionis nocturng, Et erunt, inquiunt, quomodo videntis Somnium Nocte Divitiæ om- nium gentium, quæ militaverunt contra Ariel. Auro hoſtium vaſtatur Sion non Ferro, dum- que capit, capitur, Divitiiſque, quas invadit; opprimitur. Quam ſæpe manubiis neduùm cap- tis, ſed ſomniatis tantùm, turpiſſimè trium- phamur! Intelligant aliquando Divitiarum fa- me torti non divitias ſe, ſed ſomnia ſectari; quæ inania cùm ſint, irritare poſſunt ſamem, quietémve turbare, rabiem humani cordis ſe- dare non poſſunt. Et ſicut ſomniat eſuriens, & comedit; um autem fuerit exæpergefactus, va- cua eſt anima ejus: Ert ſicut ſomniat ſitiens, & bibit, & poſtquam evigi- laverit, laſus adhuc ſitit, & anima ejus vacua eſt: Sic erit multitudo om- nium gentium, quæ dimicaverunt con- tra Montem Sion. Verſ. 8. Epularum ſomniis non quicunque deluditur, ſed eſuriens; non enim temporalium imagine torquereris, niſi ea ſitires. Non ergo tenta- Tempora- tur, niſi appetens; unuſquiſque enim tentatur lium con- à concupiſcentia ſua abſtractus, atque illelétus. teobtus- Quare, ſi terrena ſomniare te tædet, terrena non expetas. Et ſicut ſomniat eſuriens, inquit Scriptura. Porrô valdé miror, quod ſequitur; ſicut ſomniat eſuriens, & comedit. Ergo co- TLempora- medunt Avari, Felicéſque? Sanè. Verùm au- lia non diamus, quo cibo reficiatur. Cùm autem fue- explenr. rit expergefactus, vacua eſt anima ejus. Cor- pus onerari poteſt temporalibus, at Anima ina- . nis jejunat. Vacua eſt Anima ejus; ſed non Mors Di- quôcunque tempore, verùm cùm fuerit exper- viinch. Avaritia gefactus. Plerique enim inanem, jejunâmque Felieites Animam non cognoſcunt, niſi cùm in vigilia vana. Mortis mori illam æternùm intuentur, præ cibi inopia. Tunc, cùm obdormimus in Mor- te, evigilamus ad noſtras ærumnas;, liquidé- que cognoſcimus, temporalibus non ſagina- tam Animam, ſed tumidam. Clariùs autem in ſiti, quod dicimus, declaratur. Sitiens enim bibit in ſomnis, ſed, poſtquàm evigilave- rit, laſſus adhuc ſitit. Porrò hoc non re- creari, ſed laſſeſcere eſt; laborémque ma- gis ebibit, quàm merum, qui, poſt potatio- nes, laſſus litit; ut magis videri poſlit ſitim Jac.I. 14. lt ſüi pum ve Humm ve tiata l niis. A nr ſpe nind re Ugo epules Chn d enim c Poralin elurire Putave hantur dere, euperg lie om Montem ſeſla fa uͤ en At frin M. n i⸗ u ſam fu latis. ech Mg rdde D Untari Polſit . Minn . uhe ſetn lun les dio lſene. latas iſ alt nend Moe Mng, ne lſi 3 le i, lonern — bibiſſe, quâàm potu ſitim reſtinxiſſe. Audite horum compotantium laſſitudinem, ſeram la- Sap. 5. 7. Mentationem: Ambulavimus vias dificiles, Iaſſati ſumus in vii iniquitatis: ſcilicèt; dùm de torrente in via biberunt, ut ipfi jactave- rant: Manducemus, & bibamus. Qui igitur bibunt ſicut aquam iniquitatem, aurumve, non tam ſedare noverunt ardorem, quain ſitim laſ- ſitudineémque provocare. Quid verò eſt, quòd hujuſmodi Comedentes, & Somniantes con- Eccleßa- tra Sion pugnaſſe teſtatur Iſaias? Nimirùm icorum temporalium ſitis iſthæc Eccleſiam opprimit, nullaf: vaſtat; ſubigit; nullum ſæviotem hoôſtem ſu- Avarits finet, quam Opum libidinem. Audiant hi D. Hieronymum : Multitudo univerſarum gen- tium, quæ dimicaverunt contra Montem Sion, habebint quaſi in umbra, & nube, & ſomnio noctis divitias, quas maturo interitu derelin- quent. Eccleſiam autem Avaritià deprinmi, di- ripique patet ex eo,; quòd cùm florere cœpit, fidelium Opes pedibus premebat. Cuùm verò Divitiæ à pedibus Apoſtolorum gradum fece- runt ad manus Sacerdotum, facilè invaſerunt Cor, cœperuntque dominafi; quæ pietati, & fidei ſplendidâ iervitute ancillabantur. Poſt- quàm Aurum deſüt jacêre ad pedes Apoſtolo- rum; cœpit Eccleſia conculcari. Audiamus SpesAuli. verſionem LXX. Eruntque, ſicut qui in ſom- corum ſi. niis eſitriunt, & vomedunt; cüumque ſurrexe- im nutu pint, vanum eſt ſomnium eorum: Et ſicut qui Religioſas per ſomniuim ſitit, & bibit, cum ſurrexerit, “ in Anla. adbuc ſitit, & anima ejus frußtra ſperavit? ſic Aulici erunt Divitia omnium gentium „ quiæ militave- . miſeri. runt contra Montem SGion. Nota in ſomnio inci- nd pit ſitire, & bibere, ſed ſitis etiam poſt ſom- hum vera eſt, & verè torquet. Itaque ſom- ſer nnt niata ſitis perſeverat in vigilia, orta in inſom- . 8. niis. Ambitio enim, & Avaritia in ſomno va- lin næ ſpei enatæ, cruciant, etiam deſperatis ofn- G ninò rebus. Notandum illud; fruſtrà ſperavit. Nlitucl Ergo non verè comedit in ſomno, fſed potiùs erirer epulas ſperavit. Non dicit fruſtrà Comedit; 8 cùm dizxerit, Efuriunt & Comedunt: Non enim cibo vero, ſolidéque, ſed vanàâ ſpe tem- poralium paſcuntur. At id, non edere, ſed eſurire eſt,; cibum non fumere, ſed ſperare. lecllin ,, lim uft Putaveras Aulicos divites epulari? Non fagi- n eprir nantur, at fruſtra ſperant. Videntur ſibi come- iin enin dere, ſed brevi ſpem devofaſſe, non cibum ,lte ix expergefacti comprehendunt. dic erunt divi- let, emm ia omnium gentium, quæ militaverunt contra ren, A montem Sion. Sine verborum ambage Auro Sion d benn obſeſlam Iſaias affirmat, ſi credimus LXX. 4. Eaee Pauperta, Qui enim primus Eccleſiam prodidit Judas ; ſenr Red triginta argenteis ditatus eſt. Qui primi Eccle- ae en,, ſiam fundaverunt Magi, Aurum ad pedes In- 4 el (9 fantis Domini abjecerunt. Undè non mirum 5 1 i , ſi Eccleſia deſignata inter pannos Salvatoris à e; / Magis, edita in Cruce è nudo corpore lace- ſettaht⸗ r6que Chrifſti latere, enutrita à Fidelibus vo- iie , luntarid opum abdicatione, Divitiis concuti 1 “ ecleßa- Poſſit Avarorum. Non diù inter Opes benè vi- vn Kiei edi- vet, quæ adolevit in Paupertate. Nam & Joan- mun , de⸗ nes Sion, hoc eſt Ecclefiæ, plateas auro con- ſtratas vidit in Apocalypſi, ut nullus ingredi — ing, e tne poſſit Eccleſiam, miſi Aurum calcet. Plateæ 1 non verd Sion ex Auro, ut ad gloriam perveniri non dinane amemsur. poſſe diſcamus, niſi per Divitiarum compreſ- R Piviis fſionem, atque contemptum. Laquearia Tem- n enn Tenpore- plorum aurea videmus in terris, pavimenta lwe n . lium eon. Marmorea. Verùm ſupernus faber ex auro pa- Nene temptus. vinentum fabricatus eſt, ex cedro cupreſſoque al en Csn. 2. Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XVI. 32 5 laquearia; ut Aurum conculcetut; immorta⸗ litatem in Cedro, in Cupreſſo mortalitatem cContemplemur, ſublatis in Coelum oculis. Non lutea pavimenta, ſed aurea; ne Mortis me- moria, ſed Opes pedibus conterantur. Inebriamini, & non à vino; movemi- ni, & non ab ebrietate. Quoniam miſouit vobis Dominus ſpiritum ſopo- ris, laudet oculos veſiros: Prophe- tas, & principes veſtros, qui vident viſtones, opertet. Verſ. 9. 10. Felix ſomnus à Deo immiſſus; qui ſine Conf ſa⸗ ebrietate Religioſis oculos claudit, ne de fu- vii blanas turis ſolicitàâ indagatione vexentur. Quin & Theelogi quoſdam vel Prophetas, vel Principes, pro- venales tectionem vel futurorum præſcientiam vendi- on, ſntes tantes operiet, ut non videantur, quandoqui- Cenſilis⸗ dem nec vident, quæ falsè præmuntiant. Non rii boni Prophetas, ſed Prophetas veſtros, ait, qui neglecti. Viſiones, non res vident ; operiet. Scilicèt simplici. immittet Deus ſpiritum ſimplicitatis,; quo im- zas. buti,; nec oculo mentis futura intuebimur; Solieituds nec iis innitemur, qui ſuam nobis opem non erahtini. defuturam promittunt; eòſque non adhibebi- pelieitas mus; qui cùm videant Viſiones, res rerum- vera. que eventa, quæ neſciunt, ingenti cum ſim- p,etectio⸗ plicitatis detrimento enuntiant. Qui quidem zes negii- ſimplicitatis Spiritus, Spiritus dicitur ſoporis: gens. quòôd ſcilicèt ſoli quiete fruantur, qui cæcita- tem hanc & manu Domini hauriunt, divina Sapientiâ temperatam. Et ſanè foporis Spiritu non fovebitur, qui oculos claudere recuſabit. Callidus emm & curioſus, vagus & ſciolus non dormitabunt, neque dormient; utinam & Dilectam non exfuſcitent. Pergit Iſaias. Et erit vobis viſio omnium, ſicut verba libri ſig- nati, quem cuùm dederint ſeienti literas, 4 cent, lege iſtum: Et reſpondebit, Non poſum: ſignatus enim eſt. Et dabitur liber neſcienti li- teras, diceturque ei, lege: Et reſpondebit, neſ- cio literas. Felix ſomnus, cæcæ Obedientiæ ledless parens; qui omnia, veluti ſignata, adorabit, tia cæca. & tam à ſapientibus, quam ab inſipientibus pes pro- futura legi non poſſe ſtatuet, reſervatis omni- videntid: bus Majorum providentiæ. Iſa. 2974 II. 1 2. Labis ſuis glorificat me: Cor autem ejus longe eſt à me: & iimaerunt me mandato hominum, & dostrinise Verſ. 12. Jure conqueritur Deus humano præcepto Amors timeri ſe, cùm nobis à natura ejus timor in- duci non ſitus ſit. Non Deus, at Homines timentur 3 Weres cùm propter hominum reverentiam, Time- tur Deus. Nam; qui ideò Deum timet; quia Veretur Homines, cùm non verebitur Homi- nes, Deum contemnet. Qucod apertè indè col- ligitur, quòôd Tſaias paulè poſt addit hic: uorum ſunt in tenebris opera, & dicunt Iſa. 252 QOuis videt nos, & quis novit nos? En quomo- 155 dò ad ſolum aſpectum hominum ſe componunt, qui timent Deum mandato hominum. Periſona- ta iſthæc Juſtitia evaneſcit, cùm non videt ſe videri; nec diu Juſtus erit, qui Juſtitiam fa- . . . —. „ 3 cit, ut videatur ab Homiribus. Septuaginta le- poeri⸗ gunt: fruſtra colunt me, docentes hominum Inientio Præs bra vas Ee. 326 præcepta, atque dAoctrinas. In Politicos longus hic textus invehitur, quorum os Cœlo mili- tat, cor verò Divitiis, Gloriæ, Dignitatibus ancillatur. Privatæ rationes procul ablegan- dæ, niſi fruſtta colere velimus Deum, qui ut vitulos labiorum non rejicit, ità incruentàâ cordis victimàâ delectatur. Væ qui profundi eſtis corde, ut & Do- mino ahbſoondatis conſilium, quorum ſunt in tenebris opera. Verfſ. 15. Conſcien- tia ape- rienda. Retegendam conſcientiam Superioribus Pro- pheta ſuadet, nam quod illos latet, Deo abſconditur. Erravi, non Deo, ſed à Deo abſcondi dixit conſilium Iſaias. Non enim Deo ignotum erit, quod tegis, conſilium; ſed à Deo abſcondes, procul illud removendo ab ejus Providentia, ſine qua non complebitur. Septuaginta vertunt: Væ, qui profundum con- ſilium faciunt, & erunt in tenebris opera eorum. Credideras occulto conſilio ad honorum faſti- gia te conſcenſurum? Falleris: Profundum fa- cis conſiium, quò magis detraheris præceps in pulverem, quam ſublimis eveharis ad ſo- lium. Lucem expectabas ex conſilio tenebris involuto? tenebroſis operibus vives inglorius. Non ergo tua te prudemia extollet, ſed pro- fundo conſilio demergéris. Amano & Abſalo- ne quid prafundius, quorum confilium per alienas rumas ad cumen ſibi viam conſtrave- runt. Verùm uterque profundo conſilio miſe- re deprefſlus, non altus regnavit, ſed ſubli- mis pependit: Abſalom laquei, Aman pati- buli ſtudiofi architecti, ſuarum calamitatum tragœdias ediderunt. Abeant peſſum Profun- da Conſilia, quibus nonniſi ad patibula ex- tollimur. Pabititi. Et audient in die illa ſurdi verba li- bri: O& de tenebtris & caligine ocu- li cæcorum videhunt. Et addent mi- tes in Domino latitiam, & paupe- res homines in ſancto Hrael eéaulta- . bunt: quoniam deſfecit, qui præva- lebat. Conſummatus eſt üluſor: & ſucciſi ſunt omnes, qui vigilabant ſaper iniquitatem. Verſ. 18. 19. 20. ratio: Dei ſermones audiet, qui fabulis obſur- vis ſemen. deſcet. Sepi aures tuas ſpinis, inquit Salo- sermoni mon: & Verbi ſemen cecidiſſe inter ſpinas, vanifa- didicimus ex Evangelio. Surdorum eſt Ver- Kidium. bum Domini; qui & Cæci orientem lucis ternæ contuentur. Oritur Divina lux ad il- luminandos eos, qui in tenebris, & in umbra mortis ſedent, ad dirigendos pedes eorum in viam pacis. Neſcio quomodò ſylvarum, mon- tiümque umbræ puriorem lucem pariunt: & ipſe Deus, qui videt omnia, viſum ſe iri per Pl. rv. I2. caliginem ait. Poſuit enim tenebras latibulum Juunm. Undè non- immerit S. Hieron. ad cali- ginem ſolitudinis nos cohortatus exclamavit Ibid. 10. hic: Moyſes, ut intelligeret Deum, in nubem, & caliginem ingreſſus eſt. Et caligo ſub pedibus Religisnis éjits. Ideôque nihil mirum, ſi ad æternum So- munis lem, ſub cujus pede caligo, non perveniatur vitiers. niſi per tenebras. Ambulatur enimverò per ca- Oliva liginem ad eum, qui ambulat in caligine. Et Exrerciris de tenebris & caligine oculi cæcorum videbunt. Piriia- Non ſatis eſt in umbris eſſe, ſed inſuper cæcu- dgè. tire oportet in caligine. Nam plerique obliti us me ſe tenebras ſubiifſe „ne viderent, circumſpice- mili,as. re volunt in caligine: ſed non Hi de tenebris Tibula. mutuabuntur lucem, verùm Oculi cæcorum * dacit videbunt. Deum is videbit in Solitudine, qui ad Deum. Cæcitatem amplectetur. Sacciſi ſunt omnes, Simplici qui vigilabunt Iſuper iniquitatem. Proh ſcelus! tas. non diem modò contaminare conſueverunt Cacitas atrocitate facinorum, verùm etiam noctes tra- Tancta. ducunt inſ-omnes, vigilaturi ſuper iniquitatem. . I . . erna Magna enimverô Supellex iniquitas, ſuper tantkn,. quam excubandum ſit. Perdes te, cum ſerva- veris illam. Quam multi excubias agunt, ne Peccatori iniquitas deleatur, imòô vigilant meditando, eseias. quo modo propagetur! Vigilant ſuper impie- Ocina- tatem, id eſt, vigilant, ut obdormiant in tio. morte; ſolicitéque ſervant, à quo prodentur. Hakitus Erumnas ſuas tamquam theſaurum cuſtodiunt; "ali. & labori vigilias addunt, ut mortalem ami- Inientie mmæ ſoporem tueantur. An non ſtulti, qui rsv, ſervitutem vigilüs defendunt? An non ſerv, iniquitatis excubiæ? Cum viderit ſilios ſuos, opera manuum mearum, in medio ſus ſanétiſicantes nomen meum, & ſanbtijicabunt ſan- btum Jacob, & Deum Irael pradi- cabunt: Et ſcient errantes ſpititu in- telletum, & muſſitatores diſcent le- em. V cri. 23. 2 4. Septuaginta. Et ſcient errantes, uberiùs Conſela- vertunt: Et ſcient, qui errant ſpiritu, intelli- vee Dei . . . . 47:¹ & gentiam & muſſitatores diſcent Obedientiam : Neniur. & linguæ balbutientes dilcent loqui pacem. Filii Aicen Jacob, ſed opera Domimi ſunt, verbi ominmi Nuntü. Porrò Legem diſcere nihil eſt aliud, quàm diſcere Obedientiam. Pacem au- tem loquentur non quæcunque Linguæ, ſed Cencio- balbutientes; ſcilicèt tardiores ad murmura- ?ator ves tiones, non luhbricæ. Non ergo in vano Elo-“. quentiæ apparatu Pax, ſed impeditior Lingua diſcet loqui Pacem. Nota: non dixit, diſcet Pacem, ſed diſcet loqui Pacem. Longè enim antè in corde ſcit Pacem, quaàm ſciat illam ore verſare. Non Pacem tunc priméò intelligit, ſed primòô tunc loquitur: ſub ſilentio enim balbu- tientis Linguæ Pacis opes ſervabantur, quas ad profectum animarum diſcit effundere. EX CAP. XXX. ISAI K. Væ Filiü deſertores, dicit Dominus; us Jaceretis conſilium, & non ex me; & ordiremini telam, & non per ſpi- ritum meum; ut adderetis peccatum ſuper peccatum. Verfſ. I. Tiam deſertores Filios appellat, nec Fi- peidnc lios abdicat Pater abdicatus. Dura concor- erngs he⸗ dia, Filii, & Deſertoris. Cur verò Deum Filii dereliquerunt? Ut facerent conſilium ſine eo, qui Dei / vocatus eſt Magni Conſilii Angelus. Conſilium riuordis. . autem .catores / a l rhi ( 4 m lione ſici. er. ⸗ mi pen. e05 ſed non tur: QOu f. 1* lNtin. N ſul ſis, zulik geclin Lantu is elt eſt, ch Kamtm ickhe Pteta dufit hetu eſtin ni eſe do, B Tin imper, aperte cal. 4 tit, ut lter int Gum 4 Uufter. n. uin he⸗ Ne hiit, . . Plorare Cezle an Keyr hto! eckes Ulrr (o Mon ſt „ Menſas o. e 92 hibu ut, a 4 birg. COlec⸗ limng 10, ſe⸗ nbr⸗ Eun e, 4 iectieo alltem Politicorum telam dicit, quòd ingenti Statés labore conficiatur, ſed indecoro fructu. Abſ- miſe * Ccondere enim nos tela poteſt, defendere, ar- “ astione. Maréve non poteſt. U ordiremini telam. En Politici. Oculata malé Sapientum prudentia textrinis Xierno- implicata. Divinum ſapere ſuis ſibi aſtutiis rum obliti perſuaſerant: ſed, cùm orditos illos telam au- dio, tanquàm mulieres derideri contemplor; eos ex muliebri opere non Sapientes dico, ſed Fœminas. Quin & ipſum mulieris opus non abſolvifſe, at inchoafle tantuùm perhiben- tur: Et ordiremini telam. Qui ambulatis, ut deſcendatis in Egyp- tum: & os meum non interrogaſtis: Iperantes auxilium in Fortitudine Phataonis; & habentes ſiduciam in Umbra Dgybti. Er erit vobis For- titudo Pharaonis in confuſionem: & ducia Umbræ Dgypii in ignomi- niam. Verſ. 2. 3. oln, Amnh, Confden- Non ergo tam pronus in 5Ægyptum deſcen- tia in ho- ſus, ut itineris peregrinationiique moleſtiæ g Nnnn minibni: declinari poſſint. Sed ambulant, & defati- gantur in ipſo etiam deſcenſu, qui inexper- tis eſt arduus. Ambulant in Ægyptum, i eſt, ad rumnas ipſi ſuas properant, & falsd quâdam Umbr provocati irruunt in flammas. Quis ſelicius Filiis Jacob deſcendefe poterat in ͤÆgyptum, cibo recreandis ſub imperio Fratris? At citò frumentum verſum eſt in paleas; brevi ſervierunt, qui regnatu- ri deſcenderant. Non ergo Egypto, Mun- do, Regibus fidendum, quorum protcctio ruina, quorum infulæ opprobfia, quorum imperium ſervitute tandem concluditur; ut aperté habes tum hic, tum apud Jeremiam Cap. 42. Redeamus ad initium: Qui ambula- Zis, ut deſcendatis in Agyptum. Miratur Deus Electio Statis Fe- liris atis deseptrix. Knt, lcere nihli er. . . lnot iter inſtrui poſſe in .gyptum „ undé füugien- umn- dum ſoret, tantarum recordatione calamita- nl Conßden- tum. Ergône ambulas ad compedes, vincula- nfut tia in ho- que expedito curſu venaris? Pergamus & e minibus. 8 nos; Häabentes fiduciam in Umnbra gypti. nc Dignitas Quid inſipientius, quàam ab Umbra opem im- 1 lug ³Deo. plorare Soli infeſtos? Umbra WTgypti occidet, nu ER Cœlum non ſplendeat. Memineris ergo ipfam, unl uam ſperas, Umbram & Cælo eſe. In Umbra ipeinit⸗ PEgypti. Honorum lucem præſtolaris ab .- Telt, 2 gypto? Umbra eſt. Stultè igitur lucem ex- eKunden. Pectas ex Umbra, quâ obſcurari poteris, il- luſtrari non poteris. Rursus; in Umbra £- —,— gypti ſperant, qui redeunt in Agyptum; quòd Felicitas, quam aucupantur, Felicitas XX non ſit, ſed imago Felicitatis. Non Regem Prrenſas, vel Fortunam, ſed eorum Umbras, Aulico- quibus deluderis: Habentes Rduciam in Un- Be bra Egypti. Hinc ſæpe Apoſtatæ Um hras ſe Dinmmis Tenpora⸗ conſectatos queruntur, quòd non in gyp- “ lia vana. t0, ſed in imagine Egypti ſtultè ſperaverint. 1 8. mbra, mihi credite, eſt, quam vos loli- 4 nfl⸗ dum Corpus putatis; nec Fortuna arridet vo= i um bis, ſed Umbra Felicitatis irridet. Ethicæ Comment. Tom. VI. Sromatum, Lib. XVI. 327 In terra tribulationis & anguſtic leæ: na, & leo; ex eis vipera & regu- lus volans: portantes ſuper hume- ros jamentorum divitias ſuas: & ſu- er gibbhum camelorum theſauros ſuos ad Bopulum qui eis prod' ſe non po- terit. Agyptus enim fruſtra & va- né auxiltabitur. Ideo clamavi ſuper hoc: uperbia tantüm eſt, quizſce. Verſ. 6. In terra tribulationis Leo; quòd Fortes Tribala- evadant homines inter Calamitates. Ex Leo- zio prodef ne Vipera, & Regulus: quòd videlicèt, in- quit Hierony mus, de malis Parentibus pejo- Filiorum res generati ſint Liberi. Portantes iper hume- edazatio. ros. Licèt jumenta ofiuſta Divitüs ſint, He- Avari bræi mihilo minus Divitias, Lheſauroſque por- infelices. tare dicuntur. Cameli namque Dorlo, Ju- Laber Sa-⸗ dæi Corde opes geſlabant; graviuſque pre- ularium mebantur Auro Avari, quam Jurnenta. Un- Sa vi. de non immeritò Iſaias hanc tranſlationem Felicitas Hebræorum narratufus præfniſerat dicens: *Wera. Onus jumentorum Auſtri. Scilicét Jumenta ap-=- IIa. 30.6. pellavit Judæos, quos mox portaſie theſauros jactat, etiamſi alienis humeris impoſitos. Cui Ambkitie verô deferunt theſauros? Æ gyptiis. Undè Ralta. alias abſtulerant Moyfſis conſilio, illè nunc re- deunt cum theſauris. Emunt fuis theſauris ſervitutemn, pretiümque faciunt calamitatibus ſuis. Innumeros videmus, compedes ſibi Au- ro comparafe, qui in Patria Domini patri- monia dilapidant, ut ſerviant in Aula. Quam benè iis convenit poſirema hujus textus re- prehenſio! Udes clamavi Iuper hoc: Superbia tantum eſt, quieſcé. Verùm audiamus ex Hie- fonymo;, quid contigerit Hebræis fugientibus à bello in EÆgyptum. lIerunt ad Populum, qui eis prodeſſe non potuit dicente Jeremiä, quòd traderet Dominus Pharaonem Vafre kegem W- Cenfden⸗ gypti in menum inimicorum ejus; & conſume- ia in bho- rentur omnes viri Juda, qui erant in Terra W.- Wiwibus. gypti, gladio & fame uſque ad internecionem. Vitaturi Hebræi gladium Nabuchodonoſor fu- giunt in Egyptum, ubi nec gladium decli- nant, & fame perimuntur. Durum eſt effu- gere manum Omnipotentis, ſtultius ad E- Tribala⸗ gyptios confugere: ubi enim te incolumem en ve- fore confideras, gladio, faméque confoſſus “aα occumbes. Pra ſtolare itaque cum lacrymis ſa- lutare Dei, neque unquam innitaris Poten- tibus, ne deteriùs torquearis in £gypto, quam intra mœnia Sion torquendus fueras. Notandum verô, ibi fame interire, quò Ja- Ccob in copia Frumenti victurus deſcenderat. Nimirum Æ gyptus annonam fuppeditavit ſperantibus in Deum, fugientibus Flagellum Domini Famem pro cibo miniſtravit. Sic Jo- nas carcerem in undis reperit, cùm fugit à facie Domini. Sic Abſalom iis potifſimum ca- Pillis comprehenſus eſt, quibus oculos alliga- verat matronarum. Ee 2 Loqui- 328 – Oliva Loquimini nobis placentia, videte no- bis errores: Auferte à me viam; de- olinate à me ſemitam, ceſſet à fa- cie noſtra ſanédtus INrael. Propterea hæo dicit Dominus ſanétus IHraël: Erit vobis iniquitas hæc ſicut interrup- tio oadens, & requiſita in muro ex- celſo; quoniam ſubitò, dum non ſpe- ratur, veniet contritio ejus. Et com- minuetur, ſicut conteritur lagena ſi- guli contritione prævaliddâ. Verſ. 10. II. I2. 13. I4. Adula- Palpari volunt à Paſtoribus Populi: præci- zores. puè verô duplicem amoliri cupiunt obicem: Viam à pedibus, ſanctum Iſraël ab oculis. In- don A- ſana petitio removendi pedes à via „ non au- Flarit ferenda via à pedibus. Nimirùm impiis ſatis nimis non eſt, à via errare; obſtrui etiam iter pe- blandi. tunt, ne ambulantium ardore vel provocentur Irriſores ad curſum, vel ad ruborem impellantur. Viam rain, ſubmovendam curant, ne cæteri currant, ip- epidi. . . . . olinat, ſis torpeſcentibus. Quin ſanctum IIraèl tolli Theologes pétunt à facie, ne exemplo, pudorive ſit. At corrumpe- cur potiùs oculos ipſi non avertunt à ſancto; reſata- ceſſaàntque ab eo, quem ceflare poſcunt à ſe? Trsnpt⸗ Enimverô tanta Virtutis vis eſt, ut etiam oc- ena., (cluſis oculis pateat; nequeântque non videre ſanctitatem impii, etiamſi ab ea viſum defle- ctant, niſi fortè extinguatur. Punitur à Deo, hoc eſt ab impietate ſua plectuntur impi, quæ, labantem imitata murum, eos opprimit, aà quibus exſtructa eſt. Non mumuntur iniquitate peccatores, ſed opprimuntur, lacerâtque eos celſitudo prona in ruinam. Quæ ruina eò gra- vior, quò inſperata imparatos offendit. Lage- næ quoque comminutæ comparat Felicitatis oc- Scientia caſum. In qua comparatione perſpicimus, alie- ſine ſpiri- nis commodis Principes inſervire, quemadmo- i dùm lagena non ſibi aquam haurit, & ſervat. Sa gtr. Illud etiam noto; impietatem lagenæ confer- „l ri, quæ concreſcit in igne, undis ancillatura. Ingrati Formatur lagena inter flammas, ſed aquis fa- Dee. mulatur: ideò non indigna ſupplicio, quòd Felicitas . ignibus ingrata, eos ſæpe reſtinguat aquas mi- niſtrando. Hi notantur hic, qui in Religione doctrind, prudentiâque exculti, ed mox vel utuntur in Temporalibus, vel abutuntur in Religionem. Propriæ ſtudent gloriæ à Divina gloria efformati, Deique hoftibus militant à Domino bellum edocti. Audiant ejuſmodi La- genæ ſupplicium: Et non invenietur de frag- mentis ejus teſta, in qua portetur igniculus de in- cendio: aut hauriatur parum aquæ de fovea. La- guncula, dùm integra eſt, quæ ſervit, fracta ignem aliquando continet: ità impii in Adoleſ- centia firm valetudine robuſti Mundo ſe di- cant, imbecillis, adversiſque impetiti, con- fugiunt ad Deum. Verùm itaà comminuentur;, ut nec aquam continere, nec carbones portare procraſti- poſſint; ſed Mundo contemptibiles, Deo in- natio. viſi computabuntur in ſtercore. Multi, dum Infrmi. Cruci affiguntur, fugiunt ad Crucifixum, cum as qG luctantur cum Morte, Vitam invocant: ve- Mors im- rum nec Crucifixis currere licet ad eum, quem piorum. oculis ſuis avolare fecerunt; nec in Lectulo invenitur à Sponſa Chriſtus non quæſitus in Throno. In horto quæri debuiſſet inter aro- noxia. mata, non inter dolores in lecto. In lectulo Can. 3.1. meo per notctes quæſivi illum, & non inveni. In lectulo, inquit, non in lecto: tunc enim quæ- Trilnla- rere Deum incoœpit, cum abbreviata eſt Feli- tio durir citas; anguſtiæ illam lelti cempulerant ad Deum: ad Deum. at fruſtra quæſivit in lectulo, quem in lecto Singula- ſpreverat. Niſi fortè affirmemus, à lectulo ab- ritates. fuiſſe, qui ſingularitatem ſonat, addito meo. Deus iis non appropinquat, qui à Ccæteris ſe- parantur. Si revertamini & quieſcatis, ſalvi eri- tis: In ſilentio, & in ſpe erit forti- tudo veſtra. Verſ. 14. Non quieſcunt, qui peregrinantur à Domi- no, ideò enim & reverti eos jubet, & qui- Deum de⸗ eſcere. Diuturno itinere, vilique labore exa- erentes. gitatus eſt Filius ille perditus, a Patre transfu- Tepiditas ga, ſiliquarum mox appetens. Fortitudinem 5eſt fa- autem noſtram non in vociferatione, ſed in ſi- vorem. lentio ait victuram. Non fortis, ſed imbellis animi eſt Linguam exercere, quam ſi cuſto- dierit, procul dubio non vincetur. Garrulum itaque nihil mirum ſi triumphare videmus a vitiis, cujus fortitudo langueſcit in ore. Sep- tuaginta legunt: Cum reverſus, ingemueris; tunc ſalvus eris, & ſcies, ubi fueris. Non dif- ferunt ergo, Quieſcere, & Plorare, Fortem Vocatio- eſſe, & Scire, ubi fueris. Tranquillitas in la- 7“ bene- crymarum tempeſtate naſcitur: Et recordatio begtzeg. periculorum, quæ decurrimus peccando, for- ia verz. tiores reddit ad vitanda futura. Qui enim in Lapßi op- Divino lumine collocatus intuetur damna pec- timi fent. cati, promeritum ignem, amiſſam gloriam, planè ſceleribus non cedet. Et dixiſtis „ Nequaqum, ſed ad equos fugiemus: Ucoô fugietis, & ſuper ve- loces aſoendemus: Ideò veloces erunt, qui perſequuntur vos. Verſ. 16. Dementata Militum Prudentia, quorum peiira, Aſtutia evadere credit Deum, ſi Equos aſcen- Confiden- dat. Vos Equis utimimi, ſed Hoſtes pernices tia in ho- erunt. IIIis proderit curſus veſter; ideò enim S veloces erunt, quia velociter fugietis. Suaſe- i,num rat Iſaias, ut in ſilentio & ſpe quieſceretis; fans. vos autem ſtultâ inflati Sapientià maluiſtis E- quis fidere, quàm Oraculo. Verùm equitando pernicitatem hoſtium exſtimulabitis. Mille homines à facie terroris unius; & 4 facie terroris quinque multi Jfugietis. Verf. 17. Septuaginta vertunt: Mille ad vocem unius Conſtlia- Jugient, & ad vocem quinque Jugient multi. rii impii. En umus vox, impium conſilium quot fugat & caſtris Dei. Nimirum Judæi hi, ut notat S. Hieron. & dixerat Iſaias, jam deſcende- rant in ͤÆgyptum, ubi ſolà Aſſyriorum vo- ce expugnantur. Religioſi ſibi certò perſua- Familis- deant, vel unius Aſſyrii voce vincendos, ſi ritas ani fugiant, & commorentur in Ægypto. Peſtem det 6r ſecum vehit lingua Sæcularium, qu mille ir angi uno eodémque ictu interibunt. Quòd ſi ſequi optimi. volumus vulgatam; A facie dicamus fugari . terro- nl le mi Mile Delun Suu: N pjer. 6 beat lniſr u. Winun ititſe vero! 14ta. Non luſle gantll Sur De in dio *mn gali wt, O . abſ. futuro Mnf Nuntia ek. I tos, Dei les ne ſt un 4 ie bit t tai. ſtis „ Ule dele, liu, deliei lin necefl 4 licge , unn . 1 abbre nmf. e ſar e 1 n hr. 1 eß Deen Mere lrere um Onera iite .h e .N . i hun ih fo tin nii M An 7 luts meota „, 7 iſen un en i luung, 4 Pert hi, u n NNN 7 . terroris unius. Facies exemplum ſignificat, quo non minùs quàm voce turpiter captiva- mur. Pro voce quinque quinos Senſus hominis hic intelligit Hieronymus, quibus non cuſto= ditis, facilis victoria ab hoſtibus ſtat. Propterea expectat Dominus, ut miſe- reatur veſtti, & ideò exaltabitur par- cens vobis; quia Deus judioi Domi- nus. Verſ. 18. PDei miſe- Parcet, quia judicii Deus eſt. Quid faciet ricordia. Miſericors, ſi parcit Juſtus? Non repugnat Dems * LDeum efle judicii, & parcere. altatir cum bar- D cit. Beati omnes, qui epeäétant eum. Popu- lus enim Son habitabit in Jeruſa- lem. Plorans nequaquàm plorabis. Verſ. 19. Cure ſu. Enigmata, non verba iſthæc ſunt. An perſtae. mirum, Populum Sion habitare in Sion. Quid Religioſus 1. i, Aais. Verò tam incredibile factu, quam plorantem non plorare? Verbo: Sæpiſſimè corde va- Conſola- gantur extra Jeruſalem accolæ Sion. Quibus ziones Dei in Sion complorantibus lacrymæ vertentur in vere gaudium. Vel certè; Plorans nequaquàm plo- Serietas. . . 8 rabis; Quòd Gaudia plorantes maneant in futuro ſæculo, quemadmodum Væ iis an- Servire nuntiatur, qui rident. Denique, Beati om- Peo feliv. nes, qui expetctant eum. Ipia ſpes beatitudo eſt. In aula quidem expectantium unus bea- tus, ſuper quem cadet corona: at in aula Dei, beati omnes, qui expectant eum. Om- nes namque Reges, etſi Regnum Cœlorum ſit unum. Ad vocem clamoris tui, ſtatim ut au- dierit, reſpondebit tibi. Et dabit vo- bis Dominus panem aröätum, & aquam brevem. Verſ. 19. 20. Oratio Itâne exaudit Deus? Clamori noſtro facit exaudi- ſatis ciborum imminutione. Planè Miſeretur r e Veré, ſi neceſſaria tantùm largiatur, ſubmotis ralitai. deliciis. Præfocamur abundantid, paſcimur Statu: neceſſariis. At Hieronymum audiamus. Evan- medioeris. gelicus ſermo prædicitur, qui pro lacinioſis Le- Pelicitas gis obſervationibus, atque mandatis, in uno noxia. verbo recapitulavit omnia. Diliges proximum Amore . . duei, tuum ſicut te ipfum. Conſummatum enim & Vaio. abbreviatum ſermonem fecit Dominus. Charitas. Regula- . . rum mul- Et erunt oculi tui videntes præceptorem tiplicitas. tuum: Et aures tuæ audient verbum Poſt tergum monentis: Haæo eſt via, ambulate in ea. Verſ. 20. 2 I. Vox Ex. Ante Chriſtum rarò vidêre Judæi Doctores en plorum ſuos facientes, quæ dicebant. At Chriſtus vi- ſus eſt, & poſt tergum monuit, quia præivit Exemplo. Et hæc vera ratio docendi eſt, im- Pſal.z. 8., plere, quæ dixeris. Hine David: Exurge in præcepto, quod mandaſti; & Gnagoga Populo- rum circumdabit te. Id eſt, furge ad ferenda onera, quæ imponis, & reliqui tuo Exemplo incitabuntur ad Legem. Ethicæ Comment. Tom. V I. Stromatum, Lib. XVI. 3 9 Et contaminabis laminas ſeulptilium ar- genti tui.. . Er dabitur pluvia ſemi- ni tüo, ubicanque ſeminaveris in ter- ra. Verſ. 22. 23. Amolitio Idoli imbrem evocat & Colo: ut Tribala- tandem intelligas, non ab Idolo ſperandam es e ubertatem, quæ poſt deſolationem Sculpti- Pelictrg lium, a Domino tribuetur. Apertius Septua- à Deo. ginta. Et contaminabis Idola deargentata & deaurata“ oomminues ea. Tunc erit pluvia Conkden- Jemini terra Ic. Fruſtra ſperas à Simulacro;, e,,„ quod colis, id impetraturus diffllato. Verùm unum noto, laminas dici ſculptilium argenti HRemines tui. Vidéſne etiam Idola illius dici, qui ea *“** 5, colit? Servi ſunt obſequentium, qui honora- e, g,- ri cupiunt: magis eos colunt, quàm colantur mlatisnis ab jis. Non ergo magnum eſt Idolum eiſe, & Glerig cùm Ægyptus Cepas, Allia, & Rapas ado- vanæ cas- raverit; Romanique Febri, Culici, Pallori bidi. Templa dicarint: præſertim cùm non fſculpti- lium dicantur Homines, ſed hominum Idola Felices eſſe teſtetur Iſaias. Et contaminabis laminas hon ſa- ſculptilium argenti tui, & veſtimentum confla- berbzenes ptilium argenti tui, SS tilis auri tui. Facilè aurum effunditur, dum- vincis A. modô in Simulacrum, quod adoretur, diffle- varitiam tur. Aaron quidem crediderat ad exſtructio- nem Vituli non faciles præbituras mundum muliebrem Hebræorum uxores. At decep- tus eſt; Superbiæ namque ceſſit Avaritia, lu- benſque Ornatum profundit, dummodò Ado- randus proponatur. Erravit tamen; nam Au- rum ſemper adoratur, etiamſi in Idolum non confletur. A vocçe enim Domini pavebit Aſſur Vir- 94 pereuſſus. Verl. 31. Vox timetur, ſi Virgâ inſtruatur. Cæte- rùm erras, ſi Præcepta ſervanda credis, miſi per Virgam voci tuæ dederis Vocem virtutis. Tubâ Leges evulgantur, ut meminerint Ar- morum, ſi Legum obliviſcentur. Ità in Sina fulmina, fumus, & coruſcationes, dum Lex conſcribitur. Inanis Paſtorum vox Baculo de- ſtituta. Pavebit Aflur Vocem, ſed percuſ- ſus Virgà. Se veritas: EX CA P. XXXI. ISAI E. Væ, qui deſcendunt in gyptum ad auailium in equis ſperantes .Et non ſunt oonſiſi ſuper ſanöétum Iſrael.., Dgyptus Homo & non Deus: &. Equi eorum Caro & non Spiritus: & Dominus inelinabit manum ſuam, & oorruet Auxiliator, & oadet oui Ppræſtatur auailium. Verſ. I. 3. Pertè vetat Deus homines in Hominibus ſpem collocare. Irridet confidentes ſuper Tgyptum, & rationem reddit: Egyptus Ho- mo, & non Deus. Vana autem ſalus hominis. Ee 3 Ad- Confiden-⸗ tia in ho⸗ minibiss, Pl. 5y9. 13. 330 — Advertis autem, quaàm diſſimili ratione Deus pugnet. Vulneraturi brachium attollimus, Do- minus verò manum inclinat. At vulnerantem non lego, nec vulneratum video, etſi ruinas audiam. Dicam, quod ſentio. Inclinat Deus manum, cùm manum ſuam temporalibus re- fertam nobis tradit, quæ dum avidius accipi- mus, præ pondere ruimus, & ita noſtri ſup- plici avidi delibamus è& mann Domini cum opibus caſum, & oppreſſionem. Felicius ſa- née Felicitate caremus, qui inclinatà manu Do- mini, in qua divitiæz & gloria, onere For- tunarum obruimur. PFelicitas noxia. In die iälla abjiciet vir Udola argenti ſui, & Mola auri ſui: quæ fecerunt vo- bis manus veſtræ in peccatum. Et cadet Aſſur in gladio non viri; & gladius non hominis vorabit eum. Verſ. 7. 8. KRenovA- zio. Eccleſia- Projice Idola, ſi victoriam concupiſcis. Non ſtabis coram hoſte, ſi coram te ſient . Dii tui. Vincendum aurum, ut ferrum vin- Kica lis E „ riſaidio Cat. Cadet Affur, ut primum corruent Si- Avariiia mulacra. Porrò Vir projiciet; difficillimè à odio prof- Foœminis Idola Auri, Ornatus ſcilicèt, con- sitr., temnuntur. Tentatio- num re- medium. EXx CA P. XXXII. ISA I. E. ce cum Juſtitia regnabit Rex. Verſ. I. Iuſtitia. Initio capitis Juſtitiam Regnaturam cum Rege Propheta confirmat. Regnabit Rex, ſed non iolus; cum Juſtitia Regnum par- tietur. Er erit vir, ſicut qui ahbſconditur à vento, & celat ſe à tempeſtate: ſi- cut rivi aquarum in ſiti: & umbra petra prominentis in terra deſerta. Verſ. 2. Sub allegoriam quis debeat, & qualis eſſe Zelus we- Chriſti operarius deſcribitur? Abſcondi debet rus ani- à vento vel Gloriæ, vel Levitatis. Sibi in- marum. terdàùm vacet, alios curaturus; ſuæque non incurioſus alienæ ſtudeat Saluti. Non ſemper in ſolitudine, nec ſemper vagus; ſed ſicut qui abſconditur à vento, modò domi, modè in fo- Zelus ſibi ro verſetur. Nicut etiam rivi aquarum in ſiti. vacet. Non importunè, neque ſine neceſſitate, ſed Religioſus indigentibus præſtò ſit, quemadmodum Aqua in Aula. ſitienti. Optent, petantque nos, non à nobis Familia- ultrò populi expetantur. Aula nos ſitiat, ritas eum non nos illam: alioquin fons ſitim ſitiret. arer:. Prætereà, non ſicut Piſcina, ſed ſicut rivi . aquarum, non moremur cum externis otioſi; Zelus ni. curramus ſemper, ut intelligant, alienum à hil queras nobis otioſum per noſtrum curſum inquiri, proximiſque potum non extorquere, ſed pro- pinare. Umbram quoque prominentis petræ referre debemus, auxihum præbendo, fola- tiumque oppreſſis. Umbraculum non Soli, ſed Intentio gebta. Oliva Miſero debemus. Apertius ex tranſlatione L XX. Et erit homo occultans ſermones ſuos: & abſcon- detur quaſi ab Aqua quæ ſertur: & apparebit in Nion ſicut ſluvius currens, inclytus in terra ſi- tienti. Si inclytus apparere vis, decurre in terra ſitienti, alioquin conculcaberis, atque arceberis tanquàm rapiens, & diruens. Abſ- condaris etiam, & in Sion tantùm explices Teluspre- opes cordis tui. Davidem lego ad Saülem non s'e non intraſſe niſi vocatum, nec accurriſſe „ Ut hefei⸗ aliquid impetraret à Rege, ſed ut Spiritum malum Citharâ abigeret à Rege. Ad Samué- lem ſcio populos confugiſſe, non illum exter- nas domus frequentaſſe. Non caligabunt oculi videntium. Verſ. 3. Super cor ſuum vigilantes diligentins ſem- Cacisas per excubabunt. Facilè dormitantium oculi alleg. caligant, videntium verò non ità; quèd per- Confden- fectiores cautiùs ſeſe cuſtodiant. LXX. verò: tia in ho. Et nequaquàm erant confidentes in hominibus. iniknus. Prorsuͦs Non caligare nihil eſt alud, quàm in Principibus non confidere. Cæcutit, qui Re- gibus innititur; niſi enim caligarent oculi, non hæreret baculo arundineo, cineri, ful- minique à quibus ruina expectari debet, non Felicitas. Cæcus, qui Pulverem mox difflan- dum amplectitur pro immortali Simulacro: Caſumque prævideret in culmine, ſi videret. Moyſes à baculo, cui fidebat, brevi aufu- git, cùm illum in Draconem converſum ex- pavit. Serpens purgatis luminibus videretur Sceptrum, quod caligantibus Regium inſigne apparet. Tunc te credas non caligare, cùm in homine non ſperaveris. Cæcus' ille, apud Matthæum, Filium David, ut fui miſerere- Mattk. tur, inclamabat: ſcilicèt regium nomen mag- 20. 30. ni faciebat excæcatus, qui luci redditus non Luc. 18. Filio David, non Regum ſoboli, ſed JESU 39. beneficium ſe debere profeſſus eſt, ſequutus, Piee . . P: non ad- ut Evangeliſtæ teſtantur, eum. Nuſquam ibi, „ji,anai. poſt Lucem redditam;, ab ullo Davidis Filius, Dominus appellatur. Fraudulenti vaſa peſſma ſunt: ipſe enim cogitationes concinnavit ad perdendos mites in ſermone mendacu, cuùm lo- queretur pauper judicium. Prinoeps verò ea, quz digna ſunt Principe . cogitabit: & ipſe ſuper Duces ſtabit. Verſ. 7. 8. Vaſa perforata ſunt vaſa Impiorum, quæ Polititi. continere non poterunt dolos. Appellat au- tem ea peſſima Iſaias, quòd optimum etiam liquorem corrumpant. Omnia enim in dete- riorem ſenſum inflectunt. Vides præterea concinnantem cogitationes, hoc eft delicato opere perdita conſilia texentem, tegentém- que. Hujus autem aſtutüs candor Principe dignus opponitur. Non Principis eſt, dolis inſidias tendere Innocentibus, ſed Princeps nihil conſiliorum iniquorum concinnando; mente non indigna Principe verſabit. Quin ſuo candore non contentus, ſedulò ſuper Mi- niſtros vigilabit, num Juſta decernant, num opprimant Innocentes, num Aliena invadant. Verbo; Ità ipſe coërcebit Duces, & Judi- Avliei ces, quemadmodùm illi populum, Deum frænandi. imitatus; qui cùm Regibus Gentes, Urbece ſubj vit; 19. jatu Duc Iu fr huni . pyin ℳ „ 1. an tur. ſuis, Felut ibus Ulea Non inun tr, es noco nitate Wu tafun e juin noto. limn penn; lee .und in e, 4 Cpo munli durb Ml 0 n yutinz V indi, lmii, tz, era- ſurn ſece e cicen Aynem gend iei vind . tem ilzeg. S Urue⸗ exda Enu ſed! Copn ſerit Nd ſitte de ie lel mie, IN den. Pnt . ley . dnne 1 8 1 G enle rnd in oum lu; Und mun ti inne 6 Pirfl len Eyene,. kion l/ 6 Deß cimmh, Pi. N ſbe um, a , e , . 1. Apoc. 19. 16. Rex Ju- dices ja- dicet &Oα ſuos Frœ- net. Dignitas in digno. §. imp lici 1as. Vocationi bparendü. Procra- Kinatio. Ante Mortem operandu. Mortif- catio. Obedien- tia. Felicitas noxia. Status mediocris. ſubjecerit, malos Reges ſibi puniendos ſerva- vit; undè in Apocalypſi, Rex Regum appel- latur, & Dominus Dominantium. Niſi enim Duces à Principe puniantur, ſævius vaſta- buntur Urbes à Civibus, quaàm ab Hoſtibus. Princeps verò ea, quæ digna ſunt Principe, co- gitabit. & ipſe ſuper Duces ſtabit. Neſcio, an premant Duces, qui à Ducibus opprimun- tur. Inniti quidem debet Rex Magnatibus ſuis, ſed meminerit ſuper eos ſtandum. Ipfi veluti baſes Regem attollant, non verò à Re- gibus attollantur. Supra Regnum Duces, ſed infra Regem. Si eos Rex premat, regnabit: Non enim, niſi ſuper Duces, ſtabit. Duces, inquit, non Ducem; ne fſcilicèt unus eliga- tur, cæteris poſthabitis. Nam cùm ſuper Du- ces ſtare debeat Princeps, non video, quo modo conſiſtere in iis poſſint, niſi pari dig- nitate æquales ſint. Septuaginta hoc poſtre- mum ita vertunt: Pii autem ſapientiam cogi- tarunt, & hoc conſilium permanet. Duo obiter noto. Primum idem eſſe Pium, & Princi- pem, eumque Regem efle, qui Pius eſt. Se- cundum, Non aſtuta Politicorum conſilia pra- vè, ſed ſtudiosè concinnata ſtatura; verùm iis oppoſitas cogitationes, Principe dignas, per- manſuras diu, Deôque probandas. Piorum per- durabit conſilium, Impiorum dolis everſis. MWulieres opulentæ ſurgite, & audite vocem meam.. Poſt dies, & an- num vos conturbabimini confidentes: conſummata eſt enim vindemia: col- lectio enim ultra non veniet. Obſtu- peſcite opulentæ: conturbamini con- ſidentes: exuite vos, & confundi- mini. Accingite lumbos veſtros: ſu- per ubera plangite, ſuper regione de- ſiderabili, ſuper vinea fertili. Verſ. 9‧ 10. II. 12. Ut audiant, ſtare jubet mulieres opulen- tas. Auro nimirùm graves haud ſtare pofſſunt; ſed ex opibus otium oritur, undè Divitibus dicendum eſt, ut ſurgant. Secundò, ſur- gendum eſt ante vocem Domini, ut promp- tins eam exequantur. Conſummata eſt enim vindemia. Morienti dicetur; quo potiſſimum tempore ſtupor, & conturbatio, & nuditas irruet in morituros. Tertiò, Monet ut ſe exuant, antequàm à proxima morte exuantur. Exuite vos, dum tempus habetis. Exuite, ſed lumbos accingite. Mortificatio Paupertati copulanda: cumque ante Obedientiam præmi- ſerit in audienda Voce, nunc Paupertatem in Nuditate, in Cingulo lumborum prædicat Ca- ſtitatem. Quartò, Plangendum ſuper ubera, & effundendæ lacrymæ ſuper vinea fertili, uberique regione. En Deus quid flere do- ceat; Ubera, fertile Solum, Vineam non ſte- rilem. Beatos planè prædicabo Miſeros, quùm audiam Felicia deploranda. Super humum Populi mei ſpina & ve- pres aſcendent: quanto magis ſuper omnes domos Gaudu civitatis eaul- tantis! Verſ. 13. A fortiori argumentatur Deus Si emim in 8Stromatum, Lib. XVI. 331 domo Domini ſcelus aliquando erumpit, quæ ſpinarum ubertas in agro Iniquitatis? Si inter Lacrymas, & Cruces Voluptas vi- vit, an non in domo Convivii regnabit? Adverte tamen, ſpinas ſuper humum Po- puli Domini aſcendere, at verò ſuper te- cta Gaudii civitatis exulktantis. Facile cal- catur, quæ humi floret ſpina: alios veroô calcat, quam procul a pedibus natura reje- cit ſuper domos. Memineris etiam fuper omnes domos Gaudii vepres aſcendere, quod nec Felicium domicilia à calamitatibus im- munia, ipſa quoque ſpinis compungantur. Davidem ſciſcitemur, cujus in Regia adul- teria, parricidia, inceſtus, fratricidia, lues, orbitas, diſſenſiones, doli, ut non immeritò oppreſlum illum non ſpinis modò, verùm etiam ſagittis pronuntiem. Feliciorem inter paſcua, quam in regno tot filiorum cædes & ſcelera comprobant; ut non mirum fuerit, ſi interdùm ſolitudinem corde repeteret, ibi- que ſolus maneret. Er habitabit in Solitudine judicium: & juſtitia in Carmel ſedebit. Et erit opus juſtitiæz Pax, & cultus juſti- riæ Silentium: & ſecuritas uſquk in ſempiternum. Et ſedebit Populus meus in pulchritudine Pacis, & in tabernaculis Fiduciæ, & in Requie opulenta. Grando autem in deſcen- ſione ſaltuùs. Verſ. 16. 17. 18. 19. Solitudo Juſtitiæ parens, Silentium nutrix, Deſertum ſedes. Nec infœcunda Juſtitia, ex qua Pax & Securitas. Non ergo in ſtrepi- tu fori habitabit Juſtitia, ſed in ſolitudinis receſſus ſecedet, tacita ſecum ipſa meditatu- ra, quid pronuntiet. Populus veròô non ali- bi ſeſſurum ſe ſperet, miſi in pulchritudine Pacis. Non autem pulchra dicenda eſt Pax illa, quæ ſano corde, integriſque viſceribus, exteriori ſpecie livorem, tumoréſque præfert in vultu. Sedebis, ſed in pulchritudine Pa- cis; cùm exteriùs nulla livoris odiique ſig- na apparebunt. Fruſtra Charitatis pulchritu- dinem jactas in corde, quæ, mili in vultu integra ſit, ſana fortè eſfſe poteſt à culpa, grata eſſe non poteſt. In tabernaculis Edu- ciæ, & in requie opulenta ſedebis: quæ om- nia abſtinendum negotiis, otiéque ſancto va- candum prædicant. In requie opulenta. Si vis ditari opibus ſpiritualhibus, quibus proxi- Religionis perfectio vel in eri- minibus elucges⸗ Coellas Urnio. Felieitas vera. Inimici Dilectio etiam in ezteriori apparatu. Zelus a- nimarum morum indigentiam locupletes, quieſcas ali- ſizi quo- quando tibi vacaturus. Deus cor auro ſuo infarciet in otio ſolitudinis, quo aliis abun- des locuples tibi. Grando autem excipiet deſ- cendentem de Monte. Ipſe deſcenſus Tem- peſtatibus erit infelix. Æquè facile Grando deſcendet de Cœlo, ac Tu deſcendis de ſaltu. Rerum magiſtrâ experientià didicimus Apoſtatas, in ipſo ad Mundana regreſſin, oppreſſos præfocatéſque. Non felix ſtatus in campeſtri, ad quem per turbines repedatur. EX 46 Vacet Apoſtataæ. Tepiditas boſt fer- voremg 3 32 F X CAP. AXXIII. ISA I . Væ qui prædaris, Nönne & ipſe præ- daberis! Et qui ſpernis, nonne & ipſe ſpernéris! Cum oonſummaveris deprædationem, deprædaberis: um Jatigatus deſieris contemnere, contem- néris. Verl. I. Magnus Perſecutoribus obex à Propheta Pauperti 6 erie perſecutoe- Opponitur, duùm in eorum recaſura caput enun- pes. tiat, quæ dirigent in Innocentes. Cùm de- ſieris ſaginatus ſpoliis, præda eris. Septua- ginta expreſſiùs ſolantur oppreſſos ità verten- Perſecutio tes: Væ eis qui vos miſeros faciunt: Vos enim nemo facit miſeros. Et qui reprobant vos, vos non reprobant. Capientur reprobantes, & tra- dentur; & quaſi tinea in veſtimento ſie ſupera- buntur. Quo rihil clarius contra Inſectato- res innocentium; quorum felicitas non ſub- jacet impiorum potentiæ. Conſideremus, Ti- neis abſumentibus veſtimenta Perſecutores pervor Comparatos. Tinea verò veſtem non conſu- veraæ Fa- Mit niſi otioſam in veſtiario, niſi vetuſtate mæ cura. labantem; quæ ſi myrrhâ vel abſynthio aſ- Perſecu- pergatur, nullà ratione conſumitur. Trans- tionis er- feramus ad nos. Fortè abſynthio mortifica- entan. tionéque perſperſos Perſecutores & Invidi non infamat. lacerarent, quos otioſos, veteriſque hominis Marmu- homines diſcerpunt. Mortificatio, & inno- rationum vatio ſpiritus, uſuſque & labor Detrahen- ſo 5. tium dentes infringat, arceâtque à purpura Mortiß Eccleſiæ Tineas. Illud etiam noto: Tineas eatio, & non aliundè in veſtes inſilire, ſed ê veſte ori- Reneva- ri; quôd vel in nobis ſint hoſtes noſtri reli- E ’0. gionis habitu palliati, vel quèòd noſtros noſ- Religioſ: metipſi inimicos gignamus, dùm veterem ho- hoſtes ali- minem non exuimus. Judas unus de duode- non ti- menda. Teana cim. Jofephi polymitam Fratres eodem ſati Fe. ſanguine conſumpfſerunt. Eva innocentiæ in- dumentum corrupit Adamo. Ità denique ma- la noſtra nutrimus, quæ naſcuntur è nobis, Ppeccata Parentes peremptura. Præterea, Tinea veſti laiére non innaſcitur veſtem conſumptura. Quos enim ſolent. adhibemus ſocios ad occultanda crimina, iis interdum prodimur. Unam habeo proferre Evam, quæ à viro, à quo ſe excuſandam cre- diderat, accuſatur. Mulier illa Matrem Sa- lomoni ſe ementita alienæ prolis, affectum ſimulando, ſcelus retexit. Duùm enim præ amo- re Filium diſcindi petit, ne toto careret, to- to caruit, invidam ſe non Matrem inſano in- conſultôque amore teſtata. Tinea in veſte, Amor in ficta querimonia; ſed cum Amore odiſſe convincitur, tinea veſtem abſumpſit. Amalecites quoque Saülis delato ad Davidem Enſe, quo Regem peremerat, non ſe fidum probavit, at reum Regii Sanguinis, in cujus expiationem gladio cecidit: ab ea, quam ſi- mulaverat, infidus, fide, proclamatus. Pe- trum omitto Perjurio non tectum, ſed Mih- tibus, Deôque proditum. Oliva Domine, miſerere noſtri: te enim ex- Peétavimus. Eſto brachium noſtrum in mane, & ſolus noſtra in tempore tribulationis. Verſ. 2. Tribulationem opponit Mane;, quo Felici- peliei tas deſignatur Gregorii ſententia fuper Job. ““ Porrò ſelices tunc fuiſſe Judæos, cùm hæc po- ſtularent, qui immediatê conſequitur textus, indicat. A voce Angeli fugerunt populi: ab ex. Iſa. 33. * altatione tua diſperſæ ſunt gentes. Ergo, diſſi- pPato hoſtium nubilo, Manè lucem revexit, in quo Domini brachium implorant. Quid efflagitatis brachium Domini, fugatis hoſti- bus? Nimirùm lubricum Felicitatis iter, quod niſi Domino deducente, ſine offenſione decur- ri non poſſit. Manum exaltavit in inimico- rum cæde? brachium porrigat in ſemita proſperitatis. Davidis enimverô recordaban- tur, & Salomonis, qui, blandiente Fortuna, ruerunt, Ille ante Fominam, Hic coram Ido- lis. Manus in tribulatione, ſed in ſecundis rebus cum manu brachium neceflarium eſt. In nocte illa bellorum David homo imbecil- lus, inviſus, & tot inſidiis appetitus, pro- cellam omnem digitis avertit; Qui docet ma- Pl. 143. num meam ad prælium, & digitos meos ad bellum. At in die Felicitatis vix brachium Dei ſuffecit, & in nocte ſufficit: nam, qui Goliam und manu proſtravit, in Mane Feli- citatis à Bethſabæa dejectus eſt. Et Salomon Templum ad Aſtra promovit, ſed ante Ido- la jacuit in luto. Implevit Sion judicio & juſtitia. Verſ. 5. Felix eluvio, quâ Sion judicio repletur. Divitiæ ſalutis ſapientia & ſcientia, timor Domini, ipſe theſaurus ejus. Verſ. 6. Timor Domini theſaurus, qui non tam cu- Timor ſtoditur ab homine', quam cuſtodit homines. Dei. Sapientia & Scientia divitiæ, ſed in theſau- “ ro Timoris reponendæ. Inflat Scientia, non Scientis ditat, ſi cum Timore non conjungatur. Hæ ſine Spiri- itaque opes ſalutis Timor, & Scientia. LXX. iu. Venit ſapientia & diſciplina, & pietas à Do- mino: iſti ſunt theſauri juſtitiæ. Diſſipatæ ſunt viæ, ceſavit tranſiens per ſemitam. Verſ. 8. Imò tunc magis frequentandæ videbantur D ſemitæ, quùm viæ obſtructæ fuerunt. Nihilo Cemkafk tamen minus, diſſipatàâ viàâ, ſemita deſeritur. Ingens documentum iis, qui auſterius ſub- jectos tractant, eéôſque credunt ſemitas fre- Superur quentaturos, ſi latiores vias occludant. Errant, ſt diſere- nam coactus non inſiſtet ſemitæ, qui, ſi via imws. Clemen- patuiſſet, declinaſſet à latitudine viæ in ſemi- HH 4 . „ :. — . ru — tarum anguſtias. Prætereà interdùm evenit;, igicitsr. ut imperfectiores munia omittant, cùm à per-— fectioribus etiam non impoſita perfici intuen- Pien- tur. At continendi in officio ſunt, ne neceſſi- tas paulatim ſit, quod voluntas fuit. Si enim diſſipentur viæ, ceſſabit tranſiens per ſewitam. Non ſationes lieita. . ſſntnu. Nor tus Lu 1 li P II Nis 5 17 , or niil ſent Cant, ain ir acceß⸗ Cailce aſie⸗ 1 i) obſr efi tnm . impet tar. ud detur E lun An Cnig gllam iſen. “ lin lg n n rophe Mun el Per incn Alid None- ren, Aeln, e ſuni ieu. Hnun ld ve i ſͤſi cellari⸗ litis 5 IUI cieti. rerurn verum lkis a. chenus do, 01 Chrili llee ligen Uivemn Prle n Vant: kunt, Tenn Unfe nen mni Tbere, nin leccit e er, u⸗ en in i n tur ve genn krf ta.IM et elr le ilie . M“ Eelnnu. „ 4 ſaiut Stromatum, Lib. XVI. Non diù gra dietur Juſtus, ſi à via Imperfec- tus recedat. Luxit, & elanguit terra; confuſus eſt Libanus, & obſurduit. Verſ. 9. Latitia Vides ex lacrymis languorem, ſurditatem SPrake promanare ex confuſione. Moœſtitia igitur lan- 15. Correézis Suorem parit: confuſio & increpatio inobe- mit. dientem non emendat, ſed facit. Paſtores diſ- Superior cant, non promptiores reddi ſubjectos durè amere du- acceptos, ſed ſurdiores. Confuſus eſt Libanus, Faj. ſcilicèt qui candidà ſimplicitatis nive albicabat, Confeſſa- ad Superioris vocem erubuit. Quid indè? Et rii indiſ- obſurduit. Nimirùm ſtrepitoſo murmure cata- Tan, „dupi Nili accolas non excitant, ſed illis audi- nhutt, eum obſtruunt. Mitiùs cadentes audirentur, impetuoſius ruentes nec audiuntur, nec timen- tur. Alia habet, non obſurduit, ſed obſorduit; quòd præ deſperatione ſordeſcat, non emun- detur, quæ acriùs emendatur. Concipietis ardorem, parietis ſtipulam, ſpiritus veſter ut ignis devorabit vos. Et erunt populi quaſi de incendio ci- nis: ſpinæ congregatæ igni comburen- tur. Verf. I I. I2. An unquàm ab igne pro favilla evomi ſti- Correbtio pulam vidimus? Ignem ex ſtipula ſuccendi- indiſcre- ta. ] Tepiditas Ogo natas ſtipulas demetimus. Interpretanda mater Prophetæ mens; qui meâ quidem ſententia, ſeelerum. ex, peccato cauſam, fomitémque novi ſceleris Peceatz progigni monuit, portentoſo fœtu palearum. *r cο Aliô inflectamus Oraculum. Concipietis ardo- Zelus ve- rem, ſed, præconcepto ardore parietis ſtipu- rus Deli- lam, Divino igni non aliud pabulum ſuppo- sis, pea- ſituri, quàm cor, viſcerâque; ideòque ſpiri- 1ertatem tus veſter, ut ignis, devorabit vos. Si verè amat. Vos ignis corripuit, non paleas corrogabitis, ſed ſtipulas parietis, ea rejiciendo, quæ ne- ceſſaria videbantur ad ignem. Quò majus Spi- ritus Sancti incendium in corde, eò ſtipula- rum minor cura, quas generosè etiam proji- cietis. Concipietis ardorem, ſed humanarum rerum incurioſi, non conquiretis neceſſaria; verùm nobili prodigentiâ effundetis. Haud pa- leas ad flammæ pabulum comparavit Antio- chenus Ignatius, qui plùs omnibus laboran- do, omnia dilargitus eſt, ærumnis tantum Chriſti ſaginaturus intimam pectoris flammam. Scilicèt rejecit ſtipulas Frumentum Chriſti. Frigent ergo, nec ardorem conceperunt, ſed nivem, qui ſtipulas undique important. Sti- pulæ ut Ignem accendunt, ita Nivem conſer- vant: unde cùm legam eos, qui ardore exæ- ſtuant, ſtipulas excuſſiſſe, non immeritò per Temporalia credam, non ad ſupernum Ig- zZelantes nem aſcendere, ſed ad infernam Glaciem pro- indiſereti. ruere. Nota; Concipietis avdorem, ſed aliis Superior redditi mitiores parietis ſtipulam; ſpirituſque diſeretur. veſter, ſi ſpiritus eſt, ut ignis devorabit non Cempaii. alios, ſed Vos. Vos corripiet Spiritus ut ig- Diſpenſa- nis, vôſque devorabit, ut reliquos inflammet, kieers. quemadmodùm proximiora igni corripiuntur ab igne ante remota. Porrô quis finis veſtri Zelus a- incendii? Et erunt populi quaſßi de incendio ci- nitartem. nig. Vos uremini Divino ſpiritu, ſed exuren- Vox Hxé- . . . ni . At cinis lorum. dkur veſtro incendio populi. Populus ut cinis, mus, paleiſque flammas alimus, non vero & ſi in nobis flamma. Exemplum erumpentis a nobis ignis populos in cinerem commutabit. Verùm quis Divino igne corripietur? Audia- r mus: Spinæ congregatæ igni comburentur. Et ingela. Spinas eſſe oportet, & Unitas: ut Mortifica- irtes tionem, & Charitatem geminemus in nobis. Fervori Igni opportuna Paupertas ſpinea, at ſi cum zoxiæ. aliis congregetur. Spinæ inſuper nomen mo- Lelas a-⸗ net à nobis non palpandos impios, ſed com- enn Reyg. pungendos. Metuendum, ne Glaciem pro ra h⸗ Igne invehamus, ſi alieni a Spinis, pungi ſervantia non minùs recuſemus, quaàm pungere. Ve- rendum etiam, ne, duùm concepiſſe nobis vi- demur Ardorem, ſtipulas repellamus Obe- dientiæ & Orationis, noſtérque nos ſpiritus non ignis, ſed ſicut ignis devoret, conſum- meturque flamma, & conſummet, duùm pa- bulo deſtituitur. Audite qui longè eſtis, quæ fecerim. Verti. I3. Provocat remotos Auditores diſſitos, lon- Vox ope- gè poſitos invitat ad audiendum, ſed Facta, Tum. non Verba. Audite, qui longe eſtis. Quid? Ouæ fecerim. Facinorum potentior vox lon- giſſimè ſonat; nec eſt, qui ſe ab Eloquentia facinorum ſurdum mentiri poſſit. Quis poterit habitare de vobis oum ig- ne devorante? Quis habitabit e vobis ocum ardoribus ſempiternis? Verſ. I4. Scelerum inſtitores parcius peecarent opi- Eterno- nor, ſi quanti illis ſtare debeant crimina, Tum obliti meditarentur. Holoſericum ſi nimis æſtimetur execramur, & , ſine ulla pretii pactione, Infernus. peccata coëmimus. .ternùm plorabis pro ri- Eleckio ſu, ardebis pro voluptate, pro epulis eſuries, Staias. totus torqueberis pro unius ſensus ebrietate. Admiſſurus culpam, priùs cogita de pretio. Tentatio- Audi Septuaginta. Quis annuntiabit vobis num re- quoniam ignis atdet * Quis annuntiabit vobis edinme locum æternum à O verba ex corde ſoliciti parentis derivata in aures deſipientium filio- rum! Ignis ardet, Carcer ſempiternus: hæc ſi penſentur, coërcebunt pronum cor à volup- tatibus. Ignis ardet, locus ſuppliciorum Æ- ternus: Pecca, ſi lubet. Qui ambulat in juſtitäs, & loquitur veélitates: qui projicit avaritiam ea calumnia, & eoutit manus Juas ab omni manere: qui obturat aures ſuas, ne audiat ſanguinem „ & oclaudit ooο ſuos, ne videat malum: Iſte in ecelſis habitabit: munimenta ſa- xorum ſublimitas ejus. Verſ. 15. 16. Juſti membra omnia Deo militant, Pedes juſtitiæ, Lingua veritati, Manus liberalitati, Zuden. Aures & Oculi adverſantur iniquitati. Quod Manera. tamen adverto eſt, qui hic deſignatur Judex, non ſolum malis abſtinere, ſed procul etiam Oecaſio mali diſcrimina abjicere. Nota: Non excutit mwala tol- de manu munera, nam ſemel admifla difficilè lenda. emittuntur, ſed à muneribus manus: ne „ ſi Modeſtig. aurum aurum accipiat, capiatur ab Auro, & libe- rare non poſlit aurum Auri captivus. Auri- bus & oculis non ſolùm moleſtè impietatem recipit, aut receptam pellit: ſed, ne ingre- diatur, utrumque obſtruxit. Fruſtra excluden- dum credis mente, quem intra oculos, auréſ- que admittis. Etiamſi firmum te, munitum- que cognoſcas, vincêris, niſi fores ſenſuum occludas. Quis tam durus, qui effundendi ſan- guinis vociferationibus non emolliatur? Obtu- ra aures ante judicium, ne audias ſanguinem: nam ſi effuſus, & humi defofſus clamavit de terra (& tamen mitiſſimi Abelis ſanguis erat; contrâque Fratrem perorabat) quà Eloquen- tid adhuc ſuperſtes in reo pro Se vociferabi- tur? Parùm eſt: ſaxorum munimento valleris, ut in ſaxa nocentium lacrymæ, cognatorum ſuſpiria, potentium minæ impingentes reſiliant fine detrimento Judicii. Etiamſi oculos, au- réſque occluſeris, adhuc ſaxeum vallum du- cendum;, ut ſecuriùs hoſtem circumſpicias & clauſis oculis, & ſaxis incluſus. Iudex impius. Panis ei datus eſt: Aquæg ejus fideles ſunt. Reégem in decore ſuo videbunt oculi éjus: cernent terram de longé. Cor tuum meditabitur timorem. Verſ. 16. 17. 18. Humili- ZA, Cireum: Paulò ante dixerat: Ez claudit oculos ſuos, ne videat malum. Sed tamen clauſis oculis Hpedio in Regem videt., Itäne occluſis luminibus patet perfeclu. Deus? Prorsuùs ità. Corde enim mundo, non Marth. 5. patenti oculo Rex aſpicitur: Beati enim Mun- 8. do corde, quoniam ipſi Deum videbunt. Nam & ideò ſtatim dicitur: Cor tuum meditabitur Orationis timorem Ac ſi timoris nitro Cor mundaret, fons. ut Deum clariuùs intueri poſſit. Modeſtia, & aar He- Verecundia Regis aſpectu non fraudatur » ſeguicur. Cuim ut Deum videat „ humana non videt. Electio Prætereàa Panis tribuitur, & aquæ ejis fide- Katus. les ſunt quòd ſcilicèt non ut temporalia ſint, quæ rigare nos deſinunt, cùm Mortis pulve- Servive re obruimur. Aquæ Babylonis, dum vire- Deo felix. mus, nos rigant, dùm vicina morte ferè ſic- Mors Ia- camur, alio corrivantur. Cùm æternis ignibus Kornm. appropinquamus, Babylonicus nos torrens de- D'fiden- ſtituit. Econtra verè Aquæ Domini fideles & ia u ſitim non irritant, dum vivimus, cumque 5 morimur, pulverem noſtrum focundant, ho- Mam. *- ſtiumm flammas reſtinguunt. Notandum quo- perfects. que, à ſpectaculo Regis non tumidum red- di, ſed timidum trementémque;, oculiſque de- Vires core Domini ſaginatis, Cor timorem medi- Jolida. tatur. Non ergo Deo propinquaſſe credas, quos inflari vides vento Arrogantiæ. Timor in corde, cùm Deus ſubeſt oculis. Viſo Do- . mino, Petrus lacrymas concepit, non tumo- rem effudit. In Monte quoque ad Transfigu- rati Domini Gloriam intermortuos corruiſſe terram Apoſtolos lego. At ad priſtinum ſen- ſum ſuperioris textus redeamus. Rex in deco- re ſuo à Judice, clauſis quoque oculis, vi- Rex regat detur. Decor autem Regis Juſtitia. Juſtitia Epiſeepi indumentum ejus. Quare ſe arguant Princi- reſigentia pes injuſtitiæ, non Judices; ſi enim in deco- Ssuperior re regnarent, Judex eorum tantùm Juſtitiam invigilet. & videret oculis, & corde meditaretur. Au- licos etiam colloquamur. Recreandum te ſpe- Aulico- raveras, ſi regio aſpectui daretur aſſiſtere? rum Pei. Erras: Viſo Rege, Cor tuum timore com⸗ S Oliva plebitur, eliminatà lætitiâ. Memineris id quo- Aulici. que velim: clauſis oculis Regem videri. Vel quòd multa videnda non ſint diſſimulatione ſervili „ Ut videas Regem; vel quòd videaris tibi magis aſpicere Regem, quàm verè aſpi- cias. Quo enim modo videas clauſis oculis? Sic nimirùm deluditur inani ſpecie Aulicorum ſpes, quæ aſpectum Regis decorum ideò cre- dit, quia luminibus occluſis illum intuetur. Sie in Scriptura habes quemdam alloquentem Regem proteſtatum fuiſſe, faciem Regis tan- quam vultum Angeli ſeſe conſpexiſle. Hoc enimverò non intueri eſt, ſed hallucinari. An Angelus, qui nec homo? Denique his obdu- cCtis auribus ſanguis non audiendus, ab opibus excutiendæ manus, inter ſaxa degendum, eâ- que omnia implenda quæ ſuperiùs commemo- rat Iſaias. Panis demum, & Aqua cibus eo- rum. Quôdque ridendum eſt; Aquæ ejus fi- deles: nunquam emim vertentur in Vinum. Lacrymis initiatus in Aula, ab Aula cum La- crymis emittendus, non ceſſaturus, dùm ſer- vit, a Laerymis. Aquæ Fideles, quæ nunquàm mutantur in melius. Miſer ſubis Aulam, Mi- ſerrimus indèé abibis. Pergamus cum Iſaia: Ubi eſt Nriba à ubi Legis verba ponderans? IIa. 33.1. ubi Doctor parvulorum à Huc, huc accedant Adoleſcentiæ cæci ductores: hic diſcant, quid Parvulos doceant? Aulicas calamitates medi- tentur, antequam inexpertis lubricum Magno- rum limen terendum proponant. Oculi tui videbunt Jeruſalem habita- tionem opulentam: Tabernaculum quod nequaquäam transferri poterit: ne auferentur elavi ejus in ſempi- ternum: & omnes funiculi ejus non rumpentur; quia ſolummodô ibi mag- nificus eſt Dominus noſter. Locus Ruviorum rivi latiſſimi, & patentes, non tranſibit per eum navis remigum. Veri. 20. 2 1. Opulentia Sion funiculis ſtabit, & clavis. Ia Reneo-. . 1 . VvValions Funiculis, iInquam;, non funibus; Minimis argumen- ſcilicèt Legibus, qui omnes non rumpentur. zum. Singillatim enim rumpi poſſunt, omnes nec bperſeve- diſcuti poterunt. Non igitur Minima negli- rantis genda , quibus Tabernaculum fſuſtentatur. Ieni Funiculi autem non rumpentur, quia ſolummo- Parva. d ibi magnificus eſt Dominus noſter. Quæ Verba ità vertuntur à Septuaginta. Quia No- vernk- men magnum Domini vobis. Hoc quàm bel- r vaaria lè ſuper nos cadat, nemo non videt. Hinc ve- x.- rò ſequitur, quod ait: Locum fluviorum pa- Sade, tentem, remigum tamen induſtria Naves haud velßa⸗ tranſituras. Nimirum, non humano niſu, 5. aſi. ſed divino afflatu Naves in Societate curſum etur. dirigent. Licèt enim, in tam ingenuis mo- Nihilpre- ribus, facilis videatur curſus ad ſumma, per 'er Deum. conatus artéſque remigum: Magnum tamen San. Dei Nomen ambientibus obſtabit. Audi LXX. Non ingredietur per eam navis agita- ta remigio: Deus enim meus magnus eſt.: Do- minus PFrinceps noſter, Dominus Rex noſter, Dominus ipſe ſalvabit nos: Non tranfibit me Dominus Judex noſter. Viden' à quo mergen- ankten- di ſint malè induſtrü homines, quorum fi- enigas. ducia in remigum niſu, non in Domini potentia. Etiamſi tranſire videantur Naves, Protetzio⸗ Judex noſter non pertranſivit, qui medium ?ét. eur⸗ curl uir Nar pei⸗ jeli Feli tatibu⸗ Iliia dege ialfe Ma l. Pellt ſ Niil fe l allen 6o lort GhNam nerge disb Morebe l Larat al dil⸗ ami Ruit ruin ſ famm⸗ 3, oe 1e A½ ACON i tiis ſe i n⸗ Ihti: Nüllkre⸗ tenlas. Hjili. Ulne tar. Ve lumi. NI 14 lungt. en, alniun obriu inen.. AW no i. tas re . ultin inde ler⸗ lieet. ae etr doki Mltenn Mlr: lianin Primi aar g Iu inbo Uula Iine, Uemur de Cator. tam in 4 Ueite ſun Clehtt, e MNn Ns w N n M e Stromatum, Lib. XVI. curſum intercipiat, eâſque allidat in ſcopulos. Perſeeutio Naves itaque ſine remis Religioſi; quibus utili ſciendum eſt, nihil * uè Navium curſum im- pedire ac tranquilliratem, ut pote quæ tem- peſtatibus, turbinibuſque ferantur ad portum. Felicitate retardamur à navigatione, Calami- tatibus vehimur ad emporia. Transferamus Dignitas allegoriam ad Aulas. Non tranſibit per eum eui confe- Navis remigum. Fruſtra tentas curſum tuis renda. meritis, ubi alienæ gratiæ vento decurritur. Aulico- Nihil proderit labor, ubi favor impellit. Da- rum pes., vid, quò magis concitabat Navim fuis in Saülem promeritis, eò violentius remitteba- tur aà Rege. Apud Achis in medio curſu ferè naufragium paſſus, quòd Magnatum eum au- 1. Reg.29. Ta defecerit. Qatrapis non places. Ità Aman 6. uno Aſſueri afflatu ad ſolium, uno Regis ſuſ pirio ad patibulum impactus eſt. Neque verò in Aula curſum ſperes, niſi in commotione, & turbine: cùm enim omnmia invertuntur, eò fortaſſe appelles, unde alter excidit. Piſ- cinam Aula refert, undè unus incolumis emergebat, poſt aquæ commotionem. Sed ibi ab Angelo ſtagnum movebatur, non com- movebatur; hic omnia ſus deque perturban- tur à Dæmone. Lawxati ſunt funiculi tui, & non præ- valehunt. Sic erit Malus tuus, At dilatare ſignum nequeas. Verſ. 23. Regalar? Ruinam ſequuturam tunc ſolùm credideras, obſervan- ſi funiculi rumperentur. At ſola laxatio, at- np: diss Que remiſſio vinculorum Malum concutien- Dißenſa dum vento, ſternendumque tradit. Legibus tioſit accommodatur Prophetæ exemplum, quæ mi- voldè ra- tiùs ſervatæ nullo modo Navim ſervant. La- Ta. xati non prævalebunt; laxati, inquam , non rupti: ut a ſola Legum remiſſione caveas, naufragio exponendus, ſi funiculos non in- tendas. Tunc dividentur ſpolia prædarum mul- tarum: Claudi duipient rapinam. Veri. 23. Avari- Nullus non expeditus ad prædam. Cæci vi- tia. dent, claudi ambulant, ſurdi audiunt, ſi quid Labor Sa- . —= . zularium Obvium rapinis pateat. Claudi rectè evadunt impavi- ad non recta. Etiam utroque crure impedi- dus. tus regiam tamen Davidis frequentabat, ut Avaritia indè aliquid aſportaret. At altior ſenſus hic . latet. Nota: poſt diviſionem ſpoliorum Clau- Dr eigii di accinguntur ad prædam. Hoc eſt, qui tar- obſtandi, diof ad malum erat, præguſtatis rapims, ra- Bolitican Pitur ad ſpolia. Enimvero opibus non com- etiam in. Primitur Avaritia, ſed in iis etiam excitantur, docte eal- qui Claudi videbantur ad prædam. Impigri ent. currunt ad rapinas Claudi, poſtquàm ſpolia in Populum diviſa ſunt. Hebræa gens, qu nulla profuſior, quod in Abrahami hoſpita- litate, Iſaaci munere, Jacobi ſupellectili com pertum eſt, poſt deprædationem Ægypti, adeò tenax effecta eſt, ut uſuris tantùm paſ- catur, & ſordibus fœdiſſimæ mercaturæ. Quis tam Claudus ad Divitias ut Judas, qui reli- Ctis omnibus, adſcriptus eſt Duodecim? at incitatus à loculis ad furtum, mox etiam Chri- ſtum haſtæ ſubjecit. 335 EX CAP. XXXIV. I SA I 2. Accedite gentes, & audite. Verſ. 1. Riùs accedendum Deo, ut Dei vox ſonet Vecatio- in corde. Haud mirum ſi Dominum vo- "s ſemen. cantem non audiant peregrinantes à Domino per devia iniquitatis. Mane aſtabo tibi, & vi- bſ. 5. 5. debo. Aſtabit, ut videat; accedas, ut audias. Fruſtra quæreris a Domino te relictum, qui Grariz rarò propinquas ad Dominum. Intra cordis Dei co- Templum, ibique Divinum reſponſum præ- Perandas ſtolare. Audiat terra & plenitudo ejus, orbis & omne germen ejus. Verl. I. Audiant germina, ſed antè Germen obe- Filiorum diat Terra. Parentes exemplo doceant Filios eaacario. legibus ſubeſſe; ut, dum Terra audit, Saperi ris Germina videant; cùmque illa parit, hæc exempla. pareant. Indignatio Domini ſuper omnes gentes, O futor ſuper omnem militiam o;- rum. Quoniam inebriatus ſt in Cœ- lo gladius mous. Ecce ſuper Iua- mæam deſcendet, & ſuper Popu- lum interfkctionis mexæ ad jadicium. Gladius Domini repletus eſt jangui- ne: incraſſatus eſt adipe ae ſangui- ne agnorum & hircorum. Verl. 2. 5. 6. Divini furoris veſtigia contemplemur. Pri- 5veri- mèô effunditur ſuper omnes, non uni mitis, alteri verò infeſtus, ſed æquè in omnes ir- e n, an⸗ ruit. Secundò, Gentium militiam luſtretu- „ ., rus, priùs ſuam in Cœlo punit, antéque A- ſtrorum cruore inficitur enſis Domimi, quam ſanguine Populorum. Tertiò, Ebrius in Co- lo Gladius non Hominum, ſed Agnorum cruorem bibit. Ineraſſatus eſt adipe de ſangui- ne Agnorum. Ninmirum ſacilè ebrius amore enſis pro Gentium cruore, Brutorum ſangui- nem ſpargit. Non ſoli Iſaac victimam ſubſti- Dei miſe- tuit, ſed pro Populis Agnos ſuffectos gratu-'"cordias. lamur. Pergit textus. Victima enim Domini in Se veri- Boſra. En Furor in Sacerdotium converſus, ean, ſed de hoſte Pontifex Dominus, dùm in Cœlo "lis Jué . . . . pplici inebriat gladium charitate, non rebelles poſ- . cit ad ſupphcium, ſed ad placationem victi- vicfimas. mas indicit. Subitò ab indignatione flectitur Trilalz- ad ſacrificium, patibulo in Aram commuta- sio neceſ- to, victimam immolat de grege, reconcilia- 6 rite i ,„—„— . . 7 ? tus inimicis. Jotam. Replicabuntur ſicut liber Cæli, & om- nis militia eorum d'fluet, ſiout defluit Jolium de Vinca. Verſ. 4. Plicantur Cœli, & militia cadit veluti fo- Aulici, lia. Caſuram putaram, explicato Cœlo, plicato b'ovideg. verò m. 3 6 Oliva Conſcien. verò continendam exiſtimaveram. Hoc dupli- zia ape- ci de cauſa contigiſſe moraliter dixerim. Pri- vienda. mòô, complicato Coœlo, Cœli militia fluit, quòd Rex quos Virtus ſine ſpectatore langueſcat; quòdque dor- evehat. mitent excubiæ, ubi occluſo Coœlo ſecuriores superier ſe credunt. Secundò obſtructàâà conſcientiâ, non & Rex dqdin Chriſti miles ſtabit, ſed quamprimuùm de provehät ☚ 3 prims ſtatione decedet. Tertiam addamus cauſam: merites., Pleriſque non ſolùm ſolitudo non prodeſt, ve- Superior růùm etiam plurimum obeſt. Complicentur smore Cœli, an ideò fortiùs ejus militiam autumas sa certaturam? Defluet inſtar folii, quia tanquàam in libro folium colligaras. Expedita, non in- cluſa Cœli militia pugnat. Nobte & die non extinguetur, in ſem- piternum aſcendet fumus ejus: à ge- neratione in generationem deſolabitur: in ſæcula ſæculorum non erit tranſiens per eam. Verſ. 10. Inferni barathri deſcriptio, in qua notan- dum nullum tranſiturum per illud, non enim damnati peregrinantur in flammis, ſed in æter- num in ipſis habitabunt. Mſernus. Et extendetur ſuper eam menſura, ut redigatur ad nihilum, perpendieulum in deſolationem. Verſ. 11. . Diſtrictior moderandi ratio non ædificat; Regulari ſed evertit; ad perpendiculum non ſurgit, at multipli- Iabat, Opus. Cùm enim omnia exquiſitiùs cits imperantur, ſequitur, quod immediatè dicit Clemen- Iſaias: Nobiles ejus non erunt ibi: Regem po- iga. tins invocabunt. Et Nobiles fugat perpendi- Compati. culum, & ad Principes compellit. Vel Nobi- brderten] ſtructo ad perpendiculum muro diſereius les, exſtru perpendiculu „ non ſit. includuntur, & concluſi ad externos confu- Conſeſſa- giunt. Magni non cominentur, coërciti cla- rii ims mant; quare non video, quid ex menfura ſen der & perpendiculo naſcatur, miſi Deſolatio. Se- Eaæniten. Vérior ratio improbatur, non ſevera; nec quæ tie ir fli- menſuris utatur, ſed quæ menſurâ abutitur, gendz, ſed und, eidémque ratione diverſi generis homi- sant. nes metiendo, præſertim ſi menſuræ addat ee perpendiculum. Nota: Er perpendiculum in pœnas ſit. deſolationem. Nos utimur perpendiculo, quan- do ædificamus; Deus autem illud adhibet, & cùm demolitur: tam conſideratè, & cautè fe- Thren.z. rocit, ac punit. Audi Jeremiam. Cogitavit 8. Dominus diſipare müurnm Filiæ Sion, tetendit funiculum ſuum, & non avertit manum ſuam à perditione. Priùs cogitat, tum, ne ultra men- ſuram puniat, extendit funiculum; ad extre- mum ſuâ ipſe mann demolitur, non Miniſtris demolitionem committit. Ergo & Superiores funiculum tendant, cùm cogitaverint de ſup- plicio. Nos funiculum tendimus in beneficiis, ne merita excedamus; Dominus verôò in ſup- pliciis, ne excedat modum ſuæ Miſericordiæ, & noſtræ Patientiæ. Et orientur in domibus éus ſpinæ, & urii, & paliurus in munitionibus ejus, O erit cubile Draconum, & Paſona Siruthionum. Verſ. 13. Sirrum- 3 Kzen. Quam ſolicité vigilandum nobis eſt, cum vel domi germinent ſpinæ, intérque muni- tiones urticæ naſcantur! Fortè propter ab- Tepigizas undantiam munitionum, & domuum ſenti- i dam. ceta emergunt; plurium enim cuſtos nullam “ cuſiodit. Quid verò quod à ſpinis devenitur ad Dracones; & ad ortum urticæ Struthio properat? EXCAP. XXXV. ISA I . Lætabitur deſerta, & invia: & exul- tabit ſolitudo, & ſiorebit quaſi Li- lium. Verfſ. I. Deſertum florebit, ſed invium. Non enim Famihs ſolitudo, ad quam iter patet; nec ſolitarius rira; dicendus, qui turbas ad ſe evocat. Quæ iſt- Saculari- hæc Eremus, quò Urbes confluunt? Hiero-2“. nymum ut in deſerto lego, ſocium tantùm “ e⸗ audio ferarum, & ſcorpionum. Si florere cu-.— ⸗ pis ut Lilium, non ſubeunda tantùm Eremus, ſed invia ſit oportet ſæcularibus tum cogita- tionibus tum turbis. Non ſatis eſt, ut Ur- bes fugias, niſi ab urbibus ignoreris. Delicatè plerique ſolitarii ſunt, qui nuſquàm minus ſo- li, quam cùm ſolitarii. Cognatos, familiaréſque Calla & utinam admittant tantùm;, non etiam trahant. Solieudi. Nota verò: Priùs Lætitiam in deſerto, poſteà * peri- Lilium. Licèt emm Lilium cuſtodiatur in ſpinis,uls. & læto, feſtivéque corde nihilo minus floret. ees . Cene- ℳ. Confortate manus diſſolutas, & ge- nua debilia roborate. Dicite puſil- 7 lanimis, Confortamini, & nolite ti- mere. Verſ. 3. Non præcidendas manus diſſolutas impe- Comsard rat, ſed confirmandas. Ità in Canticis Spon- ſa Portam vetuſtate collabentem Tabulis Ce- drinis compingit: Sorori uberibus deſtitutæ Turres ſupponit. Monentur à Propheta Prin- cipes, Paſtoréſque Subjectos non ità promp- tos, confortandos Humanitate, non verè Se- veritate obruendos. Deus ipſe veniet, & ſalvabit vos. Verſ. 4. Viſitat Deus, ut ſalvet; non venit, ut pu- Saperior niat. Miniſtri Domini an ità veniant, dubium "lemens eſt. Sequitur: Tunc aperientur oculi cæcorum, S&. & aures ſurdorum patebunt. En Divinæ Viſita- zur. tionis effectus. Non oculos eruit, non aures IIſa.3 5. 55 obſtruit, non pedes vincit. Sed pergit Iſaias: Tune ſaliet ſicut cervus claudus: & aperta erit Ibid. &. lingun mutorum: quia ſciſſæ ſunt in deſerto aquæ, e vig. & torrentes in ſolitudine. En fauſta omnia cum anlontt. adventu Dei; non exhaurit Fontes, ſed aperit, non ſiccitatem, verùm torrentes invehit. Por- rô, ad Fontium eruptionem, non Fortium vir- tus otio deditur, at potiùs Cæci vident, Clau- di ambulant tanquàm Cervi. Moyſis Virgam Hebræis non ſupplicia irrogaſſe, ſed benefi- cia lego. Non ſubjectorum ſanguinem ſitiit, ſed aquas præbuit; peträmque percuſſit ad delicias, non rebelles ad poznam. Imòô in Serpen- erp niſi1 men 109a tentan reci lu int Iy cu ju⸗ ( a abit caſfr. glatio i Iſtl ſltumm kerente nem 6 iir olun ut. m n ero: non Don tr. pen, Garn e Prebes (. d ſed vi⸗ ſtior. latior, ommtub 1 ⸗ fult Letui Ve in Can ſli. capite Fu ℳ 1is inlt lnt — E ſal chia olu mun era un A Mt 1 Uurpor en Nemple 1 rodek e. inn N Nenun dui inhic ne Mr, m e lu, y VYV NMM /⸗ Ni it iunſi t, o ul 1 e 7 H Serpentem converſam non recepit Moyſes, niſi in Virgam iterum commutatam. Et ta- men gyptiis ſola Virga decem plagas ir- rogavit. Elias baculo vitam reddere mortuo tentavit, non viventi eripere. Quam gladio Præciderat Petrus auriculam, ſua Jkxsüs ma- nu integravit. In ocubilihbus, in quibus prius Dracones habitabant, ortetur viror calami, & junci. Verſ. 6. Lasſi eo- Sanctus Hieronymus hic: In cubilibus ani- zim, fent. marum Gentiliun, in quibus prius Dracones habitabant, erunt calamus & juncus, quibus Deſperati ſeribatur Fides Domini: & feſſa prius membra Berent. Reseva- primitur, cujus primi fructus Calamus, & Cανa Juncus. Calamus, quo in ſuo corde legem tia Domini ſcribat, Juncus, quo in otio Contem- Conuf-ſſa- plationis dormiat. Juncus, ut aliorum Quieti rii diſ- ſtudeat: Calamus, ut Vites ſuſtentet, Pios, rsà. Juſtöôſque confirmet. Non verè Converſus, ſi ſlatim Calamum non gignas, quo Optimi ſub- leventur. Calamus, inquam, focundis hæreat; Iſa.35. 8. nam & ideò ſequitur: Et erit ſemita & via, Amici & via ſanéta vocabitur, non tranſibit per eam impii de- pollutus. Si verè ad Dominum reduſti, ad Lani. impios, ſceleſtòſque non redeas: cùm te vi- sipisndi, dero a ſocictate peccatorum non revulſum, non Converſum credam. Nam vir pollutus non tranſit per ſemitam Juſti. Notandum ta- men, in peccatore Corverſo, & lemitam ſan- Ctam eſle, & viam. Nim irum ut faciliorem ſe præbeat imperfectis, & ianctiorem cum ſan- Ctis. Non ſtatim recedendumn a iemiperſectis, ſed via ſternatur latior, non ſola ſemita angu- tior. At Via ſancta vocabitur. Via quidem latior, ſed ſancta, & ita ſancta, ut palem id omnibus innoteſcat, adeò ut iancta vocetur. Lætitia ſempitttna ſuper caput eorum. Verſ. 10. ger virs Gaudium non ore, ſed ſuper caput, ut è Dee felin. capite, mentéque Lætitia deſcendat, non Hlo- Virts ris inſtar peritura naſcatur in labiis. Joliaa. Amore Kuci. — EXCAP. XXXVI. ISAI Z. Et factum eſt, oum aud' Get Rex Eze- chias, ſosdit veſtimenta ſua, & ob- volutus eſt ſaceco, & itravit in do- mum Domini. Et miſit niorés de Sa- cerdotibus opertos ſoaocis ad Waiam Fi- lium Amos. Verſ. I. 2. 7 Arma Rabſace oppugnante Jeruſalem, Ezechias 7* in purpurd exarmatur, armatur iacco. Regis e- bello. . untir te; Arpa Xemplum Seniores Sacerdotum ſequuntur. Quid alleg. Prodeſt purpura, ſi deponenda eſt pugnaturo? Triltula- Armatur ſacco, armamentarium adit Domum tionum Domini. Non de Duce, ſed de Propheta ſo- remed é, licitus Rex ad Iſaiam nuntios deſtinat, lugu- Religicſi Dri à dolori E jmæ bellan- Zonoran- Pri pompâ doloris ornatos. En optim æ bel- di, G di artes, quibus Aſſyriorum machinas ubique adeundi. victrices Ezechias evadit. Non ad ie evoçat Ethicæ Comment. Tom. VI. requieſcant. Converſio peccatoris ad Deum ex- 337 Iſaiam, ſed per nuntios ejus oraculum fſecilci⸗ tatur. Non mirum, ſi vicit, qui ſacco pug- navit & domo Domini, ad quam confugerat. Hæc dicit Dominas; Ne timeas a facie verborum, quæ audiſti, quihas blaſhe- maverunt pueri KRegis Ay iorum me. Verſ. 6. Imbecillitatis arguit nos Deus, qui verbis Humani tanquam machinis exterrémur. Sæpe; qui me reſpe Rtus. dios inter enſes irrupit, a facie ve borum fu- git. Cautiùs pugnandum contra verba, qam onflia- contra arma. Quid non poflunt in animo pra- "ii impin va impiorum conſilia? A lagitta volante in die cavendum, quæ leviter volat non leve vul- nus infligendo. . Inelina, Domine, aurem tuum, & au- di: Aperi Domine ooulos tuos, & vi- de, & audi omnia verba Sennache- rib, quæ miſit ad blaſphemndum Deum viventem. Vere enim Domine deſertas fecerunt Reges Apyriorum terras, & regiones eagarum. Et dede- runt Deos earum igni: Non enim erant Dü, ſed opera manuum hominum, lignum & lapis, & ocomminuerunt cos. Veri. 17. 18. 19. Ezechias Deum rogat, ut aures inclinet, Superiora oculéſque aperiat, ut verba Senna herib non "rempla tam audiat, quam videat. Itäne videntur ver- & verba. ba? Nimirùm Regum verba, nuſquan ſterilia, & gum, & facile producunt opera. Tanti ponderis Regium Eceleha- verbum, ut ſœcunditate malorum ſanè infoœ- Darsrcen cunda, in populorum mentibus impia germina sertas pariat: quæque verba eſſent, ſi vulgari ore ma- ſaxda. narent, verba non ſum, quùm è Regia lingua Conſilia excidunt. Non modè igitur inclinet Deus au- mala. rem, ut audiat, verùm etiam oculos aperiat, ut videat malorum ſegetem, regiis verbis pro- ſeminatam. Orat quoque Ezechias, ut eruatur Sion à Rabſace, qui reliquarum gentium idola disjecerat. Ita enim ipie Rabſaces loquitur ſu- periori capitée: Numquid liberan erunt Dii gen- Iſa. 3 6.18. tium unuſquiſque terram ſuam de manu Regis AlL 19. 20 z1. Gprierum? Obi eſt Deus Emath, & Arphad Ubi bro⸗paſi. eſt Deus Nepharvaim Numquid liberaveritnt na:io. damariam de manu med Quis eſt ex omnibus Obfinati. Diis terrarum iſtarum, qui eruerit terram ſuam de manu med, ut eruat Dominus Jeruſalem de Dei a. manu med à Et ſiluerunt, & non reſponderunt ei verbum. Erravit tamen Rablaces, nam & ſingu- Eecleſta- laribus mihil concluditur, docuitque mox per- A fa- emptus à Domino, fruſtra ſibi de ſecuritate dio blandiri impios, quòd impunè innumera ſcelera S. patrarint; nam poſtremum fortè ſupereſt, quo ſine dubio opprimentur. Terras omnes violaſti? At, ſi Jeruſalem oppugnaveris, perin ris. Non Arrogan- jactes tantarum familiarum excidium, nam, ut tie. primmum populum Domini tentaveris, gladio silen, um occumbes in terra tua. Non omnia benéè tibi eventura autumes, quèòd pleraque non maleèe Verecun- ſucceſſerint. Uno enim ſcelere obrui potes, a 4à. quo tibi minimè metuis. Quis felicior in (cele- eese ribus Balthaſare? Temerator tamen vaſorum Ber R . Domini damnatur in convivio. Abſalone quid ſceleſtius? Inſequentem nihilo minus Patrem coma ſuſpendit. Quo magis impunè te in crimi- —– 38 Oliva criminibus verſatum fateris, eò magis timeas, oportet. Rabſaces enim, everſis omnibus Diis, ab eo, quem poſtremo loco vincendum ſibi reliquerat, profligatus eſt. Porrò quam ſa- pienter, ex mandato Ezechiæ, contra Rab- ſacem milites pugnavere ſilentio? Nimirùm certa victoria eſt, ubi in ſientio, & ſpe For- titudo decertat. Eva victa loquendo eſt; in- felicius vicit colloqquendo cum viro; fœdiſſi- mè damnata eſt excuſatione peccati. Hoc eſt verbum, quod locutus eſt Do- minus ſuper eum: Deſpexit te, & ſubſannavit te Virgo Filia Sion: poſt te caput movit Filia Jeruſalem. Verſ. 22. Rabſaces Mundum ſignificat, qui à Virgi- ne non pugnàâ, ſed irriſione debellatur. Deſ- piciendo debet Virgo hoſtes Pudoris profli- gare, non Certando. Nam, ſi in certamen deſcenderet, vinceretur, quæ procul ſubſan- nando victoriam reportabit. Una Judith pug- navit cominas cum hoſte Pudoris, & vicit. Caſtita- At Joſeph fugâ ſervitutem evaſit, maluitque u* ni Cà ferro Adulteræ teneri, quàm à manu. Beth- ſabæa victa, ut viſa; David victus, ut vidit; Thamar inviſa nihilo minùs victa, quia in publico expoſita. Ipſa Judith quoties vice- rat, inter ſepta cubiculi incluſa! Poſt te ca- put movit Filia Jeruſalem. Nota, quàâ ratione pugnet: poſt hoſtem caput movet; id eſt, nec hoſtis aſpectui patens, nec hoſtis aſpectum intuens. Poſt Rabſacem collocata nec vide- tur, nec videt. Ita vicit Filia Jeruſalem, quæ à fugiente etiam hoſte non tuta, illum abeuntem mihilo minùs perſequitur non ma- mu, ſed capite. Oαα io v 4. Facëti ſunt ſicut fœnum agri, gramen paſcuæ, & herba tectorum, quæ ea- ruit, anteqgudm marceſceret. Verſ. 24. Laber Sa. Aulicorum hic infortunia deſcribuntur, asulæriaum, Quorum ſine ſtatu ſtatus caſum portendit. Her- bis tectorum comparantur, quòd eorum Cel- ſitudo è& Pulvere naſcatur, Cinerem paritura. Quis enim neſcit, alienà morte Aulicos vive- re, pulveréque lacrymis concreto ſuper tecta florere? Meminerint hi, non in domo laté- re, ſed ſe omnium oculis ſuper tecta patêre, exſiccandos ante maturitatem. Morte vivunt, ut herba tectorum pulvere irrigatur. Sic A- man Judæorum cæde victurum ſe credidit ſu- per tecta. Verùm ante maturitatem exſiccatus pependit & ligno. Sic Abſalom regnaturus per cædem Fratris gradum ſibi fecit ad ſolium: in flore tamen ætatis, & fortunæ exaruit & quercu capillorum captivus. Non omitten- dum;, quod Scriptura non prætermittit. An- tequàm floreant in teéto, vigent tanquàm fœnum agri, & ſicut gramen paſcuæ. Ompium pateat morſibus oportet, qui transferri cupit in tec- tum. Pafſcere debet ſuis ſubſtantiis pecora, ſi faſtigium ambit. Falcem paſſurus & morlſus ante floret in agro flos fœni, ad paſcua Bru- torum, qui cuùm elevabitur, brevi florebit, mox humere deficiente ſiccandus. Aulici. Habitationem tuam, & egreſſum tuum, & introitum tuum cognovi, & in- ſaniam tuam contra me. Cuùm Jureres adversum me, ſuperbia tua aſcendit in aures meas: ponam ego cireulum in naribus tuis, & frœnum in labiis tuis, & reducam te in viam, per quam veniſti. Verſ. 28. 29. Superbiam cur audit Deus, & non magis Paperbis. videt? Nimiruùm non facto, ſed verbis Mag- ni ſibi ſunt Superbi: ideéque rebus deſtituta Superbia, inanem tantùm ſonum ad aures Dei tranſmittit. Quare non mirum ſi labia Super- bi froeno coërceantur, eôque reducatur, un- dè diſteſſit, circulo per nares immiſſo. Et quidem vincula promeretur, cujus introitus, & egreſſus inſania eſt. Deo autem adverſa- ri dicitur Superbus, quòd ejus Sublimitatem oppugnet. Comede hoc anno, quæ ſpontè naſcun- tur, & in anno ſecundo pomis veſoere: in anno autem tertio ſeæmi- nate & metite, & plantate vi- neas, & comedite fruétum earum. Verſ. 30. Non omnibus agrorum cultura mandatur; Zelas ſui ſed in tertium annum rejicitur, ut intelligant, vace. non citô ad alienam ſalutem procurandam ru- dibus properandum, ſed herbis primùm tra- ducendam vitam tum pomis ſedandam fa- mem. Multi enim vineas plantare cupiunt, quia abſtemii eſſe non ſciunt. Verùm antè po- mis aſſueſcas, & poſtquam Solitarius eſſe di- diceris, exi in campum, vineas conſere, in proximorum ſalutem incumbas. Quot annis ante prædicationem Joannes latitavit? Quot JESUS? . Et mittt id, quod ſalvatum fuerit de domo Juda, & quod reliquum eſt, radicem deorsum, & faciet fructum ſursuùm. Verſ. 13. Humilie Prodigioſum Humilitatis germen, quod, ſutli- quò altiùs radices egerit, eò ſublimiùs comam „z, extollet. Sic arbores, ſic unda, ſic pila fe- Perſ cwiio liciter aſſurgunt, profundè demiſſæ, com- non nocet. preſſæque. Loquar ad Dominum, cùm ſim ci- Gen. 18. nir, inquit Abraham: ſed ex hoc Cinere Stel- , e læ naſcuntur. Numera ſtellas, ſic erit Semen aieant. tuum. Quid altius Aſtris, quid humihius Ci- Der muna nere? Miror equidem Babylonicam ſtatuam . Cineri, Lutôque innixam corruiſſe, cùm tam minere. firmo fundamento libraretur. Fortè Cinerem Cagnitis ante oculos, non infra pedes collocare debuiſ-ſui. ſet. Fulmina, quæ naſcuntur in Cœlo, Hu- „ mi cadunt: Vapores, contra, emiſſi à Terra gyle- concreſcunt in Nubes, Cœlumque petunt. miea. „ Non intrabit civitatem hanc, & non ja- ciet ibi ſagittam, & non occupabit eam olypeus, & non mittet in circui- tu ejus aggerem. Verſ. 33. Sagittas non immittendas intelligo, ne Sion Tan tu, n leyerin inpius Merit pecc mnn aelt o * innz eld Primd Cbriſt, Longe Per N 4la Paulo, Imls n ſunete glr miltes quiden Iis Drocun i Verh C Prnci norlen Perante non N l ſa . lee lun/ Aa i ſin. Uuin N.: 1ile. I Ten 6la Auib Plhe ilimin ütan Verlos lleng. thete udd lior ſ. 4 n ur U. . icel⸗ 6 ul in t igte 1 Nimin. nulmu, inif, lanr. iunn ln in nme iuches⸗ Oller,i Dm u ( t 6 un 15 1 le, NA, uhis nerlet⸗ t Neu Glo, n Eun/, (Mer E Ay Rrin Iunn, i . mf ehet 1ℳℳ. 6 8 Sion devaſtetur; At quo modo à clypeo oc- cupari prohibeat, non perſpicio. Et non occu- habit eam lypeus. An urbes clypeis occupan- CGenſilia- tur? Defenſioni, quam expugnationi accom- rü impii. modatior clypeus parùm timendus videbatur. Verùm Dominus exercituum arcet à Sion cly- peum hoſtium. Eos nos monet vitare, qui fi- ctà amicitia, dùm ſe patronos ſimulant, per dolos graſſantur in cor. Clypeis enimveròô expugnari nihil aliud eſt, quàm ab impiis blan- deè ſeduci, quorum habitus Ovem, quorum cor Lupum refert. Serpens à mortalitate Evam defenſurus, Pomum porrigit pro clypeo: at in Mortem dedit præcipitem ſpe Immortali- Eva, tatis, Clypeôque agitur in Mortem, quo ſe tutam fore à Morte crediderat. Amici impii. Egreſus eſt autem Angelus Domini, & berouſſit in caſttis Aſſyriorum 185. millia. Et ſurrexerunt mane, & eo⸗ ce omnes cadavera mortuorum. Et egreſus eſt, & abüt; & reverſus eſt Sennacherib Rex Aſyriorum, & ha- bitavit in Ninive. Verſ. 36. 37. Tam ingens ſtrages non cernitur ab exerci- tu, niſi manè, & hoc quidem, poſtquàm ſur- rexerint. Damna ſcilicèt peccati non cognoſcit impius, niſi aurorâ divini luminis illuſtratus à peccato ſurrexerit. Et ſurrexerunt mans, & ecce omnes cadavera mortuorum. Non manè FPœniten edicta cædes, ſed manè perſpecta: Solis enim- tia vera. verò ope Mortis umbræ apparuerunt. Non primò vulneratus Petrus, cùm flevit, ſed Chriſti luce tunc ſibi mortuo juſta perſolvit. Longè antè cor Davidis perierat; verùm niſi per Nathan inclaruiſſet dies, ſurrexiſſétque aàa culpa, cordis foœtorem non fateretur. Idem Paulo, idem contigit Magdalenæ. Conſidere- mus nunc, quid egerit in tam acerbo ſuorum funere Sennacherib? Huc properent Regum Conpfden- milites, & miniſtri. Ad centum octoginta i⸗ 33 be. quinque millium ſepulturam ne lacrymam Win, quidem dedit Afſyriorum Rex, ſed nullius Procurato rogo, interemptos reliquit, Nini- vem conceſſit regiis deliciis mancipandus. En Principum ſenſus in tanto ſuorum luctu! Væ morientibus in Aula, quorum nulla apud Im- perantem memoria. Scilicèt Vivorum ſunt Di, non Mortuorum! Peceati damna. Anlici miſeri. Et factum eſt, oechm adoraret in Tem- plo Neſroch Deum ſuum, Adrame- lech, & Saraſar Filii ejus percuſſerunt eum gladio, fugeruntque in terram Ararat, & regnavit Aſarhaddon Fi- lius ejus pro eo. Verſ. 38. Sennacherib ante Deum ſuum victima cadit in Templo Ninivitico, interemptus à Filiis. & 1eν.. A quibus defendendus videbatur, ab iis po- poralibus, tiſſimùm cæditur. Confugerat ad Deum ſuum; ibi tamen, gladio confoſſus in carnifices con- verſos Filios experitur. Malè perit, ſtultè con- fidens. Vipera enim à nemine minus ſibi me- tuere debebat interitum, quaàm à Filis. At cùm ipſe rebellaverit in Deum, haud mirum, quôd conjurarint in ipſum Nati. Ubi ergo tu- tior ſacrificare videbatur, ſacrificatur; eorum Ethicæ Comment. Tom. VI. EConfiden- Stromatum , Lib. XVI. documento, qui arundineo baculo hærent. At Dignitas Parricidarum icelus minimè felix, & Patrem bperſeslera ſuſtulit, & Exilium detulit, non Regnum. uaſita. Vitam parenti, Regnum eripuit Filiis Parri- Peecati cidium: fugæque ſe dedere, poſtquàm Patris damna. ſpiritum fugarunt è& corpore. Duo filiorum Aalici patrio ſanguine purpuraſcunt, ſed tertio de- imsi, & fertur cum ſceptro purpura. Sibi ſcelus exi- daarre- lium peperit, aliis regnum. Malè imperii gie Mocu- fundamenta jaciuntur in Parentum nece; alii ſateres, & militat Impietas ſibi ſemper infeſta. Diſca- Delazores mus ergo, malé ſecurum à Filiis Regem re- impii. bellem Deo, pejus iter ad Regnum ſterni per Parricidium. EX CAbP. XKXXVIII. ISAI X. In diebus illis ægrotavit Ezechias Aſque ad mortem: & introivit ad eum aias Filius Amos Prophetæ, & di- Xit éi. Hæo dicit Dommus; Diſpone domui tuæ, quia morieris tu, & non vivés. Verſ. I. Nunc primè adiſſe Regem Iſaiam lego. A- Confeſſu⸗ chaz illi occurrerat, Ezechias nuntios ad illum rias, legaverat, modè verò ipſe convenit Regem, Oberarius regiam ſubit, cum ubique luctus, & queri- “ - moniæ reſonant. Morituro tantàùm Regi Pro- vones, pheta aſſidet. Porrò Ezechiam non palpat, zZela: a- ejus morbum lenibus verbis non tegit, ſed nimarum apertè illum de obitu certiorem facit. Au- ſerius ſit. diant Filii Prophetarum, audiant Miniſtri Do- Familia.- mini. Non ſpes vitæ falo promittenda ægro- rizas cum tantibus, verùm nuntianda Mors eſt. Morie- Saculari- tur, inquiunt, ſi moneatur de Morte. Imò , Ezechias ideò vivit, quia illi à Propheta Mors „ö. prænuntiatur. Lacrymis Pproximi periculi de- Infirmi nuntiatione expreſſis, diuturniorem ſibi vitam in viſen- impetrat Rex; qui non ploraſſet, niſi de in- di, ſea ſtanti obitu moneretur. Quot pereunt, quòd perituros ſe non exiſtiment, adſtantium adu- Vißtatio- latione decepti? Quot æternâ morte damnan- „es. tur, quòd de pericule temporalis incerti, la- Mons crymis abſtinent, exomologeſin differunt, egroris domui non conſulunt? Rarus Iſaias, qui tam nuntian- aperté primo congreſſu Regi mortem pro- 1, ioſac ponat. Serpentis vox eſt, Nequaquàm morie- r , 2. Weini, quà Adam, & Eva in mortem impul- Gen. 3.4. ſi ſunt. Divinum verò oraculum; Morte mo- riemini. Cinis es. Et convertit Ezechias faciem ſuam ad parietem, O& oravit ad Dominum, & dixit, Obſecro Domineg, memen- to quaſo, quomodo ambulaverim co- ram te in corde perfecto, & quod bonum eſt in ooulis tuis fecerim. Et flevit Ezechias fetu magno. Verſ. 2. 3. Sanctus Hieron. hic: Felix conſcientia, Mors Za- quæ, afflictiomis tempore, bonorum operum Korumla- recordatur. Flevit autem fletu magno prop- s er sone Ff 2 ter ere. 40 Oliva & Nibil ter promiſſionem Domini ad David, quam bd videbat in ſua morte perituram. Eo enim Deum. tempore Ezechias Filios non habebat. Nam, . poſt mortem ejus, Manaſſes cum duodecim Chrifßi eſſet annorum, regnare Cospit in Judæa. Con- Inesrna- vertit faciem ſuam ad parietem, ne lacry- 7toptan- mas ſuas aſſidentibus oſtentare videretur. Au- „ diénique ſe efle moriturum, non precatur vi- lie zateri tam. Sanctus Princeps non ſe Moriturum, praferen. ſed ex ie non naſciturum Chriſtum lacryma- de tur. Miratur quidem ambulando coram Deo in veritate ad immaturum obitum deveniſſe, aleggda, tantumque iter tam triſti exitu terminari; cæ- Dei cu'a terùm lacrymarum ſolicitior quàm vitæ, quas ſe perm t- Mortuo inanes damus, ipſe ſibi Morituro effu- tere dit non inanes: ex iis enim juxta dictum Job istas aridum jamjam lignum refloruit. Necis vitæ- . que arbitra lacryma curſum Solis fronavit 8. ECe. Vitæ ſtadium aperuit Ezechiæ. Viden' Eze- chias. Chiam in morte non niſi de Fletu ſolicitum? Aterna Scilicèt nihil fortaſſe illi defuerat, in tanta 1 αν ubertate, niſi copia Lacrymarum. Quid au- tio vers tem mirum; ſi lacrymis ad vitamn Rex repe- Laerywa. davit. Lacrymæ vitæ indices non interitus; plorantes naſcimur, non lacrymando mori- mur. Primam vocem, non ultimam, emiſi plorans, inquit Salomon: undè non immeri- tô fletibus quodam modo ſecundò natus le- ctum commutavit in cunas, inter Necis ube- ra in Vitam redux per lacrymas. Quod La- Zarus alienis, ſuis Ezechias fletibus reparavit. Ille, ad lacrymas Irs, exiluit & ſepulchro, Hic ſuorum ope fletuum ſepulchrum effugit. Trikala- Noôta Regis verba: Memento, quæſo, quomo- tio ſg vam dò ambilaverim cofram te. Deo duce quò itur? Prideſi- Aorotavit Ezechias. Vides non aberrare à natios Donino, qui in ærumnas incidunt. Non il- lum ad delicias duxit Dominus, at ad lectum doloris mortiique luctum. Stultè igitur cre- dis à Deo te receſſiſie, cùm morbis maliſque obrueris. Iter Ezechiæ coram Deo, non nmiſi calamitatibus terminatur. Et factum eſt verbum Domini ad Iſaiam dicens, Vade, & dic Ezechiæ. Au- divi orationem tuam, & vidi lacty- mas tuas. Eece, ego adiiciam ſu- Pr dies tuos guindecim annos, & de manu Régis Altyriorum eruam te. Verſ. 4. J. 0. Conſcien. Primò advertendum, Verbum Domini non tis ebe ad Regem fieri, pro quo tamen fiebat, quòd- dere que ejus lacrymis impetratum fuerat, ſed ad Bus Dem Iſaiam, ut, qui nuntiaverat mortem, vitam revelat. prædiceret. Vel ad Iſaiam fit verbum, non Obedien- ad Ezechiam, ut ſubdamur Paſtoribus, per tie ſe per- quos Deus noſtra nobis innoteſcere decrevit. mittere. Plores licèt, erras tamen ſi Prophetam non tibi conſulendum ſomnias. Verbum, quod pertinet ad Regem, à Deo Prophetæ com- mittitur, nec Ezechias, qui vitam impetrare potuit, à Deo meruit obtinere tanti muneris nuntium, niſi nuntiante Prophetâ. Paſtores ergo conſulendi, ſi Divinam cüpis intellige- re voluntatem: Nam; factum eſt Verbum Do- Religioſus mini ad Itaiam. Secundò, ex illis verbis Va- in Aula. de, & dic Ezechiæ. Conjeclare licet brevem Cen: Prophetæ moram in Palatio, quò remittendus smor. fuit à Domino poſt lacrymas Regis. Nec eo intervallo, quo Ezechias flevit, commoran- ordirer, inquit Ezechias, vitæ filum Deus dum ſibi duxit in Aula Iſaias; ſed ſuo funétus Familis munere & Regia domo exceſſerat. Et quidem ritas em multùm eo articulo temporis profuturum Pro- Saculari- Phetam morituro Regi dixerim. Imò ne diſ- w. poſitioni Ezechiæ intereſlet, ſeceſſerat. Pau- Felere. ca intelligentibus. Regium teſtamentum „ ab- “ ſente Prophet, condendum cenſuit maximus qaarar. Prophetarum. Ut diſponeret domui, admo- 1. nuit, at diſponenti non adfuit, nec ad eum re- hent. verſus eſt, niſi Domino imperante. Vidi La- adſint umas tuas. Dignum Deo ſpectaculum, no- Cenfelſa- vümque prodigium, Regem plorare. Quidni regrederetur præ timore Sol, Principe ſacry- . Ware. mante? Divinam libet intueri beneficentiam, exahai⸗ non vitam ſolùm promittentis, ſed & victo- mur. riam. Vix eripi petiit à faucibus mortis Eze- Dei Li- chias, & nihilo minus eruitur à manu Afſy- Garalitci riorum. Hoſtibus enimverò Regiæ lacrymæ pa- rentarunt, ad quas Afſyriorum funus, Ezechiæ triumphus conſequitur. Non moriter, qui vi- vus coram Domino ſe ſuaque ſcelera plorat. Præciſa eſt velut à texente vita mea, dum adhuc ordirer ſucoidit me. Verſ. 12. Meritò illius vita in medio curſu abrumpi- Confden. tur, qui non à Deo ſuam telam texi permit- ia in tit, ſed proprio labore orditur. Dum adhuc i⸗ en. abrupit. Nos quidem ſemper ordimur, rar“ ". teximus; Divina autem Providentia, dum in- Morii choamus coôgitationum ſpem, vitam interci- blivio. Pit. Werabam uſque ad mane- quaſi Leo ſic Iſa. 38. ontrivit omnia oſa mea. Quid ſommiantibus 1z. ſæcula, ſi ſperanti manè ofla con eruntur? Itâne dies, annôſque tibi polliceris humana fragilitas, cùm manè ſperare non liceat in veſpere? Manè ſperaverat Holophernes, cui vitæ dies nocte occidit. Tumulum pro T hro- no manè habuit, qui veſpere, inter dura bel- lorum, voluptati manus eckt Innumera ex- tant in hac re magnorum Principum exem- pla, quibus compendioſum iter fuit ab epu- lis ad ſepulchrum. Nota ad pœnam non mor- tem ſequi, ſed vitam. Corripies me. Quid Ipid. 10. inde? Er viviſicabis me. Non mirum, ſi in pace amaritudo geminetur, quuùm é ſfupplicio felicitas effloreat. Alià quoque ratione Regis ſenſa interpretemur. Ecce in Pace amaritu- Ibid. 17. do mea amariſima. Id eſt: Livor, odium, Unio laſs & amaritudo, quæ belli tempore ſuaviſſimè ſapiebant palato meo, imperante Pace, ama- riſſima mihi ſunt. Quam amara ſit Cordis amaritudo, Pacis dulcedo declarat. Irato quid dulcius Amaritudine? At ferre non poterit amaritiem Amaritudinis Sibi, Pacique reddi- tus. Rursus: Non aliâ Pace tunc Ezechias fruebatur, niſi eàâ Tranquillitate, quæ ſuper- venit morituro, cùm negotia procul ablegat. In illo otio quàm deſipiunt, quæ mellea cenſe- bantur! Labor honori conſecratus, Sanguis Mors im pro gloria effuſus, Patrimonia profuſa pro con- bionam. ſequutione dignitatis, Dies voluptatibus con- ſumpti, Amaritudo ſunt, ſed dulcis; quo uſque in otio infirmitatis, in induciis negotiorum, in pace à proxima morte nobis reddità, quam occultaverant, Amaritudinem prodant. Ecce Timhora- in Pace amaritido mea amariſſima. Tunc ama- R e ra ſapiet Amaritudo ambientium, cùm, admo- eort to Cruciſixo, velum ſcindetur, &, reducto memerig ſipario, cruces erunt, quæ videbantur ſcepfra. oeriztur. Neſcio, quo modo nobis depofituris orrdri⸗ indu- indu on ret, bamt iine Is Ve ch. ls; inh itod lan. Eed wel ll Pluen tudo 0tio o 4 lere Gitur Pſjee 10 Qui ums. ells, „ e inſ ſor, vi eninf locat igdit Nirtun NSni len 11ler. Varl 0 Miei mi tO . ils in gie S lmila nold d Uirum Me ie TuIN E . nu bm. Ad ulent mig. — indumentum Dignitates & Divitiæ ſimulato colore, decoréque exuuntur; & cinis appa- ret, quod longè à ſepulchro aurum æſtima- bamus. Ecce in Pace Amaritudo mea ama- riſima. Nobis quoque documento ſint Re- gis verba. In felicitate ità aſſueſcimus dulci- bus;, ut amarior reddatur Mortificationis ama- ritudo. Non conditur deliciis Mortificatio, ſed exaſperatur. Verùm, qui undique vexati mel ſugebamus de petra, coœlo manna com- pluente, & altilia faſtidimus. In pace Amari- tudo amarifſima, in tribulatione Dulcis, in otio Amara. Hebræis ſapiebant allia ſub ju- g0 Ægyptiorum: Manna conſpuerunt educti & ſervitute. Verbo, ſpinis coronatur, & con- ditur Crux, non roſis. Mortiſi- ioνwι sdium. Projeciſti poſt tergum tuum omnia pecca- ta mea. Verſ. 17. Chrißi Quid mirum, ſi cecidit in terram & coelo Iacarna Deus, peccatis noſtris oneratus? Sicut onus l tio. grave gravatæ ſunt ſuper me. Non ante ocu- PIʒ7. 5. Tos, ut videat, ſed poſt tergum, ut ferat, col- mg g. locat Dominus iniquitates noſtras. Ferendæ Conſeſa- iniquitates alienæ, non acerbius puniendæ. 14 rii in ſe le; o Domine, ſalvum me fag, & pſalmos N taen, & nöſttos cantabimus. Verſ. 20. nitentium Iafemi. Jam ſanitati redditus erat, & adhuc ſal- tas alleg. Vari optat. Nimirùm valetudo corporis ani- Felicitas mi robore deſtituta infirmitas eſt. Quare, vera. illa impetratâ, hanc petit. Vide autem Re- giæ Sanctimoniæ vim. Unus ſanabitur, ſed EZremtla non unus cantabit in domo Domini. Salvum Majoerum me fac, & pfalmos noſtros cantabimus omni- bus diebis. Ex ſana Mente Principis Populo- rum Valetudo, & Cantus. Er juſſit Haias ut tollerent maſſam de cis, & cataplaſmatent ſuper vul- nus, & ſanaretur. Verſ. 21. Non om. Adamo foliis fics vulnus recruduit, fru- nia lieent ctu convaluit Regi. omnibus. dln i EXx CAP. XXXIX. l⸗ ISAI K. dt M Miſit Moerodach Baladan PFilius Bala- dan Rex Babylonis libros, & mune- ta ad Ezechiam, audierat enim quod ægrotaſſet, & convaluiſet. Læta- rus eſt autem ſuper eis Ezechias, & oſtendit cis cellam aromatum, & ar- genti, & auri, & odoramentorum, & unguenti optimi, & omnes apo- thecas ſupelledtilis ſux, & auniverſa quæ inventa ſunt in theſauris ejus. Non fuit verbum, quod non oſtende- ret eis Ezechias in domo ſua, & in , oinni poteſtate ſua. Verſ. I. 2. Auidgge „ nite — etla 1 thicæ Comment. Tom. VI. n h Stromatum Lib. XVI. 341 ITane poſt longam enumerationem divitia- Felicita- rum ſupellectilis Regiæ, Non fuit verbum, “ vani- quod non oſtenderet eis Ezechias? Ergo Ver- ba ſunt aromata, vaſa aurea, theſaurus Re- gis? O inane ſpectaculum divitiarum! O ina- nior pompa potentium! Verba, verbiſque ina- niores gazæ, theſaurique Regum Terræ. Mi- raris divitem? Felicitatem non poſſidet, ſed loquitur. Omnia, quaæ in domo mea ſunt, vide- runt: non fuit res, quam non oſten- derim eis in domo mea. Verſ. 4. S Quaàm cautus in occultandis animæ theſau- vycatio ris eſſe debeat unuſquiſque, ex publicatione oceualtan- colligat ſupellectilis Ezechiæ, quæ ſuo ſpe- 4«. Ctaculo irritavit ad prædam Babylonios, à Trgu⸗ quibus tranſmiſſa paulò antè fuerant munera. 7. Gl Supprimenda cordis gaza, inſpirationes, la- um pom- crymæ, lumina; quæ ſi proponantur, Babylo- pæ, Iri- nis præſertim, exponuntur. Regis aurum Ba- balatio- bylonicum ferrum allexit; utque viderunt, in- dum ſoni; viderunt. Cur ergo Chriſti Virgo barbarorum ese oculis pudorem exponit, ut intuentes capian- aur tur in corde, & prædentur in corpore? Cur ohenta- miles Jeſu animi ſenſa omnibus aperit, ac ſi tie, quan- in publicum diſſeminata, tanquaàm frumenta, * Glssee uberius provenirent? Bethſabæa, ut expoſita,“ ories præda extitit regia. Suſanna, quia videri po- tuit etiam caligantibus oculis, damnari & qua- ti potuit. Eva præceptum ut evulgat, tranſ- Bena se- greditur. Audiamus, quæ Ezechiæ nuntiave- culianda, rit Iſaias: Audi verbum Domini exercitunm: Ecce dies venient, & auferentur omnia, quæ in domo tua ſunt, & quæ theſaurizaverunt Patres Vecatio tui uſque ad diem hanc, in Babylonem. I nunc non ape- inconſulte adoleſcens, & de theſauro tuo pro- Tiends. feras nova & vetera. In corde meo abſcondi eloquia tua, David te ſapientior canebat. Vit- ta coccinea labia, ut linguam frœænent. Labia Sponſi ſtillant myrrham; hoc eſt, guttas fun- dit & corde. Mulier Evangelica inventam drachmam vicinis dixit, non itidem demon- ſtravit; quin eam quæſitura lucernam accen- dit, ſed vicinas non congregat, ne furarentur, quæ quæſitum drachmam veniſſent. Ex ſe- mine, quod in agro primo mane ſeminatum eſt, licèt id dubio adhuc die, & incertâ lu- ce, ſparſerit, volucres comederunt, lapides exſiccarunt, ſuſfocarunt ſpinæ, zizania infece- runt. Nimirùm, ut primùm exponuntur Opes, ommium ſunt, non tuæ. Flos, ut aperitur, rapitur. lſa. 39. 5. 65 Et dixit Exechias ad Haiam: Bonum verbum Domini, quod locutus eſt. Et dixit, Fiat tantum Pax & Veri- tas in diebus meis. Verſ. 8. Dei vo- luntati . . . confor- Magna conſtantia in maxima calamitate. e Prædixerat Iſaias abducendos ejus Filios, qui s. Ege- naſcituri erant, Babylonem, ibique in pala- ehiars: tio futuros Eunuchos Regis, aſportandam Eatien- . tia, regiam gazam, & tamen, Bonum eſt Ver- bum Dei, ait. Quaſi plus ego Ezechiam acr. „. miror, quàm Job, quorum uterque benedixit Pæniten- Deum in adverſa fortuna. Jobi calamitas præ- 'is ob cul- terita, Ezechiæ verò, quod durius torquet, Varn ila- Ff 3 tæ tole- futura. pande 342 Oliva futura. IHIIius Filii moriuntur epulantes, iſtius ſervient mancipati. Ille prolem habuit, & Fi- liis iterum fœcundabitur: Hic nec habet; & carebit. IIli plagæ ad experimentum: Huic infliguntur ad ſupplicium. Jobum injuſtè Dæ- mon vexat: Ezechiam juſté Deus pumit. IIIe monetur de clade à Famulis: Huic indicitur ſupplicium à Propheta. Un ſanè patientiæ commendatione Ezechiæ Jobum prætulerim, quòd in vulnere, quo acerrimè torquebatur toto corpore cæſus, invictus perſtitit, & Nu- mini penè ſui oblito laudum hoſtias immola- Rex e vit. Placet jam poſtrema verba meditari. Fiat Superior tantùm Pax & veritas in diebus meis. Quaàm invaluit amor ſui, à quo adeò captivatur Eze- 7 chias, ut filiorum captivitaterm non ſenſerit! Utinam unius Ezechiæ vox iſia fuerit; & non magis quotidiè in corde Principum & Superiorum reſonet, quorum interduùm non magi intereſt calamitas poſterorum, ſi ipſis indulgere liceat voluptati, aut quiete frui. Non improbandus omninò, quòd non ſolam Pacem, ſed cum ſecuritate Veritatem ſecum regnare poſtulavit. Non ità Paulus, & Moy- ſes, quorum alter, ut iram à Populô aver- teret, de libro Vitæ abradi, alter pro Fra- tribus à Chriſto Anathema eſſe non recuſavit. — —,—ßꝰℳꝓ (G EX CA P. XI. IS A I X. Conſolamini, conſolamini, Popule meus, dicit Deus veſter. Loquimini ad cor Jeruſalem, & advocate eam, quo- niam completa eſt malitiu cjus. Verſ. . 2. Superion. eusgin⸗ ità legunt. Conſolamini, con- ſolamini Populum menm, dicit Deus: JNa- cerdotes loquimini ad cor Jeruſalem: onſolami- ni hm, quia repleta eſt humilitas ejus. Nihil frequentiùs ſubjectis a Superioribus inculcatur, quaàm Lætitia. Semper cum Propheta repe- tunt; Conſolamini, conſolamini, Popule Mmeus. Verùm audiant, quo modo hoc fiat ex Sep- guperior tuaginta. Conſolamini, conſollmini Populuim ziana? meum. Veſtrum eſt in ſubjectorum corde eam ſuos allo- Lætitiam inferere, ad quam illos nunquàm quatur. non hoftamini. Id quaâ ratione præſtandum Afabili- ſit, docetnim ab eo, quod ſequitur. Sacer- tas. dotes loquimini ad cor Jeruſalem, & conſolami- ni eam. Non digna corde verba, quæ Chari- tatem non ſonant. Aliquando loquendum ad cor, cujus verba, Amoris facta, & opera ſunt. Meritò autem LXX. pro, Advocate eam, poſuerunt, conſolamini eum. Cogenda enim multitudo Jeruſalem, ut ſolatium illi præbea- Tribala. Mus. Nota autem Humiliationem finiri, cùm ionasm Malitia completur. Completa eſt malitia ejus. remediäâ Septuaginta; Repleta eſt humilitas ejus. Ab Itn- Pæniten- quitate ſiquidem propfia unuſquiſque deprimi- 7. „„tur. Niſi fortè dicamus, Pectoris noſtri vas faber gœ- in tantum Malitiam emittere, in quantum Hu- næ ſas. militate repletur. Undè completa dicitur; 1id Humili- eſt exhauſta Malitia; quia Humilitas inundavit. tas pellit . beccatum. 8 Vox olamantis in deſerto: Parate viam Domini, reäétas facite in ſolitudine ſemitas Dei noſtri. Verſ. 3. Haud mirum ſi in eremum frequenter de- Ceha. ſiliat Deus, in qua ſibi viam parari præce- pit. Non in Aula, non in Urbe, non in Cbrißes Circo Via Domini, at in Solitudine; quèd "bi habi- & Dominus frequenter in ſolitudine commo-“r. retur, qué⅛dque è deſerto ad Deum facilius Erman accedamus. Non audis Angelorum vocem? Exereinis HOuæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto innixa ſpirima- ſuper diletctum ſuum? Ergo & Sponſa in de- ia. ſerto, & Sponſus, cui de deſerto aſcendens Can. .. innititur. Quin Elias ad montem Domini non pervemit, niſi ſolitudine quadraginta dierum emens, in fortitudine cibi ſubcinericu. Vi- de S. Eucherium de hac re Tullianè peroran- tem. Illud notandum, viam Domini dici, ſemitas verò Dei noſtri appellari. Servus es Ferver Domini, ſi Legis tantum viam ſpatioſam te- "lira Re- ris. Dei noſtri non viæ, ſed iemitæ ſunt. S non — 1 . . ob ſervan⸗ Conſtlia fi fequeris, Deus tuus eſt: Legem ſi tiem. imples, tuus ille eſt Dominus. Parate viam Via ſa- Domini, rectas facite in ſolitudine ſemitas Dei lu’is ar- 4 noſtri. Filius ad Deum ſuum currit per ſemi- „ tam; ambulat ad Dominum Servus in via Relgunt 1 perfectio. Non mirum, ſi, famulorum more, durè tractamur, qui in via vix hæremus declinan- tes à ſemitis. Audi : Nemitas Dei noſtri. Roligisſot Deum noſtrum dicimus, ſi inſiſtimus ſemi- Regulara tæ. Rursus: In Solitudine ſemitas præparari obſervan- mandat; quòd arétius vitæ genus Solitarios““ decet. deceat. Cautiàs in Sohtudine vivendum, quam in Mundo. Ubi enim Via nomina- tur, nulla de Solitudine mentio: ubi verò ſermo eſt de Solitudine, ibi Semitas audio. Parate viam Domini. Ubinam? planè in Fervor Sæculo, ubi Servi non Filii degunt, Timo- Religioſu ris verbere continendi in officio. Rectas fa- niſe cite in Solitudine ſemitas. Inſipienter pleri- que ſibi plùs licere éredunt, quia Religioſo habitu Sanctimmoniam circumferunt. Erras;, etiam in horrore Eremi non via, ſed ſemita præparatůr. Eva in paradiſo procul à viro ſolitaria vagabatur: ſed, quia plùs licere ſi- bi credidit in Solitudine, deflexit a ſemita, & momordit eam Coluber, néſque in illa con- fecit vulnere non curando. Ommnis vallis exaltabitur, & omnis mons & collis humiliabitur. Verſ. 4. Oraculum hoc eſt vocis clamantis in deſer- Iugum to, ubi Deliciarum planities exaltabitur, ab e effœminatis ingenti labore decurrenda, com- , Luptr planato interim Pœnitentiæ monte, & Mor- Aars tificationum colle. Nimirùm in Religione ZLepidu erunt prava in direta, & aſpera in vias pla- ſt. nas, iylveſcentibus hortis floribus, deliciiſ- que conſitis. Plorantes ridebunt, mœreburnrt alacres, Mollibus Vallis exaltabitur, For- Mortiß- tibus Mons ſeu Coôllis humiliabitur. IIIi in . 4 1 —un: 14 . = ulcis otio laborabunt, Hi laboribus reficientur. p,, wore, David in voluptate ærütnnis transfigitur, in lege Domini recredtur. Viam mandatorum pf. 118. tuorum couturri- En Mons depreilſus. Bethſa- 32. bæâ antequàm abutatur, per nuntios ejus vo- luntatem inquirit, illius virum adveocçat; vemittit, inter- intea echi⸗ lar in) IWI bel Vine 11 de e lie ntk el tis nd u A, lhlin. gubelt k Ota M , aeliin n. Wnint. Okeiien ſomman iſ. ſin Dui . it, l un . Dom uutt nſt 1 lor Cont 10 k lujis, di, h balis fote let, Mnun retl N 1 4 oren ſpina Külel Letin eo luei⸗ 3 iſer 45.. i l,u. Wt Fiu uyimn ſihu Nſtie Aa. 1 nn len lbe- wim liriis, 10 l lten Clor nu. kecin 1 *(m , len. 4 liz be.; d uli. nl . Chit Uz uod ln o g Hamn, . Een tien kllee l EV plant entart A Mtnen l.4 e too lbn , a z8 Nen ergnt 1 N 6 Concio- tia ſui. 7 Stromatum, Lib. XVI. interficit datis ad Ducem literis, filium vix editum ægrotum plorat, mortuum tumulat, à Nathan arguitur, lacrymis eluit ſcelus, ca- lamitates immittuntur à Deo: An non Vallis in Montem converſa, ubi tot ſubeundæ æ- rumnæ, ubi tot orbitates perferendæ? Jeza- bel quid depreſſius potuit poſſidere, quàm vineam Nabuth? ob hanc tamen præceps da- ta ſuo ſanguine canum rabiem ſaturavit. Et revelabitur gloria Domini, & vi- debit omnis cato pariter quod os Do- mini locutum eſt. Verſ. 5. Septuaginta hoc poſtremum ità vertunt: Beruls- Et videhbit omnis caro ſalutare Dei. Idem hic Rrvsnti penè eſſe videtur, & Salutare Dei, & Man- datum Dei. Videbit, quod os Domini locutum eſt, & videbit ſalutare Dei. Verba enim Vitæ oεdien- habet Dominus, quédque ex Obedientiæ Karahe oraculo ſonat, Salutem vehit. Nota: Reve- . ad ſa- labitur gloria Domini, ut videas Salutare Do- luteſint. Mini. Aliquando enim latet gloria, ſuo tem- pore revelanda. Non ſtatim deeſſe ibi gloriam ſomnies, quòd non fulgeat. Revelabitur op- Ba5 portunè gloria Domini, ut nec eos lateat, vehit, li- Qui caro ſunt. Et videbit omnis caro, quod os e ali- Domini, non Hominis, locutum eſt. quando non pa- am. Vowx dicentis, Clama. Et dixi, Quid cllamabo! Omnis caro fœænum, & omnis gloria ejus quaſi foos agti. Verſ. 6. Obedien- Concionatorem ſuum inſtruit Deus, docet, contra quæ potiſſimum declamandum ſit. Ca- ro ſcilicèét, & Gloria exterminandæ, Mun- Luxuria, di, hominumque exterminium. Vel fœno, vel & Gloria flore ſuperamur. Caveat à Gloria, qui Car- vane. nem effugit. Foœno autem Jumenta ſaginan- tur, Floribus coronantur vel Principes. Fa- ciliùs fœnum calcatur, quàm flos: imò non ſine labore, & dementia flores nutrimus. At pulchriores, quos alimus flores naſcuntur è Ambitio. cepis. O ſi Honorum, & Gloriæ radix pate- ret, utinàm non viliorem originem erubeſce- Dignitas, ret! Omnis gloria ejus quaſi fos. Quaſi, inquit; Felicias florem enim mentitur, ſed ſpina eſt. An non N. ſpina Gloria eſt, quæ Davidem pupugit, Saülem confôdit, Salomonem transfixit? Mo- deſtiam quoque Prophetæ prætermittere ne- queo, qui cùm audiſſet, Clama; Non ſtatim elamavit, ſed oraculum coniulens, Quid, inquit, clamabo? Propheta, quo, ex Hiero- Eruique Hyni ſententia, nullus eloquentior „ in Eremo Ie nat. ruſticam vocem conſulere non dedignatur; & Zelus a- imperitus non rarò Homuncio ab Oraculis for- simavum mam diſcere concionandi recuſabit? Eninwe- . eer rò Plures clamarent Carnem fœnum, florem Coreio Gloriam, ſi non munus tantùm à Superiore cujus va- Veciperent concionandi, ſed & per illos, quid s4. Clamare debeant, docerentur. Dabitur vobis Os, & Sapientia, inquit Oratoribus Chriſtus. Obedien. At quomodèò dabitur accipere nolentibus, cùm dis in ſpi- in ſe habere exiſtiment, quod illis Dominus H dixit tribuendum? Eloquia Domini gentum, Dißden- quod humilibus, & ſcrutantibus terræ viſce- ra conceditur. Lucerna pedibus meis Verbum Pſal. rI.z. tuum; quod ſine oleo a Superiore mutuato nator ds- ceri, iæ. Exſiccatum eſt fænum, & cecidit fios. Verſ. 8. Planè diviné Apoſtolus deformiora huma- Rergifg ni corporis magis quoque dixit neceſſaria Pat. quod à Propheta pradictum fuerat longè an- tèê, cùm, exſiccato fœno, caſurum florem te- Hono- ſtatus eſt. Foœnum mihili faciebas; at flos non matuus. ſtabit, ſi illud aruerit. Hoc tum de Republi- Kkeligioßs ca, tum de Religione ſtabiliendum, quando Laici non nec illa ſine plebe, nec hæc abſque infimis Bernendi hominibus diù poſſit conſiſtere. Nam ſi Laici ſpernantur, & veluti ſœnum evellantur, ca- dat oportet flos ad temporalia; iſque occu- petur, fœno ſuffectus. Ità etiam quid ſine po= pulo forent Reges? Caderet flos, ſi non vire- ret ſœnum. Rursus fſœnum Tribulatio eſt, flos Felicitas tum humana, tum divina. Noli ſœnum faſtidire, per quod tibi flos viret. Ex- ſiccatum eſt fœnum in corde David, exſtin- cto Saüle; at & flos Honeſtatis cecidit in ſi- num Bethſabææ. Foœnum exuſlit Samſon im- miflo per Vulpes igne in hoſtium ſegetes: vVerùm inter brachia Dalilæ flos Pudoris, & Fortitudinis emarcuit. Populus ex Ægypto eductus ſœnum exſiccatum gratulabatur: mox verò in deſerto toties florem Religionis & Caſtitatis aruiſſe ploravit. Contrà, in Cruce Religioßs fœnum Latroni revixit, & flos illi revixit Temsora- Gratiæ. Denique foxnum dici poſſunt Divitiæ iastiovi. Coœnobitarum, quorum flos Pietas eſt. Me- Ecclaffa- minerint non negligendum fœnum; nam ex kici redi- Iſaia: Exſiccatum eſt fœnum, & cecidit flos. tus. Fonum quoque Modefſtia, & Externa dici Moedeſtis. Poſſunt, quibus corruptis, flos Mentis cor- rumpetur. Quæ jactura, ſi David immacu- latus oculos non penitùs coërceat ab aſpectu Bethſabææ ? Quin timendum Samſom, ſi dormiret in ſinu Fœminæ? Salomon quid in- ſaniæ contrahere poterat ex commercio Moa- bitidum? Nullus tamen horum, ſœno exte- rioris cultus neglecto, ſervare potuit Florem Animi, Cordiſque Lilium. Tribuls- tio utilis. Super Montem excelſum aſcende Tu, qui evangelizas Son: ekcalta in For- titudine vocem tuam, qui evangeli- zas Jraſalem: exwalta, noli timere. Verſ. 9. „Antequàm vocem exaltet „ exaltetur Chri- Concio= ſtianus Orator. Exalta vocem tuam : amgls⸗ .. S 6 ₰ prius, ſuper Montem excelſum aſcende Tu 2 Vox opes qui evangelizas Nion. Ridiculum ab eo, qui ram. humiliatur in Deliciis, vocem extolli in For- Eccleſia- titudine. Non Mons tantùm ſubeundus, ſed Kici de- Mons excelſus; indéque annuntianda veritas Tass Nes populo pereunti. Quam ergo procul errant ſcna à veritate; qui affirmant animarum Curato- lint. res Populorum ſeie Infirmitati accommodare Cerrecio debere, ſuâmque Fortitudinem illorum Lan- Auaſto ſit. guori exæquare. Super montem excelſum aſ- Concio cende, ait Iſaias. Cùm enim Populi multi A- ſeria. quæ multæ ſint ex Gregorio, & Apocalypſi, Zelus a- procul dubio demergêris, ſi non ſuper Mon- nimarzim tem aſcendas. Vox Domini ſuper Aquas, in- Bbipriks . . . . 2 vacet. quit David, Non in Aquis. Tunc porròô ſe- quetur, Vox Demini in Magnificentia. Per Pl. 28, 3. Montem quoque Solitado Concionatori præ- T f 4 cipitur, 244 Oliva cipitur, ut ſecedat non rarò; ſi cupiat voci ſuæ vocem dare virtutis. Ecce Deus veſter, Ecce Dominus Deus in Fortitudine veniet, & brachium ejus dominabitur: Ecce, merces ejus cum eo, opus illius ooram illo. Verfſ. 9. 10. Pignitar Verè Rex virtutum Dominus. Primò ad regnum veniet, non per dolos, ſed in forti- Dignitas tudine. Veruùm quare fortitudinem induit reg- vs an- no initiandus? Ut nos doceret, fortiùs in ho- or 2 nore luctandum contra felicitatem;, quaàm M ajota. contra hoſtem in pugna. In ſortitudine veniet, suberior non vincendus à Dignitate victore hoſtium. Exemplo Secundò, Et brachium ejus dominabitur. Non & Pabo- ſceptro regnabit, ſed brachio. Opere ſcili- eni. et, non Potentia adminiſtrabit Imperium. aie pra- Ntepttum exabctoris ejus Juperavit ſicut in die ßr. Madian: mihilo minus, extorto per vim ab Iſa. 9. 5. exactore ſceptro, ſine ſceptro brachium ejus Rex bro dominabitur. Tertiò, Eeëce merces ejus cum eo. vehat e. 1. disvos. Optima Imperandi ratio, promptam facino Viru fe. run mercedem ſecum retinere, ne præmio verur din, Virtus, poſt laborem, fraudetur. Non Premiis. extorſiones, non dilapidatio alienorum bono- Anliei rum, ſed Merces, eroganda in benè de Repu- Panar. blica merentes, erit eum eo. Quartò, Opus Rexipſe illius coram illo. Quod agendum ipfi erit, egat. non alis committet; aut, oblivioſus ſui mu- neris, poſt tergum abjiciet: ſed coram ſe om- nia conſtituet inſpecturus omnes, omniâque diligenter. Opus illius coram illo; Regium eſſe arbitratus Regia à ſe impleri munera, ſibi à Deo commendata. Regius oculus iniquitatis diſpellit tenebras, nihilque juſté non judica- tur, ſi coram illo ſententiæ ferantur. Sicut Paſtor gregem ſauum paſcet; in brachio ſuo congregabit agnos, & in ſinu ſuo levabit, fæœtas ipſe portabit. Verſ. II. Rex & Quatuor in hoc Principe notatu digna per- ikor or: ſpicio. Primum, Paſtorem ſe dicit gregis, &α4 non Tonſorem. Secundum, Agnos congrega- regant. bit in brachio ſuo, non autem in alieno, Snperior nec Baculo gregem coget, ſed Manu. Scili- amore cèt & Iplſe per ſe curabit Oves, non verò Mi- Derke⸗ niſtros adhibebit, & abfſlinebit ſupplicis, ſub- KFici de. IMot Baculo: nulla enim Virgæ mentio in hoc zin: Ava- Paſtlore. Tertium, Agnos ſinu ſuo levabit. ritiam. In qua re docentur Antiſtites, ferendos fo- vendéſque corde ſubjectos. Nota: parùm fuit Saperior Agnos congregaſſe, & ſinu elevat. Quartum, Errzac ſoztas Oves geſtat in humeris. Sæpè, qui plùs rer. laborat, plùs oneratur: faciléque onus depo- Superior Himus ſuper eos, quos ardore Spiritůs one- evehas rum & appetitores & tolerantes experimur. Pre ſe ta- Non itaà Dominus, Fœtas non gravat, ſed senſet. ſuis humeris effert; ſublevat oppreſſos, non opprimit. Ardentiùs, credo, animarum fœtus conciperent Operarii, ſi fœtibus graves Supe- riorum charitate ſublevandos ſe & crederent, & ſperarent. Fætas ipſe portabit. Septuaginta vertunt: Et Prægnantei conſolabitur. ℳ 4 Quis appendit tribus digitis molem ter- Sς, O& libravit in pondere montes, & colles in ſtatera. Verſ. 12. 4 Suavitas Providentiæ Dei noſtri elucet. In- Superior ſana, ingens, immenſa terræ moles, tribus Tita. duntaxat digitis appenditur. Nos docuit non Vre wole- magno niſu vel Maxima ſtare; & interdum, "ndus. quæ ambabus manibus non ſuſtineres violen- Superios ter, leni digitorum attactu ſuſpendes. Tribus en igem tantùm digitis terræ molem appendit, non to- Wiρο0 tis viribus de terræ gravitate dehberatur. Ne- Diſeretin, que dicas id Dei eſſe potentixæ. Nam Deus Iaſinia ſine ullo digitorum niſu valet id facere: ſed "qua in ad eruditionem noſtram itaà dicitur operari. "mnes. Palmo Coelum metitur, ſed tribus Digitis Perſonari appendit Terram; imperfectius elementum cc⁸ρ⁰, exquiſitiùs quoque & librans & ſervans. In- vertamus ſenſum: tam exactus omnium judex eſt Deus, ut ſtateram ejus Montes, & Colles non effugiant. Minimos abjectôſque ſeverè nos Præfecti judicamus, Magnos liberè inſani- reé, & debacchari permittimus. Deus autem Montes & Colles appendit, & quidem in lance: Cœlique latitudinem in immenſum ef- fuſam non incurius, ut vulgò dicitur, De- cempedaà, ſed ſtudiosè Palmo metitur. Et Cæ- IIa.40,.12. los Palmo ponderavit. Et docuit eum ſemitam juſtitie, & erudivit eum ſcientid, & viam pra- dentiæ oſtendit illi. Verſ. 14. Juſtitiæ ſemita,; & Prudentiæ via: quòd Iaßitis. anguſtàâ illa gradiatur viã, Hæc verò latiori. Prudentiæ amplitudo debetur, Juſtitiæ an- guſtia, à qua ſi vel parùm exorbites, Inju- ſtus ſis. Prudens eris, ſi explicatius tibi iter ſternas, quod multitudo commodè decurre- re poſſit. Numquid non audiſtis? Numquid non ſcitis? Numquid non annuntiatum eſt vobis ab initio? Numquid non intellexiſtis fundamenta terræ. Verſ. 21. Antè Propheta allocutus fuerat eos, qui Electio ex auro argentéôque Deos confinxerant. Cui eee ergo, inquit, Iimilem feciſtis Deum? aut quam gaxa. imaginem ponetis ei 5 Numquid Sculptile on- Confiden- Ravit faber aut aurifex auro figuravit il- tia in he- lud? fortè lignum, & imputribile elegit: Ar- e tifex ſapiens qucærit quomodéò ſtatuat ſimula- . rb,ils crum, quod non moveatur. Poſt quæ ponun- tur, Numquid non audiſtis? Eos igitur vide- mus hic reprehendi, qui ex terrenis rebus ſibi Deum fabricari conantur, cùm audierint ter- ræ fundamenta infirma eſſe & lutea, nullé- que non tempore fluxa. Deum alius ſibi au- rum ſtatuit, id eſt divitias; alius ex marmo- re Deum architectatur, ſui nominis videli- cèt immortalitatem. Hic ligno, ille argento fidit. Artifex verò ſapiens, Iſaias ait, ejuſ- modi conflabit ſimulacrum, quod amoveri non poſſit. Hujuſmodi autem terna ſunt, æter norumque parens Deus. Meritò ergo; poſt- Xlernen * . . . . . ℳNℳͤ. quàm ſtudium artificis in ſimulacro Æterno um eu- deſcrip- Gel n tu nuti coll ſter Al t. Con lacru. Gebor juro fogan titti Nola 4 MMus I ſe tet Retar ſa hn ſlli fnue Initi ia un ſb lunt. ſing, 1 yrn l e ri- Eltoros , iha. . a. Quie iu, G De Mey.. u Unum un ſed n lunie eucedde mb nec D iez. 1 efen juv aut jur A Ver dn ne Cenb hi. itkeſtin iin: 3 ope iea fond Gi An. Pin, Ilielcen g bonnr. 6 Diol, 8 ni, it in 15 i N Chr en biln l, n. Den . 4 t Stromatum, Lib. XVI. 34 5 in. deſcripſit, Numquidg, ait, non intellexiſtis ſed procurrentem, laſſari non patitur. t Jundamenta terræ ?* Ac ſi diceret. O ſtulti & tardi corde! Ut ex terrena materia, quæ flu- xa eſt, obnoxiâque mutationibus, compagi- natis ſimulacrum, quod non amovendum E X C A P. XII. Wnh. conſecratis Immortalitati? Non diù ſtabit ve- uni ſter Deus ex materia non duratura conflatus. IS A I K. mmnhe Abſalom ex aureo capillamento Deum ſibi fe- cit. At quàm ſtultè id Præſtiterit, non tardè Taceant ad me Inſulæ , & Centes ma⸗ cognovit. Nabuchodonoſor aureum ſui ſimu- ,9,„ . 2 lacrum belluina, ad quam abjectus eſt, ſormâ tent Fortitudinem. Verſ. 1. deformavit. Judæi Ægypto innixi, Egyptio JYUMUk jugo ſunt oppreſſi. Deus ergo ex Deo con- IIentio commutatur Fortitudo, & recudi- Silentium fingatur. Nam, ſi fundamenta terræ annun- 8 tur Animus Taciturnitate, Septuaginta le- tiata ſunt vobis, haud dubium, quin ex iis gunt: Innovamini ad me Inſulæ : Principes Cella nzi- Idola comminuetis, non Deum conflabitis. enim miltabunt virtutem. Innovari ſpiritu Sile- irae- . re eſt: haud mirum ſi tam rarò roboretur Qui dat ſocretorum ſerutatores quaſi Mens, undique Verbis erumpentibus. on ſent , judices terrez velut inane Jecit: & quidem neque plantatus, Luis . eitavit ab oriente 17 AMumn V0 neque ſatus, neque radicatus in ter. avit h,⸗ WZ eretvr J! alt Ta truncus eorum: repente flavit in , o e / “ nles . . Set eos, & aruerunt, & turbo qua- obtinehit: da it quaſi pulverem gla- ſi upulam auferet eos. Verſ.- 23. dio ejus, ſicut Itipulam vento raptam 24 arui ejus. Verſ. 2. 1 „: . . jenti I. Arcſtaia nh Polities Tyrannis, impiiſque Judicibus hoc mini- Fortentoſa onunclio Oricntis & Sep ul ele in dera. tatur Deus, quos præ Avaritia muneribus chri: nam ſi ſuſcitavit eum ab Oriente;, in ſaculam Flicitas oppletos inanes faciet. Hos tamen nor a ſub. Oriente occiderat. At felix Juſtorum occaſus, ſpe Hare- . tα. . . . re . 1 . . Sõ e, Tyro ſine jectis temerariè extirpandos, ſed à flatu Do- quo Mundo mortui Deo viunt Occa ſus SSS . .—„. . . . . T . E 4 n Firiute mini difflandos Propheta comminatur. Viden- I n Oriente eſ. Forrd iacd rn r ſedu- S, n, Gilida, tur ſibi quidem firmâ radice ſtabiliti, ſed nec ctor aagen Ot Ieu chro vir, Velà ne- Rex * ſatus, nec plantatus, neque radicatus trun- Sôtiofa quiete? Ut ſequeretur ſe. Non avo- bius . aris a ſervitute Domini imperaturus, ſed de- Elecfio Deo, non Cus eorum. Subito turbo diſperget eos, mo- Caris e ſervitute nin imperaturus, ſed de Statis ,t. rituros in flore ſortung teriori famulatu ſequuturus Dæmonem. Sa- . ai, . tan autem eà ratione à ſepulchro juſtum ab- 4 hier everli. . .. iri ducet, quà olim Dominum reduxit e de ſerto. . l dar, hu. Qui ducit n numeto militiam e, Dabit in onſpectu ejus gentes. IIIi regna, huic uti niendus. & omnes ex nomine vocat. Verſ. 26. Populos ſubjicit contemplandos: blanditur kor oculis magnifico apparatu, Prætereâque mihil. Religio De Stellarum cohortibus ſermo eſt. Ubi Nemo autem felix eſt ſolo aſpectu Dignitatis; nos ui illud noto, Domimm Deum exercituum non & P opulorum. Dabit quaſi pulverem gladio „ ilnumeram multitudinem in aciem educere, Yus. En quò termihatur Regum „ & Popu- numero ſed numero ſupputabilem; quòd multitudo lorum Pampmofa Oſtentatio! ſtipulis, & pul- Cænebio- excedens numerum, nec cognoſcatur à Duce, vere non tam ornatur, quam ſordeſcit bene- "em, & nec Ducem recognoſcat. ficio, an veneficio Seductoris. Quam feli- ,di Alamno- ciüs dormiebas in Oriente, victurus Deo in rum. p. . . ſepulchro Religioſæ vitæ! Juſtum audio, cùm Deficient Pueri, & laborabunt GO ſuſcitatur; nunquam pratereà video Juſtum juvenes in infirmitateæ cadent. Qui dici. Adductus namque vand ſpecie tempo- autem ſperant in Domino mutabunt ralium „dum ſpe regni furgit a tumulo, mer- Jortitudinem, aſſument pennas ſicut gitur in flagitio. Auilæ, current & non laborabunt. e! Verſ. 30. 31. Viderunt inſulæ ſ & timuerunt; geortre- Ne nmMa torra obſtupueérunt appropinqua- u Bank i Otium minimè otioſum futurum Torpeſ- verunt, & azc‿ſerunt. Verl. 5. , Nor- eSH Centibus, apertè hic per Prophetam Dominus nee,⸗ Berave- atteſtatur. Deſficient pueri, hoc eſt, ceſlabunt Quid eſt, quòd Inſulæ timent, nec ve- Religieſe nß H ab opere. Quid verò otium coniequetur? munt; termimi autein terræ & obſtupeſcunt, , f eut & Scan. Fortè Quies? Minimè, ſed durus Labor? & accedunt? Nimirùm Inſulæ undique Ma- tes ⅓ „% elivari, Audi: Deficient Pueri & laborabunt. Non ri circumdatæ, huic iwculo immerſi homines vertun- i, eeiles quieſcent in Quiete, verùm Labore fatiga- ſunt, qui licèt Divino timore concutiantur, tur quàm n 8* l buntur. Et Juvenes ,„ Infirmitatum Prætextu tamen temporalibus vallati moveri nequeunt. Saenlares. Nn Reict, Otioſi, in ipſo Morbo cadent. Jacent Infir- Contra, termini terræ qui partim undis al- ra N . Jusve. Ii, ac per hoc cafui non ſubeſſe videntur: luuntur, partim ſolo cohærent;, ut ſtupent;, Kaligieſo- l , orna“. at hi quoque cadent in Infirmitate. Servi ve- appropinquant; docendo, facilius eum De . rum erra- en Malen ze r Chriſti current, & non laborabunt „ am- accedere, qui Mundo non totus cinctus eſt. sa faci- m ve⸗ bulabunt, & non deficient. Nota non Am- Ociùs moturas ſe credideram Inſulas, nau- ins emen ſoeee zeasee, bulanti, ſed Currenti labor deerit. Ardorem fragiis, & tempeſtatibus vexatas. Verum du- Tarter Me . . . Religionis ⸗ gumChri. Deus muneratur, quando non itinerantem, rum iter per medium mare. 4 berfectio. GBi ſuaves Er 346 Et confortavit eum olavis, ut non mo- verétur. Verſ. 7. geveritao*s, Clavis non plumis, aut molli quapiam Propoſita vittâà firmavit. Quod procul dubio ſeverita- lrma. tem ſonat. Oratio exaudi- tur. . . . Rex non Tardiores reddimur ad petendum ſemel ex- faſtidiazt auditi, ne benevolentiâà abuti videamur, fre- bremozos; quentiùs utendo. Sed inexhauſtæ Dei Miſe- Ne timeas, ego adjiuvi te. Verſ. 13. Grsze . ricordiæ fons nunquam ſiccatur. Ideò petas, 440. . 65 — . . . SSS quia conceſſit. Ne timeas, ego adjuvi te. A- werie. braham legimus in oratione pro Sodoma ar- Dei Eibe- dentiorem petendo factum ad deprecandum aen. ſupplicium. erVire Deo, quoòd . ſapin ii. Egeni & pauperes quærunt aquas , cset pete. & non ſunt. Lingua eorum ſuti a- “ ruit. Ego Dominas exaudiam eos, Deus Irasl non derelinguam eos. Dei Pro. Aperiam in ſupinis oollibus fiumina, viaentia r: . a de O. in medio camporum fontes. Verfſ. relictos. 17. 18. Dei Libe- Grar⸗ Exaudiam eos. Quo modo? Aperiendo flu- copioſus: WMina. Haud mihi perſuadeo flumina poſtu- impetrat, laſſe pauperes ſitientes, vix guttas dixerim quaàm pe- concupiſſe. Non enim eſuriens Lazarus Hor- tar. rea frumenti, ſed Micas éemendicabat. Diwi- r izet i,. nus is mos eſt, ut exaudire ſe petentes non Fervor exiſtimet, niſi Amphiora largiatur. Duo obi- meretur ter noto. Pauperes ideò fortè exauditos, quia Conſola- non Falerna generoſa, ſed Aquas quæſie- iones Dei, runt; obvio contenti potu, profluente ſitim bi Mor- . , . rife srio exſtincturi. Secundo, in NV Ontibus flumina gravior. in Campo fontes aperiet inverlo ordine: ut abundantius unda ſcaturiat, quò difficilius per- venitur. Aſpera fluminibus recreantur. * Dabo in Solitudine cedram, & ſpi- nam, & myrtum, & lignum oli- væ. Verſ. 19. Celz bo- Deus eremum converſurus in delicias, in r e ea diverſi generis plantas ſerit. At quæ con- dss, ventio ſpinæ cum cedro, myrto & oleæ? ſusve. Sanctum Hieronymum fſcio pro ſpina inter- pretari plantam Sethim, ex qua Arca confe- Conſola- Cta eſt. Seponamus modò hunc ſenſum. Spi- ziones Dei nam accipiammus moraliter pro Spina. Planè ent Felicitatibus permixta miſeria, creſcit cum tiones. Myrto, Oleave Spina. Quod ergo Deus con- Felieita junxit homo non ſeparet; quod natura præ- Jemper docet, mollities non dediſcat. Hæc ſpinas miſora. t6que. An non inter Cedros Spina, relictus inter Victorias Jebuſæus non victus? Amani dignitatem imminuit obſtinata Mardochæi ir- reverentia. Goliam deſicit David, ſed Regis in eum ira exfurrexit. Nec a deliciis Paradi- ſi Serpens abfuit: & de Cœlo cecidit Luci- ſer, inter ſupernas Roſas planè Spina. Nota: à Cedro incipit, quæ Caſtitatis & Interrup- Caſfitas. lionis Iinago eſt: tum Spinam, & Myrtum odoris optimi. Fama enim noſtra ex noſtra Fama es- Pendet Caſtitate, quæ apud Deum in donis 765. Roſæ immiſcuit, Deus Cedro junxit Myr- Oliva Pprima eſt, & in ejus deliciis primaria. De. mùm Olea ſymbolum Miſericordiæ, ut diſ- cas Zelum animarum tunc inſeri, cum & Fa- mæ odori in Myrto, & in Cedro tuæ conſu- lueris Caſtitati. . Annuntiate, quæ ventura ſunt in futu- rum, & ſciemus, quia Dii éſtis vos. Verſ. 23. Prophetiæ quàm magnum donum intelli- Familia- gamus vel ex eo, quòd hoc unum Hebræis ias cum probare poſſet Simulacrorum divinitatem. Zaeuart. Tternis rebus lo- quatur, ut Famam augeat. Suſcitavi ab Aquilone, & veniet ab ortu Solis. Verſ. 25. En quo modo humanæ ſpei deſideria in- Spes & vertantur. Aquilonem proſpicit, & ab ortu Pbor Se- Solis erumpet, quod non timuit. cularium. Adducet magiſtratus quaß lutum, & velut figulus onculcans humum. Verſ. 25. Ut in ſimulacra proponantur adoranda po- pulo Regum miniſtri, calcari, & conculcari Huwili- debent a Principibus. Pedibus ſubjicientur u Nelli- Regis, imo & Aulæ, ſi in Idola converti op- tant. Solatium hoc miſeris calcatis à Princi- Aslicu pe; nam ſic lutum pervenit ad Aras. Quod, mpg, ſi à figulo non calcatur, calcabitur. Eoce omnes injuſti, & vana opera eo- rum: ventus & inane ſimulacra eo- rum. Verſ. 29. Ventus impiorum Idola, à quo & lumen extinguitur, & flamma ſuccenditur. Vana Felieita- opera, quia inania ſimulacra, vento tantùm "* vans- .— 4 . . ℳ Superbiæ repleta, quo Adulationum follibus intumuerunt. EXK CAbP. XLII. I S A I X. Calamum quæſſatum non conteret: & linum fumigans non emwtinguet. Verſ. 3 Everitatem Principi exuendam Propheta Compasi ₰ docet, quòd quaſſatum calamum conte- HW rere non debeat. mizzr. Non erit triſtis, neque turbulentus. Lelieim Verf. 4. noxia. Latitis Piritua- Septuaginta legunt: Splendebit, & non con- P. en- teretur. Miraculo perſimile Propheta judicat, e,wat. ſplendere, & non conteri. Difficile enim eſt, Conſcien- inter pompas, Felicitate non frangi. Si- tia non ſe quidem & de ipſamet Fortuna dicitur; Vitrea abdes: eſt: cum Splendet, Frangitur. Sennacherib egvo,e victo- diuturnf, un dir⸗ er Slrne 0, SAr a u, tgett nnun leti . zwu⸗ Ium uf. 1 edus. lnnii U, 1. TMui . u Suu. educta ſun let enl lont Darturt lär, Cuni gelench 10 . ba. Si iu tnn ſe nimarur tutiens kerat. ( Gturna Din co ell, V. bra del dum er l au⸗ liun funt tenel 1 Mi in. DR 1 la. llunt i, Deo de⸗ s, ſnt, Nüntur er CNI·N remn ei un H 1 een Pue Enhthi v. Dl minun in Dere Der iunt. donunn nd ſe l ſi Meſimur e EN “ N n Nung lan. 1 Du. A N mb iA Pnn ago — eeci / r Stromatum, Lib. XVI. victoriis tumidus ſplenduit, ſed in ipſo ſe- cundarum rerum curſu occubuit. Ego Dominus vocavi te in Juſtitia: & apprehendi manum tuam, & ſerva- vi te, & dedi te in fœdus populi, in lucem gentium: ut aperires c oτ τu τ, & educeres de oncluſione vinétum, de domo carceris ſedentes in tenebris. Verſ. 6. 7. EaswssSax. Scriptum hoc videtur de Franciſco Nave- di Fras"- rjo, cujus Lux Cæcos illuminavit, Mortuos ,4*½ carceribus tenebrarum extraxit „ Orientis Zlu; a- tenebras diſpulit. Ad Ignatium etiam trans- nimarum ferri poteſt; cum quo Deus foœdus percuſſit, in Socie, illum percutiendo., cujus cruore ſancitum eſt tate Zeſu. fœdus. S§. Ionatii Zelus. . . . Ler Tacui, ſemper ſilui, patiens fui, ſicut Pde varturiens oquar: diſſipabo, & ab- Jorbebo ſimul. Verſ. 14. Dei Ira Dei Miſericordia ſceleribus noſtris in aciem dilata, educta, cùm diu linguam compreſſerit, exe- Silentium reét enſem, cædes editura & ſtragem. Sicut Correâze, Parturiens loquetur Deus, dolore raptus ad in- & Concio gerenda ſupplicia. Transferamus Prophetæ ver- ex Ora- ba. Si diu ſileas, loquêris parturiens; Silen- ione. tium ſcilicèt non inanis vox ſequatur, ſed a- nimarum ſalutis foæcundus ſonus. Quaſi par- turiens loquitur, qui concipit antè, quæ pro- ferat. Concipit Vanitatem garrula lingua, ta- citurna labia Sacerdotis pariunt Sanctitatem. Diù continuit vocem in eremo Joannes, hoc eſt, Vox clamans; din Verbum ſiluit in Um- bra deliteſcens; mox tamen ex utroque Ver- bum erupit Vitæ author. Et ducam cæcos in viam, quam neſ- ciunt, & in ſemitis, quas ignorave- runt, ambulare eos faciam: ponam tenebras coram eis in lucem, pra- va in recta, Verſ. 16. Vocatio- nis benefi- sium. Vocationis haud dubiè beneficium explica- tur à Propheta. Obedientibus itidem applicari otedien- Poſſunt Iſaiæ verba, quorum felx Cæcitas à Deo deducitur. His tenebræ vertuntur in ra- dios, duùm implicata & vilia à Deo eſſe cog- noſcunt, & in Deum referri. Prava compla- nantur etiam ei, qui trahenti Deo manum, & cum manu cor præbuit. Ponam tenebras coram eis in lucem. Què enim amarent Um- bram Humilitatis, & Opprobrii Tenebras, ni lucem intuerentur in obſcuris, & con- temptibilibus? Cùm ergo ſemitâ graderis ti- bi minimè familiari, ductorem te credas ha- bere Deum. Ducam cæcos in viam, quam neſ- ciunt. Fruſtra enim oculatum, & peritum viæ Dominus deduceret. Sapientes Mundi a Do- mino ideò non diriguntur in viam Pacis, quòd ſu indagatione iter ſibi conſternere præſumant. zis bona. Dei euræ ſo per. mittere. 347 Surdi audite, & æci intuemini ad vi- dendum. Quis cæcus, niſi ſervus meus! & ſurdus, niſi ad quem nun- tios meos miſi! Quis cæcus niſi qui venundatus eſt? & En. cæcus niſi ſervus Domini! Verſ. 18. 19. Non mirum, ſi peccatores in Umbris Ce- Caciias dar habitantes non videant: portentoſum, aleg quòd Filii Lucis, & Verbi Hæredes cæcu- Te idita tiant, & obſurdeſcant. Hos Deus cæcos, . ſurdéſque tantùm dicit, qui poſt immiſſos ra- fFervayem. dios, & emiſſam vocem extrahentem de luto fecis, tenebras magis diligunt, quam lucem, Lumini rebelles, Umbrarum abortivi. Noſtræ ingratitudimis vitio excæcamur; ſolique cæci dicimur, non quèd ſoli cæcutiamus, ied quòd . nos ſolhi divino colluſtrati lumine non vide- a rimus. Cæci intuemini ad videndum. Septuua. ginta, Cæci ſiſpicite, ut wideatis. Quid hoc Iempera- eſt? Cæcine videre debent, ut videant? ſi lium va- vident, quomodò cæci? Si non vident, qua- egn„. re videant, ut videant? Nimirùm, ſi benè *a. videant, quæ vident, videbunt, quæ non vi- debant. Penſantibus enim Temporalium vani- tatem, divina ſuborietur Lux » quàâà terna cognoſcant. Laqueus juvenum omnes, & in domi- bus catcerum abſconditi ſunt: facti ſunt in rapinam, nec ſt, qui eruat: in direptionzm, nec eſt, qui dicat, Redde. Quis ſt in vobis, qui audiat bkoc, attendat, & auſeultet futura? Verſ. 22. 23. Seductores impunè graſſari in Adoleſcen- Conflia. tes, ut perſpicimus, utinam ità caveremus. ie, Feruntar prædatores pudoris, & auri ſuffoſſores plsbtendi. Patibulis ſuſpenduntur. Capitale eſt refringe- Severita⸗ re domum, è corde Innocentiam diripere ſi & Taſtir:s non laude dignum, certè apud homines in- 4. . dignum ſupplicio. Et noluerunt in viis ejus ambulare, & non audierunt L gem ejus. Verſ. 24. Non tacet Deus, ſed indè aberramus, ubi Inhpira- clamat. In ſuis namque viis Sapientia vocife- g e,„ ——’ . „ . er'v. ratur, non in noſtris. Idee non audis Le- 217 . . 2 gem, quia exorbitas à Lege. Vocatio- nis ſomen Regula. ram b- ſervantis EX CAP. XLIII. ISAI K. Et nunc hæc dicit Dominus creans te coh, & formans te Iſraël: Noli ti- mere, quia redemi te, & voçavi te nomine tuo: Meus es tu. Verſ. 1. On ſatis eſt à Deo creatum eſſe, niſi refor- Deſperasi meris à Deo. Iſraël, id eſt, videns Deum, Eerent. à 48 Oliva Confden- à Deo formatur: quod autem formatur, mol- tis in Deo lius eſſe debet, quò faciliùs tractari poſſit. Tentatio Nota præterea, Quia redemi te, Meus es tu. nis tempo- Emere iſtud eſt, non redimere. Nimirùm ſer- e. vi eramus Peccati, cùm Domino non ſub- eramus. Cum tranſieris per aquas tecum ero, & ſumina non operient te. Verl. 2. Oceaſis Noli divind Providentià abuti : nam tibi fagienda. affuturam ſe pollicetur, ſi tranſeas, non au- tem ſi inter pericula diutius commoreris. Cùm FPeecata tranſieris per aquas tecum erit. Samſon enim, latere non qui in aquis obdormivit, & tonſus, & vin- Tuenst. (kus eſt. Flumina autem mergent quidem te, non itidem te operient. Hoc eſt, viti's qui- bus immergéris, non abſcondéêris, ſed tan- quàm cadaver projicieris ad littus. Flumina ſi- quidem, & ſcelera, quem tegunt, duùm præ- focant, putreſcentem egerunt. Dedi propitiationem tuam gyptum, Ethiopiam, & Sabam pro te. Verſ. 3. Perſecutio Militant Eccleſiæ perſecutores Eccleſiæ; utilua. Æä gyptus, quæ Dei Populum tam durè ve- xavit, propitiatio ejus erit. Eæx quo honorabilis faëtus es in oculis meis, & glorioſus: ego dilexite, & dabo homines pro te. Verſ. 4. Bei smor Oculis Dei curemus ut noſtra opera gra- in nos ob ta ſint; diliget enim, ex quo ſpectabiles ei Contemp- . li bri h teem om- eriimnus. n ejus enim oculis oppro rium ho- nivwm. Nor eſt. Noli timere, quoniam tecum ego ſum: ab Oriente adducam ſèmen tuum, & ab Occidente congregabo te. Di- cam Aquiloni, da: Et Auſtto, no- li prohibere; affer filios meos de lon- ginquo, & fſilias meas ab extremis terræ. Verſ. 5. 6. vocating De Eccleſia prædictum, impletumque, & deerunt. Societati accommodatum. Clariſſimum eſt, Zelo ani- nec dulucidandum. Illud tantùm cogito: Au- marum ſtro ſoluùm mandari à Deo, ut Filios Filiaſ- non deerit que ſuas aflerat. Per Auſtrum Suavitas expri- neſt. mitur. Deus itaque ſuaviter trahendas ad Ec- Amore cleſiam turbas monet, dum, Aquilone reje- duei non cto, Auſtrum ſeligit ad id muneris. meti. Educ fotas Populum cæum, & oculos habentem; ſurdum, & aures ei ſunt. Verſ. 8. Polities Sapientia humana oculata eſt, ſed cæca ni- Kalta. hilo minùs eſt. Videt enim non futura, vi- Ceci eiſi denda non videt. Tenebris delectata peregri- videant. natur à Sole. Hi prudentiæ candidati pro- Ppruden- ducendi, ut contemnantur: in umbris enim, tia carns ſand lingu, Magni ſunt; cùm autem vi- dentur, cæci, tunc non auditores, ſed exſi- bilatores numerant. Et ſurdi, & cæci ſunt, ſed ſermone validiſſimi, imò corda verte- runt in linguas: Corde, & corde loquuti Pf. 11. 3. Iu . . Quis in vobis annuntiet iſtud, & qJuæz prima ſunt audire vos Jaciet! Verſ. 9. Parvuli petierunt panem, & flore delu- Cencis duntur. Quam ſeverè à Deo judicabuntur i, vana. qui pro Noviſſimis, vana ſubjiciunt Populis ad Eloquentiæ oſtentationem. Dedi in deſerto aquas, fumina in in- vio, ut datem potum Populo meo, elecéto meo. Veri. 20. Ne putes hic beneficio Dei percuſſum in Religiens eremo ſilicem, non diruptos in inaquoſo fon- felieitar. tes. Dicit enim Iſaias hic: Me memineritis Iſa.43.1. priorum, & antiqua ne intueamini : Ecce ego facio nova. Conſolationes potiùs hic re- Felicitas cenſentur Populi Chriſti, & Religioſorum, "ers. quibus non ſolùm convertit Petram in ſtag- Conſola- tiones Deè, na aquarum, ſed flumina emiſit in invio, ut ſcilicèt aliis non pateant, ſed ſoli ſine mo- leſtia aquas Domini bibant. Non ità Mundi flumina, imò fontes, qui, egeſtà humo, magno labore aperiuntur, minimo fructu, undique eò confluentibus Populis, adeò ut brevi puteus exhauſtus non rarô ſitiat. Præ gleaie ocuùlis animi tibi ſunt Putei Jacob, quo- fatss. rum unus Jurgium, alter Contumelia dictus eſt. Terra egerebatur à ſervis, ſaxa inge- rebantur ab hoſtibus; non tam aqua inde hauriebatur, quàm cruor effundebatur. Flu- mina autem noſtra in invio. Nullus acce- dit, niſi qui per Aquas tranſierit, calcando Sæculum. Populum iſtum formavi mihi, laudem meam narrabit. Verſ. 21. Vel Sacerdotibus, vel Religioſis hoc 12 kens⸗ convenit, vel Cætui, in Eccleſiæ bonum, keligioni coacto. laus. Servire me feciſti in peccatis tuis, præ- buiſti mihi laborem in iniquitatibus tuis. Verſ.- 24. Compedes Deo injicit peccatum, noôſque eee , ſervitutem pati, illum ſervire compellit. supein Nam & captivis in 5tgypto Hebræis ipſe puniat, quoque incluſus in Rubo apparuit Moyſi, hi hr. ac ſi Deus efſet in ſpinis, dùm illi erant in iatur 2 Compa/- vinculis. ſne 7 eke ſe lgan fe Humum . More tiente un. s, Cu Gilge Ein & gr tur. iſi lt ge ſale Ver E Vem e. Pas lab * humuam- gitabis, Mnini. 5§ eis fetit tapitur obilss. Plintatu, Ielium 1 Kumminun Cohleritn Qure Pertmina kummne 8 moclio Kendes, mant Vert ltin. N. ui er. s nin W, ch ien, la nobis ihr aniſimn 8 de en Al 6 nari nii nilei ſiin⸗ chiy ſer Ne De. l. irier ne am nſe Antis 4. lln 1 T Ntur. le ar lean M „. , 0 it 2 Pum ,⸗ 4 i⸗, 1 imnc . rſep . N. , 1 lun di⸗ 4 EX CAP. XLIV. I S A I K. Noli timere, ſervus meus Jacobh, & rectiſſime quem elegi. Efundam enim aquas ſuper ſitientem & fluenta ſu- per aridam: effundam spiritum meum ſuper ſemen tuum, & benediétio- nom meam ſuper ſtirpem tuam. Verſ. 2. 3. Ad S. Inſtitutori Religionis alicujus hoc convenit, Nenatium cujus germina largo Divinæ benedictionis ro- de Soeie re rigantur. Notandum, ſitientem & aridam s humum & Coœlo complui; nam Deus per paganda. . —2 . Conſela. Moyſem & ex arida ſilice, & in eremo ſi- tienes eui tiente undarum venam aperuit; Divites ina- dentur. nes dimittit, Inopes opibus locupletat. Non Lapſi ob- ſuflicit aridam terram eſſe, ſitias oportet Deum, Pum er. ejuſque aquas concupiſcas: Effundam aquas ſuper ſitientem. Effuſionis nomine ubertas, & quædam velud bonorum eluvio importa- tur. Et germinabunt inter herbas, quaſi fſalices juxta præterfluentes aquas. Verſ. 4. Mundi Nemo floret, niſi qui ſalicum more ad ri- eentenp- pas labentium aquarum conſeritur. Si enim te- humana non modè affluere, ſed & fluere co- gitabis, haud dubiè germinabis in domo Do- mini. Salix floret ad curſum aquarum, non eas retinet, non iis immergitur, non ab ipfis rapitur; ſed undis decurrentibus, perſtat im- mobilis. Ità Juſtus tanquàm lignum erit, plantatum ſecus decurſus aquarum. Tempo- ralium fluxum irridet, & ſpectat: Nec ſe ad fluminum marginem conſerit, ſed ab aliis conſeritur. Quod plantatum eſt, ait David. Quare juxta, non intra præterfluentes aquas germinabis: cave, ne labaris in flumen, aà flumine namque trahéris in Mare; hoc eſt, à modico Deſiderio, ad æſtuantem Qupidi- tatem gradum facies, & qui deſcendiſti in La- cum, citè Æquora ſulcaturus Naves con- ſcendes. Plaſtæ UMWoli omnes nihil ſunt, & a- mantiſſima eorum non proderunt eis. Verlſ. 9. Conſden. Quis confidat in gloria, opibus, & infu- tia in e is, cum veritas apertè teſtetur non profutu- minibus . etiam à Fa nobis chariora, quæ ardenti deſiderio con- zobis pro- Cupivimus? Idoli autem plaſta nihil niſi eſu- moris va- riem, & laſſitudinem reportabit ex opere I. ſuo. Audi prophetantem hic Iſaiam: Faber 44 . ferrarius limâ operatus eſt: in prunis & in Servi & malleis formavit illud, & operatus eſt in bra- Vocatione Chio fortitudinis ſux. Quid ex tanto labore? Feriè Do- Eſuriet „ inquit, & deficiet, non bibet a- miniu ab- quam, & laſſeſcet. Laſſitudo, merces fabri- Mente, cantis Idolum. Miſeri Aulici, qui aureos Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum „ ,Lib. XVI. faciunt. Principes, ſibi Idola architectantur ſpreti ab de ſuo, quibus ſe filiéſqué immolent. Unus S Dionyſius ſapit, qui aurum Idolis detraxit. erte, Munera, largitiones, donaria nonne Idola in Religioſus Aulis excitant, à quibus nec reſponſum ex- in aulæ, torquent. Oculos habent, & non videbunt Ieu pro- promerita tua; Manus habent, & non pal- t,ee pabunt, quia palpantur, Auribus abutun- = tur, ne te exaudiant, ſed contra te audient cietar ſuſurrones. gzyiidem. Labor Sa- cularium Plantavit Pinum, quam pluvia nutti- mulius & . . „ vanse vit. Er facta eſt hominibus in foum: ut⸗ fſumpſit ex eis, & calefactus eſt; & Juccendit, & coxit panes; de reli- quo autem operatus eſt Deum, & a- doravit: fecit ſoulptile, & ourvatus eſt ante illud. Verſ. 1I4. 15. 16. 17. Infelix Deorum Faber, audi Deum hic ſtudia tua deridentem. Non recogitant, inquit, Iſa. 44. 152 in mente ſua, neque cognoſcunt, neque ſentiunt, ut dicant; Medietatem ejus combuſſi igne, & coxi ſuper carbones ejus panes: coxi carnes, & comedi, & de reliquo ejus idoluen faciam ? an- te truncum ligni procidam? Pars ejus cinis eſt; cor inſipiens adoravit illud, & non liberabit animam ſuam. Huc uſque per Iſaiam Deus. Quod cùm Divino ex ore procedat, humano indignum eſt alloquio fozdari. Principibus in- nitendum non eſſe prædicat Dominus Domi- nantium. O ſi illud poſtremum mente revol- veremus: Pars ejus Cinis eſt! Jam enim ſe- mimortui ſunt Principes, quos adoramus. A- cta ætas computatur in cinere, & ſolâ ætate ſenectutis incertã tumulo extant. Cinis ſunt Cani, quibus caput albicat ad ſepulchrum. His nos immortales fore confidimus, quos jam conſtat magnà ſui parte obiſſe. Alquando etiam, quibus abuſus es ad vilia, provolvê- ris. Ergé-ne homo, Dei imago, ante Cine- rem adoraturus procumbet? Ni Cinere fuge- ris ab Aula, non video, qua ratione eman- cipari poſſis à deterrima ſervitute. Vita bre- vis ſpem vetat inchoare longam; præſertim cùm jam dimidium tui Cinis ſit. Breves dies Job. 14. bominis ſunt, numerus menſium ejus apud te eſt, 5. conſtituiſti terminos ejus, qui præteriri non por terunt. Audin'’ Job? Non annos aut ſæcula com- putat, ſed dies, menſes „ & terminos; & qui- dem dies breves, menſes numeratos, terminos non tranſponendos. Utinam, qui Romam vi- dimus marmoream, lateritiam Mortis recor- datione relinquamus. Servus meus es Tu Nrazl, non obliviſ- caris mei. Verſ. 21. Quis Dominus Deus noſter, qui timet, Dei pra- ſentia in ne ſui ſamulus obliviſcatur? Servilis loquendi „ “ modus hic eſt commendandi ſe. Dominus atan tamen ſe nobis commendat: Non obliviſcaris Deo mei. Propoſita retineda⸗ Delevt Delevi ut nubem iniquitates tuas, &σ quaſi nebulam peccata tua. Verſ. 22. Scelera nubibus comparantur, quôd cce- lum nobis ſubducant;, nôſque ad aſpectum ter- Peccator renorum deprimant. Quemadmodùm veròô e- 1 mer E. rumpunt ex nube fulmina, ita ex crimine ſup- Teitaslas Plicia naſcuntur. Non mirum ergo, ſi ſuo ce- tioni: fons Cidit gladio Saul; ſi in Abſalonem coma de- ſæviit; ſi Goliæ caput non niſi ejus enſis ade- mit. Nubes emimverô crimina ſunt, ex qui- bus conflantur miſſiha in ponnam noſtram. Ut nubes quoque delentur, cùm in lacrymas re- ſolvimur noſtræ maculas mentis purgaturi. Sic Magdalenæ ſcelera ad aſpectum Solis inter la- crymas evaneſcunt. Revertere ad me, quoniam redemi te. Verſ. 22. 5 Deſpera- Neſcio, an ii revertantur ad Dominum;, tio. quos proximæ mortis timor abſtrahit magis, proeraſti- quàm avertit à Mundo. Non regrederis ad zatio. Deum, ſed compelleris, ſi tunc convertaris, cùm deſtitutus ſpiritu, & vitâ effereris ad ſe- pulchrum. Niſi revertaris, cùm aptus es fe- rendæ Cruci; fruſtra ſperas aſſequuturum te Dominum onuſtum Ligno. EX CAP. XLV. LSAI EK. Hæc ditit Dominus Chriſio meo Cyro, cujus apprehendi dexteram, ut ſub- jiciam ante faciem ejus Gentes. Eg0 ante te ibo, & glorioſos terræ humi- liabo. Verſ. I. 2. Ut conſequare victoriam, hoſtéſque in fu- gam vertas, & dexteram Deo exercituum Zelas æ= Præbere debes, IIlumque ſequaris oportet, nimarum, non Ille te. Nihil moveas per te, ſed Deus P en doceat manum tuam ad prælium; Deuſque tia. præcedat, non gloria, non ultio, non cupidi- Intentio tas. Ità diſpoſito agmine, ſecurus de Victoria;, recta. militabis. Plerique Deum adeſſe mallent, ſed Dei curt præire nollent, præmiſsâ Ambitione; vel A- Rterwi varitiã; dexterâmque privatis ratiomibus ſer- Eecleßa- vant, ſiniſtrà Domino famulaturi. Erras, & kfiez Zza- Deus ibit ante victorem, & dextera trium- riſaittio Phantis armabitur à Domino. Quam frequen- & Zelus tins vinceremus, ſi Religionem præmittere- nigti . mus, dexterâ non famæ, ſed Deo contraditàâ. zent, præ- Verùm, dum unuſquiſque cupiditatem præ- zer Divi- Mittit ſuam, ab infidelibus non victoriam re- sa. portamus, ſed cladem. Notandum prætereà;, Rer, quod ait; Dubjiciam anie faciem ejus gentes. Ut eragar. ſcilicèt eas judicet, oculôque regio earum cau- ſas contempletur. Non avertenda facies ab iis, quibus præſis; ſed oculi inflectendi in judicia, ne inopes, & innocentes opprimantur. Oliva Rorate cli deſuper, & nubes pluans Juſtum, aperiatur terra, & germinet Salvatorem, & Juſtitia oriatur ſimul. Verſ. 8. Cur nubes implorat, ſi & terra germinare debet Salvator? Cur rorent coœli Juſtum, ſi Gratie & viſceribus terræ erumpit Juſtitia? Nimirùm neceßitas riganda Tellus eſt, ut Juſtum germinet; non, enim ſine divinæ Gratiæarore orietur Juſti- tia & Terra. Rursùs, parùm eſt & Coelo irri- gari, niſi Tellus fatiſcat in rimas, vel muni- ficè effundendo, quæ ſervat, pretioſa, vel ſalubriter, quæ tegit, crimina egerendo. A- Celle«. periatur cor, ut erumpat Salvator, cum quo vor. & Juſtitia proveniet. Si veròô textus ad Chri- ſtum transteratur: Nubes Juſtum dare de c, ⸗ bent, cùm propter ſcelera noſtra defilierit è d ag Cœlo Verbum. Nota, aperienda TLerra Sal- Silentiazs vatorem dabit, quem non niſi occluſa conce- pit. Quid mirum ſi Cor tuum Chriſtum non xereinis concipiat, quod nugis, & vanitatibus patet. pirimus- Planè obſtructo corde Dominus parturitur,“ qui portam Templi ingreſſu ſuo non reſera- vit; quique revixit in tumuolo, ſuperpoſito la- pide occluſo. Maria de Verbi fœtu oraculum promeretur, intra cubiculi ſepta. Adeôque gaudet ſecreto Deus, ut de nocte naſci vo- luerit in ſtabulo. Oratio ne, ceſſaria. Verè Tu es Deus abſconditus, Deus IVras! Salvator. Verſ. 15. Infrà Iſaias hic: Iraël ſalvatus eſt in Do- Servire mino ſalute æternâ. Nota Deum obnubi, & Deo ſelir, ſalvare. Deus abſconditus Deus Iſraêl Salva- an; tor. Beneficia non prodit, ſed latenter ea di- enprot eß. largiri gratulatur. De nocte naſcitur; inter Benefeia pannos latet adorandus à Regibus; intempeſtâ clam con- nocte capitur; velatâ facie cæditur; in Cruce, Mraude. vitam pariturus ſuâ nece, fugat Solem, Te- r/ de nebras advocat, ſopitis Militibus primitias de- dicat Reſurrectionis. Verè Deus abſconditus, Superier dùm ſalutem operatur in medio terræ. Quid in oceulid Veteri Teſtamento? Inter ſpinas ardet, Moy- ſen legaturus ad Regem; nube vallatur ſcrip- turus Legem; Populum præcedit ſub Colum- Ser vire na nubis, Salomonem firmat in Somniis. Re- B Pri lqui Principum occultè ſæviunt, propalam n uire⸗ proſunt: Deus verò flagella prædicit, prædicaât- „a; Dei que, munera tacitus confert. Sic Cœlum ante Jotes a- fulmina fulgurat, at rorem inter ſilentia no- malatur. Ctis effundit. Ideò Deus in ſibilo auræ temuis. Neſcierunt, qui levant lignum ſculptu- ræ ſux, & rogant Deum non Jal- vantem. Verſ. 20. : : . Electis Irridet aſſeclas Mundi, quorum ſpes in Deo ctgs non ſalvante collocatur. Ut enim infrà Iſaias Confien. ait hic: Deus juſtus & ſalvans non eſt præter nia in ho- me. Planè hi neſcierunt; nunquàm enim ſe minibus addixiſſent perituro, imò peremptori Deo ſa.4771. ſi ejus ſævitiem ſubodorari potuiſlent. Saül 7, optime Mundum non ſalvantem retulit qui Religioß regnum Davidi non contulit, niſi ab illo confidites ſpretus. Quamdiù enim Propheta ſibi Re- nsadki gem demereri ſtuduit, pro præmio Haſtam S naa, . retulit:“ cultanda. Deo felix. . (o Penii 61 N. fur; I un ſai 01e „M le ut ge ptog un cele m gorann cho no Liſi en cille nii can , 4 l ſes ſuttini Non Man. ui ſee mni, ſeae (reatol nn. Ccium pimm Et Ille udd ) ci olun Peremm punient Gvid re tanqvan n ſemmma 3 ugs IiN) e tune q lin, kum V. im. dor pot gve n Eternun lufe lik n; 41 ſir. inhe. e0s nn Nn o rg de lſ ine enc ie An ſe ei, Mlet l 7 Stromatum, Lib. XVI. . Diun retulit: profugus ab Aula Sceptro brevi po- titur, Purpurâ ejuſdem inimici Principis cruo- re infectà. Egredietur de ore meo Juſtitiæ verbum, & non revertetur. Verſ. 23. Severitas. Quoties Juſtitiam revocant injuſti Princi- pes! Prolata in reum ſententia non retraha- Rex zu- tur, niſi munere perfuncta ſuo, niſi impio- ia⸗ "m- rum ſanguine ſubſignata. An verbum Juſtitiæ Paaper? exX Ore Principum egreditur, quod pupilli . 1 eptimi G viduæ vix precibus, lacrymis, & pretio 14 protecto. extorquent. Non egreditur, quod extrahitur. mnn ver. Non regreditur ad labia Domini Juſtitia; un- Fater. dè progreſſa eſt. Delebo, inquit, hominem, aer. S& delevit. Turrim disjecit, ut deſcendit. So- . domam evertit, ejus cognito crimine. Jeri- cho non pepercit, Urbis indictà excidione. Etſi enim in Niniven latam ſententiam re- vocaſſe videtur, non tamen ſervavit lapideam, niſi carneà Ninive ſubversà, & in melius re- cusà. * Ad eum venient, & confundentur om- nes, qui repugnant ei. Verſ. 25. eationi Non effugies Deum, etſi Deum fugias. reluctan. Qui ſecundus Adam abſconderis à voce Do- W mini, prodêris ante Tribunal ejus. Vocanti Apoſtatæ Creatori reluctari potuit Adam, ſed ejus ju- sen pro dicium Cineri adjudicatus devitare non potuit. erästar. Et Ille quidem Dominum declinabat, eò quèòd Nudus eflet. Plerique verò Divinæ vo- ci obſurdeſcunt, ne Nudi fiant. Chriſtum pau- perem audire recuſant, ut Chriſtum judicem punientem inviti, & damnati ſentiant. At quid reſpondebunt, cùm fugientes Dominus, tanquàm Adamum, inhibebit voce illa mi- Gen. 3. ſerrima, Pulvis es, & in pulverem revertbéris? 19. Fugis Deum Filiorum pomp elatus & per- nix? exuêris, & diſſolvêris in pulverem, & tunc quis finis non audientium, imò irriden- Mors im tium vocantem Deum? Pallor in morte;, ru- hiorum. bor poſt mortem, ſupplicium in judicio: Qui- que non audiſti Deum, non audiêris à Deo; æternùm clamans. EXCAP. XLVI. ISA I £. Confractus eſt Bel, contritus eſt Nabo: Jacta ſunt ſimulacra beſtus & jumen- tis; onera veſtra gravi pondere uſque ad laſſitudinem. Verſ. I. Confden- tia in ho- Deos putaras Nabo, & Bel? Onera ſunt. min Non portaberis à Potente, ſed ſub ejus one- tiudia & Te laſſaberis ; quòdque in tanto labore do- Talenta lendum eſt, illud dixerim, quod Iſaias de- cauſa erut clarat hic: Contabuerunt & contrita ſunt ſi- Mæreri, mul, non potuerunt ſalvare portantem. Fru- d ,, ſira ſervari ſperas aà Nabo, vel Bel, qui ſe- henſerit, met liberare non potuerunt à ruina, & con- a Neâ fractione. Notandum verò, & Bel & Nabo Ethicæ Comment. Tom. VI. cCredimus ſuaviſſima, quo uſque ſtant; quæ ſi 351 Onera dici, poſtquàm confracta, collapſa- que ſunt. Mundum enim, & Voluptatem eiri 3 ſic Dignitas, & Pelici- 14 *- contingat cadere, ferenda quidem ſunt, ſed “ le, cum laſſitudine. Confractus eſt Bel, contritus ſunt. eſt Nabo; Onera veſira gravi pondere uſque Eleckio ad laſſitudinem. Non gravia eſſe cœpetunt poſt Sä caſum, ſed laſſari cœpimus, poſtquam cor- memen: 4. ruerunt. Saül in morte, qui ſibi vitam eri- Habitus peret, non reperit; neminem autem ſenſit, mali . . . 4 qui ferrum educeret, vulnerique faceret me- Obſtinati. dicinam. Alius quoque Prophetæ ſenſus eſſe Vide in- poteſt: vel confracta Idola a nobis portari frà in uſque ad laſſitudinem, ità ut ociùs abeat & cap. 56. corpore ſpiritus, quaàm illa abeant, & & cor- Hnohe de, & ab humero. Adeò aſſuevimus Idolo- iu . latriæ, ut ab ea avelli nequeamus, etiam cùm canes Idola Dii eſſe deſierunt. Quod apertiùs ex impudé- tranſlatione LXX. colhgitur: Cecidit Bel, tiſſimi contritus eſt Dagon; portabis ea colligata quaſi deſcie⸗ onus lahoranti, & deficienti. Defecerunt Ido- turiras. la, deficis Tu, ſolus labor in deficiente non tem. deficit. Prævalet in languore perfidia, nec ceſſamus ab onere, etſi ſub onere opprima- mur. Nota illud, Colligata quaſi onus. Et æ- Labor Sa- rumnas noſtras colligimus, & eas, præ inſa- eularium. nia, non Onera dicimus, ſed quaſi onus repu- tamus: Attamen inter hæc quaſi onera, non quaſi laboramus, ſed ità laboramus, ut pror- ſus laſſemur. Quaſi onus laboranti & deficien- ti. Fateberis pondus, cùm vires eélanguerint; quòͤdque modèô integris viribus Cupiditas vix onus appellat, deficiente vitäâ, Diei Pondus, & Eſtus inclamabis. Non enim de Volup- Mors im- tate querebantur, dùm viverent, qui apud diorssm. Sapientem ululabant; Laſſati ſumus in via Sap. 5. 7. iniquitatis. Itä-ne durus labor Roſas decerpe- re, quibus coroneris? Coronemus nos roſis »bid. a5. dixerant: mox lamentantur, vias ſe diffici- les ambulaſſe, laſſatéſque labore. Nimirùm, quæ Corona putabatur, Onus erat. Quid le- vius Pomo? tamen præ ejus pondere Adam ſulcis inclinatus in ſudore veſcitur Pane ſuo. Ambitione Luciferi, quâà ferebatur ad ſo- lium Divinitatis, quid levius? Gravem eam tamen intellexit, cùm illius onere ad infer- nas ærumnas ſe ſuéôſque depreſſos indoluit- Dathan & Abiron quaſi onus Sacerdotale O- nus cenſuerunt, cùm aliena thuribula contre- ctarunt. At, ſi gravia non fuiſlent thuribu- la, non utique fatiſcente humo abſorberen- tur. Regium onus cui non perleve judicatur ² Illo tamen ante mulierculam collapſum Davi- dem, coram Idolis proſtratum Salomonem; ad terram alliſum Saülem, miſerando ſpecta- culo, contemplor. Felicius David Saülis Ar- ma gravia ſenſit, quam Coronam: illis nam- que rejectis, Gigantem dejecit, Hac arreptâ à Bethſabæa profligatus eſt. Utinam æquè gra- ve judicaſſet & Regium diadema, & Regis galeam. Vocans ab Oriente juſtum, E& de terra longinqua virum voluntatis meæ. Verſ. 11. Sancto Ignatio ſeu S. Franciſco applican- Laus Sae dum, qui ab Oriente felicitatis avocatus eſt: &:. cui ob amorem peculiarem erga Domini vo- wS luntatem, præcipudmque ſtudium Obedien- 7“ tiæ Propheticum agnomen tribui poteſt; Vir gpsrit. Gg 2 ſcilicèt ſeilicèt voluntatis Divinæ: hanc enim ut Fi- liorum ſuorum cordibus impreſſit, ità in fuis Operibus inſculpfit. Audite me, duro corde. Verſ. 12. verlo Ddei Quid Cordi cum Voce? Nimirùm Divim quis ap- Verbi Auris Cor eſt: ideòque provocat ad au- 1;⸗ diendum eos, quorum Pectus Vocibus Dei non patet. Salus mea non morabitur. Dabo in Sion falutem, & in Irael gloriam meam. Verſ. 13. Chriſti Neſcio an ità Noſtræ gloriæ liberales ſimus Incarna- cum Deo, ut IIle Suæ prodigus nobiſcum. . Chriſti Natali accommodari poteſt, qui Patris eſt gloria, Hominum ſalus, Iſraeêlis hæredi- tas, patrimonium Angelorum. EXCA P. XLVII. ISAI X. Deſcende& ſode in pulvore Virgo Filia Babylonis, ſede in terta: non eſt ſo- lium Filiæ Chaldæorum, quia ulttà non vocaberis mollis & tenera. Tolle molam, & mole farinam, denuda urpitudinem tuam, di cooperi hume- rum, revela crara, tranſi NRumina. Verf. I. 2. Ut Virginem audio, in pulvere video ja- cêre, & ſordibus. Gemmæ tuæ, inquit ad Euftochium Hieronymus, ſordes ſunt. In pul- vere ſedendum, non tantùm deſcendendum Virginitati eſt. Sanctus Hieronymus ſub per- ſona, inquit, captivæ mulieris Babylonis ſer- vitus indicatur. Miror ego quidem, quo mo- do Propheta moneat Babylonem, ut deſcen- Inientio dat; cùm ſolium jam deeſſe jaclitet. Deſcen- prava, de, Non eſt ſolium Filiæ Chaldæorum. Jam Humili- Exſcendifle debuerat, ſubducto throno. Enim- zas valde verò noviſſimè Dominandi cupiditas famulatur ardnua. Imperio rationis: ſibique fingit Imperium Ambitio. Vel in Servitute. Non contemnenda Virtus, etiam ſublato ſoho, exſcenſum diſcere. Licét- que animo ſe demittere in rebus adverſis, qui liora. novit, etiam reluctante fortunâ, ſuperbire. 4factus Neceſſitatem dicas;, deperdito Regno, Impe- ſine effe- rium abdicare; nam Captivæ, & jam detur- dtu. batæ Babyloni dicitur, ut deſcendat. Neceſſitas Tempora- in fortitudinem commutatur, ſi quam pati co- n Gse- geris ſervitutem, lubens amplectaris. Davidi EUperante Saüle, ſceptrum defuit, quia ta- men, quod deerat, non invitus deſerebat ; Dei vo. Domino regnum & coronam obtulit. Septua- luntati ginta, ubi nos legimus; Denuda turpitudinem conforma- mas, legunt: Denuda canos, diſcooperi ti- Gloria vana. Religionis mionia vi- Iienio Vias;, tranſi flumina. In quæ verba ita S. Hieron. racka Virgo autem appellatur & filia ob luxuriam & senex fer ornamentum urbis; quz, ocum ſonuiſſet „ & vici- T α, &σ n eſſet occaſiti, virounculam „aE puellam ſe eſſe Anlat iabtahat: vel omnes homines creatura Dei ſumus, deſer at. nee eſe Babylonis jnxta hareticos natura damna- Oliva bilis. Qui prior ſenſus eas præſertim mulieres Ornatus coarguit, quæ fucatâ inanique ſpecie Senectam in Anu. deludunt, ſimulant Juventutem. Cani ſæpè la- tent ſub purpura, pallor tegitur purpuriſſo ceruſſa candorem ementitùr. Verùm tibi “ mina tranſituræ memineris detrahenda involu- cra; & ante ſepulchrum perſonata Senectus apparere debet, dabitque triſte ſpectaculum ſui canities purpurata. Omitti hic non poteſt clementia Dei punientis, cujus vox Babylom denuntiat, non in futurum mollem aut deli- catam dicendam, cui tamen delicatum labo- rem, opuſque molle indicit. Tolle, inquit, Dei „; molam, & mole farinam. Non frumentum, nee r. ſed farinam jam commolitam molere jubetur vel n Babylon: hoc eſt, Umbra ei laboris deman- Punir. datur verius, quàm labor. Niſi fortè dicamus Confeſa. Virgini tantum dihgentiæ, & cuſtodiæ adhi- aa , bendum in diſcutiendis cogitationibus, ut e- Psn. tiam, quæ ſæpiùs perpendit, diligentius diſcer- onna. nere teneatur; ideôque, Tolle molam, & mole Exsmen farinam. Nimirùm Iſta, cui hoc imperatur, conſcien- Virgo quidem, ſed Filia Babylonis eſt, ex D. "ie. Hieronymo. Quid autem mirum, ſi Virgo Ma- diere tris tam iniquæ moneatur non modè grana E commolere, verùm etiam cautiùs & farinam Te. cribrare? Quid Suſannæ metuendum à Senibus? Quid periculi in horto undique ſepe, muréô- ve circumdato? Et tamen Hortus concluſus Li- bidini patuit, & Seneckus amare potuit, Flam- g. S,ſan- mäque impurâ juxta fontem exarſit. Quid in 4. Serpente, præter venenum, formidandum? Eva tamen non Veneno, ſed Oratione Ser- pentis vulneratur. Dinæ quid periculi foret, ſi egrederetur, ut videret mulieres regionis? verüm dùm mulieres cognitum egreditur;, ſœdè à viro cognoſcitur. Plané hujuſmodi ca- lamitates Pudicitia non pertuhſflet, ſi, non granorum tantum molitione contenta;, fari- nam quoque commoluiſſet. Abſolvamus ali- quando textum, ad principium recurrendo. Deſcende, ſede in pulvere, Virgo filia Baby- lon. Pleraque ſervandæ Virginitati accommo= Caftita- data. Primum, Humilitas, Deſcende; Secun- vis cura. dum, Mortis recordatione Virginitatis con- Aonialett dienda, quæ pulvere, & cinere ornatur: Je- de in pulvere. Tertium, Gloria abdicanda: Won eſt ſolium Filiæ Chaldæorum; Una ſiqui- dem Chunegunda inter ſceptra Lilium ſerva- vit. Quartum, Delicias fugiendas, parentes, & filias impuritatis: Ulrà non vocaberis mol- lis & tenera; Lilium inter ſpinas floret in Can- ticis. Quintum, Exomologeſis, & Conſcien- tia aperienda: Denuda turpitudinem tuam ; Fruſtra enim de exteriori Vir ginitate ſibi blan- ditur, quæ intima fœditatis cortex non rarô eſt. Sextum, Flumina tranſmmittenda: Tranſi fumina; Temporalia fugere debemus, quan- doquidem illa nos fugiunt : Memineriſque jux- ta flumina ſteriles arbores plerumque prove- nire. Populos, Ilices, Ulmos, Salices. Amicitia non bong. Sede tacens, & intra in tenebras Filia Chaldæorum: quia non vovaberis ul- trà domina regnorum. Verl. 5. Et filentium, & ſolitudo abdicatæ ſuper- Religiaß biæ juſta perſolvunt. Si Imperi Lucem ab- ſewilaen. aréei. dicaſti, ama Tenebras. Dolendum „ quòd Taginnat. multi & diem reliquerint, & noctem hu- crepuſculiſque religioſæ cujuſdam militatis oderint, ujut ſilere in ne 1 mm. 66 (hl AAilr. gebri Sita. pone giss ante 6 erell ex ti ts ad ceber kelior, lesſep Eeul onea tari te 1e. M. ſunthe i pcfit⸗ umu dit in U eun Titor Mitis in ſeel inez. Perat ſel Miler diarun iun lieſa. Miſeni iif. nicor lhe. mileri In 2, udei⸗ ftii chcinm 1 Cordiæ D et, manun hi non di Drimen dat, Regen Glbus berur Gepre Chra 1 Stromatum, Lib. XVI. cujuſdam gloriæ delectentur. Nec ſedere, nec ſilere norunt, tenebraâſque faſtidiunt, quibus Dignitas in Filios Lucis cooptantur. Aliò Prophetæ stdiean ſenſus inflecti poteſt. Iura in tenebras, qui , ,, non vocaberis ultrà Domina regnorum. Matu- 07. . . . — .. ula de- I& conſulit, ut occaſum imper voluntariis te- ſerenda. nebris antevertat: utque ſecedat in umbras monet;, antequam recedat Felicitatis lux. Mi- nùs dolerent defectum fortunæ Principes, ſi, ante ejus fugam, ſpontè clavum ab ejus rota revellerent. Hoc quod Principibus ſuademus ex timore deficientis Imperii, ex certo Mor- Msrtis tis adventu omnibus ſuadendum eſt. Non vo- memoria, Caberis ultraà Domina gentium, quæcunque ſuperba dominaris: Intra ergo in tenebras in- teriores, antequàm ligatis manibus in exterio- res ſepulchri projiciaris a Morte. Undique nos ſepulchrales umbræ circumdant: cur ergo ul- troneas non ſubimus, perpetuas caligines Tar- tari redempturi? Intra; ne compellaris intra- re. Morere pompis, quandoquidem illæ tibi ſunt perituræ. Iratus ſum ſuper Populum meum, con- taminavi hæreditatem meam, & de- di eos in manu tua. Non poſuiſii eis miſericordias; ſuper ſenem aggrava- ſii jugum tuum valde. Et dixiſti: Ia ſempiternum ero Domina. Non po- ſuiſii hæc ſuper cor tuum, neque re- cordata es noviſſimi tui. Verſ. 6. 7. Si provocatus ad iracundiam Dominus tra- dit in poteſtatem Babyloni Populum ſuum, ut eum debito ſupplicio afficeret, cur conque- ritur cum Babylone, quòd erga Ifraélitas im- mitis extiterit? Solio exturbabitur Babylon, in ſceleſtos miſericordiàâ non uſa, quos acce- Clemen- pPerat cruciandos. Enimveròô vel in Supplicio i erge Miſericordiam regnare ſtatuit Pater miſericor- Tapſos. diarumn „ & Deus totius conſolationis. Judi- cium ſine Miſericordia his, qui non fecerint Confeſſa. Miſericordiam. Procul dubio Judicium miſe- rii indiſ- ricors foret, ſi in judiciis miſerias Miſericor- „C„ diâ temperaſſent. Ideò David Filio ejuſmodi “ ge. miſericordiam precabatur, cùm diceret: Deus Pl. 71. 2. Judicium tuum Regi da. Tuum, inquit, Ju- Affzbili dicium, in quo, tanquàm in nocte, Miſeri- tas. cordiæ faces intermicant. Meritò Imperio ca- Ren, , det, quæ acerbius ſæviit in eos, quos ejus manui dederat Dominus Altiſſimus. Quatuor hic non prætereunda indicantur. Primò, De- di eos in manu tua; non itidem pedibus com- primendos ſubjecit. Rarus qui imperare ſe cre- dat, ſi ſubjectos ſibi populos non conculcet. Regina, inquiunt, in Apocalypſi Lunam pe- dibus premebat. Ità eſt, ſed ſtellis cinge- batur: ſcilicèt innitebatur Lunæ, non Lunam depreſſura calcabat: non enim eadem Pul- chra ut Luna diceretur, ſi per contemptum eam contereret. Secundèe, Non poſuiſti eis Miſericordias. En quid requirat à Principe vel in ſupplicio Deus? Tertiè, Nuper denem ag- gravaſti jugum tuum välde. Senectus ſubdu- cenda erat jugo, non opprimenda; Jugúm- KRex legem que ad ſummum imponendum, non aggra- Pei ſer- vandum ſuper imbellem, & impotentem ac- vari c- 7 . 2 e. ceperas. Quédque dolendum eſt maximè, Ju- Supberior gum non Domini, ſed ſuum, ſubire coégit Ifraelitas immitis Babylon. Quam frequenter ſui obli- viſeatur. Ethicæ Comment. Tom. VI. HDW 353 ad privata commoda ſubjectis tum Superio- res, tum Principes abutuntur, quibus onera imponunt graviora, quàm exigat juſtitia. Me- tuat ſibi quiſque ab hac peſte, quicumque a- lios moderatur: nam facile Noſtro, pro Do- mini jugo, colla premimus ſubjectorum. Quar- tòô, Et dixiſti, in ſempiternum ero Domina. Omnis hinc pendet pravorum Principum im- Mortis pietas: dum enim æternos ſe fore Dominos oblivio. autumant, Æternitati non provident: sicque pelicitas ſæculorum ſpe vand Regnorum decepti Æter- fluxa. num Regnum non conſequuntur. Æternùm Dignitas ſi cupias efle Regem, non ſempiternum te „atat credas futurum in Regno. Ideè Dominus ob- mores. litam Babylonem conqueritur Noviſſimi ſui: alienæ etenim necis appetens, ſuæ non recor- datur; cumque obitu ſubjectorum eorum bo- na invadit, de ſuo excidio non cogitat. Non poſuiſti hæc ſuper cor tuum, neque recordata es Noviſſimi tui. Alienam facilius ſperamus mor- tem, quaàm noſtram timeamus. Cujus recor- dationem ſi collocaremus ſuper cor, difficilius ſomnia Immortalitatis vanæ irrumperent, qui- bus à vera Immortalitate excidimus. Excu- Mortis bet præ foribus cordis Mortalitas, quæ ar- wemworia; ceat vanam ſpem Vitæ. Immortalis eris, ſi te cogites moriturum. Ut enim Reges armis un- dique vallantur, inſtrumentis necis, ut vitam ſervent: ita nos EÆternam Mortem evade- mus, ſi Mortis recordatione cingemur: mili- tabitque Immortalitati futuræ præſens Mor- talitas, ſi Immortales nos fore ſperemus, Mor- tales verò vivere pro certe arbitremur. Et nuneg audi hæc delicata, & bkabi- tans confidenter, quz dicis in corde tuo, Ego ſum, & non eſi præter me ampliks; non ſedebo Vidua, & igno- rabo Sterilitatem. V'enient tibi duo hæc Jſubitò in die una, Sterilitas, & Vi- duitas: univerſa venerunt ſuper te, propter multitadinem maleßcioram tuorum. Verl. 8. 9. Quæ Virgo initio capitis dicta eſt, Virgo Felicitas Filia Babylon, modò Viduitatem ei expro- Kaxa. brat Propheta, loquiturque de fœcunditate Compati Puellæ Innuptæ. Nimirùm Virgo dicta tunc neſcistes. eſt, cùm illi dicebatur; nequaquàm vocaberis 1yr0 non delicata & mollis, nunc verò cùm delicata de- ſperbiar. ſcribitur, haud mirum ſi de Viduitate ſit ſer- mo. Ut enim quæ mollis eſſe deſuüt, Virgi- Diffden- nitatem ſervare potuit; ità inter Delicias Vir- tia ſui. go eſſe non potuit, ſed magis Sterilis dice- Cafitatis tur & Vidua, non quòd privata ſit Viro, ſed lac Mor- quòèd orbata fuerit Virginitate, à qua fœcun- zificatio dabatur Prole non perituràâ. Et nunc audi hacx K.&, & delicata, & habitans confidenter. Viden' in- Pauper- ter Delicias enutriri Superbiam? Quæ dicis Peji eie. in corde tuo, Ego ſum, & non eſt præter me Felieitas amplius. Cur loquatur in corde ſuo ſuperba noxia. Babylon, quæris? Planè cui loqueretur, quæ ſe ſolam credit eſſe præ faſtu, & tumore? Et non eſt præter me amplius. Adeò cæcutit Su- perbus, ut cæteros vel non computet, vel non videat. Sanctus Bernardus Superbum in invio aberrare teſtatur; quòd aut ſolus eſſe cu- piat, aut cum reliquis habitare dedignetur. Dicamus Babylonem ſuum ad cor loqui; quèòd Aulici mali Principes de Regno ſoliciti in Aurem Cor ilerie Gg 3 ver- Dignitas in indi- gno. Confeden tia in bo minibus. 354 Oliva verterint, audiendi Delatores cupidiores, quàm amandi Subjectos. Quid amorem expectas à malo Principe? Non Cor gerit in pectore, ſed Aurem; auditque Sibi, non Te diligit. A Saüle audiri potuit David, amari nunquam valuit. Illum pulſantem Citharam, illum mi- nitantem Goliæ, illum Præputia hoſtium pro- mittentem audüt libentius, quam amavit. Sci- licèt Cor Regis impii in Aurem abiit, quæ audiat, non amet. An non Herodis Cor con- verſum in Aurem eſt, cuùm Joannem, quem liübenter audiebat, obtruncavit? Verùm con- gruentiùs diceretur, ſi affirmaremus, Baby- lonem loqui in corde ſuo, quèd ipſum loqua- tur Cor, quod, ut plurimùm, in Regibus ini- Aulicor quis commutatur in Linguam. Non amant hi ſpes. Principes, ſed loquuntur Amorem, fallitur- que, qui ſe gratioſum fore confidit Imperanti. Non ille Amor, ſed Sermo eſt: Nec amant Corda in Linguas verſa, ſed Amorem jactant. Pompa Regiæ Charitatis explicari poteſt, me- Prov. a1. dullaà ſaginari non poteris. Cor Regis in manu I. Habita⸗ wali. Cognitio ſai. Luc. 12. 1. Mulier Lomi ſit. Domini; ideéôque in pectore Regis non rarò pro Corde Lingua, quæ Aulicorum inopiam verbis deludet, non dilectione munerabitur. Non ſedebo Vidua, & ignorabo Iterilitatem. U- trumque verum, etiamſi à mendaci fœmina promanet. Non enim ſedebit Vidua, quæ e- tiam Virgo vagabatur. Etenim, niſi vagare- tur, non illam monuiſſet, ut conquieſceret I- ſaias initio capitis: Deſcende, ſede in pulvere Virgo Filia Babylon. Petulans ergo Vidua nec pudorem induet, cùm nuptiarum ornamentis exuetur: Et Viro deſtituta ſola erit, non ſoli- taria, ambiétque plateas, & fora, domi mœ- chis extinctis. Et ignorabo Qterilitatem. Ità prorsaàs: Sterilis cùm fueris, Fœcundam te putabis, nihil cùm paries cœlo, adhuc tamen onuſta operibus mortuorum nefcies Sterilitatem. Nihil æquè metuendum, quam Infocundum eſſe, & propriam Sterilitatem ignorare. Ste- rilitatem ignoravit in exundanti fructuum u- bertate ftultus ille, qui animam ſuam gratu- labundus alloquebatur, Anima mean; multa ona habes, citò tamen infœcunditatem co- gnovit ſuam nudus extractus & vita, æternæ- ue damnatus inopiæ. Stultè ergo Babylon;, Won ſedebo Vidua, & ignorabo Sterilitatem. Imòô fapienter. Nam Vidua, quæ domi non ſedebit, ſed vaga circùm ibit, brevi ignorabit Sterilitatem, portentoſo miraculo petulantiæ“, & ſine viro, & non ſine prole. Quæ enim va- gatur Vidua, ut Viro careat, Filiis abunda- bit. Sic Thamar Vidua non domi ſedens, ſed in publico proſtituta, geminis conceptis Pharez & Zaram Sterilitatem eluſit. Audia- mus tandem comminantis Dei ſententiam. Ve- Confiden. nient tibi duo hæc ſubit in die una, Kerilitas tes in bPro. & Viduitas; univerſa venerunt ſuper te prop- sectori- ter multitudinem maleſficiorum tuorum. Nota, Sus. . 1. . eli, isas Venient tibi ſubité- Non ergo longè abſunt, vel à Regia Felicitatis ærumnoſæ calamitates. Ruaxs. . Imò tam brevi confinio diſterminantur, ut, cùm Deus dixerit, Venient, mox adveniſſe dicuntur; Univerſa venerunt ſuper te. Quid ergo Regio flori homines innituntur, quem tam citòô pungentes ſpinæ circumcingent ?* Proximam ſane trumnam Throno teſtatur Baltaſar, a menſa pertractus ad ſupplicium, Holophernes tumulatus in toro, Aman ſuſ- penſus in ligno hoſtibus deſtinato. Venient tibi ſubits. Tam ſubitò, ut ociùs miſeriæ iter abſolverint, quàm Dominus ſententiam pro- nuntiarit. Univerſa, inquit, venerunt Juper te, propter multitudinem maleficiorum tuorum Sileat aliquando querula mortalium natio, nec Deo exprobret peenas ſuas. Noſtra, no⸗ ftra nos opprimunt maleficia, longè diſſitas calamitates, tranſmiſſis criminibus tanquam nuntiis, accerſimus. Multitudine maleficio- Trilala rum obruimur, gravamurque noſtrorum pon- ioxit dere ſcelerum. Sua Abſalonem coma ſuſpen- lins. dit: ſuum ſibi Aman excitavit patibulum: à ſuo telo necem ſibi impetravit Saul, æ què Mortis, & Vitæ inops. Sapientiam verò Dei libet advertere in ſupplicio Babylonis: In die una Sterilitas & Viduitas. Nota ſterilitatem irrogari, ante viduitatem. Cùm enim Baby- lon & vidua, & adhuc non ſterilis futura crederetur, quò⅛d impudicum ſcortum ſibi prolem vel ſine conjuge provideret, Sterili- tate damnatur, quam Viduitas etiam conſe- queretur. Dixiſti, Non eſt, qui videat me. Sa- Pientia tua, & ſcientia tua hæc de- cepit te. Verſ. 10. Videri ſe non credunt à Deo Scioli ocula- Talenis ti. Itâ-ne, qui finxit oculum non conſiderat ? ſine Spiri- Sapientià tuâ infatuatus miſerè es, deſipiſque, p qui nimiùm ſapis. Scientia gladium imitatur, Ssass quem niſi tractare noveris, feriêris, non fe- ſive Spiri- rientem propelles. Salomonem quoque audias, u. Mellis parum adhibendum commonentem. Ve- rùm conſideremus, quomodèò ſua eum ſapien- tia deceperit. Et dixiſti in corde tuo, Ego ſum, Iſa.47. 11. &, præter me, non eſt altera. En Scientiam inflantem! Sapientiæ filia Arrogantia, Stul- titiæ parens, adeò ſeducit, quos inflat, ut ſolos eſſe ſe credant, inter innumeros Sapien- tes. Quæ porrô inſania, Solam ſe credere, bPolitica tot ubique Urbibus imperantibus? Scilicet, Aulicora quæ Politicorum aſtu omnia neſcire cogitur, "wnia ns ita reliquorum imperia callet, ut ne illa qui a, e, dem exiſtere putet. Miror planè Imperium heranc. Babplerutum innumer Satraparum multitudi- us. ne ſtipatum adeò alienorum regnorum rude; Saperbia. ignarumque, ut ſolum ſe credat eſſe, cùm Aoaa- brevi à potentioribus obruendum foret. Itaà ſe e, gen⸗ habet Regia adulantium mendaciis enutrita, mwum de- ità imbuitur à Satrapis Mens Principum Eth- Aecer. nicorum, ut exterorum ne quidem norint do- Adaulats- minatus. Undè non mirum, ſi ſæpe victo- 726. res barbaros patiantur, quos neduùm extare W cenſuerunt. Benè ergo ſequitur: Veniet ſuper flat. te malum, & neſcies ortum ejus: Veniet ſuper Ibid. te repenté miſeria, quam neſcies. Haud mi- Dignitss rum, ſi imparati opprimantur, rerum, & n, gentium imperiti. Ego quidem non ſtupeo malum erupturum, cujus Babylon non intel- hgit ortum: miror miſeriam ſuperventuram, & à Babylone, poſtquam advenerit, non re- ſciendam. Veniet repenteè ſuper te miſeria, quam Cognitis neſcies. Super illam irruet, & ab illa non ſen- ſui. tietur? Quid hoc portenti eſt? Nimirùm Re- E bee⸗ gum non prudentium hæc ſumma calamitas, and. Miſeriam ſuſtinere, & neſcire; beatum di- palicitas ci, & infelicem eſſe; cubare in viola, & noxia. urticis compungi, cingi coronã, & catenàâ Tribuls- præcingi; fortunatum prædicari, & ærum- fio veres nis opprimi; conſumi, & lucem tantàùm ja- ctari. Sic Victima Jovi ſacra, inter plauſus, infula- tt. (un!: N numnſin. Nehen Veten ceol Goene epule Lu, mottal turor ole ſe ſi cad conlul annos horul Colür cbe ſe . eolgue uit.! gnoven bendn Pro die Putatot ſur ie Plando Drähe ſterett IK. Po Guitur: ninam le, i tinga g le . Martt yne. ſir⸗ * 4 ce e, tüht ullt ſi Deriot, les ſeun leror ſt Dal tmam dien mmn ſalie Stromatum, Lib. XVI. infulata properabat ad ſecurim. Sic Ligna ti- Adulzto- neis abroduntur, nec ſentiunt. Sic Flumina . ad ſepulchrum currunt, tanquaàm ad ſolium. Pignita: Et quidem Propheta repentinam miſeriam fo- noxis. re prædicat, quæ majori niſu concutere ſolet Conſilia. & mollem, & imparatum Regem. Nihilò ta- men minùs adeò palpatur à ſeductoribus, ut cùm Miſer ſit, in ſinu regnare dicatur For- tunæ. rii bont vari. Defeciſti in multitudine conſiliorum tuo- rum, ſtent, & ſalvent te Augures Cæli, qui contemplabantur ſidera, & ſupputabant menſes, ut ex eis an- nuntiarent ventura tibi. Ecce, fadti Junt quaſi ſiipula, ignis combußſit eos, non liberabunt animam ſuam de ma- ng nu fammæ, non ſunt prunæ, qui- bus calefiant, nec focus, ut ſedeant ad eum. Verſ. 13. 14. Quid ſpecularis in ſidere, luteum ſimula- Morris Crum? Felicius, quæ tibi ventura ſunt, com- ortis . 1 . memoria. Prehendes in Pulvere, quàm in Cœlo. In Pul- verem revertéris, non vertéris in Stellas; i- deéôque in Cinerem lumina deflectas, ab eo docendus Occaſum tuum. Tuum tibi Cœlum Sepulchrum ſit, Stellæ Vermes, Putredo Lux, Sol Umbræ, Pulchritudo Nuditas, Im- mortalitas Mors. Defecit ergo Babylon, dùm futurorum oraculum, non à Tumulo, ſed à 3 7 Politici & ſupputabant menſes. Vix horas numerares, ſi cadavera tuorum conſimilium, non ſidera conſuleres. Facilè eò prolabitur, ut menſes, annos, & ſæcula ſupputet caducus pulvis, und horulà difflandus, ſi à luto oculos avertat „ Cœlumque petat obtutu. Job vermibus undi- que ſcatens, non menſes ſupputavit, ſed dies, eôſque breves. Breves dies hominis ſunt, in- quit. Nimirùm didicit in Luto, quod non co- gnoverat in Auro; quod in Stellis non depre- hendunt Aſtrologi, a quibus menſes cenſentur pro diebus. Quid porrô de his ſplendidis ſup- putatoribus factum eſt? Ecce, inquit, facti ſunt ſicut ſtipula, ignis combuſſt es. Contem- plando Stellas degenerarunt in Stipulam, A- brahæ longe diſſimiles, qui cùm ſe Cinerem fateretur, audivit ſemen ſuum futurum ut Stel- las. Portento non abſimile videtur, quod ſe- quitur: Ignis combuſit eos, non liberabunt a- nimam ſiam de manu flammæ, non ſunt pru- mæ, quibus calefcant. Poſtquàm combuſti ſunt, tanquàm miraculum refert Iſaias non eductu- ros ſe ab incendio; rurſus in tanto incendio Averitia defuturas prunss atteſtatur. Ardebis corpore, tr. ate li N,lin en, A. 8 Nn, N iet,t Ne⸗ e gete delct, Job 14. 5. ſurt lik, iis ennnu inexple- Avaritiæ laboribus conſumptus, nec tamen à im ⸗ sni. curis animurn liberabis acquiſitione pecuniæ, m Tmpera- ſed creſcentibus opibus augebuntur anguſtiæ, Pnmdd ie nen ità ut algeas in flamma: quemadmodùm Tan- Eit, eoxplent, talus ſitiebat in undis, eò futurus corde pau- nſnhut⸗ Perior, quò ditior arcâ. Scilicèt hoſce Augu- unſ, res flamma depaſcitur Avaritiæ, quæ, teſte Nrine , Hieronymo, creſcit, in morem Rogi, ſuppo- Ndlni ſito pabulo. Quare, poſtquam exarſerint, ani- bet, mam ſupponent poſt corpus miſerè combu- air, rendam: & tamen, tanto conflagrante incen- . . —„ . .— udi, dio corporis animique laboribus enutrito, quo- , dammodò prunæ deerunt ad calorem; quod numnn ſcilicèt Avaritia eò pauperiores reddat, què Sole mutuatur. Qui contemplabantur ſidera, 355 ditiores effecit Avaros. Deerunt ad calorem prunæ, non veròô ad incendium. Opes enim conſumere perditos, non fovere conſueve- runt. S. Hieronymus, Augures, futura an- Conrio- nuntiantes, & Babylonem ardere conſpicatus, 2atores his verbis irridet: Ignis devoravit eos, ut qui andi. ſalutem aliis promittehant, ſua ignorarent ſup- plicia. Non ergo & Cœlo alienam ſalutem , ſed pœnam ſuam hauſerunt ſtolidi explorato- res ſiderum, propriæque mortalitatis obliti: quorum cor Avaritiæ flammâ conſumptum rogum pecuniis non extinguit, ſed vehemen- tiori rogo animam pro pabulo ſubminiſtrat, nec in ſummo incendio calefaciendum. Si- quidem & prunæ deerunt ad calorem; & focus non erit, cui aſſidere liceat, aliquan- do vitam cum otio in tranquillitate traductu- ro. EX CAP. XIVIII. ISA IE. De Civitate enim ſancta vocati ſunt, & ſuper Deum Irael conſiabiliti ſunt. Dominus exercituum nomen ejus. Verſ. 2. Societati, ejuſque Filiis optimè conveniunt Prophetica oracula. Hæc enim nomine Do- mini inſignitur; Illi verò firmati ſunt ſuper Deum IIfrasl. Dominus firmamentum meum, & refugium meum ex verbis Religioſorum cecinit coronatus Pſaltes. Dominus exercituum Bellum. nomen ejus. Cur non dux, aut pater, aut Deus dicitur exercituum, ſed Dominus, nis quôd militaris audacia nec Religione retinea- tur, nec trahatur Amore, nec Conſiliis du- catur, ſed Timore tantùm & Imperio con- tineatur in officio, fruſtrà ſenſura nomen Pa- tris vel Dei, ſi Domini flagellum & verbe- Asliei ra non experitur? Exercituum Dominus eſto, Ras⸗ . non Pater. Fortè enim Romana Reſpublica "raLas⸗ rarius Cæſarum parricidiis polluta fuillet, ſi Imperatores Patriæ maluiflent eſſe Patres, quam Militum, quorum, cm nollent eſſe Domim, Mancipia extiterunt. Et Claudios, Caios, Othones non lamentaretur pullata plebs ſuo cruore Romanorum militum gla- Afalili- dios ſaturaſſe, ſi Dominos ſe præbuiſſent as ſed militibus, non Collegas. Id quod malè eve- ras t. niſſe cum milite dolemus occiſione Cæſa- Rex gra- rum, dolebimus renovatum in Regibus, vis Ki. Humanitatem inſitam Splendore temperent, & Majeſtate Dignitatis. Brevi contemptui keligioſa⸗ erunt populis, qui Amorem captant Popu- ra Fama, larem, timoris, & reverentiæ incurioſi. Ma- KA Cellam lo Reges latére, quàm amari cum contemp- "ment. tu. Omne ignotum pro magnifico eſt, teſte Religioſus Tacito. Deum enim, Nazianzeni teſtimo- in Aula. nio, Omnia neſciunt, & ſciunt metuendo; Eecleſta- quippe qui tenebras poſuerit latibulum ſuum, ſisi Viſi- quibus non obſcuratur , ſed clarior redditur. ationes Unde & tenebris undique ſeptus habitare vitenz creditur lucem inacceſſibilem, quòd vulgus nike- eos lucere exiſtimet, quos apparere non vi- ig. derit. Quis namque Cœlum metuit, cùm ſereno vultu totum emicat? Obductum verò G 8 4 nubi⸗ — ð Exod. 3. 3* 56 nubibus, fulminâque & fulgura intorquens & latebris conſternata mortalitas veneratur. Cæœlo tonante, credidimus Jovem. Soli Tem- pla dicavit inſana cæcitas, quæ, ut primùm oculatiori intuitu ejus faciem contemplari coe- pit, & Maculas deprehendit, & Aras ever- tit; auſa etiam luminum Principem morti, & corruptiom obnoxium conclamare. Sanè Ni- lus, miſi caput abdidiſſet rupibus inacceſſis, fluminum maximus non foret, cujus dum or- tum ignoramus, & paradiſo credimus deriva- tum. Imagines eâ circumferuntur arte confi- Ctæ, ut, ſi cominùs aſpicias, monſtra infor- mia referant, cùm eminùs contuentibus Reges offerant, Deliciaſque, & Deos. Comitas, in- quit Plutarchus, facilè faſtum omnem atterit, & in familiari conſuetudine ægrè cuſtodies il- lud opinionis de te auguſtum. Comprobatum id eſt in Deo, qui ut conſpiciendum ſe de- dit ſub mortali ſpecie, licèt ardenti Rubo, & flammantibus Spinis propellere potuiſſet audaciores, nihilo minùs rudem, ruſticum- que Paſtorem prohibere non potuit, quin vel calceatus auderet affari latentem Deitatem. Vadam, & videbo viſionem hanc magnam. Magnum ſpectaculum, ſed quia expoſitum, nec vulgares Paſtoris oculos effugiet. Id cau- ſæ fuit fortaſſis, quòd ſubſcriptas digito ſuo leges evulgaturus Populo Deus, & nube, & fumo, & concrepatione tonitruum plebem removerit à Monte; cui appropinquaſſé, ca- pitale fuit. Verùm, ne pronam in faſtum Prin- cipum mentem eò potiſſimum inclinaſſe vi- deamur, undè abduci oporteret, illud quo- Rex affa- bilis ſit. Affabili- *% que inculcandum arbitror Imperantibus; ita audaciam latitando eos comprimere debere, ut tamen à ſuperba recedendum meminerint Majeſtate, quæ, ut reverentiam extorquet, ità educit perſæpè, quamvis improbiſſimè, è corde odium, è theca gladium populorum. Involvat caput perviis minimè montibus Ni- lus, ſed aquarum effuſione innoteſcat, quàâ magis colitur, quàm natalis ſcaturiginis oc- cultatione. Faciem Sol luce tegat, ſed radio- rum jubar demittat publico mortalium com- modo. Explicatas in ſingulas noctes Stellarum cohortes plùs & amamus, & miramur, quam rarò affulgentes Cometas; quos cùm emicare conſpicimus, calamitates imminere ſuſpicamur. Neque mortalis inſania Solem, Stellas, & Undas devocaſſet ad Aras, indè verò Numi- ne ſceleſtiſſimè rejecto, niſi ſubducto ab oculis Deo, Creaturarum pulchritudine caperetur. Deum, quem nemo vidit unquàm;, rarus Vox ope- rum. cultor imploravit; cùm interim Soli, quem nemo non videt, latè ubique victimæ adole- rentur. Scilicèt, quas alunt Principes feras, ut blandiri intuemur iis, quorum conſuetudine informantur ad humanitatem, ità in Princi- pes efferatæ, eoſdem fœdè lacerarent, quo- rum & liberalitate ſuſtentantur, & familiari- tate non utuntur. Itaque Principes & Huma- nitatem Regiam eſſe debere meminerint in Rege, & Majeſtatem Humanam ab Homine expectari. . Quæ audiſii, vide omnia. Verſ. 6. Fidem facerent procul dubio Chriſtiani O- ratores, ſi morum, quibus imbuunt animos, exemplar ſubjicerent oculis contemplandum in ſemetipſis expreſſum. Quæ audiſti, vide. Num Oliva Crucem tollendam Dominus ſuaſit, & ſuam ipſe non ſuſtulit? Aut dimittendas clamavit Opes, quarum ipſe tenacior fuerit? Fortè conſcendendam Palmam prædixerat deſcenſu- rus & Cruce? Renuntiate, inquit, Joanni, Juc audiſtis,; & vidiſtis. Propter nomen meum longè faciam fu- torem meum: & laude meà infræna- bo te, ne intereas. Verſ. 9. Initio capitis retulerat, quo nomine voca- retur: Dominus exercituum Nomen ejus. Ut quid ergo furorem propellit ob Nomen, quod non niſi arma ſonat & cædes? O Sapientia, longè ſemota ab humana veſania! Deus, quia plurimuùm nocere poteſt, minimùm nocet, & vel maximè ſanguinis, & bellorum parcus, quòd exercitibus inſtruatur. Mavult laude froœ- nare impetum mortalitatis proclivem ad in- teritum, quam in rebellantem expeditas le- giones immittere. Hæc vincula domitorem Terræ, Coœli decent dominatorem: Beneficiis ſcilicèt cor illigare, non Funibus brachia coeër- cere: laudibus trahere, non conviciis abige- re: benevolentiâà ſuſtentare, non faſtu attere- re. Laude infrænabo te. Inquies: Beneficentia ſubjectorum ærumnas ego levo, etiamſi id illi non reſciant. Sed aliter præſtat Deus. Laudes Vertit in frenum, quæ ſentiri poſſint. Reges hic & Populos monitos velim: Frœnum gra- ve non habendum, etiamſi premat; Laudes verò mandi debere, & morfſibus atteri, ſi frœno ſubſtituantur. Ecce excoxi te, ſed non quaſi argen- Matth. 11. 4. lſa. 4⁸.2. Lapßi bla:. 4 ⅜ erigen- 1. Dei Cle. mentis. tum; elegi te in camino paupertatis. Verſ. 10. Felix Paupertas, quà ſevocamur à Deo in ſpem hæreditatis Zternæ. Stultè horreas ino- piam, quâ in Dei album tranfcriberis. Ipſe Tempora⸗ lium ja- hura Vos cationem verò Te excoquit, longè diversà ratione, ac ſerit. Argentum. Metalla enim purgantur, ut, lu- to, fecibſque conſumptis, pretioſa remane- ant: Homo veròô excoquitur, ut Auro, Ar- Talenta mediocria ad gran- dia im- gentéque depoſito, ſolùm lutum, ſordéſve re- pellonti tineat Paupertatis. Apoſtolis Aurum interdixit, Pauper- indixit Cilicia, Paleas, & Spinas. Qui eum ſe- qui peroptabat, inaudivit dividendum Patri- monium, Opéſque profligandas. Scilicèt Pau- pertatis camino probamur, quicunque nudum JIrsüM ſequuturi eligimur; ubi deponendæ divitiæ, & ornamenta generis ſunt, panni ve- rò, & ſtoreæ amplectendæ. Cùm ureris acer- bitate inopiæ, ſcito inter illas ærumnas fore, ut Deo proberis. Num alibi Deus electos ſe- cernat, incertum; unum ab Iſaia diſco, in fornace Paupertatis, cùm intoleranda cenſe- tur, adeſſe Dominum, eleéturum ſibi plebem acceptam. Audi me Jacob, & lIſraöl, quem ego voco: ego ipſe, ego primus, & ego noviſſimus. Verſ. 12. Vocantem ſe audiri poſtulat Omnipotens. Duo obiter noto. Primum, aà Deo vocaris, quem vel concio, vel lectio, vel oratio Re- ligioſorum tas ſan⸗ / Electie Statuis ℳ ligio un dlien Nori bes I nit te Erxyvan Fillunt Vilinto ſeu J gi. ia Inn ſenenn Tigu⸗ X Diri ot nin Tet 1e ckeat Donin tenn Miry Oblo im tranllati iur (i voluj ine ſeffenn nln. ze exagge Mul guitor uinm iliorib e 10, A. w4 Uium P mnanda lemn De tiye. Addu, Ven im Tant lamn iiz, ſer e e obl in oe tral 2. iperan 5 . ae recin tonem alen, l Liam gul abe nag: . ſe grae tur à! e⸗ Ir vie d legn CN T Munndat 1 lel V ä , 1 Ntinn 4 iftn nien 1i e 18 n tlobt. n Conite en,1 11 rre n 13 Di, greg , otlei; ,. urnr, Go Stromatum . Lib. XVI. Vocatio ligioſorum pellicere videntur. Secundum, Au- ſpreta. diendus eſt Deus, quòd Primus, & quôd Noviſſimus. Id eſt; Nemini te, tuâque de- bes magis, quàm IIli, qui & Primus prævé- nit te in benedictionibus dulcedinis, creando, ſervando, illuminando, trahendo; & No- vifſimus ſupererit, dilapſis cæteris, vel Au- Xxiliator in extremo conflictu, vel poſt obitum ſeu Judex, ſeun Munerator. Planè audiendus, qui Noviſſimus æterna vel ſupplicia, vel præ- mia impertietur, quem regnare, & vivere ex- periemur mortui, qui recedente Mundéque, vitäque, aderit, ſi tamen eum audierimus. Manus quoque mea fundavit terram. Verf. 13. Pſ. 32. Divxit, & facta ſunt; ſed dexteram admo- saperier vet operi, quò firmetur, quod ad imperium invigilet, vocis emerſerat. Quid jactas, imperium Lin- non ſolum gux, cùm Omnipotens quaſi omnipotenti „. verbo minimè contentus, Præcepto adjun- 14r. gat, ut ità dicam, laborem Opeéris, ne la- bet, corruâtque ſolis exſtructum verbis ædi- ficium ?* Vox creat, ſed Manuum eſt ſtabili- re creata. Dominus dilexit eum, faciet volunta- 3 tom ſuam in Babylone, & brachium Jſuum in Chaldæis.. Verſ. 14. Dei awor Obſcuriorem textum S. Hieronymus ex in nes tranſlatione LXX. illuſtravit. Diligens te, fe- Trelate- ci voluntatem tuam ſuper Babylonem, ut au- ,„„ Verrem ſemen Chaldzoruim. Omitto divinam Iu“ fee exaggerare Clementiam, quæ noſtram exe- Beili, vel quitur voluntatem, quod difficilè a libertis Teutatio. vilioribuſque mancipiis impetramus. Illud no- de. M Amorem ſterilem non eſle, ſed virtu- „, tum parere parentem Obedientiam. Evange- tia Zas . . . 1. . Amoris lium percurre , invenies; Ni diligitis me, veri. mandata mea ſervate. Hic dilexit Jeruſa- Noan. 14. lem Deus „ mox famulatur, & obedit cap- 15* tivæ. Adduxi eum, & directa eſt via ejus. Verſ. 15. Vocatieni Tanto ductore non modèò rectà progrede- lendum. ris, ſed & implicatæ viæ explicantur. Fruſtra de obliquitate itineris conquereris, quicun- conſulio due trahenti Deo reluctaris. Et vocantem, && Deo. imperantem Dominum ſequaris oportet, ſi Dei cura, directam optas viam nanciſci. Audi tranfla- S. o- tionem LXX. Adduxi eum, G. proſperam fe- fdendam, à viam ejus. Haud proſperum iter decurres, qui aberras à Deo. Abfſorbetur ſine Deo Jo- nas: Deo duce, Iſraél ſicco veſtigio per ma- re graditur. Non via proſpera, ſed proſpera- tur à Domino præeunte. Quid igitur formi- das à via, quam iniſti, ſi ab eo duceris, cu- jus viæ ut in veſtigabiles ſunt, ita inacceſſum ad regnum pertingunt? Tunc velim metuas, cùm Tuam ſequeris in invio Voluntatem, à mandatis Domini peregrinus. Accedite ad me, & audite hoc. Verſ. 16. . Vox Dei terrenis immerſos non interpellat. Vocatio in Si Deum audire cupias, ſecedas ab Aula, Esercitiis . . Spiritua- recedas à Te, ad Dominum appropinquans. Mm, ſeri- At ubi conveniri debet Altiſſimus? Ducam imr. eam in ſolitudinem, & loquar ad cor ejus. Non Oſeez. enim in frequentia Urbium, quos ſuo digna- 14. D tur alloquio, affatur Deus. Verum Abraha- e k,Dei mum, & Jacob, & Moyſen recreat avulſos “ll ab Urbibus. Quòd ſi Danielem interrogat Ba- us quis bylone, id præſtat in Solitudine vel carceris, aptas. vel camini. Uitinam attendiſſes mandata mea; facta Juißſet ſicut fliumen Pax tua, & Ju- ſtitia tua ſicut gurgites maris, & SS quaſi arena Semen tuum. Verſ. 18. . Pax Sæculi, torrentis inſtar, tum maxi- FPax cor- mè fluit, cum minimè foret neceſſaria; neque 4is. enim felicitas affluit, cùm adverſis afflictamur, Deſolatios ſed arridet, cum floremus aut tate aut Fa- ees ex vonio Principum. Quem verò moriturum de ken. . . obſer 2- fendit Fortuna, vel emortuum proſequuta ² eſt? Nec diuturna, nec opportuna Pax Mun- Obedien- di fallentis. Chriſti verè Pax, in morem flu- za Lati- minis „ nunquaàm exhaurienda decurrit. An ziam ſpi- Antonios, Paulos, Pachomios, Hilariones naalem Pacis ubertas deſtituit, cùm, deficiente vi- , ake tà, ipſi quoque defecerunt? Pax Mundi an- guſto littore circumſcripta, ut unum in reg- num corrivetur, alii ſubducitur. Bellatur in Thracia, ut Italia reſpiret. Sic per arma Pa- cis negotium agitur, pugnatúrque, ne pu- gnetur. Nimirùm anguſtus Latex non omni- bus abundat. Contra, Pax Domini flumen eſt, latè ubique diffuſum, ſui imminutione non exhauriendum. Nuſquam non pacata Re- ligio „ quæ vel exagitata perfruitur quiete. Porrò quid magni referet impleta Lex, ſi ne- potes, & ſtirpem Juſtorum arenæ quain ſi- millimam reddet? An gemmea arena eſt, quæ pro mercede tribuatur attendenti mandata? Et fuiſſet quaſi arena Semen tnum. Enimverô in- berſeve- fœcundum;, mariſque impetu contundendum. ranzisg. At mitiùs de Divina promiſſione queramur. Vilis arena, ſed mare circumſcribit, ſed tem- peſtatibus obſtat, ſed maſor eſt undarum fu- etintda. rore, ſed naufragis ſtatio eſt. Prorſus Religio- ſorum ſemen ſaculi frementis moles felicius ſuſtineremus, ſi noſtrarum nos Legum obler- vantia delectaret. Superamur, obruimurque quovis gurgite, quòd Arena non ſumus: nec arenas referimus, quia mandata Domini non attendimus. Quid pretioſius primitiis Ec- cleſiæ, quæ arenæ non abſimiles ruens ſjuum in caput ſuppliciorum mare in ſeſe relabi coëgerunt? Quam aurea arena illa Societa- tis, quæ cum Azevedo vel in undis demer- ſa, furori tamen inſanientis crudelitatis ob- ſtitit? Non æquora modo frænavit iſthæc a- rena, ſed & rogos deriſit, aquarum victrix, & flammæ. IIlud exciderat, quod IIaias in- terſerit inter præmia Mandatorum. Et Juſtitia tua ſicut gurgites maris. Cur placuit Sapien- tiæ Juſtitiam Gurgiti comparare, non Mari? Nonne Proß St 58 Nonne amplitudo Juſtitiæ aptius in Oceano Zaſtitia. reluceret, quaàm in Gurgite;, pertenui æquo- ris portione? Sapienter plane Sapientia, Di- viné Deus. In Æ quora influunt quotidiè tri- buta fluminum. Vorax mare ſorbet quotidiè, Severitas nec ſaturatur. Gurges verô terræ alliditur, ſed & Fif ibique & ſua, & ſe, mariſque pretioſa effun- sw. qdit. Sui profuſior, quàm aliemi appetentior Gur- ges, terrena non rapit, ſed dilargitur æquo- rea. Sponte ſua littori alliditur; & quod per- magni faciendum duco, non niſi ventorum vi concitatus aggreditur ſolum. Is tandem Judex Gurgiti comparabitur, qui non interno fu- rore concitabitur, ſed alieno impetu commo- vebitur. Judex veruse Egredimini de Babylone, fugite à Chal- daæis, in voce exultationis annuntia- te. Verſ. 20. Familia- ritas cum Saculari- α7α, Impiorum devitanda accuratiùs familiari- tas, quàm contubernium. Babylone namque excedendum eſt; ſed non egreſſio ſoluùm à Chaldæis, verùm curſus, & fuga indicitur. Utrumque porrò non cum moœrore recolen- dum, ſed annuntiandum in voce exultationis. veeationis Non rarò fugam Sæculi, initam viam Pœni- teneßein. tentiæ jactamus veluti pondus non ferendum. Id contra Dei præceptum eſt, cujus imperium Vocationem nos noſtram commemorare præ- cepit feſtive. Quod facilè præſtaretur, ſi Ba- bylone nos exceſſiſſe cogitaremus, Urbe non deliciarum, ſed delictorum, & luctus. Auditum facite hoc, & eßerte illud uſ- que ad eatrema terræ, Dicite, rede- mit Dominus ſervum ſuum Jacob. Non ſitierunt in deſerto, ohm educe- ret es, aquam de Petra produxit eis, & ſcidit petram, & fluxerunt aquæ. Non eſt pax impus, dicit Dominus. Verſ. 20. 2 I. 22. atatio- „Undique verba myſteria ſonant. Primum, v keneg- Non in mihtiam Domini adſcribimur, uno iam. in loco otiosè ætatem conſumpturi, ſed opes, Felicitas quas accepimus, aliis vulgare debemus, Re- Religioſe igioniſque gemmam importare vel eò, ubi acks 4 deficiens natura ab inani circumſcribitur. An imarsz, WoOn ex albo Diſcipulorum Chriſti expungen- Locorom dus, qui aliam in Urbem immigrare recuiat, iydiffere- cůùm Dominum audiat profectionem imperan- tia. tem uſque ad extrema Terrarum? Secun- dum, quid jugum Domini lamentaris; ſerve piger, & nequam? Qui illud tibi impoſuit, non te oppreſliſſe prontetur, aut gravaſſe, , ſed ab onere redemiſle. Nimirum, qui juga Be Sade boum emeras quinque, uni perlevi imparem e el te eſſe, inſuetümque conquereris. Sané deh- Elecin catum humerum dixerim uni jugo aſſue- ais. tum quinis; quæ inſuper, cœleſti patrimomo divendito, coëmeras. Deerat enimverò hæc Labor ſa- quoque miſeria, quæ pretium faceret cala- arin Mitati haſtæque dolores ſubjiceret, carò ti- nken, pi ſtaturos. Et quidem Gentes dolebamus thu- re terrea ſimulacra coluiſſe, Te veròô aratro terram colere ſuſpiramus. Illi aurum, & qui- dem recuſum in hominem venerabantur in a- ris, Tu inter juga intervertendis glebis oc- Oliva cuparis. Tertium, Non benè comprehendo, Religiaſæ quomodèò non ſitierint in Deſerto Hebræi, "um Tepi. cùm ad levandam ſitim, inaudito prodigio ex ditas & ſilice unda profluxerit. Duplex loci hujus ſen- ni i, ſus eſſe poteſt. Primus, non ſitiiſſe, cum du- i. ar. ci à Deo ſe paterentur, qui ſenſus eruitur textu: Non ſitierunt in delerto, cuùm educeret es. Secundus, Tam exuberanti aquarum co- Paupertas pià inundati fuerunt, ut non modè ſitis ſup- smeiur. plicium, ſed & memoriam aboleverint. Sitiiſſe non meminerunt, ſuppetiis undarum vel è ru- pibus accerſitis. Niſi fortè dicamus, non ſitim Hebræos in eremo paſſos, ſed Cupiditatem; quæ ut faſtidire coëgit Manna, ita & ſitire Mella compulit. Sxerunt mel de petra, oleum- Deut. 32, que de ſaxo duriſſimo, inquit Moyſes. Scilicèt 13. id ſuxerunt, quod ſitierunt: hæc autem non ſitis, ſed Libido, ſed Gula eſt. Quare non im- meritò affirmat Iſaias, haud ſitüſſe populum, qui non aquam concupivit, ſed oleum cum melle. Quartum, quid deſperas, ex Auſteri- Obedien- tate Religiolæ Diſciplinæ ſuavitatem ? Bic, bic 22 & colligitur de ſpinis uva, leguntur de tribulis van. ficus, ubi & ſciſſa petra undas profudit. In- Hernant ter ſilices ſitiens degis? noli timere: & Petræ, bericule. ad imperium Domini, aquarum non ſunt ino- Zela, a- pes. Et ſcidit petram, & luxerunt aquæ. Nota, , sn aquæ non effluunt, quouſque Ductoris virgà Otedig- non ſcindantur. Noli ergo Virgæ ictum formi- mia. dare, quæ non cruorem excutit, ſed oleum, Pæniten- mellâque refundit. Mihi crede, niſi baculo "is infi- Paſtoris in eremo percutiaris, oleo, melléve Cegnec Devotionis egebis. Arida Petra, quæ non vul- crden. neratur à Moyſe. Quin nec ſemel Legiſlator da. ſilicem percuſiit, & virgàâ percuſſit, non ma- vuberior nu. Denique ſcidit petram, & fluxerunt aquæ; metar; quèd ſub duro cortice Divinæ conſolationis la- i8 ni. tices lateant, qui manare non conſueverunt niſi ſitienti, & contrectanti. Nam & ideò ſtatim concludit; Non eſt Pax impiis. Vobis quies non jadictes eſt, qui mella guſtatis, & in gemma bibitis: temer?. vVos inter falerna ſitietis, & rupe ſervis Domini ſitim reſtincturis. Quis unquam mollem undam er *. cubare putaſſet in ſilice? & tamen, ut ſciditai er petram, fluxerunt aquæ. Non mirum ſi Do- Suherie- tardus ad minus nos hortetur, ne ſecundùm faciem judi- en cemus, cùm aliquando unda ſit, quod putaba- tur Saxum. O ſi ſuâ auctoritate Principes cau- ſas ſcrutarentur, quoties pro ſcopulo Fontem, pro reo Juſtum, pro ſonte Innocentem repe- rirent! Parcius ſanguinem funderent, ſi pro- prià mallent uti virgâ, quàm alienà manu. Verùm quomodò non eſt Pax impiis, ſi Da- vid zelavit ſuper iniquos, Pacem peccatorum Fl. 71. videns ? Nimirùm Iſaias negat Pacem eſſe, Fei & David non affirmat eſſe, ſed videri; ideéô- mfelie. que, cùm fuco quodam, & cruſtà Felicita- tis ſit impietas obducta, & videri poteſt im- piorum Pax, & impiis Pax eſſe non poteſt. Color enim Pacis illudens oculis non eſt Pax. EX Utl⸗ 0 iri emli, lat. 1 Ur n num Ium, in . li lngi gn Ke- Iekll; oloiun con nlſe lilt fün. Chrik n. Citort N5 Dian⸗ rur uir. itnb lle glolx n. Midi0 unſi. euhlein . Quenun agret , Nulla r ge, ſibſtin imellig lne6. NMn erodl tt heg nt, n nita Lit Goheto bſainen tendun glr Aoci ia. odlte Aors z. dib en U e liun enun I n er Bern ken . 1 Muin n 60 8⸗ Nehor lec 4 Nitant 1 Nor den haretr ec A 8 . à, ANumn dorun Aerm gnan Nn bittis niuDi Nernr, okonen, Alten – Stromatum, Lib. X VI. EXxCAP. XLIX. ISA I . Audite Iaſule, & attendite populi de longé: Dominus ab utero vocavit me, de ventre Matris meæ recorda- tus eſt nominis mei. Et poſuit os meum quaſs gladium acutum; in umbra ma- nus ſuæ proterit me, & poſuit me iout ſagittam elelctam, in pharetra ſua abſoondit me. Verſ. I. 2. Soncio- Oncionatoris vox vehemens adeò eſt, ut natoris eminùs quoque populorum aures percel- evempla. lat. Imò vehemens tunc erit, cùm populis Zelse non miſcebitur, ſed ſegregatus in Evange- "„lium, moribus, & vit ab auditoribus quam „ Fami 7 9 liaritas longiſſimè diſtabit. Non enim ſagittæ confer- cum Sa- retüur, quæ eminus jaci ſolet, ſi familiariùs cularibns. convivere deberet iis, quorum vulnera vulne- Eccleſis- Tare tenetur. Conditio ea prima ſit Oratoris Kici de. Chriſtiani, procul eſſe Converiatione ab Au- ereta con- Qitoribus. Secunda veròô, non ſeram Ætatem dentes E Evangelio conſecrandam, ſed ab utero transfe- Set, & Tatur ad ſepulchrum victurus Deo, Sæculi va⸗ Viſitatio- Ditatibus moriturus. Quis acerbos annos Reli- nes decli- gioſæ vitæ incuſabit; quis infantiam voci Do- nent. mini opponet, cùm nec Maternus uterus immu- eas nis ſit ab imperio vocantis Dei? Haud Joannes, iacwgi. expletâ pubertate, ſeceſſit in ſylvas, ſed quin- natio.. quennis penè ab ubere gradum facit ad rupes, agreſti melle vitæ auſteritatem temperaturus. Concio Nulla ætas præcox eſt Deo, ſed unuſquiſ- vanga. que, ut vocatur, accurrat. Tertia, Linguæ ſubſtituit Gladium, ut vulnera expectari a ſe intelligant Oratores, non flores, & ſales. Marc, 6. Non licet tibi babere uxorem fratris tui, inquit ³. Herodi Baptiſta. En acutus enſis non alloquen- tis Regem, ſed ferientis. Sanè vulnera iſthæc ſunt, non verba, quibus in ſuo throno coro- nata Libido impetitur. Quàm procul autem A- dulatio exulare debeat ab ore Concionatoris, hiuifnc vel maximeè intelligitur, quòd non bom- bycinam ad palpandum, ſed armatam ad ſe- riendum linguam, ſortiuntur. Ità prosùs in Conſilia. Apocalypſi ex Verbi ore Gladium pro Lingua ri & A- Prodire conſpicio; daturum utique Vulnera miei in- ægris mentibus, non Lac. Adoleſcentes quo- D „. Jue ab utero vocati ad cilicium impiorum con- Bemarim, ſilia repellant „ exacuto in Enſem Ore. Cùm ſea cum eiim Impii Juſtorum Tela ſuccidere tentent &ε̈en- ex Bernardo, ſuccidantur eorum colloquia, & tia. ferro Sermo, qui ſerpit ut cancer, perdome- tur. Quarta, ſeligitur, ut Sagitta. Præclarè, nam non niſi jaculantis niſu emittitur. Profe- Ctò Sagittæ non mihi videntur, qui os in ver- ba pronum exerunt in turbis, nec a Deo, nec à Paſtore immiſſi. Quomodò ibunt niſi mittantur? de hujuſinodi Sagittis Paulus ſcrip- ſit. Non enim Sagitta volat, niſi emittatur ex arcu. Quinta, Electa Sagitta abſconditur in Pharetra. Audin'? Non diù Sagitta otietur in theca, ſed ibi reponatur interdum. Væ Con- Zelus fyi cionatoribus, quorum Os nunquam remittitur, sct. quorum Lingua ſilet nunquam, quorum nun- quam non effunditur Cor. Itâ-ne Arcus in- 17. tenditur, ut non laxetur? An Lingua, quem- admodùm Verbum, volat irrevocabilis? Pror- sus, ſi Sagittæ eſtis electæ, abſcondemini in pharetra, ſecedetis in deſertum, vobiſinet vul- nera infligetis ad interitum humanarum affe- tionum. Quò ibimus, inquies, ut nanciſcamur Solitudinem? Si Bernardo credis, apud te E- remus ſylveſcit, in te eſt locus Horforis; cum deflexeris ad Gor tuum, quas ibi ſpinas, quos ſaltus reperies! Pergit Tſaias. Et dixit mihi » Dervus mens es tu, Ira'l, quia in te gloriabor. Viden'’, quibus gradibus deveniatur ad Domi. ni ſervitutem. Cùm Sagitta electa videberis, Rsligiof Servum tum maximè te ſcito. Non enith fa- ,rine 4 mulatum abnuere debent, quòd in ſagittas vi- minz. deantur electi. Neque verô aliorum otium, nitates. torporémve incuſes; tibi namque potiſſimùm Talenta, Servitus imperatur. Jervus meus es tu, Iſraæl. ſed Tu;, inquit, ſervus es; quid ergo cæteris ex- Reene probras otium? Non IIIi famuli, ſed Tu ſer- 2. vus: tuum expleto munus, reliqui ſuo Domi- no ſtant, aut cadunt. Tu me ſequere, dixit Pe- Joan. 215 tro Chriſtus, de conſervis ſolicito. Rervus meus, 22. Iſrazël, es Ta. Planè ſi Ifraël eris, Deum vi- Keligiofß dens vel natum in ſtabulo, vel affizum in li- W gno, Servus eris. Qui ſervitutem non ample- ſpernant Ctatur, intuitus Dominum ſervi formam ſubi- alios. iſſe? Quare, ſi Dei ſervus eſſe cupis, Iſraël Cenſores ſis, Deum reis annumeratum contempleris, aliorum. reſpicias in faciem Chriſti tui, tuis deturpatam orasie. ſceleribus, humanis laceratam plagis. IIIud inquirendum poſtremo loco reſervavi, cur, cùm ſagittam elegerit, non illam jaculetur, ſed reponat in pharetra? Et poſuit me ſicut ſa- gittam elettam, in pharetra ſua abſcondit me. Vel uſus ſagittam reponit, vel uſurus. Si uſu- rus abſcondit in theca, Solitudinem amplecten- dam proponit, antequàm in aciem Conciona- turus deſcendas: ſi uſus abſcondit ſagittam, Solicitudinem erga nos comprobat ſuam. Re- ke pso= liqui enim, ut ſagittam emiſerunt, calcandam videa- relinquunt, ubi delata jacuit; Deus verò, ut Aulieis te adhibuerit, curam geret tui, non te negli- beneme- get, ſed teget in theca. Quoties Principes a- agton buſi Miniſtris in rebus difficillimis, eorum ob- ennee la. liviſcuntur, nec unquàm illos ad ſe revocant? orantes, At Dominus, ſi operà utatur noſtrà, non Soriye noſtrüm deindè obliviſcitur, ſed poſtquàm Deofelix, Sagitta fueris, abſcondéris in Pharetra, ne poſt bellum ludus puerorum fias, aliquorum Optimatum non optimorum imbelli arcu ad jocum emittendus. Optimatum aliquot non op- Corfden- timorum mos is non infrequens, ut, cuùm ali- tia in ho= quo uſi ſint in ſcelus, majori ſcelere eidem clàm ninibus, vitam adimant, ut cujus operâ in inferenda aliis nece nefariè abuſi fuerant, eidem cædem in- ferant pro mercede. Uriam quis non crederet Sagittam electam, cuùm evocaretur ab acie in . Aulam, cùm Regius ei Panis præberetur, cùm commendatitiis Davidis literis fretus remitte- rétur ad Joab? Verùm non pharetræ poſt miſ- ſionem deſtinabatur Sagitta, ſed Rogo: & poſtquàm emiſſus ſemel eſt, ibi cecidit, ubi pro Rege ſtetit inter primos. Noli humanitati Principum nimiùm fidere: cùm ſe Sol conſpi- ci permittit, occaſui proximus tibi caſum por- tendit. Nox eſt, quæ tibi lumina explicat; & quod fulguris lucem conſequitur, fulmen eſt. Aurea pelle venenum Serpentium includitur; mordétque Anguis cùm ofculatur. Cibo Regio Urias invitatus in Mortem. 14 „ 6 Oli 360 Et ego dixi, In vacuum laboravi, ſine cauſa, & vane Fortitudinem meam conſumpſi: Ergo judicium meum oum Domino, & opus meum oum Deo meo. Verſ. 4. Mors: im- Septuaginta. Et ego dixi, Iine cauſa labo⸗ piorum. ravi in vanum, & in nihilo dedi Fortitudinem Labor meam. In ſe reverſi, ſed morituri Peccatoris vants; S6. „OXα iſta eſt; cujus labor aranearum telas texuiſ- cislarium. . . ſe clarum eſt, cujus fortitudo in nihilo deſu- Elecio davit. O ſi ad Aulicorum, Ambientium, & Syathss. Avarorum aures ſera querela deluſi Militis per- tingeret, minus ſtudii impenderent in acqui- rendis iis, quorum lucrum perditio, quorum copia nihil, quorum pondus vanitas eſt. Et conſumitur fortitudo in conſecutione tempora- lium, & conſequimur mihil. Nine cauſa, & va- placere né. Cur? quia peritura, quæ ſequimur, quia Homini. morituri qui ſequimur, quia æterna Juta ſequen- bus. tur. GSine cauſa, & vané: quia Judicium noſtrũ NHumani cum Domino. Vanè ergo alterius gratiam ſe- zimores. Ctaris, alterius judicio damnandus. Placere cu- pis hominibus judicandus à Domino? Quæ in- fania unius demereri voluntatem, ſi alterius ſententia vel reprobandus, vel probandus ſeu laboras, ſeu imperas. Prorsus in vacuum la- borat, qui neglecto Deo, coram Hominibus Magnus eſſe ſtudet. Et nunc dicit Dominus, formans me ea utero ſervum ſibi, ut reducam Ja- cob ad eum, & Iraeël congregabi- rur: & glorificatus ſum in ooulis Do- mini, & Deus meus faëtus eſt forti- tudo mea. Verſ. 5. Formatur ſervus à Domino, ut reducatur Jacob ad Deum, & tamen;, irrito conatu, Iſrael ad eum non congregabitur. Duo hinc eruenda. Primum, Ridendos pleroſque, qui ſe Deo addictos excuſant, quòd à Domino catio vocati non fuerint: quos ſi percontere, undè ſpreiu. ſciant ſe non vocatos, quòd non ſerviant, Gratia inquiunt; ſi enim à Domino accerſerer, pla- cooperan- n& ejus imperio paruiſſem. Ac ſi catenà tra- dum. heret Dominus, & non magis voce promo- veret. Veràùm hi audiant à Domino formatum Prophetam, ut Jacob abduceret, qui tamen in ſuo ſcelere perſtitit, Dei voce neglectà. Non quicumque non obedit, non vocatur; ſed cùm innumera multitudo invitetur ad Cru- cem, imò Coœnam Domini, à Domino ta- men concluditur, Multos vocari, Paucos eligi. Secundaum, Amimarum curam negligen- dam non eſſe, etiamſi curari non poſſint. Zelus a- Iſaias enim, licèt ad Dominum IIrael non nimarum congregetur, adhuc tamen non poœnitendo stism ine labore inſudaſſe probatur, dùm in oculis Do- ſye fru- . . . . . .. .. das⸗ mini etiam ſine victoria triumphat. Et Wrael non congregabitur, & glorificatus ſum in ocu- . lis Domini. En gloria, vel ſine Populorum converſione; dummodo opera tua non deſi- deretur, commendatione non carebis in con- ſpectu oculorum Dei. Inglorius quidem in- ter homines eris, quorum judicia eventum examinant, Deo tamen probatus palmam con- ſequêris, militanti debitam, non vincenti. La- V bores tui nullo clari ſuccefſu inſcribentur tri⸗ umphis Domini, cui ſat eſt, deſudaſſe te in procuranda Iiraeélis incolumitate, irrito quam- vis conatu. Non ideò triumpho caruit Elias quèòd Achab tertium rebellaverit comtra Do- minum, qued Jezabel in iniquitate perftite- rit, quòd Nabuth horto, & hæreditate de- turbatus „ lapidibus inſuper obruzus interierit. Non defuit Samueli palma, quòd Saülem non abduxerit à Præda. Joannes procul dubio non minor, cùm increpitum libidinis Regem par- ricidam pertulit. Meritò itaque Irael non con- gregabitur, & glorificatus ſum in oculis Do- mini, & Deus mens factus eſt ſortitudo mea. Quod poſtremum ita transferunt LXX. Con- Talenis gregabor, & glorificabor coram Domino, & medin. Deus meus erit fortitudo mea. Nota, quia ""ia, & Iſraël non congregabitur ad Dominum, Pro- cento pheta coram Domino congregabitur. Dignum ſercie ſanè ſactum. Quoties animarum fructu pro Ste: 0. meritis focundi ſterileicimus! Quoties, qui 1ationis: Deo impios adduximns, per ſuperbiam à Deo . abducimur! effundimur in creaturis quam ſæ- a- pe, poſtquam effecimus, ut plerique ſe ſua- ii l que dicarent Creatori. Deprimimur non ra- parir fru- rò ſalubriter, totique Deo provolvimur, cùm nihil utilitatis ex noſtro labore in vulgus e- nsti ſen- . . tilior. manaſſe conſpicimus. Quare nobis noſter pro- Tribula derit labor, cùm non proderit Iſraeéli: noôſ- 1ie ueii que cor, mentémque congregabimus coram ad Deum. Deo, ſi ſortè noſtros ſudores Mundus fefel- Perſeemtie lerit. Tunc Deus erit fortitudo noſtra, qui Siilis⸗ alias fortes nos credidiſſemus. Nota, poſt- quam mihil prædicando præſtitit, Deus meus, inquit, factus eſt fortitudo mea. Factus, in- quit; antè enim non erat, dùm poteſtate lo- quendi, & eloquendi virtute fulgeret. Se for- matum à Domino non plenè meminerat, gra- tulatus Ifraêlis ſibi ſalutem commiſſam: at dùm intuetur Jacob fruſtra abs ſe tentari, tum enimverò imbecillitatam fatetur ſuam, quæ ec unius cor peccantis inflexerit. Ideoque Deum exclamat fortitudinem ſuam eſſe; cu- jus ipſe beneficio vires acceperit, iis propte- reà victurus ſe, cum reliquos non domuerit. Et dixit, Parùm eſt, ut ſis mihi ſervus ad ſuſcitandas tribus Jacob, & fæces Irael convertendas. Dedi te in lubem gentium, ut ſis ſalus mea uſque acd eatremum terræ. Verſ. 6. Septuaginta legunt: Et dixit mibhi: Mag- Iter ad num tibi eſt, ut voceris puer meus, & ſuſcites Indos. tribus Jacob, & diſperſionem Iſraël convertas. vele,e Ecce poſui te in teſtimonium generis, in lucem ndiſe⸗ gentium, ut ſis ſalus iſque ad extremum tertc. rens, & Itaque magnum eſt vocari, & dici Servum pronus ad Dei, ſed parùm eſt, Servum Domini, uni Ja- feceato- cob ſuſcitando occupari, niſi inſtar Lucis ter- Newe⸗ rarum Orbem illuſtret, pervadaâtque verborum, „z„; & operum radiis ad Naturæ confinia. Quid hi muſſitant, quorum induſtria vix uni excolen- dæ familiæ ſufficit, cùm parùm ſit, Iſraeëlem vel extinétum ſuſcitare, vel diſperſum colli- gere? Si meus Servus es, inquit per Iſaiam Dominus, non magnum tibi eſt uno in Po- pulo vires conſumere, ſed luſtrandum ſcito tibi Orbem terrarum univerſum. Dedi te in Talentors lucem Gentium. Fulges vel ingenii ſubtilis Mus. acumine, vel ſcientiarum peritia multiplici . Ve S 5 hrlg hi , uce do nim ſcce nili brel Dis tuin Anit Arit Lu rilei Wini, Mato colal Peta ſe Dec- Celii Donm uln Ppent Popr uos gis ſs Cunl zunt. Mll. yef inop Drin ſi iſe⸗ MMem iang, geg Obatms M. Capi nleutn ſl V ces ſum hurg Gvib imnia ilſit N o e Auli d i⸗ ingn Prot runm tribe ſui UnI. Uiig dare ele Okna ue e lbe⸗ den tertn Nie Lene dent Chn t0 U anne Vir enir . rn⸗ Ei nger k r: N erg, An. A 4 ninn Wea loln, , . Dent me, ,t⸗ nmzrr Gilun 1 tentann Dignita⸗ Stromatum, Scientiæa vel eloquentiæ ubertate ſingulari? intelligas Rineſpiri, has te debere Mundo dotes impendere, iſt- hæc tibi conceſſa Lux eſt, ſed ut Omnibus luceat, qui in Mundo ſunt. Utinam aliquan- do copiâ lucis non tenebreſcamus. Cur e- nim nonnemo domi etiam noſtræ otioſus jacet, proximorum ſaluti minimè ſtudens, niſi quia ſcientiæ ſplendore emicat? Tene- breſcit, quòd luceat. Evolvendis tantùm pagi- nis occupatur, quòd diù enodandis Scientia- rum nodis inſudarit. Studet, quia ſtuduit; Animarum curam negligit, quia idoneus eſt Ariſtoteli. Publico abſtinet, quia Sol eſt. O Lucem Tenebrarum parentem! Itaàne obli- viſcimur oraculorum, nec recordamur Do- minico ſancitum decreto, Prophetali confir- matum exemplo, Lucem ſplendere noſtram coram hominibus oportere, ut videant O- pera,; non ut ſciant Nomen, non ut ſciant Te Scire, non ut Tibi Scias, vel Luceas? Dedi te in lucem Gentium. Mundo debes Lu- cem, quâ ornaris. Ideéque Lux es, non ut Domi abſcondaris in paginis, ſed ut ſalus ſis uſque ad extremum Terræ. Quòd ſi nec Sa- pientiæ vacaturum eximit Dominus ab onere Populorum, quid perorandum in eos eflet, ſi quos Dominus Eccleſiæ præfecit, ut luce pla- gas terræ complerent, his id ſolum ſtudii in- Eicleſiaßi cumberet, ſuſcitare tribus Jacob, affines ni- coram a4- Mirüum, natalium tenebris, vel facultatum er in af inopia ſemiiepultos excitare, ut ſedeant cum ſner. Principibus, & ſolium Gloriæ teneant; Væ, Relieiſt ſi, quod nunc non evenit, Lux effectus & zZelum & Candelabro impoſitus, ut illuminet regio- H nes & regna, fæces Ifraelis, infima videhcèt 4d bonores Capita imponeret ſuper capita Equitum, ac evehemes, ſi vel ipſa natura non reclamaret, a qua fæ- ces deprimuntur in ima, non evehuntur ad ſumma; quæ, cùm ſupernatarint, non ipfæ purgatiores apparebunt, ſed inferiora, à quibus ſuſtentantur, inficient, iterum ad ima, infità vihtate, lapfuræ. Undè mirum non ta mdigne. eſt, ſi diu ſtare non poſſe ejuſmodi elevatos Aulicos conſpicimus: ſeces ſunt, quæ tendunt ad ima, non ſtaturæ in ſummo, niſi ſubjecta inquinent, & ſuprema turbent. Verùm audiant Promotores immerentium, vel fecium: Pa- ruùm eſt, ut ſis mihi ſervus ad ſuſcitandas tribus Jacob, & fæces Iſrazl convertendas. Dedi te in lucem Gentium, ut ſis ſalus mea uſque ad extremum terræ. Indignum ſanè Solem uni exornandæ Domui intentum Orbem ne- gligere, Paſtorémque non exigui gregis inſu- dare cudendis in aurum fæcibus; quæ aureæ eſſe poterunt, Aurum eſſe non poterunt. Curas ornatum fæcium, interim pereuntibus ovi- bus Chriſti: dumque unam Tribum illuſtras, ſqualent Tribus undecim in tenebris. Da- tus in lucem es, ſed Gentibus, non Genti- libus & Contribulibus tuis, ut ſalutem effun- das uſque ad littora Oceani, & ultra diem, non ut in pofleſſionibus unius Gentis terminos terrarum multarum includas. Unum bic monere libet; fecis nomine non obſcuri generis, ſed nullius virtutis homulos compre- hendi. Natalibus enim nemo arcetur ſolio, cùm & Davidem, & Saülem a grege rap- tos legamnus ad regnum; & dubium apud Ethnicos fuerit, num hæreditarium ſceptrum anteferri debeat ei, quod non generi, ſed Virtuti defertur. . Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XVI. Haæo dicit Dominus redemptor IHrael, ſantétus ejus, ad contemptibilem ani- mam, ad abominatam gentem, ad ſervum dominorum;: Reges vide- bunt, & conſurgent Principes, & odorabunt propter Dominum, quia ſi- delis eſt. Verſ. 7. 361 Regius oculus ſi vigilet, Dynaſtas, & superlor Regni Principes excitat: qui ſi obdormiat, n vigitet. ſtatim ſoporem immirtit torporémque in re- Eniſ oni giam univerſam. Reges videbunt. Quid in- zefideani. dè? Et conſurgent principes. Quare fruſtra queruntur Reges ſocordiam Ducum, Judi- Rex regat. cum avaritiam, Populorum ſcelus, & hæc qui- V dem impunita graflari, latins in diem pro- Scherier pagari: oculos reſerent, intendant lumina: benemeri- verbo, videant, & mox exſurgent ad cuſto- 705 foveat- diam Duces, ad judicium Judices, Subje- Tidaho cti ad pietatem. Reges videbunt, & conſur- gent Principes, & adorabunt propter Dominum. Promiſßßa Cur? Quia fidelis eſt. Infidos patimini Sub- ler vandæ. jectos, non quòd ipſi infidi, ſed quòd Nos parhm fideles ſimus ſervandis promiflis. Re- bellare docuit Populos, quiſquis à ſe deſcivit. Quid jure-jurando non ſtare alios miraris, qui firmata & ſubſcripta diſſolvis? Fidelem facies, ſi eris. Septuaginta veròô ità tranſtu- lerunt. Janbtificate eum, qui deſpicit animam Lanur Sam- Juam, qui abominationi eſt gentium, ſervorum H 2 Principum. Reges videbunt eum, & conſurgent paſſi. principes, & adorabunt eum propter Domi- num, quia fidelis eſt ſanttus Iſral, & elegit te. Hæc omnia, quæ Hieronymus interpreta- tur de exaltatione Chriſti poſt Crucem, trans- ferri pofſſlunt ad Heroas demiſſione maximè claros, & humilitate facilé primos in faſtis Eccleſiæ. Libet hic exclamare; O ſublimem Humilitatem! deprimeris, ut eleveris; ſubde- ris, ut regnes; irrideris adoranda ; vileſcis Mancipiis, ut Regum venerationem extorquess; includeris in Tugurio, ut exponaris ad A- ras; Aurum non excolis, ut colaris Thure. Solem planè imitaris, qui pronus in occaſum mergitur Oceano, ut, qui faſtidio eſſe cœpe- rat totàâ beneficus die,; manè Oriens plures habeat adoratores. Haæc dicit Dominus: In tempore placito eνοοdi‿ινωtοε, & in die ſalutis auxi- liatus ſum tui. Verſ. 8. Septuaginta pro Tempore placito, tranſtu. Dei volun- lerunt, Tempore opportuno. Felicius erutus a,G eſſem, inquis, ſi maturiùs liberatus indè fuiif-· ſem. Falleris; Nam hæc dicit Dominus; In Lritulatie tempore opportuno exaudivi te. Planè Saul "titis. non ſibi opportunè adfore Dominum crede- bat, dàùm longius progrederetur quæſitum aſi- nas: at opportunè adfuit, qui jacturam jumen- torum Imperio compenſavit. Non reperiflet Patientaa. Sceptrum, niſi aſmas amiſiſſeét. Captivam ſe . dolore poterat Eſther, nec opportunè audien- sslicu dam diuturnd oppreſſam ſervitute: Verum ag. quomeodèô regnaflet, niſi ad id temporis ſervi- viſſet? Joſephum prætereo, nec aà ciſterna li- beratum, nec emancipatum ab Agarenis, nec immunem ab infamia, nec vinculis, miſi ſerò, Hh abſolutum:; Dei curs ſe bermittere. Peecati damna. Nihil præ- Deum. ter 362 abſolutum: quem tamen non opportunè audiſ- ſet Dominus, ſi opportuniuùs exaudiviſſet. Sar- vitus dedit imperium, Catena converſa in tor- quem eſt, Carcer evexit ad ſolium, felicitatem ſomniatam interpretatione ſomniorum conſecu- tum. Deo ergo cauſam tuam permitte: non ſerò aderit, qui opportunè audit. Dedi te te in fæœdus Populi, ut ſuſcita- res Terram, & poſſderes hæteditates diſſpatas. Verſ. 8. Septuaginta: Dedi te in teſtimonium Gentium, ut conſtitueres terram, & poſderes hæredita- tes deſertas. Audi Hieronymum, Ur ſuſcitaret Terram, quæ in UMololatriæ jacebat erroribus. Viden' profligatum, ac penè extinctum ter- rarum Orbem Idololatram ? Enimverô Spiri- tus eſt Deus, quem cùm extinguat Idolorum cul- tus, haud mirum ſi Terra, ſine Deo, jaceat cadaveri quamſimillima. Planè mortem parere Idololatriam ex eo conſtat, quèòd victimarum internecione vivat. Cultores trucidat ſuos, quæ occiſione colitur, & ſanguine. Meri- 10 proindè ſuſcitaſſe dicitur Terram, qui il- lam ab hac Idolorum colluvie expurgavit. Ut ſuſeitares Terram. Eleganter LXX. U con- htitueres Terram. Lababat enim Orbis terra- rum ſuperſtitione Deorum, & Numinum multitudine opprimebatur non relevandus, ni- ſi Simulacrorum pondus abjiceret uno conten- tus Deo. Verùm non fatiſcit modèò tellus ſa- crilego onere, ſed & in immenſum calami- tas excreverat, dàùm ultra terminum Deorum congeries propagatur. Audiamus damna ex ore Prophetæ. Ut ſuſcitares Terram, & poſ- ſideres hæreditates diſſipatas, ut diceres his, qui vincti ſunt, exite, & his, dui in tenebris, : revelamini. En damna: Proſternitur Tellus, in emini- Patrimonia dilapidantur, vincitur Libertas, bas Vana Qn. 4 . Sapientes tenebris addicuntur. Nota, baæredi- tates, inquit, diſſipatas. Quam ſæpe;, ut col- ligantur opes, Numina mortales venerantur, Idola colunt, Principibus provolvuntur, & tamen Hæreditas diſſipetur! Rarèò diteſcunt Idololatræ , cultoréſque tum Numinum, tum Hominum. Facilius ligantur, quàm Li- bertatem conſequantur: tenebriſque ociùs in- volvuntur, quaàm radiis Dignitatum illuſtren- tur. Venabaris in aula divitias, & ecce Pau- pertas: imperium ſerviendo ſectabaris, & ec- ce Vincula: obſcuros natales irradiari poſ- ſe credideras propinquitate prætextæ, en Le- nebræ & Caligo. Aula enim Idololatria, ſed vilior, eſt. Super vias paſoentur, & in omnibus planis paſcua eorum. Non eſurient, neque ſitient, & non percutiet eos &ſtus, & Sol, quia miſerator eorum regit eos, & ad ſontes aquarum po- tabit eos. Verſ. 9. 10. In viis paſcentur, habet S. Hieronymus. Religioſorum felicitas non dubiè hic deſcribi- tur, quos in viis ſaturandos edicitur per ora- culum. Ubique paſcua eorum, quia ubique Deus eorum; à quo non tam paſcuntur, quam de ipſo ſaginantur. In viis præcipué Oliva apponendæ Chriſti aſſeclis deliciæ; quòd ibi copioſiùs fluant voluptates Domini, ubi ad Deum per mandata decurritur. In vis diſpo- nit menſam, ut intelligas eodem loci à Do- mino præparari annonam, & curſum. Ubi curres, ibi paſcêris. Non aſſidetur convivio enay 3. Domini, ſed qui tranſiens miniſtrabit, in tionis ei. viis epulum inſtruit tranſeuntibus. Curren- tis, non oſcitantis convivium eſt. In viis paſ- Tacoruzg centur: Et in omnibus planis paſcua eorum. indiferen. Quid times illac progredi? ubique paſcua. ne. Non tam anguſto è ſinu deliciæ Domini ef-- fluunt, ut ſpecioſiora duntaxat munia irriget, Wrſtur cæteris muneribus, & miniſteriis ſylveſcen- tibus. Et Magnis & Minimis occupatus, ſi Religioni⸗ omnia ex Obedientia obeas, paſcéris in n,, 2. omnibus. In omnibus planis paſcua eorum. e Eſuries, ſi altiora te ſcrutatus fueris: ti- bi paſcua promittuntur in planitie, & hu- milibus locis, haud certum an in Faſti- giis ſaturari poſſis. Devexa tibi Aulæ decli- nanda, per plana iter ſit ad Summa: in his non eſuries, neque ſities, ſed potaberis ad fontes aquarum. Cur verò ſervi Domini non eſurient? Quia, inquit, Miſerator eorum reget eos, & ad fontes aquarum potabit eos. O verbum ſuavitate pleniſſimum! En nomen Paſtoris veſtri, Miſerator eorum. Scilicèt, qui veſtrüm potiſſimùm miſertus eſt eruendo è luto iniquitatis, ubi innumeri demerguntur, is vos inter mella ſaginabit, fontibuſque non ri- Servine vulis cænoſis, ſitim veſtram extinguet. Imò Deo felix, ne laborem antè meditareris exantlandum, quam potareris ad fontes, Hieronymus „ cui SS us Septuaginta concordant, legit; Ad fontes ve. aquarum portabit eos, pro potabit eos. Enim-. verò confovendæ ovi aſfſuetum pectus, avi- Eé dumque oneris dorſum portabit, quos potabit. Tibi curſus moleſtiam ſubtrahet, ut & aquæ Zelus ani. ſuppetant ad delicias, & iter deſit ad laſſitu- Rane dinem. Non modèò refici nos vult Dominus, . ſed fatigari non ſuſtinet. Planè Miſerator eorum vapßblan. reget eo§. Miſerator educens ab incendio Sæcu- arigendi lIi, à Gehenna Sæculorum; miſerator conve- “ hendo ad aquas ſitientes, quos potare non eſt dehen ſatis, niſi infuper portet. Diſcant anima- ſteri. rum Paſtores parum eſſe reficere accurrentes ad fontes, deprecantes aquam; debiles, & claudi;, quique vel verecundiâ,, vel puſillani- mitate, vel etiam ſordibus peccatorum acce- dere nec audent, nec poſſunt, attrahendi ſunt, compellendi ſunt, ferendi quoque ad fon- tes ſunt. Neſcio, an portare dicantur peccato- res ad aquas, qui acerbè acceptos Satanæ tra- dunt in interitum carnis, & ſpei. Portabis ad fontes, ſi plangas ſuper eum, ſi Miſericordid eum abluas, ſi libidinis flammam purioris vo- luptatis ſpe ſopitam convertas in martyrium cordis humiliati. Et ponam omnes montes meos in viam, & ſemitæ meæ exaltabuntur. Ecce iſti de longe venient, & ecce illi ab Aquilone & Mari, & iſti de terra Au- ſtrali. Verſ. 11. Quid tam præcelſum, quàm Mandatum Domimi! & tamen Mons iſte converſus in ſemitam eſt, ità ut complures per illum gra- diantur. Montes mandata, ſed, mii in viam complanati forent „ David non caneret , . Viam Eud . 7 1. mn al 6 0 ce eien N. Men. ad o ſuke Ul tlun . jungl r ,6, it N. ſei ⸗ umniu gll urmt, N latu eſt „ lup Ace hat or⸗ aur gen cio tio jet Per nen dun non lun leg ſenn Corn Q tet Le⸗ lie⸗e po 1 lene Cl ſi bat ſg⸗ ver Mo ſed dit Pre irn abt n, ſtat tem ſar ſed ing ver . Mlu er laſen. C7 1i d hein nt, G Va enn, 1 — Pl. 118. 32. Viam mandatorum tuorum cucurri. Neque ve- rò cogites pleraque Impleri poſſe Præcepta, 1 asd aliqua verò Inacceſſa Humanæ fragilitati. Erras: n i ſuase. Omnia Montibus comparantur, nec ullum præ- aaniiz ceptum non in arduo ſitum eſt: verùm omnes t i Zocetioni Montes depreſſit in Vias Dominus, ad cujus CNN sden adventum aſpera in vias planas immutata nü Joannes prædicavit. Scilicèt ad Sponſam ve- wx ope- nit per Montes, tranſiliens colles. Juga Mon- e Nn1 rum. tium ſubiit, ut nobis in Planitiem fatiſcerent. rerme Quis unquam Calvariæ prærupta ſubiiſſet vi- ono Supe- tam immolaturus, niſi ſuo Deus pede com- preſſiſſet, complanaſſétque; Tunc enimverò Mons Myrrhæ, & Mortis pervius etiam Vir- gunculis factus eſt, cùm, actis retrò ſæculis, Vix Heroas cenſeret Antiquitas Mortis appa- ratum non horruiſſe. An non Mons Crux eſt? At quæ vel ſolo nomine deterrebat, Vo- luptati jam eſt, jam Ornamentum eſt, jam Sceptris antefertur. Unus Phocion naufragium pati opes docuit, didicitque Pauper eſſe, ne foret Miſer. Unus aurum poſſedit, qui ne ab auro poſſideretur, Aquis illud felicius expur- gavit, quam alii Flammis. Nunc quot Pho- ciones non Orbis, ſed Terrarum quævis por- tio recenſet! Arduus Mons Paupertatem eme- ret Patrimonii jacturà: verùm Chriſtus pau- per detritam adeò inopiæ viam effecit, ut nemo non optet mori Pauper, qui ſe Nu- dum editum erubuetat. Ponam igitur omnes montes meos in viam, & ſemitæ meæ exalta- buntur. Humile, abjectumque ne putares ad regnum feſtinare per ſervitutem Domini; ſemitæ exaltabuntur ad gloriam, quæ ad commodum gradientium depreſſæ fuerant. Quam ſublimes futuri ſunt, quos modè in- ter abjecta viles arbitramur! Ideò ſequitur, Ecce iſti de longe venient. Neque enim cohiberi poſſunt, ne currant, exæquatis in campos collibus. Verùm quomodè de longè venient, ſi vel proximos eſſe, vel certè adeſſe compro- bat vox Ecce. Ecce iſti præſignari, imò & de- ſignari videntur; quos tamen de longinquo ad- venturos prænuntiat. Illud occurrit, ſubeuntes Montem Domini proximos quidem corpore, ſed aliorsum abreptos affectibus, longo tractu diſtare à via, quam feſtinant inire. Quàm procul ſplendor generis, ardor ætatis, opum irritamenta ab Humilitate, & Jugo Chriſti abſunt! A ſacco purpura, à cinere coro- na, ſceptrum a virgis, imperium nimis di- ſtat à famulatu. Quare conſcendentem Mon- tem Myrrhæ peregrinari ſcias, etiam qui ſtat; ſiquidem recedere quotidiè debet à Patre, à Pompis, à Patria, à Se. Sedebit ſolitarius, ſed levat ſe ſupra ſe: hoc eſt, à ſe, ſuiſque fugit, etiam cùm ſedet. Hoc porrò de longè venire procul dubio eſt. rior, Eoccleſiaſft i- ca Zuriſdi- Gtio omnia poterunt. riet chriſti Pa ſſe⸗ 0* eilk nn. D rm: Nh porben i Dui ur m Religioſæ Vice per⸗ Niadtio. beralln. e A r u eun tel⸗ Durtn ini uni Conſolatus eſt Dominus populum ſuum, α Reuſeran ſuorum miſerebitur. Veri. 13. Beneficia beneficiis cumulat, geminaâtque beneficentiam novæ hberalitatis acceſſione. Conſolatur populum, ſed adhuc miſere- bitur. Non fatigatur beneficis, qui, ex E- vangelio, tranſibat benefaciendo omnibus. Tranſibat, non quòd tranſitura conferret, ſed quòd ociùs collaturus tranſiret. Ipſe, ut 5 Joan. 16, poſtularent, petebat; Petite, & accipietis. Petit, , Ethicæ Comment. Tom. VI. Der Libe⸗ ralitas. Beneficen- tig. Superior 1 amat, & ſoletur. Stromatum , Lib. XVI. ut accipiant munera; profuſæ adeo benefi- cintiæ eſt. Conſolatus eſt Dominas populum ſuum, Felieitas pauperum ſuorum miſeribitur. Fortè Domini "oXαα,. Cbnſolationes ærumna comitatur; nam pau- peres non indigni miſericordiâ erunt, quos con- ſolatus eſt. Scilicèt Felicitas ut foœcunditas;, quam locupletat, arborem curvat. Davidem ſpectes Felicitate ad Bethſabæam uſque demiſ- ſum. Salomonem interroges, alliſum ad veſti- gia Simulacri, Regnorum pondere. Unde non immeritôò fore promittit, ut eorum miſe- reatur, quos ſecundis nimiuùm rebus extulerit. Parùm proſpicit palmiti, qui ad ubertatem tantùm putat, & fructuum copiam non ſuſten- tat. Utrumque curandum Agricolæ, ne & Rex foveas non putata vitis ſylveſcat, rursus ne deſtituta "eros. trabibus inclinetur uvarum onere. LXX. le- gunt: Erumpant Montes Eætitiam, quia mi- Jertus eſt Dominus populi ſui, & humiles populi Jui conſolatus eſt. Sanè Divinum oraculum! kex evehas Nota quàm ſibi placeat in Humilibus Altiſſi- wia vr- mus. Aliorum miſeret Deum, Humiles verè primario pane confirmat, Conſolationis eis ne- pelicitas Ctar indulgens. Populum miſericordià ſervat, vera à humiles populi conſolationibus & deliciis alit. celte. Indè non mirum, ſi non exilire modò præ 1arztia lætitia jubeat, ſed & lætitiam profundere impe- ſirisuaalis. ret. Erumpant Montes lætitiam. Non ſatis eſt in corde gaudium fovere; erumpat non mo- dòô in vultu, ſed & Vultus lætitiam emittat. Proecul mœror, procul luctus ab iis, quo- rum ab oculis lacrymam omnem Deus abſter- ſit. Porròô eruptio lætitiæ impetus quidam cum niſu eſt exultantis pectoris. Haud læti- tia erumpit, ubi emendicatus, turbiduſque riſus plangit in labiis. Scilicèt regnare debet in ore Gaudium, non exulare, procul à corde ablegatum. Montibus quoque imperatur læ- titia, ut latè pateat, ut transfugas pelliciant ad Chriſtum, cujus ſervitutem præponent libertati, ſi pullatam Pœnitentiam inter Fletus gaudere contemplentur. Ideò hortabatur David ad ſer- vitutem cum lætitia: Servite Domino in lætitia. Secùs fugabit mœror accedentes, qui ex mœrore noſtro non leve, ſed grave jugum Domini interpretabuntur. Nota: Montes e- rumpent lætitiam; id eſt, quam fruſtra nite- ris extrahere ex circo, ex opibus, ex epulis, & ſpectaculis, & pompis lætitiam, hanc tibi ſpontè Solitudo gigneret, ſi eam incoleres. Nulla in ſæculo res, quæ voluptatem emit- tat; vix à vanitatibus lætitiam extorquemus ploratu partam, & lacrymis nutriendam. Status me. diocris. Dei cura erga ſuos. Pſ. 99. 2. Foluptæs amara. Et dixit Sion, Dereliquit me Domi- nus, & Dominus oblitus eſt mei. Nunquid obliviſci poteſt mulier infan- tem ſuum, ut non miſereatur Filio ute- ri ſui! Verſ. 14. 15. Non dolet Deus deſertorem ſe dici, ſed peſolati. hoc dixiſſe Sion dilectam, electämque la- mentatur. Et dixit Gdion. Itane dereliquit Dominus te, quæ ejus manibus fundata es? Fundavit eam Altiſſimus; quam reliquis urbi- bus auguſtiorem factam Sacerdotio decora- vit; à qua ne recederet, receſſit quodammodòè & Cœlo habitu inventus, ut Homo, ne Sion habitu inveniretur, ut Meretrix. Quâ porròô ratione factum eſt, ut eò prorumperet diffi- dentiæ Sion à Plane, quod Deum timuit ut Hh 2 Pſ. 86. F.⸗ Deſpera Domi- 0, N ℳ = „ non dilexit ut Patrem. Dereliquit Amore du. me Dominus. Si enim Parentem crederet Deum ci, non me - „„. . . 8 . . ta. oblivioni utique ſe traditam non timeref. Quod ex verbis ipſius Domini intelligimus ?, konfidentia qui deſerturum ſe dicit, ſi in corde Patris obli- in Deo. terari Infans poteſt. Facile, quæ timebat Deum, timuit ſibi à Deo, nec ſe credere po- tuit non relictam à Domino, quæ Domini hoſtibus ſerviebat. Verùm;, ut relinquaris à Domino, non relinquéris à Patre; qui quo- ties vulnerum ſuorum recordabitur, non obli- viſcetur tui. Filia es, non tam uteri, quam la- teris ejus, téque non lacte nutrivit, ſed cruore. Audi ex textu conſequenti, ubi Te ſculpſerit: Iſa. 49.16. Ecce in manibus meis deſeripſi te: Muri tui co- ram oculis meis ſemper. Non manu tuum in- ſcripſit nomen, ſed in manibus; ut ſcilicèt de- leri in æternum non poſſis. Siquidem ſolæ Deſperai manus dolere potuiſſent alibi inſcriptum ſtcent. nomen; quod quandoquidem in ipſis non tam exaratum eſt clavis, quam exciſum confixum- que quo modo obliterabitur? In manibus ſuis Paufhani. deſcripſit Te, ut operibus firmaret, quæ ſcrip- mes. ſerat, ut amorem teſtaretur in opere, ut mor- uaales doceret non in labüs amicorum, & S ſervorum nomen præferendum, ſed in ma- nibus, ut non tam amicitiam loquamur ad Superior pompam, quam excolamus ad frugem. In ma- amet ſnos. nibus deſcripſit, ut tunc ſolum Amici nomen oſtentaret, cum ad dandum dexteram expande- Dei cura erga nos. er Vire . . . . ,, ret. Manus procul dubio aperienda muneribus erogandis, non avaritiâ contrahenda;, ſi ami- Afebtas, cum te alteri cupias inſcribere. Demum; ut Se; e⸗. Dominorum nomina veſtibulis inſcribuntur, Beds, tà Dominus manus ſuas ſervis adſcripſit, ut opera non tam ſua profiteretur eſſe ; quàm noſtra, quorum commodis militabunt. Redea- Religiones hus ad Sion. Muri tui coram oculis meis ſem- br ttoatur per. Parùm fuerat Manus addidiſſe Sioni, niſi : des. oculos quoque in illius utilitatem adhiberet. a Pri En majeftatis oculos „ Excubias murorum viegis. Sion! Num derelinquitur, pro qua pupillæ Solis æterni excubant? Porròô quid cauſæ eſt;, R. aoreer quòd non ſatis eſt Deo Sion in mambus con- D w'vi tinere, niſi muros quoque cuſtodiat? Muri tui er lubye s ooram oculis meis ſemper. Quid periculi pati ben.· cii poterat inter manus Omnipotentis? Docuit e- Grcumſe Himverò, Juſtiores cautiores eſſe debere; Ao perfe nec enim latrones arcet, ſed evocat, & in- &hus neeſ- curſantes non fugat, ſed accerſit Civitas opu- ſari. lenta. Quèd tibi ſuppetant Divinitatis the- ſauri, quèd poſſeſſor inſcriberis manibus Do- mim, non Somnum tibi conciliet, ſed Dili- gentiam, ſed Curam, ſed Vigilias perſuadeat. Ecee in manibus meis deſcripſi Te; Muri tui coram oculis meis ſemper : Ut ſervet Sion, quam locupletavit. Septuaginta legunt: Ecce Juper manus meas depinxi muros 1uos. Haud conveniunt noſtra Editio, & eorum Tranſlatio. Illa muros in oculis, hæc in manibus collocat. Fortè docturus nos Dominus coram oculis te- ſtatur eſſe, quam depinxit in dextera, quòd à mambus avertere oculos minimè debeat, qui supero, Sion in manu ſcripſit. Reges & Paſtores no- regai iaſe. tantur hic, quorum oculi quovis magis tor- Reæ regat, quentur, quam in Urbes, quas ipſis tradi- dit Dominus. Rarus ſanè, qui intendat oculos in eos, quorum ſibi gratulatur demandatum imperium. Falleris, nam Rex Regum lumi- na avertit à Sion, quam, ut ſæpius contem- plaretur, expreſſit in manibus. IIIuc infle- ctendi ſunt oculi, indè avelli non debent; ibi Dignitas Onus eſt. ſando, & convivendo in Sion, ſuis eam mo- Oliva affigantur, ubi Sion eſt, quam non faeilè Ma- nus reget, niſi Oculus tueatur. Plerique ad or- natum Urbes poſſident, Regnaâque geſtant in manibus tanquam gemmas. Oculorum ſolicitu- do debetur Urbibus, non Concupiſcentiæ ocu- lorum, aut Faſtui Urbes debentur: regnum- que non tam ornat Dexteram, quàm Ocu- lum ſibi cogit excubare. Stulté ergo ambien- tium mollities Sceptrum, Urbiumque Domi- natum, Ornamentum interpretatur, quod ip- ſius vel Dei non tam ornat Manum, quam O- culos ſolicitos tenet. Porrò⁹ quam neceſſaria Vigilia, & Cura ſit, ex eo quod immediat? conſequitur, apertiſſimè declaratur. Venerunt ſerubctores tui, deſtruentes te; & diſſipamtes à te exibunt. Septuaginta; Citéque ædificaberis à qui- bus deſtructa fueras, & qui te diſſipaverant egre- Bolittci⸗ dientur ex te. Id eſt, Tui futuri ſtructores ſunt, qui antè deſtructores erant. Benè: in- Reis⸗ gens promiſſio, ſed explicatu non facilis. Quo- el r. modò enim deſtructores ædificabunt Sion, , ſi ab ea exulabunt? Et, qui te diſſipaverant, egre- Sandaleſß diemur ex te. Ergône exibunt, & extruent; iattdie egredientur, & Urbem excitabunt; recedent Exonmu. à mœnibus Sion, & Sion conſurget? Pror- icatto. sus Impii recedendo ædifican liguando P t, qui conver- dfnia. Iſa. 45. . ribus opprimunt. Egreſſus impiorum exſtru- Aulie, chio Sionis eſt; quæ ut juſtis tanquam lapidibus 'nzufre- ſurgit, ità peecatoribus deturbatur. Fruſtra“ndi ædificandam ſperat arcem Sion, niſi indè ſce- leſti amandentur. dificabitur à deſtructori- bus ſuis. Sed quâ ratione? ſi aliè abeant. Audi: Citò ædificaberis, à quibus deſtrulta fueras: Au- di inquam diligenter; Et qui te diſſivaverant, egredientur ex te. Planè, ſi ædificabitur, à qui- bus diſſipata fuerat, & diſſipatores egredien- tur, fatendum eſt, non niſi exilio impiorum Domini Arcem excitari. Alius item ſenſus eſt, — juxta vulgatam. Venerunt ſtructores tui, de- Rruentes te; & diſſipantes à te exibunt. Id quod dixeram, opportunè Dei oculum pro muris Sugerien Sion excubias agere. Nam deſtruentes viden- inwigilet. tes ſe videri à Domino, in ſtructores mutan- Nyjduai tur; vel qui diſſipare duntaxat norunt, malunt remedium. Urbe excedere, quàm excubantem Urbi Ma- jeſtatis oculum pati. Meritò cum dixiſſet: Mu- ri tui coram oculis meis ſemper; ſtatim decla- rat, vel ſtructores evaſiſſe, qui diſſiparant, vel qui nequeunt non deſtruere, egreſſos di- cit. Planè rariores ruinas comploraremus, ſi oculos inflecterent Principes, & Præſules in muros Urbium. Ædificarent, qui deſtruunt, gufuis ſi perſuaſum foret ipſis, Regium vigilare in vizze. Foro, & in Judiciis Oculum. Sed, dum Pri- mores, & Principes Oculum claudunt, ape- Nex invi riunt crumenam Judices, quam vel Auro ſa- Liler. turare debent innoxii, vel Sanguine. Ut enim zuder im. Ferro traduntur ad necem, ita Auro ſubdu- bius. cuntur ſupplicio, & ſervantur ad vitam. Non perit reus, quòd ſtricto Ferro petatur, ſed quòd explicato Auro non petat venale Tribunal. Oculus Regis Sol fori eſt; qui ſi occidat in deliciis, muréôſque non irradiet, nox effan- detur, & caligo; quâ latè diffusà, facile erit pro noxio innocentem peti. Vel certè vigilet Princeps, quòd non rarò architectetur run- nas, qui exſtruere ſe ſimulat. En; Venerunt Rructores tui, deſtruentes te. Audih' ruinas palliari ſpecioſo ſtructuræ apparatu? O quam ſolicitius in curam ſui impelli deberet u- nuſquiſque, ab QOraculo doctus caſum cieri ci⸗ tue u a1l ſtr M m ns ln Anit hor Phnmi bh. . 910 con. grin s rrt . n Nin ae. 14 ved nern. n. 10n fyng tor. stminet. eos Pre⸗ Per tunn eci. tol den6 Clti, 5 Il. ſos dee Men⸗ 4, Pon res ſtes ud titu Dot cip ktinr lede Orn Ma tari mon mul s Ma: ſen ee 84 tot com ſe Ne⸗ Ven- lee ſor⸗ 1e dul e ſonſneß lenlwen, 71 t'Ndur niil⸗ 1 Preln deſtun, ni Aulico⸗ rum vana Confidentia in homini- bus. Saperior romunere⸗ zur labo- rantes. Rex meri- ta Mini- Frornm e&Wο Vide Caſ- ſiod. ep. 6. lib. II. Aulici miſern. = eieri ab exſtructoribus. Siſara altus, & ſagina- tus lacte non quievit, ſed obiit. Samſonem curatura Dalila excepit genibus; ſed ut tonſum alligavit, quàm facilè deſtruat, qui mentitur ſtruéturam, declaravit. Leva in cirecuitu oculos tuos, & vide, omnes iſti cogregati ſunt, venerunt tibi. Vivo ego, dicit Dominus, quia omnihbus his, velut ornamento veſtie- ris, & circumdabis tibi eos quaſi Sponſa. Ex LKX. quaſi monile spon- Tæ. Verf. 18. Quam falleris, qui laborum tuorum re- munerationem expectas in Aula? Longo tem- pore ſervies vix Principi notus. En quot in Sion confluxerant illi militaturi : omnes iſti congregati venerunt Tibi, non ſibi: nihilomi- nùs nec eos reſciflet adeſſe Sion; niſi à Do- mino;, ut oculos attolleret, moneretur. Le- va in circuitu oculos tuos & vide. Viden' nedùm videri aſſeclas, quibus quid ſperandum non video, cùm prorsùs à Principe ignoren- tur. At non melior fortuna, poſtquam ſuo eos aſpectu dignata fuerit Regia Sion. Num præmiis itineris moleſtias allevat? Num mu- neribus, largâve profuſione donorum hoſpi- tum ſtudium ad majora ſtimulat? Num pre- tioſis eos ornat exuviis? O dura Aulicorum con- ditio? Veſtitur ab his Sion, non eos veſtit, ip- ſos in ſui ornamentum vertit, haud ſolicita de eorum ornatu. Omnibus his, velut orna- mento veſtieris. Veſtes Aulici ſunt. Quid mirum, ſi, poſt diuturnam ſervitutem, poſtquam in pompam Principis ſe effuderint, expungantur ex albo Amicorum, emittantur ab Aula? Veſtes, quò diuturniùs fuerunt uſui, eò vi- liores habentur, eò facilius exuuntur, eèò cal- cantur abjectiùs. Detritæ veſtes, licèt ſplendo- rem conſumpſerint ſuum in Domimi commo- dum, detrahuntur tandem, & in arboribus ex- ponuntur ad avium terrorem. Imô, quò majo- res Principes ſunt, eò frequentius mutant ve- ſtes, quæ famulis prædæ ſunt; ſæpiſſiméque; quâ Princeps ornabatur veſte, Servus abu- titur. Diuturnior veſtium uſus apud minorem Dominum. En ſtatus confidentium in Prin- cipibus, in quibus non eſt Salus, ſed uſus Ve- ſtium. Quot Bombyces exenterarunt ſeſe, ut te redderent pretioſum, ut te villis ornarent ad ornatum Regis! Parens alget, ut Tu fulgeas; Mater colum verſat, ut Tu à fortuna ver- taris; Fratres ſeminudi diſcurrunt, ne tibi monilia deſint; Affines aratra tractant, ſti- mulumque tenent, quo ociùs curras ad ſurn- ma, utinam Patrimonii amplificati. Domini eſſe deſinunt, ut Tu ſervias, Aulæne dicam, an Auræ & prædo, & præda. Verùm quid tot incommodis familiæ, gentiſque tuæ tibi commodum procuratur, niſi ut veſtis Regum ſis, deponendus cùm detritus ornando fueris. Nota; Et circumdabis tibi eos, quaſi Sponſa. Quæ non mii pretioſis ornatur, & poſt bre- vem mundi muliebris uſum, vix repetenda reponit. Ita pompas carcer excipit, non vi- ſuras lucem, niſi fortè oppignerentur. Delica- tè quoque faſtidit Sponſa ornatum, qui ma- culoſus habetur, niſi Solis radios aut provo- cet in pugnam, aut vincat in umbra. IIIud Ethicæ Comment. Tom. VI. Stromatum, Lib. XVI. 365 quρque familiare eſt, ut, quæ fuerat chlamys, veltatur mox in thoracem: Aulæa quoque, quæ pehidebant ad ſpectaculum dignitatis, pedibus ut' tapetia ſubjiciuntur , miſer, fœdéque calcanda; ſubiſti aulam Præfectus? citô in- ter Gregarios alienam felicitatem ſpectabis. Scilicèt peripetaſmata; poſtquàm din pepen- derint, deitahuntur, ſerviſque inſerviunt. Affigentur placitura; quouſque recentia,; & non familiaria habeantur. Porrò Reges memi- nerint in funere habituros ſe viliſſimam ve- ſtium, nullamque ex iis, quas majoris æ*ſtima- runt, ſequuturam ad ſepulchrum. Cùm expi- raveris, vetuſtior comitabitur, Vilis, ſed Fi- da Veſtis. Documentum ingens Regnaturis, felicius aſleclas Vino comparari quaàm Veſti, cujus quò diuturnius ævum, eò majus pre- tium; quòdque illud, niſi bibatur, aceſcat; hæc veròô uſu deteratur. Quid ſi Aulicos Ve- ſtibus comparemus, quòd non raròô diutinâ ſervitute detriti, adversàâque fortuna lacerati Aris admoveantur, Deo famulaturi , cum ab Aula exilium vel livor, vel ætas indicit? Quoniam autem hæc de Eccleſia prædicta vi- dentur ex Hieronymi ſententia, transfera- mus, vel certè reddamus Eccleſiæ oraculum; & pompam ſuam, aulaſque deſeramus, quæ nos deſerunt. Leva in circuitu oculos tuos, & A vide; omnes iſti congregati ſunt, venerunt Tibi. re. Eccleſia planè Virgo eſt, quæ, demiſſis in terram oculis, monenda eſt, ut eos elevet, vi- Modehis. Eereeun- deatque. Plané Virgo erat, cujus Pudor cir- gie. cumfuſam multitudinem aſpicere non auderet, Zeins ani⸗ niſi ex imperio Domini. Domimi verò mande- .⸗ Higse tum contemplari, & admirari libet, qui Juſti- 2ſe to⸗ on- tix, & .Æquitatis mirum in modum tenax „ (r. Sponſam jubet levare in circuitu lumina, ut venz, omnes æqualiter intueretur, non uni ocula- oma ihres ta, alteri hebes, illum promoveret ad ſo- idem it. lium, iſtum removeret àa menſa. Omnes vi- deat in circuitu inflexis oculis, dilectura le vonf. omnes ſine dilcrimine, quandoquidem omnes renda. venerunt IIIi. At quo modo ad Eccleſiam perv⸗e- nitur? Omnes iſti congregati ſunt , vene- Hrigis- runt Tibi. Per Concordiam venitur ad do- 2 Tmer ai- mum Pacis, quam non ingreditur Columba nram. niſi Oleam referat, non tam redivivi Mundi- quàm Concordiæ renaſcentis inſigne. Porrô Rrdn. concordibus Filiis quæ acceſſio fiet Eccleſiæ ? cor. Audi: Vivo ego, dicit Dominus, quia omni- Aßhfabili- bus his velut ornamento veſtieris. Veéſtietur Fi- kat. lis ſuis ſoecunda Eccleſiæ Virginitas. Scilicèt Eecteftaßti. non Mancipia interpretabitur, ſed Ornamen- ailigant ta ſua, quos videt ſibi ex univerſo terrarurmn vodd rts. Orbe accurrifle. Verùm haud veſtes dicendi sua„erior ſunt, qui non tam Eccleſiæ nuditatem tegunt, mita, & quam produnt; qui ubique locorum turpitu- af'bilta dinem Matris prædicant, quæque vel ſanguine obruenda forent, fœdè denudant. Si veſtis fo- geligioni⸗ res Sponiæ Chriſti, non fœdiora revelares, ſed ſozreta ornares, ſed occuleres, ſed ſanguine colora- evn gameet. res. Quæſitæ veſtes, quibus Eccleſiæ ſeu Reli- Recleßaßii gionis probra exponuntur non oculis modèô, c: boro. ſed linguis, & maledictis? Chami degene- Tanai. res Filii meminerint; cujus irriſio infelicem ſortita eventum gemitibus, & ſervituti obno- Atnzmera⸗ tio de Re- xia fuit. Omnibus his velut ornamento veſtieris. gibus &r Sed Veſtes non ſunt, niſi ità Membris Eccle- e zz. ſiæ aptentur, ut nec laxiores, nec breviores, aſenmn quam exigat corpus, incidantur. Aliena vel gracilitas, vel robur laxitatis tuæ menſura Ee-teſenki. t : ſiaiii 1311 . aſi nre oram ſit; ſiquidem profuſior veſtis calum;, bre- Hoapa ve. H h 3 vior vior. 266 nclefe⸗i vior riſum trahit: illa implicat, hæc non tegi ei red:tis Jed mode- yasi. Verbo, formare ad ſormam membrorur Sponſæ, ſi illi cupis eſſe ornatui. Eccleſa ve r6 cùm Ornamentum audit, non Pompam co- gitet, ſed Curam. Quam ſolicitè vigilandum tibi, ne maculetur ornatus tuus. Niſi veſtis ornetur, non ornaberis veſte. Mutuatum red- dit illa ſplendorem, quæ ſi ſqualeat Luctum referet, non Ornamentum. Nolo tamen pul- verem excutiat à Veſte Sponſa: imò hoc uno ornari poſſunt Eccleſiæ Filii, Virginiſ- que Sponſæ ornamento. Niſi enim pulvere conſpergi vellet ejus veſtes, Iſaias non di- cêèret: Deſcende, ſede in pulvere Virgo Filia Ma. a7.1. Babylon, ex Gentibus ſcilicèt edita Eccle- ſia. Enimverò mortali cinere „Mortiſque pul- vere ornantur Mortales: undè & Hieron. ad Euſtochium: Pallor & ſordes ſint gemmæ tuæ. Hinc Agnes ſanguine Sponſi non cruen- tatas dixit genas ſuas, ſed conſecratas. Hinc peccatores emergentes è naufragio quadrage- ſimalibus feriis Fccleſia Poenitentiæ cChlamyde tegit, pulvere Mortis exornat. Memento, quia pulvis es, & in pulverem revertéris. Planè ſi & curare » & ornare cupis Veſtem Chriſti, hoc eſt, Fideles, conſpergas cinere. Hoc uno Superbiæ tinea enecatur, ærugo Libidinis pe- rit, Avaritiæ intercidit bruchus. Pergunt Eecleſfiaſt- LNX K. Et eircumdabis tibi eos, quaſi monile ct heno- „, Q ſoari . 1. . ent ſutz X. Suſpenſa geſtantur in pectore monilia; Kors. quò intelligas ſubjectos corde ferendos, ut Gemmas, non dorſo imponendos, ut Onus. Affbit. Peramanter accipi debent qui de longè vene- Ste, „io, runt, Tibi venerunt, inquam, voluntate Filii, miis, c, non neceſſitate Servi. Venerunt, non pertracti affevis. ſunt. Contra Domini ſanè præceptum interdum canfſſrii ferocimus in peccatores, quos, velut monile, G „e circundare deberemus cordi noſtro. Venerunt rint chari. Tibi; Tibi, inquam, cui traditæ ſunt claves re- laen gni Cœlorum, ut tam abſolvantur à Scelere, Ni Qduam ſolvuntur à Dæmone. Gratulentur non miis. alnpliùs ſe teneri catenà criminis, gaudeântque ſe momilia eſſe Eccleſiæ. An non velut monile Religiol. Patris Filius ille prodigus, quem hærere vide- Tepidi nen . . . . . Et gärvy Mus, & pendere & collo Senis? Denique Veſti- ab Ele- bus comparantur Religionis Filii, ut deponere ahticis. iIla debeat, quoties non ornatui; aut decori aliei im. ſunt, ſed probro. V eſtis aut tegat, aut ornet: gi fædans. non ornabit ſi fœda ſit, non calefaciet, ſi fri- geat. Cæterùm, quibus non tegimur, Pon- dera, non Ornamenta ſunt. Quæritur à ple- riſque hic, cur Dominus vivere ſe teſtetur, cùm Sponſæ ornamentum explicat pompa. Gsts Vivo ego dicit Dominus, q'ia omnibus bis ve- , lut ornamento veſtieris. Ideò fortè ſe dicit vi- vere, ut Sponſa Deo debere ſe ſciat ornamenta Talema à ſua, quibus nec uti poſſet, niſi iis à Domino Deo. ornaretur. Velut ornamento veſtieris; id eſt, per alium ornaberis. Quia deſerta tua, & ſolitudines tuæ, & Terra ruinæ tu« nune anguſta e- runt præ habitatoribus, & longe fu- gabuntur, qui abſorbebant te. Verſ. 19. gelus ai. Felix Eccleſia ,cujus vel deſerta germina- Erer bunt non Lilia, ſed Angelos. Duo notan- dqa. Primum, In ſolitudine futuram uberta- cella tem; quòd Religio eò uberius ditanda ſit habi- amanda. tatore, quèò longius ab habitatoribus recedet. Oliva Multitudine compleberis, ſi multitudinem fu- gies, extenſura uſque ad mare, terminos tuos, ſi anguſtiüs ſolitudinis includaris. Unus Chri- ſtus ſocios ſibi adjunzxit ambulans juxta ma- re; etſi non hoc circumire Urbem eſt, ſed Deſertum; ſiquidem vix piſcatoribus nota Galilææ httora peragrabat. Cæterùm in Con- clavi Spiritus Sanctus Apoſtolos compluit, In Solario oranti Petro deſtinantur unwerſæ Gentes. Ananias Domi convenitur à Paulo. Sylveſtrum Specus occultabat indé ad lucem Chriſtiani Orbis eruendum. Breyiter, non Ec- cleſia Populos adivit, ſed ſuo illos odore per- traxit. Leva in circuitu oculos tuos, & vide, om- Zelus ani. nes iſti congregati ſunt, venerunt tibi. Nimirùm maruun ve⸗ non „. . r11s, Virgo, quæ oculos non movebat, Nationes pamiiari- permovit ad obſequium Chriſti. Videtur, dum 1as cum non curioſiùs videt, & ad illam fit undequaque Serunrr. . concurſus. Sic in Canticis, curremus in odorem Zox exem. unguentorum tuorum. Stes licèt, non ſtabunt lorum ali, ſi vel flagres, vel fragres. Secundum, ou i Haud deplorandæ ruinæ ſupra quas Religio Eeti ore- conſurgit. Non quamcunque regionem Deus aimnplificat, ſed in ruinis multiplicabuntur inco- læ. Certè in Ægypto oppreſſi Hebræi omnem numerum excefſerunt; ac ſi non mergerentur flumine pueri, ſed terræ mandarentur, tan- quam ſemina, ad focunditatem natiomis. Rui- na Philiſthiim videbantur: ſed hæc ruina Sam- ſonem dedit, Davidem excivit, propagavit imperium Judæorum. Adhuo dicent in auribus tuis, Filii ſterilitatis tuæ, Anguſtus eſt mihi loocus, fac ſpatium milu, ut habitem. Verfſ. 20. . movet ani- marum. In bonum & malum ſenſum inflecti poſſunt Heligig verba Prophetæ. Filii ſterilitatis, quibus om- Fd nis amplitudo anguſta, qui cùm Terrarum viles, immenſitatem reliquerint, anguſtias faſti- ſemi nx plebiles. diunt in Cruce, quæruntque in patibulo la- xitatem. Degeneres ſanè abortus, quorum de- Panberta: ſudat induſtria, ut in carcere deliciæ non de- Jandte. ſint. Verùm iſtud dilatandi ſtudium Filiorum eſt, ſed Sterilitatis ſeu Eccleſiæ, ſeu Religio- nis. Alter ſenſus, Fili: Nerilitatis, hoc eſt pri- mitivæ Eccleſiæ, & Societatis, cùm ſterilis, non fructuum ubertate, ſed heminum mume- ro, babebatur, otium hodierni laboris de- teſtantes, plùs ſibi petunt imponi ponderis; ampliora cupiunt protendi ſpatia locorum, in quibus animarum ſementem faciant. Uber- tatis Filii dicuntur eſſe, quos obſcura quies de- lectat, queis pro novo Orbe una domus eſt. Hi Filii Sterilitatis ſunt, quos unius Urbis anguſtia non capit: cumque domi quævis Cel- lula pro Regia ſit, foris ad ſegetem ampliſſi- ma Regna pro Anguſtis deputantur. Kave- rius, Azevedus, & Gonzalus ſterilitatis nati cenſentur, quorum inopia Patrimonium, Viaticum fuit. Horum Primus vix altero Mun- do expletus eſt, quem Evangelii ſemine im- plevit: Alter Terrarum anguſtias immenſi- tate Oceani commutavit, quem & victo- rüs, & ſanguine opplevit: Tertius demum Africæ arenas ſuo cruore exſaturavit & Re- gia domo raptus ad deſerta Barbarorum. Hu- jus ſterilitatis filius eſt, qui cum Alexandro Mundi confinia dedignatur. Fœcundior ſanè Societas cum Opera potiùs numerabat, quam Zelus ani marlim veris. Zelus ani- marum negleltus. Zelue ani- maruki. llk . no ge ir ge ln⸗ pu Mn s. eos 4 ſpn umh in gu mi⸗ (at en Iat ile 4 eifn gui it er, lal N 1 utfic⸗ 10 mi. 9 3 4 Ien E . it Ma 1 tua UMani. ie Rugn nſihn. n u. tI (0r. MiGretſe n Ninens B r⸗ 400 lms mi un ſin . 4 Pl nite ſüle ſol Drans. e AL lai vere ſ uan, P Non Me. l n V her mi ſl b, ſe lcaz. . dra Ne No N aſeane, Ve nn ſa. (I I Ambitio. Kcrleſiaſti. . corum Avaritia nulla Kt. Intentio pra vs. idin, Kere 1 „ Paupertas Foret imn vi- Iſa. 42. 18. Zelus ani=- marum non ſuper- biens. Dei Grasiæ tribuenda omnia. Talenta cum ſpiri- 11. Arros tes. Vox operü. Religioſi Lasci vero Zelo ani. marum noncarent. WBelus ai. Saari, Perſecutio- ne non cæſſet. — Stromatum, Filios. Multiplicavit gentem, ſed ſterilitas Fihis compenſata, in ſterilitatem fruétuum non degeneravit. In Eccleſia ex puſillo gre- ge quot Martyres primis temporibus! nunc verò ex innumera multitudine quot erum- punt Perduellium & Transfugarum mon- 5† ſtra? Nota, in Auribus dicent. Hypocriſis non eos palàm inſanire permittit. At quot audi- remus conquirentes delicias, quos credimus ſpinas, & clavos aucupari, ſi aures Eccle- ſiæ loquerentur? Quid ille frequens in Aula quærit, niſi ut Ambitionis ſibi liceat ter- minos prolatare? Væ, ſi Sacerdotium mer- catura fieret; eſſentque Apoſtolorum Suc- ceſſores, non relictis omnibus, ſed devo- ratis, eà mente ſequuti JESUM, ut, quod ille contempſit, ipſi invaderent. Referamus ab Aula pedem, & eorum Religioſorum, qui tantiſper tepuere, literas ultrè, citrôque tranſmiſſas perlegamus ; num ampliorem iis ad laborem campum aperiri petant, an la- xiores ad habitandum ædes interduàm implo- rent? Et dices in corde tu, Quis genuit mihi iſtos? Ego ſt ruis, & non pa- riens, tranſmigrata, & captiva: & iſtos quis enutrivit! Ego deſtita- ta , & ſola: O iſii abi hic etant! Verſ. 2 I. An ignoras, quis tot tibi Filios pepere- rit? Virginitas edidit. Oculorum modeſtia, illa Parentes orbavit, ſœccundavit Eccleſiam. Memento hanc eam Virginem eſſe, cui pau- lô anté dictum eſt: Leva in circuitu oculos os, & vide: omnes iſti congregati ſunt, ve- nerunt tibi. Quæ Modeſtiam ſilentio decora- vit, dùm in tanto accurrentium populorum triumpho, vix tacita ſecum hiſcere audet in corde. Et dices in corde tuo, Hos habet cla- mores victrix Caſtimonia. Vix erumpit inter præcordia vox, undique populorum manipulis acclamantibus. Audiamus verba. Quis genuit mihi iſtos *“ Ego ſterilis, & non pariens. O demiſiio, ſolà Virgine digna! Quis non ſe plurimum praſtitiſſe credit aut exemplo, ſi ſilet, aut prædicatione, ſi loquitur? Hæc veròô, ſolius Sterilitatis memor, cogitare neſcit ani- marum ſibi converſionermn deberi. O ſterilitas Arrogantiæ duntaxat infoecunda! Num in- foœcunda, quia tacita? Ecquid verborum protulit in Cruce Chriſtus, cujus ſilentium à Latrone Confeſſionem extorſit? Non ille ſo- lum perorat, qui loquitur; eſt & Silentio vox, eſt & Solitudini ſermo, quo facilius per exempla penetratur in cor. Sterilis, Tranſ- migrata, Qaptiva, non Pariens, Deſtituta, & ſola Virgo Filia Sion. Sed non ideò ſine popu- lo, aut ſine Filiis. Sterilis, ſed non abſque fœtu; non Pariens, ſed cum prole; Tranſmi- grata, at ad ſe attrahens nationes; Captiva, verùm cum liberis; Deſtituta, ſed turbis coro- nata; Sola denique eſt, at non ſola. Quin eo vel maxime fœcunda eſt, quòd ſe ſterilem credit. Incipiamus à Sterilitate. Enimveròô qui minoratur actu, non ſolùm percipiet Sa- Piehtiam, ſed & cum fœnore commodabit. Acuoſa ſæpè vita tota effunditur in pampi- nos, nimid Foœcunditate ſylveſcens. Tranfſ- * Lib. XVI. 367 grata, quòd nemo Propheta acceptus in Ppftria; quédque Soles dicantur Apoſtoh, uno in loco molliter conquieſcant. Tertiò, Captiwa. Audi Paulum: Ego vinétus in Domi- no. Vel domeſticæ te ſtringant Leges, vel compede Tyrannorum tenearis. Calcar eſt catena Legis; quæ Joſephum, dùm ſtrinxit, ſtimulavit ad fugam. Quartò, Et Deſtituta & Sola ſiu portet Mens multitudinem ad Do- minum converſura. Joannes in ſylvis, Chriſtus in Monte: quid tu concionaturus refugis So- litudinem? Quare admirari licet in triumpho modeſtiam alienam à faſtu, nihil ſibi arrogan- tem, imô ſolùm ſterilitatem incuſantem ſuam, quam tamen Deus ſoœcunditate ornavit, ma- gno documento eorum, qui ſtultè credunt eum duntaxat in vinea Domini operarium di- ci oportere, cujus & vox, & mens vagatur, nuſquam ſibi reddita. Haæc dicit Dominus: Ecce, levabo ad Gentes manum meam, & ad populos ignum meum. Et afferent Fi- — Eph. 4. I. Zelus ant. marum ſibi vacet. Talenta cii ſpiritus. lios tuos in ulnis, & Filias tuas ſa- P-r humeros portabunt. Verſ. 22. Quam citô accurrunt populi, cùm non vo- ce evocantur, ſed manu. Vix extollit dexte- ram, & nemo non ſupponit ſe ponderi. No- ta; Filii in ulnis; ſuper humeros Filiæ: qued gravius premant Paſtores imperfecti, quam perfecti; unde his pares Manus, illis im res Humeri. Niſi fortè quis dicat, rejectas in dorſum Filias, ne paterent viſui, & fo- rent oneri. Honeſtiùs ab oculis removentur Virgines, quas ſi moderari contingat, pateat, à Paſtore ferri, non appeti. Quid impertfe- ctum animal mendicatis rationibus colora- mus? Filiæ vix Humeris ſuſtinentur, quòèd graviſſima pondera Foœminæz ſint; quibus fructu non pari innumeri aliquando Sacerdo- tes occupantur. Quia tamen hic exprimitur Felicitas Eccleſiæ, ideò ſequitur Iſaias. Et e- runt Reges nutritii tui, & Reginæ nutrices tucæ: vultu in terram demiſſo adorabunt te, & bul- verem pedum tuorum lingent. Et ſcies guia ego Dominns, ſuper quo non confundentur, qui ex- pectant eum. En quo lacle nutriatur Eccle- ſia! An ignobilis habeatur Evangelica Religio, quam Regio lacte Deus ſaginabit? Verùm cur nutrices, & nutritii regii conſtituantur à Domino, & non magis Paſtores Eccleſiæ, & Religionis Reges ſint? Docemur Sun- plicitatem infantis regio fovendam pectore, non antiquam politicorum Verſutiam. Nutrix Regia eſt Religioſorum, Innocentiam Puero rum paſcit, Prudentiam Senum irridet. Qua- re malè ſani ii ſunt, qui promereri ſe ſperant Regium lac, ſi conſiliis Pprivatis immiſceantur, ſi bellorum cauſas diſquirant, ſi futuros even- tus prænuntient, ſi Rempublicam ignari re- O8 Eox ope⸗ rum. Sieperioris e. xembla. Super ioris onus. Familiavi- tas dum mulieri- bus. I(a. 49.23. colant Simplici- tatem. Religioſus in Aula non ſe in⸗ erat in curas Re- rum adminiſtrent. Falleris, non Paſtores, gni. ſed nutritios noſtros voluit Reges eſſe ſupre- nais Tutor: merité autem ab ubere abdica- buntur, quicumque ſupra Religioſam infan- tiam ſapient. Niſi efficiamim ſicuti parvulus, non Nutritios in Aula experienini ſed Contem- ptores. Siquidem Politicorum Prudentia Ser- pemi confertur. Serpens verò non admovetur regiis uberibus, miſi fortè expiraturæ Cleo- patræ. Porrò Eultu in terram demiſſo adorabiant Hh 4 te. Familiari- tas cim Saculari- bus Sermo: adiatur. Politicam cer iot Religioſt. 368 — tg. Ad literam, reverentis animi ſignum. M Mortis . . memeria raliter : demiſlo humi vultu adorabunt teß; Fezatio. quòd Reges tunc ſolùm honore affecturi ſi nem ſerit, 221. . . ſſ. & uttem Apoſtolicos viros, cùm terram ſe eſſe, de- ega Kel- miſſo in terram vultu conſpexerint. Tunc lin- s'ons, gent pulverem pedum noſtrorum; dum veſtigia noſtra ſecum mortalitaté vehent, mortem annun- tiantibus nobis, quà tranſimus. Quàm melleum, quod ſequitur! Et ſcies, quia ego Dominus ſuper quo non confundentur, qui evpectant eum. Quis noſtrüm non intelligat Deum Dominum eſſe, cùm Reges coram ſe provolutos intuetur? Deus Dominus eſt, & Reges nutritii erunt, & quis fraudatum ſe queretur ſpe ſuà? Pid. Numquid tolletur à forti præda?! Aut quod captum fuerit à tobuſto, ſal- vum eſſe poterit? Quia hæc dicit Dominus, Equidem & captivitas à forti tolletur, & quod ablatum fuerit à robuſßto, ſalvabitur. Verſ. 24. & 25. Abſtergant Miſeri lacrymas, retrahant à ræda manum Potentes, nam & IIIis reddi debent ablata, & ſublatis ſpoliabuntur Rap- tores. Et hoc quidem in ſæculo Scyllæos re- ferunt hiatus, nuſquàm egerentes quod con- citato naufragio ſorbuerunt. Sed, qui men- tiri neſcit, Dominus, bono nos ammo eſſe jubet, quibus ablata redditurum ſe pollicetur. At expendamus verba: Equidem & captivi- tas aà ſorti tolletur. Cepiſſe te ſomniaveras? Draritia. captus es. Capitur verius, quaàm capit, qui Acéwiera. ſolam prædatur captivitatem. Nimirùm præ- Zekes im. da eſt, cùm furamur; dùm contra jus reti- Pete. nemus, capientium captivitas eſt. Unuſquiſ- que enim ſceleribus ſuis alligatur. Quare, ut coërceas à rapinis dexteram, ſcito non ſupel- lectilem à te referri domum, ſed captivita- tem, & vincula. E X CA P. L. ISAI X. Induam Cœlos tenebris, & ſaceum po- nam operimentum eorum. Verlſ. 3. Septuaginta: Et induam cœlum tenebris, Religionis & quaſi cilicium ponam operimentum ejus. In Ferſedio. laudationem eorum uſurpari accommodatè po- teſt, quorum externus cultus incomptior no- bilhtatem vel generis, vel animi tanquam um- bris obnubit. In alium quoque ſenſum in- flecti poſſunt Prophetæ verba. Induam. Itäne Judicames operitur Colum tenebris? Et quis audebit emer. Caliginis aliquem incuſare, quèd externâ ſpe- cie tegatur caligine? Cœlum latet in tenebris, non lutum, Stellæ caligant ſub umbris, Sol ſqualet cilicio, Dies ſacco amicitur. Audi Iſaiam: Induam Cœlos tenebris. An non pul- lata tenebris Lux Suſanna;, rea ſceleris? Num impudica haberi debuit Judith, quæ, poſito ſacco, ornata ſandalibus luſit in convivio cum monſtro? Verùm & damnata Caſtitas Oliva revocatur ad torum, & compta Viduitas im- pudicum mancipium obtruncavit. Idem pla- nè Coœlum eſt vel nubibus ſqualeat, vel micantibus luminibus renideat. Semper lucet, etſi non ſemper fulgeat. Sponſa nigra, ſed for- moſa: aſcendens de deſerto, ſed deliciis nihi- lo minus affluens. Chriſtus in Ligno quaſi Deus, in Cœlo Deus. Quis eum ſi videret hærentem in Cruce, non execraretur ut Latronem? ſed induit Coœlos tenebris. Non Cœlum caligo eſt, ſed veſtis Cœlorum umbræ ſunt. Stuſtè& proindè ex amictu Cœli pulchritudinem inter- pretaris. Vite quid incomptius? Roſæ fruti- ce quid inornatius? Auro in cunis terræ quid magis lutoſum? Auri montibus quid incul- tius? At inſanires, ſi oculos ad intimum pretium non demitteres. Apoſtoli muſto tum pleni habiti ſunt, cùm Spiritu Sancto redun- dabant. Phantaſma ideò creditus Chriſtus eſt, quôd carne compactus, & oſſibus, Phan- taſma eſſe non poterat. Anna in Templo orans, Ebria putata eſt. Virginem tunc dimittere voluit Joſeph, cùm maximè duxiſſe præcla- rum erat. Lentè proindè ad judicia ferenda feſtinandum, quèd illa, quam caliginem pu- tas, Cœlum ſit. Et induam Cœlos tenebris. Sol ſubeſt illis umbris, pluſque ineſt ibi ſplen- doris, ubi tantùm tenebras intueris. Dominus dedit mihi linguam eruditam, ut ſciam ſuſtentare eum, qui laſſus eſt verbo: erigit mane, manè eri- git mihi aurem, ut audiam quaſi magiſtrum. . Corpus meum dedi percutientibus, & genas meas vellen- tibus. Vers. 4. Ea tandem lingua erudita eſt laſſum ſuble- ncionais. vatura, quæ audit magiſtrum, & vulneranti- "is xrem. bus ſuccumbit? Itâne ſuſtentaturus verbo laſ- 4. ſos, infirméſque non loquitur, ſed audit, ompat non medetur, at vulneratur? Pror ſus ità. Illius erudita lingua æſtimabitur penes Deum, illius vox lapſis faciet medicinam in Eccleſia, qui audiendi avidior, quam loquendi, obedientiæ, quàm eloquentiæ tenacior, non tam ardua præ- dicabit, quàm ſufferet. Quid mihi Tormento- rum delicatus orator, ſi corpus ſuum avertat a percuſſore? Posnitentiam quid labiis exaggeras, qui à ciliciis abhorres? En ſana docendi ratio! Eruditus linguâ, aure, id eſt Obediendo, lo- quitur, & lapſos mollitie Voluptatis, Injuria- rum tolerantiâ, Vulnerum patientià ſuble- vat, malens Plagis perſuadere, quàm Verbo: etſi ſua non deſit vulneri eloquentia. Verbum Dei, quod doctrinâ, monitis, & conteſtationi- bus non effecit in Apoſtolo Diſcipulorum Prin- cipe, id patiendo præſtitit in Latrone. Verba Chriſti Petrum à lapſu non cohibent, vulne- ra Chriſti ad Pœnitentiam Homicidam impel- lunt: ità Ille dum negat munitus, & monitus, Hic confitetur expirans & nudus. Ut non im- meritò ad eloquentiam plagarum repentè La- tro factus ſit in ligno Petrus, Petro interim in Aula degenerante in Latronem, qui Magiſtri honorem Ancillæ ternâ negatione prodiderit. Verùm audiamus tranſflationem LXX. Domi- nus dat mihi linguam diſeiplinæ; ut ſciam, quando oporteat me loqui Vetbum. Poſuit me mane:⸗ Addidit mihi aurem ad audiendum, Vox operi . bo. gul ſunn ver labe cel obl ten met alte tute Penin Kein atet t 4. ſun imia. zunia Clat mimi den hetn min ille tur ſeg nin no if. eſt luuſatiy⸗ en r dere Iln ulnce, gui li ef lin dlu⸗ 60 ſok 001 Pr. luidet. ſus U1 cre Pn tuc Ch De 4 I ndnrt Irl 4 , N. ban, n in Nnn. ſung nein il eurer lun d VNlbenti eih d on DH Denm Uur cl Unajell gelugget, Cenoaltul ieir⸗ eni r “ Gurkuir. lonnkt⸗ m. N bent, r. ni knon Urut. Stromatum & diſciplna Domini aperit aures meag. Dorſum 4. quando oporteat Loqui. Ut intelligas non mi- Corecio Dus Silentio quàm Verbo lapſos juvari, ſæpiuſ- epperzana, que diſſimulatione Superioris, quàm acri re- prehenſione, Corrigi Delinquentes. Aptus is haberi debet Peccatorum converſioni, qui tam Loqui noverit quàm Silere: iſque eruditâ Lingud pollere dicetur, non cui plurima ſuppetunt Verba ad eloquendum, ſed qui erumpentem Sermonem intra labia inhibere ſciverit, opportunè Lapſum moniturus. Quam- uàm non Lapſum Scriptura memorat, ſed Laſ- ſlun ut ſciam ſuſtentare eum, qui Laſſus eſt, verbo. Laſſitudo eſt ex nimio curſu, nimiôque labore, quem putas lapſum præ Mollitie. Non delicatus, ſed defatigatus eſt diuturnâ Legis obſervantiã, quem paras opprimere. Suſten- tandum Verbo, non Pœnis obruendum, cla- mat Propheta. Suſtentabis autem, ſi uno aut altero perlevi verbo levare cures languorem ejus, abſtineâſque verbosà dogmatum acerbi- tate: ut ſciam ſuſtentare, qui Laſſus eſt, Ver- Euge bo. Et fortè ideò apertam ſibi à Domino Au- 1 e, rem Iſaias dicit, ut Laſſi excuſationes excipiat, audiat ut cauſam Jacentis audiat, ut perhumaniter eo. ſuam illum excuſantem Laſſitudinem non reji- conſcientia . apcienda Ciat. Dominus Deus aperuit mibi Aurem. Equi- Superioni dem in Evangelio Cæcum luto illitum illu- *. minavit: quod fortè cum Iſaia præſtitit. Nam ille ſcit ſublevare Jacentem: illi auris aperi- tur, qui ſe luteum meminit, qui humanæ fragilitatis non oblitus diſcit compati luto, Correstio non lutum calcare. Illud præterea notandum mitn. eſt èêx Matthæo, ſurdo, mutôque Dominum äl antè aures aperuiſſe, & poſtea linguæ vincu- nes veræ lum ſolviſſe; ingenti documento eorum, sudienda, qui falsè credunt, Lapſos correctione ſtimu- lari, eum magis eos Deus audiri velit, & vix uno verbo leviter pungi; cum audiendi prius ſint, quos linguæ gladio confodi oportere decernis. Con- cludamus: & Patiendo prædices, & Audien- do corrigas. Aures tibi Deus aperuit, non ſowit Linguam, dùm ageretur de erigendo, confirmandéve Lafſſo. Sic humaniſſimus parens prodigum Filium nen increpuit, ſed tacitus Luc.1g. 1. ſuam perorantem fugam audivit. Pater pecca- vi in cœllum. Sic Magdalenæ lacrymæ ſine in- crepatione audiuntur. Is porrò qui muſſitavit, Phariſæus fuit, indignus Evangelicà manſue- tudine. Sic lapſum Petrum in uno oculorum Chriſtus erexit. Dorſum meum poſui ad flagella, & fa- ciem meam non averti à confuſione ſputorum. Verſ. 6. Ex Verſ. S. Hieron. ep. 5I. Faweæ cis⸗ Non ſatis eſt flagella perferre; ultrò oppe- tenda ſunt: ideò enim poſuit ipſemet dorſum ad flagra. Verùm cur dorſum ponit, & fa- ciem non ponit, ſed tantùm non avertit à Confſuſione? Nimirùm privata flagella, quæ nmu latent in humeris, optari debent: quæ verô seaſio. vVulnera perferuntur in vultu, quia Honorem llaur. lædunt publicum, & Religionis ſamam deco- lorant, ſuſtineri debent ingeſta, non provoca- ri ut infligantur. . Mortifßira. vionmes ſetis. ‚Lib. NVI. meum dedi ad fagella, & genas meas ad alapas. Latſe la. Idem igitur eſt Lingua erudita, & Lingua Diſ- As erigen. ciplinæ "idemn ſcire Laſſum ſuſtentare, & ſcire, 269 ominus Deus auxiliator meus, ides non ſum oonſuſus. Verlſ. 7. Inſipienter proindè tibi vertis prudentiæ Dipdensa pudorem, probrémque effugiſſe, cuùm id to- . tum ab Iſaia Deo tribuatur. Non quia ſa- ”M Piens, non quòd potens, ideò non confuſus; ceſitæs. ſed quòd Dominus Deus auxiliator ejus, ideò confuſus non eſt. Quam ſapienter tali edoctus experimento totum ſe Divinæ protectioni com- mittit, dum ait: Ides poſui faciem meam ut petram duriſſimam, & ſcio quia non confundar. Quis enim rubor in ſilice? Erubeſcet is magis, qui cum Domini famulum evertere ſtudet, in lapidem commutatum miratur. Eece omnes quaſi veſtimentum conterén- tur; tinea comedet eos. Verſ. 9. Veſtis es? què magis exponeris ad pom- piegzzas pam, eòô citiùs conſumeris. Aulicos monet noxia. Propheta, ne nimiùm optent à Regibus circum- ferri: non enim Principem ornabis ſine jactura: Talemta dùm ab ommibus contrectaris facilius vileſcis: g,. uſu enim veſtimentum atteritur, honoribus Ambitioſi dehoneſtantur. Illud prætereà nota: Anla dam-= Aulicos conterendos ut veſtem, & nihilo minus 7"., detritos uſu, eſui futuros tineis. Splendidè ſa- Tegzaenia. nè conſumereris, ſi diutin geſtatiône peri- Aulies res, dum Principum ornatui ſubſervis. Sed, ſ, 5 heu te miſerum, diuturnius licèt uſui fueris, non pro- pabulum tandem eris tinearurn. Non in mini- vcott, me. ſterio, & dignitate morieris, ſed inviſus Prin. Jissss, u. cipi reponêris in veſtiarium, ubi diſrumparis tier. invidiàâ. Ecce omnes, quaſi veſtimentum, con- Rea terentur. Ita eſt, ſed audi: Tinea comedet eos. Belise; Ignotus, & inglorius expirabis, imò lacerabe- 75, Iuber- ris, qui non ſolùm purpuratus es inter Prima- ers iras rios, ſed Regis purpura, & ornamentum ezaanca. cenſeris. Qui ambulavit in tenebris, & non eſt lumen ei, ſperet in nomine Domini, & innitatur ſuper Deum ſuum. Verſ. 10. Si jam ambulavit in tenebris, ut quid Deo Confeden:ia debet inniti? Ambulaturus, cui inhæreret, in Deum. advocandus erat, non autem, emenſo in tene- bris itinere, manus præbenda Deo eſt. Tum, ſi ambulavit in tenebris, quomodò ei lumen oriri poterat? Qui ambulavit in tenebris, & non eſt Ijumen ei: ac ſi lumen affulgere quandoque poſſet decurrenti in tenebris. Rurſus in um- bris cæcutiens, qui Deum inveniat, cui inni- tatur? Equidem ſubobſcura hæc de tenebris Prophetæ ſententia eſt. Fortè inniti debet ſu- Tibulat; per Deum, quicunque ambulavit in umbris, eæ tanens lucéque privatus eſt, quòd Deus juxta ſit iis, Peur hs qui tribulato ſunt corde, quédque cum ipſo". Larſ, opti ſit in tribulatione Deus totius conſolationis, cpriue qui conſolatur nos in omni tribulatione no- ubi basi- ſtra. Undè etiamſi umbris cingaris inter preſ- es. ſuräas, ità tamen Deo vallaris, & fulciris, ut cæcutiens etiam & palpans non niſi Deum contin- gere poſſis, aded proximus eſt arumnoſit. Cæci ambulabant, imò ambulaverant in umbris Diſ- cipuli pergentes in Emaus; at, dum Deum non vident, Deum comitem habent, & ductorem. Planè Deſelasi. 70 Oliva Planè juxtà eſt iis, qui tribulato ſunt corge. Nuſquam Job familiarius cum Deo ſermoes habuit, quàm in fimeto. David à ſpelurpa eductus non eſſet, niſi in illis proximæ mortis ehriſus Parentalibus umbris adfuiſſet Deus, cui in- guerkane niteretur. Ità Sponſa non aliunde, quàm é de- ſerto ſpinis, tenebriſque conſito aſcendebat, dum inniteretur ſuper Dilectum ſuum. De portis ve- rò mortis iterum non ſe reductum caneret Pſaltes, niſi inter umbras Domini brachium præſiò eſſet. Rurſus, qui ambulavit in tene- bris, innitatur ſuper Deum ſuum. Nam per adverſa pervenitur ad Deum. Vel quèòd is, qui pervigil tenebrarum, quietiſve tempus in via Domini conficienda conſumpſit, non alio ex- cipiendus ſinu ſit, quam Divino. Fatigatus enim intempeſtivo itinere in Chriſto conquieſ- cet: non enim Domini pectus deerit illi, qui rudem adhuc ætatem non in pluma traduxe- Mlorun rit, ſed, ſequendo Jeſum, pueritiæ annos saucatio. detriverit. Ideò enim Apoſtolorum junior ſupra pectus Domini in cœna recubuit; ut, qui non dormivit in Nocte, recubaret in Sole. Porrèô Joannem præ cæteris decurriſſe, ex eo vel ma- ximè colligo, quòd defatigatus, & in cœna re- Is Pyſola. cubuit, & in horto, & tamen ubique excubiæ en opportunæ forent amovendis Apoſtatæ prodi- tepeſe’s. toris inſidiis. Verùm ille ſuper Deum ſuum innittur, qui in tenebris ambulavit, hoc eſt, qui in Tribulatione profecit, qui ab Adverſis retardatus non eſt, qui non exorbitavit præ Anguſtiis ab anguſta Via, cui pro ſtimulo ad currendum & tenebræ fuere Calamita- tum, & vincula Legis. Non ideò arreptum iter deſeruerunt Apoſtoli Emaus, quòͤd mœ- ſtitià obruerentur; & ideò prope ſe Dominum meruerunt, dùm triſtes indictum iter ab- ſolvunt. Petrus longè itaà à Domino poſitus, ut à nemine agnoſceretur, ubi mergi cœpit, Chriſtum ſibi proximum ſenſit, non quòd ipſe ad eum jam fortaſſe perveniſſet, ſed quòd Dominus juxtà ſit iis, qui in Tenebris, Flu- ctibúſque aliquantulùm proceſſerint. Itaque inniti ſuper eum potuit, ad quem ſemotum per undas feſtinabat. Dropol ta yetine da in Ti bis; lasione. Ecce omnes vos accendentes ignem, ac- oinéti flammis: ambulate in lumine ignis veſtri. Verſ. 11. Zelus ani. Nemo ignem accendit, niſi ut ardeat. Un- marum prins vacet da non eructat flammas; nec proximi ad eo- Rr rum verba incaleſcent, quorum Cor friget. n, * Sanctus Hieronymus hic: Ergo, inquit, qui Pe caor accincti ſunt flammis, atque circumdati, & ſibi Faber pœna incendium roboraverunt, provocantur ad ſalu- Pai,laiy tem, & dicitur ad eos? Ambulate in lumine ignis etiam ob veſtri, & in flammis, quas ſuccendiſtis: ut in e, penis atque ſuppliciis diſcant Dei potentiam, Deum. & redeant ad Salutem. Habes ex Hierony- mo ſibi quemque Peccantium rogum confla- re, ſuique incendii fomitem eſſe: Deum verò incendium in calcaria convertere, ut ſaltem urgentibus poœnis redeant ad Cor, & refrige- rio Crucis recreentur. Felix pœna, ſi ad me- liora compellit. De manu mea factum eſt hoc vobis: in doloribus dormietis. Verſ. I1. Suâ nobis Deus manu conficit de Languo- Oratis im. ribus Medicinam, quæ delicatè adeò ſerpit bedien: in viſcera, Amaritiem effundendo, ut ne ſomnum quidem interpolet. Quid Dolorum parier ten. apparatum perhorreſcis? Non torqueberis in tiones. Cruciatu, ſed dormies. Et quidem Job in Le- ctulo ſuo vix cubans dicebat, quando con- Job.7. 4. Jurgam, Tu veròô in rumnis molliter re- quieſces. Joannem Apoſtolum nuſquàm lego Veititas dormiviſſe, niſi Magiſtri amantiſſimi impen- oai dente Paſſione. Scilicèt Sponſa, cùm acrius præ "oni rila. Angore „& Solicitudine vigilabat in corde, tum ns. ſuaviùs dormiebat. Ego dormio, & cor meum Cant vigilat. Chriſtum vix graviori demerſum ſopo- olec, re ſcio, quàm cùm Navicula aſſilientium un- ² eo. darum vorticibus ſorbebatur. Petrum in vincu- lis quis neſcit, vix Angelo excitante, experre- vel /s. ctum? Undè non immeritò Job dolorem ſom- Senia⸗ ni conciliatorem eſſe optimè conſcius, non in clemens. Viola, non in Purpura, non in Pluma, ſed Triznteri in Tenebris, inquit, Rravi lectulum meum; Jabenz n. ibi dulciſſimam capturus Quietem, ubi Poœ. Pex crdi narum umbræ inhorreſcerent. Crede mihi, neineges in Doloribus dormies, qui in Felicitate jacta- atione. ris. Crucem tibi ſternas, Pœnas amplectere, onſolat io. — . :.. nei Dei. ſuppone pro cervicali Cilicium, appone pro Pati pre culcitra Saccum, nec eſt quòd de ſomni tran- dige .11: . Mort RKca-⸗ quillitate verearis. i0 Aulcit⸗ E X CA P. LI. ISAIE. Attendite ad petram undè eciſi eſtis, & ad cavernam loci, de qua præ- ciſi eſtis. Attendite ad Abraham patrem veſtrum, & ad Saram, quæ peperit vos: quia unum voca- vi eum, & benedixi eum, & mul- tiplicavi eum. Conſolabitur ergo Do- minus Sion, & conſolabitur omnes ruinas ejus. Verſ. 2. 3. Sanctus Hieronymus hic: Hoc conſiderate, Fii. quòd, cùm unus eſſet centum annorum, & ſte- rilem haberet uxorem, multiplicaverim Filios Lapf’ , ejus, quaſi ſtellas Cæli, ità ut numerum vin- deſereet, ceret multitudo. NRi ergo de uno bomine tanta uleti- Populorum nata ſunt millia, quid mihi grande & Puſe. eſt, ut inſtaurem ruinas Nion „ & deſerta ejus en . mutem in paradiſum * Nolite timere puſillus nacent⸗ grex, & recordemini, inter ſpinas Lilium flo⸗ rere, emicare è& nubibus Fulgura;, opprinmu Semina, ut vireant, Terram aratro proſcindi, ut germinet. Unius Chriſti ſoboles eſt Chri- ſtianus Orbis, & quidem tum maximè Eccleſiæ Vita propagari cœpit, cùm Spiritus oris noſtri in Cruce emiſit ſpiritum. Quis inſectantium mi- nas, terrorémque pertimelcet, ſi meminerit, per⸗ paucis Apoſtolis Eccleſiam ſatam, eorumdem ner ce adoleviſſe? Everſa procul dubio videbatur Religio, cùm Petrus inverſo capite moriebatur. At u tun a l81 co Ut e; lem occl nis ſern cibr d Gor⸗ nidi voe er n leufg Cunm 1, hotn ui! Vide Gide gt ſiræ cven eſt, lhiſu, ſhl, dici Prel pili cebe bus ſet mur Ver Ex dire nobi Opin ſum es, led nis rleni⸗ — — S At fundamentum jactum tum eſt futuri im- perii, quod conſecuta poſteritas ſatis admirari non potuit. Grana tritici nos dictos ſciamus in Evangelio, quæ diuturniùs ſervata putreſcunt, tumulantur in glebis, erumpunt in ſegetem ampliorem, neſcio quo modo, effloreſcente il- lis in tumulo vitàa. Hac fortè de cauſa Stellis conferre Deo placuit Abrabæ Filios, quèd;, ut illæ in Tenebris lucent, tenebreſcunt in So- le; ità hi non niſi in occaſu felicitatis ſplendo- rem ſuum expandunt. Nam & Gratulantium occurſus, Agrorum poſleſſionem, Pharao- nis benevolentiam, Joſephi imperium dura ſervitus conſecuta eſt; ſervitutem verò & lu- dibria, verberâque excepit deprædatio E.- Lnd. gypti, naufragium Pharaonis, Manna, Vi- ari⸗ oria, Terra lactis & mellis. Davidem n Viata . . . mmier saaεα. Juoque gratioſum fuiſſe novimus Jonathæ, les erubeſ-- Cùm à Saüle expeteretur ad mortém. Ab illo sar. potiſſimùm diligitur, & Regiæ iræ ſubducitur, cui Regni hæreditas eripiebatur. Qui unus Da- videm execrari debuit, imperii ſibi debiti can- didatum, is animam ſuam illius animæ con- glutinatam faſſus eſt. Quare Felicitatis no- ſiræ nullum tam fauſtum omen credamus, quàm rabiem Sævientium. Hæc enim petra eſt, undé exciſi ſumus, quicunque JESU Mertißca militiæ ſub Ignatio dedimus nomen. Neque tienis odine mmy ſterio caret, quèòd ex Petra præciſos nos dicit Iſaias. Lapides enim tunſionibus & preſſuris expoliuntur. Agreſtis Adamas eſt, * niſi ferrum patiatur & vulnera. Contuſioni debet ornatum ſuum; & Marmor Sectioni- bus creſcit ad Faſtigia ædificiorum. Potuiſ- ſet quidem Propheta monere, ut recordare- H mur Oleæ, unde floruiſſe nos Apoſtolus docet; verùm delicatiùs nobiſcum actum putaremus. Ex Petra maluit nos eſſe, ut Mollitiem ſaſti- diret, quiſquis originis ſuæ recordaretur; ut nobis ornamenta addi oportere per Supplicia opinaremur, & Scalpra. Quòd ſi Silice nati ſumus, quid Plumas expetimus? Delicatus es, qui exciſus & Rupe aſperiorem lamentaris Lectulum, quòd non inſternatur convectis la- nis ex Africa. Delicati . i⸗ guſt 1 ,1 Men Gn, Nn r. En Et ponet deſertum ejus quaſi delicias, & Jolitudinem ejus quaſi hortum Domi- ionn ni: gaudium & lætitia invenietur in ea, azarun aötio, & vox laudis. Verl. 3. Are; en Immediatè antequàm tantam ubertatem ſpon- deret, præmiſerat: Conſolabitur ergo Domi- nus Nion, & conſolabitur omnes ruinas ejus. converſo, Inſtaurandæ ergo Sionis hæc maximè initur S, erore- ratio, ut Deſertum & Solitudo quibuſdam CGlà, & quaſi Dehiciis conſerantur. Quare ruinæ Reli- Diraat gionis & Fidei refici non poſſunt, niſi amore .“Sohlitudinis, niſi incolatu Eremi, niſi ſeceſſu à Turbis; quæ ut facilius præſtari poſſint, Dul- cedine quadam à Domino perſpergi ſolent. Optas cordis Deſolationem reſtaurare? Ere- mum cole, ut Paradiſum, intra Cor tuum: au- Cenſola- di, quid loquatur Dominus in Solitudine ad au- tione, Dei res Mentis tuæ? Et quidem Deſertum in De- cui dentur. icĩas vertetur, & Solitudo convertetur in Hor- Orarioni tum, non autem Forum „ non Aula „non Pa- ene. tria domus. Ibi deliciis Dei perfruêéris, ubi procul à pompis, inter Sylvarum umbras tibi Stromatum, L. jb. XVI. quæ putreſcentia inter viſcera terræ, duàm 37 i vives. Porro lætitia & gaudium eſt quidem 1cahieve⸗ iſt Deſerto, ſed mimimè obvium & in promptu; Te abi. latet inter Mortificationis apparatum, quæren- i ſcrutantique paratum. Et læiitia invenietur isisn in ea. Non abeſt à Solitudine Gaudium, ſed ſuave. Deſidem fugit; indagatorem ſuum Lætitia mu- neratur,; & velut Gemma effoſſione poſſide- ree. tur. Suam proindè mœrentes Religiofi ſocçor- ccſeat. diam incuſent; ſi contabeſcunt in Luctu; nam Lætitia non procul eſt, dummodò inquiratur. Audiamus tranſlationem LXX. Er conſolatus Jum omnia deſerta ejus quaſi paradiſum, & ea, quæ ad occidentem ſunt, quaſi parzdiſum Do- mini: exultationem & lætitiam invenient in ea, confeſionem & vocem laudis. Quæſo vos, cur Mortis Peculiari curà ea, quæ ad Occidentem vergunt mec tar i non ſolum, ut Paradiſus, ſed ut Paradiſus d gtut- Domini ponantur? cùm ad Orientem aptiùs tnalet: collocari certum ſit hortos, ut floreant. Neque SS enim terreſtris primorum Parentum paradilus fiurs er- naſcentem Solem declinabat, ad Occaſum tendetur. converſus. Scilicèt illæ florent Mentes, vi- rent illorum Corda, quorum Oculi non orien- tem ſpectam Felicitatis, ſed occaſum Mortis contemplantur. Florebis, & flores fructus ex- cipient, ſi te ſpectes moriturum. Ideo fortè in terreſtri Paradiſo crimen adolevit & ſtelus, quòd Orientem ſpectabat. Ad Occaſum con- vertatur Terra, & pro tribulis roſas dabit. Si ad occidentem Mortis, inquies, ſita Eremus eſt, quo modo Lætitiam & Exultationem invenient in ea? Quid Exultationi cum Funere? Imo Moriifea. . tio i ſa ideò ſubeuntes Deſerta Exultationem in Soli me; in Ka⸗ tudine reperient, quia eam neglectam non cu- ligione. rant, ſed calcant Religioſi Accolæ, qui Occi- dentem contuentur. Non inveniretur ibi Læ- titia, ſi magni haberetur; veruùm dùm omnes qui Solitudinem incolunt, Fletuum avidiores quam Gaudi ſunt, non mirum ſi Lætitia ve- luti humi neglecta adeunti ſit præſtöy. Non ita in Aulis & domibus contingit Sæcularium, ubi, omnibus Gaudia rapientibus, non niſi Querimoniæ & Luctus reionant. In Eremo lacrymas unuſquiſque prædatur & ſpinas; ideò inibi reperias Exultationem, Riſum, & Flo- res: contraà, in domibus Regum, dum quiſ- que Lætitiam & Felicitatem ſibi ſeponit, unus ſupereſſe poteſt præ foribus, & in atrio Dolor & Luctus, pro nihilo æſtimatus & exoſus. Exultationem igitur & Lætitiam inve- nient in ea. Quòd Lætis abſtineat, horreât- que Felicia, qui contemplatione Mortis oc- cupatur. Abſtergunt enim, uti Deus, Re- ligioſi lacrymas, eas ſibi undique coacerva- tas, ſuum interpretati theſaurum Dolorem Kales aſe & Poœnas; cùm interim ad pedes Apoſtolo- Zki, rum jacére Aurum patiantur. Convenias Diſ- cipulorum cœtum; facilius ibi Opes humi ſqualere reperies, quam Vincula: hæc enim Paulus amplectitur, illas Petrus proculcat. Quod de Opibus dixi, de animi Relaxatione; de Somno, de Delicis dictum credas: hæc enim inter Religioſos vix reperies, qui Vo- luptatem etiam obviam averfantur, & negli= gunt, cùm nemo eorum Crucem, Tormen- ta, Supplicia non avidiſſimè rapiat. Attendite – 37 2 Oliva Attendite ad me Popule meus, & T** bus mea me audite, quia Pex à e eaiet. Verſ. J. Legiſlatorem hunc imitarentur vellem qui- Superioris 1tar eximpla. cumque exleges ſe falsò jactitant, quòd Le- gibus præſint, quòd inſtituta Majorum ſervari cogant, quòd cæteris vivendi Præcepta præ- ſcribant. Diſſimiles planè huic Legiſlatori hi Rccleſiafti- ſunt. Is enim à ſe exituram profitetur legem, ei decrer quam operibus rebuſque geſtis, non ſcripto gnaene, verbque conſtituet. Quia Lex à me exiet: pio ſuéje. id eſt, quam vobis præſcribere vitæ normam AHα. contendo, ea in me eſt, ideéôque meo exem- plo illam firmabo, ex méque proficiſce- tur, quæ promanabit ad vos. Undè non imme- ritò legem evulgaturus monuerat, ut ad ſe at- tenderent, sicque audirent non tam ardua im- perantem, quàm exequentem. Attendite ad me Popule meus, & Tribus mea me audite. Priùs oculos ad intuendum exemplar, quam au- res ad excipienda mandata, provocavit. Et ſa- nè cùm futurum eſſet, ut ab illo prodiret lex, illum meritòô attendere oportebat. Quod cla- riuùs etiam ex tranfſlatione LXX. colligitur;, ubi ſic legimus: Keges ad me attendite, quia Con:io ex Lex d me egredietur. Non enim lex Regibus co/ de. ſcribi poterat, niſi ea, quam exemplis reciè fa- Gtorum evulgaſſet. Fruſtra ergo ſibi blandiun- tur de cuſtodia Legum Paſtores ii, ex quibus perv'rla- on lex, ſed vanitas, ſed violatio mandato- tere non rum erumpit. Ex te exeat lex, non ex libris, potet. vel labiis tuis. Nota illud Egredietur. Non affectat emittetur, ſed per ſe exibit. Ubi- enim Virtus eſt, indè fluunt Exempla, ea licet non oſtentes. Prope eſt Juſtus meus, egreſſus eſt Sal- vator meus, & brachia mea populos judicabunt. Verſ. 5. . Vex operui. Dei miſe- Quos apparitores Judicii ſui Propheta præ- ricordia. miſit! Pro Fiſci Procuratore Salvator, pro Acchſatore Juſtus aſſidebunt. Quid mirum ſi ejuſinodi conſtituto judicio, pro eo quod nos superio. legimus, Et brachia mea Populos judicabunt, rum viſua Septuaginta legant: Et in brachio meo gentes , i, ſperabunt. Quid enim deſperandum, ubi, Ju- mitis. ſtitid & Salute præſidentibus, dicitur cauſa? ee Nota etiam, judicem hunc prope ſe retinere riore. Juſtitiam, Salutem veròô emittere ad indagatio- nem cauſæ. Quod ita vertunt LXX. Appro- pinquat citò J¶uſtitia mea, & egredietur ſicut Lux Salutare meum, & in brachio meo gentes ſpera- bunt. Athenienſes judicabant in tenebris: At hic procurandæ indagationi delictorum Salus præ- ficitaur ut Lux, nimirùm, quæ clara tantùm, ſeu manifeſta referat ad Juſtitiam. Idque eveniret; ſi non reorum bonis inimica Cupiditas cauſam cognoſceret, ſed ſalutis publicæ patrona Cle- Fiſeus ſft mentia. Itaà tamen temperari velim quitatem cautus. Judexva- tia. Idque cauſæ eſſe puto;, quòôd Juſtitia ap- pax. propinquat, & Salutare, tanquam Lux, foras egreditur, quò liberior dicatur ſententia ſine luce, quæ reorum opes potentiämve oſtentet, quibus inflecti non rarò ſolet ad blanditias cor- rupta Judicum Severitas. Indé quoque do- cCemur, quòd non Digiti, non Manus, non Tuſtitia. Labia, ſed Brachia Populos judicabunt; quæ Clementiâ, ut nihil tamen remittatur de Juſti- quæ ferientem ſonant, non indulgentem. Non Severitas enim ſcripta proferuntur ex Brachis, ſed cc- . des & vulnera. Et Brachia mea Populos ju- dicabunt. Illud Superiores meminerint perve- lim, omnem omninò exuendam eſle humanio- ris animi mollitudinem, alioquin licèt aurei Zelo, & Diſciplina ferrei, & ærei Conſtantia, ſi vel tantillum Luti retineant, Lapilli ictu Virtutum harum ſoliditatem omnem eliſam in- dolebunt. Audi quod ſequitur: Me inſulæ ex- Suberior pectabunt „ & Brachium meum ſuſtinebunt. Op- audia. Ex. . 27 . uſationes. preſſi ſcilicèt, & potentium undis circumdati, Hacte dùm convenire Judicem nequeunt, à Judice Rex & conveniri conſueverunt: qui, ſi rectus eſt, Vudex non non modò accedentibus jus dicet, ſed diſſitis Slu, e quoque gladium tranſmittet, curabitque, ut ⸗deant oß⸗ ſupernatet undis ferrum, quod uni tantum Pro-'Uu phetarum evénit, & Oceano neglecto, quo aurum & opes conduntur, tranabit fluctus, ne fluctuet Innocentia. Me inſulæ expectabunt. Ergo non ſolùm accedentes auſcultat, ſed re- motos interrogat, & adit. Siout veſtimentum, ſic comedet eos ver- mis, & ſicut lanam, ſie devorabit eos tinen. Verſ. 8. Plerique à procuranda Animarum ſalute Zelus ani. avertuntur, quòd ſibi metuant, timeântque, aczen ne duùm cæteris conſulunt, jacturam ſuæ ani-Huase mæ patiantur. Erras: Veſtis es, quæ devo- raberis à tineis, non cùm exponéris ad uſum, ſed cùm ad cuſtodiam reponêris. Suus innaſci- tur vermis panno, dùm aflervatur; cui præ- clarum fuerat magis deteri, dum ornat, quàm lacerari, dùm otiatur. Hieronym. in Epitaphio Paulæ legit, comédit & devoravit. Ut ſcias In- Invidi. vidos & Obloquentes non Juſtos conſumere, ſed ab iniquitate conſumi; damnumque ſu- ſtinere, dùm parant. Conſurge, conſurge, induere fortitudi- ne, brachium Domini: conj urge ſiout in diebus antiquis, in generationibus ſæculorum. Verſ. 9. Septuaginta: Exurge, Exurge Jeruſalem, & induere fortitudine brachii tui. Exurge ſicut in principio diei, Eicut generatio ſempiterna. Planè ſi à Propheta diceretur, Exurge, Jeru- ſalem, & armare, facili negotio oraculi in- volucra reducerentur: at cùm ait; Exurge & induere fortitudine brachii tui;, nonnihil no- bis quæſtionis facit. Quis enim fortitudinem Prachii ſui aut deponit unquam, aut reſumit 2 Num oſſibus & nervis, quemadmodum veſti- Tepidisas. bus, exuimur, quibus iterum induamur? Equi- dem quod inſtar portenti foret in corpore, quo- tidiè evenire in animis fatendum eſt. Toties pigilar nudamur fortitudine brachii noſtri, quoties gam. languore correpti dormitamus. Idcirco ſurgen- dum nobis ait, ut noſtra nobis reddatur virtus & fortitudo. Exurge, & induere fortitudine brachii tui. Fædè proindeé ſpoliari te ſcito ro- bore, quùm in ſomnum otiumve reſolveris. Samfſoni jacenti detracta non veſtis, ſed for- titudo eſt; quique ferocire conſuevit ſtans, ut jacuit à Foœmina victus elanguit. Verum quomodò ſurgendum eſt Tibi, ne robore deſti- moeht tutus illudaris ab hoſte? Conſurge ſicut in diebus Propoſisde antir — WN. M Ge ſul m legi dum Cnm ſor⸗ Anu uimi ut lim cr (væ vei i Pten lis . enim tem, trar ſecll Gies: dem arit l huat rumm ſem tiui Ater cunt Nuuſa uen dhire la, innu 10n In lunah Mem. Verd e⸗ nnn Nunj lemea Nen titit biar das runße. n Rzefe. Ne „ fum Iniimar Cpil Au, ſpen liln conl Pren hem Uint inke dept Perr a En Vi ere ſen Wn At le⸗ ties rer antiquis, in generationibus æculorum. Qui ſint hi Nenovazie dies antiqui, explicant LXX. Exurge ſicut in . principio diei. Illius ſcilicèt, cům, recédente no- Cte ſæcularium cupiditatum, dies Domini af- fulſit: cum, peccatorum depulsà nebulà, Coæ- lümque Solémque aperuit ambulantibus in regione umbræ Mortis. Verbo, ita ſurgen- dum jacenti eſt, quemadmodum exurrexit, cùm Crucem Domini ſuftulit. Illud enim tem- poris prin ipium diei fuit, quòd exindè aliquid animæ profuturum cœptum ſit fieri. Conſurge ſi- Pocationi; out in diebus antiquis, in generationibus ocua- Genaftium. ſ,uem. Eis namque diebus, qui & diei Eternæ, Dies pleni. quæ in atriis Domimi melior eſt ſupra millia, principium dicitur à Septuaginta, ſæcula ſem- piterna ſeruntur. Oquam benè dies Converſio- nis generationes appellatur Sæculorum Parimus enim per hos dies, ſanctè traductos, Æternita- tem, ſi credimus Hieronymo & Eucherio. Con- tra verò dies impiorum Sæcula non generant, ſed ſæculum malè perdunt: hécque diſcrimen inter dies impiorum & juſtorum eſt, quòd horum qui- dem horæ in Dei gloriam extractæ ipſis ſæcula pariunt terna; illorum verèò in ſceleribus tra- ducti dies temporarium hoc ſæculum contra- hunt (non enim dimidiant dies ſuos) & ſæculo- rum felicitatem ſibi omnino intercludunt. O dies, feliciter in agro Domini a Cœnobitis diſ- ſeminati, quibus ſæcula conſeruntur! O dies an- tiqui, diei principium nuſquàam occaſuræ! O æternitatis Agricolæ fortunati, quibus adoleſ- cunt, jacturà breviſſimi temporis, ſæcula ſine Pprpopofßia tempore IIta ſurgendum cupienti fortitudinem: ſonbza re. ita priſtina reſumenda animi promptitudo & ſuminia. robur pectoris eſt, ſi brachium Domini exarma-⸗ ri non vis. Fortes erimus ſi tales erimus, qua- Ranezati les ſuimus, cum mundanas opes irriſimus. Quæ veròô fortitudo dierum Converſionis noſtræ, quæ ſequuntur verba declarant. Numquid Tu non percuſſiſti ſuperbum ? vulneraſti Draconem? Numquid non Tu ſiccaſti mare, aquam abyſſi ne- bementis: qui poſiiſti profundum Maris viam? Nemo, qui Sæculum fugerit, non hæc præſti- titit: & draconem proſtravit, & dejecit ſuper- biam, & ſpei pelagus exhauſit, & patrimonii un- das effudit, & per delicias calcatas ſibi viam ſtra- vit ad Crucem. Et ſanè quam ſapienter Religi ſi & eſixccaſſe dicuntur Mare, & Draconem tan- tummodò vulneraſſe! Qui enim Chriſti jugum opum dilapidatione coëmimus, patrimonii & ſpem & rem prorſus exhauſimus, a qua ni- hil metuendum ſit nobis: Draconem verò non confodimus, ſauciavimus: id eſt, irritavimus ad pugnam inflicto vulnere, non verò op- preſſimus. Quare formidandum Religioſis ve- hementius eſt, quòùd Dæmonem non pereme- rint, & percuſſerint. Cum hoſte confligimus infenſiſſimo, quem nunquam oblivio capiet ac- cepti vulneris. Suus illum dolor in noſtram perniciem exagitat, armaturque ferro à nobis adacto in ejus viſcera, quo petemur;, niſi quem ſemel fudimus in acie, in triumpho calcemus. Viam autem dicimur poſuiſſe Oceanum, quòd exemplo noſtro docuerimus, iter pandi poſ- ſe, v'àâmque patêre ex Paterna domo, ex Opum blandhitis, ex Aulæ vinculis ad Chriſti jugum, ad Crucem Domini, ad paupertatem Evange- licam. Revocare poſtremò in memoriam, quo- ties temtatione vel deſidià concutimur, debe- remus, & Mare ſiccatum eſſe, & Dæmonem Ethicæ Comment. Tom. VI. cirumſpe. Stio berfe⸗ Stis. Tiro timeat aabuc. Stromatum, Lib. XVI. ne motalitatem contraxiſſe intueris. 373 non peremptum; ſed ſaucium: ne ſcilicèt ſpe- reinus in ſicco, utque timeamus à rabido. Fru- ſtia confidis in Seæculo, ſi Tibi aruit: incon- ſultè Draconem irrides, ſopitumque credis, quem plaga excitat ad vindictam. Religioſi er- go veri, nihil ſperent a Sæculo, omnia formi- dent à Dæmone. Hic ſaucius, non mortuus eſt. Mundi verò Oceanus exſiccatus penitùs, non tranſmiſſus. Affines nec obolum dabunt, quibus omnia dediſti. Dæmon negabit inducias, cui & bellum indixiſti, & caput vulneraſti. Revertentur & venient in Son laudan- tes, & lætitia ſempiterna ſuper capita eorum. Verſ. 11. Pullulabit redeuntibus in Sion lætitia, ſed 1ana ſuper eorum caput conſidebit. Juſtorum enim vera. lætitia capitis eſt, non ſenſuum. Ea lætitia eſt. quæ reliquas corporis ſedes dedignata ſo- Vetigtd lium collocavit in mente, non rationis frono coërcenda, at tanquàm Regina imperatura c,ſolatio- turbæ reliquarum affectionum. nes Del. Quis Tu, ut timueris ab homine mor- tali, & à filio hominis, qui qua- ſi fœnum ità areſcet! Et oblirus es Dei jactoris tui, qui tetendit cœlos, & jſandavit terram, & Jormidaſti Jugiter totâ die à jacie furoris ejus, qui te tribulabat, & paraverat ad Perdendum. Ubi nunc eſt furor tribu- lantis! Verſ. 12. 13. Humanos è& corde noſtro depellit timores ,manz Deus, quòd muliebrem imbecillitatem refe- siwores, rat, à perituro homine ſibi metuere. Duo obi- ter noto. Primum, non mortalem ſolùm dici, quem horremus, Hominem, ſed hominis quo- que Filium; ut, cùm fragilitatem generis in- tellexeris, contemptui habere incipias, nec eum æſtimes Immortalem, quem ab origi- Secun Falies: non dum, Fœno comparari Potentes, quòd ejuſ ſube biam. dem Solis calore, quo viret, exſiccetur, quô- que ſolicitius a Lucis oculo cuſtoditur, eè r wi⸗ fragiliùs pereat. Vivum ſanè Aulicorum exem- plar, qui velud fonum, ſi nimiùm a Princi- pe foventur, cadunt: vel ſi diutius virent, pa- bulum ſunt jumentorum, eorum famam de- cerpentium. Quare non immeritò lubricum Aulæ culmen appellatum eſt, quòd eodem ra- dio, quo flores, areſcis; quédque vel pereun- dum ſit tibi exſiccato, vel florenti effugium non ſit à morſibus vulgi. Quid nunc ab his for- midandum eſt nobis, quorum introitus in mundum à Mortali eſt, exitúſque non diſſimi- lis Fœno? Si foœnum Potentes ſunt, paſcere magis, quam nocere poſſunt. Fœnum ſunt; quod calcanti pro ſtrato eſt Illud autem, quod nobis à Domino objicitur, nonnihil negotii faceſſit. Formidaſti, inquit, jugiter totâ die à facie furoris ejus, qui te tribulabat. Ergéne vanus metus, ſi concutientem & opprimentem horreamus? Non oppreſſurum, ſed oppreſſo- Ii rem 374 rem timmimus? Didicit inter ærumnas time- rem, qth nec præproperus haberi poteſt, etialn Semupnloſi. ante calamitates? Verba expendi debent dill- gentias. Eo duntaxat nomine arguimur, quòèd non ab Ira, ſed à Facie tribulantis proſtrati ſumus. Timebas, LXX. legunt, ſemper cun- tie diebus faciem furoris tribulantis te. Immo- dico timore pavidus eſt, quiſquis ſolo fero- cientis apparatu ſauciatur; Leporis eſt latra- tum fugere, velut morſum. Quèòd autem fa- ciem duntaxat horruerit tribulantis, indè doce- mur, quèd ubi nos legimus, quaſi fFœnum ità agreſcent: vertunt LXX. Quaſi fænum arefalbti ſunt. Quid igitur mali intentari poterat ab arente, imò & arefacto jam Fono? Næ ille mortem inferre poterat, quam veriùs ſu- ſtinebat? Humani timores. Ego autem ſum Dominus Deus tuus, qui conturbo mare, & intumeſcunt Rubctus ejus. Verſ. 15. Tribulatio 2 Tempeſtas fuit, quam Celſitudinem inter- & Deo eſt. 7 e*GH Pretabamur: quatitur enim Mare, cùm intu- ,0o Dei. . . . H mine, Meſcit. Ut Æquor, ità Mundus, fuctus ſuos, 7en re hoc eſt, homines non niſi ruituros elevat- i, quia à 7 6 . Der Da Concuſſiòque eſt „quæ pleriſque Felicitas ap- aà paret. Et Aqua, cùm ebullit, igne torquetur, Proce Et Mare turgidum Commotio ſuſtollit: homi- néſque non tranquillitas evehit, ſed Tempe- orinntur. Felicitas ſtas. n0Ni ln umbra manuùs meæ protexi te. Verſ. 16. Auliei non Quereris diù ignobilem latére hominem, luci promo, minmmè expoſitum; ſed in umbra, non ſub Sstennt Sole, protegeris à manu Domini. Exponitur Tiilent j Segi hoſtium telis, quiſquis in lumine collocatur: ease. . . 4... . Religioti⸗ Munitus ab inſidiis latet, qui ſub Umbra wiaasis vi eſt. Quietem Umbra feliciùs accerſit, quam Hs. Lux; vigilabilique in Sole, qui in Tenebris dormiebas. At, inquis, Umbra iſthæc tua, quam laudas, non vacat vulnere; ſiquidem & inglorius vivo & laceratus omnium ore & ſcelere. Planè, ſi Umbra eſt manus Domini, plagas habet, ſiquidem clavis confoſſa: ſed in Umbra imago tantùm vulnerum eſt, non vul- nus. Imô tum te credas ſub umbra protegi manus Chriſti, cùm hæc tibi non flores, ſed pei curæ Clavos, non luxum, ſed Vulnera, non ſom- ſe permi- num, ſed Crucem referet. Verùm quemad- tere. moduùm Umbra manus eſt, ità & vulneris. Undè delicatus es, ſi nec imaginem vulnera- tæ pro te dexteræ ſuſtinere potes; deſipiſque, ſi Umbram fugias vulneris, ut Lucem ſequa- ris vulnerantem. Ut enim Umbra pro ſcuto eſt, ità pro gladio Lux dignitatum eſt: flos ſiquidem omnis caro eſt, cui ab Umbra vi⸗- ta, à Sole caſus intentatur 3 areſcitque cùm radiis, lucéque veſtitur. 8* Oliva Elevare, elevare, conſurge, Jeruſa- lem, quæ bibiſti de manu Domini calicem iræ ejus, uſque ad fundum calicis Soporis hibiſti, & potaſti uſque ad fæces. Non eſi, qui ſuſtentent eam ex omnibus filis, quos genuit. Verſ. 17. 18. — Non ſemper Correctio excitat, aut ſtimu- anpderie lat Virga; verùm ſæpe demerguntur in ſopo- in bomini. rem, quos effuſo calice abſorbes in ira. En WHD quàm profundè ſtertat, quæ plenum furoris "es Socie. calicem exhauſerat ! Meritò proindè ait, aſ— tir. que ad fundum calicis ſoporis bibiſti. Sopor zvapeni eſt in fundo calicis; quem ſi præguſtaret, vel inun. temperatè biberet, Vigiliam procul dubio ex nfſlri eo traheret pro Sopore. Breviter, dormire co- Am diſere- gimus, queis immodicè iraſcimur; excita-” mus, quos leniter arguimus. Ità lenis con- Diſereij tactus Virgæ jacentem excutit, gravis etiam in Mwortt. ſtantem dejicit. Quamquàm Jeruſalem, quæ Acatione. dormit, non tam irà inebriata ab Angelo eſt, quam aliis propinatura furorem uſque ad fæ- ces ebibit. Quod & ex verbo, Bibiſti, col- clemeniis. ligitur, & ex filiis indignatione Domini re- Severitas pletis, ſequens textus apertè indicat, in quo i. ità habetur. Filii tui projecti ſunt: dormie- INa. 51 10 runt in capite omnium viarum, ſicut orix illa- queatus : pleni indignatione Domini, inerepa- Correſti tione Dei tui. Viden' ut pleni indignatione nez palabundi vagentur, & dormiant. Ejuſmnodi Pide ex ſeveritate fructus naſcuntur, quæque effu- vigiland. ſione irarum vigilaturos conſiderat filios, mo- dò ubique jacèêre lamentatur. Scilicèt onuſti in- Cura ſu. crepationibus cadunt, & languent. At ubi dor- Parhus. miunt? In capite omnium viarum. Nimirum cna. Filii Jeruſalem, qui domi vigilant, in plateis vagi ſeu profugi obdormiſcunt. Prudentius intra viſcera domi tuæ tu eos contineres, quos dignos increpatione duxiſti, quos abs te proji- cis: ſiquidem eorum ſomnmus in capite viarum omnibus perſpectus te arguit imprudentiæ, illis detrahit & verecundiam peccandi, & opi- nionis famæque dignitatem. Ideò ſapiemtius Deus immitem Matrem deponere Iræ cali- cem jubet, ne Filiis ultrà propinet: Ecce, inquit, tuli de manu tua calicem ſoporis, fundum calieis indignationis meæ. Idem Yriditas calix Indignationis ac Somni eſt. Vel quòd ſunmunm Dei ira quietem nobis conciliet & tran- A ſerzt. quillitatem; vel quòd per manum hominis, pei.- imòô mulieris effuſa indignatio ſubjectos non emendet, ſed ſopiat. Quàm ſuavis eſt, Domi- Nibuluse ne, calix Indignationis tuæ, quo non tam in nnic. luctum agimur, quam in placidiſſimæ quietis „ ei⸗ ſoporem ! Rurſus non evacuatus calix eſt, mitis ſit. uem tamen viſa fuerat ante Jeruſalem exhau- . ſa. Calix Dei eſt Correptio tranſgreſſoris. Qememi. At is, ut Dei manu paternè circumlatus ſopo- rem quietis immittit, cogitque vel Cainos à meditato crimine quieſcere; ità nobis hoſtiliter trajectus in guttur prævaricantis ad fugam eum ac libertatem exſtimulat. Ergo non jactes Iræ tuæ potionem Divinam eſſe; quæ; ſi caret Humanitate, Dei profectè non eſt Potio. Krrupuloße. Ibid. a2. EX Cn/ liſei ,m. eueni n ſunm. (ula. Tfidk mn Umma. y, laſium Ari mini. z in lunt “ (ool Aki in, exbt .mn, Cuatie⸗ 4 un Aufs. pel lnſe Eil⸗ es Pecati Gon . . lie y alig, Nili tadi Ie P. Is: opot Püra Fide nem ihir llui tis ( guum nam at cur dig lihgis Mle⸗ Pſi. Lxc lieu inl e gie Nluu 1 ſe Miias ler in M. ind Dar ſecce⸗ Ggluen ii rretit e, 14. kext e me Cor, M balh. 4 lmii Eu fiiu. Bece onte Vner lan 3 l lngte M. un ſnt a ti 1 pti ns. n 6. ie 4t nterm. Min N Nr ſuſal 1 ſn . nr umrie. ulit Atrbilr“ Mur, 3 Ii Pntes dhetift Aeeptr Mirſun nſmnlat, linin te le le⸗ ne u. , Nal, ſalkſ E n In hNN Nun ſaln A „ nulel 1 Cin vs in Kgd. . er⸗ 1) is KPe „l Stromatum, Lib. XVI. 375 EX CA P. LII. ISA I E. Conſurge, conſurge, induere fortitu- dine tuâ, Sion, induere veéſtimen- tis gloriæ tuæ, Yeruſalem civitas Sanéki; quæ non adjiiciet ultrà, ut pertranſeat per te immundus & in- cireumciſus. Eacutere de pulvere, conſurge, ſede Jeruſalem: ſolve vincula colli tui capiiva Filia Sion. Verli. I. 2. em. r Tinam nodos prophetiæ nobis Deus exſol- Vorarioni veret, utl Filiæ Sion detracta ſunt vin- eneficium. Cula. Breviter plurima perſtringi debent. Pri- ianati mum: Jacentem Gion, & fortitudine ſpoliatam & conſiliarũ gloriâ; quæ quidem ornamenta non reſumet, niſi won koni. ad imperium excitantis ſe Prophetæ expedita Eren“ conſurgat. Secundum, tantis gloriæ phaleris Amici im. exutam, quod per eam immundus duntaxat ', sio. Tranſierit. Securam te credis fore, ſi, admiſſo num cura. Perhumaniter hoſte, vi ferrôque non peteris? CGreumſpe- Erras; pernicioſus adeò peccati congreſſus eſt, kte agdeòô truci cum hoſte confligis, ut vel tranſeun- iemee do nudaturus te ſit & animi robore, & glo- riæ veſtimentis. Nullus pateat aditus inimico, Scandaloſt. niſi velis fœdè ſqualere in cinere. Vix per pa- radilum ierpens irrepſit, cùm ſe nudos erubue- re parentes noſtri generis & exitii. Vix impu- rus aſpectus Davidis oculos tranſüt, cùm illicò oportuit illum innocentiæ veſtem jugi fletu re- parare. Ancillam ut alloquutus eſt Petrus, Fidem prodidit. Planè mirum non eſt, ſi om- nem ſupellectilem Sioni detractam pertranſiens incircumnciſus diripuit. Tertium, Fortitudinem affui Gloriæ. Neque enim conſpicuus veſtimen- tis Gloriæ eſſe poterit, qui Fortitudinis ſa- gum horruerit: imò induendum;, ante glo- riam, robur hortatur, ne oſtentatio ſit pompa Tama cura dignitatis, ſine titulo fortitudinis. Quartum, ex- plicatu perdifficile, ſcrupulum injicit decurrenti. Modeſtia . . ſine Pis Excutere de pulvere, conſurge, ſede Jeruſalem, iu. inquit. Fruſtrà ſiquidem Jeruſalem mandatur, Voluptas .. ſ, carei quie. Ut ſurgat, cui iterum recumbendum ſit. Conſur- ge, ſede Jeruſalem. Enimveròô ſola quies eſt, à Felicitas era Pex PecCatorutn coœno ſurgere: neque enim ſedebat cordis ex in iniquitatibus Sion, ſed jacebat; quæ, ut ſur- NRenaratio- rexit, quò preſſa præteritorum ſcelerum one- du p ee eß. re membra reficeret, conquieſcit, & ſedet. Curvabatur antè, quàm ſurgeret, ſub pondere; poſtquam verò excuſſit crimen, tunc ſedet. oraio. Quare mirum non eſt, ſi jacenti & oppreſſo, Erenciefa & ut ſurgat, imperatur, utque ſedeat, edicitur. Pertttm. Sedere etiam ex S. Gregorio pro otio accipitur dia. contemplationis. Unde rectè Sion, exſolutura vincula colli ſui, ſedet: quòd oratione & diu- tinà meditatione delictorum nos catenis exua- 1e. e2 3. mus. Nede Jeruſalem, ſolve vincula colli tui, ent atto. nem fon⸗ Captiva Filia Rion. Quia hæc dicit Dominus: SF;es- Gratis venundati eſtis, & ſine argento redime- ratiæ — . O; . . X . 5 cogeran. Mini. Si captiva, quomodò vincula ſolvat? dum. Nimirum ſuarum cupiditatum mancipium non Faber qniſ- alià ſiringebatur catenà, quam catenâ ſuæ fer- que fortu- reæ Voluntatis. Nos nofiræ Libidinis captivi væ ſu&. Ethicæ Comment. Tom. VI. ſumus. Liberi erimus à Vinculo, ſi liberi fue- rimmus à Scelere. Solvat itaque ſe, quæ ſe con- jecit in vincula, quæque peccando collo catenas circumdedit, caſta ſit, & in libertatem aſleretur. Porròô vincula colli potiſſimum dicuntur, quòͤd Ornatus Mulieri ornamenta pro vinculis ſint. Quæ mo- vnns: nilia oſtentas in collo, catenæ ſunt. Non au- „ ha pe- dis Prophetam? Solve vincula colli tui. Capti- lIuptas. va igitur es, non ornata monilibus. Niſi ſorte vincula in collo maximè à Propheta notentur; Mortifca- quòd ut plurimum Gulæ manus demus, à tur- ssoE piſſimo vitio, cum Adamo, profligati. Quin- & Filia Sion licèt manibus jam ſoluta & pedi- Gula vi bus, adhuc ligata collo eſt: quia noviſſimè de vincicur. appetitu deliciarum triumphamus; nec rarò immunes à reliqua vitiorum turba, Gulæ vin- cula non evadimus. Etiam, qui coturnices oderunt & mella, condiri oleo cicer, & cepas expetunt ſale perſpergi. Non allia non olera re- cuſamus, ſed foæderata ſibi agnatis oluſculis. In =gyptum deſcendit populus meus in principio, ut colonus eſſet ibi, & Ahſur abſque ulla cauſa calumniatus eſt eum. Verſ. 4. Voluntariè in Eͤgyptum profecti ſunt cum Jacob Filii Iſrael, ſed primùm ſervitute oppreſſi ſunt in Pharaone; ſecundò abduchi ſunt ab Aſſyriis in ſervitutem. Quàm igitur periculi Plenum Iraélitis iter in Ægyptum eſt, ubi vel ſerviunt Pharaoni, vel famulaturi immi- grant in Aſſyrios! Melius id explicatur a LXX. In kgyptum deſcendit populus meus prils, ut pe- regrinaretur ibi, & in Aſſvrios violenter abducti Jſunt. Tria adverte notatu digniſſima. Primum, Rel gi ſus ſola peregrinatio per Ægyptum ſervitutem in- n aula. currit. Non colonis ſoluùm hujus ſæculi, ſed 3 etiam peregrinis injiciuntur compedes; &, qui ze-. vix adiere Aulas vel Mundi ſpectacula, capt Iysnre, ſunt. Secundum, Cur Propheta cùm dixerit, num fins.- Deſcendit populus meus in Tovptum, ut peregri- . naretur ili, mox ait, Et in Alrios violenter ab- . 6 ducti ſuni; utens numero plurali, cùm ante uſus“ ſit ſingulari? Leſcendit populus; abducti ſunt. Sci Unio cus licèt Concordiâà unus erat populus, priuſquàm in laſa- Wgyptum deveniret: qui, ut mixtus Ægyptiis eſt, non peregrinari cœpit, ſed negotiari, adeò privatis rationibus tranſversùm actus eſt; ut ſua quemque utilitas raperet, traherétque à ſuis alienum. Unde FPacis vinculo rupto facile vin- cula ſutbiere ſervitutis, non quidem Populus unus, ſed multiplex Turba, ad diverſa diſperſi .gyptiacâ infecti tabe Avaritiæ. Si enim unus populus barbaram regionem incoluiſſet, uni unus eam adiverat; ità unus perſeverans Aſſy- rio non fuiſſet prædæ. At palantes, & ubique diſperſos facile domuere prædones, & abdu- Xere in Aſſyriam. Tertium, qui peregrinatum Tentario- iverunt in Ægyptum, adeò blanditiis ſunt ir- pez, Yoie retiti amœniſſimæ provinciæ, ut & ſedem ibi obſen- conſlituerint, & non niſi violenter abduci po- H tuerint, indè hoſtium rabie direpti. Tenax in- gaali. colarum Ægyptus eſt, nec unquàm dimittit, Pectar! quos ſemel illexit. anut⸗ dciet 376 Sciet populus meus nomen menm in die illa: quia ego M⸗ qui loquebar, ecce adſum. Verſ. 6. Tbulatio Captivos alloquebatur Iſraelitas, quibus ad- Deu- ha- eſt, ne dubitaremus deeſſe ibi Deum, ubi Ca- . lamitates abundant. Circumciſioni quoque Do- mini accommodari hæc poſſunt: neque enim reliqua terroris nomina fuere Dei, ſed nomen Jeſu, quod ſalutem ſonat. Nymen Jeſu. Quàm palchri ſuper montes pedes an- nuntiantis & prædicantis pacem, an- nuntiantis bonum, prædicantis ſalu- tem! Verſ. 7. conciona. In Sion quidem vox, ſed peregrini in Mon- eem. tibus pedes annuntiantis ſalutem: ſiquidem ſu- 174. pra audientium turbam conſpicuus debet eſſe, qui pro Chriſto legatione defungitur. Super montes Contemplationis pulchri pedes appa- rent, quia in valle Voluptatis luto obliti, fæda- vbe- tique triſte ſpectaculum præberent ſui. Eorum ergo potiſſimùm pedes attenduntur, qua ſcilicèt gute,io. gradiantur, quò pergant, quæ calcent, quorum rum exem. vocem affuſa ad audiendum multitudo atten- bla. dit, explorâtque. Concionatoris non geſtus, ſed Eccleſiafi. greſſus obſervantur „nec quàm bellè loquatur, i dâtnαοαaα ed quam rectè incedat, perpendunt populi. Sa:i Et ſanè qui explicatàâ verborum pompàâ, exul- , RA tant veluti Pavones, fortè ſi ſuos intuerentur Ein: opsmzi. Pedes declinantes à ſemitis Domini, fædiùs quàm Pavo, garrirent, doleréntque. Gaudete & laudate ſimul deſerta Jera- ſalem, quia conſolatus eſt Dominus populum ſuum. Verſ. 9. Leiiia & Populo, quem Deus conſolatus eſt, gauden- Peli as in dum eſſet, non deſertis Jeruſalem. At illic Læ- Re "e titia & Exultatio imperatur, ubi floret. Abeſt procul ab Urbibus Gaudium, & ad Deſerta di- vertit: ibique indici debuit Jubilatio, ubi eſt. Et arces tormenta explodunt, etiamſi Priva- torum & Principum Exultatio ſit. Hi ſal- tant, illæ furunt. Videbunt omnes ſines terræ ſalutare Dei noſtri. Verfſ. 10. Locses Quid ergo exilium formidas? quid horres ind'feren. ab hominum frequentia ſemotos terrarum an- em. gulos? Et fines Terræ videbunt ſalutare Dei. Imòô ſolis finibus Mundi Salus æterna ſpecta- tur. Arcetur enim non rarò hominum muhi- tudine cœleſtium abundantia voluptatum; quéôdque ſubducitur urbium frequentiæ, id Terræ extremis confiniis datur. Ex S. Hilario ſuper Plalmos, Fines Terræ ii hominum ſunt, Cella. quorum mens à mortalium pompis, quàm ma- ximeè poteſt, peregrinatur, ſolo corpore Ter- ræ concreta; his Salutare Dei promittitur, ut qui Terram fugerunt, Coœlum petant. Oliva Recedite, exite inde, pollutum nolite tangere, excite de medio ejus, mun- damini, qui fertis vaſa Domini. Verſ. I11I. Pollutum non contigerant, quibus ſuade- nze;3 tur, ne tangant. Et tamen purgatio, tan- . quam pollutis, imperatur. Fortè cohabitatio ſola cum impiis Miniſtros Domini commacu- cerdorer, lavit! nec attactn duntaxat, ſed viciniâ quo- que criminis Miniſtri Domini polluuntur. So- „/ lo afflatu vaſa Domini inficiuntur! undè ab Ragege ſceleſtis procul recedendum eſt, ſi ea cuſtodire gantu velimus. Nam & Septuaginta pro Mundamini, Farz. . Jeparamini vertunt: ut compertum ſit, ſece- tas . dendo à profanis purgari Sacerdotes, quorum sacute- omnis macula in contubernio peccantium eſt. int. Sicut obſtupuerunt ſuper te multi, ſie in- glorius erit inter viros aſpelctus ejus. Seu ut legunt LXX. ic ingloria erit ab hominibus ſpecies tua. Verſ. 14 Quæ de nobis ſplendidè fama in vulgus ef- Eamiliari. fuderat, ea ſæpe præſentia minuit. Magni tas nimia habitus domi, viluit interdùm in plateis. Siqui- Neng dem & Nazaræis candidioribus lacte in triviis, genii. ſupra carbones denigratæ ſunt facies. Excivi- ſti de te opinionem ſolitarius? inglorius eris awe eme inter viros. Corrumpes familiariter conviven- do, quam in eremo conciliaveras, ſamam. Magnus fores, ſi Magnus videri non cuperes. E. X C A P. LIII. ISAI . Er vidimus eum, & non erat aſpectus, & deſideravimus eum. Verſ. 2. I non erat aſpectus, quomodò viſus eſt? Virtus ſo⸗ Quòd ſi viderunt illum, ut quid eum deſi- u. derabant? Abſentia cupimus, præſentia, nihil pynirase eſt, quòd optemus. Nimirùm virtutis hæc vis eſt, qus digni, ut ſine aſpectu exterioris pompæ ſpectantibus . ingeneret cupiditatem ſui, & votum ſcrutandi opes interiùs abditas. Divitem qui vidit, non eſt, quod ulterius in illo cupiat contemplari. Totus aſpectus eſt, pompa omnis exteriùs fulget, intus vitia tantum ſordent;, auro in- voluta. At Chriſti ſervum ſacco tectum ve- riès, quàm indutum cùm videris, eſt quod ri- mere ſub rudi habitu. Floret quidem in vul- tu Caſtitas, ſed Virginitas introrſus obverſa latet in corde. Externà quidem camporum ſpecie recreamur; ſed flores reſicit, qui eruen- dis metallis occupatur, effoſſis terræ viſceribus. Herbas campus emittit, ſed gazam reſervat. pame ama Sic Juſtus, duùm aſpicitur, per ea, quæ tranſ- mittit exterius, excitat ad majora ſpectatorem. Deum contemplantes Angeli, adhuc in eum deſiderant proſpicere. Saginatur enim, & ac- Racke cenditur amantium ardor viſo Domino, Ut Pomps ve- creſcit flamma, duùm pabula miniſtrantur. Hinc riores. quibus frue- batur; Sponſus oculos commendans, 4. n. uu⸗ ee üin, nn Morylu. onlan i n lin. lihe⸗ ljn mi li⸗ Gn Ulend nulicrit⸗ Pnili Pltaria⸗ Armidu iihagi. Nainti. Enßhra. 1 n. 14 lwias, leitie ſn, lucnii. enin mini ne. liin, ralit, Imiior,. unnis, nini ungl. male bramt iu. Dotu e⸗ e ſende, le nen miim⸗ m. d eror Uulam amt Gi i la Mfolll hec Puch 61 eAumn nnul en is eum alt. tecuif⸗ Kalr enn len pe ien⸗ len e 1. Cktoen 4 Stromatum, Can. 4. 4. batur, ajebat; Oculi tui colunbarum, præter id quod intrinſecus latet. Avarus Amor non tam partis lætatur, quàm inhiat acquirendis. Quare fallebaris, Philippe, cùm dicebas: Oſten- Joan. 16.8. de nobis Patrem, & ſufficit nobis. An viſo Patre, non raperetur mens ad ſpectaculum Filii, ad Spiritũs viſionem? Et vidimus & non erat aſpe- Etus, & deſideravimus eum. Fortè Amantis ocu- lus deſiderium eſt. Undè non mirùm, ſi vidit, hoc eſt deſideravit eum, cui aſpectus non erat. Ita eſt, ſi cupimus excitare in proximorum corde “*. deſiderium noſtri, curemus, ut nobis aſpectus nomin. S. deſit: ſubtrahamus nos oculis, ut deſideriis ex- Dionyſi. petamur. Familiaritas faſtidium parit, ſeceſſus Familiari- . 1:. . zas mmis Cupiditatem accendit. Sequitur: Quaſi abſcon- cum Sacn- ditus vultus ejus, & deſpectus. Forté non inho- loriue. norus foret, ſi non quaſi abſconditus, ſed om- ninò ſubtractus ab oculis hominum exularet. Pleroſque ſolitudo delectat, quæ tamen mul- titudine non careat. Si quaſi abſcondaris, con- temnêris. Deſpectum, noviſzmum virorum, & ſcientem infirmitatem. Verſ. 3. Religione. Putredo non ſe purpuratam inter Primores T- vi- urbium conſidere dolet, cùm Splendor æter- Tulenta Mitatis, noviſſimus omnium, pedibus omnium mediocria, proteratur. Adhuc noviſſimus non es, qui ægrè Hamilsias ers, Primum non eſſe. Deſpectus fortè es, vatütaria. ſed plane hominum nequaquàm noviſſimus. Zage D Utrumque tamen Primogenito Regis Regum Patienis. Obvênit; Qui infirmitatem non ſolùm pati vo- „luit, ſed didicit. ientem infirmitatem. Stu- Rra⸗Ss- duit, ut foret Miſer; & nos ſtudium noſtrum 84. in Beatitatis inquiſitione terimus. Diſeiplina pacis noſtræ ſuper eum, & livore ejus ſanati ſumus. Verſ. 5. gSeveris. Nec ſyllabæ myſteriis vacant. Primum, Pa- cis non aliud epithetum, quàm Diſciplinæ; ut intelligamus Pacis Suavitatem non miſi Diſci- plinæ rigore contineri: quemadmodùm & Ro- pax crdi. ſa adoleſcit cum Spinis, & Ferro Auri fulgor expolitur. Cardui aſperitas lanas molliores red- Superior dit, & Pacem excolit Diſciplina. Secundum, Einrer . Diſciplina Pacis ſitper eum, hoc eſt Chriſtum amabitsr. Ducem noſtrum, incumbit: nec Paſtores immu- nes ſe crederent ab jugo, quod ſubjectis impo- Eonzzart. nere, imèò & aggravare conantur. Chryſologus i optimè notat Paulum, non cædendo, ſed vapu- superioril lando, magiſterio ſuo defunctum. Petrus ab alio exempta. Præcingendus à Chriſto dicitur, cùm ſenuerit, eo videlicèt tempore, quo per ætatem majus illi im- perium futurum erat in alios. Quin & diadema faſcia antiquitus erat, quà non tam ornatum, quàm obvolutum caput imperantis, ſuam devin- ctam teſtabatur voluntatem, alienam moderatu- rus. Huc ſpectat Chriſtus Rex Regum Joanni guperior Viſus in Apocalypſi, ad mammas aureâ zon igem omni- PræCcinctus. Non vulnus ibi ligabatur ad ſalutem, Su“. ſed exemplar proponebatur Regibus conſiringen- Dignia⸗ darum affetétionum; quas niſi coerceas, Mancipium gaiba de- 1is, vel in Throno, paſſionum. Et fortè cor po- Trrenda. tiſſimum Regibus ligandum eſt, ne immodico erga aliquem amore feratur: mihil enim perindè Ke odiſſe debet Princeps in ſe, quam inordinatum ner. affectum, vel in propinquos, vel familiares. Pe- Laætitiæ . n ctus magis ſtringi oportet, quam caput. Nam, mis amete Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XVI. 377 qui recta judicamus, non recta implemus, amoris æſtu abrepti. Undè David tali ſe zonà privatum metuens, confige, clamabat, timore tuo carnes Fl. ns. meas. Clavi adhibeantur, ſi zona cordis ardo- ¹19. rem non frænat. Et quidem aureâ zonà cinge- batur Chriſtus; eo nimirùm metallo, quo pleri- que Principum erga dilectos charéſque inſa- niunt. Scio nonnullos putaſſe, obvoluto corde zufe ; regnandum, Salvatoris exemplo, ut non ſingu- us ſie. laris ſeu Principis ſeu Præſulis amor videat, quos ſeligat, ſed ut omnes ſine diſcrimine complecta- tur. Ideò Chriſtus antequàm diceret, Pax vobis, ſtetit in medio diſcipulorum ſuorum; quòd ſci- ret, diſſidiorum ſemen eſſe & contentionis, ſin- gularem erga aliquem Paſtoris affectum. Quod & ſapienter Ambroſius oſtendit exemplo Jo- ſeph, qui præ cæteris dilectus à Patre, à cæteris odio habitus eſt. Sic nec in utero pacem habuere Eſau & Jacob, quorum unus Patri, alter Matri charior futurus erat. Medius ſit Princeps & æ- quus omnibus, ſi ſuorum Pacem cupit. Ter- tium, Ejus livore ſanamur. O ſi aliquando Pa- ſtores evigilarent ad hanc vocem, parciùs ſævi- rent in gregem, quem mactare Luporum eſt, non Ducum! Suis nos Chriſtus vulneribus in- Superioy columes præſſtitit; ejus inciſa eſt vena, ut morbi "itα Rit. noſtri levarentur. Seſe vulnerent Superiores, lonf.ari ut curentur oves morbidæ; & Pelicanum imi- an: pa- tati, in vitam extinctos revocent pullos copio- nas confie sà proprii Sanguinis eluvione. Sæpius, & fe- ntieine licius emendarentur Peccatores, ſi eas patêre vi- derent plagas in Superioribus affectu Pietatis, quas in ſe dolent & aperiri & acerbari Severi- tatis acrimoniâ. David profectò flendo Abſalo- nem emendare ſtuduit. Lege Bernard. ep. I. ad Robertum, in qua ſe immodicum auſteritate fa- tetur, ut à mollitie revocaret errantem. Se ac- cuſat, ut illum trahat; ſimulat in ſe morbum, ne tabida anima in voluptatis cœno intereat. Vulnerum itaque ſuorum livore, non livore ſæ- vientis Iræ, Præſules & Subjectorum vulneribus ſaniem expriment, faciéntque medicinam. Clementia. Omnes nos quaſi oves erravimus, unuf- quiſque in viam ſuam declinavit. Verſ. 6. Tunc erratur, cùm non publica ſpectatur Rariones utilitas, ſed ad bonum privatum divertitur. P"atα. Et mirum ſanè, quòd tam latè ſerpat privati commodi lues, ut omnes omninò infecerit, & ab recto itinere abduxerit. Nec minori di- gnum admiratione, quòd nec duo in eadem via convenerint, ſed unuſquiſque actus ſit ad diverſa. Quem Paſtorum non miſereat, quo- rum curâ retinendæ ſunt in una via, quæ fe- runtur oves ad tam varia, tämque inter ſe re- pugnantia paſcua? Et quidem ſpecie recli, ut Oves, non ut Tigrides, erraverunt. Ideò Chri- ſti Mors neceſſaria fuit. Quaſi Agnus coram tondente ſe obmu teſcet, & non aperiet os ſuum. Manigea. Verſ. 7. tionis A nοτa. Fortior morte Dilectio, robuſtior Vulne- Amor. ribus Amor. Vincula, verbera, clavi, crux, lancea, mors non niſi tonſio videntur amanti Amer Deo. Itane? cruci ſuffigere, tondere eſt? der e * 11 2 Oblatus 378 Oblatus eſt, quia ipſeæ voluit, aperuit os ſuum. Verſ. 7. & non Pati pro C 7.. Smors du. Quicumque ergo muſſitas, vel de onere la- ci⸗ mentaris, ſervilis victima es, rapta ad ſecu- rim, non ſacrificio oblata. Si linguam ſolvas „ dad querelas, ligatum te probas, & violenter 5. mactatum; nam tacuit, qui oblatus eſt, quo- niam voluit. Hinc David, qui dixerat, Volun- Peæ itertis tariè ſacrificabo tibi, Deum precatur, ut oſtium Fzt. circumſtantiæ ſuis labiis imponat: ne, ſi recla- .. rare incipiat Sacerdoti, Supplicium incipiat eſſe, quod eſſe debuerat Sacrificium. Neque verò ſatis eſt, ſi Præſuli non obloquaris; ne ſuſ- piriis quidem licet Victimæ oſtentare dolorem. Audi: Et quaſi Agnus coram tondente ſe obmu- teſcet, & non aperiet os ſuum. Ne quidem oris Mos Zu. labia diducit, plauditque ſilentio Sacrificio. No- Rervm. tandum autem mortem tonſionem appellari, quòd per martyrii ſupplicia non niſi hujus cor- poris exuviis ipoliemur, ſuperfluis ad uſum, & ad vitæ negotia peragenda oneroſis. IIlud quoque omitti non debet, non rarò, quæ ſacrifi- cia putantur, onerum efſe levamina, tonderi- que nos, ubi cædis imago contriſtat. ſa. 53 7. Generationem ejus quis enarrabit! quia abſcißus eſt de terra viventium; prop- ter ſcelus populi mei percuſſi eum. Verſ. 8. Quæſo te, Iſaia, quid generationi cum mor- te? quid natalibus cum fupplicio? Itâne Ge- neratio Chriſti intelligi non poteſt, quia exem- ptus eſt & numero Mortalium? Nimirùm Ju- ſtorum natalis dies Mors eſt; quare generatio inveſtigari tum debet, cùm de terra viventium educitur. Quare, cùm Juſti tunc Naſci credan- tur, cůùm Moriuntur, author hic quæritur ne- cis Chriſti, ad Redemptionem, qui Pater æter- nus eſſe probatur, cùm dicitur; Propter ſce- 2 aarin lus populi mei percuſſi eum. Non ergo Pilato, La non plebi parricidæ, non carnificio humanam Domini Generationem debemus, ſed Deo, pro- pter mundi crimina; illi non parcenti. Equidem ſi quis nos de impia Chriſti percuſſione inter- rogaret, perſequutores mox & Pilatum cum execratione indicaremus. Rurſus ſi ex Judæis ſciſcitaremur necis cauſam, reſponderent; niſi eſſet hic malefactor, in Crucem non age- retur. Verùm utroſque eluſit & reprobat, qui in deſtructionem criminum clamat, Propter ſcelus populi mei percuſſi eum. Nec ſemper ab homi- ne immittuntur mala, nec ſemper reus eſt, Peœn'téie qui occiditur. A Patre gladius exeritur, in- Mors gan- Go⸗ um. Jud'icantes 2 femer?è. iftte. nocens à culpa Filius cadit. Inſipienter proin- X 5 . V . r. Finuglatie, dè multoties vulnera execramur, quæ perſæpe &enſece Humano ferro, ſed Divinà manu infligun- tio & Peo, tur; & ſtolidè noxium mori ſuſpicamur, quem Deus in expiationem nocentium decrevit im- molandum. Oliva S& poſuerit pro peccato animam ſuam, videbit ſemen longævum, & vo- luntas Domini in manus cjus dirige- tur. Verſ. 10. Non eſt, quòͤd immoremur, probando A⸗bus Chriſti mortem vitam Eccleſiæ peperiſſe. Id notandum, Dei videlicèt voluntatem vi ma- nuum impleri, non imperio vocis. Fruſtrà emm ſibi de voluntatis Divinæ ſtudio blandiuntur, qui eam imperando perficere conantur, ope- rum incurioſi. Errant: in manu dirigetur vo- luntas Dei, quæ voluntate ſolà ſeu imperan- tis, ſeu optantis non impletur. Pro eo quòd laboravit anima ejus, vi- debit, & ſaturabitur. Verſ. 11. Defatigatus Jonathas utroque deſtitueba- tur, luminum ſcilicèt acie, & cibo: undè, præguſtato melle, & famem mitigavit, & vi- ſum recepit. At animæ labor & ſaturitatem parit, & oculos refundit. Hinc Moyſſes labo- rando aciem ita acuit, ut Deum ipfum vide- rit: Adam contrà qui poſitus fuerat in para- diſo, ut operaretur, mox ut otio cœpit langue- re, Deum fugere tentavit, quem nec ambulan- tem in meridie cognovit. Ideò miſer ille, qui ſedebat ſecus viam, cæcus erat & mendicans. Nam ſicut animæ labor viſionem parit & ſatu- ritatem: ità otium corporis, & mendictatem infert, & cæcitatem. Neque dicas, Adamo potiùs infuſam viſum, quippe qui, poſt pecca- tum, ſe nudum conſpexerit. Nam corporis oculi tum aperti ſunt ei, quando clauſa ſunt mentis lumina. Imò nec tunc caligabat in cor- pore, cum animæ oculis utebatur, ſed ho- rum luce confortatus eorum caliginem con- temnebat. Ut enim nemo lucernam accendit in Sole; ita animæ oculis adapertis dedignabatur Adam corporis lumina attentè in terrena tor- quere. Felix igitur labor animæ, cujus bene- ficio non ſaturamur modò, ſed & videmus. Non ità Sæculi labores fortunati ſunt, quibus terrenorum fames in dies magis augeſcit, qui- buſque penitùs cæcutiunt, quos maleſana ha- bendi cupiditas tranſverſos agit, rotâtque cre- bràâ vertigine. Fortium dividet ſpolia, pro eo quòôd tradidit in mortem animam ſuam. Verſ. 12. Peremptorum ornamenta Victoribus in ſpo- rifi paf lia cedunt: At occiſus Chriſtus Vincentium manubiis ornabitur. Etſi, qui animam tradi- dit, nec ſpolia retinebit, ſed dividet. EX lne eßi tu non/ Hicit. Labor Se. cislarmm. Fervoy. Cæchas. Luc. 19. 10. cll i ptlui M tr N pel u d U⸗ ca lium 5 peſinl · . limti⸗ I a mns Mpi . l ena atem, De⸗ to 10, ten tiil ſembien o Elliie l MN Nlnt. 8 nen e ligr, M. titi lar tine gui len 4 AN. 8 leaz G denn ſan Ule d NS . ifren, de⸗ hene ſieil di ic 44 1 te⸗ te lu 4 umnnßiif Uenn . le⸗ n lo ſin b eche 8 cuan lacl⸗ liora. Stromatum, Lib. XVI. EX CA P. LIV. 1 8 A I . Lætare ſterilis, quæ non paris: decanta laudem, & hinni quæ non parie- bas: quoniam multi filii deſertæ ma- gis, quàm ejus, quæ habebat virum. Verl. I. Ideò fortè ſterilis, quia triſtis; nam ad Fœ- cunditatis remedium Lætitia imperatur. Ergo procul amandanda animi Mæſtitia, ſi prolem Tipiditatᷣ cupimus in Chriſto gigni. Operum extermina- Foris⸗ Juns Ma- trix Triſtitia, eorumque parens Lætitia eſt. Quid ſor. verò eſt, quòd plures filn perhibentur Eccleſiæ, quàm Synagogæ, cuùm multi ſint vocati, pauci Peas Veròô electi? Ideò fortè, quòd impiorum Deus damna. negligat numerum, cùm juſtorum vel capilli capitis numerati ſint; capitis, inquam; nam ſi H à Superiore avellantur, Deo curæ non ſunt. anda. N* . .* . KRKürð Dilata locum tentori tui, & pelles uun tabernaculorum tuorum eatende ,„ ne inpen. parcas: longos fac funiculos tuos, & clavos tuos conſolida. Verſ. 2. Peregrins. Cives & domeſtici Dei, qui futuram in- quirunt civitatem, non habere hic urbem Senr permanentem exiſtimantur. Ideò enim de ten- torüs duntaxat, & pellibus hic mentio eſt. Por- r16, qui jubentur extendere funiculos, & dilatare tentoria, monentur etiam clavos confirmare, al- tiuſque infigere. Hujus autem præcepti cauſain cenobia, promptu eſt. Difficil? namque, ſine detrimen- &Keligio- to legum, urbis confinia capiunt incrementum: malspci. & ubi multitudo ibi ordo nullus; ut proindè canda ſen metuendum ſit, ne rigor diſciplinæ laxetur, SS duùm latius domicilium multitudini præparatur. 112,9. ö3. Multiplicaſti Gentem, & non magnificaſti Læ- titiam. Hoc timendum eſt, ne redundans inco- larum numerus domeſticis legum terminis con- tineri non queat. Ideò clavos conſolidet . qui pelles ad anguſtiorem tabernaculi laxita- tem extendit. Ad dexteram enim & ad lævam pene- trabis; & ſemen tuum Gentes hære- ditabit, & Civitates deſertas inhabita- bit. Verſ. 3. ner ad In- Societati congcuit, quæ novum orbem vi- ‚ detur hæreditaſſe, ubi cùm ſudorem ſpargat, ſanguinem metit, tot ibi è noſtris a Paganis oc- „ciſis. Notet autem, non ſoluùm ipſius eſſe ad EaMu⸗ ani. dexteram pergere, ubi magno in honore ha- differens. beatur & floreat, ſed à ſiniſtra non deflecten- dum, ſi Gentes cupit hæreditare. Porrò Hære- ditas noſtra non Opes ſunt, non Reditus, non am- plæ Academiæ, ſed Gentes. Quæ verò ſunt Civita- tes, quas inhabitamus? Planeè Virtutes, quæ civita- tes ſunt, quòd muro egeant ad cuſtodiam ſui. Zelus anz Has autem Urbes civibus repleturos Nos eſ- marem Kh. Vacet. Religionis munia vi- Virtus ſo- dida. iſe tranſlatio LXX. docet; Et civitates deſertas inhabitare facies. Itaque noſtro exemplo, ſi Vir- tutum Urbes habitemus, incolis eas replebimus. Quomodèò verò urbibus Dei ſemen contine- bitur, ſi Gentes poſſidere, & penetrare debet ad lævam orbis terrarum, & ad dexteram?An habitans intra urbes transfretabit? Nimirùm ecren Virtutes Urbes tabernaculorum ſunt, quas cir- ine . cumferre debemus, quocumque pergimus. Imò tunc magis urbium ambitu conſtringi nos oportet, quò plus per terrarum plagas vagamur. Quia dominabitur tui qui fecit te, Do- minus eaercituum nomen ejus. Verſ. 5⸗ Tunc Deus exercituum dicitur Dominus, Serde cùm in nos fuerit dominatus. Adeò enim mari en. difficile eſt Cor humanum expugnare, ut cùm rent. Deus illud obtinuerit, ſibi Deus videatur exer- cituum. Moraliter ad Imperantes ſic transferri poteſt. Tam arduum eſt Principibus iis Mini- ſtris dominari, quos ipſi elevaverint, ut dici poſ- ſint Victores exercituum, cùm id præſtiterint. Alexandrum ſcimus plus inſudaſſe in ſupplicio Parmenionis, quaàm in conflictu Darii. Ita Deus hominem, quem ſuis manibus fecerat, atterere quodammodò non valebat. Peccat Adam; ſed non quàâ horâ comèdit, mortuus eſt, ut lex pra- Dei miſe. ſcripſerat, illico mortalis & moriturus, quam ,orat“ vis non mortuus. Peccavit Cain, ſed ſupplicium mortis dilatum, quaſi reprehenſione fimitur. Omunis caro Turrim contra Deum erigit; & Deus non reos fulminat, ſed confuſione lingua- rum coërcet. Orbis univerſus inficitur; & eum Deus mollſſimo omniun elemento purgat ma- glie, quam delet. Tandem ignem pluit ſuper So- domam, Ægyptum afflixit, Legem tulit, & ex tunc vocari cœpit Dominus exercituum. Tunc enim cùm Legem dedit;, Dominari viſus eſi in hominem, quem & lapidandum & exurendum, & trucidandum mandavit, ſi peccare non ve- reretur. Dominus exercituum appellatur pri- mum in c. I. I. I. Reg.ac ſi cum regere incœpit po- pulum per Miniſtros ſuos, tunc tanto nomine vo- candus eſſet. UDtinam Dominantes vel ſerò Crea- turarum ſuarum Domini forent, nec ſe ab eis tra- hi & calcari ſuſtinerent. Quia dominabitur tui, qui ſeæcit te, Dominus exercituum nomen ejus. Ama- mus, quos fecimus, non frænamus; Amoriſque mollities Imperii majeſtatem enervat. Videbatur Deus facilius imperaturus homini, quia eum Aalici fra- fecerat; ſed arduum videri voluit, vel Sibi, Co- nanai. hibere, quem formavit. Nam & David vindi- ctam extincti Abner nunquam auſus ex Joabo ſumere, ſed moriturus eam Salomoni commiſit. Ultra imperium Davidis Duces ejus ſævierant; ſed eorum non valuit dominari, quia Servi il- lius erant; hoc eſt quia quos quodammodò fe- cerat, eos difflare cunctabatur. obſtinatios Zelus ani- aruimm a'ficilem habe: pro vinciam. Aulic fræ. nandi. Barentum oblivig. In momento indignationis abſcondi fa- ciem meam parumper à te, & in miſericordia ſempiterna miſertus ſum tui. Verſ. 8. Ut Tutor Deus nobis Conſolationis opes Peigras ſubtrahit, ut eas augeat; & ex fluxis ac tran- Jensie. ſitoriis æternas reddat. Quis Deſolationes ſeu etiam Tribulationes refugiat, quæ nobis pariunt Gaudia æternum duratura? Et quidem faciem Ii 4 abſcon- — 380 pe: Miſ⸗. ab condit, non fugit, ut præſens ſit, ſi eo for- rkordin. tè indigemus. Undè David his preſſus angu- 2C. 20. 8. ſtiis, Avertiſti faciem tuam, & faltus Jum, in- Deſolatio- quit „conturbatus ſed, Ad Dominum, cum tri- 11 . bularer, clamavi, & exaudivit me. Velaverat D enim faciem, non fugam arripuerat, oculos clau- ſerat, non aures obſtruxerat. Et ideò obnubit faciem, ut nos cogat orare & petere. Sic Anna, ut clamavit, impetrat Samuêlem. Sic ſexcenti Patriarcharum experti ſunt Deum velatum, non ſurdum, neque remotum. Fædus pacis meæ non movebitur. Verſ. 10. Septuaginta. Teſtamentum pacis meæ non au- feretur. Fœdus initur ſanguine, conditur in morte Teſtamentum. Utrumque in bonum no- ſtrum præſtitit Chriſtus; qui, ex Apoſtolo, per ſanguinem ſuum pacificavit, quæ in terris ſunt, & quæ in ceœhs. Pacem itaque ſancitam Dei imiei d;. morte,, ſubſcriptam ſanguine Unigeniti reſcin- lestio. demus, violabimus, vulnerabimus etiam uno Vnio læſa. levĩ ſauciati verbo? Ergo plus ad infirmandam pacem Noſtra potuerunt vulnera „ quam ad Hrmandam vulnera Redemptoris? Paupercula , tempeſtate convulſa abſ- que ulla conſolatione. Ecce ego ernam per ordinem ilapides tuos, & fundabo te in ſapphitis: & ponam jaſpidem propugnacula tua, & portas tuas in lapides ſeulptos, & omnes terminos tuos in lapides deſiderabiles, univerſos filios tuos do- os à Domino, & multitudinem Pacis filiis tuis, & in Juſtitia fun- Neliei, && daberis. Veri. II. 12. 13. 14. Tirocinii⸗? quom odᷣ Pa. Reſpondeant, inquit Hieronymus, amatores Dei, Ex- tantum occidentis literæ, quæ ſit iſta cœleſtis Sorsationes Jeruſalem, cui nunc dicitur, Ecce ego ſter- §. . . . . . 1. . 2 S,. nam. Videamus lapidum explicationem ex ipſo. CGoncio eæ Carbunculus, inquit, qui per ordinem ſternitur, ratert. videtur mihi ignitus ſermo doctrinæ; naſcitur in mii. terra Hevilat, ubi eſt aurum optimum. Hic eſt, Srerno quem tulit unus de Jeraphim jorcipe comprehen- lum memo⸗ . . . . . . i,, IJum. Porrò Napphirus, qui ponitur in fundamentis, Conc io do- cœli habet ſimilitudinem ut poſſit Ariſtophanicum Saekzi dicere cum Socrate: Nando aerem, Solémque deſ- neceſſaris. picio: ſive cum Apoſtolo: Noſtra autem converſa- zedkto ſa- tio in cœlis eſt. Zed & propugnacula urbis dominicæ cra. . °. . Beas Emæ Jaſpide roborantur. Qui in diſputando fortiſimus virgnis, éſt, & Nanctarum Scripturarum teſtimoniis robo- &baſßnds patus, Iſte propugnaculum Eccleſiæ eſt. Eft & Chriſti 2 „1. . . . Memoria Jaſpis nivi & ſpumæ marinorum fluctuunm ſimilis, Zaaun. &clementer quaſi mixto cruore ſubrutilans. Hoc di- Propaß eimus, ut univerſas gratias ſpirituales in Eccleſiæ a propu propugnaculis cognoſcamus. Huc uſque Hierony- ua. „Mus, qui ubi de lapidibus portarum ſculptis legit Voratio ſe-- cum LXX. Et portas tuas lapides Cryſtalli; Tum ruur exem. Pergit ſic. Portæ autem iſtius civitatis de lapi- lis bonis. . . ⸗ . E met de ſunt Cryſtallo, qui ſcalpitur variis modis, quo Ge. lapide nihil purius eſt. Denique vehementiſſimis neg Alpium frigoribus» & inacceſſis Soli ſpeluncis, con- icax. creſcere aquæ dicuntur in Cryſtallum, & tactu qui- rr, dem lapidem, viſii eſſe aquam. Per quæ oſtenditur ſ:sit t, ſea éos, qui in fontibus Eocleſiæ ſunt, nullà debere ners FS orde maculari. Doctring autem diſcipulorum 0 * Oliva Dei habet multitudinem Pacis, quæ eis à Domi- eeleſiaſti⸗ no derelicta eſt: Edificatibque Urbis pulcherrimæ corum completur Juſtitid. Hæc Hieronymus. Vides pri- Zarle mum lapides pretioſos cum ordine ſterni debere; cui confe ſecus enim non ornamentum, ſed ruinam in- nen vehent. Secundum, Fores ex Cryſtallo compin- n⸗ gi; nihil enim æquè aditum in Eccleſiam ſeu Famæ eus Religionem aperiet, quàm Caſtitas, quæ latè ce,, fulgeat. Janiones quoque monet hic locus Mo- irc deſtiæ ſummoperè ſtudioſos eſſe oportere, quos & Aquam eſſe manſuetudo demonſtret, & ex- plorata occurſibus Virtus aſperetur in ſaxum. geveritas Tertium, Urbem tantis firmatam propugnaculis non ſtaturam, niſi in Juſtitia jaciat fundamenta. Et in Juſtitia fundaberis. Quæſo te, Propheta, Suberior undè hic fabricandi modus inſolens, poſt diſpo- „ſog, moi⸗ ſita propugnacula, poſt muros erectos, loqui gile. de fundamento? Ibi deſinit, undè incœpiſſe opor- Sene- tuerat. Fortéê, ne crederemus Juſtitiam ejuſ- cdnn modi fundamentum eſſe, quod obrui deberet, iur ità ut non emineret ſupra pavimentum & mu- ros. Vel certè, ut altius hæreret memoriæ ulti- mo loco poſuit, quod jaci debet à nobis in pri- mo. Denique Septuaginta meliùs hoc explica- runt legentes: Et in Juſtitia æ&dificaberis. Mirum planè: jam totam abſolverat ædificii ſtructu- ram, jam propugnacula, muri, fores quoque excitatæ dicuntur, cùm in Juſtitia ædificandam memorant. Enimverò Urbium ſtatuta leges, & arma, niſi Juſtitia fulciantur, ruinas extruunt, non propugnacula. At nota, non quâcunque pace Urbem iſtam firmandam, ſed multitudine pacis. Recede procul à calumnia, quia non ti- mebis: & à pavore, quia non appro- pinquabit tibi. Verſ. 14. Septuaginta legunt: Recede ab iniquo, & non amiti im. eimebis, & tremor non appropinquabit tibi. Duo ra Dl adverto; Primum, calummam rihil eſſe aliud F quàm iniquum, undè perfidorum devitanda Xa⸗li- familiaritas eſt, niſi velimus, brevi eum calum- as een. niatorem ſuſtinere, quem credideramus ami- ss. cum. Secundum, Pavore non cruciandos nos, ceter⸗ ſi procul ab eo recedamus. Non enim ille ap- „e “ propinquabit, niſi nos propiores ei peccando ſimus. Ego creavi interfectorem ad diſperden- dum. Verſ. 16. J8. nui . Tentatio Non quò, inquit S. Hieronymus, ego ſim e cauſa perditionis eorum, ſed quò creatus ad- vitieur. verſarius ad pugnandum, & victis perditio, & a victoribus cauſa ſit præmiorum. Omne Vas quod fictum eſt contra te, non dirigetur, & omnem linguam reſiſtentem tibi, in judicio judicabis. Hæc eſt hæreditas ſervorum Domini, & Juſtitia eorum apud me, dicit Do- minus. Verſ. 17. Vaſa iniquitatis, inquit S. Hieron. vocem ba- perſecutis bent, quæ vox ſirgit contra Eccleſiam. Va- non nostt. ſa autem Maledici dicuntur, quèògd ut vaſa cùm ebulliendo perſtrepunt, tum cibos exco- quunt; punun di g humn; iaf. ſen ad ( e6, 1 pbunm 14 ſi ſzrineri SIrdh itre zd. leelumis ( Aercee, ge r 5 uilmnm e lo / is MCiri Muitnis (xnizley⸗ lDi,G aien Kanens 3 Rrzittar e 4 Wi aha, . ncg 1. 1 4 4 Uig, i. lu⸗ de. in hent ſin. Uir . he U s Pn is 1 4 ℳs , „ nde 1r r Al. . c s, zn ei⸗ t d, l t 1 U⸗ 16 4 ninis . A Pmen l 11, / . Puſe⸗ . Stromatum, quunt; ità hi murmurando Juſtis menſam in- ſtruunt;, eorum virtutes perficiendo. Hæreditas Domini ſervorum eſt, quòd adverſantibus licèt linguis apud Deum Juſti ſunt. . EX CAP. LV. ISA IA. Omnes ſitientes venite ad Aquas, & qui non habetis pecuniam, properate, emite & comedite. Verſ. I. Azuz al. Pro Aquis iſtis intelligit Hieronymus Di- ſg. vinam Sapientiam & Verbum Dei, quod . & gratis impertiri debet, quoniam qui ſine ar- Zelus anj. gento eſt, properare præcipitur, & abundare, H ac manere debet penes eum, qui concionatur, h inai’f cum clamat, Vemite. Porrô ſine perſonarum ac- fetens ad ceptione omnibus tribuendum eſt, & ſine fœ- n . nore, cuͦm ſola Sitis ſit Pretium ejus. Porrò A- Dei fꝛaie quæ iſtæ ejus naturæ ſunt, ut & in Cibum & in ut Ans Potum accommodari poſſint. Ideò enim de eis eX ore di⸗ e e, ſea dicitur, Emite, & comedite. Audi Hierony- eminari Mmum: Mirum in modum emunt Aquas abſque geber aß pecunia, & non bibunt eas, ſed comedunt. Ipſe , enim & Aqua & Panis eſt, qui de Coœlo deſ- obediemia cendit. Ergo quod in quibuſdam exemplari- F de caca. Dius legitur Emite „ & Bibite.: ab imperitis azuæ co- Scriptoribus immutatum eſt, qui putaverunt meduntur, eſſe conſequentius, ſi biberentur potius Aquæ; Gus Huse quäm comederentur. Venite, emi te, abſque argento, & abſ- que ulla commutatione vinum & lac. Verſ. 1I. Pruden: s Quod Vinum „ inquit S. Hieron. miſcuit Carnister- Sapientia in Cratere ſuo: omnes ſtultos Sæ- be Dei, & culi, Mundique Sapientiam non habentes, pro- Tatas vocans ad bibendum : ut non ſolum Vinum Simplicias eMamnus, ſed & Lac; quod ſignificat Innocen- verò apta. tiam Parvulorum. Itaque Vinum Scientiæ Sim- plicitatis Lacte dilui oportet. Undé Moyſes, Gen. 49.-iu P'ulchriores, inquit, ſunt oculi eJus Vino, & den- tes ejus Lacte candidiores. En ut Sapientiæ ocu- lorum candorem Eloquentiæ adjungit; & qui- dem Dentes cæteroqui candore reſperſi novo albicant colore Lactis. Quare appenditis argentum, non in panibus, & laborem veſtrum non in ſaturitate? Verſ. 2. klebzt Audi S. Hieron. Increpat eos, qui ſequuntur Staris. Sapientiam ſæcularem, omnémque falſi no- Labor Sæa- minis Scientiam; quæ elevatur contra Deum: etarim. S magnis pretiis ac labore continuo appen- Sapienztia dunt argentum pro ea diſciplina, in qua non profana, ſunt panes, & ſudant pro his cibis, in qui- bus nulla ſaturitas eſt. Ex quo oſtenditur, eam Eibri pro- ſectandam eſſe Sapientiam, quæ non eſt in fo- ani. . . . 1 . lis ac fHore verborum, ſed in medullis ac fru- Eleézio Ctibus ſenſuum, quæ non aurem prætervolat; ats, ſed animum reficit. Quam ut diſcamus, non tranſimus maria;, nec magnos facimus ſumptus: Lib. XVI. 381 fed prope eſt verbum in ore noſtro, & in cor- de noſtro. Vides argentum eſſe laborem, quo ſtudendo deficimus, & Sapientiam profanam ejuſmodi eſſe, quæ nequeat ſaturare. Hic etiam ij notantur, qui in Aulis, & in nego- tiis curiſque Sæculi ætatem facultatémque conſumunt, à quibus conſumantur ipſi, non verò ſaturentur. Stulta ſanè inſania Sæcula- rium ſaturitatem conſectantium in fame. Tem- poralia enim, more ignis, non lucent, niſi devorent; Illuminaris a dignitate? Memento, Sientia quia fax eſt, quæ impendio ejus, cui lucet, eer ſplendere ſolet. Cur verò Sapientia Panis di-= qmirizur. citur, ex interpretatione S. Hieronymi? Qudd eà non veſcamur, niſi in ſudore vults noſtri. Scientis In ſudore ſiquidem vultus tui veſcêris Pane Sastakott⸗ tuo. Reliqua enim ornamenta alieno licet ſu- dore comparare. Scientiam veròô noſter tan- tùm labor nobis acquiret, fruſtra per alios eam ſperaturis. Panis autem primò molitur di- ligenter, accuratiùs deindè cribratur, oritur- que cum paleis, ſed uſtione incendiôque earum excoquitur. Sic vera Sapientia naſcitur cum Sapientia profana, quam haurimus ex Poëtis, Hiſtoricis, Philoſophiſque Gentilibus. At ſi verti eam cupimus in Panem, exurantur paleæ, & concoquatur. Ad illud autem, quod ſuprà dixeramus, Sapientem neminem red- di alieno labore, facit, quod de Philoſopho quodam circumfertur; qui indignatus a bar- baro Rege Aulicum quemdam commendari, cæteriſque Oratoribus anteferri; Rex, inquit, omnia cùm poſſis, Sapientem facere non potes. Audite audientes me, & comedite bo- num, & delectabitur in craßitudine anima veſtra., Inclinate aurem ve- ſtram, & venite ad me; audite, & vivet anima veſtra. Verſ. 3. Hoc ultimum ità vertunt Septuaginta. At- , mznz . . . 2. . 0 a νι tendite auribus veſtris „ & Jequimini Vvias oblubkätes. meas, & audite me, & vivet in honis anima Servire veſira. Audiamus S. Hieron. Ergo, inquit, Pre Bona, quæ animæ repromiſſa ſunt, non Divi- vera, & tiæ, & corporis Sanitas, & Sæculi dignitates; Zolugias quæ etiam Philoſophi appellant Indifferentia; PRabalatio id eſt, nec bona, nec mala: ſed illa creden- vera. da ſunt, ad quæ nos cohortatur Deus: Declina S ea e. à malo, & fac bonum. Sin autem Bona amimæ, Erti itas Honeſtas, Virtutéſque dicuntur, ergo & ma- & Divinie la, non Paupertas & Infirmitas corporis, & Tibulatie Ignobilitas accipienda, ſed omnia Vitia, quæ non mala. veré Mala, ſunt. Denique Abraham non ide Saien bona habuit, quia dives fuit, ſed quia divitiis bené eſt uſus. Et Lazarus qui poſtea requievit Vecaiio in ſinu ejus, non idcircòô mala ſuſtinuit, quia imptenda. cum egeſtate paſſus eſt tormenta morborum: Paéer Jed malis, qucæ pitabantur in daæculo, vera bona gauiſzue eſt conſecitus. Undè & Dives ille purpuratus Teriune recepit bona ſaza in vita ſua: quæ illi erant bo- Ha n. na, qui ea arbitrabatur bona; Et de Lazaro non & contrario dicitur: Recepit mala ſua in Luc. 16. vita ſua, ſed, Recepit mala in vita ſua: quæ mala non illi, qui patiebatur, ſed aliis vide- Gli Reli- bantur. Nota autem audientes invitari ad co- 5 rn. medendum, quòd non in ſolo pane homo vi- Tempora- vat, verum magis ſolum ſit epulam noſtræ lium con- mentis Verbum Dei. Qui audiet Deum, bo- Nbtse., num terræ comedet: hoc eſt, medullam & ie,na optimum. Qui autem audiunt ij ſunt, qui & santim. Obedien- 382 Obedientiam implent, & Vocanti Deo reſpon. dent. Obediens enim Vocationi comedet bonum terræ. Bonum verè illud cenſeo, quod Re- gi Regum appoſitum eſt: ſaturabitur Oppro- Priis. Ideò enim Nazianzenus aiebat ex di- vitiis hoc boni hauriri, quòd eas profligare poſ- ſemus & contemnere. Religioſus ergo bonum terræ comedet, quia injurüs non vulnerabitur, ſed veſcetur; quæque aliis ſunt Vulnera, no- bis fiunt Epulæ. Gratia itaque Dei non in, Bo- num terræ, eſt, ſed in illo, Comedet; quèd vi- orifes. delicèt ita amara nobis condiat, ut ea non reji- t, anan. Ciamnus, ſed avide deguſtemus. Miramur homi- 46. nes, ſi anguibus pro mercede veſcantur, valde in eorum laudem permoti, quòd remediis adeò firmis mumiti ſint, ut veneno victitent. Quis ſtu- por Religioſum indui Paupertate, ditari Inopià, regnare in Cruce, Opprobriis ſaturari? Hoc eſt comedere bonum terræ. Nihil enim pretioſius metere poſſumus è terra. Pro verbo, Audite, intelligi iolet Obedientia; in qua qui eminet, bo- num comedit, id eſt ex tranſlatione LXX. bona; quia Obedientia ſola virtus eſt, quæ virtutes cæ- teras menti inſerit, ſolaque contineat ſuavitatis- medullam. Neque verò omitti debet, quod ſequitur; Inclinate aurem veſtram, & venite otedientia 2d me. Num Auribus itur ad Chriſtum? Pedes i sriua- dirigendi, non inclinandæ Aures videbantur. KReligieſa vita per- febtio. ubuts. At obediendo, audiendéque aliorum præcepta, ad Deum pervenimus. Undè I XX. legunt. Au- dite auribus veſtris, & ſequimini vias meas, &. audite me, & vivet in bonis anima veſtra. Vi- ide ad Chriſtum ire equi Vias ejus gulera des idem eſſe ad Chriſt „& ſeꝗᷓ jus, srran- Qui per Obedientiam devéênit ad Crucem. Fru- 22,aüε. ſira proindè lamentaris, poſt tot in Religione R, ne. curſus, adhuc non perveniſſe te animo ad Chri- tiat. ſtum. Si cupis ad ipſum venire, ſequere vias ejus. At, ſi Obedis, mortem times, mortificationem s, horres, valetudinem deſperas. Audi: Et vivet v. " inima veſtra. Septuaginta. Et vivet in bonis ani- ma veſtra. Timebas mortem? En vitam; horre- Servire bas ſolitudinem, pœnitentiam? En delicias: in bo- Des Feliæ. nis vivet: ſed Anima veſtra, non veſtra Concu- bedientia piſcentia. Bona promittuntur, verùm audi in- Pacations terpretationem S. Hieronymi: Non opum abun- no= obtu. dantiam, non delicatos cibos, phaſidéſque & far- dnunn tos turtures, mulſlum merum Dominus animæ nes Dei. pollicetur, ſed illas delicias, ad quas nos provo- cat, dicens: Delectare in Domino, & dabit tibi petitiones cordis tui. Et alibi: Qui Repe in bonis deſiderium tuum. Et, Credo videre bona Domini in terra viventium. L Eecce t ſtem populis dedi eum: Ducem, ac Præc ptorem Gentibus. Ecce Gen- tem, quam neſciebas, vocabis, & Gnies, quæ te non cognoverunt, ad te current: propter Dominum Deum tuum, & ſanétum Iſrael, quia glo- ripicavit te. Verſ. 4. 5. Sp, beuaginta : Eece teſtimonium in Gentibus mato dedi eum: principem, . Ereckiosen genti- ſii. bus : ooe gentes, quæ neſciebant te. Antè igitur TI I1 is eſt, quam Dux, & à Teſtimonio exor- s de ditun PF incipatum, quem Deus Principem dedit ende. in Gent bus. Enimverò Supe or Paſtorque po- pulorum legi teſi monium ſuo antèe Exemplo conſirmt, quam I perio. Ideò fortè ante Dux appellatur, qudm Pra cipiens: ut ſcilicèt imperet Oliva præeundo; ducat, cum hortatur: languet enim illius præceptum, qui cùm domi otietur, alios ſtimulat ad pugnam. Verbum autem illud ,te invocabunt, ſignificat tam gratioſum fore de- bere populis Ducem, ut eum fugiant metaen- Superioy tes, ſed ſperantes invocent. Porròô gentes, quæ amari cn. te non cognoverunt;, ad te current: ut ſcias ve-. rum Paſtorem tum à Populis coli, cuùm non ejus ſpectant inſignia, non ejus reſciunt nomen, ſed virtutem ejus intelligunt. Meritò proindè Dux iſte glorificatur à Domino, qui nomen ſuum &loria Deß propagare non curaverat, nec ſuam gloriam santam ſerere ſtuduerat. Quare, ſi glorioſus eſſe optas alor. inter ſubjectos, Dei gloriam quæras, non tibi magnum nomen ſatagas comparare. Audi Iſaiam: r,; Et gentes, quæ te non cognoverunt, current ad te. K ir O quaàm feliciter Religioſorum templa audito- ihturio- ribus redundarent, ſi Sæcularium domus vacuæ neG, e. forent Religioſis! Si enim nos illi ignorarent, cum Sætu- advolarent ad nos; verùm, dum nos illis familia- arié. res exhibemus, faſtidium illis noſtri ingenera- mus, non deſiderium. Itaque, ſi conveniri à Sæ- cularibus cupis, eos vita, eorumque domusde- clina: ipſi enim, velut umbra, appetitores ſui deſerunt, appetunt contemptores. Quærite Dominum, dum inveniri po- teſt: invocate eum, dum prope eſt. Derelinquat impius viam ſuam, & vir iniquus cogitationes ſuas, & convertatur ad Dominum, & mi- ſerebitur ejus, & ad Deum noſtrum, quoniam multus eſt ad ignoſcendum. Verlſ. 6. 7. Septuaginta verò. Quærite Dominum, & Deccai cùàm inveneritis eum, invocate. Et, poſtquàm vo- damsz. bis appropinquaverit, relin uat impius Vias ſutas. Gyatze coo⸗ Audiamus S. Hieronymum, Invocemus, in- perandum. quit, eum, duùm propè eſt, ne noſiris vitiis atque peccatis procul recedat. Appropinquat enim ap- propinquantibus ſibi, & filio longo pòſt tempo- re revertenti lætus occurrit. Quamobrem Moy- Exod. 24, ſes ſolus appropinquabat ad Dominum. Et per Jeremiam: Ego Deus appropinquans, & non leri gu⸗ de longè. Appropinquans eis, qui mihi appro- ali nonha- pinquant Fide, & longè recedens ab his, qui Pr à me procul Infidelitate recedunt. Propter quæ e vora. dicitur ad credentes: Appropinquate Deo, & Jac. 4. 8. appropinquabit vobis. Nec ſatis eſt quærere Do- minum, niſi relinquat impius vias ſuas priſtinas, & cogitationes antiquas, quibus à Domino de- Chrifus clinaverat. Hæc ille. Quæ omnia accommodari gueren- poſſunt Adventui Domini, quo potiſſimùm tem- Aas. pore Deus accedit ad nos, & recedere unuſquiſ- que debet à vitiis. Cur autem vias ſuadetur im- H pius ſuas derelinquere? Ideò fortaſsè, quòd om- a tr⸗ mis proſperitas impiorum non domicilium ſit plent. quieſcendi, ſed iter laborandi. Via eſt prima fe- licitas ad ſecundam, ſecunda ad tertism, hæc Aulici. ad aliam sicque dum cupiditas nuſquaàm quieſ. „hfi⸗. cit, felicitas omnis ad ampliorem felicitatem eſt via. Adipiſceris Præfeéturam: quietem opinaris? Eleftioſte- Erras, Iter eſt: longa tibi reſtat via, ſurge, & tρ. comede: nam à ſyrmate iter ſternitur ad purpu- ram, indè ambulaturus es ad regnum, nuſquam Purtorii aut metam ſtudii aut navigationis portum na- Rrelkue⸗ ctus. Nunquàm ſedet Ambitio, & ne quidem veraim ter- 1 ſatm Qolio renis non quieſeit in Solio, in quo tamen aſſidet, ſed ſemper cperies- Renovasio. laſſatur in via: majora appetit, qui devenmit ad zur. ſum- . 99609) 4 1 “ P een. Mrrr⸗ 1 — — — — — —— —— — N l e in ni N. n ge, in en e nib⸗ Nr. ſt nig . uus . an li, icl ie ,0 e. —*R ce Ntel 4 onr ns U. Lap. F. 7. Jer. 11. 19. Pſ. 1. 6. Eſth. 6. u. Matth. 19. 28. Jac. 2. 2. ſumma. Audi clamorem defatigatorum: Ambu- lanmus vias diffhciles. Vides non agi de otio & ſeſſione, non de ſede aut domicilio; ſed ſolius ambulationis & viæ fieri mentionem. Et tamen ſi quis poſſet in felicitate quieſcere, hi procul dubio fuiſſent, qui otioſi roſas legerant, ut de- licatè coronarentur. Et tamen cum dixiſſent, Co- ronemus nos roſis, quæ voces otium ſonare vi- dentur, modò teſtantur, ambulaſſe ſe difficiles vias; quòd ſcilicèt à ſuavitate roſarum incita- rentur ad jucunditatem fruétuum, è⁶ floribus rabies excitaretur epularum, floreàâque coronâ inſigniti ad ludum & riſum exſtimulati fuerint ad diadema & ad ſceptrum. Quod indè colligi- tur; cùm de occidendo Juſto conſilium inierunt ſibi adverſante; venite, inquiunt, mittamus li- gnum in panem ejus. En roſeum ſertum quam hor- ridam ſpineâmque aperuerit viam ad occupan- dum imperium. Nam, qui floribus ad voluptatis illecebram coronantur, brevi conſpirant in ne- cem illius, cujus ſibi ad principatum libertatém- que obſtare vitam indignabantur. Ita etiam in Pſalmo primo canitur; iter impiorum peribit. Iter tantummodò Temporalia ſunt, in quibus ſedere non licet, ſed ambulare cogimur fluminum mo- re, numquam ceſſaturi, quoad cupiditas in .- quore iniquitatis, novas paſſura tempeſtates non quieſcat. Honoraturus Mardochæum Aſ- ſuerus cur non eum in throno collocat, ſed equo impoſitum circumduci jubet per urbem? Quia nimirùm felicitas ſtare neſcit, ſed in via eſt, tum ut ad amphora feſtinet, tum ut re- cedat, & fugiat. Denique ut ipſi clamant: Hoc Vonore condignus eſt quezmeunque Kex voluerit 4 honorare; id eſt, non ſtabilh, ſed ambulanti ho- nore, quam inſtabilitatem non equi duntaxat curſus, ſed & ductor ipſe Aman declarabat, repentè ex Prorege Equiſo factus. Chriſtus veròô ad ſuos; Nedebitis ſuper ſedes duodecim. Queritur S. Jacobus, quòd Judices perſonas accipiant, divitéique cum honore excipiant, miſeros veròô contemnant. Etenim, inquit, ſi introierit in conventum veſtrum vir aureum annulum habens, & intendatis in eum, qui indutus eſt veſte præcla- raà , & dixeritis ei, Tu ſede hic lene. At ceſſent querimoniæ: ſiquidem dicere illi poſſunt, ut be- nè ſedeat, ſed dives ſedere nullo modo pote- rit. Divitiæ enim, digmitates, & imperia viæ ſfunt, in quibus feſlinatur ad inaccefſa. Hinc eſt, quòd Chriſtus divites ferée omnes ob- Pſal. I. I. vios habuit in via, ad uberiora ſemper pro- perantes. Hinc illi in Sapientiæ hbro inſanèe ſtulti; nullum ſit, inquiunt, pratum, quod non pertranſeat luxuria noſtra. Ubi audis pertranſire, ibi intelligas non ſederi. Tranſire poſſunt & decurerre pratum, quieſcere in eo non poſſunt. Oppones in primo Pſalmo quietem commemo- rari in rebus proſperis, cùm dicitur: Et in via peccatorum non ſietit. Stare enim, ambulare non eſt. Rectè. At non felices negavi ſtare in via, ſed quieſcere. Scio namque non omnes in via felicitatis progredi; verùm plerique in via ſtant non invitati, ut ſuperiùs aſcendant, ut gradum faciant à magnis ad ſumma, à Con- mulatu ad Dictaturam, ad Solium & Curuli. Imò portentum illud maximum nec ſine oppro- brio eſt, in vis non feſtinare, non moveri, non currere, ſed ſtare, aliis properantibus. Quare Dihil eviciſti, qui comprobaſti in via peccato- rum ſtari, ſtare enim, ſedere non eſt, ſed & quie- tem impedit & profectum. Quæ igitur iſthæc magnitudo rerum magnarum eſt, quæ ſubli- N Stromatum, Lib. XVI. 383 thitas altitudinis, ſi honor non ſedes eſt, ſed via; ſi non laſſum recreat, ſed deſatigatum in curſu ad remotiora exſtimulat? Non itaque temporalia ampliaàs miror. Deus eſt, qui facit Wirabilia magna ſolus. Solam duntaxat admi- rari debemus felicitatem ſervorum Dei, quo- rum beatitudo non via, ſed thronus eſt. Qezde- Thren. 3. bit ſiquidem ſolitarius, & tacebit. Nullius trium- 28. phantis miror paludamentum, quia trabea- tum feſtinantius anhelare contemplor ad Con- . ſulatum. Non mirabilia facit Mundus, ſed con- temptibilia. Quis namque veſtem induit, ut frigore duriùs torqueatur? Quis comedat, ut eſuriat? Quis currendo laſleicat, ut non ad fi- nem; aut domicilium perveniat, ſed ad viam; quà longè difficilius, & periculoſius iter ineatur? Derelinquat impius vias ſuas; & Deum quæ- rat, qui propè eſt. Quantacunque magna dimit- tat, ſciat abs ſe ſolas vias derelinqui. Quin neç Vias deſerit, ſed vias ſuas. Videlicèt ea abdicat; quibus non verè felicitas aditur; ſed impio ad beatitatem cùm videantur viæ, ſapientibus non viæ videntur, ſed prærupta, & obices, qui- bus à conſecutione fekcitatis retardamur. In aula alius currit anhelus, alius ad mercimonia Felisitas anxius feſtinat: beatitatem planè hi per ardua era. itinera coniequuturos ſe autumant. Sed Chri- ſtus, qui via eſt, alià ad felicitatem properan- dum indicavit, cùm dixit: Vendite quæ poſ- lidetis: Beati Pauperes: Tollite jugum meum ſus per vos, & invenietis requiem. Iu verò, ut quieſcas, jugum Chriſti vel ſacrilegè excutis, vel imprudenter exhorres. Et tamen hac itur ad requiem: ſi tamen credis Evangelio. Aut ergo Chriſtus erravit, aut Mundus fallitur; cùm enim felicitatem uterque promittat, hic eam oſtendit viam, quam omninò fuaſit Do- minus dechnandam. Pergit Iſaias: Et vir ini- quus cogitationes ſuas. Non ſatis eſt à via de- ſa- 55. 7. chinare, niſi & itineris cupiditatem abjicias. Ahebkur, Siquidem Hebræi, qui vias Æ.lwꝛ5pti, non ve- zö cectur. r0 Cogitationes, dereliquerant, abominationes gypti fabricati ſunt in eremo. Qui idola nunquam coluſſſe inter öÆgyptios perhiben- tur, ea & conflaſſe legimus in deſerto, & ve- neratos. Adeò plus interdùm Cogitatio viæ obeſt, quam Via. Religioſi, qui abrepti à via gyp- ti ſunt, divinæ vi Clementiæ, cavere Maximè debent, ne procul ab itinere felicitatis conſtitu- ti,felicitatem cogitatione terant. é, quæſo, dicant, ſedebamus ſitper ollas carnium. Nam ut Exod. 16. vidimus, in fecundis ebus non ſedemus, ſed ⁵- laboramus, & currimus. Niſi fortè ſedere eſt, lateres paleaſque verſare durifſim prefſſos ſer- vitute. Et convertatur ad Dominum, & miſere- Iſa. 55.7. bitur ejus: & ad Dominum Deum noſtrum, quo- niam multus eſt ad ignoſcenäum. Duo adverto. Cag totio- . H „ B2. .D rmrmnum cura. Primum; ſolâ via ad iniquitatem, Dei nos offen- ſam incurrere: cùm enim præmiſiflet Iſaias; derelinquat impius vias cogitationéſque ſuas ; nunc indulgentiæ & condonationis meminit, quæ culpam ut tollunt, ita præfuifle teſtantur. Quare, etſi opere iniquitatem non compleve- ris, ſi tamen te dediſti in viam iniquitatis, pec- caſti. Alerum eſt: Poſt deſertam iniquitatis viam, poſt compreilas impias cogitationes, adhuc debere nos ad Deum converti. Sæpè namque Tepiditar. non peccamus, ſed Dei gloriam non ideò quæri- mus. Nota: Impius debet converti ad Domi- num, hoc eſt, oculos vultumque inflectere debet ad Deum; quem ſi Fidei oculo conſpiceret, in vias Errorum non ſe converteret. Propterea tam 384 tam frequenter divinæ paginæ nos hortantuf, ut meminerimus Dei, utque in illum oculos diri- gainus. Nam, ſi impius non avertiſſet oculum à Domino, non diceretur illi, ut, relicto itinere pravo, ad Dominum converteretur. Quis au- tem valeat interpretari verba omni ſuavitate Ppei Miſe. reſperſa: Multus eſt ad ignoſcendum? Multitudo ia. vulnerum, quibus in commodum noſtrum attri- tus eſt, periuadeant tibi, Deum tuum multum eſſe ad ignoſcendum. Quam facilis, & pronus eſt Deus ad miſericordiam! Nihil afferre poſ- ſum uberius, quàm Prophetæ elogium: Mul- ms eſt ad ignoſcendum. ricordia. Deſoerati Cerent, Et quomodò deſcendit imber & niæ dJde olo, & illuc ultraà non rever- titur: ſed inebriat terram, & in- undit eam, & germinare eam facit, & dat ſemen ſerenti, & panem co- medenti. Sio erit verbum meum, quod egreditur de ore meo, non revertetur ad me vacuum: ſed faciet quæcum- que volui, & proſperabitur in his, ad quæ miſi illud. Verſ. 10. 11. Liberalitas Dei ſine pœnitentia eſt; neque enim imber ſemel emiſſus cœlum repetit. No- Murmz. temus breviter aliqua. Primum „ Vapores, quos ames d. COlum avidiùs ad ſe rapere videtur, in imbrem Regibus. ſaltutarem convertit; nec ſibi eos elevat, ſed in Rex col commodum mortalium attrahit, ut purgatio- aebet. res emittat. Planè dura videntur vectigalia à Zeigalie. Priacipibus interdum impoſita. At durum non Eeeleſiaſti. eſt, cum ex ea vilitate pecuniæ conſcribit exer- ci reanus Citus, arces eéxcitat, pauperes alit, urbes de- Sna eyf. fendit, annonæ caritatem ſublevat, hoſtes à ci- vium jugulo removet. Vapores attrahit, ſed im- Eccleſiaſti brem infundit panémque præbet & ſemen. Id in Bei liberæ⸗ litas. 4 a4 4de eremo contigit, cùm Moyſes ex univerſa mul- ent quam- . . SS titudine corrogato ære, argento, plumbo, lino, lenti. purpurâ, Tabernaculum architectatus eſt. Quod Divitiæ Princi . . ili yine, li Principes, quæ corrogant, in ſuam utilitatem derivant, profectò Terra ſunt, non Coelum, quæ conceptum imbrem nunquaàm remittit. Se- klesmoſy. cundum. Terra quoque imbribus ſaturata non ,Sle- ſibi duntaxat pingueſcit: ſed mox ut pluvià foœ- 3. cundatur, erumpit in meſſem. Porròô, cùm aquis Zelus aui irrigetur, vinum fundit. Divites nimirùm ſugil- narum à lat, quorum manus Divinâ benedictione reple- BiSa. tæ, imò inundatæ prodig'osè ſterileſcunt: quôque uberius locupletantur rore cœli, & terræ pingue- dine, eò parciùs germinant, eò tenaciùs eleémo- Avaruia. Iynæ ſegetem promunt. Memineris ſolos lapi- des, præconceptis imbribus, frugem non dare; verùm hi, ut aquis alluantur extrinſecus, non tamen intus ab undis foœcundantur. Ità Avari ſuperficie tenus divites, in corde egent; utque aquæ excavant lapides, non irrigant: ſic Dives lapideus ſi ſit, laceratur copia, non expletur. An non opibus conſumptus eſt Avarus, qui cùm horrea disjecta vidit à copia, ſe inanem rapi ingemuit? Terra autem rigata deſuper dat pa- nem comedenti. Qui veròô panis hic ſit;, intelli- ge ex Hieronymo; Accipiant panem, inquit, do- Ctrinæ Evangelicæ, de quo in Proverbiis ſcrip- Prov. 20. tum eſt: Aperi oculos tuos, & ſaturare panibus. 13. Neque enim credendum eſt, quòd præcipiatur veſcentibus, ut ad comedendum hunc panem, quo corpora nutriuntur, oculos aperire de- beant, & ſic ſaturari panibus: quos in Haba- Cibus al⸗ leg. Oliva chuc comedit pauper abſconditè. Sed ad panem Habae; doctrinæ cohortatur Dei: quem, niſi aperueri mus oculos cordis noſtri, comedere non poſſu- Sanctiſi. mus. De quo ſæpe ſcribit & Paulus, his qui "a Euchi Fidei & Veritatis ſermonibus nutriuntur. Præ- “ al⸗ cipitúrque Doctori, ut pané doctrinæ ſuæ mittat leg. ſuper omnem aquam, & cunctis infundat co- icsio ſe piam ſpiritus. Mitte panem tuum ſuper aquam: Eccle. u. quia in multitudine dierum invenies eum. Ita- . que vides Dei panem oculis quodammodèò in- dulgeri. Contemplatione enim veſcuntur Amici Numinis, qui non in ſolo Pane vivunt. Tertium, Concio ex Terra, quæ procul dubio Prædicatores hic ex- Gribone: primit, etſi inferiùs aliquo rore reſpergatur, Flo- ete⸗ ert. res germinare poterit, haud tamen ſrumentum tu. L. . . Verbum proferet, niſi rigetur è& Cœlo. Oratione ſata St, Juo⸗ Concio populos paſcit; vanà eloquentiâ made- modo jæ- facta Concio Flores dabit fortaſſe, ſed Panem "undan. . . . dum. non dabit. Una Ægyptus ſcit germinare, nullis Sapientis & Cœlo imbribus fœcundata. At frumentum il- prfana lud Hebræis citò verſum eſt in paleas; quas Dyat lateribus miſcere coacti ſunt, dum Ægyptiac aia, & abundantiâ nimium exultarunt. Auditor verbi riger exbor- Dei eos audiat, quos ſcitè Coœlo irrigari, ſciatque aas act. ementitum frumentum efſe, quod blandiens . mnu, & le- gyptus ſubminiſtrat. Præterea Prædicator non &iun. imbre duntaxat madere debet Orationis, ſed & ν, 4 nive Mortificationis conſtringatur oportet. -ii. Hyems horreat in cultu Concionatoris, ut in ore. Auditoris corde Pietas vernet. Squaleat ille, ut onion⸗ 4 2 Conciona- auditores floreant: algeat ipſe, ut hi Divino ſpiri- . tu incaleſcant: ſine foliis verborum, ſeu veſtium Mon rs. pompàâ aſperetur, ut fructibus populi induantur. amet, a. Ita Joannes inhorreſcens exuviis belluarum bru- ment cam 5 . 4 . quque Ec- mam quodammodèò præferebat, quà poœnmiten- MAsſzaſtici tiæ meſſis adolevit in animis Judæorum. Quid gdecrera facit nitor veſtium, oris lepos, conviviorum ap- Sdse n. paratus, verborum floſculi in Oratore Poœni- „ires, tentiæ? Ver iſtud eſt parens portentoſæ Hye- Yox ofe- mis, non Hyems ſubſecuturi Veris apoſtolicus Mnitfes. Sator. Terra iſta prophetica, quæ & ſemen io dece ſerenti adminiſtrat, & panem dat comedenti, daeue. Terra eſt non nitens, ſed ſqualens; non ornata“. floribus, ſed conſtricta nivibus; non perfuſa lu- ce, ſed imbribus inundata. Scilicèt Iſaias tunc Panem germinavit, cùm vel nudus inceſſit, vel contectus ſacco prædicavit. Omnes intueor Apoſtolos Hyemem expreſſiſſe in auſteritate vitæ, in mortis acerbitate, quibus Eccleſia Ver ſuum debet. Quin & flos pudoris, & roſa Religionis, & lilium Honeſtatis Ver quidem in- ducunt, ſed ex Hyeme naſcuntur poenitentiæ, ſed ex ſqualido corpore ſuccreſcunt. Quartum, at Nix, & Imber Tribulationem exprimunt, qui- ne pariunt bus Tellus, dum videtur opprimi, ſœcundatur. Feliene- Hyems enim, duùm furit, fovet; dum arva con- em. ſtringit, laxat in meſſem dùm plantas denudat, intra corticem foliorum ornamenta contexit. Quid incultius arvis hyeme ſæviente? Quid Jo- bo miſerius graſſante calamitate? Verùm & Ter- ra brevi florebit, & geminato decore refloruit planta illa detruncatione ramorum penitùs vi- duata. Quintum, Verbum quod egreditur ex ore Dei, non revertitur ad eum vacuum, ſed, inquit Iſaias, Proſperabitur in bis, ad quæ miſi illud. Septuaginta legunt: Proſperas faciam Vias éjus, mdonrr & præcepta mea. En quomodèò Dei Verbum Proſ- iaeten peretur. Si diſponantur ad verbum viæ, hoc eſt, ſi os illud, per quod effluit verbum Dei, nonoc- cupetur nugis: ſi cor, ubi ſormatur, non inqui- netur vanitatibus: ſi habitus concionantis quo Dei verbum induitur, non redoleat vanita- tem. tel gu lit len obt mmni hol cn n zute dale ij Ne 1 15 iain Con us Ah s tite veri Dei nann ſobo 6 4 1 . u yo Ui in ea. culi lan vide⸗ IIt nus. 4 rit elt, Ms. 13 Tent tes gus⸗ norn S. i ( re, titia db drec letn. Mil ii, tant lern immi nult ſorn Wr, Da tur en Ch ln Uer ie orn d fror guu ſeg li⸗ tem. Tunc proſperæ viæ ſunt divini Verbi;, quando & libri non auro nitent, & quibus hau- ritur, nec animus intumeſcit, ubi naſcitur, ſed paupertate, humilitate, obedientià, charitate obſtetricantibus Verbum Dei prodit in lucem, Tmentio hominibus alimenta divina præbiturum. IIIud s in autem nota, quod à vulgata legitur: ad quæ mi- Concio- . 1 . zatore. ℳ illud, verti à LXX. Præcepta mea. Hic mu- rus aheneus eſto. Non Deus tibi Verbi ſui rorem infundit, ut tibi plauſus excites, ut gloriam compares, ut nomen propages; ſed omnis fru- ctus hujus roris Obſervantia eſt divinæ Legis. Si hoc præſtetur, optimè cecidit Verbum: ſe- cus ſi inter flores decidit vel gloriæ à te appe- titæ, vel eloquentiæ à te affectatæ, illud no- veris corruiſſe inter ſpinas. Spinæ enim Verbi Dei flores ſunt Concionatoris, conſectantis glo- riam, quæ flos agri eſt periturus, non coœli ſoboles duratura æternum. Quia in lætitia egrediemini, & in pa- ce deducemini. Montes & colles can- tabunt coram vobis laudem, & om- nia ligna regionis plaudent manu. Pro ſaliuncula aſcendet abies, & pro urtica aſcendet myrtus. Er erit Dominus nominatus in ſignum æter- num, quod non auferetur. Verſ. 12. 13. Quid expaveſcis fugam & Mundo? Audi Prophetam: In lætitia egrediemini. Non incides in ſpinas, ſi à perituro flore Aulæ, vel Sæ- culi, vel Carnis, vel Opum declines: verùm liquidiſſimæ Voluptatis ſinu exceptus incipies videre, & guſtare, quoniam ſuavis eſt Domi- Pf. r13. 1. nus. Hinc illud Pſalmiſtæ: In exitu Iſraël de gypto. Nota, ipſa in fuga Mundi jam Iſraeël eſt, hoc eſt, Deum videns, Deique fruens ſe- reniſſimo vultu, quo uno in Patria beatæ Men- tes recreantur. Et ſané Jacob, non niſi profu- gus à patria domo, Deum vidit, & Ifraelis ſibi nomen aſcivit, An non Hebræi, mox ut ab £- gypto retulere pedem, & Mannà paſti, & un- dis & Petra manantibus refocillati, & ſagina- ti Coturnicibus, & hoſpitio excepti ab Æquo- re, & à Jordane fuere tranſmiſſi? Planè in Læ- titia egrediemim, quicumque ad lætitiæ fontem, ab inanis gaudii littore profugitis. At, qui e- gredimini in Lætitia, non niſi in Pace deduce- Pax cor- Mini. Videlicèt, qui Sæculum abdixerunt, tunc dis Pnio. tantùm progredientur, cùm Unionis vinculum ſervabunt. Hoc vinculo pacis compediti, & ad invicem colligati current, quo ſoluto progredi nulla ratione valebunt. Hinc eſt, quòd Religio- ſorum plerique ſe progredi non valere miran- tur, qui ſi diſſenſionum contentionumque Zi- zania frumento Charitatis inſeri non pateren- tur, fortè impedimenta profectús non ignora- rent. In Pace deducemini. Hoc enimveròô viati- cum Religioſæ perfectionis eſt: hoc conficimus iter non ferro armati, ſed Pace inſtructi. Se- quitur: Montes, & colles cantabunt coram vobis. Id eſt, egreſſis & Sæculo aſpera & inacceſſa complanabuntur; & non ſudorem expriment è fronte aſcendentium, ſed Lætitiam, Exultationé- que- cordi refundent. Sequitur: Et omnia ligna regionis plaudent manu. Legunt LXX. Et omnia ligna agri applaudent ramis. Nimirùm Arborum . Manus rami ſunt, quorum extenſione in egreſſu nte. Ethicæ Comment. Tom. VI. n e, nber u⸗ Focatio ſpreta. Electio Status. Vocationis beneftciu. Jugum Chriſti Iuave. Stromatum „Lib. XVI. 385 péecatoris docemur, non abhorrere poſſe juſtos ab impiis, ſi Nilo emergant, ſed Manum eis à Compasd ſe præbendam. Lignum agri es, fertile bonis o- 5,7. erfe peribus? extende ramos Charitatis, ſi fortè tran- “ ſit per te incircumciſus. Non enim baculus tan- tùm ex arbore confici debet ad impiorum ſup- plicium, ſed & fructus decerpi ad ſolatium fu- gientis, imò ab arbore ultronea offerri debent poma tranſeuntibus. Gratulamur enim Plantas, Yelantez quèô ſunt pomis graviores, eò pronius incli- „ Adiſere- nari terram versùs; recedere autem erectas in ti. aërem, quò inaniùs ſterileſcunt. Ità Viri Sancti Conf⸗ſſa- demittuntur, quò plus virtutum fructibus abun- vi immi- dant, quôque ſunt divitiis locupletiores Cha- rrerte, ritatis, eò procliviùs famelicis impiorum ani- aſeagtesi . mabus ſe inclinant, opéſque ſuas largè commu- nicant. Non itaà Avari, qui cùm fructuum co- Avari. pid abundant, tum maximè ab indigentibus re- cedunt, & refugientes viatores, ac ſi leviores redderentur pomorum onere in verticem ſe eri- gunt. Ita Epulo, in tanta dapum exundantia Lazarum refügit cupientem micas. Utinam Re- ligioſos non videremus, interdum velut Arbo- Talenta res immanes, ideo ab animarum curatione re- Ene ſpiri⸗ cedere, quòd doctrinæ, ſcientiæque fructu o-“. nuſtiores ſunt. Itâ-ne Arhor fructibus pergravis Zelus a- non ſuo pondere flectitur, ſed avara æquè ac aimarum ſuperbiens in faſtigium attollitur? Breviter; Si P'glectuse Arbor es, pomorum copiâ demittêris, & humi- liaberis; proniùs feréris in terram, ad ſaginam animarum eſurientium Juſtitiam, ſiliquâſque vo- rantium immundiſſimarum Volu ptatum. S. Hie- Gonver- ron. hic pro Montibus & Collibus exultantibus ſio. in egreſſu peccatoris, Angelos intelligit ovan- tes ſuper impio Poœnitentiam agente. Fro ſaliun- cula aſcendet abies; & pro urtica aſo:ndet myr- tus. En quomodè in converſione impii conver- tuntur & plantæ. Tuæ te effrænatæ affectiones animi lacerabant, dum à paradiio Domini ab- errabas. Amor impurus, odium omnium accen- debat; auri ſitis, invidorum livorem concita- bat; linguæ libertas impiorum in te ora ſolve- bat: & ità miſerè compungebare duùm tuus promovendis calamitatibus ſolicitus æquè ac in- felix agricola inſudabas. At in religione, ſeu Zelus a- in via Dei pro ſaliuncula Abies, aſcendet pro mwaram; urtica Myrtus, Abies, inquam, creſcet, Arbor enimverò caſus viſura marinos: quòd qui ſe conſecrat Deo, non ſuâ debeat jacêre ſalute contentus, ſed aliis Evangelii merces deferre debeat vel per fluctuum procellas, fremitéſ- que tempeſtatum. Abies eſto, in monte naſca- vita min- ris orationis & ſolitudinis, ſed indè deveharis ta. in mare, aliorum commodis militaturus. Pro, Urtica, Aquila & Theodotio legunt Conyza; quæ herba, inquit S. Hieron. viliſſima eſt, a- mara;, odoriſque peſſimi. Hoc (pergit Hiero- Laphßi op- nymus) dicendum eſt, quòd mala vertantur ,2 in bona, & pro vitis naſcantur virtutes. De- 4oα, mus exempla Majorum. Matthæus, & Zachæus Religionis Publicani, ialiuncula erant, ſtirpes inutiles, perfeézio. amari ſaporis, & odoris teterrimi, dicentes, Putruerunt, & corruptæ ſunt cicatrices meæ à fa- Pſ. 37. 5. cie inſipientiæ meæ. Iſti in Apoſtolos repentè mu- tati, facti ſunt Cypariſſus, & Abies, & Myr- tus odoris optimi, & in varia optima neceila- rii. Paulus quoque perſecutor Eccleſiæ, quando audiebat, Saule, Saule, quid me perſequeris * Acte 9. 4 Urtica erat, habens perſecutionis aculeos. Quan- do autem in toto Orbe Evangelium prædicabat, & dicere poterat, Chriſti bonus odor ſumus; re- ctèe Cypariſſus appellatur & Myrtus. Hæc ille. K k Ubi —„ 386 Conſtan- Ubi enim nos legimus; Pro ſaliuncula aſen ria. det abies, LXX. legunt: Et pro ſtœbe aſcendet cypariſſus. Unum ſatis mirari non poſſum, qua- re converſæ ad Deum Anmimæ non in frugiferas; aut in domeſticas, ſed in ſylveſtres & ſteriles arbores convertantur. Cur in Abietem, in Cy- pariſſum, in Myrtum Urtica degenerat, & non magis in pyrum, amygdalum, in ceraſum commutatur? Niſi fallor, maluit Myrtum, quam Pyrum: quamvis enim hæc frugifera, illa verò ſterilis ſit, tamen Myrtus ſemper viret, uniuſ- que ſpeciei eſt, Pyrus verô vere floret, hyeme riget. Adde, quòd hujus generis plantæ ven- trem quidem ſaginent, cæterùm eorum trunci & ſumptu excoluntur ingenti, & igni duntaxat, Zelus a- ut plurimùm idonei ſunt, ſi areſcant. Abies verô, nimarum & Cupreſſus naves inſtruumt, domos compin- oreiis, gunt, aliiſque uſibus profuturæ exciduntur: cum- Eed gzterna que inutiles ferè ſint, dum virent, accommo- praviden: datæ maximè ſunt humanis uſibus, poſtquàm a- ruerint. Cœnobita, ſeu Juſtus id intelligat. Non in Pyrum commuteris, ventri præbiturus deli- cias, temporalium illecebras miniſtraturus: A- bies eſto & Cypariſſus, magis neceſſaria ſuppe- ditaturus & utiliora Reipublicæ. Quare Religio- ſus, qui unius muliereulæ exoneratæ ſeu one- ratæ peccatis inopiam ſublevat, imò eſuriem paſ- cit, arbor domeſtica eſt, Dei viridario indigna. Ad am pliora conſitus es. Abies es, merces inve- Gturus, & Urbibus, non Viduæ, veras opes alla- turus a himibus Terræ, hoc eſt, à Coli confinio. Parum eſt, ut ſis mihi ſervus ad ſuſcitandas fe- ces Iſrael, ait Dominus alibi per Iſaiam. Non tranſpoſitus in nemus Eccleſiæ es, & in montem Dei, ut paſcas corruptibili eſcâà ventris inglu- viem, ſed ut tempeſtatibus obvies, ſed ut do- mũus Sponſæ laquearia compingas. Præterea: A- bies & Cuprefſus non in horto voluptatum naſ- cuntur, ſed ſuo genio naſcuntur in montibus: ſylveſtres ſunt, non domeſticæ; hoc eſt, verus Aboſtolus Sæcularium familiaritate non delecta- tur, ſed in ſolitudinibus errat, ſecedit cum Jrsu in monte ſolus orare. Quin & hyeme comam non ponit, ſed ſemper viret: non enim ſecun- dis aut adverſis rerum eventibus ſeu concutitur ſeu turget, & virtutum ſuarum decore vidua- tur. Domeſticæ arbores ſqualent hyeme, ſi ver- nant in autumno. De Juſto autem dicitur: Et Pl. 1. 3. folium ejus non deſluet, & omnia, quæcunque fa- Modeſtia, ciet, proſperabuntur. Nimirùm tunc omnia pro- Zelus a- ſperantur, cùm circumſpectionis & modeſtiæ ne , e„ Ihimimum quidem folium decidit. Siquidem po- as non ma non ſtabunt, ſi folia exterioris cuſtodiæ de- ſpernant fluent. Arbor autem pomifera, ut plurimum Regularâ quòô pomis ditatur uberius, eò fædiùs nudatur obſervan- foliis. Rara Arbor, quæ folia non negligat, ſi nel,. is fructu abundet. Rarior Juſtus „ cui exterior cu- immani- Ta modeſtiæ, ac vigilantiæ vilis & ſuper flua non tates ₰ videatur, ſi ſibi ſcientiarum, vel meritorum, vegulis no vel etiam virtutum copia redundet. David ſiqui- betant. dem juſtior ſibi viſus, modeſtiæ folium negle- Parva zit, & Bethſabæam aſpicere veritus non eſt. At, qui folium Cuſtodiæ non curavit, Caſtimoniæ fructum non retinuit. Abies autem, & Cupreſ- ſus non antè comâ ſpoliantur, quàm vitàâ: i- deôque odorem ſervant, & uſum etiam exciſæ. Undeè non immeritò Sponſa ſuæ domũs ſignum ſeu contignationem cupreſſinam eſſe voluit; e- jus videlicèt arboris ſelegit tabulas, quæ folia non faſtidit. Tandem Pyrus, Ceraſus, aliæque ejus generis, ſi humore deſtituantur, vix flam- mas paſcunt. Abies, & Qupreſſus tum potiſſi- Oliva mùm olent, & humanis uſibus ſubſerviunt, cùm bipenni vulneratæ radicitùs extirpantur. Juſti enim, etſi Gulæ non militant, tamen fer- ro impetiti, & perſecutionibus exciſi ſuam im- penſius operam ponunt in curatione Sæculi pe- reuntis & ſe perimentis. Ut Navis eos vehit me- Zelus per- dias per procellas, à quibus inhumanè exciſa lecmiores conciſâque ferro eſt: ſic Juſti infeſtos ſibi homi-“ eſer. nes oratione, conſiliéque ferunt, & vehunt in oi, tonis portum. Totum hoc transferri poteſt ad felici- falictias. tatem Religioſæ vitæ, in qua Spinæ in Roſas abeunt, mutantur in Myrtos Urticæ, de qua dici poteſt, quod ſequitur: Et erit Dominus no- Sermo ſpi- minatus in ſignum æternum, quod non auferetur. ritualis. Septuaginta expreſſiùs: Et erit Dominus in no- r men, Gρα in ſignum ſempiternum, & non deficiet. Dei volg. Nihil dulcius. In religione nomen noſtrum, lin- tati con- gua noſtra, verba noſtra, eloquentia noſtra Domi- Jormari. nus éeſt. Nihil loquimur, niſi Dominum, nihil Slores ſcribimus niſi Dominum, nihil libenter audimus Pe⸗ Ta- niſi Dominum. Planè, Et erit Dominus in no- Wihlpra⸗ men. Ille imperat, non Superior; Ille infirma- 1er Dei. tur, non Frater; Ille percutit, non Perſecutor; Intentio Ille petit, non Mendicus; IIh ſervimus, non ecke. Homini; Denique, ut aiebat Paulus, Deus erit Omnia in omnibus, utque præſtabat Job, ommia tum mala, tum bona à Domini manu ſuſ- cipiuntur. Et ideò fortè Urticæ mutabuntur in Mortif- Myrtos, quia Dominus nomen erit. Si emm a ee, mortificationi, dolori, perſecutioni, anguſtis ulzeſese. Dei nomen inſcribatur, ſoluſque Dominus cre- ugum datur omnium author, procul dubio Urticas rigi pro Myrto habebimus, quâ coronemur, non cnng i, quâ vulneremur. Ama, inquit Auguſtinus, & Dei con- fac, ut te credam amare, & quantùm vis ure, àν aa- ſeca, & vulnera. Sæpè picturas, alioquin non *⅝ê. eximias, ſi Apellis, Neuxiſve nomen præfe- Dezraà- rant, veneramur. Ità Mortificatio, ſi Dei cre- formari. datur opus, ceu gemma magni fiet. In Prover- Tribala- bis namque Salomon Oſcula refugit, ſi Immi- tionis cen- ci opera ſint, Vulnera verò Amici nomine inſi- Timetum. gnita oſculatur, & oſculis inimicorum prætu- Ht. Undè Job grandi, & ſævo vulneri, Abſtu- Job. La1. lit, addidit nomen Authoris, & ſupra opes di- lexit, dicens; Dominus abſtulit. Sic David, hu- miliationem rem adeò gravem & intolerandam, appoſito Authoris nomine bonam dixit. Bonum Pl. 118. mibi, quia humiliaſti me. En Urtica in Myrtum? converſa, ubi Dominus nomen illi. Ezechias ſibi bellum ab Iſaia renuntiatum non recuſavit, quando Deum intellexit tantæ calamitatis au- thorem. Vel Heli, Sacerdos illaudatus, ever- ſionem ſui;, ſuorum, familiæ, & totius Iſraelis obſequio veneratus, exclamat, Dominus eſt. 1. Reg. 3 18. Quod bonum eſt in oculis ſuis faciat. EX CA P. LVI. ISAI £Æ. Hæc dicit Dominus: Cuſtodite judicium, & facite juſtitiam: quia juatà eſt Sa- lus mea, ut veniat, & Juſtitia mea ut reveletur. Verſ. I. Septuaginta, ut notat S. Hieronymus, ſi⸗ r aß. militer legunt, niſi quòd pro Juſtina mea le- zeꝛ. gunt Miſericordiam meam. Ex quo colligis, Dei miſe⸗ quam ricorilic ſnn “ 1 ie 1 li. t 4. (e ſ 1 Mnvera. Mams te Vr. no Alee, lale uſi li do nlmi re ſain . II Stromatum ‚Lib. XVI. quàm mitis ſit Dei Juſtitia, quæ à LXX. Mi- Piæceptum eſt, ſed ſtricta teneat manu, & cu- 387 4 ſericordia nuncupetur. Miror autem, quare & ſtodiat Sabbatum, ne polluat illud. Efficiamnur Judicium commendet, & Juſtitiam, quòd proxima Salus futura ſit. Si adveniret perdi- tio, & ſeveritas Dei, tunc judicium & juſtitia accuratius ſuo tenerentur defungi munere; At adventante Salute, quis Judicum cautior in officio ſit? Imò quia Salus & Miſericordia ex LXX. adventura eſt; præcedere jubet Juſti- tiam noſtram, ne inveniat illa, quod puniat. Sever tas. Hinc diſcamus, ſeveritatem hominum negle- Tribula- Ctam divinum extorquere a Deo gladium ſe- tionum veritatis. Non enim puniſſet ille Sodomam Pent. quando eò deſcendit, ſi ſpectaſſet ab humana Sasberior . . . . „ . . . J . zaniar. Juſtitia iniquorum ſcelera vindicata. Ideò Phi- Pæniten- nees placaſle dicitur Deum, qui inter nubes hu- tzie infli- Mmanæ Juſtitiæ arcum ſtatuit divinæ Miſera- gendea. tionis; cum, & contrario, ſereno mimiæ in- dulgentiæ fulmina intorqueat, ut in Saüle præ- ſtitit. Is, quoniam virum dimiſit morte dig- num, miſericordiam impiam juſtaà ſibi illatà ne- ce expiavit. Si igitur cupimus excipere Dei Mi- ſericordiam, in occurſum illius humanam Se- veritatem præmittamus. Milericordia enim & Veritas obviare ſibi conſueverunt, Juſtitiaque Pacis oſculo excipitur. Undè non immeritò lſaias: Manera. Cuſtodite JQudicium, & facite Juſtitiam, quia juxtà eſt Qqalus mea. Notemus autem verbum il- Judex in. lud, Cuſtodite JQudicium. Vigiles excubiæ ne- RKus. ceſſariæ ſunt, ubi non contra gladios, ſed con- tra nummos dimicatur. Grandis cuſtodia, ſo- licita cura, quando non hoſtili ferro, ſed ami- co auro oppugnamur. Cuſtodiant itaque Judi cium. Equidem cuſtodes arcium non tantùm ab armatis ſibi timent apertàâ acie congredienti- bus, ſed & ab inermi cavent, ſed & amico- rum mentes explorant, ſed vel appropinquan- tes umbras reformidant. Munus domi tuæ illa- tum, non munus, ſed Aries eſt, quo Arcis murus quatietur, & Judicium captivabitur. Se- quitur: Et Juſtitia mea ut reveletur. Duplex ſenſus eſſe poteſt. Primus, Juſtitia in die Judi- cii revelabitur: nunc enim non apparet, dum Achab regnat, & perit Nabuth. At non indè abeſt Juſtitia, nec Æquitas deeſt, ſed latet re- velanda in die revelationis juſti Judicii Dei. Al- Dei eura ter ſenſus eſt, ſi cum LXX. pro Juſtitia po- Iſeſe per- natur Miſericordia. Quæ enim Juſtitia videtur, ige. Miſericordia eſt, ſed perſonata. Revelabitur au- i,azii, tem, cùm cognoſcemus, orbitatem, perſecutio- Status nes, vulnera, morbos nobis ſtraviſſe viam ad medioeri: réegnum. Vulgata ergo editio modeſtiùs (ut qui- ſecurior. dem videtur) Divina intuens, perſonam exiſti- mavit facié eile; crediditque Dei ibi ſævire Juſti- 4 tiam, ubi Vulnera viſebantur. Septuaginta verèò, perſonâ quodammodò divinæ Iræ detractà, oc- cultam & latitantem cognovere Miſericordiã, filios corripientem, erudientem per flagella ad ſceptrum; ideòque Miiericordiam clamavere, ubi Juſtitiam adeſle putaveramus. Beatus vir, qui facit hog, & filius ho- minis, qui apprehendit iſta: cuſto- diens Sabbatum, ne polluat illud, cuſtodiens manus ſuas, ne faciat om- ne malum. Verſ. 2. Kegulara Iſte igitur, inquit S. Hieron. hic, & filius 9 Wirves. interioris hominis, in eo beatus eſt, quòd facit H eere priminn, & apprehendet hæc: judicium fſcili- . cêt atque juſtitiam: ut non ſolùm faciat, quod Ethicæ Comment. Tom. VI. cum Deo unus Spiritus: impleamuſque Sab- bata delicata, ne ſimus de ſex diebus, in qui- bus factus eſt Mundus: de quibus Apoſtoli non erant, quibus Dominus loquebatur: N de Mundo fuiſſetis, Mundus, quod ſuum erat, diligeret. Hæc Ille. Miſerum te fore credideras, longè à felicitatis ſinu excutiendum, ſi divina mandata impleres, ſi juſtitiam adminiſtrares? Falleris. Nam Beatus Vir, qui facit hoc. Por- rô, quomodè non eris de ſex diebus, in qui- bus fit Mundus? Planè, ſi non labores in tem- poralium conſecutione, ſed quiefeas cum Deo; hoc enim eſt celebrare Sabbatum, feriari à curis & ſolicitudimbus hujus vitæ. Apprehen- das autem oportet Dei mandata;, hoc eſt, ſe- verè ea teneas. Facilè enim elabitur diſcipli- na præceptorum Dei, mii ſtricta manu cuſto- diatur. Er non dicat flius advenæ, qui adhæ- ret Domino, dicens: Separatione di- videt me Dominus à populo ſuo; & non dicat Eunuchus: ecce ego lignum aridum &c. Verſ. 3. Eunuchi, inquit S. Hieron. qualis fuit Can- dacis ille Reginæ; qui etiam in itinere otioſus eſſe non poterat, & dum quærit interpretem le- Ftionis, Chriſtum reperit, quem quarebat. Advena autem non timeat, quia in domo Dei nemo ad- vena reputatur. Eunuchi autem Laici videntur eſſe, qui filios Chriſto parere non poſſunt, tem- poralibus occupati, qui tamen non ſe credant arida ligna, quia fortè inter culinæ ſordes ligna arida convehunt: ſed audiant quomodò per O- bedientiam Ignorantia & ſterilis eorum Simpli- citas floreat, & Fertilitatem ſuperet Concio nantium. Quia bæc dicit Dominus Eunuchis: Qui cuſtodierint Sabbata mea, & elegerint, quæ Tempersn lium com- temptus. Nrihil præs ter Deff. Joan. 15. 19. Homines non timéb. di. Felieitas vera Eledio Cas ſue- pe ſin 6. Pr poſita ret ineda. Aulici veri. Lebtio ſa⸗= eræ. Chriſtus quarbadus, Religioſt conſuledi, Vnio in- ter adve- nas Religioſi Talenta nm e litcriæ Iſa. 56. 4.⸗ ego volui, & tenuerint fœædus meum. Dabo eis in- domo mea, & in muris meis l cum, & nomen me- lius, à filiis & filiabus: nomen ſempiternum dabo eis, quod non peribit. Lætetur ergo Laicus haud procreandæ per Evangelium Soboli idoneus. Nam ſi quæ Obedientia præcipit, fideliter im- plet, præſtantius nomen Filiis ſortitur. IIli enim appellantur Concionatores, Lectores, Prælati, Rhetores, Doctores Eccleſiæ; ipſi verò Servi ſunt Domini. Qui unus titulus, omiſſis rehiquis ſplendidioribus Legiſlatoris, Ductoris, Dei Pha- raonis, ſepulchro Moyſi inſculpitur, cuùm dici- tur: Mortuus eſt Mayſes ſervus Domini. Et hoc eſt Nomen ſempiternum, quod non peribit. Na Magiſtri, Præſidis, Theol gi, reliquâque di- gritatis vocabula;, ſpecioſa quidem ſunt, ſed in- ſtar floris deficiente vitàâ, imô & interdum da- rante, deficiunt. Titulus autem Obedientis, & Servi Domini nos ad uſque ſolium Dei comita- tur. Nota, nominis celebritas Religioſis promit- titur in muris. Videlicèt in clauſtro nomen Re- ligioſi venerationi erit, quod procul dubio in Au- la ludibrio erit, & blaſphemabitur in Foro. Quare ſi nos intra muros noſtros cohibebimus, Magni erimus; ſi Principu nos negotis immiſceamus, contemnemur. Porrò⁹ Nomen iſtud Eunuchis promiſſum, iis ſcilicèt, qui velut ſteriles plantæ in viridario Domini latitant, dabitur eis in Do- Obedien- tia. Ele FRis Stats. Deut. 34. 5. Cellæ ℳ⸗ mor Religioſiss in Alula Familia. itas ism Sνualari- bus nimia 7 mo & in Muris Dei. Hoc eſt, ſi murum Re- gularis diſciplinæ non excedas, habeberis, & eris K k 2 mazimus- 388 maximus. Secus enim Laici contemnunture N conantur Humilitatis limitem tranſgredi. In Muris nomen eorum præſtantius interdùm eſt Nominibus filiorum. Nec rarò Laicus humilis- Concionatori ſuperbo antefertur. Quòd ſi vi- deri velit non Laicus, ægréque ferat ſeptum humilitatis, ſtatuſque ſui ambitum dedigne- tur, Nomen ejus nobile non erit; ſiquidem in Muro non eſt, ſed ultra murum, ſcribiturque in terra ommium omninò pedibus proterendum. Laici enim veluti ſpinæ, ſi Roſam defendant, ſimul cum Roia coluntur; quòd ſi vellent Ro- ſarum foliis innaſci, flammis deputarentur. Notandum, cùm melius illis Nomen promitti- tur àa Filiis, filios non ipſos Primogenitos ſup- Caſtitas, poni, ſed Adjutores. Filiorum autem nomen nen ne non adæquabunt, ſi iis ſuperbè ſe æquaverint, r: 2* illud ſuperaturi, ſi ſe illo modeſtè abſtineant. . Ani Verùm Hieronymus ſeriem iſtam abrumpat. mi Gene. Talem, inquit, fuiſſe Eunuchum, quem Jrss veſtzs, amavit plurimùm, Evangeliſtam Joannem Ec- K- Cleſiaſticæ tradunt hiſtoriæ: Qui, Petro tardiùs N „ ambulante, elatus Virginitatis alis cucurrit ad , =„ Dominum; qui in ſecreta ſe divinæ Nativitatis Religieſi immergens, auſus eſt dicere, quod cuncta ſæcula Iarctoris neſciebant. Faceſſat igitur omnis cavillatio Ju- vi' "en daorum, & riſui præbere ſe ceſſet, aperiens Se- r,""" miviris regna Coœlorum: cùm Pudicitia non in Medeſtis debilitate ſit corporis, ſed in animi voluntate. ſine ſpiri- 1u. .. . . Giaie Ert Lilios advenæ qui adhærent Domi- ren. no, ur colant eum, & diligant no- N. men ejus, at ſint ei in ſervos: om- nem cuſtodi niem Sabbatum, ne pol- luat iltad, & tenentem fædus meum. Adducam eos in montem ſanötum moum, & lIætificabo eos in domo ora- tionis moæ. Verſ. 6. 7. pnis inte- Advena, ſi Deo adhæreat; advens nan erit: sdvenas. debet autem Deum colere, nomen ejus dilige- Religio re, & ͤ ei ſervire, imò in ſervum efſe, Sabba- ene " tum non polluere, & tenere fœdus. Non ſuffi- f. tas cit Deum colere, miſi ſervus illius ſis. Facilè ſelus non enim duo grana thuris adolemus; ſed ſervum ſuficie. ſe exhibere arduum eſt. Quid eſt autem, quòd Amer in Amor non in Sabbatum, non in Fœdus, non in Dium. Deum ipſum, ſed in ejus Nomen jubetur im- pendi? Ut intelligamus, quàm ardenter Deum ipſum amare debeamus: quando & ipſi Nomi- ni dilectionem jubemur impendere. Quid eſt autem, quòd in Montem adducet, quos lætifi- Conſoela- Care vult in domo Orationis ſuæ? Nimirùm ar- done: Dei dua Montium ſubeunda ſunt divinas conſolatio- cuw dan nes ſitienti. Supra communem vivendi rationem ar. aſcendas, ſi Deum ſitis. Non enim domus O- rationis ejus jacet in campeſtri, ſed longè poſi- „ta à planitie Voluptatis Montiũ apricitate læta- Evercitiiia 5 . ſt, ſed Ssiriass. tur. Rurſus Orationis locus non apertus eſt, ſe lia. Domus eſſe perhibetur: quòd ſecreto maximè Oratienis gaudeat Contemplatio. Utrumque in ſua JEss Zr⸗ Cel- oratione præſignavit, cùm in Montem ſeceſſit . ſolus orare. Solitudo Domum ſignat; Montiſque Trpidit. . . . 42 a. * Celſitudine Mortificaio prænotatur. Porrèò in Fervor domo Orationis lacrymas duntaxat fundi, & Iatus. inundare credebas? Ibi te Dominus lætificabit. Letitia Fruſtra ergo circumis plateas, egrederis & clau- VYera. ſtro lætitiam venaturus. Ibi, undè profugis, læ- titia pullulat. In domo namque Orationis læ- tificabit te. Equidem primum moœſtis remedium Oliva imperiti Ductores præſcribunt, ut ſtudium O- rationis imminuant, ut liberius ſe gerant, ut ra- rius Templa adeant. Falleris: in Sola Oratio- nis domo lætitiam metes, quam vanè inter ama- ras Sæculi voluptates ſuſpiras, & ſperas. Hoc expertus Regius Pſaltes canebat: Dedißti lætitié pſ. 4, in corde meo. Cor enim domus eſt Orationis, quam clauſam vult Dominus in Evangelio, cùm oramus. David ergo, cùm lætitiam quæſiſſet in Felicines aula, ſuſpiraſſet in bello, ſperaſſet in throno, vere. optaſſet in triumpho; eam ſibi infuſam teſtatur tantummodò, cùm ſeſe in ſuo corde concluſit, Deum oraturus. Quid facit Chriſtianus in Cir- eluptas co? Laxare cupit animum nimia oppreſſum æ- vera. gritudine. Fallitur: Iſaias enim non in Theatro, ſed in Domo Oratiomis repoſitam teſtatur eſſe Lætitiam. Audi: Adducam eos in Montem ſun- In Bae- étum meum, & lætificabo eos in Domo Orationis anali= mec. Quæ omria transferri poſſunt ad ea Tépla,“ in quibus Bacchanalibus inſaniis opponi ſolet & exponi Euchariſtia. Mons enim ibi eſt, arduus iis, qui Theatra deſerunt, ut Deum orent: ſed ibi Lætitia vera eſt, quam fruſtra peccatores in Circo emendicant. Nota illud, adducam; Gran- de beneficium, quèd ad Domum Lætitiæ oſci- tantes nos, & fortè reluckantes Deus adduxit. 7. Ptar ge eorum & vistimæ eorum placebunt mihi ſuper Altari meo. Quia domus mea domus Orationis vocabitur cunctis populis. Verſ. 7. 8S. Hieronymus hæc habet: Domus mea, Oratis Domus Orationis vocabitur cunctis Gentibus. Non uni Genti Judææ, nec uno Hieroſolymæ urbis loco, ſed in toto Orbe terrarum. Nequa- quàm taurorum, & bircorum, & arietum, ſed Orationis. Victimæ Deo placent, ſed ſuper oledien- Altare impoſitæ Obedientiæ. Non enim ritè tia in Spi ſacrificat, qui victimas immolat in foro. Ut "iruali- enim Judæis non licebat extra Templum ſa-““. crificare, ſic Religioſo ſancta opera immola- re non licet, niſi in Ara Obedientiæ. Quare Inobedientes ſuas inhibeant lacrymas, manan- tem ſudorem abſtergant, contineant in venis ſanguinem: Deus enim ad altare magis reſpi- cit Obedientiæ, quam ad Pœnitentiæ, ſeu Charitatis holocauſtum. Rurſus Altare Chriſti Crux eſt: ideéque ſacrificium illud Deo non olet, quod Mortificationem non redolet. De- nique Altare Oratio eſt, in qua debemus vi- ctimas noſtras offerre: haud enim gratæ Deo ſunt actiones, quas æterno Patri in Oratione non litamus. Diſplicemus autem, cùm propter victimas Altare deſeritur; hoc eſt, cùm Ora- tionis ſtudium intermittimus, ut, contra leges Cœnobii, operibus non malis, quæque ſi ſuo tempore impleantur, etiam bonis occupemur. Etenim Deus Domum ſuam Domum vult eſſe Orationis. Ex illa enim velut è fonte Zelum a- Oratione nimarum, Charitatem, reliquâſque Virtutes ma- ac nare vult; non autem eam patitur exhauriri, ut gts,um aliò flumina corriventur. Quare Domus illa, ſeu iii vacet. Cor illud, quod totum operibus impenditur Seientis Charitatis, Domus Dei non eſt, quæ ipſius te-ger Ora- ſtimonio Domus vocabitur Orationis. Linguis =, loquere Angelorum, Joannis exuviis induaris, orattess. victites locuſtis, Evangelium toto Orbe circũ- Superior feras, ſi Orationem negligas, Domus non es invigilet; Orationis, ideòque non es Domus Dei. Et in Ar- Jad orei. ca quidem Legis tabulæ erant, ſed indè Manna non — —w⏑ —— 68ℳ unti Urytrk⸗ I luntis e enie ſ mn, 6 llſte erun iltia. lrnin 1 ilet ueni. 11. lulſtr. Hnhil . irtzi. ſniun uen. ſun. Pnih e Uus. wutie Iladue lr ſean. INiee fenintgt, leri nliit . Meha l Dine a; Nlen, gft lyonn Agim Gr ein le⸗ in * 6) 1n len Gifi .ℳ 1 l Stromatum „ Lib. XKVI. non aberat: Ut ſcilicèt dulcedo Contempla- tionis ſocia intelligatur Legis: utque eam cu- ſtodiat, qui hanc evulgat. . Omnes beſtiæz agri venite ad devoran- dum, univerſæ beſtiæ ſaltis. Specula- tores ecjus c&ι omnes, neſcierunt uni- verſi: canes muti non valentes latra- re, videntes vana, dormientes, & amantes ſomnid. Verſ. 9. 10. Poteſt & hoc dici, inquit S. Hieronymus, quòd rabidæ priès Gentes provocentur ad Fi- dem: ut, deſertis ſaltibus veniant ad Eccle- ſiam, & comedant cœleſtem Panem, Agnique Cibus Carne ſaturentur. Quot apices, tot myſteria. Mandi. Primò quidem hujus Mundi pabula non fa- Tempora- mem noſtram pellunt, ſed humanitatem. Quod lis noxia. enim de poculo Circis commenta Antiquitas eſt, hoc de eſcis Mundi Propheticum Oraculum at- teſtatur. Et ſanè Noë ut præguſtavit poculum Mundi, reſupinatus eſt, quôdque humanum erat, dùm fæde expoſuit, incautus, non nocens, prodidit. Recordemur Eſaü, qui edulio lentis primogenita profligavit. Quis verô inter con- Vivia non evaſit in belluam? Quis à voluptate non actus eſt in inſaniam? Planè Holophernes; Baltaſar, & Epulo degenerarunt ab humana mente, dùm largius Agri hujus pabulo recreati ſunt. Secundò, Homines in feras converſi ſunt, quia Speculatores cæci fuere. Principum enim- vVerò Præiulumque cæcitas connivendo vitiâ- Heſidia. Jue non puniendo efficit „ut humana natura Superior ſylveicat. Quare cum vides Præſidem non vi- invigilet. dentem, ſcias brevi ſubjectos in bellumnam feri- Superio- um; α Recleſia- Kicorum Severi- tatem demutandos. At ſi Speculatores ejus cæci zas. ſi . 1 ſtea ait „/ PP nt; quomodòô poſtea ait, videntes vana? Pro- Eccleſia- un; d . P 2 4 „ „, fſectò cæci non vident, vana præſertim, quæ Kici nibi cIo c . . . k . velint, ni. difficilius perſpiciuntur, minuſque viſum pro- ovium vocant. Imô quia vana vident, excæcantur, & innocen- quia terrenis intenti ſunt, idcirco graviora non zmeg intuentur. Quot Paſtores videmus, quot Dy- rava naſtas ſpectamus ad propria Familiæ commoda Zelssob- Lynces eſſe, cæcutire verò ad Divina? Capite Ervantie emimveròô luere cogunt ſuſpicionem ſceleris in neglectas. Rempublicam, cùm in Deum crimina, quibus Aer Ke⸗ „ urbes evertuntur, ne quæſtioni quidem ſubji- permitiat. Ciant. Duùm ergo vana vident Dominantes, hal- lucinantur ad æterna, & tum populi ferocire incipiunt, penitúſque in beſtias convertuntur. Superior Porrò Epiſcopi, ſeu Reges, non cuſtodes, ſed invigilet, Speculatores dicuntur; non enim irrumpentia ſcelera ſatis eſt repellere, ſed eorum quoque an- tevertere debent occurſum. Excubiis non eſt ſa- tis, impetum repellere, cum hoſte congredi; percuſſurum ſauciate; inſuper adventantem de- bent abſterrere, & occurrere tenentur occur- renti. Hinc quam ſædè ſuo deſint muneri diſcant Paſtores, qui vel de die torpent, cuùm Specula- tores excubare oporteat vel noctu. Haud rectè de Dignitate ſentis, qui in ea otium ſomnum- que aucuparis. Falleris: Specula eſt, in qua ; dormientibus cæteris, tibi non licebit ofſcitari. Hinc eſt, quòd Iſaias de iis dicit: Dormientes, & amantes ſomnia. Quod ad rem noſtram ver- tunt LXX. Somniantes lectulum, & amantes ſomnia. Non enim in Throno ſomnus: ſed ſomni cupido & deſiderium: amantes, inquit, ſomnia; non itidem ſomno perfruentes. Utpote qui non tam dormiant in lectulo, quam lectulum ipſum Ethicæ Comment. Tom. VI. Felicitat infelix. Dignitas miſera. 389 Aemnientur. Non quies in opibus regnoque eſt; Elezzis ſed ſommium lectuli. Ideéôque laboribus ekagi- Stalus tati, vanâ quietis imagine deluduntur. An non Lator lectulum ſomniarant, magis, quam poſſede- vangs rant, qui poſt ſomniatam requiem excitati cla- Sesicdla- marunt; Laſſati ſumus in via iniquitatis 7 Pro- da, 31 fectôò lectulus ibi conſtratus non eſt, ubi quief- ap. eN centes laſſeſcunt. Miſeri Mortales, qui tantos exantlatis labores, tantas exhauritis anguſtias; ut tandem nanciſcamini non lectulum ſomno ac- commodatum, ſed lectuli ſomnium & ludi- brium. Denique in iſtis Speculatoribus ſilentium damnatur, notantürque, quòd non latraverint. Canes muti non valentes Iatrare. Nota illud non Cor:eltis valentes. Non enim prurigo eos deficit repre- gtee hendendi, ſed Authoritas. Quâ namque ratione esemgls. Prælatorum;, & Principum plerique mordere & Eceleſie- carpere audebunt in ovibus vitia, quibus ipfſi Riei de- undique ſcatent? Non valet contra fürem adla- rezz con- trare; qui bona Eccleſiæ aut dilapidat, aut ra- ſandii eat pit. Avaritiam non incuſat, qui ut augendo pa- trimonio excubet, Magiſtratum negligit; qui, ut domi vigilet, dormitat in Eccleſla. IIle la- trare valet, qui illud ſibi objici ex Evangelio non timet; Medice, cura te ipfum. Itaque ex Luc. 45 Cæcitate Linguæ oritur impedimentum. Pergit, 23. Et Canes impudentiſſmi neſcierunt ſatu- ritatem: 1pſi Paſtores ignoraveruint intelligentiain: omnes in viam ſuam declina verunt: unuſquiſque ad ava- ritiam ſuam à ſummo uſque ad no- viſſimum. Verſ. II. Ea Epularum hujus Mundi, voluptatúm- Tampoys⸗ que conditio eſt, ut & Canes fiant vorando, lia non & devorando mimimè ſaturentur. Ex Bernardo "rblent. enim Sæculi eduliis ſola fames enutritur. Quod Ke in Filio prodigo eluxit, qui ſaginatus ommi de- Gui Awa⸗ liciarum affluentiâ, ità tamen efuriit, ut vel vi. ſiliquis optaret rabiem ſedare cum ſuibus. Sa- nè Canes iſti neſciunt ſaturitatem, quorum Concupiſcentia non antè finitur, quam Vita. Undè Joannes, Mundus ait, tranſit, & Con- 1. Joan. 2: upiſcentia elus. Prius Mundus deficit, quàm 17. Mundi Concupiſcentia. Hinc Epulo adhuc in inferno conſulere volebat familiæ ſuæ. Et mul- ti in confinio vitæ vela panderunt Concupiſcen- tiæ. Porròô illud impudentiſſimi, quo Canes no- Luxvuria tantur, Libidinem videtur ſignificare, quæ ra- vix eura⸗ rò ſolet expleri, ſed in morem rogi, quò plus tar. injicitur pabuli, eò ardet vehementior. Quid eſt autem, quod Paſtores abduxit ab intelligen- tia? Audi: Omnes in viam ſuam declihaverunt. Rationes unuſquifque ad Avaritiam ſuam. Privatæ ratio- iraa⸗ nes Eccleſiæ Speculatores excæcant: dumque Eiunuzj ad propriam unuſquiſque viam deflectit, regia nihil qus deſeritur, & regnum labat. Niſi ſemitam pri- rat. vatam declines; regiæ viæ non inſiſtes. Equi- dem miror, quòd omnes omninò ab Avaritia tranſversùm agantur, nemôque non inclinet ad Commoda ſua. Magis autem mirandurn eſt, quòd eôdem felicitatis tendant per tot, tâmque diſſi- miles vias. Unufquiſque enim profitetur ſe ad Wternam beatitatem pergere: & tamen Sæcu- lares, ut eò perveniant, in Orientem ſolvunt Felicitatis & Pompæ; Religioſi verò eòdem appellendi deſiderio ad Occaſum properant Mortificationis & Morfis. Et ſanè ſi diligenter ſepulchra legeris, invenies de unoquoque ſeribi: K k 3 Obdor- — „* 3 90 Oliva Mors fali- Obdormivit in Domino: Requievit in PaceX eium,. ad meliorem Vitam properavit; quæ omnia vix audemus ſperare de Coœnobitis, quorum ætas Felieitas omnis in luctu traducta eſt. Attamen, ſi de iſto- soxis, rum vita interroges, ex eodem Epitaphio in- telliges, floruiſſe opibus, affluxiſſe deliciis, ho- noribus ſublimatos; ex quo, ſi Evangelio cre- dimus, facile poſſumus intelligere, non in Do- mino obdormiviſſe, nec ad meliorem Vitam profectos. Lata enim ſpatioſâque via ad Beati- tatem non pervenit, ſed pertrahit ad Interitu. Venite, ſumamus vinum, & implea- mur ebrietate, & erit ſicut hodiè, ſic & cras, & multò amplius. Verſ. 12 ierno. Rarus;, qui ſolus delinquere velit, ſed ſo- rua obliti. cios ſceleris convocat omnis impius. Venite, inquit, ſumamus vinum, & impleamur ebrie- Amici tate. O phanaticum caput! Et quare Vino non ompii· . .. . 2 1 „ ꝑ§—L - Conſlis impleris, ſed Ebrietate? Nimirùm, licèt in- rii impii. ſanus, optimè noverat, non ſe Vino impleri olſtinati. poſſe bibendo, ſed Inſanià. Haud enim implent Voluptas Sæculi Voluptates, quæ, quò plus ſunt potæ, miſers. plus ſitiuntur. Ideò deſperans ſe Vino replen- dum;, Ebrietate ſaltem & Inſaniaâ optat exſatu- Mortis ob- rari. Undè autem tam cæca libido? profectò livis Té- ex oblivione humanæ fragilitatis. Dum enim rationum ſibi craſtinum promittit ſicut hodiernum futu- "*. rum, vino ſe largiùs ingurgitare non timet. Verùm hoc ſperaverat quoque, qui animæ ſuæ Luc. 1z. dicebat; Anima, habes multa bona; bibe, epu- 19. lare. At non ſicut hodiè, ſic fuit & Cras; quando eâdem illà nocte egeſſit amimam æter- nis cruciatibus mancipandam. Iſtud ſicut hodiè, ſic & ceras, & multò amplius genus humanum peſſundat, neméque non peccat, dùm ſibi de craſtino blanditur. Lege Horatium carpentem eos, quos vana Sæculorum ſpes circumagit, & fallit. Planè non ſicut hodiè, ſic & cras; quandoquidem homo nunquam in eodem ſta- tu permanet. EX CAP. LVII. I 8 A I X. Juſtus perit, & non eſt, qui recogitet in corde ſuo: & viri miſt ricordiæ col- liguntur, quia non eſt, qui intelligat. A facie enim malitiæ collectus eſt Ju- ſtus. Verſ. 1. Perſecutio V i miſericordiæ colliguntur. Apoſtolos ſi- non nocet. gnificat, qui interficiuntur ab impiis, & à Domino congregantur. Cauſaſque reddit, cur interfectus ſit Juſtus, atque ſublatus, dicens: A facie enim malitiæ collectus eſt Juſtus, ut ma- la Næculi non videret. Hæc S. Hieronymus. Unde duo potiſſimaàm eruimus. Primum qui- dem Perſecutionem nihil aliud eſſe, quam Meſ- ſem; nam Juſtos, quos Hominum immanitas demetit; Dei pietas congregat in ſinum, ſeu in horreum cordis ſui. Non ergo Perſecutionem timeas: non enim truncaris, ſed colligeris: & dùm à crudelitate conſtringeris, non crudelita- tis mancipium es, ſed vir dicerie miſericordiæ. Ac ſi miſericordia Domini ibi pullularet tibi, Orcaſis ubi Tyrannorum ſævities enſes, ſcorpiéſque con- mala. ſevit. Alterum, A facie malitiæ tollitur; ſi enim eam videret, raperetur. Nemo ſe periculo credat; nam, quamvis Juſtus, tollitur, nè vi- deat illecebras Voluptatis, cujus aſpectui diffi- cillimè obſiſteret; Quis ſanctior Davide? A facie tamen Bethſabææ poſtratus eſt. , Veniat pax, requieſcat in cubili ſuo qui ambulavit in directione ſua. Verſ. 2. Ex quo oſtendit, inquit S. Hieron. Marty- Perſeeutio res non perire, ſed vincere, & æternâ ſede “n nocer, requieſcere. Verum & moralem ſequuti inter- pretationem dicimus, in ſecreto duntaxat cubi- culi quietem eſſe, fruſtra quærendam inter de- licias. Duo autem mira videntur efe. Quare in Pax cor- cubile ſecedendum ſit, poſtquàm Pax advene- dis. rit, cùm ſoliti ſint homines, redditâ Pace, pro- gredi è cavernis & ſecretioribus locis. Tum, Cireiſze- qui ambulat in directione, quomodèò requieſ- &io perfe- cere jubetur? Et quidem prima ſolvitur quæ-i" ſtio ſine lucta. Tanti enim periculi Pax Chri- ſtianorum plena eſt, ut tum maximè ad propu- gnacula Solitudinis confugiendum ſit. Poſtquàm difflatæ erunt inſectantium nubes, tum maximè timendum eſt à fulguribus; tum cautiùs è cubili efferendus eſt pes. Teſtatur hoc pacificus Salo. mon. Is quia non requievit in cubili ſſuo, ſed liberiùs ad Moabitidas vagatus eſt, ſæviorem mor. quoniam ſolitudinem deſeruerat, reliquit Jebu- dis & zæum, ne Pacis umbrâà expugnaretur, qui Soli- Debee eS tarius eſſe non poterat. Porrò requieſcere & s: ambulare non modò ſecum ipſa non pugnant;. verùm & ſeſe invicem fovent. Ille emm ambu- lat in directione ſua, qui in cubili ſuo quieſcit. Seſſio eſt enim & quies cogitationum Cordis iter. Cæteri namque qui in cubili ſuo non re- Calia- quieſunt, ambulant, ſed non in directione ſua. Imò ſua ad damna feſtinant, vel ad inimicorum ſpectaculum ambulant in circuitu. Quiſquis ve- ròô ſancto otio delectatur, quiſquis ſeeretò clau- ditur, velociter ſalutis ſtadium emetitur. Quo- ties David manens in ſolitudine ità cucurrit, ut fugæ videretur ſimilior illius curſus, quàm iti- neri! Audi: Ecce elongavi fugiens, & manſi in Pſ. 54.. Jolitudine. Et in eremo requievit, & nihilo mi- nùs in directione ſua ambulabat. Job quoque de ſe ait: Poſuiſti in nervo pedem meam, & obſervaſti omnes ſemitas meas. Ergo ambulamus Job. 13. & compediti; ergo in cubili & quies eſſe po- 27. teſt, & curſus ad ſalutem. Verùm ſi Hierony- Mors non mum ſequamur: Pro pace Mortem Sanctorum, zimenda. pro quiete in cubili Martyrum intelligit Sepul- turam. Veniat Pax, requieſcat in cubili ſuo, qui ambulat in directione ſua. Quàm felix Mors, quæ Pacis opes accumulat! Et ſanè Pacem Obi- tum appellandum cenſuit, qui dixit: Viſi ſunt Sap. 3.3 oculis inſipientium mori, illi autem ſunt in Pa- ce. Verùm Mors iis pro Pace eſt, qui in Pa- ce non ſunt, qui pro Chriſto confligunt, qui adversùs Voluptates dimicarunt. Cæterùm qui pace otiéque immaturo diſſolvitur, bellum ex- ectet in Morte, non quietem; non pacem, tormenta. Dicitur enim: Veniat pax, re- quieſcat in cubili ſuo, qui ambulat in directio- ne ſua. Non enim optaret adventum Pacis, . e Cella ℳKW bellis Pacem eſt expertus. Itaque Deus Iſraeli, Pax ecor- aun⸗ 1 ℳ mii⸗ Mriie lbecz „1f 1 liltus 4 ma ex li ſ nrie. llz. ſtuan fenntii. Mu. V lglsti l. ut. nui . lanie⸗ le . . 6 e fruereturf; neque ut requieſceret precare- tur, ſi otio jacéret; verùm ambulanti in dire- ctione requies imperatur in cubili. Nota, Se- Pax cor- dis e Mortis menoria. pulchrum cubile dicitur Juſti. Nuſquàm enim invenies requiem, niſi habites in Sepulchro. Etenim meditanti cinerem adverſa non nocent; ſecunda non illudunt, temporalia non faciunt impoſturam. Cubile noſtrum Sepulchri me- moria ſit, & inveniemus requiem animabus noſtris. Quà enim re turbetur illius cor, cu⸗- jus mens requieſcit in Tumulo? Ipſi quoque vigiles juxta Domini Sepulturam quievere. Nec perfidia inquieta eſſe poteſt, ſi à Sepul- chro non longè commoretur. Ides & Tobias ſuaviùs ſedebat domi, quia ſolicitius ſepulturæ civium inſudabat. Job quoque ſcatens vermi- bus, hoc eſt, ſepulturæ primitiis initiatus, vel in ſterquilinio quieſcebat, ſedebatque in pul- vere, ſolà Sepulchri umbrà pellectus ad quie- tem. Et quidem Job, antequàm vermibus ſca- teret, auditis ærumnis ſcidit veſtem, corruit in terram, edidit ſigna doloris, & mœſtitiæ. At poſtquàm vermes illum coëgere ad illam vo- Job 17. e Cem: Qolum mibhi ſupereſt Gepulchrum: ſedit, be- nedixit Deum, aliôſque docuit conſtantiam in Habac. 3. inconſtantia temporalium. Ideò Habacuc, ut 16. requieſceret, audi quid optet: Ingrediatur pu- tredo in olibus meis, & ſubter me ſeateat: ut re- Felieitas duieſcam in die tribulationis. En ut mortuali- wera ex bus vermibus ſibi cervical ad quieſcendum con- Mortis ſuit. Hinc in Iſaia: Redentibus in regione umbræ mé stα,. Wortis. Nimirùm quieſcitur ab ſolſtudine tem- Tribulz- tionsm Poralium in ſeria recordatione Sepulchri. Nam remedin. & Sponſa tam alto obruta ſomno fuit, ut eam Dei vo- vetuerit Sponſus excitari, quia ex Cupreſſo ſibi luntati laquearia compegerat Mortis prænuntia. Pe- c"fer trus in carcere, hoc eſt, in veſtibulo Sepul- mari. . .. . chri, ſuaviùs dormiebat. Habes hujus rei exem- pla plurima. Quare, ſi curis hujus Sæculi cu- pis expediri, vinculis te Sepulturæ illaquea. Si optas Aulæ amplitudinem non terere, ſed calcare, cubile tuum Sepulchrum ſit. Vos autem accedite huc filii auguratri- cis, ſemen adulteri & fornicariæ. Verſ. 3. Iuxvrig. Quod ſcilicèt, inquit S. Hieronymus, ſem- per Jeruſalem, quæ eſt Mater audientium, Idololatriæ dedita fuerit. Ex quo intellige A- dulterii & Luxuriæ turpitudinem, quæ nomen ſuum Idololatriæ commodavit, ut Idolorum ſoœditas eluceret. Per tranſlationem Idololatria Luxuria nuncupatur. Semper autem deterius & turpius eſt, quod ad exprobrationem turpitu- dinis aſſumitur. Etſi non immeritò Idololatræ ſemen dicuntur Fornicariæ. Siquidem Venus prima Dearum creditur; Amoôrque impurus Idoli architectus circumfertur. Amor namque neſcit amare, niſi Adoret. Quare ab Adulterio cave, nam citô in Idololatriam labéris Dei oblitus. Idola verò victimis, cæde, & ſangui- ne coluntur. Nec Luxuria immunis à cæde eſt, ſed manus lavat in ſanguine peccatoris. Qua- re, cùm Venerem aſpicis rubentem, non pur- puriſſo eam oblitam credas, ſed amantium cruore ſcias infectam. . Stromatum Aib. NVI. 391 Numquid non vos filii ſceleſti, ſemen mendaæ! qui conſolamini in LVüs ſub- ter omne lignum frondoſum, immo- lantes parvulos in torrentibus ſubter eminentes petras. Verſ. 4. 5. Iſti, inquit Hieronymus, vocant eos, quos Raze deceperunt ad idola, ſive ad ſimulacra dog- en ſeen matum ſuorum ſubter frondoſas arbores, atque Is, um nemoroſas, Voluptates illis, atque delicias pol-=- licentes; ſive celantes impuritates ſuas. Undè & Adam, poſtquàm peccaverat, abſcondit ſe in paradiſo ſubter arborem, ne Dei pateret aſ- pectui. Nec dubium eſt, quin iſtiuſmodi perdi- Protedto- tionis fili, & ſemen iniquum, habeant pluri- r, Smdbiss mos filios, quoſcumque deceperint, & occi-W. dant in profundis vallibus, & in barathro ini- Electis quitatis ſubter imminentes petras, quæ ſemper alus. minantur ruinas. Nos autem unam habemus pe- tram, quæ ſemper ſequitur populum Dei: de qua bibebat quondam populus Iſrael, quando familiaritate Domini fruebatur. Planè hic Con- ſiliarii impii & libidinoſi prænotantur, qui Ini⸗ quitatis fili, ſemina appellantur Mendaciorurn. Cur verò ſemen mendax voluptatis Nundina= tores ſint, ea de cauſa dixerim; quòd Volup- Volutias tas omnis bland facie dulcedinem præbeat, & "Maras venena propinet: delicias exponat, & ingerat amaritiem: apponat mella, & pœnitentiam, do- loremque ſupponat. Mel & lac ſub lingua ejus, quàâ dulcedine ſemen mendax libidinis irrigat; ut facilius rapiantur incauti. Quod & ex hac eâdem prophetia patet: ab umbra enim arbo- rum incipit,; & ad immolationem in torrenti- bus devenit. Inchoat dolores à frondibus; & al- licit ad ſolatium opacæ arboris, ut demergat tandem in torrentibus Voluptarios. Scito itaque Gonſcien⸗ ſub arbore voluptatis plures fraudes latêre, quam 'i⸗ ,*- frondes. Suſpectas eas habeto delicias, quæ um- imis; brarum latibulis gaudent: & immolationem ti- imbii me, ubi latibula comperis. Sincera Voluptas in aperto eſt; & graſlari cupit, quiſquis avocat innocentes a luce. Parvuli verò dicuntur, qui voluptatibus immolantur: quòd imbecillæ men- tis ſit à fuco capi deliciarum. Quot ridemus in Laæuria, urbibus centum annorum pueros, qui ætate grandævi; ferro potentes, victoriis inclyti, hu- miliantur tamen ſicut parvuli in voluptatibus? Nota autem Voluptatis arborem frondoſam di- peecati ci, non frugiferam: quèòͤd Luxuria fructu ca- damna. reat ad eſum, foliis abundet ad viſum; quéd- udrer que non vitam pomorum ſucco nutriat, ſed Promiſſs foliorum ariditate incendium paret- Mundà, Super montem excelſum, & ſublimem boſuiſti ocubile tuum, & illuc aſcen- diſiè, ut immolares hoſtias: & poſi oſtium poſuiſti memoriale tuum. Verſ. 7. 8. S. Hieron. hic exponit ſacrilegia antiquo- rum verbis perpaucis: Nullus, inquit, fuit lo- cus, qui non Idololatriæ ſordibus inquinatus ſit, in tantum ut poſt fores domorum Idola po- Pruden- nerent; quos domeſticos appellant Lares; ut ti e Ei. tam intrantes, quam exeuntes domus ſuas ino- lii iene- liti ſemper commoneantur erroris. Sanè filiis érari Fi- Lucis prudentiores extitere abortus Tenebrarũ. Biis iueis. Equidem libet in Prophetæ verbis Sæcularium K k 4 ærum-⸗ Laber ſa- zularitm vanus. Dignitas inſelix. Ambitis. Eledtio Statas, Aunlici mi ſeri. Luc. I2. 19 3.9 2 zrumnoſam conditionem recognofſcere. MI ri Montem ſubeunt, & poſtquàm illuc ſummo cùm niſu evaſerint, non ſceptrum recipiunt, ſed victimas immolant, non regnaturi, ſed ſa- crificaturi conſcendunt altitudinem. O infelix! putares felices, ſummiſque digmitatibus con- ſpicuos viros adorari? Falleris: Immolant, non adorantur: Victimæ ſunt, poſiquam aſcende- rint, non Idola. Quot quantiſque putas illum in aula ſacrificare opéſque, ſalutémque ſuam, qui per jacturam patrimomii ad Curulem eniti- tur pervenire. Ut ab infimis levi thuris fumo reſpergantur, Aulæ principibus cor ſuum au- rũmque immolant. Nota verò: Cubile in Mon- te collocant, ſed non ideò in eo torum videbis ad requiem, verùm aras intueberis victimis de- ſtinatas. Aſcendunt, ut quieſcant; & poſtquam aſcenderint, non quies indicitur laſſis, ſed ſacri- ſicium imponitur. Myſterium autem latet in eo, quòd ſuper Montem cubile ponit, antequam eò devemat, qui, cùm aſcenderit, monetur de victimis, & non de ſomno. Audi: ſuper Mon- tem excelſum, & ſublimem poſuiſti cubile tuum. Quidſequitur? Et illuc aſcendiſti, ut immola- res hoſftias. Siſte gradum infelix purpuræ can didate, infelicior voluptatis inſtitor: Oculos a- peri, & conſidera, quòd ubi quietem, delecta- tionémque ſperas, rogaberis ſacrificium. Quot extant hodiéque, qui in Monte dignitatis cubi- le ponunt; qui ut illuc devenerint, litare hoſtias coguntur. Et quidem notat S. Hieron. hoſtias iſtas ſine ſanguine non fuiſſe. Tu cogéris cha- rorum vitam Regibus immolare: Tu mentem Ambitioni devovebis: Tu igne Cupiditatum conſumêre: & non tam Victima eris, quam Ho- locauſtum, poſiquam Popæ coronato adhæ ſeris. Quod ſanctè præſtitit Petrus, iniquè agit Am- bitio. Hæc piſcem à decumanis fluctibus vorti- cibuſque ablectiſſimæ ſervitutis non extrahit, niſi vomat ab ore didrachma ad exſolvenda tri- buta, utinam ſaltem Cæſari, pro Chriſto. Jeph- te quidem arduum Victoriæ jugum conſcende- rat, in eéque fixerat ſibi ad quietem cubile; vix tamen eò pervenit, cùm Virginem innoxiam mactare cogitur. En Ara pro toro; en Sanguis pro purpura: en Rogi pro culcitris; en cubilia in Sepulchrum converſa: en diſſolutæ Secures non ut laurum decerpant, ſed ut Hæredem ob- truncent. Fratres Joſeph, poſt varios caſus, ad Proregis conſpectum introducuntur. Verùm in Monte ubi cubile ſpe vanaâ conſtruxerant, vi- ctimas jubentur incendere. Benjamin namque & adducunt, & carceri addictum ingemiſcunt. David quid non in Aula ſperaſle debuit requie- tis? at Gigantem primò truncare debuit; tum centum oflferre Allophylorum præputia tenetur; indè ipſe ad ſacrificium ab Saüle depoſcitur. Planè in Monte excelſo divitiarum cubile po- ſuerat, qui ſecum ipſe jacens meditabatur: Ani- ma, multa bona habes: Statim enim è cubili trahitur non tam ad victimam, quaàm ad un- cum. Prius illuc aſcendas, & tum de cubili non cogitabis, cùm ubique fuſum hoſtiarum cruo- rem calere, & palpitare exta conſpexeris. Me- mineris autem, non quieſcere in hoſtiis cul- trum, ſed exenteratâ pecude, rimantur ſacrifi- culi in aliena nece aliorum vitam. Tuis debes viſceribus Omen Principi inter Aras portende- re, & Omina tuis & labiis non admittuntur, ex tuis extis expetita. Convertamus ad nos Pro- phetæ ſententiam. Optas Deo hoſtias immolare? Montem aſcende, homines fuge, alta ſcande liva contemplationis. At 6 Dei Miſericordia planè exuperans omnem ſenſum! In Monte ubi im- molas, non Altare, ſed Cubile extruitur; non Felicina diſponitur Ara, ſed inſtruitur Torus; non Vul- vera nera, ſed Somnus imperatur. Cubile, inquam Riligieſt pomitur in Monte ſacrificii: ut intelligas ſola vee. in Mortificatione Deique Servitute quietem uoniiß & tranquillitatem efſe; mihilque magis Deum carin dals velle in Sacrifcio, quam Requiem immolan- c7. tis. Abraham hujus rei teſtem invoco, qui, ubi ſacrificium paraverat futuræ poſteritatis, Vidit exphcata examina poſterorum: quique Prolem venerat perempturus, patrem ſe mul- tarum gentium Angelico teſtimonio cognovit. Jacob eo in loco, in quo luctatus eſt, dulciſſi- mo ſomno recreatur. Felix, qui audet hoſtiam ſe vivam Deo offerre. Planè Cubile ſibi exci- taret in Ara Mortificationis & Sacrificii. Ex- preſſit id David, qui de iis, de quibus dicit; Et gladii ancipites in manibus eorum: paulò an- Pl. 149.6, te prædixerat: Lætabuntur in cubilibus ſuis. Non enim abeſſe poterat tranquillitas Cubilis, bid. 5. quorum in manibus Mortificationis inſtrumen- ta verſabantur. Adami ſomnus Chriſti in Cru- ce expirantis imaginem expreſſit. En Somnus in Ara: en Requies cubicul in Monte ſacri- ficii. Concludamus omnia verbis S. Hierony- mi, ſuâ ſeveritate irridentis ſapientes hujus Sæ- culi. Et quia, inquit, ſecundum Prophetam, Religioß converſi ſunt retrorsum, imitantes uxorem Loth, Tepidi. mutaniur in ſtatuam Salis, habentes imaginem Eecleſia- Eecleſiaſticæ condituræ, & ſaporem penitus non Itici non habentes; qui projiciuntur foras, & ad nihil boni utiles Lnt, niſi ut cunctorum pedibus conculcen- Rerig t- tur. Quamobtem qui aratri ſtivam tenet, poſt ida. tergum non reſpiciat. Rurſus idem Hieron. di- zem peſ- cit, Sion expoſuiſſe in veſtibulo domũus Idola, ſundans. quô incautos faciliùs deciperet: Ur, inquit;, quicunque ædes vellet intrare, haberet ante o- culos expoſitam voluptatem. Planè ejuſmodi ſunt Ornatus Fœminæ vanæ, & vagæ, quæ ornatæ, ut ſi- vanus militudo Templi, aſpici non poflunt, quin Malterze Impuritatem obſiciant adorandam. Ejuſmodi Sermo quoque ſunt ii deceptorum, quorum in veſti- vanus bulo ſermonis Libido expomtur. Hos devita; Tentatio- quid enim expectandum ab illo corde, cujus nnmm ſons, in veſtibulo Impuritas adoratur? Nec veſtibu- lum immune eſt Impietatis; ſed, ut intrave- ris, offendes offendicula, & ſimulacra Volup- tatis. Quaàm dura Mundi ſervitus, quæ te co- git in limine ſuæ domús ante Simulacra pro- cumbere, altitudinémque auipicatur ab incli- natione, adorationéque ſaxorum! Quia juxta me diſcooperuiſii, & ſuſ- epiſti adulterum : dilataſti cubile tuum, & pepigiſti cum eis fædus: dilexiſii ſtratum eorum manu aper- ta, & ornaſti te Regi unguento, & multiplicaſii pigmenta tua. Verſ. 8. 9 Hoc autem, inquit Hieronymus, dicit, ut peccatum oſtendat, quòd non ſolum in agris, & in domi- ſine vere- bus idola ooluerint, ſed in templo quoque poſue- cundia. rint ſimulacrum Baal, quod Ezechiel quoque, Habitus Pperfoſo pariete, vidiſſe ſe dicit. Dilexiſti ſtra- mali. tum eorum manu apertäâ, ut non erubeſceres, ſed l, ae, toth libertate peccares. Ornaſti te Regi unguen acandks. 7ο Regi Idolo Ammonitarum, qui appellatur Perva. . WMWoloch; al Mun 1 bywi. c— rugt ſ at Picdkare . impura. Oynatus Vanus“, Louxuria. 5 Stromatum, voluptas. Moloch, & in lingua noſtra Regem ſonat. Quam facilis à ininimis ad ſummma flagitia deſcenſus! Hæc enim, quæ pauloò antè initio hujus capi- tis conſolabatur cum Diis ſubter omnem arbo- rem frondoſam, jam nec abſtinet ab Idolis in Templo. Nimirùm non rarò laxandi amimi cansa in agris delicias, voluptatémque admit- timus, non excluſuri eam nec ab ſecreto Do- mus & Temphi, imè Dei indè cultum exclu- ſuram. Utinam id non ipſa rerum arbitra ex- Perientia teſtaretur. Quot enim videmus in- dulſiffe deliciis in agro;, ut ſe reficerent, qui quamdiu aà religione non defecerint, non deie- ruere ſemel expertam voluptatem. Paulatim te- piditas & ſcelus prorogantur: non irrumpunt; ſed irrepunt, ruſticantur primò agris conten- tæ, mox domeo templôque impudenter ſeſe in- gerunt. Quare non dicas: licet in agris laxare interdum liberiùs animum, geniòque indul- gere licentius. Nam Jeruſalem, quæ primò ſubter arbores conſolabatur cum Diis, citò eos intruſit in templum Domini. Equidem impuras Pictorum tabulas vix patiebamur ante aliquot annos in ſuburbiis & villis; mox cœpere in ſe- cretioribus domuum receſſibus ſeponi, tum enponi non erubuere in atriis, publicè nunc præ foribus viris puelliſque ingeruntur. Uti- nam non eas in Templis quoque Dæmonis pe- nicillo adumbratas doleret Eccleſia. Ubique Suſannæ nudæ, ubique Samſones ſupra pectus Daehilæ recumbentes; nec recordamur nudam Suſannam vel in Senibus libidinem accendiſ- ſe, Samſonémque dormiviſſe cum Dalila, cui nimiùm fidit. Quod de picturis, hoc de reliquis pompis dicendum eſt. Eadem enim vanitas ſpe- ctatur nunc inter Aras, quam vix ſine ſtoma- cho ferebamus in Villulis. Jam Superbia Prin- cipum inſignia & ſtemmata fanuliæ inſeruit Aris, & inter palmas laureâſque Martyrum non veremur ad triumphum Vanitatis immiſ- cere Aquilas, Dracones, aliâque monſtra, ſi ea viſantur in ſtemmate fundatoris. An locus ullus in Orbe tam ſanctus eſt, in quo Moloch ſimul cum Deo non colatur? Quem ego mo- rem non ita damno, uti a ſummo Concionato- re in Vaticano Palatio damnatum audivi. Nam, ſi temperatè & ſacratis Deo Xdibus Stirpis fi- guras ſeu appingamus, ſeu etiam inſculpamus, carebimus crimine; quo ſanè vix carebit, qui nimiùm eas ubique infigit, & ſumptu enor- mi, & voto gloriæ inferendo. At ſingulas Sio- nis proſternentis ſe Idolis, & Procis ommibus ærumnas penſemus. Primèò diſcooperuit, tum ſuſcepit adulteros. Juxta me diſcooperuiſti, & Niſcepiſti adulterum. Semper Libidinis pronuba Nuditas eſt: nec auderet amare, ſi Cupidinem in ſua non exprimeret Nuditate. Sic Bethſabæa nuda erat, cum Davidi chlamydem pudicitiæ detraxit. Quare quæcumque Fœminarum amat videri, parùm in veſte pudica eſt, citò ama- bit, & maculabitur. Cave Nuditatem, retine velum Pudoris, ſi refugis Adulterium. Notan- dum, quòd juxta Dominum Adulteris proſtat: ne vane de propoſito præſumas; néve ſecurum te credas, quòd Templo inſervias. Nam juxta Dominum non veretur Jeruſalem Fornica- rios. Secundò, Dilataſti, inquit, cubile tuum, & pepigiſti cum eis ſædus. Quomodò, quæ A- dulterum ſuſceperat, repenté nunc, quaſi cum plurimis, dicitur pepigiſſe fœdus. Enimveròô Vitium hoc Libidinis tale eſt, ut unum cum ſit, Hydram velutl referat imquitatum. David . Lib. XVI. 3903 c atteſtatur, qui Adulterium recipere non potuit ſine ſociis, Homicidio, & Mendacio- Unum quoque perhibetur adulterum admiſiſ- ſe, & poſteaà pepigiſſe cum multis: quòd lues hæc ſæviendo creſcat. Quæ enim Fœmina Vo- luptatem deguſtavit, vix e explebitur. Ignis Libido eſt, augetur pabuli incremento, non ſedatur. Undè graviter falluntur, qui Luxu- riam cibo comparant, exiſtimantes eâ ſe ſatura- ri poſſe. Nônne audis Jeruſalem, admuiſlo A- dultero, cum eis, hoc eſt, cum aliis plurimis convenire; ſtatimque præguſtatà unius volup- tate, dilatare cubile ad uberiorem ſceleris pro- Peccari luviem. Hinc videmus, Cupiditatem non ex- damna. pleri Voluptate: ut enim Avaritia plena horrea pgνναu deſtruere tentabat, ut amplificata plus frumen- a & ti reciperent; ita hic Impudicitia; intromiſſo A- Gonverſio dultero, dilatavit cubile ad laxius domicilium velaz . . . N„. -— . d-: ziles. adulterantium. Tertiò: Dilexiſti, inquit, Nra- 2 , irte tum eorum manu aperid. Quid hoc portenti eſt? or an in. Quomodèô enim dicitur alienum diligere ſtra- Lu. wrias tum, cùm perhiberetur ſuum dilataſſe cubile? Undè tam ſubita jactura, ut alienum fiat, quod antè tuum erat? En dilatat ad ſcelera cu- bile; & mox ſtratum veluti alienum ab adulte- ra diligitur. Ita eſt. Rarus, qui peccato non ſpolietur, nec diù tua, tua erunt, ſi tu eſſe in- cipies Impudicitiæ. Hujus veritatis teſtem lo- cupletiſſimum habemus Prodigum Adoleſcen- tem, qui luxuriosè non vixit, ſine jactura ac- ceptæ a Patre ſubſtantiæ. Hæc Charybdis eſt patrimoniorum: in has incurrens Syrtes Navis Juventutis merces prodigit, ab ultimo terrarum confinio avectas. Planè, ſi dilataveris cubile ad adulteria; brevi cubile; ſimul cum ſtrato diligetur à te, non poſſidebitur. Non enim Vi- tia tibi ſervient, niſi tibi pleniſſimè dominen- tur. Ideò infelix Sion tam Idolo dicitur ſervi- viſſe, quàm ſe Regi proſtituiſſe: Et ornaſti te Regi unguento. Ex S. Hieronymo Moloch, id leceati eſt, Peccatum eos ſubjicit diriſſimæ ſervituti. Leyzn Noli peccare: nam ſi peceaveris, non Tu ini- e quitate ad voluptatem utéris, ſed Illa te ad ſer- Tihula- vitium abutetur. Rex enim fiet tui, non tu illius tio vera. Dominus. Q uod totum, ut notat Hieron. nobis Ezechiel ſignificavit: Omnibus meretritibus Ezech. dantur mercedes: Tu autem dediſti mercedes, & 16 . . . AAuli in te perverſum faäëtum eſt iſtud. Non ſolum enim Rn e nihil accepiſti ab amatoribus tuis, ſed etiam Piliitai ea, quæ à viro acceperas, perdidiſti. Audin' inanis. Mundi nos non emere dignitatem, ſed ſervi- tutem; non lucra comparare, ſed jacturam; non expleri in Sæculo, ſed eſurire. Quod ſe- quitur, penſandum eſt diligentius:. Et multipli- caſti pigmenta tua. Ut diligatur, non Res au- get, ſed Fnucum. Planè in imagine non tranſit homo, ſed deluditur. Vidéſne, nihil multipli- cari in Sæculo blandiente præter Pigmenta? Videntur tibi felicia augeri: Pigmenta ſunt. Derideris, non extolleris: Coloréſque ſunt, quas credis Opes. Nimiùm ne crede colori. Purpuram cupis: nihil ibi præter Pigmentum eſt. Coronam optas: nihil ibi præter Colorem ſplendet. Aurum ſitis: pallor ille Pigmentum eſt. Equidem ſi ſolidam haberet Mundus pul- chritudinem, non adhiberet Pigmenta. Sepul- chra dealbantur, non gemmæ; coloréſque ſub- ſidia ſunt fœditatis, non dotes pulchritudinis. Porrò miſera Urbs Regi ſe ornat unguento & pigmentis: quo monemur dolo, non debe- re expectari ornamenta ab Aula, cui ut pla- ceamus in ornatu, Patrimonmium expendi opor- tet. Aulicâ Humilia- tio vera. Aulicori vera de preſſio. Luxuria Religioſi lapſi. Caſtita- tis curadg Fama ctera. Labor ſaæa- vula ium. Tempora- lia non explene. Pax cor- dis. Felicitas vera Le- ges Dei, & Regularn Obſer vã- tia. Felicitas oi. Amici impii. Confden- zia in ho- minibus. Aulici non ni- milm im linguan- di, viſi probi. tet. Tu te ornare debes Regi;, non à Rege r- natum ſperare potes. Miſiſti legatos tuos procul, & humilia- ta es uſque ad inferos. Verſ. 9. Non eâ, inquit S. Hieronymus, humihta- te, quæ in laude eſt, ſed quà Amnon Soro- rem ſuaam Thamar humiliaverat. Et reverà grandis humilitas, imô uſque ad inferos præci- pitatio, de luce & culmine Caſtitatis in tene- bras Lupanaris, imò in barathrum Libidinis præcipitari. Quot dolemus quotidiè præcipites agi in hoc barathrum a Voluptate? Satis no- bis ſit Lupanar Inferno nomen eripere, vitium- que hoc appetitores ſui potiſſimùm deprimere, & conculcandos exponere. In multitudine viæ tuæ laboraſti, non dixiſti. Quitſoam, vitam manus tuæ inveniſti, proptered non rogaſti. Verſ. 10. Si via eſt, quomodò dicitur multitudo ? Quis veròô viam inſtitit, ut aliquando non quieſceret? Utrumque verò prodigium mira- mur in Ambitioſis, & amatoribus Sæculi. Non enim currunt, ut quieſcant, ſed ut irrequieti ad altiora feſtinent. Viæ Ambitionis millus eſt terminus, niſi multitudo viarum: dùm enim aliquid conſequimur, illicò ad aliud inhiamus. Neque ſolùm felicitas via eſt, eſt & labor. Audi: In multitudine viæ tu« laboraſti. Undè Hieronymus ad requiem te his verbis hortatur: Qui ambulat in via una & regiâ non laborat, de qua per Moyſen præcepit Deus, Via regid ambulabis. Quantùm autem obſit adepta Fe- licitas hinc elucet, quòd quæ vitam invênit, ceſſavit à precibus; ut notat S. Hieronymus. Procul ergo divitiæ, ſi me Deo inanem eſſe compellunt. Cum clamaveris, liberent te congregati tui. Et omnes eos auferet ventus, tollet auta. Verſ. 13. Septuaginta pro, tollet aura, legunt, tollet tempeſtas. Ex quo vides Felicia nihil eſſe niſi Tempeſtates. Aura enim non vehit, ſed mer- git. Et ſanè ſapienter Sapiens in abundantia naufragium timuit, cùm necefſaria tantùm ſibi precatur à Deo. Fortuna enim;, uti aura, ſi mediocriter ſpirat, vehit; ſi impetuoſiùs im- murmuret, mergit. Etiam plumis ſi nimium onerentur Aves, non evehuntur, ſed miſerè gravantur. Flumina, ſi nimiùm intumelcant, rapiunt agros, non foœcundant. Uni tantùm da- tur Nilo, fœcundare, quæ obruit. Porrò quaàm infeliciter amicis fidimus, quos ventus aufe- ret, cum clamaverimus ! Putaras illos bene- ficiis graves non omni vento circumferendos? deciperis: ipſa aura opum, à te ingeſtarum, fugabit eos. Ut enim velociùs a fonte refugiunt rivuli, quéò largiùs aquis per ſcaturigines ex- augentur; non quidem omnes, multi tamen eò quoque ociùs deférent te, quò eos copioſis locupletaveris. Poma; quæ ſucco arboris ſuc- crevere, arborem frangunt, & flammis de- dunt. Quæ non de Amcis modoò, ſed de liva Aulicis & de Mando dicta ſunto. NQunc audia- mus quid Dei amicis eveniat. Qut autem fiduciam habet mei, hære- ditabit terram, & poſſidebit montem ſanötum meum: & dicam, viam fa- cite, præbete iter, declinate de ſemi- ta, auferte offendicula de via Ppopuli meé. Verſ. 13. I4. Quid dulcius, quàm noſtrum Principem ge,vi,e Apparitorem fieri ſervorum ſuorum! O Dei Deefelix. ſervitus ſupra Regiam fortunam æſtimanda! Atayii Tria hic confidentibus in Deo promittuntur. ee Hæreditas Terræ: Poſleſſio Montis Dei; & porig. Viarum Facilitas. Pro hæreditate Terræ Cor- poris intelligitur & Carnis ſubjectio. Notan- Meriif. dum verò, Hæreditatem nobis Terræ, ſeu catio baſ- Carnis promitti, non Imperium. Hæres enim honum, hæres non eſt, niſi, extincto eo, cui ſuccedit. Ità & nos mortificare debemus Carnem, & in ara mactare, ſi ejus adire cupimus Hæredita- tem. Vivente Carne, ſervi erimus: eâ per- emptâà Hæredes ſumus, Corporiſque bonis in miniſterium Spiritus utemur. Immola ergo Car- nem, ſi Hæres Carnis eſſe cupis. Latronum mo- re, eorum, quos vità ſpoliamus, ornamur exu- viis. Et ſane Lerram;, qui intactam veneratur, novercam patitur; qui veròô aratro proſcindit, calcat, & vulnerat, ſervire ſibi eam cogit, & quot intulit vulnera adunco ferro, tot curv4 falce ſpicas metit. Pro Monte autem Dei Hie- ron. Scripturas accipit: Poſſemus, inquit, ter- Leckio ſa⸗ ram, & Montem Domini, quem Nancti poſſeſſuri era: Junt, Icripturas ſanclas intelligere , quas d Ju- 8. Scrip- dæis attferendas Dominus comminatur. Rectus or- Agrisat. do, ut poſt Carnis hæreditatem, Hæreditatem mupa al. ineamus Scripturarum. Non enim carned præ- leg. peditus compede aſcendere poſſet in Montem. Scientis Non poſſidebis Montem Domini, niſi Carnem e piri⸗ edomueris. Niſi fortè diceremus; ideò Montis “ ,5. poſſeſſionem à Deo nobis tradi, ut hæredite- zatione mus Terram; ex Hieronymo;, ut Carnis vitia Corporis. non amentur, amari præcipit ſtudium Scrip- Tentatio- turarum. Ad hunc verò montem quomodèò per- eg zt. venimus? Audi: Et dicam, viam facite, præbe- Ratentis. te iter, declinate de ſemita, auferte offendicu- neceſſaris la de via populi mei. Solitudo imperatur, & Caſtitai paupertas, ſeu abdicatio temporalium. Decli- barit. nare enim jubet de ſemita victores, auferrique lon,gara jubet offendicula. Quare, qui ſe dicit Divi- m» Cella nis literis inſudare, & adhuc multitudine de- Amore: lectatur, aut nugis detinetur, ſciat non ſe per Familia- Viam Domini ad Montem Domini feſtinare. er, e Imperat enim Dominus abſcedere multitudi- D t. nem, ut via aperiatur ad Scripturas. Rurſus, etur. Temporalia ex S. Auguſtino ſuper Pſalmos of- fendicula ſunt. Sermo enim Dei, ſi cadit ſuper ſpinas, a curis hujus Sæculi præfocatur. Vix in- venies aliquem Divitüs ſtuduifſe, & Scriptu- ris. Sed Hieronymum, teſtimonio Eccleſiæ, Perſecuti hujus Montis maximum poſſeſſorem Nudum vi- wtilis. demus in tabulis. Hinc conſtat Perſecutores no- Societas bis militare, duùm militant contra nos: injicien- 7ESV do enim compedes, alas addunt; auferendo o- pes, conferunt hæreditatem; cumque laqueos Paârant, auferunt offendicula. Quid ergo quereris Jacturam patrimonii? non ſubductæ ſunt Divi- &⸗ſtitas tiæ, ſed impedimenta; & ſi obſtructũ tibi videtur Lectioni tione pro- fiiet. ab invidis iter ad Dignitates; tibi via ampli- ſacre ne- ſicata ceſſaris. berſecu- —= —— ru luhnit 6 . 1 Nr. — — — Chifu ibabi. u. Mnili. niſatli. i. ME 1 1 Ma. Mpa Fapl. l Minſe. uydis. linili. 44, ₰1 utii Stromatum, Lib. XVI. H 395 ficata eſt ad Montem Dei. Septuaginta veròô breviùs, ſed ſignificantiùs ità legunt: Mundas facite à facie ejus vias, & auferte offendicula de via populi mei. Sola enim mundities via eſt ad cognitionem Scripturarum. Solam per 1 paupertas Caſtitatem devenitur ad ſcientiam Dei. Quare quiſquis adhuc in coœno Libidinum volutaris, 4 Tempere non accedas ad Montem: lapidatur enim quæ- , . cunque belluarum acceflerit ad Sinam, in cu- daſt. jus vertice Leges deſcribuntur. Quæ cùm ita ſe habeant, quis ad Deum accedere dubitabit, cùm ille præcedat, removendo impedimenta? Quis Paupertatem timeat in Dei ſervitute, cùm Hæres terræ inſtituatur? Non Coelorum duntaxat regnum conſequêris, ſed & Terram hæreditabis. / Quia hæc dicit excelſus, & ſublimis, habitator æternitatis, & ſanctum no- men ejus: in excelſo & in ſancto ha- bitans, & cum contrito, & humili ſpiritu, ut vivificet ſpirium humi- lium, & viviſicet cor contritorum. Verſ. 15. Chriſtus Quomodè habitat in excelſo Deus, ſi ha- nu babi- bitat cum contrito & humili ſpiritu? Profe- . Mamil:s Ektô non in excelſo eſt, qui jacet cum contri- 4 2ar: ſutli- 10, & qui cum humili vivit, non degit in ſublimi. Hinc diſcimus, nihil ſublimius humi- liato corde, nihil reperiri excelſius humilita- te. Quis verò humile Religiofſorum declinet hoſpitium, in quo ſe teſtatur habitare habita- tor ternitatis? Septuaginta pro, Et ſanctum nomen ejus, itaà legunt. danctus in Sanélis nomen illi. Excelſus in Sanctis requieſeens, & puſillani- mis dans patientiam, & vitam his, qui corde Recresa- contriti ſunt. Viden' Deum habitare quidem tio. in excelſo, ſed duntaxat in Sanctis requieſce- Zelas a re? Nota verò, quomodò quieſcat Deus non tr i. otio remiſſus, ſed corroborando puſillanimes, lis. . . Dei miſe- vivus miſerationum! Itaà-ne ea quies eſt Do- ricordis. mini, beneficiorum profuſio in abjectos, & Liberali- contritos? Non mirum, ſi duùm tribuit vitam, 18. & patientiam, requieſcere dicitur; cùm & ipſis Mundi incunabulis legatur requieviſſe die ſeptimo, poſtquaàm videlicèt inſpiraverat in fa- ciem luti ſpiraculum vitæ. Somnus;, ut ità di- cam, & ſeſſio Dei liberalitas eſt: & tum quieſ- cit, cùm nos ab ejus theſauris vitam haurimus. E contra, Principes non probi, poſtquam ul- ti ſunt, quieſcere incipiunt, ipsiſque mutatur in torum feretrum hoſtium. mis. .. u⸗ In Non in ſempiternum litigabo, neque uſ- 4 que in finem iraſcar: quia piritus à Jacie mea egredietur, G flatus ego fa- ſ. ciam. Verſ. 16. Ges Nnn Tibala. Hoc ultimum à Septuaginta transfertur: tio utilis: Spiritus enim à me egredietur, & flatum omnem ego feci. Quid times irruentem ventorum tur- binem? ex corde erumpit Dei tui, non Stra- gis miniſter, ſed nuntius Foœderis. Pro iſto Hatu, ut ex ſequenti verſiculo colligitur, Tri- bulationes, & Supplicia à Deo immiſla, intel- liguntur. Non mirum ergo, ſi non in æternum lædendi ſimus ab eo Flatu, qui ex Dei pectore & largiendo vitam contritis corde. O fons erumpit. Duo notanda videntur. Primum, Tri- bulationem flatum Dei appellari, quòd Tribu- latio, ſicuti ventus, nos levet ſublimes, & abſtrahat & pulvere; quéôdque ad portum Æ-- ternitatis Vix aliquis devehatur;, niſi flante Ca- lamitate. Memento quoque, flatum Adamo in- ditum, ut viveret: nôſque tunc victuros ma- ximè, cùm hunc Tribulationis Spiritum du- cemus. Alterum, flatum hunc non niſi Deo ner „e- ſpirante progreffurum ad uldionem. Quod à gar. Principibus minimè ſervari, ſervandum maxi- mè dieimus. Si enim ipfi agerent de Supphcis reorum, de Pœnis, déque Proſcriptiombus; procul dubio foverentur populi, non extermi- narentur. Sequitur; Propter iniquitatem avaritiæ ejus ratus ſum, & percuſßt eum: abſoondi à te Jfaciem meam, & indignatus ſum, & ambulavit converſas in via oor- dis ſui. Vias ejus vidi, & ſunavi eum: & reduat eum; & reddidi oon- ſolationem ipſi, & lugentibus ejus em ipſe, gont⸗ jus. Verſ. 17. 18. Septuaginta. Propter pececatum ad modieum Avaritia quid oontriſtavi eum. Ergo antonomaſticè A- Trbula- Varitia à LXX. Peccatum appellatur. Et ſanè, c,, ſi radix eſt omnis peccati Cupiditas, non im- Tiizula- meritò nomen ſibi iniquitatis uſurpat. Nota: tio ducit Vias ejus vidit Deus, & poſtquàm ſanavit eum, ad Den. converſus ambulat peccator in via cordis ſui. Nimirùm Avarus innumeris diſtrahitur, & quodammodò diſcerpitur viis, duùm feſtinat ad aurum. Illæ autem viæ haud cordis ſunt viæ: Cordis enim una ad Deum via eſt. Abſcede, miſer, ab Avaritiæ Viis: non enim viæ tuæ ſunt viæ illius. Quare autem via ſalutis via dicitur Syndere- cordis? Tum quia hanc ſolam Cor ſuadebat s: etiam ambulanti Avaritiæ ſemitas; ſemper enim latrabat cor, eumque abſterrere conabatur ab itinere non recto: tum quia Amore hæc via decurritur, non pedibus: in tantum enim progrederis, in quantum amas. Quèòd ſi in cor- de conſtituis domos, aurum, lapides pretio- ſos, ſceptra, aliäque terrena offendicula, ſci- to te vix ambulaturum per viam cordis, tot implicatam obſeſſämque impedimentis. Ideò Chriſtus pronuntiavit difficile Divites intratu- ros in regnum Cœlorum; quòd via cordis au- ro argentôque, & gemmarum cumulis occuᷣ- patur. Neque veròô putes, in triſtitia futurum te, ſi opes contemnas, ſi lucrum abjicias. Fal- leris: Nam Deus redditurum ſe affirmat conſo- lationem ſpernenti. Audi: Et reddidi conſolatio- Zugunm nes ipfi. Septuaginta ſignificantius legunt: Ee de. dedi ei conſolationem veram. Non enim vera eſ, ea e⸗ Impiorum lætitia, & Divitum conſolatio: ſed felicitatis quædam eos detinet cruſta. Undè in pelicitas Evangelio dicitur: Væ vobis divites, qui habe- vera. tis conſolationem veſtram. Veſtram, inquit; Conſola- quòèd videlicèt ipſis conſolatio videatur, quæ ab liones aliis ærumna meritô creditur. Nam opibus flo- Dei. rere dicuntur, cùm tamen opes à Chriſto Do- mino ſpinæ nuncupentur. Non itaque verà fruebaris conſolatione, cùm opum curis æſtua- bas: ſed conſolatio tunc reddetur tibi, cum o- pum fucos erades. Superiores verô notarent vellem, quod dicitur: Vias ejus vidi, & ſanavi eum. Non debes expectare, ut labatur in bara- thrum; w6 — thrum, quem proſpicis à ſemita Domini exof- Epiſcopi bitare. Vias ejus intuere, & ſanabis eum. Ip- viſitatio. ſum vidiſſe, ſanaſſe eſt. Nam, cùm ſcierit pa- Superior têre vias ſuas, per eas non incedet. Vigila, Paipe, quâque pergant ſubjecti vide, & in tribubus ebſtands. tuis non erit Infirmus. Tarda medicina, ſi ruinæ medetur: duùm adhuc in via eſt, inhi- beatur impius, fruſtra coërcendus, ſi in cathe- Severitas dra peſtilentiæ ſederit. O quoties ſerpentem ciis. in pleriſque luem curarent Paſtores animarum, Lash: eri Principes urbium, ſi vel oculos admoverent gendi. eorum viis ! Rurſus, ut ſanetur peccator, non ahiheda plaga ligatur, ſed via videtur: ut intelligas, kazim. non ſanari eum, cujus delicta puniuntur, ſed Oecaſio cui ad delictum iter obſtruitur. Occaſio remo- mala. venda peccati, non acriùs ſecandum peccati ened vulnus. Ità Chriſtus vias vidit Matthæi, & Confeſi Curatus eſt. Non reprehendit, non ſecuit, non pradens. exuſſit putreſcentem auri ſaniem, ſed ſeden- tem reduxit à telonio. Creavi fruéctum labiorum pacem, pacem ei, qui longe eſt, & qui prope: di- æit Dominus, & ſanavi eum. Verſ. 19. O fructus, paradili amoenitate digniſſimi! En medicina vulnerum, labiorum fructus Pax. Transferri hoc poteſt ad aliquem præſtantem ſanctitate Virum, cujus verba apta maximè forent conciliandis voluptatibus veræ vitæ. Ve- rùm pax iſta fructus quidem labiorum eſt, rais. ſed è& ſanato jam corde ſuccum trahit. Cujus itaque in Ore florere videris Pacis ſegetem, ſcias ſanatum Cor. Equidem ſummis interdùm labiis Pacis languidulus promicat flos; ſed non ſuccreſcet in fructum, mſi integro in Corde, vegetâque Mente radices agat. Pax esy- Ais ex germone ſoirituali. Impii autem, quaſi mare fervens, quod quieſcere non poteſt, & redundant Nuäëtus ejus in conculcationem & lu- tum. Non eſt pax Impiis, dicit Domi- nus meus. Verſ. 20. Serv im- Impii Mare ſunt, à quibus ſolum expecta- pii, Auli- ri debet naufragium. Mare, inquam, ſunt, ci ſunt quòd procellis exagitentur, quòd vorando non agi, ſaturentur, quòd tranquillitatis expertes ſint. sn Notandum autem Maris eluviones conculca- damns. ri, quòd fluctus ſuos duntaxat evomat, ut Pax cor- ſæviat. Fructus Mundi, fluctus ſunt Maris di. perfurentis. Non liberalitas illa eſt, ſed fu- en, ror: tempeſtâſque eſt, quam exiſtimas felici- tatem. Conculcationi debentur fluctus ejus. Impiorum autem beneficia, beneficia ſunt Maris efferveſcentis, quod in altum tollit rui- turos. „ EX CA P. LVIII. ISAI E. Clama, ne ceſes, quaſi tuba ealta vocem tuam, & annuntia populo meo ſeelera eorum, & domui Jacob pec- ata eorum. Verſ. I. N liva Ure optimo poſtquàm ſuperiori capite, Contir ſe non eſſe impiis pacem ex Dei verbis prote- ria. ſtatus eſt; nunc lituo utitur ad excitandos tranſ- greſſores. Plorare libet hic Concionatorum mollitiem planè non propheticam, qui momi- turi impios non tubam adhibent, ſed lyram, nec peccatoribus vulnera indicunt & bellum, ſed lectulum floribus & deliciis ſternunt. Rur- ſus, ad aurem audent reprehendere, cuùm ta- men à Deo jubeantur vocem exaltare, & quaſi tubam adversùs iniquitatem clangere. Inſtar tu- Concio ad bæ, inquit Hieron. hic, exaltet vocem ſuam, & aptum peccata, ac ſcelera populi Iraël dicere non for- anſcultä- midet: nequaquàm mortem metuens, nec impio- i Aet- rum truculenta convicia, ſed magis conſideret im- perantem Dominum. Eos proindè Prædicatores Hieronymus non probat, qui ſemper delicatis allegoriis impios recreant. Ego quoque non poſſum non improbare eos, qui Davidis ſem- per, ſemper Samſonis lapſus exaggerant: ſcele- ra eorum nuntianda iis, quibus verba facis. Scelera eorum. Nempe non Clero militaria fla- gitia, aut Militi Eccleſiaſtica crimina inculcan- da: ſed pro tempore & ceœtu de ſceleribus diſ- ſerendum. Non illius, aut alterius carpenda vitia, ſed apertè retegenda ſunt ſcelera Audien- tium. Quam rarus, qui Auditores ſuos non pal- pet! Quam rarior, qui eos de patrato crimine monere audeat! Rariſſimus qui eorum flagitia increpet, quibus laboret corona Audientium. Porrô annuntianda dicit ſcelera domui, & po- pulo: non inſuſurranda clam in angulis umi, aut alteri. Exalta vocem, domui annuntia; & mihi credas, grande tuis ex verbis ſuboriturum emolumentum. Exalta quaſi tubam, ut intelli- gat Auditor pacem non abs te quæri, ſed vitio- rum exterminium; nec aurum implorare, ſed ferrum ciere. Porrò, quod iſtud delictum eſt, cujus magnitudo, recus in tubam voce, de- . bet enuntiari? Audi: Me etenim de die in diem Iſa. 58. 27 quaærunt . ſcire vias meas volunt quaſi gens, Tepidi. quæ juſtitiam fecerit, & judicium Dei ſui non dereliquerit. Hi videlicèt reprehenduntur, eoôſ- Chriſtum que deteſtatur Dominus, qui, cùm in vià hu- uerstes. jus Sæculi ambulent, fingunt tamen ſe quæ- Servien- rere vias Dei. Nota, non Deum habere op- es duobus tant, ſed ſcire volunt vias, quibus pervenitur engsi. ad Deum. Non enim aliud quærunt niſi quomo- „atio. dèò ire poſſint, non qua ratione ad Deum perve- Verlo Dei niant. Rursùs, cùm via ex Jeremia una ſit bo- ITuis inepe na, iſti vias quærunt ſcire, ut commodiorem“s, ſibi eligant. Quotidiè percontantur, num il- lud iniri poſſit iter, num onuſti auro pergere poſſint, num per illicitos contractus progredi. perbum Denique volunt ſcire vias, non ſcitas cognitaſ- Dei in. que decurrere. Audimus facilius Concionato- Serden- ris vocem, quàm implemus: & cùm omnes Se,. interrogent de via ſalutis, nemo eſt, aut ra- mittere, rus, qui per indicatam ſemitam incedat. Scire Dei curæ item volunt vias: id eſt, mihil Divinæ provi- ſe permit- dentiæ permittunt, nihil relinquunt obedien- entei. tiæ, recuſant intellectum captivare in obſe- quium fidei. Verùm errant, nam Dei vias non Cenſtien: ſcientia & humana prudentia, ſed cæcitas am- vte⸗ bulat. Simplex & cæcus obediens non ſcire vult „ienda. vias Domini, ſed terere cupit. Undèé & Paulus cæcutit, ut de via Sæculi ad ſemitam Eccleſiæ traducatur. Qui ſcire cupiens viam iſtam, cùm peteret, Domine, quid me vis facere? Nullà Aé. 9.6. ratione eam docetur, ſed palpans adit ad Ana- niam. Ideò fortè cæcus mendicans ſecus viam erat, per quam Chriſtus ambulabat, quia cæcus titudinis, , ghen. . nd. uſni, 6 . ſin ſn. lilfin hi . 6 B lurunia Ciuteli. nen Nuiti. iurz, e Gne in GrE , n ſ 1 e R Stromatum, cæcus erat. Neque dicas;, in via illuminatum à Chriſto: nam & ego fateor in via recipi lu- cem, ſed ab iis duntaxat, qui illam non ſcio- li aut oculati, ſed cæci inſiſtunt. At verborum Severi- ſeries non minimùm torquet me. Dicit enim; tas. GNeire vias meas volunt, uaſi gens, Jaa juſti- Zußitia Wam fecerit. Quid hoc eſt? Si juſtitiam feciſ- ſent;, non quærerent vias Dei, ſed ambularent. Ut ſaciant juſtitiam, ſcire vias tuas, Domine- cupiunt. Falleris, inquit Deus: non enim de iis meis ſoliciti ſunt, qui Naturæ iter, hoc eſt, ſemitam Juſtitiæ deſerunt. Mentiris itaque quæ- cunque Urbium es, ſi negligendo Juſtitiam; ſimulas te Divinarum viarum ſtudioſam. Hoc veſiibulum viarum Dei, Juſtitiam facere: fa- cere, inquam, non loqui, non jactare, non minari. Secus, ſi nimiâà indulgentiâ exorbitas à calle Juſtitiæ, vias Dei ſtultè conſequeris. Quod ex verbis, quæ ſequuntur, apertè colligitur: Rogant me, inquit, judicia Juſtitiæ,; appropin- quare Deo volunt. Viden' à Deo Juſtitiæ donum poſtulare, & hoc tantùm Deo velle appropin- quare? Haud accedit ad Deum, qui à Juſtitia recedit. Ea Deo incipit Reſpublica proxima eſſe, quæ Juſtitiam diligit, poſcitque ſuppli- citer à Deo ſpiritum Judicii. OQuare jejunavimus, & non aſpeaiſti: Humilia vimas animas noſtras, O& n⸗ſoiſte? Ecce in die jejunu veſtri invenitur voluntas veſtra; & om- n's debitores veſtros repetitis. Verſ. 3. Injuſteè, inquit Hieronymus, arguunt Domi- num, quòd bona opera non reſpiciat; ſolamque Religioſi ventris eſuriem ablque opere virtutum inpgerunt auſteri, Deo⸗ non comedentes eos cibos, quos creavit ni: vs ſnt. Dens kdelibus: Led illos, de quibus Tcriptum eſt Modaſtia in proverbiis: Hi enim aluntur cibis impietatis, Ene Spi. & vino iniquitatis inebriantur. Hujulcemodi e- rin. pulis ſaturatus Phariſæus, inter cætera verba ſu- perbiæ, bis in Jabbato ſe jejunare jactabat: qui non biberat vinum de vinea rech, ſed de vinea Sodomorum: cujus vinum furor Draco- num eſt. Et rurſum: Quare tacuiſtis iniquitatem eorum, & iniquitates vindemiaſtis, & comedi- Ris fruttum mendacii ?à Hæc Hieronymus, ex cujus verbis, antequàm Prophetæ verba pen- ſemus, illud occurrit diſſolvendum; quomodò Sodomorum uva, quæ uva Amoris eſt, ex botris expreſſa deliciarum, torculari compreſ- ſa voluptatis, vinum fundat Draconum & Fel- lis. Itâà-ne ferus Amor? Adeône venenata blan- dities Libidinis? Nimirùm ea Luxuriæ natura Iuaxuria eſt, ut dolorem furorémque pariat. Quod cum Crudeli- intelligerent antiquiſſimi Sapientum, prope A- zatem & morem arcum, jaculâque finxere, ut ſcirent Homici amantes, imò amentes homines ex Amore dis parit. Furorem naſci, Vulcanôque Amorem ſatum, patrium ferrum occupare, & acuiſſe. Ex uva Sodomæ planè furor Draconum: nam & Da- Jejaniu. vid, virôrum mitiſſimus, ut vinum illecebræ à Bethſabæa propinatum guſtavit, actus eſt in Draconem ſpirantem minas & cædem Uriæ. Jam veniamus ad textum: Quare jejunavi- mus, & non aſpexiſti ? O facile hominum ge- nus! Itâ-ne pro jejuniis nullam mercedem re- poſcitis, niſi unius aſpectũs à Itâ-ne jejuniorum ſupplicium munerabitur Deus, ſi reipiciat? Ethiceæ Comment. Tom. VI. ib. NVI. 397 Quæ hæc inſania eſt, pretium neſcire gemma- rum? Coœlum Deique regnum jejuniis debe- tur;, non Dei reſpectus; aliò cito torquendus. Enimverô Populus Aulæ afluetus & Principum Cenkden- ſervituti; eam expectat mercedem à Deo; quam * 3 bo⸗ vix à Dominantibus ſperare audet. Quid enim Anletor expeckat præinii miſer ille, pondus diei & æ ſpes. ſtus in Aula ſuſtinens, niſi ut benignè reſpicia- tur à Principe? Ad oculum planè ſervientes; nam & diutinæ ſervitutis mercedem humanam oculorum converſionem à Domino expoſcunt. Si dux aſpiciat; paſti ſunt: ut non equos dun- taxkat charos ſaginare videatur herilis oculus;, ſed & Aulicos excantatos. Nam & Abfalom 2. Keg: nihil petebat, niſi ut regio aſpectu palceretur: 14 32. Oblecro; ut videam faciem Regis. Nihil mirum Hypocri⸗ igitur, ſi eam jejuniorum mercedem expectant s. à Deo, quam expectari à rerum Dominis ſuos Aula afleclas docet. Rurſus, jejunos ſe dolent Intentis à Deo non aſpici, qui ideò ſolùm jejunabant, Prava. ut viderentur: exterminant enim facies fuas, ut appareant hominibus jejunantes. At erratis; eorum Deus aſpicit jejunia; qui aſpici nolunt jejunantes. Etſi non ille dici debet jejunare ; qui repetendo debitores, ut ventrem exina- nit, ita auro arcam exſaturat. Quale ſejunium carnibus abſtinere; & aurum mandere; non. cibis, ſed pecunià turgere! Non jejunus, qui ' nses Poëtici Midæ inſtar aurum deglutit pro eſcis. Per vor Præſertim ſi ita nummos voret; ut eos glutiat m imo- debitorum lacrymis interlitos. Audi Hierony= das. mum: Quid prodeſt jejuniis ora pallere, & ad Vifor- lites, & ad jurgia; non jejunare? Undè præci- , a, = pitur per Joël: anctiſficate jejunium; prædica- Iidta te eurationem, ut à vitiis jejunemus. Denique Joel. 2. ſequitur. Eorediatur ſponſus de cubili ſuo, & 15S. Sponſa de thalamo ſuo. Ut tempore jejunii va- Ibid. 166 cemus orationi: ne interior homo noſter Dra-*1¹ο0 conis veſcatur carmibus;, qui datus eſt in eſcam populis «.thiopum. Et hæc dicimus; non quò jejunia reprobemus, per quæ & Daniel vir de- ſideriorum futura cognovit: & Elias ac Moy- ſes, quadraginta dierum eſurie; Dei familiari- tate paſti ſunt. Denique irridet Deus jejunos otis ventres; & eébrias manus; abſiemios & iangui- baſ- narios: Jejunatis, & percutitis bugno impié. Super : quæ verba ſapienter Hieronymus: Unde, inquit, Epilcopus non debet eſſe percuſſor. Ouo modo enim Ira ſig- poteſt Libidinem refrænare, qui ne- Manum va- um Eu let cohibere, nec Linguam?! Jejunium enim co- vua ia S lonus Pudicitiæ eſt, quain ſi alieno ſanguine ri- Pni aſa. get, procul dubio exareſcet. Quis enim ſangui- nem ſitit, & libidinem odit? Eam in menſam, in qua libido coram Herode triumphat, cruen- tum Præcurſoris caput infertur. Holophernis petulantia in acie acrius æſtuavit. Præ guſtato A- Avari. moris poculo David cruorem ſitiit. Quare per- cutientium pugno abſtinentia repudiatur, quòd parere non poſſit Pudicitiam. Et ſanè Litigioſi, & Avari pugno dicuntur percutere: quòd ma- num contineant; digitéôſque comprimant;, ne ad erogandam pecuniam liberaliter manus ape- riatur. Neque verò illud omittendum eſt, toties Obedien- à ſacris Concionatoribus inculcatum: Eoce in tis ſpretas die jejunii veſtri invenitur voluntas veſtra. Obe- dientia ergo condimentum eſt jejuniorum. Quin Obedientia jejunium eſt. Adamo enim indictum jejunium eſt, ut Obediret; qui jejunare non po- tuit Inobediens. Ideò Chriſtus priùs perhibetur ſubditus parentibus, & mox jejunaſſe fertur per dies quadraginta. Spirituales verò homines vim Vizia pal- verbi, Invenitur, diligenter notent. Eterim liara. L I non N ℳ — 398 non dixit voluntas vefira apparet; emicat, impletur; ſed Invenitur. Accuratè e- nim inveſtiganda eſt voluntas propria, quæ ſub operibus bonis, inſtar Nili, caput occulit, ſed ore murmurans ſeptemplici proditur: quæve jejuniorum pallore conveſtita, vix à ſcrutante percipitur. Non facilè deprehenditur jejunis invwoluta propria voluntas: ſed exacto vix exa- mine invenitur. Numquid iſtud vocabis jejunium, & diem acceptabilem Domino? Nonne hoc eſt magis jejunium, quod elegi! Diſolve colligationes impietatis, ſol- ve faſciculos deprimentes. Verſ. z. 6. S. Hieronymus, Non enim quærit Domi- nus, ait, afflictionem ſolam, & humiliationem animæ per injuriam corporis. Tum ſic: Non præcipit Propheta, ne exigat unuſquiſque, quod juſtè dedit, & juſtè repetit. Sed ubi iniqua eſt cautio, ibi faſciculi cautiomm, & omnia ini- quitatis vincula rumpenda ſunt. Tamen alibi 8S. Hieron. de cautione etiam juſta intelligi vult, Vviformi- ſi ab inope violenter exigatur. Ex quo (inquit zar. paulò ſuperiuùs) non eſſe abſque periculo repe- vſura. tere pauperem, qui ſolvendo non ſit, & pal- lium, quod pignoris loco tuleris, algenti non Avari- reddere debitori. Id profectò apertè colligitur ria. ex Iſaiæ verbis hic: In die jejunii veſtri omnes WrR.. debitores veſtros repetitis. Vides ergo vix licere Sieis & lejunanti ſuam pecuniam repetere, quam alius Religioſi,; juſtè exigit: ut ſcias, pleraque vulgo licita, wmulta non Spiritualibus viris non licere; nec licere Pecu- lieita. niis incubare cubanti ſuper cinerem Pœeniten- W. 1o tiæ. Ides enim non conqueritur Deus „ Judæos re- Religioſis, Vetere debitores, ſed in die jejunii hoc dolet facti- & Spiri- tari. Deus enim holocauſto delectatur, nec pa- talibus titur in die ſacri luctus Pœnitentiæ regnare A- non lieent varitiam. Quid ergo de Chriſtianorum jejunio nelts. dicemus , qui avidius jejuniorum feriis amplifi- candæ pecuniæ ſtudent? Profectò non tale je- junium elegit Dominus, in quo non difrumpun- tur vincula cautionum, ſed innectuntur, ſed ura: injiciuntur, ſed aggravantur. Ubi verèò nos le- Negotia- Zimus, Solve faſciculos deprimentes, LXX. ſi- tores non Ehificantius: Diſolve obligationes violentarum probi. cautionum. Non enim juſta cautio eſt, ſi violen- ta eſt. Violenta autem eſt, ſi cogas inopem, ſeu adoleſcentem improvidum fœnoris ſe vinculis illigare. Violenta cautio, luſus fallax, pecunia juveni mutuo data in opus improbitatis. Quid quòd, Chirographa iſthæc fœnerantium colli- gationes dicuntur iniquitatis? Diſſolve colliga- tionem impietatis. Ergo cùm pecuniam ſtringis, non colligas aurum, ſed iniquitatem: nec num- mos congregas in arcã, ſed impietaté coacervas. Frange eſurienti panem tuum, & ege- nos, vagéſque induc in domum tuam. Cùm videris nudum, operi eum, & carnem tuam ne deſpexeris. Verſ. 7. Præmiſerat, Jejunium in eo conſiſtere, ut reſcinderentur Chirographa, & Cautiones pe- cuniarum. Sed poterat fieri, inquit Hierony- mus, ut aliquis diceret: non habeo debitores; quid facere debeo ut ſuſcipiatur jejunium „ Yliva emin?t, meum? Sequitur: Frange eſurienti panem tui. Non plures panes, ne de Paupertate Cauſeris, Eleimaß. ſed unum panem: Nec ipſum totum, ſed par- na. tem panis, quam, ſi non jejunares, comeſu- Eceleſßa- rus eras: ut jejunium tuum non ſit lucrum to/ ae- marſupii, ſed ſaturitas animæ. Pulchréque ad- Ti. didit, iuum, ne de rapina facias eleémoſynam: Redemptio enim animæ viri, divitiæ ſuæ. Et Prov. 13 in alio loco: Honora Dominum de tuis juſtis 8. 3 laboribus. Certè ſi panem non habes, & eſu- Prov. 3. rientium plurima multitudo eſt: præbe de quo“- nullum damnum pateris. In quo nulla diſpen- Hoſpita- dia ſunt: pauperes abſque tecto induc in do- litas. mum tuam: ſive, ut in Hebraico habetur, in domum; ut ſi tuam non habes, inducas in hoſpitiolum: quod mercede conductum, vel beneficio poſſides. Si videris nudum, operi ; quod & Dominus in Evangelio loquebatur. Qui habet duas tunicas, det non habenti. Non Luc. 3. enim unam juſſit ſcindi, & dividi, quod mul- rI. ti popularis auræ causâ faciunt: ſed alteram Bena ee- non ſervari. Et carnem, ait, tuam ne deſpe- ulianda. xeris. Hæc ille. Cui vix addi aliquid poteſt. Bleémoſy. Illud perpendi fortaſsè poſſet ad Eleëmoſynæ na. dignitatem: Non ſolùm victum præbendum, Hoſpita- ſed & miniſtrandum; ità ut non ſervis munus Vitas. . Charitats paſcendorum inopum mandes, ſed ipſe exequa- frsierpa ris. Non enim eleëmoſynam diligit, ſed elee- moſynarium ambit in Aula ſua, qui alienæ im- pietati pietatem ſuam commendat. Non ita fa- Ctitatum eſt ab Abrahamo, qui Angelis non ſolàm præparari juſſit convivium, ſed & in- ſtruxit. Rurſus Panem, inquit, tuum frange: Hoc eſt, de eo Cibo, quem tibi vides deſtina- tum in menſa, in Egeno Chriſtum paſce. Alio- quin, quæ tibi redundant, ex Ambroſio, Ber- nardo, & Auguſtino, Tua non ſunt, ſed Egen- tium. Neque objicias, Pauperes non eſſe, ſed Vagos, quos offendis in via. Erras: nam & Va- gos juberis excipere hoſpitio tuo. Quæ omnia videamus ſapienter ab Hieronymo ad ſpiritua- lem eleëmoſynam tranſlata. Vir Eccleſiaſticus, inquit, diſſolvat omnem ſeripturam hæreticorum, ut nequaquàm laqueis ſuis ſimplices quoſque te- neant irretitos. Et cum hoc fecerit, frangat Do- ctrinæ Eccleſiaſticæ eſurientibus Panem ſuum: quod fecit & Dominus, fraétos Panes Apoſtolis Zelus a- tribuens : quos eis in ſeptem ſportis & duodecim nimarum. cophinis, nequaquàm integros, ſicut habebantur in Lege, ſed comminutos atque confractos in E- vangelio dereliquit, ut haberent, quod Pauperibus largirentur. Ouos videris non habentes calorem Fidei: ſed extra Eccleſiam frigoribus Infidelitatis algentes, Mopes atque Peregrinos induc, ait, in domum tuam ſciliceèt in domum Ecleſiæ, & operi Incorruptionis pallio: ut veſtiti Chriſti tunicd, ne- quaqudàm maneant in ſepulchris: quod de eo Rer. mus, qui poſſeſſus Dæmonum legione, nudus habi- tabat in memoriis mortuorum. Cüumque hæc fece- ris, & liberalitas tua ad omnes expoſita fuerit, ſpecialiter ne deſpicias domeſticos Fidei. Quibus Zela: a- ex verbis videmus eorum Religioſorum zelum ziüänarus derideri, qui toti ſunt in ſublevandis Sæculi ho- ie z. minibus, haud ità circa Domeſticum Intepeſ- 6 centem ſoliciti. Planè Fervor non eſt, ſed Pom- Iahrwi pa, Exteros curare, Fratres noſtros negligere. inviedi. Sæpe, qui Sæculares quoſque infirmos viſitat, Accuſa- nec ſemel ſuis domi Religioſis aſſidet, ſi morbo tiones ex laborent. Sceleſtum juvant foris, Labantem in- ſancto⅜ tra Domeſticos parietes non confirmant. Rurſus 7us ob aliorum non retegendas imperfectiones, ſed ſervatie. tegendas Prophetæ verba declarant. Cum videris nudum, Ce. Mvu⸗ ſuiſc⸗ nel ilch Piems gimudl nla, uſr ℳer, l 5,76. 00 8. uulit Pyem t. 2 6, innſ⸗ 16 4 — — „ — — — — — ndl. huti, luftie inen ſunur, Uin 1 . Marmu- nudum, operi eum, & carnem tuam ne deſpe- rantes. xeris. O præceptum! Cùm videris, inquit; eum; non tunc aliis debes nuditatem ejus re- Cempati tegere, non coram aliis revelare, non à te viſam neſcietes. 2 . — .1, . . Religton: aſlerere; ſed ut primùm videris, Operi eum. erimina Caro enim illa fragilis, & peccatorum ſordibus nen evul maculoſa,; Caro tua eſt, ejuſdem Corporis gands. pars, Religionis ejuſdem portio, Membrum e- erule juſdem Chriſti. Operi, inquit, eum: hoc eſt, ſaudt, e 210l nuditas, ſed nudus operiri debet. Tunc enim io obſer. ſolum operitur nudus, cum ejus nuditas aperitur. vantie. Non ergo iniquitas latêre debet ſuperiorem;, Murms ſed Emendationis indumentum comparari debet ss . algenti. Plerique nuditatem veſtiunt, ſpoliant denudatum: iniquitatem tegunt, lacerant pec- catorem: excuſant tepiditatem & frigus, al- Bleëmoß- gentem infamant. Non ità Propheta: Cùm vi- „4a. deris nudum, inquit, operi eum. Quæ verba ſi de corporali eleémoſyna dicta intelligantur, quis non videt eos hic ſugillari, qui non tribuunt, niſi rogati? Cùm videris, non cùm rogaberis; operire debes ſpoliatum. Cùm videris, qui te videre non audet, qui timet videri verecundiaâ ſuffuſus, ſtatim tege. Cum videris nudum. Nu- dum maluit dicere, quam ſpoliatum: ne libe- ralis erga eos duntaxat fores quos adverſa for- tuna de ſplendore domus patriæ dejecit. Non ſpoliati ſolum a Fortuna, ſed & nudi, à Na- tura in ſæculi littus projecti tegendi ſunt. Ubi Hebræa legit: Et carnem tuam ne deſpexeris ; n Septuaginta vertunt: Et domeſticos ſeminis tui r⸗ ne deſpexeris. Quo loco eorum immanitas repre- henditur, qui propinquos pauperes humilioréſ- ve contemnunt. Nunc enim non primus ſan- guis, ſed ſecundus attenditur: illéque Propin- Ne⸗ quus eſt, qui Dives eſt. E propinquis Ditiari r. adhæremus, Tenuiorem faſtidimus; déque no- zll ſtra ſubſtantia non Propinquus Recens, ied Af- El. finis Dives locupletatur. Cnn iin. Tunc erumpet quaſi mane lumen tuum, Gu, & ſunitas tua citò orietur, & antei- mmn, el⸗ bit faciem tuam juſtitia tua, & glo- ria Domini colliget te. Verſ. 8. Servire Nota, Tunc erumpet. Poſt diutinos labores Deof-lix. vix incipit humani præmii & mercedis aurora. nm Dei lihe⸗ Ar Dei h t us “ aliee, 41t Dei liberalitas tunc lumen emittit, cum pro- il 5.Euα— Tuleris eleémoſynam: Et ut infra dicit ipſe, i ißtia. tenebræ tuæ erunt Rout meridies; ne tardior vi- An Tbid. 10. deretur in retributione, ſi priùs tenebras pel- er leret, ut lucem mox immitteret. Ubi legimus, hi⸗ Et ſanitas tua citò orietur. Aquila, inquit Hie- de ronymus, verbum de verbo exprimens poſuit: 8 Et cicatrix vulneris tui citò obducetur: ut ſcilicèt ih⸗ vulnera peccatorum noſtrorum ad ortum Slis Juſtitiæ, citò, obductà cicatrice, claudantur. lir Septuaginta pro, Et gloria Domini colliget te, Ne legunt, Et gloria Dei circumdabit te. In quem ii locum S. Hieronymus, Et gloria Domini, inquit, nl, circumdabit tie quaſi veſte pulcherrimà sut glorifi- ceris apud Deum, & homines. Tunc invocabis, Ur & Dominus exaudiet; clamabis, & dicet: Ecce S adſum, non voce, ſed opere: non reſponſione, ſod mn i Lun al- beneficii. Notandũ hic, prius oriturum Lumen, ee leg. tum ſequuturam Sanitatem. Sanamur enim à let A Oratio. vitiis cognitione E.ternitatis. Luminis verò hu- D ae ""* jus aurora Aurum eſt in Pauperes diffuſum. Quis Ai, ſirantur. crederet, Aurum in Lenebris cavernarum ſatũ Nris Eleèmeſy. Lumen tam ſplendidum parere, cùm in ſimu ab- ls mna. ſconditur Pauperum? Nimirum metalla Solis Hilnn Ethicæ Comment. Tom. V I. Stromatum, Lib. XVI. ſuht ſœtus in Umbris enutrita, Lucem pari= tura in Tenebris recondita Miſerorum. Aurum ità parit, ut naſcitur. Veſtis autem, quæ nos circumdat, gloria Domini eſt. Felix, qui ero- gando Miſeris, purpurà Dei gloriæ veſtitur. Felix, cui Paupertas tam pretioſum conficit indumentum. Et ſanè Societatis hoc videtur in- dumentum proprium, Divinâ circumdari glo- rid. Veſtis dicitur noſtra Dei gloria; ut ſcia- mus, hâc ſolà ornandos nos; quâà detractâ, nuda conſpicietur Ambitio, & contemnemur. Inve- recunda ſanè nuditas, ſi ſe det in hominum conſpectum: ſed fœdius ſpectaculum Dei glo- riâ ſpoliatum Religioſum apparere. Quemad 2 la a- modùm enim induimur, antequàm pedem effe- zimarum ramus a cella; ita deſiderio Divinæ gloriæ cir- Gleria cumdemur prius, quàm munia obeamus. Cir- Dei ma- cumdabit, inquit, te: ut undique te hujus cu- 1or. pido Gloriæ vallet, & ſtringat. nits, Si abſtuleris de medio tui catenam,; & deſieris digitum extendere, & loqui, quod non prodeſt. Verſ. 9. Septuaginta. di abſtuleris à te colligationem Becleſia-⸗ & ordinationem, & verbum murmurationis. eiuns Difficilè reperitur inquit S. Hieron. qui his non ſtringatur catenis. Raroô invenitur anima;, quæ Avaritia hanc graviſſimam torquem non habeat ſuo collo circumdatam, ad Terrena ſe opera de- Tempera- primentem: ut nequaquàm Coœlum;, ſed Ter- a - ram aſpiciat. Quod & de Evangelica refertur ar e. mulieré, quam vinxerat Satanas per annos de- cem & octo, ut incurvata Cœleſtia non vide- ret. Vides peccatorem inſigne geſtare ſervitu- Iniensis tis catenam, qua non ad extremitatem pedum;, recta diffe ſed in medio cordis conſtringitur. Torques er- cilis. go illa, quam collo circumdas, in tui Cordis catenam à Vanitate convertitur. Scelus illud, quo tibi Libertatem tuam vindicaſſe videris ; Catenis te oppreſſit. Et quidem peccati catena duo maximè præſtat: videlicèt Cor occupat, ne Amemus: incurvat Faciem, ne Coeleſtia contemplemur. S. Hieron. Lic ex illo, exten- dere digitum, invehitur in Epiſcopos promo- ventes Indignos his verbis. Manus citò nemini 1 Tim 5e impoſueris. Non eſt enim peccatum leve mit- 30 tere Margaritas ante Porcos, & dare Sanctum Canibus, & Ordinationem Clericatus nequa- quam Sanctis, & in lege Dei doctiſſimis, ſed Aſſeclis ſuis tribiere, & vilium officiorum Mi- pignitas niſtris: quédque his magis indecorum eſt, Mu- in indi= liercularum precibus. In quo conſideranda lo- Anes- quentis in ſe Chriſti Apoſtoli Sapientia; qui ut Ordinationis periculum demonſtraret, ju- xit tormenta peccantium: Neque communica- lbid. veris peccatis alienis. Quid non diceret Hiero- nymus, ſi vel ſemel evermiret, ut non Clerici modò, ſed & Primores renuntiarentur viliſſimi Aſſeclarum? tam ſtirpe, quam dotibus abjecti, quique obſcuritatem generis nec ſcientiâ, nec probitate illuſtrarunt. Nam ubi nitor Merito- rum effulgurat, fugatur illico quævis umbra Proſapiæ. Quid ſi non Doctrina, ſed Dicaci- tas promoveretur? ſi Pincerna ſederet cum Principibus Clerici, ſi Sector æquaretur Abba- tibus. Si non excluderentur ab Aris, quos nun- quam pietas in Sacrario incluſit? Verùm cinis hic ſuppoſitos carbones fovet. Ideò properemus. dines acri. L. 1 2 Cum 400 Cum effuderis eſurienti animam tuam, & animam afſſliétam repleveris, orietur in tenebris lux, & tenebræ tuæ erunt ſicut meridies. Et requiem dabit tibi Dominus ſemper, & implebit ſplen- dorihus animam tuum, & oa tua liberabit. Verſ. 10. 11. Lax al. O tu qui metuebas, ne, ſi paſtor fieres po- leg. pulorum, alienâmque famem ſubtracto tibi ängh. cibo ſatiares „ Cæ&cutires, & eſurie contabeſ- pletat. ceres: audi Prophetam promittentem tibi Lu- vita mix. cem in tenebris, Solem in nocte, Requiem in 1a. perturbatione, in cæcitate Splendorem. Non Zelus a. refugias pereunti Mundo ſuccurrere, non re- Pima.αερααιcuſes Contemplationis radios declinare; nam in Orations . . . . javat. Cedar, & hujus Sæculi tenebris laboranti me- ridies orietur, & ſplendoribus repleberis inter denſiores à te erecti Sæculi umbras. Sanè Iſ- raêlitæ amœniſſimâ recreabantur luce, caligan- te in tenebris pluſquàm Cimmeriis Ægypto. Non umbræ ſylvarum dumtaxgat diem profe- runt ſolitariis, ſed & vineæ Domini operariis ex tenebris Cedar aurora emergit illius meri- Avwars diei, in quo cubat Sponſus, & paſcit. Septua- Anima ginta, ubi nos Cùm effuderis, legunt: Et de- Panis eſt, deris eſirienti panem tuum ex animo tuo. Panis & Ope* noſter Oratio eſt: hâc etiam privari & carere debemus, ſi ad ferendam opem periclitanti- bus Animabus evocemur. Noli metuere; nam lucem, quam hauſit Jonathas comedendo mel- la, Tu jejunando a melle contemplationis, recipies. Si enim dederis Panem tuum, orie- Elesmoſy- tur in tenebris Lumen tuum. Rurſus: exiſtens na. in tenebris peccator, ſi lucem quærit, Panem tribuat. Nulla accommodatior machina revehen- dæ in Peccantium mentem Lucis, quam E- leëmoſyna. Id Daniel teſtatur, qui Nabucho- donoſorem tam altà demerſum caligine non deſperavit in meridie collocandum;, ſi pecca- Inſpira- ta elesmoſynis redemiſlet. Tertius denique tionu fons ſenſus is el poteſt: Orietur in tenebris lumen Exercitia tuum: in Solitudinis umbra, non in luce Di- Pu-itne- gnitatis; in meditatione Sepulchri, non in Lax alle ambitione Honoris; in Recefiu, non in Aula. gor. ex Et tenebræ tuæ erunt ſicut meridies. Nobis Re- Cella ori- ligioſis hæc poſtrema verba conveniunt. Te- Zr „» &W nebræ tuæ funt ſqualor veſtium, pallor vul- Oratione. Sper pre⸗ tüs, humilitatis umbra, miniſterii vilitas, ob- tr. ſcuritas nominis, lacrymarum nimbus, nu- Pœniten. bilum pœnitentiæ, ſqualor, cilicium, cinis: tia. ſed hæ tenebræ erunt ſicut meridies, Sæcula- Exemplo rjum oculos illuſtrantes, & ætermi ſolis jubar E . effundentes. His tenebris tibi naſcetur meri- lieitas, dies. Nam & requiem dabit tibi Dominusille, Martif qui accubat in meridie, & animam tuam im- cario cor-. Plebit ſplendoribus Æternæ lucis. O pabulum, or h⸗ Corleſti convivâ digniſſimum! Ploras; ſed eligionis . 5 ris , ſad . . is ; 1e herfazio. 108 tuus r05 Lucis eſt. Cinerem ſpargis; ſolem metis. Tenebris includeris; ſed ſplendo- ribus compleris. O tenebræ Pœnitentium lu- cis obſtetrices! O nox ſacri conſcia luminis! O Gilicina ſaga Splendoribus feliciter intermi- cantia! Quæ ſi referri putamus ad operarium, Anmimarum ſaluti vacantem: Is planè requie fruetur in turbine, implebitur ſplendoribus inter umbras: &, ne fortè timeret ſibi caſum à tot undique oppugnantibus ſcandalis, Et oſ- Jſa, inquit, tus liberabit. Notat S. Hierony- Oliva mus prius tenebras noſtras futuras ſicut meri- diem, & tum Dei nos futuros habitaculum. Nam LXX. pro, Et requiem dabit tibi Do- Oratio fo minus ſemper, vertunt: Et erit Deus tuus te- Pacis in cum ſemper. Tum S. Hieronymus, Cùm te- orde. nebræ, inquit, pectoris tui ortâ luce fuerint larer. diſſolutæ, & pro nocte palpabili meridiés fue- zreſm, rit exortus, tunc ſemper habitatorem habebis e Deum, qui impleat ſplendoribus animam tuam. briſtus Ex tranſlatione autem LXX. luce clarius con- bi habi. ſtat, Idem eſſe requiem nobis à Deo dari, & ** Deum nobiſcum eſſe. Non enim quies ulla eſt; x ir⸗ niſi Deum in pectore poſſidere. Fallitur pro- ver indè, qui ſine Deo etiam in plumis requiem ſperat. Plumis agitaberis, & nuſquam quieſ- ces; cùm ſola quies in Deo ſit. Et eris quaſi hortus irriguus, & ſicut Jons aquarum, cujus non deficient a- quc. Verf. II. Hoc repromittitur ſatianti animam eſurien- tem. At, inquies, quomod erit ſicut fons Eklismoßj. perennis Elecémofynis vacans, cùm quotidiè na. videamus ejus imminui ſubſtantiam, cujus tri- Tierna buuntur opes Indigentibus. Tobias pauper vi- antum. . . . Electi⸗ xit, qui panem præbuit. Jacob non dives, arg, quia liberalis. Ità eſt; ſed Prophetæ attende Spes vera. myſterium: dicut fons aquarum, cujus non de- Rhcient aquæ. Non enim dixit: non deſiciunt; ſed: non deficient. Planè ſi Temporalium co- pia promitteretur, fomtis iſtius undæ defice- rent: nam Temporalia ſi affluunt, fluunt quo- que, & pereunt. Ut igitur copia fontis hu- jus non deficiat, Zternis manare debuit aquis ex illo derivatis flumine, cujus impetus læti- ficat civitatem Dei. Deficiunt Opes? ſi non deficerent, adhuc deficerent in morte. Ve- rùm Gloria æterna, Deus æternus, æterna Beatitas aquæ ſunt, numquaàm perituræ, fon- tis à Deo promiſſi erogantibus pecuniam Eſu- rienti. Tunc delectaberis ſuper Domino, & ſu- Iſtollam te ſuper altitudines terræ, & cibhabo te Hæreditate Jacoh, Patris tai. Verſ. I4. Igitur qui Patrem non habuit Jacob, Hæ- Conſola- reditate iſtà non cibabitur? Sanè: verùm au- voe, di ex Hieronymo, quis ſit filius Jacob? Si- tus. e⸗ cut enim, inquit, qui fidem habuerit Abra- Imitatio ham;, appellatur filius Abraham: ſic qui ſup- Fundate- plantat vitia, atque peccata, vocatur filius ô. Jacob: Et cujus quis virtutis imitator eſt, il- ene lius appellatur & filius. Notandum non ante genem. Hæreditate Jacob cibari, quàm extollatur ſu- per altitudinem Terræ: ne quis hanc ſpera- ret obventuram ſibi Hæreditatem, ſi hæret infixus in limo. Extollaris, & Paſcêris: fugias terrenam Fertilitatem, & Coeli rore impin- guaberis: Delicias vita, & delectaberis ſuper Domino. EX tiones Deè Mn e⸗ nlum. Ciſi Miaſ⸗ ſpinet 1De. Mst mnitgt. Mi niſe. fartis. Prin itit i (lenetie⸗ Mnitas ituhlz. freris lnſin hatti i. le mwe⸗ edign le ler ſeli. lit Ali 1 4Anie imi⸗ tuſtix i i EX CP. LIX. I S A I £½. Bece non eſt abbreviata manus Domini, ut ſalvare nequeat. Sed iniquitates veſtræ diviſerunt inter vos & Deum véſtrum. Verſ. I. 2. PE „ ut Principi familiarius hæreat? ſed conjunctus homini ſepararis à Deo. Deum de- Quid veròô boni expectandum, ubi Dominus relinqu?- excluditur objectu peccçatorum, quem Chriſtus es. ſua Cruce diſſolvit? Medium parietem, inquit Hieronymus, maceriæ ſolvens, inimicitiam in Obzihi ſua Carne deſtruxit: ut quos paries diviſerat pec- Paſſio ag- yer,, HSS einet eatorum Chriſti ſanguis conjungeret. Sequitur: nos Deo. Et peccata veſtra abſconderunt faciem ejus à vobis, ne exaudiret. Septuaginta. Et propter peccata veſtra avertit faciem ejus à vobis, ut Stromatum Lib. XVI. 4 impietatis voce clamantes: Nanguis ejus ſi- Matth- per nos, & ſuper filios noſtros: Moertis e jus rei 27. 25. ſunt, & habent pollutas Manus. Non eſt, qui invocet juſtitiam, neque eſt, qui judicet vere, ſed confidunt in nihilo, & loquuntur vanitates. Verſ. 4. Septuaginta ità vertunt: Nullus loquitur ju- Aulicil ſta: neque eſt juſtum judicium. Confidunt in va- Felicita- nis, & loquuntur vacua, iniquitates, atque pec- lis inanie cata. Verè in nihilo ſperat, qui in Felicitate gs,si, confidit, quique de honoribus, opibus & tem- Sratas. poralibus conſultat, vacua loquitur, ſeu Va- nitates. Equidem temporalia tunc nihil eſſe co- gnoſcentur, cùm morte inſtante deſierimus lo- qui. Nunc enim quia vana ſplendido ſermone circumferuntur, inſipientium ampullis turgent. Cæterùm cùm ea magnificare deſierit ſermo, in nihilum ſuum recident. Nota; Non poſſidere impii dicuntur vanitates, aut opes, ſed loqui. Etenim, inquit Dives, Anima, multa bo- Luc. I2. na habes; ſed dicere hæc potuit, poſſidere non 2. Felicitas non ad.- miranda. dt. Peecati non miſereatur. Hoc oſtendit, inquit Hiero- pPotuit, illà eàdem nocte exturbatus non domo tins gravitas. nym. quòd fœtorem peccatorum & iniquitates ſolùm, ſed & aà corpore divulſus. Loquebatur d Dei miſe- eorum ferre non potuerit: ſed averterit faciem Imperium ſuum Baltaſar, ſed non poſlediſſe co- tle icordis. ſuam, ne eorum turpitudinem cerneret, & ſta- gnoſcitur, in Convivio regno abdicatus & vità. 6 tim percutere cogeretur. Vides ex Hieronymo David recenſet & loquitur Subjectos, verùm a- in Dei iraſcentis Clementiam avertentis faciem, lieno eos rapi conſpicit gladio. Septuaginta quàm n- Suterior ne ſcelera videret, & plecteret. Principibus benè ! Et loquuntur vacua. Folles enim tempo- e. mitis ſit. quoque aliquando pleraque diſſimulanda: nam ralia ſunt, & ſpiritu labiorum eadem laudantiũ 1r Clemsétia. ſi videt, reſcitve, & non puniat, Scelera fo- intumeſcunt. Palpa felicitatem, non loquere, r. vet. Sin non inquirit, & parcit, Reos timore & deprehendes vacuz, quæ redundantia pu- quodam coercet. Illud quoque accideret velim tares. Undè Job, qui hæc uſque ad medullam e. Principibus, quod contingit cum Deo- ut ſci- tetigerat, clamabat: Memento, quia ventus eſt Job. 7. 7. In licèt Sceleſtos averſarentur, & iniquitas Im- vita mea. Hoc vento impellimur per undas, ſ. pios ab eorum conſpectu ſepararet. Ejiciatur allidimur ad ſcopolos, revellimur à portu, hæ- ten ab Aula Sceleroſus 6 Pariéſque Impietas ſit, quæ remus in littore „expommur fluctibus „ agqua- r. Dignitas vultum Regis Iniquis abſcondat. Etenim Prin- rum vorticibus abſorbemur. Videamus, quid l⸗ quibus cö- Ceps Dei vices gerit in terris; Ergo & impe- ſequatur ex jactantia P & exaltatione Vanitatum: Tagae randi artem diſcat à Deo. Non Paupertas, in- Et loquuntur Vanitates. Quid indè * Concepe- (ſa. 49. 4. s- runt laborem, & pepererunt iniquitatem. En Sermo rati goc quit Propheta, non Miſeria, non Nominis ob- 2 erun ſermo magnificus de vanitatibus, quæ monſtra vanus ptio. ſcuritas vos à Dei conſpectu excluſit; verum 7. Rex eve- Peccata veſtra diviſerunt inter Vos & Deum ve- proferat in animis audientium. Etenim audiens ed R- bar etiam ſtrum. Nunc verò Principes non recti, tum Dignitates celebrari, commendari Prætextam, zminavii. viles. Præſules non ſancti, Nobiliores ſæculi ſamilia- Honores exaltari, ſuperexaltari Divitias, ad Klectio Ri Nei. res habent quoſvis: nulläaque Conſcientiz ha- earum conſequutionem inardeſcit. Verùm in- Status. 105. betur ratio, ſed ſi Nobilis, ſi Dives, ſi Calli- cauta Ambitio, duùm felicia præconcipit, La- Amkitios Amici 1 impii. dus eſt, etiamſi Iniquitatibus polluatur, ad- mittitur, excipitur, adamatur: ſolà interim exulante à magnis domibus Egeſtate, utinam non & Juſtitià ac Sanctitate. Sequitur: HManus enim veſtræ pollutæ ſunt ſan- guine, & digiti veſtri iniquitate. La- bia veſtra locuta ſunt mendacium. Verſ. 3. Iis maximè cauſis homines ab Aula Dei ar- centur, quibus in malorum Principum familia- ritatem aſciſci ſolent. Repellitur enim Sanguina- rius & Mendax. At non rarò Aulicorum patri- monium Mendacium, Adulatio, & Verſutia ſunt; Iſque plùs diligitur, qui acerbiuùs odiſſe novit, ſæviuſque ferrum verſare. Et quidem notandum Manus ſanguine pollin non ſolà ju- gulatione, ſed & conſilio ſanguinis. Audi Hie- Coenſilia- ronymum: Et quanquàm ipfi manus non mi- rii impii. ſerint in Dominum Salvatorem , tamen conſo- Ethicæ Comment. Tom. VI. borem concipit, & parit Iniquitatem. Digni- tatem meditaris? Scito non Delectationem te concipere, ſed Laborem, & ex Labore deterior orietur ſoboles, Iniquitas. Meritò proindè ſpi- nis ſepiendas monet Salomon aures, ne provo- cemur ad cupiditatem felicitatis. Cur ſpinis? Quia ſpinæ ortæ ſunt ex appetitu Divinitatis, & eſu Pomi. Eas proindè adhibe auribus tuis, ut, cùm audiveris ſuadentem Voluptatem, ſeu cùm cogitaveris de Honore, ſentias, quos edi- derint fructus calamitatum. Loquentes itaque Vanitates declina, ne, ſi audieris, concipias Laborem, &ẽ proferas Iniquitatem. Ides Da- vid ait: Beatus vir, qui non abiit in conſilio im. Pl. 1. 13 piorum, . in via peccatotim non ſtetit. Si enim impios audiſſet magniſicantes Temporalia, pro- cul dubio viæ ſe committeret, & in appetitumn eorum incenderetur. Pergit Propheta: Ova Aſ- Iſa. 49. 5⸗ pidum ruperunt, & telas aranexæ texuerunt. En Aula. Aula quid conferat? Si fueris felix, Aſpides ſub Pignitas ovis latitantes excludentur, lacerabuntque den- an te invido Purpuratum. Quid dico Purpuratum? rwlassggn. 1 1 3 An 402 An Purpuram ſibi contexit, qui texuiſſe dicitur telas Araneorum? O infelices mundanæ ambi- tionis labores! En opus manuum, imè & cor- dium vefſtrorum, Araneæ tela. Et ſanè tela di- citur Dignitas & Prætexta, quòd non illa ex- pleamur;, ſed per illam ad ampliora ſuſpiremus. Tempora- Non enim ab Aranea tela conficitur, uti ni- lia nen dus ab Avibus, ad requiem, ſed ad venatio- explent. nem extenditur. Non quieſcit, ſed venatur Ara- z* r. nea, poſtquàm telam abſolverit. Ità Ambitio inexplebi- honore poſito non otium nanciſcitur, ſed ar- lis. dore prædandi cruciatur. Huc faciunt verba Habac. 2. Habacuc. Væ, qui congregat avaritiam malam y⸗ domui ſuæ, ut ſit in excelſo nidus ejus.. Cogita- ſti confuſionem domui tuæ. Honores dum appel- lat Avaritiam, oſtendit telam eſſe Aranearum, quibus ad prædam inardeſcimus majorum Di- gnitatum; & äſdem inquinari domum decla- rat, dum ait, Cogitaſſe Confuſionem domui ſuæ. Nam ut excelſus fueris, tuas Invidi ra- dices eruderabunt, ut ſaltem ſtirpe deprimare. Ergo temporales ſeu Curules, ſeu Eraria telæ Aranearum ſunt. Fallitur proindè quiſquis ex- ornandam familiam ſeu domum Honorum con- ſequutione putavit. Num ornat domum, qui eam Aranearum telis & opplet, & inquinat? Memineris autem Araneorum viſceribus telas texi: undè & tibi egerenda interiora ſunt, ſi Trabeam tibi, vel Delicias parare ſatagis. Quot ubique vidimus viſcera impendiſſe, ut Aulam intrarent, Telàmque texerent, quà muſcam indecorè venati, exploſi ſunt cum Dedecore, exuti Patrimomio! Cor das, ut Muſcam vene- ris? O inſane, ſi intelligeres te ova rumpere Aſpidum, cùm perrumpere tentas in regiam, procul dubio referres pedem à limine. S. verô Hieronymus ad alium ſenſum Iſaiæ vaticinium Pelitici, convertit. Aniles, inquit, fabulas muſſitantes, & ConſÄ- & telas Araneæ texunt: quibus Muſcas, & liarii im- Calices, G . Ani . ,. zii. ulices, & parva capiunt Animantia. Qui co- Iſa. 49. y. mederit de ovis eorum, morietur; hoc eſt, qui conſiliis eorum acquieverit, quomodò Abel, quamvis innocenter, acquievit Caino dicenti: Tranſeamus in campum; ſtatim interficitur. Sive ut LXX. tranſtulerunt: Qui voluerit de ovis eorum comedere, conterens inveniet putri- dum, & in ipſo regulum. Qui enim primàâ fron- te deceptus, ova putaverit gallinarum; ſi fre- gerit, antequàm comedat, ſtatim putorem te- terrimum fœtorémque cognoſcet, & „ quod confotum eſt, erumpet in Regulum. Hæc ille. Pergit Iſaias. Qui comederit de ovis eorum, mo- rietur, & quod confotum eſt, erumpet in regulum. O cæca Ambitio! aliquando ad triſtem nun- tium expergiſcere. Quid foves? Ovum nonne? indè noveris Regulum erupturum, non Pul- veluptas, lum. Voluptatis inſidiæ ſunt, quæ exiſtimas le- & Digni- nocinia. Non paſcêris, ſed venenaberis iis de- tas noxis. Jiciis, quarum tantâ diligentià adventum ex- pectas. Hieron. pro his ovis impiorum verba Conſilia- interpretatur, tum ſic ait: Ni antequàm come- ii impii. Jat, hoc eſt verbis mortiferis acquieſcat, volue- rit priùs oonſiderare, quod dicitur: ſatim in ipſis reperiet Antickriſtum præparari. Monemur proindè, impiorum verba diligenter expende- re, quibus præparatur Antichriſtus, duùm paulatim Chriſtum in nobis ſuffocant. [bid. Gliva Telæ eorum non erunt in veſtimentum, neque operientur operibus ſuis. Ope- ra eorum opera inutilia, & opus iniquitatis in manibus eorum. Verſ. 6. . Deſcribitur hic peccator, cujus & telæ non Labor Sa tegunt, & opera inutilia, & manus iniquæ, ularium & pedes veloces ad ſanguinem, & cogitatio-Nus. nes inutiles, & via retrahens à pace. Incipia- Améitio. mus à primo. O infelices dignitatum archite- unti 1 gariun Cti; artifices honorum inhonori! Quibus pu- plei tabas domum tuam conveftiendam ornamen- alhi tis, vix tibi ad veſtimentum ſufficient; imò er nulla ratione ſufficient, teſtimonio Iſaiæ. Li- cèt enim tegaris holoſerico, vilitas tamen tua nie⸗ non tegetur; quin vitia, & generis obſcuritas, ſus. quæ latuiſſent Pannis cooperta, Paludamento i. reteguntur. Et quia, inquit S. Hieron. ſuprà Gite dixerat: Telas Araneæ texunt: exponit, quòd iiui telarum iſtarum textura non proficiat. Quis Piguitas 19, enim ità veſtiri poteſt Aranearum telis, ut iiſ- were⸗ hunl⸗ dem operiatur? Operis texturæque raritas nu- nrst, nhu⸗ ditatem denudat, duùm veſtit. Enimverò ejuſ- Rier modi eſt & Purpura. Nam Saül, qui feliciter eg ſub villoſa chlamyde latuerat, Purpurâ con- gianus veſtitus, inobediens, avarus, rapax compa- ruit. Plerique quam eſſent inepti, oſtendit Im- perium, qui ſub humili Fortuna humilem ab- jectämque mentem compreſſerant. Hinc infeli- cia perſtrepuere elogia: Dignus Imperio, niſi imperaſſet. Araneæ ſiquidem textura pellucida, dùm panno ſubrogatur, turpitudinem ambien- tium exponit. Neque operientur operibus ſuis. Huc facit illud Apoſtoli; Et gloria in confuſio- Philip. 3. ne ipſorum. Erubuerunt enim ſe ignobiliores ef- 19. fectos, qui nobilitatem in honoribus affecta- runt. Nimirùm hi ſtimulis inanis gloriæ exa- Hypecri- dee gitati, opera quæque in veſtimenta convertunt, G Perz idque unum operantur, ut pompàâ operum or- 1 nentur. Bombyces imitantur, quorum viſcera Metun diſſipantur in veſtem, quæ ſepulchrum ſeu car- Uken. cer evadunt, ipſos concluſura, & opertura ardn mortales. Falleris, quicunque ideò operaris, ut veſtiare. Ut enim opera tua componas, & toto corpore circumſferas, tua non ornabitur, ſed denudabitur Hypocriſis ſimulata. Phariſæus ſne ſir ſuis ex operibus tentavit veſtimentum ſibi pre- “ hui⸗ tioſum intexere, cum dilatans phylacteria, je- Tytentis junia, eleëmoſynas, caſtitatem ſplendido ſer- prava. moms ſubtegmine concinnabat. At operimento illo Publicani Humilitas ornata eſt, Phariſæi damnata Superbia. Ovium indumenta expo- nentes Scribæ, non iis tamen operiri potuere, cùm Lupi rapaces habiti & dicti ſint. Opera Lalor Se- eorum opera inutilia, & opus iniquitatis in ma- eularium. nibus eorum. Ex hoc quid oritur? Audi. Pedes eorum ad malum currunt, & feſtinant, ut effun- dant ſanguinem innocentem. Planè impoſſibile eſt, ut iniquitatis opus in manibus non exſti- mulet pedes ad innocentium oppreſſionem. O- perantes iniquitatem ſitim ſuam juſtorum cruo- re reſtinguunt. Labor iniquitatis ſanguinem ſi- tit. Undé & Cain, qui terræ cultor erat, dum in Mundo laborat, Fraterno cruore arentia cupiditatis viſcera irrigavit. Sequitur: . — nerus lir, Modeſtig n⸗ 4n hler Aulei nſni, Cygitationes l 1 . Cogitationes eorum, cogitationes inuti- les: vaſtitas, & contritio in viis eo- rum. Viam pacis neſcierunt, & non eſt judicium in greſſibus eorum. Se- mitæ torum incurvatæ ſunt eis: om- nis, qui calcat in eis, ignorabat pa- cem. Verſ. 7. 8. Labor Sa- Rectè autem, inquit Hieron. viam pacis ig- sslarium. noraverunt; quia authorem ejus ſuſcipere no- Auliei Iuerunt. Non enim hoſtes Dei in Deum pec- Ambitio- . „: . . cantes pacis deliciis frui poſſunt. Undè & Go- Pelicitss liath, qui, ex Patribus, Peccatum deſignat, armatus inducitur. Et Saulis, impii ſcilicèt ho- Veéra. Vocatio minis, arma aptari non poſſunt Davidi man- z2*,. ſueto. Verùm appendamus verba Prophetæ in dis. ſtatera. Cogitationes eorum, cogitationes inuti- Chrifßus les: vVaſtitas & contritio in viis eorum. Antè ubi habi- Propheta dixerat, in iſtorum manibus Opus iat. eſſe iniquitatis, nunc quod Opus dixerat, Co- Deumde- gitationem appellat. Et ſanè impiorum Felici- relinquẽ- . . „ tas melius Cogitatio, quam Opus, compro- Felices batur. Felicitas enim verius excogitatur, quàm non ad- habetur. Undè & vias Dignitates eorum, & mirandi. Divitias compellavit, quòd non res habeatur — felicitatis, ſed per ſpei iter tendatur ad illam. Duo notanda hic. Cogitationum inutilitas, & Viarum vaſtitas. An non viæ Sæcularium va- ſtæ, quæ omnia appetunt, omnia quærunt, ad univerſa feſtinant? At ex Bernardo, ubi to- ta via eſt, nulla Via, ſed Campus eſt. Undè non mirum, ſi per vaſtas Cupiditates ad Fe- licitaté feſtinantes rarò perveniunt. Vaſta nam- que via, Via non eſt; ideôque exorbitantes à Severitas via ad metam pervenire non valent. Viam pa- Pax, & cis neſcierunt, & non eſt judicium in greſſibus Vaio ev egrum. Vultis viam Paci adventanti inſterne- severita. re? Judicium & Juſtitia ſit in greſſibus ve- . ſtris. Pergite ad Juſtitiam, & Tranquillitas ac- Felicitas orj e peai Cedet ad vos. Plerique ſontibus parcunt, ut Pax tentiis in- in Republica mitiùs ſæviente ſervetur. Extor- Kiézis. quent ab offenſis reconciliationem, ut reo Ju- dices remittere poſſint de gravitate ſupphicii. Audiant hi clamantem conteſtantémque Pro- phetam: Viam Pacis neſcierunt, in quorum greſſibus Judicium non eſt. Non Pacem;, in- quit, ſed Viam Pacis neſciunt, quorum greſſus in Judicio non ſunt. Volunt enim Pacem, ſed per Ferrum eam accedere ignorant. Non hac incedit Pax: quæ in mari rubro cæſorum delin- quentium Sanguine vehitur. Greſſus illi Sena- torum domos adeuntium, ut facinoroſo gratiam impetrent, Judicium non habent, ſed calcant: & dùm Pacem advocare iniquà Miſericordiâ nituntur, expetitæ Paci viam obſtruunt. Si enim rei, & homicidæ punirentur, ſupplicii metu ſemina tollerentur diſcordiarum. At dùm mitius Judicium agitur, Pacis iter ignoratur. Sequitur: Semitæ eorum incurvatæ ſunt eis. Quid hoc portenti eſt? In eorum viis vaſtitas erat, & nunc, præ anguſtia, ſemitæ dicun- tur incurvatæ? Quomodò ſemitæ, ſi vaſtæ? Tempera- quomodò vaſtæ, ſi Semitæ ſunt? Nos fallimur, lia non non Iſaias. Neque enim vaſtas eſſe dixerat im- explent. piorum Vias, ſed Vaſtitatem in eis eſſeè teſta- Aulici tus eſt. Ideòôque Semitæ ſunt anguſtæ, non va- miſeri. ſtæ Viæ. Quin & hac de cauſa Vaſtitatem dixit eſſe & Contritionem in ſemitis iſtis. Immania enim & vaſta per anguſtam ſemitam ſine col- Stromatum, Lib. NVI. 403 liſione non tranſinittuntur. Tardè procedit moles ingens Cupiditatum, per ſemitam Feli- citatis anguſtam. Non igitur vaſta via, ſed Vaſtitas in viis; ideéque vaſtitati inter angu- ſtias nuntiatur contritio. Hinc tot Ambientium colliſiones, jurgia, ſimultates, quòd arctiori viæ immanes cupiditates immittantur, quæ ſine comminutione permeare non poterunt. Hincu- nus Aman, dùm regio indui putat ornatu, conteritur. Hinc Avari dum feſtinare cupiunt ad opes, inaneſcunt. Hinc Amantium capita tam ſæpè impingunt, cùm properant ad Vo- luptatem. Nimirùm in ſemitis Mundi cupidita- tum Vaſtitas ſine contritione non eſt; ſed, ut Iſaias ait: Vaſtitas & Contritio in viis eorum. Expectavimus lucem, & ecce tenebræ, Iplendorem, & in tenebris ambula- vimus. Palpavimus quaſi cacι parie- tem, & quaſi abſque oculis atttecta- vimus: impegimus meridie quaſi in tenehris: in caliginoſis quaſi mortui. Verſ. 9. 10. Sibimet Scriptura adverſari videtur. Quo- Lalor Se- modò enim Lux non erat, ſi Meridie impege- cularium. runt? Nimirùm Meridies non deeſt, ſed Lux Aulicori ipſa peccantibus Umbra eſt. Non ſoli gyptii es. tenebras meridiana in luce palpaverunt: patitur ter — hoc & quiſquis Vitiorum tenebris offunditur. ²* Audi Hieronymum: In toto enim orbe, Sole Juſtitiæ ſplendore rutilante, illi morantur in te- nebris: videlicèt, ut peccato mortui. Ità Scrip- Politicie turas Sanctas, quaſi cæci palpantes parietem : Lecio Sa- verba tantùm in eis, & folia, non ſenſum, era non ex fructémque quærentes, qui tenetur in literis. pietate. Vaticinium autem hoc integrum accommoda- tur Sæcularibus, quorum omnis cupido lucem emendicat in Mundo, qui Cedar dicitur, id eſt, tenebroſus. Undè non mirum, ſi præſtolantes ſplendorem, tenebris ſuffundantur in Cedar. Notandum autem, ſæcularibus ejuſmodi miſe- ris nec in meridie quidem diei & lucis Auro- ram immitti. Audi: Impegimus meridie, quaſi in tenebris. Quæ ergo iſthæc Mundi lux eſt, quæ expectata diu per totam noctem ne oritur quidem in meridie? Hinc eſt, quèd pleriſque citiùs canorum albor, quàm lucis offuſus, oc- caſum ſibi vitæ imminere dolent, ante orien- tem felicitatis. Rurſus nox in Mundo eſt, ſed Eledtio non ad quietem ſoporémque, verùm ad labo- "atα. rem. Audi: Et in tenebris ambulavimus. Quò Labor Sæ- altiùs aſcendis in tenebris, eò tibi magis de ca- cularinm. ſu formidandum eſt. Veràùm expectes licèt lu- cem, ſeriò tandem fateberis: Et ecce tenebræ. Plures enim in Aula, in Mundo, & in Cupi- ditatis ſalo offendes, poſt diutinos labores, inglorios, quàm honoratos: plures calumniis oppreſſos, depreſſöſque pauperie, quàm digni- tatibus illuſtratos. O famelici lucis appetitores itâ-ne ab Umbris expetitis Lucem, ex Aula Splendorem expectatis! Parietem palpabitis, ubi lucem præſtolamini, veſtris cupiditatibus obſiſtentem. Et rectè ſanè Propheta, cùm de luce quereretur, parietem poſuit, ut omnis tolleretur ſpes ambulantibus in tenebris perve- niendi eò, undè à pariete repelluntur. Et quaſi, inquit, abſque oculis attrettavimus. Hinc eſt, quòd benedicant, quæ cuperent maledixiſſe. Caligantibus enim oculis Jacob Eſau reputatur, L I 4 Primis Primis poſtrema anteferuntur, Sempiternis vmporaria præferuntur. Rugiemus quaſi Urſi omnes, & quaſi Columbæ meditantes gememus. Verſ. 1II. Raligieß Audi, quomodò Urñi futuri ſint, & Co- ſine lumbæ. Ut crudeles ſint pariter, inquit Hie- Sea⸗i. ron. & miſeri: feri & immanes, ad humiles tg. atque ſubjectos: pavidi atque trepidantes, Aulici ſu- ad eos qui fortiores ſunt. En viva imago ma- perti fræ lorum Miniſtrorum! Expergiſcimini, Princi- Vr es, & Praſules, nam Præfecti, Aulicique, ex Prœ- . . —„ . 17 2 . . . & timoré ner ſuor. 1r5 vobis Columbæ videntur, & ſunt præ ti Superiores 3 Saperio- eſt, quòd Imperantes ſæpenumerô perſuade- ribus c& re ſibi non poſſunt populorum querelas eſſe ceavutur. juſtas vociferantium contra Judicum feritatem, haia! "1 quia duùm eos circumſpiciunt in aula quaſi Co- lumbas, in foro Urſos eiſe non credunt. Et tamen quotidianæ experientiæ ſubſcriptorem habemus Spiritum Sanctum per os Iſaiæ con- teſtantem, Urſos pariter & Columbas eſie. Auliti a. Porrò S. Hieron. Columbas ejus generis iſtas putat, cujus Ephraim deſcribitur ſine corde. Nimirum candor ſimulatus Aulicorum coram Rege totus in vultu eſt, nullam radicem ê Dignitas corde trahit, cùm corde careat. Et ſanè, ſi Wl onſe quis mortalium excors eſt, procul dubio Sub- coenda- Præfecti ſunt Magnatum, ad oculum ſervien- ziones. tes. Stultè proindé à ſuis Aulicis amorem ex- Rez re- pectant Dictatores. Columbæ ſunt ſine corde. Sart. Neque verò myſterio vacat, quòd ejuſmodi Aulici Urſos Propheta dixerit, & rugientes. Ut e- mali fræœ. nim Urſi lingua formare ſolent partuum ſuo- nandi. rum monſtra: ità Conſulum aſſeclæ verbis ſuis ex SRe- charorum vitia componunt, ſplendidéque Ser- gof, mone ſceleſtos pro optimis fingunt, & feedè Aecuſa- ſubſelliis intrudunt. At rugitus eos prodit, ſi siones in tamen eos Dynaſtæ accuraté explorent. Nam, Superiores ut primùm à Regio conſpectu proripuerunt ſe, * Suberie ſtatim terrere incipiunt Subjectos. Fortè Pro- ribus an. Piu ubje diend« phera rugi tum Leonis Urſis iſtis affinxit, ut Accuſa- intelligamus, in eo Leones eſſe, ut ſolo fuga- tiones ex ri poſſint eo cantu, quo Petri error arguitur. juſto Zelo. Vigilantium enim delatione coeërceri poteſt fre- mentinm Miniſtrorum immanitas: quos ſopita interdam Conſularium negligentia rugientes non exaudit. Rurſus ferociunt velut Urſi;, Leonum inſtar rugiunt: ut dùm alius eos Ur- ſos eſſe vociferatur, alius verò Leones clami- tat, neutri fides præſtetur, non in unum con- ſentientibus teſtibus. Verùm ſciant Principes, populorum diſſonas querimonias non ex men- dacio ſuboriri Accuſantium, ſed ex calliditate Miniſtrorum, rapientium inſtar Urſi, & ad ſimilitudinem Leonum rugientium. Qui hoc vel maximè nomine habendi ſunt rei, quòd eorum vox diſſentit ab unguibus. Multiplicatæ ſunt enim iniquitates no- ſtræ coram te: & peccata non reſpon- derunt nobis: quia ſcelera noſtra no- biſoum, & inquitates noſtras cogno- vimus. Verſ. 12. Tribula- tionis Quid lego? Ergô-ne ad radios divini vults fons. peccati germen ſterili fœcunditate expullulat? mer An non ipſe Deus eſt, delens iniquitatem? Sn. populis veſtris vertuntur in Urſos rugientes. Hinc Oliva An non Magdalenæ ſcelera ante Divinitatis „ vultum exaruere? Nequaquam, ſed ſtans re- i trò ſecus pedes Domini, duùm plantas Salva- un⸗ toris irrigat, plantarium iniquitatis aruiſſe gra- tulatur. Undè non mirum, ſi iſtorum crimina ante Dei conſpectum multiplicentur, cuùm ipſi immediatè pòôſt fateantur, non retrôò ſtare vo- luiſſe. Averſi ſumus, ne iremus poſt tergum Dei lbid. noſtri. At clarior ſenſus ille eſt. Coram Deo Deumde- multiplicari iniquitates; quòd illius illuminati elinque- ſplendore ea efle ſcelera deprehendantur maxi- “79 ma, quæ procul ab eo lumine minima, vel nul- ee la putabantur. Reddit autem rationem funeſtæ ſree. Fœcunditatis, cùm ait: Quia ſcelera noſtra no- Cognitio biſcum. Quod à LXX. transfertur: Iniquitates ſui in O. enim noſtræ in nobis ſunt. Nimirùm ea crimina, gpezes quæ remoti à divino conſpectu aliis imputaba- lesſcteg. mus, Divino vultui admoti ſentimus in nobis. tie. Iraſcitur quis, & vulnerat. Alienam contume- Confeſi liam cauſam jactat patrati facinoris. Adultera- in Exer. tur: occaſione abſtractum ſe mentitur. At ex-istis hi- cuſationes hæ, ut Te innoxium faciant apud acge⸗ Homines, coram Deo evaneſcent; & tunc mul- tiones fri. tiplicabuntur iniquitates tuæ, cùm in te ſenſe- vol⸗ Pes- ris, quæ in alios tranſtuleras. Multiplicantur er- cantium, go ſcelera ſeriò meditanti coram Deo. Multi- d 6. plicarentur quoque coram Principibus, ſi ipſi de Re ne. ſceleribus inquirerent, & non penitùs Judicibus, gar. 1leus auro interdùm corrumpendis Reorum cauſas de- Suberior Hummr. legarent. Viderent Principes coram ſe fervere, "vigiler. 4 pullulare, & adoleſcere crimina, quæ apud Ju- dices auro detruncata vix apparent. Unde & Cignitie LXX. legunt: Multa eſt enim iniquitas noſtra ſui coram in conſpectu tuo. Scilicèt coram Miniſtris tuis 8. Buchs. cooperta byſſo & purpura minima erat iniqui- rihe. tas Potentum, & adeò ornata, ut vix culpa haberi poſſit, quæ ante conſpectum regiæ Ju- ſtitiæ tuæ magna erit. Siquidem, coram Rege, nemo ſe operit. Equidem ille non indutus ve- u n. ſte nuptiali menſæ fortunatus conviva aſſidebat, 16 fùgiebâtque oculos Miniſtrantium; quouſque, regio luſtrata oculo menſa, reum prodidit, quem antè convivium paverat; itaque convi- vium in ſupplicium converſum eſt. Illud quo- que non omittendum, quòd impiorum peccata in ipſis remanent, quæ licèt extincta videan- tur, reſponſura ſunt, cùm coram Deo interro- gabuntur. Quare licèt taceas delictum, Deli- Gtum non tacebit in te, ſed aderit in vultu, tanquam pro roſtris, contra Te declamaturum. lſu. fun ℳN- rin ſan ufe⸗ ſun. Rior. 1, Concepimus, & locuti ſumus de corde verba mendaci. Verſ. 13. Studioſum iniquorum ſcelus hic deſcribitur, Menda- qui in corde, hoc eſt, in ſacrario Charitatis, in eium. agro Dei, in Regia Fortitudinis, in vitæ Re- Peccate .. . & Mali- gno prolem degenerem concipiunt Mendacium. ntnie Et converſum eſt retrorſum judicium, & juſtitia longèé ſtetit: quia corruit in pla- tea veritas, & &auitas non potuit ingredi. Verſ. 14. 15. Una cadit, & ideò alia claudicat: & quia aßitis. Juſtitia de longè ſtat, Veritas & .Æquitas non zulen n admittuntur. Certè ſi unquàm de longè ſtetit Ju- ſtitia, nunc profectò, quando id evenit, quan- Lites ex- do non quidem ubique, ſed nec in una Civita- pediazur- te, ad eam nec poſt menſes, annôſque pervenitur. Quærit iu, 1* n / N r wp/ tr. Stromatum; Lib. XVI. Quærit miſer in tribunalibus Juſtitiam: ſed an- tequàm eam conveniat, invenitur à Morte, & Vitam ocius, quàm Litem abſolvit. Porrò in platea corruit Veritas: corrumpitur enim vul- gi ſermonibus Veritas; dicente multitudine bo- num malum, & malum bonum. Stultè proin- dè in vulgo quæritur Veritas, quæ corruit in plateis. Quare, ſi verè utique Verum judicare cupis, ſeu in dilectione inimici, ſeu in abdi- Perſona- Catione patrimonii, ſeu in eremi cupidine, no- vum ac- li cCircuire plateas, noli multitudinis rogare ſen- dTti “, tentiam; nam corruit in plateis Veritas, quæ regnat in odeis Sacerdotum, quæ in latebris ſplendet Coœnobitarum. Et quitas non potuit inzredi. Videant & Principes, & Præſules num quitati intercluſerint interdam aditum, cùm non rarô repellatur à limine inops Innocentia, & opulentum Scelus ſeſe ingerat in conclave? Sequitur. Eledtio Statis. Et facta eſt Veritas in oblivionem; & Jui receſſit à malo, prædæ patuit. Verſ. 15. Perſees- Juſtorum perſecutiones Propheta deplorat. teres Jju- Cur enim Religioſus olim nobilis contemni- Tanmi; tur, conſpuitur, arcetur ab Aula, laceratur honoran. in Palatio, irridetur in Foro, non auditur in di. ribunalibus, arcetur ab Hoſpitiis, niſi quia receſſit à Mundo? Ergo in Regia, qui recefſit à Malo, Prædæ patuit. Et vidit Dominus, & malum appa- ruüit in ooulis ejus; quia non eſt ju- dicium. Verſ. 1 5. Rex ve- Oculi Principis, Vicarii Dei, ſpeculæ ſunt, gat. in quibus elucent ſcelera alioquin abſtrulia. Quare cùm ſcelera cupit Princeps revelari, oculos ſuos admoveat, & apparebit malum in oculis ejus. Vidit Dominus Petrum, & ſuum Petrus in ejus oculis crimen intuitus, egreſſus foras flevit amarè. Audivit Salomon foœminas, & Filium reddidit vigilanti. Vix rationem po- ſiturus Rex aſſedit, quum illico ei ſiſtitur regii Trari prædo, qui decem millia talenta ra- puerat. Oh ſi nox fiat imperantis ſeveritatis, Pſ. 1e3. quot monſtra prodibunt è ſpelæis! In ipſa per- 20. tranſibunt omnes beſtiæ ſylvæ. Et ſalvavit ſibi brachium ſuum, & ju- Ititia ejus iſa conſfirmavit eum. Verſ. 16. Juſtitia Principem confirmat in ſolio: cujus ſalvari dicitur brachium, cùm ad perdendos impios obarmatur. Septuaginta verò diverſiſſi- mè legunt: Et ultus eſt eos brachio ſuo, & mi- Jericordia ſuſzinuit. Ac ſi abeſſe non poſſet à Severitate Benignitas, ut quos illa dejicit, hæc confirmet, quibus illa plagas infligit, hæc con- ficiat humaniùs medicinam. Sed nota anteire Juſtitiam, & tum ſequi Miſericordiam. Etenim Miſericordia ictum non prohibet, ſed curat vul- nera. Secus enim perverſa foret Pietas reo par- cere, ut ab eo non parcatur inſonti: quem ve- xabit, niſi vexetur. Medicum Miſericordia imi- tetur, ſanet ægrotum, non cohibeat ferientem. Severitas. 405 Indutus eſt juſtitiè ut loricd, & galea ſalutis in capite ejus. Judutus eſi ve- ſtimentis ultionis, & opertus eſi quaſi Pallio zeli. Sieut ad vind dam, quaſt ad retributionem indignationis hoſtibus ſuis. Verſ. 17. 18. Placet Miſericordia, ſed ſi Juſtitiam non Severitass excludat. Non enim diu ſtare poterit Regum Ex comu- poteſtas Severitatis cingulo exarmata. Ergo ,arto Juſtitia Principum lorica eſt; quam ſi induerint, jes . procul dubio emicabit in Regni capite Salus. „ia Ut ſalvum ſit Reipublicæ caput, pectus Juſti- Cirrectio tiâ circumdetur. Pectus, inquam, armetur lo- "dhitedas ricâ Juſtitiæ, ut Cordis regia Severitatis ſepta munimine deprecanti Miſericordiæ non pateat. Et ideò fortè non in galeam Juſtitia conflatur, ſed in loricam, ut Cor, ad amorem proclive, à vulneribus inſinceræ Charitatis deſendatur. Undè & Sponſa, quæ olim ſauciata fuerat ja- culo amoris, uberibus turres murunique ſup- poſuit; ut, quæ Regina erat, & Cuſtos ado- leſcentularum nimiam benignitatem exclude- ret, ſuppliciumque errantibus intentaret. Quin Confeſſa- & Myrrhæ faſciculum inſeruit pectori, ut non rii n ſint tam Benevolentiam è& corde ſperarent, quaàm inis lde metuerent è& myrrha Amaritudinem ſeveritatis * Eccleſiæ filü. In pectore itaque Juſtitia defen- dat Cor, & galea Salutis in Capite etnicet. Ultionis verò veſtimentis ornatur, & Zeli pal- lio operitur. Sciat proindè nudandum ſe Præ- latus, quoties Severitatem abjiciet. Ultio ve- ſtis eſt Principum, & cruore rutilans Regum purpura; ſine qua verecundè nudi ludibrio ex- ponentur & vulneribus. Nam & qui Sponſæ pal- lium ſuſtulerunt, nequaquam ſold præd con- tenti, eam inſuper vulneribus confoderunt. Noé ſpoliatus irridctur àa Filio, qui turpitu- S. Nos. dinem ſuam texit, cùm animadvertit in Cham. Correcis In qua quidem hiſtoria luctuoſa illud docemur: ²aAKoſins Patresfamilias, Superioreſque ſpoliari tum, cùm vino id eſt Deliciis indulgere volunt. Non enim Zeli pallio ornari poteſt alios corrigendo, qui corrigenda committit. Si non vis UItionis in- tegumento nudari, cohibe Gulam, coërce In- temperantiam, operi inordinatos animi Motus- Porrò Zeli hujus pallii retinentiſſimus Elias fuit, qui vix illud depoſuit, cùm ardenti rhed ſu- bPlimè ferretur. Eo ornari potuit & Joannes, qui vinum & ſiceram non bibit, locuſtiſque ventrem non tam explevit, quam torſit. At in- Superior vertatur ſcena, & prodeat Miſericordia, inter non ſe al- arma Severitatis regnatura. En quo modo Ju- viſcatur. ſtitiam non in enſem, led in loricam recuderit, Iaſitis. ut eâ duntaxat in ſui propugnatione placidè u- teretur. Non vulnerare novit, ſed deſendere Dei miſe. ea Juſtitia, quæ in loricam convertitur: arcét- ricerdia. que vulnera, non infligit. Quin & pectori ad- mota Juſtitia pugnabit cum Corde, ſubdeturque Charitati, dum pectus ab injuris Populorum defendit. Maluit Deus in loricam convertere Juſtitiam, quam in galeam: ne fortè impoſita capiti Imperaret, Coronâmque ſe eiſe crederet, non Galeam. Cordi admovet, à Capite remo- Superio, vet, ut temperetur Amore, utque ab Imperio amer ſuos. arceatur. Quis autem loricatum Juſtitid Deusm ti- meat, quem Jalute coronatum videt in fonte ? Etſi non corona dicta eſt Salus, ſed galea. Ut intel- ligas populorum Caput nullà tam firmâ armatur4 defendi; Clemetia. KRex awes. Clemést ia⸗ 406 defendi, quàm deſiderio Salutis. Optet Salu⸗ tem Princeps, non Necem ſolùm intentet, & munitum caput quibuſvis ictibus ſecurus ex- ponet. Quin Ukionem & Zelum in mollitiem veſtium convertit; iiſque ornatur ad pompam, non obarmatur ad ſupplicium. Delicata ea Ul- tio eſt, quam loco chlamydis ſibi Princeps cir- cumdat. Non æſtuat in pectore Ultio, quæ to- ta foris in ornatum effunditur. Pompa furoris, non furor eſt Ultio, in veſtimentum vi Clemen- tiæ effœminata. Veſtem porrò crediderim di- Ctam Principum Iram & Zelum: ut quemad- modùm regio indumento ſolus Rex tegitur, ità ſolum deceat Regem Ulciſci. Tu ferto ſenten- tiam, tu gladium exere, tu delinquentium ſce- lera cognoſce, ac puni. Etenim Ultio veſtis tua eſt, quam nemo;, præter Te, dignè geſtabit. gelus in- Si tua eſt veſtis, non aptatur alii. Aut enim la- diſeretus. xior defluet, & calcabitur; aut aſtrictior ridi- culè denudabit, quem tegit. Non commodatur Veſtis ſine diſpendio Pudoris; undè & tu Nu- dus erubeſces, ſi URionem alii tradideris. Quòd ſi Zelus veſtimentum eſt, cave, ne nimio uſu deteratur. Cave, ne inficiatur maculis livoris & crudelitatis: reponatur ſæpe, rariùs adhi- beatur. Regium Pfaltem imitare, qui proce- dens contra Filium, ad injurias Semei maluit Rubere, quàm pallio Ultionis operiri. Sequi- tur: Et timebunt qui ab Occidente nomen Domini, & qui ab ortu Solis, glo- riam ejus: ocùm venetit quaſi fluvius violentus, quem Spiritus Domini co- git: & venerit Sion redemptor, & eis qui redeunt ab iniquitate in Ja- cob, dicit Dominus: Hoc fœdus meum cum cis. Verſ. 19. 20. 21. S. Fran- Qui ab occidente Dei nomen metuere con- siſeus Ke ſueverunt? Nimirùm populares ſepulchri, veriα mortiſque incolæ, & cives occaſus eum ti- Moriisre. ment, cui Oriens nomen illi. Neque verò cerdatio. qui Mortis immemor eſt, ideò ſecurus eſt; imòô eò ſe credat viciniorem Morti, quò eam eminus proſpectat. Nam, qui Orientem ſpe- ctant, incolunf Occidentem: cumque in Oc- caſu ſint; oculos obvertunt ad Ortum. Planè Orientem aſpiciebat qui ſecum fabulabatur: Luc. 12. Anima mea, multa bona habes: at in Occi- 19. dente collocatum fuiſſe illum citus occaſus rap- tæ animæ comprobavit. Plus metue de Occi- dente, quicumque Orientem vides: non enim ortum videres, niſi contra ortum locatus ha- bitares in occaſu. Et qui ab ortu Solis gloriam ejus. Pro, Gloriam ejus, legunt Septuaginta, Nomen inclytum. Utcunque legatur, quis timor gloriæ in accolis Orientis? Num gloria vulne- rat? Nimirùm nihil æquè metuimus in aurora Felicitatis, quàm Gloriam alienam. In Orien- te enim aliena Gloria noſtra Umbra putatur; Luciſque candidati mhil æque faſtidimus, ac Lucem. Quin cùm gloria nulla ſit, nomen duntaxat inclytum perhorreſcimus. Enimverò maximas ſpectamus umbras in ortu: cumque emergit Lux, opacitatem corporum longiùs protendit. Facilè inumbramur, ſub ortum So- lis: & in Felicitatis exortu, ut vulgo fertur, Dei Mi- majores cadunt de Montibus umbræ. Hic au- Aulici Invidi. ſericerdis tem quis non miretur Divinum furorem vio- OQOliva lento flum'ni comparatum, mox Redempto- Wilaia. rem dici, & agi non de cæde, ſed de fœdere. rio recu- Nimirùm, cùm iratus fuerit, Miſericordiæ re- Titar in cordabitur. Porrò Ira Dei ab Iſaia Fluvius ap- Pelieita. pellatur, quia, cùm antè dixerit Impios quaſi e. Mare fervens ebullire, oſtendit nunc in hoc Mare Divinorum furorum flumina perrumpe- re. Quare ſi declinare cupis hunc Iræ fluvium, Mare non eſto; nam omnia Flumina irati Dei intrant in Mare perverſi hominis. Fluvius Do- mini Ira eſt, ut eam ſcias ſolo ligno Morti- ficationis & Crucis tranſmitti poſſe. PX CAbP. LxX. I SA I . Surge, illuminare, Jeruſalem, quia ve- nit lumen tuum, & gloria Domini ſuper te orta eſt. Quia ecce tenebræ operient terram, & caligo populos: ſuper te autem otietur Dominus, & gloria ejus in te videbitur. Verſ. 1. 2. 3. Notat S. Hieronymus, priuùs ſurrectionem I Bas præcipi, & tum ſequi illuminationem: de- cHanali- bet enim Anima Peccatum horrere, ut Lu- Sn, ingi men poſſit amare. qurge, illuminare. Non enim henefecin. otium luminis capax eſt. Quia venit lumen tul. Lux al= Etenim alia lumina haud ſunt Lumen noſtrum. eg. Splendor generis, fulgor purpuræ, auri ni- Sonver- tor, decus honoris lumen ſunt procul dubio, aorz ſed nobis Commodatum, non verò Datum anihm, nobis. Chriſtus lux noſtra eſt, æternorumque Laboran- cognitio lumen eſt noſtrum, nobiſcum æter- dum pro num duraturum. Ad Societatem transferri po- Des. teſt, quæ ſurgere debet, cùm gloria Domi- racfs. ni orta ſit ſuper illam. Hæc enim teſſera Di- Glaris vinæ gloriæ, noſtris inſculpta poſtibus, co- Dei ma- git nos, ſurgere ad labores. Juper te, inquit, jer- orta eſt. Quare extinguetur, ſi infra te locave- e. ris, quæ ſupra te oritur. Non baſis noſtræ ela- ici ir. tionis eſſe debet gloria Domini, ſed illius nos pæniten- eſſe debemus fundamentum, cui innitatur. tia. Porrò quid hoc eſt, quòd Lumen venit, & Intentie Terra operitur Caligine? An prodeunt ex lu- ic,, mine tenebræ? Nimirùm prima Divini radii „. ſoboles caligo eſt animi peœenitentis, confu- gientis ad umbras ſolitudinis, & caligine cili- Tmmhare⸗ cii obducentis ſe. Patuit hoc in Davide, qui, H ad primam Prophetæ vocem cinere ſtatim in- empiur. volutus & ſacco latitavit inter umbras dome- ſticæ ſolitudinis. Niſi fortè dicamus, ortu lumi- nis Dei terram inumbrari: quòd videlicèt ocu- lo illuminato divinitùs ſqualeant terrena, & nulla ſint. Hinc eſt, quòd Servi Dei nihil vident in Mundo magnum, cùm tenebroſi homines maxima quævis in eo clamitent contineri. Be- Chriſas neficium autem hoc Religioſorum proprium eſt, quòd ſuper illos oriatur Dominus, duùm Ter- ra & Terrigenæ cæcà obruuntur caligine Va- nitatis. Super te autem orietur Dominus, & glo- Gloris ria ejus in te videbitur. Hinc ſcire poteſt qui- Dei ma- vis, num in corde ſuo natus ſit Chriſtus. Si glo- jor. ria Dei in te videtur, ortus eſt Dominus ſu- per te. At quomodè videtur in te gloria Hnali æculi tet, & na ſcatur ubi habi- imli ilitns lce. nC. 6 luuf⸗ i⸗ Iulieſe⸗ iu ſr. iiti Uii⸗ Mi. yhur- linin. niitm, lin eu. 11 luli. ede. linAna. lien. bene ſrch⸗ maptas, i iner linat. Mhritsn ſieſtir iiſritti. ſwler, l ſo⸗f. luleſ. ii ne le 4u. . ilat. inarn layßeli feci. indi, erier lr amet 4Pii; lel luheli ſterei. jingi nhatz . hen iete ie ,n Weluns rloß n. M 1 lunl r , 0. M - oe e⸗ Ur⸗ l⸗ 8 s amanda Stromatum, Sæculi gloriam ſpiras, qui occultus Dei cultor, plus times in te videri gloriam Divinam, quàm refugiant cæteri notas inhonoras. Non ſat eſt, in corde Divinam gloriam foveri; erumpere debet, & palam oſtentari. Et gloria ejus, in- quit, in te videbitur. Sequitur S. Hieronymi brevis expoſitio. Surge, illuminare, ut quæ Ceci- dit in infidelibus, Uigat in fidelibus; quæ ce&τιâit in Synagogis, ſurgat in Eccleſiis; &, poſtquàm Conflia ſurrexerit, illuminetur. Venit enim lumen tuum, rümali. quod ommes Prophetæ pollicebantur, quod Jugi- politicos ter expetctabas. Ecce enim tenebræ operient ter- exeaca- ram, eos, qui terrena ſapiunt. Audis ex Hie- vit Chri- ronymo Mundi Sapientes cæcandos. Ex quo Ei Iacar- diſcis, quid conſilii expectandum ſit à viris ca- ai ligantibus in tenebris. Et ambulabunt gentes in lumine tuo, & Reges in ſplendore ortus tui. Le- va in circuitu oculos tuos, & vide: omnes iſti oongregati ſunr, venerunt tihi: Pilii tui de longé venient, & fr- liæ tuæ de latere ſurgent. Verſ. 3. 4. Eeeleſa- Utinam Eccleſiæ ità meridies colluceret, ſi- Fien Zu- Ccut ortus præluxit. Etenim quantùm Luminis riſdidtie, in Aurora furgentis Eccleſiæ in orbe terrarum Religioſi . ſi . diffuſum, cùm aurum in ejus comparatione ca- W liginoſum æſtimabatur? Ut proindè S. Hieron. notaverit, nec ipſos Romanos Principes diù rebelles eſſe potuiſſe tanto ſplendori. At quæ in Oriente meridiem intulit, non patiatur in Perſeeu- Meridie præcocem occaſum pietatis. Caveamus, tzienis v. ne ambulare nequeant Gentiles in noſtro lu- medium. mine, ſi ipſum lumen tenebræ forent; Lux Sacerdotes dicimur in Evangelio. Curemus pro- Famaæ cu- indè, ne denſis valletur umbris Lux noſtra. Re- “ Ke- ges ambulabunt in ſplendore ortus Eccleſiæ, id hiei ade. eſt, ſi primitivum retinuerit Spiritum. Alioquin rint Ava- ſi vitio aliquorum ſolicita crederetur de opibus, ritiam. déque titulis, ſpernetur à Regibus. Idem de Re- FPanperta, ligionibus dicas, Reges tracturis in ſplendore ſanda ortus ſui „non in nitore tunicarum, non in ma- ymio inter gnificentia ædium. Unum noto, Eccleſiæ filii advenas. de longè venient: ut nullum intelligas adve- Dignitas: nam eſſe in Chriſto : ſed Filium Dei fieri & Ec- guibuſ vis cleſig, quicunque, peregrinus hcèt, ex terra- dien’s s ruin confinio advenerit. Penſemus, quæ ſe- feratur. „1: 1: Iſa. 5o. 5. Jquuntur. Tunc videbis & aftues, & mirabitur, & dilatabitur cor tuum, quando converſa fuerit Eecleſia- ad te multitudo maris. Audiant Sacerdotes: di- Kiei non vitiæ Eccleſiæ non auri pondera ſunt, ſed animæ Ent Ava- converſorum ad Fidem. Tunc, inquit, videbis v. & afflues; cùm fſcilicèt filii tui de longè vemient: Zelus a- 7 . 5 . zimarum. de longinquo vel diſſitæ Gentilitatis, vel Ini- Lapſi bla. quitatis aberrantis. His viſis, dilatari debet cor dè veci- tuum, ut eos diligas, ut eos foveas, ut eos pro- Hiendi. jicias à conſpectu tuo, ſed in ulnis tui cordis aborion veluti pretioſas margaritas reponas. Indignus s: ſalje: ſanè paſtor, & animarum cuſtos eſt, qui accur- tos amet. Tentes ad ſe ponitentes vix ſuos ad pedes jacêre Aßabili. Pateretur: non dilataretur cor tuum, ſi eos ex- 2as. tra cor tuum jacêre Deus vellet. Non carcerem Rane . dilatandum dicit, ſed cor; ut ſcias non tam pu- piendi niendam errantem oviculam, quàm in ſtrato tui Cordis refovendam. Pro eo, quod nos legimus: Cempati Et liæ tuæ de laiere ſurgent: S. Hieronymus M;. legit, Lac ſugent: Septuaginta veròô, ſuper hume- ros portabuntur. Quia, ut notat S. Hieronymus, imperfectæ animæ per ſe venire non poſſuat;, Confeſſa- ſicut de filis dicitur, Filii tui de longe venient. e,g. Undè eas humanitate pellicere debemus, ſe?!α. mamillam præbendo, ſive imponendo eas ſu- per humeros;, ut intelligant, non pœnis gra- vandas ſe, ſed allevandas ferendaſque Charita- tis humero. Nam & in Cantico ejuſmodi ani- mæ non catenis avulſæ ſunt à peccato, ſed in odore unguentorum Sponſi cucurrere. Vulne- ratæ enim non ferrum ad ſecandum, ſed ad ſa- nandum exhiberi debet unguentum. Luando converſa fuerit ad te multitudo maris; turba ſci- licèt naufragantium in Mundo, & pPeccantium Lahſi 052= animarum, quæ per totam nocétem deſudant in timi füt. undis, non ut capiant, ſed ut capiantur. Quas tamen ne rejiceres ut informe hominum genus, . Septuaginta legunt: Quoniam trans ferentur in Perſecutis Ptuaginta legunt 1. S Morti- te divitiæx maris. Impius converſus, etſi à lit- fcatio tore velut Alga, recedit, in ipia tamen ad Ec- Gloria cleſiam via Gemma fit. Siquidem Rudera ma- vera Re- ris, dùm transferuntur, Divitiæ fiunt. Non e- Vgioſorz nim ſola Tellus venenum in perſicum Soli de- S. R mutatione mutavit; hoc præſtat & Mundus, qui nr cùm Peccatores mittat, Angelos eos deindè & rißi ſtupet, & fatetur. Sequitur: Omnes de Gaba ve- Paſſio- nient, aurum & thus deferentes, & laudem Domi- ni annuntiantes. Prophetia iſta Magorum mune- ra præſignans, in qua cùm aurum & thus deſ- cribatur, deeſt myrrha. Fortè ejus loco annun- tiatio laudis Domini ponitur: quia videlicèt, idem eſt ſepulturam ejus, mortémque prædi- care, & ejus laudem prædicare. Laus enim ſumma Domini myrrha eſt ejus ſepulturæ. Un- dè LXX. legunt: Et ſalutare Domini annuntia- bimt. Quare ſalutem ex Paſſione Domini pro- Mortif- manantem, quam Magi adumbrarunt in myr- oris cor⸗ rha, ſine velo ſymboli expreſſit Iſaias, dum ob-?“ti laturos eos dixit aurum, thus, & laudem Do- Becieſx- mini; Niſi fortè dicamus, pro myrrha laudem gici non Dei ſubſtitutam, quòd vel mortificatio corpo- ſint Ava- ris, vel mortis tolerantia ipſa tandem ſit vera ri. Domini laus. Non auri abdicatio, non oblatio Eccleſia- thuris, ſed carnis edomatio ſacrificium laudis ſtici redi- eſt. Undè & Hieron. epiſtolis ad Julianum & tus mode- Pammachium datis, eos monet, ut parùm ſe s Nr, obtuliſſe ſciant, niſi eleémoſynis corporis immo- in vigi et⸗ lationem adjunxerint. Et-hi ſunt tandem Ec- Circuſpe- cleſiæ filii de longè venientes, qui Eccleſiæ au- ctio perfe- rum non ſurripiunt, ſed offerunt. Ex quo depre- is neceſ- henduntur non filii Eccleſiæ eſſe, ſed hoſies ,„Jaris. qui ad eam de longè quidem veniunt: verùm non aurum ad eam afferunt, ſed referunt ab ea; è Chriſti latere non tam exſugentes lac, quam opes extrahentes. Vivere quidem debet de Al- tari, qui ſervit Altari: at, ut Doctores univer- ſi & Scripturarum Interpretes aiunt, non Ditari. Hinc pendant Eccleſiaſtici, num Filii ſint, Parentéſve Eccleſiæ, ſi fortè ejus opibus tume- rent. Abſolvamus hunc locum cum LXX. qui Felicitas . . „1 „, infelix. ubi nos legimus: tunc videbis, & afſtues. Ver- Ieznpore⸗ tunt: ITunc videbis, & gaudebis, & timebis, & lis , ſtupebis corde. Fortè, inquit S. Hieron. poſt gau- explene. dii magnitudinem ſubintravit timor, ne tanto bono careat. Cuſtodiæ igitur ſolicitudo ſtatim neceſſaria eſt, poſt converſionem animarum tibi commiſſarum. Quòd ſi hæc non de ſpirits, ſed de terræ, corporiſve felicitate libet interpreta- ri: vides, poſi immiſſas populorum, gentium, & maris divitias, gaudium primò quidem, tum verò ſequi timorem. Nam Septuaginta ita legunt poſt adducta verba: quoniam trans ſerentur in te divitiæ maris, & gentium, & populorunt. Affluen- tiam . 4e 8 ( hatp ergo timor comitatur cordis, ſeu, ut no- ſtra legit, dilatatio; Videbis, & aſſlues, & mi- rebitur, & dilatabitur cor tuum. Nimirùm fe- licitas & abundantia non implet cor, ſed ad majora dilatat; vixquæ acquiſita poſſideri poſ- pelicitas ſunt, ſine novo voto acquirendorum. Itaque vi- manis, debis & afflues: Lerrenorum enim copia ocu- los verius paſcit, quàm cor; undè & hic vi- deri dicuntur, & à Joanne concupiſcentia ocu- lorum appellantur,; nam cor irritant, non im- plent. Inundatio camelorum operiet te, drome- darii Madian & Epha. Omnes de Sa- ba venient... Umne pecus Cedar con- gregalitur tibi, arietes Nabaioth mi- niſirabunt tibi: offerentur ſuper pla- cabili Altari meg, & domum imaje- ſtatis meæ glorificabo. Verſ. 7. Soncio⸗ Notat S. Hieron. Camelos aurum deferre natori: & thus, ideôque laudem Domini annuntiare veig;. in quibus agnoſcit ipſe Evangelicos Prædica- rAſtaens. tores; habentes, inquit, aurum Senſuum, & thus Odoris optimi: & exemplo Virtutis ſuæ Ceciona- quotidiè nuntiant ſalutare Dei. Vult ergo S. H Doctor, utroque abundare Oratorem ſacrum, auro Eloquentiæ, & thure Sanctitatis; verbo, & oratione, doctrina, & exemplo; ſacrificio, gzelus a- & ſtudio. Quin & Camelum ait eſſe, ut Con- nimarum Cionatores iciant, onera debere ferre, quæ aliis Siti, & nituntur imponere; nec tam Honorem eſſe Præ- aie. dicationem, quam Onus. Camelus autem ſpon- t?et—C'ð inclinatur ad onus & habenis ſtimuléque non Talento indiget. Verùm audiamus iterum S. Hierony- ram uſu: Inum: JNi quis ergo in gentibus Dives eſt, ſal- vetur ut Camelus: nos abſque donis atque mune- ribus, quò poſſit verbum Domini prædicare. Ji quis NGimplicitatis ovium, & Authoritatis arietum: aſcendat, vel offeratur in altare Domini, ut do- mus ejus glorificetur. Vides ex Hieronymo, non omnes Victimas eſſe poſſe, nec omnes Prædi- Talenia Catores. Non doleat Ovis, ſimplex ſcilicet & modiocria Mitis Vir, ſi offeratur in victimam quotidianæ Religio Mortificationis, & diſtrictæ Obſervantiæ, cum non omnes interim procul ab Altari Camelus peregrinetur. Wiesn Nam ſacrificium Cameli ſarcina eſt: Tu veròô ale . . . — . 1. . . rarig niſi Victima ſis, fies inutilis. Ovis ſub Paſtoris * virga paſcatur, Aram cruentatura: emittatur Camelus, ut aurum & thus divini Verbi & ſan- cti Exempli circumferat. Ex Nabaioth ergo vi- Lapſi op- Ctimæ Deo parantur, & ex Cedar. Cedar, in- timi fiunt. quit Hieronymus, regio Saracenorum eſt: & Nabaioth, unus eſt filiorum Iſmaël, ex quorum nominibus ſolitudo appellatur, quæ frugum inops, plena eſt pecorum. Quis nunc peccatores contemnat, cùm ex filiis Iſmaël Altare Domi- ni glorificetur? Frequentius adolentur victimæ à peccatoribus, quam à Filiis Jacob. Specta Magdalenam, quæ, epulantibus Apoſtolis, ſe ipſam immolat: intuere menſam Juſtorum in altare converſam Poœnitentis: ſtupe, quòd Pec- catrix in convivio ploret;, ubi cæteri cum Do- Religionis Mhino lætabantur. Quòd ſi per barbara iſthæc perfeitio. omina Solitudo deſignatur, agnoſce deſerti . ſoœcunditatem, quæ Imaélitas convertere no- vit in Victimas. Oliva „ f, ſe. 7 5 Me Iiſulæ enp dant, S. naves Maris in principio, ut adducam ſilios tuos de longe: Argentum eorum, & au- rum eorum, oum eis, nomini Domi- ni Dei tui. Verf. 9. Inſula Peccator eſt, iniquitatibus undequa- 1) . . 17. O5 . Zelus a- que vallatus, aà continenti, imòô & à continen- nimarum tia abſiractus per concupiſcentiam ſuam, flu- ad pecca- Ctibus concuſſus undique: ad quem niſi tu Pri- er ac- mus accedas, ille profectò tot obſitus periculis cdat- uperior non accedet. Gentilitas autem Inſula iſta dici humilie. poteſt, ad quam expugnandam Eccleſiæ filii tar Teneſ mittuntur;, non armati ferro, non chalybe in- en, ſtructi, ſed auro argentôque ſuffarcinati: Ver- Tag', i. bi ſcilicèt & Virtutis divitüs. ; erigen. Et ædificabunt filii peregrinorum muros tu0: & Reges eorum miniſtrabunt tibi: in indignatione enim mea perouſ- ſi te, & in reconxiliatione mea miſer- tus ſum tui. Verſ. 10. Septuaginta: Et ædificabunt alienigenæ mu- Religioſo- ros tuos. Toto hoc capite felicitas Eccleſiæ deſ- n Tepi- cribitur ſatis apertè, ideéque deſcribendus ma- Segalis, gis Propheta erit, quam explanandus. Aliquid Cogrer⸗ tamen eruendum erit interdùm, & moraliter galionum interpretandum. Primò quidem Japonibus hoc confundi- convenire videtur, qui ex Oriente cùm Lega-“". tos Regum ſuorum Romam tranſmiſerint, nunc ſuis cadaveribus & ſuppliciis propugna- cula ſurgentis Fidei architectantur. Quòôd ſi ad Religioſi Religionem transferri placet; Alienigenæ mu- Tepidi, ros noſtros ædificant, quando Sæculares, Con- les Tel, . . . animaru gregationum & Miſſionum noſtrarum alumni, prapollen- ſuo nos cogunt exemplo obſervantiæ eſſle te- 1es. naces. Illi murum exſtruunt, cùm præſtando magna, operandi maxima fauſtam nobis ne- ceſſitatem imponunt. Notandum autem, priùs Perſeeutis Deum Eccleliam percuſſiſſe in indignatione "tilis. ſua, tum eam excitaſſe per filios Alienigena- Eecleſa- rum; imò hanc reddit rationem ſtructuræ, Kica fu- quèòd eam percufſerit. Quare cum moœnia tua riſdidhio. dejici vides, ſcito firmiores indè muros exci- tandos. Deus enim deſtruit, ut ædificet. Rur- Zelus a- ſus Alienigenæ ædificant muros noſtros, quan- nimarum do Mundi Cives ſuis conviciis, ac maledictis di- "d omnes. ſtrictius nos vivere compellunt, coguntque do- mi eſſe, dùm ab aulis repellunt. Denique va- roe⸗ ticinium hoc excitare debet in filiis Societatis r Se é⸗ Amorem erga Alienigenas, cùm ipſorum filii muros noſtros excitarint, & eorum nobis Reges miniſtrent. An non ſanctiores viri Alienigena- rum ſunt fili? Sequitur? Et aperientur portæ tuæ IIa. 50.11. Jugiter: die ac nocte non claudentur, ut afferatur 12. ad te fortitudo gentium, & Reges earum addu- cantur. Gens enim & regnum, quod non ſervie- rit tibi, peribit, & gentes ſolitudine vaſtabuntur. Hoc lugemus impletum in Græcia, aliiſque Provinciis, quæ dum Romanæ Eccleſiæ jugum detrectarunt, vel diſſipatæ quotidiè pereunt; vel barbaro ferro ſubactæ milerè famulantur. Audiamus S. Hieronymum. Portæ; inquit, Zelas a- ejus ſemper apertæ ſint, & nec die, nec nocte nimarum claudantur, & ſalvari cupientibus jugiter pateant. 1 e id eſt, ut ei in gaudio, & tribulatione volenti- drire bus eredere, introitus non negetur. Accepit qui- Lath e- dem Petrus à Chriſto claves, ſed cùm audiſſet, ecibiondi. Tibi §. Eccleſias Romana. Nhe 1 1r 4 — — —,.— —ͥ —— — — — iſr riniz „ſni. 1 niße⸗ N Nur. inurumn niſiſ. lſeufis Uii. llleſe u e. ſici. lfſe. 10 Ul 4. Mdarun n s. len je. Mintet. iig a. ninarun 4 Eſer. entie en,, Stromatum „ Lib. XVI. lii Matth. TLibi dabo claves Regni œœlorum, non ideò de 4 16. 19. claudendis portis monitus eſt, verùm audiit: Ibid. Quodcunque ligaveris ſuper terram. Cur clavi- 3 bus alligationem adjungit? Nimirùm Iſaiæ va- ticinio conſonum Evangelium: cùm Propheta; ut non claudendas portas Eccleſiæ teſtatur;, ita gentium Reges captivos adducendos confirmat. Igitur viſcera ſemper Eccleſiæ pateant: ligetur Peccator; ſed Pœnitenti aditus non negetur. Claves habet Eccleſia, ſed non ad obſerandas portas pulſantibus, unis obſiruendas crimini- bus itaà mancipatis, ut àa flagitio emancipari pe- nitùs nolint. Alias in mediãâ etiam nocte, om- nium fſcilicèt vitiorum caligine, impius arceri non debet, ſi veniat. Ligetur, puniatur, lace- Confeſſa- retur, ſed admittatur in Ovile. Hinc Confeſſa- rii nimis riorum ſaxea aliquando præcordia diſſiliant, & 4 auſteri. ſuum non eſſe intelligant redeuntibus peccato- ribus Eccleſiæ portas obſtruere, quas Deus vel Cireuſpe- tetrâ nocte patére juſſit. Quèd ſi a myſticis ad Eio. moralia gradum facimus; Portæ neque die ne- que nocëte clauduntur, ut vigilantiùs ad cuſto- diam -noſtri excubemus. Liceret fortaſsè dor- mire occluſis valvis. At;, reſeratis portis, ſi non excluditur Somnus & Torpor, Hoſtis admit- titur. Samſon Dormivit, ac ſi portæ hoſtibus non paterent, ſed ſuo nos docuit exitio Vigila- re. Rurſus neque die neque nocte fores noſtras occludi oportet, ut non Divwites tantùm Felicéſ- que excipiamus, ſed Afflictos & Pauperes fo- Zelus a- veamus. Denmique die ac nocte non claudentur; nimarum ad literam. Nimirùm non de die tantùm præ- indefeſſas. ſtò eſſe debemus occurrentibus, ſed & nocte t, acciti ad ægros & laborantes, diſcuſſio ſomno, advolemus. Imô propè januam dormire debe- ret Chriſti operarius, ut ille in Evangelio. Se- quitur: Gloria Lihani ad te veniet, abies & bu- rus, & pinus ſimul, ad otnandum locum ſanéctificationis meæ, & locum pedum meorum glorificabo. V erſ. 13. e lk. o nr. Cihis nne Mt. Porſecutio Et ubi Cedrus eſt Libani? Nimirùm tran- urilis. ſivit David, qui illam viderat, & ecce non Eecleſia- erat temporibus Iſaiæ. Nota, Eccleſia iis po- Kica Yu- tiſſimum lignis ornatur, quibus Naves compin- iMdidtio. guntur. Ut ſcias tempeſtatibus & procellis Ec- cleſiæ Ornamenta ſubeſſe. Nota præterea, Glo- riam Libani ornamento Eccleſiæ fore, ſi vene- rit ſponte ſua;, nam ſi in funiculis Adam trahe- Confeſa- retur, Opprobrio foret, non Ornatui. Intelli- i & gant Religioſi, non ornari Templum Domini Zelus a- nimiâ prece extortis eleémofynis: ſed ad ornan- nimarum dum loch Sanctificationis Gloria Libani veniet, IPra- . . an 4 . non violenter attrahetur. Sequitur. Et adora- vitentes. Pient veſtigia pedum tuorum omnes, qui detrahe- Zelus a- bant tibi, & vocabunt te civitatem Domini, Nion nimarum ſuncti Iraz?l. Miror ego, quo modo ei, cujus e olſer⸗ venerantur veſtigia, nomen Civitatis impo- antiæ . a yr; 1 1. wemor, Hallt. Veſtigia pedum peregrinantis ſunt homi nis, non urbis conſiſtentis. Nimirùm ita Chri- ſti Miniſter ambulare debet, ut præ cuſtodia, & animi recollectione non Peregrinus, ſeu Va- gus, ſed Civitas videatur. Planè Franciſcus Xa- verius totum Orbem luſtrando Urbs videbatur peregrina, adeò Compoſitus, Suique memor Indiarum Provincias obibat. Urbis Jeruſalem proprium eſt ambulare. Nam & Joanni viſa eſt de cœlo deſcendere, ità tamen ut itineris labor nihil de Ornatu detraheret. Quin in itinere Or- Ethicæ Comment. Tom. VI. *. 4099 natir quàm domi, foris Sponſa habita eſt, quæ Invidia. in ſecreto ſeun Virgo erat, ſeu Vidua. Operarius geln a- nihil de Ornamento modeſliæ, orationis & ſi- zimar ame lenti deponat, quod non domi reſideat, ſed ad etiam ubi Converſionem impiorum longum illi iter indica- erlers tur. Porrò, quid cauſæ eſt, quòd Detractores Eises non pedes Eccleſiæ ſed veſtigia pedum adorant? Nimirùm. Virtutem odimus incolumem , fubla- tam ex oculis quærimus Invidi. Ipſa veſtigia, ope- ra nimirùm & fruclus, qui in ea domo erum- pet, undè diſceſſiſti poſt Divimi verbi jactam ſe- mentem, ille coget hoſtes noſtros iram in ad- mirationem convertere. Sibilis exciperis, dum intras in Aulam Principum, vel in Privatorum des? ea ibi relinque veſtigia, quæ adorari poſſint, etiam ab infeſtis. Quòd ſi concurſamus ut nugas vel rumuſculos tum metamus, tum le- minemus, profectò non adorabuntur veſtigia pedum noſtrorum;, ſed calcabuntur. Murmura- toribus frequenter ea exculſatio eſt, Minima ſe tangere. At meminerint Lapillum illum revul- ſum a Monte extremitatem duntaxat Statuæ pretioſæ perculifle, & funditùs eam;, non ſolos pedes, quos ſolos tetigerat, evertiſſe. Ita nos dum Minima proponimus, & carpimus, tota labefactatur Fama integerrimi Viri. Nam perfe- Zalus 4. ctus non ampliùs habetur, qui aliquàâ notatur b e labe infectus. S. Hieronymus ita concludit: Et cantus. vocabitur verè Civitas Domini GNion ſancti Iſrazl, quæ conſiſtit in ſpecula. Coge Maledicos venera- Famæ cu= ri vigilantiam tuam, & in verbis ac operibus “. cautam cuſtodiam. Planè Specula non vocabi- tur, qui totus diſſipatus in nugas cor ſuum tra- dit Sæcularibus contemplandum, ideôque lace- randum. Candor inſulſus eſt, quàùm dicimus;, En Tibi cor trado. Tuis in mamibus pectus lo- cavi. Erras: nam, quod deponis in manibus, dentibus ſubjicietur detrahentium, irridentium, & deteſtantium, quæ tu animi tui ſenſa nimis ſincerè deriſuro explicaſti. Pro eo quod fuiſti de- relicta & odio habita, & non erat, qui pertranſi- Tribula- ret: ponam te in ſuperbiä ſæculorum, gaudium in e k,, generatione & generatione. Quis hæc non imple- iili, ta miratur cum in Eccleſia, tum in ſacris Ordi- veribum nibus? Non ergo refugienda depreſſio, quæ Dei. tantæ exaltationis eſt ſemen; ſequitur: Et ſuges Lelctio ſa- lac gentium, & mamilldâ Regum latctaberis. No- . ta: Regum mamillæ opes ſunt. Nimirùm;, ut Avaritis Sponſæ mamma faſciculus myrrhæ eſt, ità ali- quando Regum non Sapientium mamilla Mam- mona eſt. Videlicèt non ſolum ubi eorum the- ſaurus, ibi cor eorum eſt: verùm & cordis ſe- dem, pectoriſque regiam Opes invaſere, quæ Mammis nomen, Cordi ſedem;, eripuere. Sep- tuaginta ita vertunt. Et divitias Regum comedes. Super quæ verba S. Hieronymus: Quæ divitiæ, Seientis inquit, ubera ſunt Regum atque Doctorum, qui- magnifa- bus naſcentium in Chriſto nutritur & eruditur in- cienda. fantia. Itaque ex S. Doctore, Doctores Eccle- H ſiæ Reges hi ſunt, quorum mamillà animæ cre- SRcclaſia. dentium lachantur. Nota, doctrina, quà Chri- kicei & ſti tirunculi erudiuntur, non ferrea, non aſpera, Religioſt non amara eſſe debet, ſed lactea; ut diſcas ſua- oli deber. vitate magis, quam ſeveritate ad Legis jugum Tro tele- homines animari, initio præſertim Converſio- ,11s 4 . Zolus diſ- nis. Rurſus Reges ſunt, qui ex mamilla doctri- „ns nam emittunt: ſcilicèt, qui ſe fFrœnat, ſuaâſque biandus cohibet paſſiones, ille docere poteſt. Doctrina t. enim Evangelica non & labiis ſtillat, ſed fundi- Coneio- tur & mamilla: ut videlicèt ex corde profluat;, SS quod docemus. Simplex verò & parvulus in- ele . nocentiâ oportet ſit, quiſquis Chriſti doctrind nimaran Mm cupit Mibi vacet. 410 CGencie es cupit enutriri. Mamilla etenim eſt, cui adro- sorde e. vetur non canities, ſed infantia; non gigas, riarn. ſed puer. Neque verò à germano ſenſu aberit, Taiss ſi affirmamus, Regum mamillâ lactandos nos; Sir. ut ſeiamus tunc Regio admovendos pectori, —Cui ità ſimplices erimus, & innocentes, ut no- Rer lici- Pis uber conveniat. Mamilla Regum promitti- Religioſus tur Nobis, quæ non porrigitur Sapientibus, ſed in aula. Innocentibus. Undè non mirum, ſi, qui ſupra ſtatum noſtrum ſapiunt, ablactantur ab ubere Regum, & cum dedecore ab Aulis exterminan- lbid. 17. tur. Pro ære afferam aurum, pro ferro afferam Renova- argentum, & pro lignis 5.s; & ponam viſitatio- tio. nem tuam pacem, & præpoſitos tuos Juſtitiam. In renovatione & inſtauratione Religionis, ſeu Re- gni, in qua omnmia commutentur in mehius. Se- ptuaginta pro Viſitationem tuam ponunt, Prin- cipes tuos, pro Præpoſitos ponunt Epiſcopos. Vi- des idem eſſe Viſitationem ac Principem: undè, qui curam negligit, ut Principis, ſeu Epiſcopi gerat inſignia, nec Princeps eſt, nec Epiſcopus. Reddit Iſaias rationem hujus felicitatis: Non au- dietur, inquit, ultrà iniquitas in terra tua, va- ſtitas & contritio in terminis tuis: Et occupabit ſalus muros tuos, & portas tuas laudatio. Quam benè duobus verbis à ſancto Hieronymo vatici- nium explicatur. Audi: Ubicunque enim Iniqui- tas eſt, & Juſtitia non ſervatur, & Pax perditur. Felicitas Viden'Aræ iniquitate tranquillitatem, omniaque vergs. ſus déque verti. Magis proindè Principes pec- Tertenn- catum arceant, quam hoſtem: plus metuant 2 permir- ſceleribus intùs blandientibus, quam ab inimi- tat. cis foris oppugnantibus. Iſrael hoc ſcivit, qui Perſecu- ſub Joſuë ſtare non poterat contra hoſtes ſuos, Epiſcopi reſidẽtiæ. Rex ve- Zat. Superior invigilet. Peccati damna. Pax cor- KRis. anen quia unus militum aliquid de anathemate ſur- Rn, . fe- ripuerat. Verùm non ſatis eſt, in terra Iniqui- 2 ſeandalz. tatem compeſci: nec Contritio audiatur opor- superior tet in terminis tuis. Reges & Reſpublicæ ſuis invigitet. in oculis pullulantem impietatem & accuratiùs Rex ve- interdùm truncant & ſeverius: procul veròô à Sõ Regia urbe ſubnaſcentia crimina haud ita ſa- tagunt expurgare. Quid reſonat in confinio re- gni tui? nénne cædes? nônne furta? nénne pe- regrinorum effuſus ſanguis? ſicariorum ſæviens ii ſus ferrum? Procul dubio Pax tibi non erit, ſi in provin- terminis tuis erit Contritio. Extremæ licèt ſint cias tuea- regni tui obſeſſæ latronibus viæ, purgari ta- v,, & ſa men debent, & cuſtodiri per te. Etiam pedes . atucæ illius Babylonicæ extremi erant, & longe diſſti à capite, tanquàm confinia, negligeban- tur: at dum illi non cuſtodiuntur, tota Moles labavit: &, quia lutei pedes expoſiti fuere, au- reum caput non ſtetit. Hieronymus itaque & Iſaias non tibi Pacem promittunt, ſi non tol- litur à terminis tuis Vaſtitas, & Contritio. Hinc fit, ut ſancta plerunque Civitas bello concutiatur, quòd effuſus advenarum ſanguis Religionis in confiniis pugnare pro ſe cogat Dominum perfeésio. exercituum. Et occupabit ſalus muros tuos, & Portas tuas laudatio. Nobis Religioſis, imò & Tentatio- Chriſtianis omnibus hoc oraculum inſonat. Sa- num re- lus muros occupabit. Nimirùm, ſi muro cin- melium gêris cuſtodiæ, & circumſpectionis, hoſtium S ee⸗ impetus eludes. Sine muro, vincêris. Si cin- ſunz Re- garis muro, ſalvaberis. Fruſtra ſibi de victo- gularum ria blanditur, quiſquis murum circumſpectio- obſervan- nis labi patitur. Salus in muris erit; quâ, ſi v2 egrediaris, privaberis. Sequitur. Non erit tibi sreunz- . . Fectio. amplils Sol ad lucendum per diem, nec plen- Ibid. 19. Aor Lunæ illuminabit te: ſed erit tibi Dominus Luxr al in lucem ſempiternam, & Deus tuus in gloriam leg. tuam. Beatu ille, qui ad lucem felicitatis hu- Rex etia longe poſi- as impe- Oliva manæ non hallucinatur: ſed generoſus fortu- næ cum ſecundæ tum adverſæ contemptor ca- nere poteſt de Mundo: Sicut tenebræ ejus, ita Pf. r 38, & lumen ejus. Nota in die felicitatis Sol ful- 12. get ſæcularibus, in nocte veròô Luna ſuffra- gatur. Scilicèt ſola viciſſitudinis & mutationis ſpes afflictos miſerôſque corroborat. Aquæ mo- Iempora- tum expectant, Lunæ incrementa ſuſpirant lium, con- infirmi Aulici, nihilque ſpeculantur ac Lu- empius. næ converſiones & puncta. Quibus, inquit Anliri S. Hieronymus, reſpondendum eſt, quòd miſeri. peccatoribus Sol occidat meridie; & è& contra- Electio rio timentibus Dominum ſemper oritur Sol ju- Statts. ſtitiæ ille, qui dicit: Ego ſum lux Mundi: qui loan. , lucet in tenebris, & tenebræ eum non compre- Noon bhenderunt. Per diem quippe Sol non uret nos, Niti! neque Luna per noctem. Quia habemus Do- ter Dez. minum lucem perpetuam. Verè Chriſtus lux Lux al- Mundi fuit, qui clariſſimè Mundi fallaciam, . & vanitatem patefecit, quando ſciens repro- bare malum, & eligere bonum, Regnum faſtidivit, Crucem ſuſtulit; Honores fugit, Opprobriis occurrit: Paupertatem elegit, Di- vitias deſpexit. Cui Lux iſta irrutilat, Sol felicitatis adeptæ, & Luna ſperatæ fortunæ non lucet. Undè & de Sapiente illud verifi- catur, quod ſequitur: Non occidet ultrà Sol Iſa. 50. tuus, LBuna tua non minuetur: quia Dominus 20. erit tibi in lucem ſempiternam. Lux Mundi lux non eſt, ſed umbra, quæ ternitatis gemmas occultat, & Mundi ſqualorem ærum- nämque ſupprimere conſuevit. Sol tuus non occidet, ſi, repudiato hujus ſæculi tenebro- ſo ſplendore, Chriſtum Solem habes. Sequi- tur immediatè: Et complebuntur dies luëtis Ibid tui. Etenim, antequàm tibi Dominus lux eſſet Felicitatis humanæ, Sol dies non tam deſigna- bat lucis, quàm lucts. Sol namque non ori- tur ſine prævio rore: cùm noctem præmiſe- rit, promittit citò tenebras ſequuturas. Quot oculi luce ſæculi perfunduntur;, quin lacrymis madeſcant! Dies luctûs dies hujus lucis appel- lantur, expungendi, cum Sol tuus Chriſtus erit. Iſaias C. 21. ait in perſona cujuſdam Prin- Felicitas cipis: Venit mane, & nox. Ac ſi diceret; diu 'nfelix. deſideravi felicitatis diem; ſed, heu me miſe- rum, qui in ipſo exortu diei funeſtiſſimam no- ctem tolero. Felicitas iſta non lucem invehit ad lætitiam, ſed noctem trahit ad mœrorem. Aman id teſtetur, qui, quà die ſperavit ma- nè, coactus eſt verba Prophetæ ſuo propheta- re ſupplicio: cui inſcribi poterat characteribus verſicoloribus. Venit mang, & nox. Minimus Ibid. 225 erit in mille, & parvulus in gentem fortiſſi- mam. Notat S. Hieronym. hoc de illis prædi- Talenta ci, quibus pro Sole Deus fulgebit. Planè ſi vel medio- 4 exiguo Æternitatis radio perfunderemur, ne- “ mo tam minimus eſſet, quin munus plurimo- in. rum impleret. Verùm, dùm ſequimur Mundi lucem, tenebreſcimus, & mille unius vicem non implent. Nemo ſe inutilem clamet, ſed magis in oratione hanc ſibi lucem poſtulet im- partiri, quà mimmus ſupra mille prævaleat. Ego Dominus in tempore ejus ſubito faciam Tbic⸗ a, Non tardat Deus effundere dona ſua, ſed ſtatim ac tempus advenerit, præſtat, quæ promiſit, quæque meruimus. LXX. veròô divinè tranſtulerunt: Ego Dominus in tempore congregabo eos. Scilicèt hoc eſt facere, ut u- nus decem millibus exæquetur, ut Es verta- tur in Aurum, ut Regum mamillàâ lactemur, ut ſimus in fſuperbiam ſæculorum, ut veſti- gi 7 rnie ⸗ aſaris Zele amj parom) & Betl⸗ ſeßtier riſti⸗ cuni. —.— — — — — — 1 ge 1 lilißr. 9 fri ven Am. uß. glnis e, 1 lenk b 4 lrz. linannn l oids, laſſlle 5 een .Nlae l. ifl . Stromatum, Lib. NXVI. Fnio ve- gia pedum noſtrorum adorentur ab hoſtibus, cearia omnia, inquam, hæc fiunt, ſi congregemur;, Seælo ani- & uno codleſcimus vinculo Charitatis. Idem & Eeccle- eſt hæc fieri à Deo, & nos à Deo congregari. ſisſtiez Et ſanè quis non videt, Religioſos, ſive Chri- Juriſai. ſtianos, Iſaiæ oraculum adimplere;, ſi colli- ioni. gentur, & fœderentur ad invicem? Quod tam vile Zts, quod ab Unione non commu- tetur in Aurum? quod Ferrum, Charitatis igne decoctum, in Argentum non abit? quod tam putridum Lignum Amore roboratum, fortitudinem Ferri non vicit? Hæc Unio ho- ſtes & detractores noſtros ad pedes abjiciet. Hæc Unio alienam in ſæculo lucem non e- mendicabit, Fraterno ſplendere illuminata. EXCrA P. LXI. ISA I K. Spiritus Domini ſuper me, eo qudd unxetit me Dominus, ad annuntian- dum manſueztis miſit me; ut mederer conttitis corde, & prædicatem cap- tivis indalgentiam, & clauſßis aper- tionem. Verſ. I. Prædixerat hoc idem de Chriſto David. Propterea unxit te Deus, Deus tuus, oleo ex- 144. 6. ultationis, præ conſortibus tuis. Ad quæ verba Eecleſis- S. Hieronymus: Quando conſortes, inquit;, Kiri non nominantur, naturam carnis intellige gquia Z DS Deus conſortes ſubſtantiæ ſuæ non habet. Duo in Gloxis Paſtore animarum hic reperio. Primum: Spi- vang, ritus Domini ſuper illum eſt. Non enim Super- Intentis biæ vento circumfertur, ſed Divino afflatu recsa. Superbiæ ejus & Exaltationis, ut in pleriſque accidit, ſpiritualia pro fundamento ſuæ digni- tatis jacientibus; verum ipſe magis ſubjicit ſe Divinæ gloriæ, illamque ſuſtentat: undè & dicitur, Spiritus Domini ſuper me. Secundum: Zelus a- Non armatur Gladio, ſed linitur Unguento, nimarum ut peccantium corda convertat ad Dominum. blandus. Nimirùm, ut medeamur contritis corde „ Un- Lapſibélä- guenti ſuavitate indigemus, non Ferramenti ss erigen- aſperitate. Ut enim audis, peccatores non ubi- do. que, ſed in præcordiis ſauciantur: quæ leniſſi- mo attactu curanda ſunt. Etenim ſi cor, vul- neratum præſertim, novo Ferri vulnere curare tentaveris, penitus opprimes. Non ergo Sup- pliciis, ſed Benignitate ſaucium impiorum cor curandum eſt, feliciuſque Balſamo, quam Te- lo ſanabitur. Hinc quoque peccatores diſcant, quam gravis hoftis ſit culpa, quàâ vulnerantur in corde, captivantur in corpore, catenantur in mente. Vulnerat culpa, ſed, poſt inflictum vul- Peesati dasmna. nus, immamior, plagam non faſcis circumligat, ſed vinculis exaſperat. Audi, Ui mederer contri- Iſa. 6G1. 3. tis oorde, & pradicarem captivis indulgentiam. Sequitur: Ue conſolarer omnes lugentes: ut po- nerem lugentibus dion, & darem eis coronam pro cinere, oleum gaudii pro luctu, pallium laudis Pro ſpiritu mœroris. Optima hæc ſanè curandi ratio eſt, abſtergere ab eorum oculis lacrymas. Erravi: non cohibet lacrymas, ſed lugentes conſolatur: non enim prohibendi ſunt flere, quos ſolæ lacrymæ ſanare poſſunt. Danda eſt quidem Rthicæ Comment. Tom. V I. ſuaviter impellitur: nec Dei gloria baſis eſt 411 Côrona pro cinere, Oleo perfundendi ſunt pro luctu, pallio Laudis pro ſpiritu mœroris ornandi. Hoc eſt, ſi quis peccantium ad te con- La?gf fugerit, non ejus debes publicare delictum, cere non eum debes declarare peccantem, indicto 5* ut. fletu, ſuperfuſo cinere, profuſo in ejus vultu Correcis mœrore: imò debes eum contegere pallio Lau- ſecreta ſit. dis, eumque non Cinere circumdare, ſed Co- Bona oe- rona; adeò ut non peccaſſe videatur, ſed vi- culianda ciſſe. Cinerem non in capite gerat, ſed foveat virtus ſo- in corde: lacrymæ non defluant per genas, lida. ſed fluant è mente: Iuctus non ſonet in vultu, ſed ſtrepat in animo. Ploret ille, & volutetur in cinere: Tuum eſt, pro cinere pfæbere Cco- ronam, pro ſacco pallio Laudis ſerico ejus ob- volvere cicatrices. Secreto tibi ità ejus ſcelera pPateant, ut coram alis virtutes appareant, in- fulis deſtinatæ, non pœnis coêrcita vitia. Hinc Iſaias. Vulnus, inquit, & livor, & plaga tu- Iſa. I. & mens non eſt circumligata, nec curata medica- mine, neque fota oleo. Vides hâc priùs de faſcio- lis fieri mentionem, quam de medicamine. Quanquam enim prius oleo perfundatur vul- nus, & tum faſciis involvatur: Deus tamen tam ſecretam eſſe vult peccatoris curationem, ut priùs tegi imperet plagam, quàm foveri. Qua- re, cùm peccantem reperis, ejus ſtatim deli- ctum velato, tum adhibe malagma, ſi vales. S. Hieronymus coronam iſtam pro cinere præ- ſtitam nobis ait à Chriſto, cùm dixit Beatos, qui lugent, Beatos pauperes, & Beatos miſeros. Cloriæ Vang 02 dium. Et ædificabunt deſerta à ſæculo, & rui- nas antiquas erigent, & inſtaurabunt civitates deſertas. Verſ. 4. Hlec viris etiam congruit Societatis, cujus Zelus a- ſpiritu ruinæ urbium animatæ ſunt, & reſti- imarum tutæ in priſtinum Religionis ornatum, & ſplen- dorem. Er ſtabunt alieni, & paſcent pecora veſtra; & fili peregrinorum, agrico- Ilæ, & vinitores veſiri erunt. Verſ. 5. Exclamat cum Ezechiele Hieronymus. Eccleſia= Paſtores Iſrazël, numquid paſcunt ſemetipſos Pa- Nicis ſtores, & non magis Oves “ audiant cum Apo- S Rolo Fetro: Paſce oves meas. Itaque alieni paſ- cent pecora veſtra. Veſtra, inquam, pecora eſſe non inficior, ſed vos earum pernego eſſe pa- ſtores, ſi Vos curatis, non Agnos. Væ, ſi quis in ſedem intruditur, non ut paſcat, ſed ut paſ⸗ catur, ut ſaturetur, utque ovium non lacte duntaxat, verum & vruore ebrius opes eructet in familiam. Et fili peregrinorum, veri ſcili- cèt Eccleſiaſtici, & Religioſi, ipſi agricolæ ſunt Chriſtiamitatis in Indiis. Nunc, inquit S. Hie- lerno- ronym. præſunt Eccleſiis, & dura torda Gen-¹ Fidess tilium, priüſque indomita, ad frutctus ferendos Zelus a- aratro Fidei edomant: ut ſementem doctrinæ Do- nimarum. mini » bonorum operum ubertate multiplicent. Ità eſt: Periimus, ſi non Fideles verbo Do- Agricul= mini à Sacerdotibus paſcuntur: hoc eſt, non à 9“ al. Paſtoribus Oves paſcuntur, ſed ab Agnis. Si Concio ſe⸗ nempe ſeſe rebus geſtis & monitis ad pietatem ria. populi hortentur. Porro quàm benè ab Hiero- nymo Fides aratrum dicta eſt. Etenim hâc ſold Eceleſis- proſcindi poterunt ſaxea corda feliciumn. Cura, Kici S eſ- ut credant, & noli dubitare de fruge. Quid ſe- in: nepe quitur? M m 2 412 * .*△ bid. 6. quitur? Audi: Vos autem Sacerdotes Domini vocahimini, Miniſiri Dei noſtri dicetur vobis. Diegnitas En Eccleſiæ Mirmiſtris non ſolicitis de grege in indi- ſolum nomen relictum. Fili peregrinorum ipfſi re. excolent vineam, ipſi gregem deducent; ſplen- didam verò vocabulorum pompam ſibi rapaces lupi, & oſcitantes excubiæ uſurpabunt. Vo- cantur enim Rabbi, ſpeciosiſque titulis com- pellantur; cum interim lentà tabe puſillus, eo- rum incuriàâ, grex diſſolvatur. Vos autem vo- cabimini, ſed ali erunt Sacerdotes Domini. Scitote autem non nomen metiendum efle, ſed frugem ante tribunal Chrifti. In terra ſua duplicia poſſidebunt, Ilætitia ſempiterna erit eis. Verſ. 7. Roeligioſus Nimirùm deſcendens ab Jeruſalem ſpoliabi- in aula. tur Religioſus „ qui intra murorum ambitum veſtietur duplicibus. Pauper eris, ſi vagus: Di- Ves in terra tua. Ego Dominus diligens judicium, & o- dio habens rapinam in holocauſto. Verfſ. 8. Religionis Magis Deus, inquit Hieronymus, juſtorum perfectio. diligit Paupertatem, quam Divitum munera; quæ de rapinis ſunt, & iniquitate. Templum ædificat opulentus: ſed quot evertit domos, ut ditaretur? Ornat alius Eccleſias: at quas antè familias nudavit? Panem præbet: verùm quo- ties horrea importunè concluſit? Alhius in Re- hgione concienem habet plane Apoſtolicam: holocauſtum id Deo gratiſſimum: At viderit Orator, num ex rapinis, an ſcilicèt Orationi tempus ſubtraxerit, ut Studio impenderetur? Talenta Doctrinam Alius exhibet: ſed quoties defuit medio. Obedientiæ, ut coacervaret ſibi Sapientiam? eria, ſed Et quidem rapinam abominatur Deus non in n Chirt. ſacrihcio duntaxat, ſed in holocauſto. Iis ſcili- c&t in rebus, quæ totæ in ejus gloriam proficiunt. Talenta . 4 ſine ſpiri- Undè cùm holocaſtum integrum ſit, fœdatur eu. rapinis, quibus victima impinguata eſt ante ſa- crificium. . Omnes, qui viderint eos, cognoſcent àl- los, quia iſti ſunt ſemen, cui bene- dixit Dominus. Verſ. 9. Fama ecu- Tantùm deberet in vultu Chriſtianorurn 72. ſanctimoniæ relucere, ut ſolus eorum aſpectus teſtaretur, germen eos eſle manuum Domini. W Neque dicas, intus oleo, etiamſi deforis pu- . team: nam cuùm vidéêris, agnoſci debes, quis ſis. Non famihares ſolàm te noverint, ſed e- tiam obvii. Gaudens gaudebo in Domino, & exal- tabit anima mea in Deo meo: quia induit me veſtimentis ſalutis, & in- dumento Juſtitiz circumdeldit me; quaſi Sponſum decoratum coronâ, & quaſi ponſam ornatam monilibus ſuis. Verſ. 10. Peri i“ Religioſorum indumenta aſpera quidem & s0. GOliva horrentia, ſed indumenta Salutis ſunt. O ver- bum omnmi auro pretioſius! Tu ſaccum purpu- Recreatio vera. rà reddis ornatius: Tu cingulum anteponis Spirima. monilibus : Tu cilicia ſupra villos exornas. ia taniä, Hoc igitur Religioſi cultus nomen erit: Ve- & Tier- ſtimenta ſalutis. Plurima autem notatu digna vster- E gna . hic offeruntur. Primum, Gaudium verum in Tegerii Wri, Deo reperiri: nam in Deo gaudens gaudebis: Becleſia- in Seæculo verò gaudens plorabis. Væ vobis, qui Kiei ſint ridetis, felices audiunt in Evangelio. Secun- P'mpe dum ; Veſtimenta ſalutis memineris magnà cu⸗ e he . ſtodià ſervanda effle, multiſque patére furibus zo⸗fzin. & tineis. Tertium, Juſtitia indumentum eſt: Feliitas ut ſcias, non aliâà re ornandum Principem quam vera. Juſtitia: eam verò palam ipfe profiteri debet, Pledie & non occultè tantùm præferre. Rurſus: Sratk:. circumdari oportet, ne, lateribus noſtris hæ- rentes ſervi omnia ſibi licere putent. Totus cin- garis ſeveritate, ne familiares tui locum in te inveniant, quòô excipi poſſint ſcelera impunita. Et hanc quidem Juſtitiam non tibi affuere de- Protedto- bes juxta voluntates tuas, ſed eam tibi Domi- res impio- nus circumdat, ne Injuſtus eſſe incipias, ſi non em Rex Divind veſtiaris Juſtitia, ſed tu, quæ uni in- & Seve. dulgentior, alii crudelior æquitatis jura diſcin- egiaye, dit. Quartum, Sponſi, Sponſæque diverſa ſi- Zuſtuis militudo non vacat myſterio. Perfectos, inquit “qus om- Hieronymus, Sponſt comparat pulchritudini, Pibus. inſipientes Sponſæ aſſimilat ornatui. Vides ergo alter ornandos eſſe perſectos, aliter perfectio- nis candidatos. Perfectos cingat corona, hoc; caput dum ornatur, vinciatur. Eos enim quàm Osedien- maximè decet Obedientia, ne ſuo ducantur ſen- ie in ſpi- ſu. Proficientibus catenæ injiciantur ad pectus, "ali. . 1. bus, ſed aureæ. Conſtrigendum cor eorum, & a- Cos:rarto, mor, ſed torque, non fune; auro, non ferro; num cura. ornatu, non peœena. Sponſæ ornamentum nul- Parentum lum hic deſcribitur præter monilia. Vincula "nwor er- enim legis adſtricta cordi incipientem ornant: αι & Perfectum decorat corona, ejus captivans caput in obſequium Obedientiæ. Coronam e- nim non ideò geſtas, quòd capiti tuo permit- tas Imperium, ſed quia Caput frœnare potes & regere. Ibi enim Diadema naſcitur, ubi & Imperium floret. Sicut enim Terra profert germen ſuum, & ſicut Hortus ſomen ſaum germi- nat; ſig Dominus Deus germinabit juſtitiam ,& laudem coram univerſis gentibus. Verſ. II. Impius peccat, & felix eſt: Innocens benè Dei ira vivit, & eſurit. Verùm nec ille inſultet, neque & Provi⸗ hic deſperet: nam utriuſque vita ſemen eſt, Aentie. non diù glebis occultandum. Non ſtatim ac ja- ctum eſt ſemen germinat. Defoditur, obruitur, pelicss ns opprimitur, & diu ſine flore latet. At quòͤ ſaper- magis nivibus oppreſſum fuerit, eò vivacius e- biant. rumpet. Suo tempore germinabit Dominus ju- iter,i. ſtitiam. Et nunc quidem æquè opera impio-„z lageat. rum ac innocentium Tellus operuit: At in Au- tumno, ultimâ ſcilicèt vitæ line, diverſi e- rumpent fructus pro varietate meritorum. EX △ Eà Severitas. . 4 Cpißfi Autr iudit. uas. 1 MAu. 1l. lle ig 1 Ahißtu 1 Eleria ne, inn Stromatum, EX CAP. LXII. ISAIKEX Propter Sion non tacebo, & propter Cpriftas ge habi- Feb. Cbrißi Adven- 3465. germo ſpi- gitualis. Iſae 26. 19. Pfal. 118. 105. Luc. 14. E Cbrißus ubi babi- ret. Gloria vana, Jeruſalem non quieſcam, donec e- grediatur, ut ſplendor, Juſtus ejus, & Salvator ejus ut lampas accenda- tur. Verſ. I. Eptuaginta. Donec egrediatur ſicut lumen Ju- ſtitia ejus, & Qalutare illius ſicut lampas ar- dreat. Primo hoc in Adventu uſurpari potefſt;, quando Salvator expectatur in Mundo. In quo illud breviter miror magis, quàm noto. Cur ſcilicèt Iſaias non taciturum ſe dicat, donec Sal- Vator accendatur ut lampas. Num lumen iſtud clamoribus accendetur, quod natum eſt, dum medium ſilentium tenerent omnia, noctur- nis tenebris quodammodo illuminatum ? Ita eſt: Noſtro in corde Salvator accenditur ut lam- pas, ſi oleum ſpiritualis eloquii ſuppeditetur. Clamor iſte vel orantis eſt Deum, vel diſſe- rentis de Deo. Uterque ros eſt, ſed ejuſmodi ros, quo tanquàm oleo lumen & ſplendor a- luntur. Hinc eſt, quòd eloquio illud convenit: Ros Iacis, ros tuus: Imô lucerna eſt: Lucerna pedibus meis verbum tuum. Cur non oculis, ſed pedibus; cùm lumen oculos ſpectet? Emimverô Dei Verbum, etſi ſplendere non videatur, dum illud audis, vel loqueris: pedibus tamen ſplen- det: nam ſenſim recedis àa malo, & rectam viam inſiſtis, poſtquàam de Deo ſermones vel audie- ris. Et ſanè ſermone ſpiritali Salvatorem accen- di patet vel maximè in diſcipulis Emaus. Eteni extincta penitus in Cruce credebatur lampas iſta, nempe Salvator, quando, effuſo velut o- leo, toto ejus ſanguine, non ipſe modòô, ſed & ſol obtenebratus eſt in meridie. At, colloquen- tibus de Deo Cleophâ & ſocio, iterum ſtatim accenſus eſt Salvator; ita ut dixerint: Nonne cor noſtrum ardens erat in nobis, dum loqueretur in via. Et ſanè quoties vel Dei duntaxat prolato nomine ſalutis ſplendor noſtro ardere cœpit in corde? Nimirùm oleum effuſum nomen eſt Chriſti: cujus infuſione ipſe Salvator accendi- tur in nobis, ut lampas. Secundò, quæro, cur ſalvator Lampadi, præſertim ex tranſlatione LXX. potius cemparetur, quam Soli? Fortè ut ſolitudinem nos doceret. Lampas emm lucet in tenebris, ſecreto gaudet, & niſi fores, ac feneſtræ occludantur, vix ſplendet. Tum, in luce lampas caligat: quòd Chriſtus in felicitate non fulgeat; quòdque iis maximè & ſolùm ru- tilet, qui deliteſcunt in umbris. Salvator, qui & Lampas eſt, in nocte oritur, extinguitur in meridie. In aula Pontificum velo obducitur, in receſſu Thaboris ſolis jubar exæquat: ſedenti- bus in regione umbræ mortis lucem magnam ef- fundit: faſtidioſos divites dimittit inanes. Rur- ſus: Lampas eſt Salvator, non Sol; ut de liquo- re infundendo per lacrymas ſolicitus ſis, curéſ- que lumini pabulum ex oratione comparare; ſciâſque, nihil æquè adverſari lampadi, quàm ventum: una enim Arrogantia extinguere no- vit in fidelium cordibus Salvatorem. TLertiòô, ſi credimus Septuaginta, non ita de Juſto ſolici- Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XVI. 413 ſus Propheta eſt, quàm de juſtitia, quæ Lumi- ni confertur, non Luci. Ut Brincipes intelligant, egere ſe nutrimento, quod profectò non oleum eſt Miſericordiæ, ſed Sontium ſanguis. Et nota ſtatim poſt lumen Juſtitiæ, Lampas conſequi- tur ſalutaris. Sola Juſtitia ſi ardeat, accendere poteſt & nutrire populorum ſalutem. Placet cum Chriſto abſolvere, de quo hæc Hierony- mus habet: Lumen, quod in te eſt, accenſum eſt: quod egreſſum ex Patre, in tuis cæœpit ardere ſini- bus, omnes gemtes illuminabit; & cunéti Reges videbunt inclytum tuum, Jeruſalem, qui de tua Nirpe generatus eſt, qui in te exaltatus Patibulo, omnes traxit ad ſe. Ergo Religioſi, in quibus itario Chriſtus formatur, quique imagines Chriſti ſunt, non quoquo modo in ſe exprimant Chriſtum, Chriſtum ſed Chriſtum exaltatum in Ligno. Multi enim imitari Chriſtum non crucifixum à Judæis, ſed adora- tum à Magis; non illuſum ab Herode, ſed à Magdalena unguento perfuſum; non orantem ſolùm in Monte, ſed alloquentem turbas in Pra- to, non in Eremo jejunantem, ſed Conviviis paſtum exprimere volunt in ſe. At meminerint ex Hieronymo ſolum Chriſtum ſuffixum Cru- ci attracturum Reges, & Gentes: Qui, in- quit, in te exaltatus Cruce, omnes traxit ad ſe. Hoc præſtitit Franciſcus Aſſiſſias, qui, dum Crucifixum repræſentavit, Principes ipſos per- movit. Præmium autem ſequitur in Iſaia. Et videbunt gentes juſtum tuum (intellige in te pe- nicillo Mortificationis efformatum) & euncti Re- ges inclytum tuum; Et vocabitur tibi nomen novu, quod os Domini nominabit. Nomen hoc quale ſit benè perſpicit, qui ſcit hominem, in quo Chri- ſtus crucifixus elucet, non hominem dici, ſed Apoſtolum, ſed ſimulacrum Redemptoris, ſed Animarum pronubum, ſed rudimentum Divi- nitatis. Septuaginta legunt: Et videbunt gentes Juſtitiam tuam, & omnes Reges gloriam iuam. Itaque gloria naſcitur ex juſtitia; & tam delica- ta filia uberibus enutritur ſeveritatis, quæ ſan- guinem pro lacte ſtillare conſueverunt. Et vi- debunt gentes Juſtitiam tuam, ſive cum noſtra, Juſtum tuum. Atqui id quàâ ratione de iis dici poteſt, qui videri non poſſunt, niſi fortè erran- tes in ſolitudinibus cervorum avidiores, quaàm ſervorum: à quorum limine vulgus arcetur. Et videbunt, inquit, gentes Juſtum tuum, & omnes Reges gloriam tuam. Neminem enim fama glorioſum exhibebit in aulis Regum, niſi in au- la domeſtica aditus pateat & Gentibus. Et eris corona gloriæ in manu Domini; & diadema regni in manu Dei tui. Non vocaberis ultrà dereliéta, & Ter- ra tua non vocabitur amplius deſola- ta: ſed vocaberis, voluntas mea in ea. Verſ. 3. 4. Planè ſervire Deo, regnare eſt. Quis enim non exiſtimaſſet Obedientiam catenam quam- dam eile, quæ ipiam quoque voluntatem vin- ciret? At non catenatus dicitur vir Obediens, ſed corona. Porrò non ubicumque Diadema e- ris, ſed in manu duntaxat Dei tui. Tunc enim ebemus. Zelus a- nimarum Mortifi- catione roberatur. Iſa. 62. 2. Gloriæ Vera. Famæ ci- ra. Servire Deo feliæ. Obedien- tia „ Dei curæ regnabis, cuùm cogitatum tuum jacies in Domi- ſe permit- no. Formidas fortè, ne, ſi Divinæ te permittas "re. providentiæ, derelinquaris, & ſis deſpeétui? Er- ras: Eris corona gloriæ in manu Domim. Et ſanè quot videmus viles eſſe ac contemptibiles? M m 32 Dàùàm Zelus a- Dum ſuæ plus fidunt Sapientiæ, quàm provi- nimurum dentiæ Divinæ. Profectò iis, cùm deſit aliquan- nibil qua- do propriis in mamibus ad Victum Panis, non Nat. deeſſlet in mamna Domini ad Imperium Diade- ma. Nota veròô non coronandum fore te, ſed futurum Coronam; quòd vide licèt non tuam de- beas expetere gloriam, ſed alienam coronare. Rex vre. Quid verô eſt, quòd Deus non in capite gerit 4gar. diadema, ſed in manu? Fortè ut Reges diſcant regnum Operibus deberi; nec tam ſuperbos eſſe debere ſibi impoſità in fronte Coronà, quam ſolicitos, ut eam à capite ad manus transferant: Curà ſe Reges exhibendo, non Faſtu. Populus Chriſtianut, ait S. Hieronymus, erit quaſi co- rona decoris in manu Domini, & quaſi diadema regni in manu Dei ſui, quando eum coronaverit turba credentium: & diadema imperii, quod martyres gemmarum ſuarum varietate diſtinxe- rint, fuerit in manu Dei, ut ſilium ſuum eorum coronet victoriis. Nota: Voluntas Dei erit in te, ſi tu eris in manu Domini. Qui enim Deo fi- dit, de Deo juxta votum diſponit. Gaudebit ſuper te Deus tuus. Super mu- ros tuos Jeruſalem conſtitui cuſtodes, totâ die, & totâ noäcte perpetuò non tacebunt. Verſ. 6. Circum. O ſemper neceſſaria cuſtodia cordis! Deus pedtio, & gaudebit ſuper te. Sed ſupra muros excubiæ r. ſtatuuntur. Imò gaudebit Dominus ſuper te; i quia jam te Cuſtode vallavit. Lætitia enim ex Cuſtodia murorum naſcitur. Muri autem ne- ceſſarii ſunt, ſed ſatis non ſunt, niſi ipſa cuſto- dia Cuſtodibus defendatur. Lex murus eſt. At quis non videt murum iſtum obfuturum magis, quam defenſurum nos, niſi Excubiis muniatur. E turri David mille clypei promicabant; ſed quia ibi Cuſtos non aderat, ab una Bethſabea e- verti potuit. Undè Patris doctus excidio Salo- mon ſexaginta Fortes ad Cuſtodiam aurei Le- ctuli delegit. Quibus utinam in ſe quoque fa- Ccultatem tribuiſſet ſervandi Templum. Planè ut Adulter non legitur, ita forſitan ad Aras Idolo- oratio. latra non corruiſſet. At quæ iſthæc bellandi Ars? Arma al- non tacebunt neque die, neque nocte. Silentio leg. maximè militia conſtat: & tacitæ excubiæ ad- ventum hoſtium opperiri conſueverunt, ut eos Caerrectio fallant. Undè igitur importunus clamor? Ceſ- Temper ſat admiratio, ſi cum S. Hieronymo hic, cla- adhiben- . . . . is. morem iſtum Orationem eſſe intelligamus. Ex quo vides non immunes à ſtudio Orandi Præſu- les eſſe, ſed imprimis Orationi addictos, cum superior nec nocte ceſſare permittantur à clamore. Cla- Orationi mor ergo Superioris non tam aſpera reprehen- vacet. ſio ſit, quam mitis & ſolicita deprecatio. Cla- mabis enim, ſi, compreſſis labiis, Oraveris. Juravit Dominus in dexætera ſua, & in brachio fortitudinis ſuæ, ſi dede- ro triticum tuum ultrà cibum inimi- dis tuis: O& ſi biberint filii alieni vi- num tuum, in quo laboraſti. Quia qui oongregabunt illud, comedent il- lud, & laudabunt Dominum; & qui comportant illud, bibent in atrus ſan- tis meis. Verſ. 8. 9. Oſtendit, inquit S. Hieronymus, laborem Oliva anteà Judæorum, & omnia opera eorum à Iwteutip Dæmonibus fuiſſe pofſeſſa, quando inter Deum reas. & Idola fluctuabant, quando eis dicebat Helias: Uſquequé claudicatis uiroque pede⸗ De vino ve- 2. Re r1 Idem hiec habet: Et in plena luce, atque 18.1 meridie bibitur à Joſeph cum fratribus ſuis. Mi- ſera certè conditio Tepidarum mentium, a qui- bus triticum demetitur, ut ſolis ſtipulis lace- rentur! Opera peccatorum triticum ſunt, ſed quo dæmones ſaginantur. Et 6 quantùm fru- menti perit in Eccleſia! Quot credentium o- pera evaneſcunt, peccati labe maculata! Vi- num autem veræ exultationis nuſquàm bibes, , 5. miſi in atriis Domini, in atriis, inquam, in mlla, veſtibulo ſcilicèt tuæ Converſionis, & Fervo- ris initio. Quare, ſi ſemper haurire cupis ſua- vitatem Diviniſſimi meri, ſta ſemper in atriis Domini, vive ſemper ut Tyro. Dic cum Da- vide: Et dixi, nunc cœpi. Exclama cum per- Pl.76. II, fectis: Itantes erant pedes noſtri in atrii tuis, Jeruſalem. Cur non progredimini ab atrio in aulam? cur ſemper ſtatis in atriis? Non omnes vel in Eremo, vel in Cœnobiis ſe ipſis melio- res ſemper ſunt, quàm ſuæ fuerint initio Con- verſionis. Plerique interdum tyrocinii ſui ve- nerantur crepundia, quorum exitus non ſem- per miramur. Quia vinum cupimus, quod in Servire atriis Dei potatur. Et 6 Dei incredibilem li- Deo fe- beralitatem! Alii vires refocillant poſt labo- ,s: rem, & itineris longitudinem. Deus verò ante eatac, laborem inebriat: in atriis Domini vina ſcatu- riunt: & antequàm ejus ſervituti initieris, jam Aaliei adlegeris inter convivas. Scrutare num vinum mileri. ſcaturiat in atrüs Principum, an magis ſitis pro- pinetur, nec in intimo cubiculo, ſecretiorique fortunæ ſacrario reſtinguenda? Quot Divites oſtro & byſſo ſeu nobilitatis, ſeu virtutis orna- ti, in atriis Regum ſtillam emendicare coguntur ab ulceroſo quidem Aulico, ſed ſinui Principis admoto? Dæmon quidem, qui Mundo ſapien- tior eſt, & Dei æmulus, ſuis in atriis vinum propinat: dùm felle ſceleris initia quàâdam ſua- vitate reſpergit. Sed ejus detexit inſidias Salo- mon; dùm in fine amaritiem latêre prodidit. Chriſtus verò in atriis vino recreat, & intro- greſſos introducit in cellam vinariam intima- rum dulcedinum. Suavia exponit, ſed ſuaviora Conſola- reſervat. Dæmon verò quidquid dulcedinis fu- , catæ habet, exponit, Amarum occultat. Nonne“ legis in Apocalypſi Reginam illam præpoten- tem vix Calicem implere potuiſſe, quo univer- ſos homines inebriaret. Ubi calicem video, co- piam deeſſe intelligo. Contra, in Dei dulcedi- ne cellas vinarias lego, fontes Salvatoris, im- petum fluminis, & promptuaria plena. Tyrocinis Pl. 12 1. 2. Tranſite per portas, præparate viam populo, planum facite iter. Verſ. IO. Si optas viam ſternere ad montem Domimi, Zelus a- . — . nimarum noli exaſperare ſemitam Mandatorum, ſed ma- ſr bladus gis deprime, & complana. Non enim præpa- rat viam, ſed obſtruit, qui difficillima impe- rat in itinere mandatorum. Erunt aſpera in vias planas, inquit Lucas, Chriſto adventuro, Cν . — . rii ſint qui via vera eſt. Rectas facite ſemitas Dei no- „i tes. ſtri, quicunque præeſtis. Recta autem linea Regule as breviſſima eſt, & difficultatum anfractuum- nimi⸗ que neſcia. At cur iter iſtud populo ſternitur? multipli Audi: Dicite filiæ Son, Ecce Salvator tuus Ee. venit, . Confeſſa- 11.⸗ uui⸗ ru 6 prini munſla ut. rft uivi⸗ 1,. Uni. aleni⸗ Ylu . zinafunm Criſti e. AnerDe⸗ An, Nmivis iitet, Ciri⸗ dnee ſwria. eri z Mya Se eiits; ler cit Neyn lneri⸗ Aate, i Diſie⸗ tis ſi ratz ntetſi ⸗ n 7 . 6ℳ. tun Stromatum, ib. XVI. cut veſtis calcantium in torculari? Nimirùm, Maunera oſtrum Regum ſanguine nocentium tingitur, & "eſpuda. venit, & merces ejus cum eo, & opus ejus co- ram illo. Quid hoc portenti eſt? Salvator ve- nit, & ſalvando iter præparatur? Chriſtus pe- regrinatur, & via ſternitur populo? Nimirùm advenit Salvator, ut nos accederemus ad Den; cumque ante Adventum ejus erraremus in in- Vox ex?- VviO, poſt Nativitatem ejus uni viæ inſiſtere cæ- plorum, pimus, quam ipſe exemplo, & præmio com- aß⸗ t⸗ planavit. Benè populis præparatur iter, ſi Dux gong. Primus per illud gradiatur. Ideò quoque fortè, adveniente Chriſto, populo via paratur, ut ad- ventanti occurrat. Undè & Prophetæ oraculum vides uſurpari poſſe in adventu Domini. Quid verò dicemus, quòd merces ejus cum illo eſle deſcribitur. Itäà-ne? & ubi quæſo, merces cum illo eſt, ſi in præſepio nihil conſpicio præter Chriſti Pannos, Nuditatem & Fonum? Ubi merces cu Nativi- tam inopi Puerulo, quà præſertim valeat redimi n⸗ is. Lens hominum univerſum? Scilicèt, Merces ationi: ejus, ſanguis ejus, dolor ejus, inopia ejus, & ſiris. lacrymæ. Et opus ejus coram illo. O magnum Zelus a. Pietatis Sacramentum! Vix natus eſt, & jam nimarum. præ oculis Crucem habet; vix vidit Solem, & Ckriſti jJam anhelat in Mortem; vix opus ipſe eſt Vir- Faſio. ginis, & jam Redemptionis opus architectatur in cunis. Quid dico in cunis? Ipſe Agnus eſt oc- ciſus ab origine Mundi: antè peremptus, quam natus; antè victima, quam homo; antè redemp- tor Mundi, quam Princeps regum Terræ. Vi- deamus tanti Adventus beneficia. Tu autem vo- caberis, Quæſita civitas, & non Derelicta. O Amoer Dei ſplendidum animæ noſtræ vocabulum! O digni- in no, tas hominis non humana! An non quæſita civi- H tas meritò compellaris, quam quæſitum è& cœlo niν. Deus advenit? Et quidem cùm Civitas diceris eus advenit? Et quidem cùm , moneris nequaquàm potuiſſe te ad illum acce- dere, ſed illum ad te per gratiam prævenientem acceſſiſſe. Quòd ſi civitas quæſita à Deo es, & non derelicta, cave, ne derelinquas Deum;, derelinques autem illum, ſi adhæleris Mundo. EX CA P. L XIII. ISAI . Quis eſt iſte, qui venit de Edom tinclis veſtibus de Boſra: iſte ſormoſus in ſto- la ſua gradiens in multitudine forti- tudinis ſauæ! Ego qui loquor Juſtitiam, & propugnator ſum ad ſalvandum. Verſ. I. Cireuſpe- Infectæ cruore veſtes Principem ornant. Gio perfe- Undè & iſte formoſus dicitur, qui hoſtium &is neceſ-ſuorum torcular calcavit. Miraris formoſum Pe. „ur. in ſtola? imitare cautum & providum in greſ- nat he⸗ u ſuo. Formoſus es decore Honeſtatis, can- veritas dore Pudoris, Virtutum ornatu? Cave tibi à . Latrone: gradere, ſed in multitudine fortitu- D i. dinis tuæ. Non ſeparandæ ſunt Formoſitas & nera. Fortitudo, Pulchritudo, & Cuſtodia, Pallor geveritas timoris, & Candor pudoris. Nimirùm ſi vis Mater formoſus eſſe in Stola tua, gradere omni cu- Faci. ſtodia vallatus. Porrò, undè tanta Formoſitas. Difiden- In Stola ſua? Sua, inquit; Non enim orna- tia ſni. menta ſunt Principum Pauperum rapinæ, Graziæ Proſcripta Patrimonia, extorta Munera. Or- nese ſitas. namentum illorum „ Stola eorum. Quomodo formoſus in Stola, ſi infecta mox dicitur ſi- 41 5 2 . Ornatus ſola purpura Regia eſt, Regemque ornat, quæ , „, Impios calcat. Lavahit, ait Jacob de Juda, in py, . vino ſtolam ſuam, & in ſangnine uvæ v'ſtimen- veriores: tum ſuum. Pulehri ſunt oculi ejus à vino, & la- Gen. 49. Sge vandidiores dentes. Cur hoc, unde tanta N1. auſteritas vini & ſanguinis? Audi. Non deficiet bid. 10. Princeps de Juda, nec Dux de femore ejus. Ubi de Rege agitur, ornamentum paratur Cruore cæſorum. At cur tam ſanguinolenta Stola, ſi tantus exigitur candor in Dentibus? Dentes, ex Damaiceno orat. 2. de nat. B. Mariæ, Ver- ba ſunt. Nimirum ſincerus ſit Rex in Verbis, in Supphciis acer. Neſcio autem, an illius Lacte candidiores ſint Dentes, qui munera Pauperum mandit, & Innocentum opibus ſaginatur. Si vis Regis rubere ſtolam Supplicis reorum, ejus fac albicent Dentes, Munera pertæſi. Ego, qui loquor juſtitiam. Times fortè audità voce Juſti- Severitas tiæ? Audi, quid eam conſequatur: & propu- tollit ſup- Peran ſum ad ſalvandum. Sola Juſtitia popu- ee, orum ſalutem propugnat. Proprius ergo ſermo zz, mina⸗ Principum eſt, de Juſtitia loqui; quam ſi fre- tur, aut quentius loquerentur, exequerentur rarius. Si- Krenue quidem ſubjecti timore Regiæ vocis à facinore 'nfert. abſterrerentur. Humanitas hinc Dei elucet, quæ Pei i- Juſtitiam mavult loqui, quàm exequi. Undè keor dsc⸗ & gladium Iræ ejus non in illius manu pinxit Joannes in Apocalypſi, verùm ex ore prodeun- tem affirmavit. Verbis duntaxat & Minis furit. Nam cùm in ore bicipitem enſem verſet inſtru- mentum mortis, in Dextera ejus, quâ exeri ſo- let ferrum, longitudo vitæ eſt ſtellis ſeptem coronata. Vulneratum potiùs, quàm vulneran- tem Dominum deprehendes, ſi Manus ejus at- tenderis. Rurſus: Iſte formoſus in ſtola ſua, Ho- ratianum illud objicit de Cornicula furtivis nu- data coloribus. Tua ornet te ſtola, fruſtra a- hend onerandus. Noli plùs ſapere, quaàm ſapis. Plerique enim alienis literis docti ſunt, alieno loquaces ore, alienis divitiis locupletes. Quare ergo rubrum eſt indumentum tuuù, G& veſtimenta tua ſicut alcantium in toreulari?! Verſ. 2. Angeli ſciſcitantur, inquit S. Hieron. qua- Dei miſe- re veflimenta tua ſunt velut muſto tincta: aut icordin. quid cauſæ extitit, ut tunicam, quæ deſuper texta eſt, & ſcindi non poteſt, & de utero virginali tantum candorem habuit, quantum nullus fullonum poſſit facere ſuper terram, ſan- guine cruentares? Magis enim tibi Clementia convenit, quàm Crudelitas: magis Candor, qua Cruor. Adeò mitis eſt Dominus, ut vehemen- ter mirati ſint Angeli, quòd Chriſti indumenta infecta ſint ſangune. Nunc audiamus Chriſti ad Angelos reſponſum. Torcular calcavi ſolus, Ibid. 37 & de gentibus non eſt vir mecum. Calkcavi eos in furore meo: & conculcavi eos in ira mea: & af- perſus eſt ſanguis eorum ſuper veſtimenta mea, & omnia indumenta men pollui. Nota; ſolus calcat Rexæ re- torcular: & viros rejicit: vel ut mitiùs pu-ger. niat; vel ut Reges doceat, non aliis Juſtitiam committendam, ſed eam perfici oportere ab ipſis. Equidem cauſam dijudicaturus Gigantum, alios Deus advocavit, & dixit, Deſcendamus. Gen. 11. Sed cùm ad ſupplicium venitur, ſocium non?“ patitur, auxiliares collegas non admittit. Quam verò ſuaviter pumiat, Torcularis figura declara- M m 4 tur⸗, 416 tur, quo ità uvæ comprimuntur, ut ſoavio indè muſtum eliquetur. Quid verò dicemus, quòd aſperſus cæſorum ſanguis veſtimenta ejus inquinavit? Transferamus textum à Chriſto ad Judices. Eorum plerique occultè ſæviunt; ſe- cretò graſſantur, ſed non ideò occultari diù po- terit eorum immanitas. En iſte Torcular calca- vit ſolus, &, ut ipſe ait, de Gentibus non ad- fuit Vir. Verùm nunquid tam ſine arbitris oc- cultata ſeveritas latuit? Ipſo proditur ſangui- ne, qui veſtimentis aſperſus ſuper carbones Pur- puram denigravit. Supellex innocentis fiſco ad- dicta, inque domum tuam illata, illa non Te tetigit, ſed Sævitiam tuam denudat. Cur veròô ſanguis non magis faciem dicitur inquinaſſe, quam veſtem; cur veſtimentis aſperſus dicitur domprimentis, & non manibus, vel pedibus, Judex A- quibus Torcular preſſerat? Nimirùm, veſti- varitia menta maculantur ſanguine, quia ut plurimum laborans. cupiditate alienæ rei ſanguinem fundimus In- Fiſcus : nocentum. Rei plerique ideò ſunt, quia re a- bundant familiari. Res reos facit interduùm. Ideò veſtimenta potiſſimum Cenſorum cruore reſ- perguntur: quia propter ſupellectilem cruor effunditur. Saülem veritatis hujus locupletiſſi- mum teſtem habemus, qui Davidis ſanguinem ideò ſitiit, quia ab eo ſibi Regnum eripi me- tuebat. Eſai non vitam Fratris oderat, ſed cu- piebat Primogenita: illiuſque poſtquam comé- dit lentem, ſanguinem ſitiit. Joſephum Fratres vendiderunt, quòd nollent eum in domo Su- premum efſe. Verbo, quidquid cruoris profu- FZadex. Superior non ſeſe aleiſca- ur. αοιοε ſum eſt, totum hæſiſſe reperies in veſtimen- tis: nulla enim cauſa fuit illum fundendi, præ- ter cupiditatem patrimonii & rapinarum. Ideò cuperem, ut nulla damnati rei ad Judicem ſpe- Ctaret portio patrimonmii, ne ſpe uberioris mer- cedis ſæviret in vinétum, utque haſtæ ſuppo- nantur latifundia, ſecuri ſubderet accuſatum. Nullum ſtatuêre Romani pretium vitam Civi conſervanti in pugna; nullum item ſit ſtipen- dium damnantis Civem. Corona ex olere, & ſola Laus tam Judicem Probum, quam ſtre- nuum Militem munerentur. Dies enim ultionis in corde meo: an- nus Redemptionis meæ venit. Verſ. 4* Dei Miſe- Quæ iſthæc ultio, cujus vagina Cor eſt? ricordia. Quis illum formidet Deum, cujus gladius in- cluditur in Corde? Habitat in domo Chari- tatis ultio Domini: unde mirum non eſt, ſi ex diebus hujuſce mitiſſimæ ultionis, non ferreum Sæculum, ſed annus Redemptionis conficia- tur. Dies enim ultionis in corde meo annus re- demptionis meæ venit. Ex talibus diebus talis annus exoritur. Ultio cùm premitur corde in Redemptionem evadit. Nota prætereaà, ultio- nem Dies ſupputare, redemptionem verò An- nis extendi. Adeò diuturnius regnum Clemen- tiæ, quàm Severitatis eſt: Deique penè major Miſericordia, quàm Juſtitia. Clemẽtia. Circumſpexi, & non erat auxiliator: quæſivi, & non erat qui adjuvaret. Verſ. 5. Eruleſsà Itàâ-ne Salvator ommium nullum invenit Au- z. xiliatorem? Nota: Circumſpexi, inquit; licèt * . Qliva enim plerique intùs Auxiliatores eſſent, non Numans n. tamen præ timore tales apparebant oculis aſ- timeres. Picientis Chriſti. Ipſe quoque Pilatus intus Ad- vocatus erat Salvatoris, foris Judex: ſed quia oculis non patuit, citò omnium ſævitiem ſupe- ravit. Scilicèt timidi Chriſtiani, & Evange- lium erubeſcentes, cæteris pejores: nam quem Judæi non auſi ſunt condemnare, unus Pilatus præ hominum timore crucifixit. Audi, quid 4 ſequitur. Et ſalvavit mibi brachium meum, & Ibid. 5. & r. indignatio mea ipſa anuxiliata eſt mihi. Et concul- Severi- eſi cavi populos in furore meo; & inebriavi eos in 1as. indignatione mea, & detraxi in terra virtutem eorum. Sæpe Deus populorum ſanaturus ſcelera, Tritals- Auxiliatorem quærit, vel Principum ferrum, "ionum vel Sacerdotum linguam, vel zelum Innocen- 3 4. tium; quæ ſi fortè deſint, curatio mutatur in veac ſupplicium, & iram ſuam exerit, quando ne- 1a. mo eorum, qui præſunt, Linguam evaginat. Miſerationum Domini recordabor; lau- dem Domini ſuper omnibus, quæ reddidit nobis Dominus, & ſuper Mur. multitudine bonorum domui Irael. iwin Verſ. 7. lilſr. fiafe Mtie. Perſecutionum furore exagitati recordemur Trilule- Miſerationum Domini, & anchoræ iſti fida- io feren- mus in tempeſtatibus. An non nunc eruet, qui ““: eduxit, cùm ſævior turbo ingruebat? In die malorum non ſimus immemores bonorum do- mis Iſraél, videntis videlicèt Deum, & ſpe- rantis in eo occurrente à fronte Eſaü cum pha- lange. Preſſus pondere malorum, inquit Hiero- Gonfden- nymus, in nullo alio niſi in Dei miſericordia ſpem ii= in babeo. Ut enim ipſe ait, Eccleſiæ, quæ firmà Deum. mole fundatæ ſunt, feriuntur potils, qum ſub- vertuntur. Audi quod ſequitur: Et dixit, Ve- Iſa. 63. 8. rumtamen populus meus eſt, filii non negantes, & factus eſt eis Salvator. Unſtu gii habi⸗ NE In diletione ſua, & indulgentia ſua, iur. ipſe redemit eos, & portavit eos, nee & elevavit eos cunötis diebus ſæcu- “ li. Lſi autem ad iracundiam provo- icer . .. . 4. averunt, & E, wetun Spiritum ſanéti ejus. Verſ. 9. lis. Duo hinc eruo. Primum, Deum nos Dile- Saperior ctione ſuà & Indulgentiâ redemiſſe, non Se- wirtis ſit. veritate, aut Pretio. Aurum Dei Dilectio eſt, Murma- haâc emit, hâc emitur. Alterum;: ex Dilectio- rsiio de ne & Indulgentiâ, & Elevatione Ingratitu- Eecleße- dinem ortam Hebræorum. Ut ſcias, non ſem- Nici* . . . . Regibus per Auſterum eſſe Principem, ſive Prælatum, perſepe in quem ſubjecti rebellant, cum & Divina di- injuſta. lectio atque indulgentia paſſa ſit Rebelles. Rurſus nimius Amor Ingratitudinem non rarò nutrit. Dei MI. ſicrli⸗ wwerita . . MR. Ubi eſt, qui eduait eos de mari cum pa- ſtoribus gregis ſui! ubi eſt, qui po- Juit in medio ejus Spiritum ſanéti ſui! Qui eduxit ad dexteram Moyſen bra- chio majeſtatis ſuæ. Verſ. I1. Septuaginta hoc ultimum vertunt: Qui e- Oloris duxit dexterà Moyſen brachium Lloriæ lucæ. . mas Vides“ L . Stromatum, Lib. XVI. nl Ferver Vides hic Moyſen Divinæ gloriæ non linguam ie⸗ verus, dici, ſed brachium. Multi enim Divinam glo- riam ſplendidè loquuntur, pauci eandem glo- i riam nituntur operibus illuſtrare. Poſuit autem Spiritum ſancti ſui, id eſt Angeli ductoris ex Hieronymo;, in medio populi. Ut ſcilicèt om- nes æquè juvaret, ommibuúſque æquè proximus eſſlet. Omnibus id Ducibus convenit, ſed iis præſertim, qui per deſertum Religioms popu- Superior los ducunt. Nihil enim ità eos retardare po- idem em- teſt à curſu, quàm promior in aliquos Superio- aibus it. ris affectus, ab aliis aliemor. Ad cujus Angeli ſitum ſe conformare ſtuduit Moyſes, qui Fi- liis, quos natura propinquiores fecerat, non viciniorem ſe docuit, quàm cæteris, quando non ipſis imperium tranſmiſit, ſed Joſuéë. Pla- ne Ductor in medio popuh ſui: nam nec ſan- guini ſuo potuit inveniri vicinior. Sio adduaxiſti populum tuum, ut faceres tibi nomen gloriæ. Verſ. 14. Zelut a-, Gloria quidem inclytus ab æterno Deus ex- nimarume titit: ſed nomen Gloriæ ſibi in eremo fabrica- Eecleſia- tus eſt adducendo populum ex Ægypto. Itaque Rtieca u- Peccatorum Converſio nomen eſt Gloriæ ſignis riſdictio., atque miraculis anteferendum. Porrò Deus WEgyptum percuſſit decem plagis, ut inde He- bræos evocaret; Et nos, ſi è tenebris Mundi homines cupimus abducere, non verbis Sæculi vanitatibus ſplendorem addamus;, frequenter & magnificè de iis colloquendo; ſed affliga- mus eas, noſtriſque ſermonibus conculcemus. Attende de Cælo, & vide de habitacu- lo ſanéto tuo, & gloriæ tuæ. Verſ. I5. Chriſtus Et in oratione Dominica, inquit 8. Hieron. ubi habi- dicitur; Fiat voluntas tua, ſicut in Cælo, ita tet. & in Terra. Ubicunque ergo ſit voluntas Dei, 4 Dei vo- illud eſt habitaculum ejus, & domns Dei. O luntati Obedientium familia fortunata, quæ Domum n sonforma- Dei architectaris in Terra! Cœlum illud eſt, 7. non quod Stellis diſtinctum effulgurat, ſed Obedien- . e ziz. quod Obedientiæ gemwis intermicat. Quare u autem rogaverit, ut de Cœlo attendat, ex eo, Tbid. quod ſequitur, indicatur? Ubi eſt Zelus tuus, & fortitudo tua; multitudo viſcerum tuorum, & miſerationum tuarum ? ſiper me continuerunt ſe. Dl⸗ Poſtulaturus ergo Miſericordiam, de Cœlo ro- NnRe gat eum attendere: ne ſi in Terram deſcenderet, belilr diſceret ab hominibus non miſereri. De colo Pni namque Miſericordia pronius emanat, quàm r. L . Des Mi- 1 ſericordia Eclum7 & Mlerationein iur. Redhiende n enim Miſericordiam quærit Fortitudinem, at- udrint Severitas. que Lelum. Vera enim Miſericordia illa eſt, “ non quæ oſcitanter punit, ſed quæ viriliter ac- n cingitur ad ſupplicium. Nota autem, quam ſplendido vocabulo divina Miſeratio compel- Pſ. 5o. 3. latur: Maltitudo viſcerum tuorum, & miſera- tionum tuarum. David quoque: Et ſecundum iniquitatem meam. — = = — , e s 1 , decurrat in Terra. Porròô vides idem eſſe Dei multitudinem miſerationum tuarum dele, inquit, 4 7 ſ. enim Pater noſter, & Abraham neſcivit nos, & Iſrael ignoravit nos. Verſ. 16. Grandis calamitas æſtimatur à probis inter- Religiaſ dum Viris contemmi, ſi præſertim pro Eccle- e, ſia Mundum contempfſerimus. At felicitas in- e . . gens eſt: Nam, ſi exhæredamur ab Abraham, perſecutio qui pater credentium efle debuerat, ſi ab II- artlis. raële Deum vidente non aſpicimur, Deum Pa- Deus ca- rentem habebimus. Abdicet Abraham, Præ- e. D 5 ſes non curet, noſtrum id cedet in commo- Pr !. dum : Siquidem Deus tunc erit nobis in Pa- zus trem. Pater enim ipfe eſt orphanorum. Sep- Dignitas tuaginta enim legunt: Tu enim es Pater noſter, neganda quia Abraham non cognovit nos. Addidere vi- Pptts⸗ 7 . e. . Filiorum delicèt cauſam tantæ gratiæ. Si verò Hierony- ducatio. mo credimus, non modicam utilitatem Pareun- Eccleſia- tes inferunt Filiis, ſi eos deſerant, dum pec-Kici non cant. Tunc enim Deus fit Pater, & à via peſſi- vehant ma revocat, Parentum Fidem muneraturus in za⸗ P Natis. Tu enim, inquit Hieronymus, es Pater conjüctos. noſter, qui Creator es ommium. Neſcit nos A- Severitas braham, & ignorat Iſrazl, quia te offendimus: pProdeſt. nec cognoſeunt Filios, quos à Deo ſuo intelligunt non amari. Ergo amantes filiorum hi Parentes ſumt, à quibus filii Peccantes abdicantur. Et- enim Deo tradunt emendandos, cùum Domo pellunt. Agaris id innoteſcit exemplo. Quæ du- riùs àa Sara accepta, dum cogitur abire ê ta- bernaculo Abraham; eò reducitur modeſta; ab Angelo in eremo melior effecta. Falëti ſumus quaſi in principio, oum non dominareris noſtri, neque invovaretur nomen tuum ſuper nos. Verſ. 19. S. Hieronymus. Et facti ſumus ſicut in prin- Mandi cipio, dum eſſemus in Woypto, non habentes damnae Deum, nec Keges. Itaâ-ne duům in Ægypto de- Servire gebant Hebræi, non eſt eorum Donmänus do- duobus. minatus? Ità planè. Neque enim Deo ſervit, Elecio quiſquis in .Ægypto famulatur Pharaoni. Quæ Statuss enim conventio £Ægyptiorum paleis, & fru- mento Electorum? Quare, ſi tibi Deum cu- Pis dominari, excute Mundi compedem, pro- fuge in Eremum, nec antè ſacrificare audeas, quam per tres dies ambulaveris ad interiora Deſerti. Unuiquiſque verô Religioſorum con- ſideret, num hæc verba Prophetæ ufſurpare poſſit, dum vitam ſuam quàm ſimillimam in- tuetur moribus Sæcularium, quibus annume- rabatur, antequam ſe Dee devoveret. EX CAP. LXIV. I S A I X. Utinam diſrumperes ocl, & deſcen- deres, d facie tua montes deſtuerent. Sicut exuſtio ignis tabeſcerent, aquæ arderent igni. Verfſ. I. Chriſtus Humilitatis magiſter, ſi venerit, Chriſßt Montium ſuperba faſtigia deprimet procul du- He ra- . piio. 4¹8 3a. vagiente in Stabulo luminis, divinitatis, & glo- riæ Principe? Idque eveniſſe tot Religioſorum familiæ teſtantür, quarum Filii velut Montes voxeperu. in ſæculi altitudine ad ſpectaculum Præſepis diſſiluere, & Cineri ſunt exæquati. Quod && Ibid. 3. Iſaias prævidendo addidit paulò poſt: Deſcen- diſti, & à facie tua Montes deſtuxerunt. Non ergo quia Chriſtus deſcendit, quafi ejus oc- Religiofß, cupaturi locum Montes erecti ſunt. Marthæ Laiei hu muniis conſecrati Cœnobiorum Filii id intelli- mͤles ſint. gant; quorum elevationis âtque elationis cauſa, eſſe non debet aliorum & Coœlo deſcenſus, No- bihum & Regia luminum lapſus, Potentum ad Ima inclinatio. Rurſus, Montes defluunt; & Aquæ ardent ad aſpectum Chriſti Domini: quia nullus jam reſtat obex, nullumque ſupe- reſt impedimentum in via mandatorum Dei, poſtquàm vidimus Salvatorem decurrentem per eam. Undè & Hieronymus, cùm Iſaias Pid. 2. addat: à facie tua gentes turbarentur, ſignifi- cantiùs, inquit, in Hebraico dicitur, movebitur: Ut, quæ priùs immobiles erant, veriant ad ſalutem. A ſæculo non audierunt, neque auribus perceperunt: Oculus non vidit, Deus abſque te, quæ præ paraſti eæpebtanti- bus te. Verſ. 4. Ebrifi In Adventu Domini ufurpari poſſunt, quo Advetus, Planè tempore oculus non vidit ſine Deo, Medita- quæ præparavit expectantibus; cùm ſemet præ- io Exem- Paraverit mox in fœno conſpiciendum. Sequi- Den tur: Occurriſti lætanti, & facienti juſtitiam: . in viis tuis recordabuntur tui. Ergo Lætitia Spi- ritualis & Juſtitia præparatio non Sedis ejus, sStatus ſed Præſepis. Nimirum, vel Renigioſe vel Vir mediocris, non clare, & lætitia tibi indicitur, ut alacri animo feras jugum privatæ Conditionis, ſeu dominicæ Servitutis. Quòd ſi ſupra privatam fortunam elevatus es, Juſtitia à te exigitur. Gleria Porrò quantùm ſapientiæ olet illud: In viis tuis vera. recordabuntur tui. Falleris proindè quiſquis mar- moream tibi excitas in ſepulchro memoriam: in viis tuis recordabuntur tui. Tua te celebra- bunt facinora, non tuis excitata opibus Mau- ſolea, vel Arces. Vias, quas triveris, intue- buntur Poſteri, atque ex iis conſicient, Mag- nus ne fueris, an Obſcurus? In viis tuis recor- dabuntur tui. Scito autem vias, per quas inceſ- ſeris, hic intelligi, non vias, quas fortè ad com- moditatem commeantium aperueris. Siquidem nemo Neronem Optimum dicit, quòd Auream exſtruxerit domum, quödque Veios uſque Pa- latium penè prolataverit: Verùm Peſſimum ex Moribus pronuntiat. Planè à Clemente, Li- no, Cleto, Xyſto erectæ Baſilicæ nullæ extant; quorum nihilo minùs metoria in benedictio- ne eſt. Contrà pleréſque ſcimus ornaſſe urbes, quorum nomina execramur. Itaque quiſquis de fama ſua ſolicitus eſt, videat, quàm cautè ambulet, cum omnis pendeat memoria ex viis AUIS. Oliva Humili- bio. Etenim quis mortalium audeat ſuperbire Et cecidimus quaſi folium univerſi, & iniquitates noſtræ quaſi ventus abſtu- lerunt nos. Verſ. 6. S. Hieronymus, Ventus, inquit, in Scrip- Conplis turis tripliciter ponitur: aut in Tentationum inpia. magnitudine; aut in perverſitate Doctrinæ; aut ſimpliciter Ventus. Vides ruere nos inſtar 4ale, 4. foliorum decuſſos vel turbine Tentationum, iten. vel Politicorum flabello, quorum Vento dum wati. blande inflamur, perimus. Notat autem S. Talenis Hieronymus Ventum arefacta potiſſimùm folia edio- diſpergere. Undè non tam Ventus incuſandus /"“, 1- eſt, quam Ariditas. Etenim ſi virebimus, flatui ec non cedemus: Aridi, & fine flatu cedemus. de. Z Undè & benè ſequitur: Perſeve- rantis ne. glecta. Abſcondiſti faciem tuam à nobis, & al- liſiſti nos in manu iniquitatis noſtræ. Verſ. 7. Viden ruinam noſtram totam pendere ex no- Tentatio- bis- qua de re lege multa in capi um fons. 4 g toto capite. Dei e⸗ Domus ſanctiſicationis noſtræ, & gloriæ Sse noſtræ, ubi laudaverunt te patres noſtri, facta eſt in eactionem ignis, & omnia deſiderabilia noſtra verſa ſunt in ruinam. Verſ. II. 12. Quot hinc myſteria ſcaturiunt! Primum, velle a Domus dicitur, in qua ſanctificamur: quòd or. ſcilicèt ſanctitas ſecreto maximè gaudeat, & ſolitudinis uberibus nutriatur. Domus quoque gloriæ noſtræ dicitur. Ubi diſcimus glorioſio- res nos fore, ſi intra domeſtica ſepta nos con- tinuerimus, quàm ſi ad aliena divertamus do- micilia. Et Gloria & Sanctitas Tibi domi in- naſcitur: nuſquàm fortè naſcitura felicius. Ve- kecleſßis. rüùm quia pro hac domo Templum intelligi- kici Cier tur, Secundò perpende Templum totam eſſe ro inſer- ghoriam Sacerdotum & Chriftianorum: Om- viant nia, inquit de eo, deſiderabilia noſtra. Signifi- iae. cantiùs Septuaginta. Et omnia glorioſa noſtra viſctictie⸗ conciderunt. Ergo, qui ut gloriam addant fami- nem Rex liæ ſuxæ, oppida, civéſque diſpoliant, ſciant op- iueatur. probriurn ſibi inurere non gloriam addere. Nam omnia glorioſa ipſorum Templum eſt: cujus ſi negligunt ornatum, ut Gentiles exornent, con- temptui ſe exponunt. Hinc quoque Politica diſcat, omnem Principum gloriam in Templi; & Eccleſiæ gloria conſiſtere: nec ſe glorioſos fore confidant, ſi illam deprimant, imò præ o- culis habeant Conſtantinu excelſu tu maximè factũ præ Regibus terræ, cùm ſupra ſe Eccleſia ſtatuit. Tertium, Etſi lapides Templi frigeant, Ciresſpe- nioli tamen ab incendio efle ſecurus. Vel Do- dio. mum ſanctificationis flamma Libidinis corripit: Paxuria. nulluſque adeò friget lilex, quin latitent in illo ſcintillæ. Scito tam venerandi Templi excidium ab incendio proveniſſe. Quare totis artubus con- tremiſco, cùm flammam ejuſmodi audio, cujus exuſtionem nec ipſa Domus evadere potuit San- ctificationis, & Gloriæ. Sacerdotes intelligerent, vellem, Prophetam ſine commentario, neque enim hbet ignem hunc tractare, cujus vel ſolo afflatu ſuper carbones denigrantur in plateis Nazaræi. Ignem meminerint Libidinem eſſe, quæ» Mlls bun 1 u. mi ℳ 1 fi e⸗ . ßbl⸗ Renigen 1 lafſſ⸗ üiniit ilfiri. req̃e nii. nhn fna ſenen. lurey nſii rul . . Muun N lul lie rii impii. Peecsta quæ, ut ſecreta ſit, & depreſſa, ſupra tecta la ère ne- tamen per rimulas ſui indicem fumum expirat, t, quem, ſi continere volueris, ipſi parietes præ- FJamsa - 3. . — 2 . a. dicabunt ejus afflatu ſubnigri, & obſcurè clari ad revelationem Ignominiæ. Neque dicas, In- famiam Te non timere, quòd in ſinu tuo flam- mam abſconderis, nemini notam. Etenim ir- rideris à Salomone, qui miratur eorum demen- tiam, qui repoſitum in ſinu ignem non eruptu- rum ſperant per veſtimentorum involucra. Li- bidinem ſi vel in corde preſſeris, non diu ini- bi latitabit. EX CAP. LXV. ISA I K. Eæxpandi manus meas tota die ad popu- lum incredulum, qui graditur in via non bona poſt cogitationes ſuas. Verſ. 2. Foæ ope- rum. Oncionaturus Deus ad peccantem popu- . lum, ut artem concionandi doceat, non Pallts labia diducit, ſed dit: ut facilit d nρoao, labia diducit, ſed manus expandit: ut faciliùs ui. per opera, quàm per verba a via peſſima im- pios abducendos intelligamus. Significant ex- panſæ manus, inquit Hieronymus, parentis clementiam, ſuos filios in ſinum recipere ge- ſtientis. Sugillat locus hic Superiores & Con- feſſarios duros & auſteros erga peccantes, quo- rum in pectore faſciculus myrrhæ ineſt pro u- bere. Etſi faſciculus dici non poteſt amaritudo illa; quæ diſſoluta & fluida tota obruit, & Confeſſa inundat pœnitentes. Neque ſolùm Pater ex- rii nimis panſis brachiis occurrit Filio prodigo reverten- sußeri. ti, ſed & gradienti adhuc in via mala non fla- Coereétio gellum oſtendit, ſed manus aperit. Nota quo- mitis. que corrigentis ſuavitatem: Qui graditur, in- quit, in via non bona. Maluit non bonam di- cere, quam malam. Nos verò ſtatim peſſimam, abominabilem, deſperatam pronuntiamus, neſ- cientes ſpei filum non abrumpendum iis, quos exire cupimus & ſinuoſo nexu labyrinthi. Populus, qui ad iracundiam provocat me ante faciem meam ſomper: qui immolant in hortis, & ſacrificant ſu- per lateres. Verſ. 3. Haud dubiè eos reprehendit Propheta, quo- rum effrenis licentia nec Templorum ſanctita- te cohibetur: verùm, qui Aras vertentes in hortos, inter victimas demetunt Voluptatem, brevi inter Voluptates victimæ caſuri impieta- Templora ti & gehennæ. Audiamus S. Hieronym. in hæc profana- verba erumpentem: Peccantes in conſpectu Do- †—° mini, cujus oculis cuncta patent, vel in Tem- Luxuria. Plo ejus idolis hoſtias immolantes. Ac ne quid Conſilia- vero deeſſet ſacrilegio, immolabant in hortis, & adolebant thura ſuper lateres: jungentes ido- lolatriæ luxuriam, & ſacrificiis voluptatem. Hoc dictum ſit juxta literam, alioquin ſecundùm in- telligentiam ſpiritualem, omnis Hæreticus in falſitate dogmatum ſuorum offert immunda ſa- crificia, nequaquàm firma & manſura perpetuò, ſed inſtar hortorum ad breve virentia, carnis Stromatum Lib. XVI. 419 eliciis providens. Hos hortos ex vinea ſua no- ens fieri Nabuth, Achab impiiſſimo Regi ſan- guinem fundit. Neque enim congruum erat, ut Propoßis paterna periret hæreditas: & exciſis vineis, quæ retineda. afferunt fructum, in loco virtutum, deliciarum atque vitiorum olera naſcerentur. Non eſt, quod Siree- addam Hieronymo. IIIud quæro, cur iſti ſuper“ lateres ſacrificent? Nimirum, qui multo ante lateres in Egypto cum faſtidio fabricabantur, nunc eos pro Aris venerantur. Adeò blandè expugnant cor noſtrum ſæculi vanitates: ut, cůùm initio ſui faſtidium ingenerent, brevi deindé non amorem duntaxat, ſed & adorationem ex- torqueant. Quare à terrenis diligenter cave, nam futurum eſt, ut, quæ primò Labori ſunt, pro Aris deindè ſint: immolabiſque lateribus, qui- bus tui addicti ſudores ſacrificabantur. Ex ar- tifice Sacerdos evades, idololatra operum & ſuppliciorum tuorum. Amantur & dolores, ex- clamat admirabundus Auguſtinus: quidni cùm & Hebræi ſupra lateres, ſui videlicèt ſupplicii ru- dimentum, offerant holocauſta. Illud plus do- Temhers- leo, quèòd lutei lateres, qui in Ægypto habe- SSõs bantur loco Supplicii, in Sion pro Altari ſint.Liut. O quoties, quæ calçavimus in Sæculo, magni Felices ns in Religione pretii æſtimantur! Comeſtio antè aamsran- poœna putabatur nocentis Adami; utinam nunc Ken i,. præmium non reputetur Innocentiæ, Præeſſe “ Tior- regnis vilius fecimus, quam lateres. Faxit Deus, na anii ne ſupra hunc laterem ſudores & ærumnam mirenr. noſtram ſuperbè humiles non immolemus. Uti- Religioß nam nobis non conveniat, quod ſequitur: D 1e- 66. Qui habitant in ſepulchris, & in delu- bris idolorum dormiunt. Verſ. 4. . . . Religie In ſepulchro mente verſaris? eò magis de- ekerre clina delubra, nam in his dormies, etiamſi ibi Cireuſpe- habites. Facilius ad conſpectum vanitatum re- i⁹ο perfe- ligioſior torpeſcit; & habitator ſepulchri oſci- Sin li. tantiùs in fano ſæcularis felicitatis obdormiſcit. Wtle- ta: in per- fectis. Qui diount, recede à me, non appro- gis eri pinques mihi, quia immundus es. IMti Jumus erunt in furore meo, ignis ar- dens totâ die. Verſ. 5. Quomodéò iraſci dicatur Deus, diſce ex S. Compati Hieronymo: Non quò his pateat perturbatio- neſeistes. nibus, qui eas dono gratiæ ſuæ extinguit in nobis: ſed quò per noſtra verba, Dei erga nos intelligamus affectum. Neque enim Ira, quæ eſt ultionis libido, ità definitur in Deo, ut in Hominibus: quæ materiam habet in noſtris vi- tiis, non in Domini voluntate. Vides quoque peccantium refugos Deo odibiles eſſe: ſiqui- dem & in Evangelio impius, cui dimiſſa debita fuere, cùm torqueret conſervum, malè accep- tus à Deo⸗ coactus eſt reddere uſque ad ulti- mum quadrantem. Cervi ſimus, Angues ſi ex- trahimus à caveis, noſtris viſceribus repona- mus: non autem peccatori exprobremus im- munditiam ſuam. Medicus ſi es, infirmum non averſaberis. 01 Hac dicit Dominus: quomodò I. in- veniatur granum in botro, O& diga- tur, ne diſſipes ällud, quoniam bene- diötio eſt: ſic ſaciam propter ſervos meos, ut non diſperdam totum. Verſ. 420 Religio “ Si in acido botro granum aliquod maturue- unum ho- rit, benedictio Domini eſt: Ut, inquit Hiero- noranda. nymus, in tanta acinorum multitudine ſolum geandali. ſiccitatem evaderet. Ergo ſi ex toto botro ſuba- ſari faci. rido vel unum granum ſpem maturitatis oſten- ter. dit, toti parcitur botro. Ideò, ut notat S. Hie- anen ronymus, inter uvas Sodomæ decem acinos re- quirebat Abraham, ut à tota vinea incendium Tyro tole- averteret. Audi Hieronymum. Loth de Sodomis randus. cum ſiliabus ſuis juſtus eripitur. Enoch inter pec- cantium plurimam multitudinem ſolus raptus ad Religioß Deum eſt. Et Noz cum liberis ſuis Diluvium de- fabilien. lere non potuit. Jed & Abrabam de igne Chal- di in urbi. Jæorum, Fidei integritate ſervatus eſt. Fuſiùs zn:. oſtendit, quomodò propter unum granum bo- trus conſervetur, utque illud creſcat, iſte non Perſecu- eradicatur. Verùm Hæc dicit Dominus: Nam tores Ee- homines aliter & ſentiunt & loquuntur; ſi qui- eleſßtafti- dem cùm in ſano maturôque Religionis botro 2eliei, e- unicum duntaxat granum acerbum conſpexe- „., rint, non botro tantàùm, ſed & vineæ, & vi- Eccleſia- mitori, agricolis, ſolique, ſolôque maledicunt. Kiei coli Eradicaſlent hi & botrum Cypri, cùm inter ini ejus grana penderet & Judas. Ne tangas illud, aligeis n5 inquit Hieronymus ad tam ſeveros cenſores, oprimuas Jed dimitte, ut creſcat. Parcit Deus propter gra- ſit. num toti botro, parcamus & nos um grano pro- pter botrum. Non unius vitio infamis Religio, vel Reſpublica, vel Clerus ſit, ſed tantæ mul- titudinis ſanctimoniâ turpitudo unius coloôretur. Præſertim cùm aliquando granum, quod aceſ- cens videtur, in dulciorem liquorem exprimen- dum ſit. An non Magdalena aruiſſe vila eſt ali- quando, ſeptem dæmonis obſeſſa? & nihilo minus ex tam mucido grano eliquavit Chriſtus, quod falerno Simonis anteferret. Idem Petro contigit, idem Davidi, quorum deindéè lacry- mis Eccleſia fœcundata eſt. Et erunt campeſtria in caulas gregum, & vallis Achor in oubile armentorum. Verſ. 10. Haec. Saltus autem, inquit Hieronymus, verten- timi ſiut. . 1 . . epigin; tur in ovilia: juxta illud, quod in Pſalmo ca- eſperene nitur: Vox Domini perficientis cervos, & reve- de perfe labit condenſa. Ut latrones ibi latitare deſiſtant, ione. & beſtiæ, venenatâque animalia; & loca quon- Pl. 28. 9. dam inſidiarum & ſanguinis, in Eccleſias Do- mini tranſeant, & paſcantur ibi greges ab eo, qui poſuit animam pro ovibus ſuis. Iſta vox Do- mini perficiens Cervos, & revelans condenſa Sylvarum, per Joannem clamabat in eremo. Luc. 3. Jam ſecuris ad radicem arborum poſita eſt... Om- b d. 5. nis arbor, quæ non facit fruétum bonum, excidetur. Ila.65,10. Et iterum: Omnis vallis implebitur: de qua & nunc dicitur: Et vallis Achor in cubile armen- torum, & in requiem populo meo, qui requiſie- runt me. De qua & in libro Jns filii Nave le- Joſu. 7. gimus, quòd ibi interfectus ſit Achan, qui fu- S ze ga⸗ ratus eſt de Anathemate, & cum omni domo da: * ua interfectus. Vallis igitur Achor, in qua quon- iva 7 dam ſupplieium fuit, erit in requiem armentorum. Ex quibus Hieronymi verbis duo erui poſſunt; Primum, S. Joannem Vocem fuiſſe illam re- velantem ſaltus, duùm ſecurim intentaret. Al- terum, requiem populorum, & armentorum cubile ibi eſſe, ubi ſcelus & avaritia poœnas ex- ſolvit. Itaque tranquillitatis ſator ſupplicium eſt. Et vos, qui dereliquiſtis Dominum, & obliti eſtis montem ſanétum meum: qui ponitis Fortung menſam, & li- batis ſuper eam. Numerabo vos in gladio, & omnes cæde corruetis. Verſ. II. 12. Angd literam de libamine Idolis oblato intel- Apaſtare ligitur ex Hieronymo. Placet tamen demen- *t Aulici tiam hominum deplorare. Et undè tam fre-. e He- . . . re . quens ad Fortunam mortalium delirantium con- ir Dran curſus? O cæcutiens ambitio! Nonne intueris Servitus à Fortuna nihil ſperandum, quàm paſcere de- Mundi, bebis, & victimis quoque demereri? Non paſ- & Aule cit fortuna, ſed paſcitur; aſſecliſque ſuis non ecenes præparat menſam, ſed indicit, ut illorum im- Birsri- penſis ſaturetur. An non menſam Fortunæ in- Statss. ſtruunt, qui ut dignitatem aliquam conſequan- : tur, totum dilapidant patrimonium. Neque ſo- lùm Menſis contenta eſt, ſed Victimas quoque poſcit. Quòdque his deterius eſt, poſt tot in- commoda Divinus nobis imminet gladius ina- nem ſpei telam ſucciſurus, dum adhuc ordimur. Gladius autem, inquit S. Hieron. quo interfi- ciuntur, pro ſupplicio accipitur. Neque enim omnis populus Iſrazël gladio traditus eſt: ſed pœ- nis captivitati, & ultimæ ſervituti. Pro eo quod vocavi, & non reſpondi- ſtis; locutus ſum, & non audiſtis... Propter hoc, hæc dicit Dominus Deus: Eoce ſervi mei comedent, & vos eſu- rietis.. Eece ſervi mei lætabuntur, & vos confundemini. Verſ. 12. 13. 14. Ad eos diriguntur minæ;, qui divinæ Vo- pacationi ci obluctati ſunt. Qui, ſi fortè dixerint, non reludani, ſibi convenire has minas, cùm lætentur, epu- & inobe- lentur, bibant; eſurientibus interim, qui Vo- Aien, — . . Felicitate cationi obſequuti ſunt. Meminerint verba Pro- verà, ve- phetæ in futuro poni. Undè & irridenda non gus La- ſunt, ſi nunc impleta ſint, complenda in ar- miiis ea- ticulo mortis, & in futuro ſæculo. Et epulo iebunt. bibit aliquando, ſed æternùm nunc ſitit. Ti- Saviue . . negligen-⸗ met quis, ne, ſi Dei vocem audiat, & obe- 12½ diat Superioribus „moriatur, aut morbos in- okedien- currat. Fallitur, nam Vita in voluntate ejus. tia etian Undè & Lazarus Bethaniæ in domo Obedien- in Arduit. tiæ mortuus, citòô ſuſcitatus eſt. Et hic ſervi Pſ. 29.5· Domini comedent' non eſurient; vivent, non morientur. . 4 ithur. er i En ic ⸗tk. IrN lid tun pundius Srnun ynr v M. letu “ mien. e lunſt We. laile egt. ema tutzn. ii hur her ſini ct. 1n Er Datplen lgſien ſin lycunß⸗ 8* Dfinn lu ig ot nj. i naen ,ni eſret Pfen nr ig li lllnn⸗ K. 1 D Klle / Hor r N iie .5 le , ln tim Lætitia ve- ra ex vero Mn i cò templts. Tiro Re- lit ioſus omnina mandana aſperntur. PFervor ve- rus. Belieitas rel gioſa cui obtin. at. T verſio vera. Religioſus Veris. Kierna rantàm. Tepiditas. Senex per- fectioni væcet. Iſa. 6. 20. Dies pleni: Tiro perfe- Cctus Xtas al- leg. Lapſi opti. mi ſunt. Circumſpe SGio. 2 Diffideniia ſui. TLabi poſ ſunt Obti⸗ mMi. Moriiftca- rio conti⸗ nasds, 4 Stromatum, Quia ecce ego cereo Jeruſalem exul- tationem, & populum ejus gaudium. WNon etit ibi amplius infſans dierum, & ſenex, qui non impleat dies ſuos. Verſ. 18. 19. Creatur Hieruſalem, non fit: diſcrimen au- tem inter facta atque creata illud potifſimum intercedit, quòd creata non educuntur ex ſub- jecto, facta verò & ſubjecto extrahuntur. Ita- que Hieruſalem nihil debet hujus Sæculi conti- nere, nihil retinere Babylonici. Ex nihilo con- ſtruitur. Undè, ſi quis in religione Hieruſalem excitans aliquid terrenorum admiſcet, non fit ex nihilo. Terrena omnia abjicienda: nova ſint omnia. Jactantia generis, patrimonii Portio, amicorum Cupido, ſupellectilis etſi minimæ Deſiderium, linguæ Procacitas Creationi ob- ſtant Hieroſolymæ. Quæ Exultatio eſt, ſi cree- tur ex Nihilo, Luctus verò & Dolor ſi ex Ter- rena ſubſtantia efformetur. Et ſanè quiſquis mœſtitiam in Religione ſuſtinet, ſi diligenter ſuam Hieruſalem exploret, inveniet in ea ali- quam ſæculi materiam, quæ, cuùm impediret crea- tionem, impedit & exultationem. Porrò Senex implebit dies ſuos. Neſcio enim, quomodèò Se- num dies inaniores efle ſolent. Siquidem maxi- ma diei pars valetudini, & commodis impen- ditur, & de præteritis laboribus præſumentes negligunt dies extremos implere. Ex quo fit, ut Infans interdum dierum ſit, qui ad Centena- riam pervenit ætatem. Quod ex ſequenti tex- tu dolligitur. Quoniam puer centum annorum morietur. Impleat ergo dies ſuos Senex, & ſciat eas non ſupputandas horas, quas Infantia, quas Somnus, quas fervor Juventutis, quas Gulæ il- lecebra, quas Senectutis imbecilhitas inſumit. Dies tui dies ſunt firmioris ætatis, hos imple, his adde, quod ſomnus detraxit, & corporis ac vitæ ſolicitudo. Beati, qui noctem verterunt in diem, & cum Antonie vigilantes rurſum poſt tenebras ſperant lucem. Ubi nos legimus, Quo- niam puer, Septuaginta legunt: Erit enim infans centum annorum. Quod iis apphicari poteſt, qui conſummati in brevi complevere tempora mul- ta. Abiolvamus cum S. Hieronymo omnia ad Eccleſiam transferente: Hanc figuram docent Evangelia: in quibus fertur tunc hæmorrhoi- ſam ægrotare coepiſſe, quando nata eſt filia Ar- chiſynagogi, quâ tandem ſanatàâà, ſtatim illam eſſe mortuam: uno atque eodem ſpatio, no- vum populum in Juventute perſiſtere, & vete- rem in Infidelitate mori! Filia Jairi duodecim annorum erat, quæ mortua eſt, cùm Hæmor- rhoiſa tetigit fimbriam, & liberata eſt ab ea, quam ante duodecim annos patiebatur, infirmi- tate. Vides nullius deſperandam peccatoris ſalu- tem, nulliuſque integritati fidendum, cùm ex- piret Puella, & Hæmorrhoiſa curetur, quæ tot annos numerabat infirmitatis, quot illa vitæ. Secundum enim dies ligni erunt dies po- puli mei. Verſ. 22. Juſtus, inquit Hieronymus, ut palma flore- bit, quotidiè triumphans de adverſariis, & inſigne victoriæ præferens. Sin autem juxta LXX. legimus, Dies ligni vitæ. Lignum Vitæ Ethicæ Comment. Tom. VI. Lib. XNV. 421. iKelligimus, ad quod ne extenderet manum Pam dan ut viveret;, ejectus eſt de Para- diſo. In cujus cuſtodiam Cherubinnid eſt, ſcien- tiæ multitudo, & ignita framea poſita eſt, ut ſervarent viam Ligni Vitæ. Nec dubium quin verbum Dei ſignificet, qui ipſe eſt Vita, atque Sapientia. Ex quibus verbis colligo, Paradiſum Sientia Eccleſiæ non à Seraphim cuſtodiri, ſed a Che- nee Hariat rubim; ut magni facias ſapientiam, & doctri- nam. Cherubim autem non inermis cuſtodit, ſed frameâ ignitàâ oparmatus. Siquidem Scientia cu- ſtodiri debet frameâ, ut Paradiſum cuſtodiat. Crcumſye- Scienitia cuſtodit, ſed ſcientia ardens, non inflans. Tio. Maluit autem Deus Cherubim oſtium Paradi- Oe⸗ſo ſur ſi cuſtodire, quam Vitæ Arborem in Paradiſo: gimnda. ut ſciamus, viam obſtruendam peccato, pro- culque abigendum, quod ſi intret, fruſtra ar- cebitur à ligno Vitæ. Planèe, ſi David cuſtodiſ- ſet aditum Paradiſi ſui, non exaruiſſet in ejus corde flos Pudoris: verum, duùm cor cuſtodire putat, & oculos Bethiabeæ exponit, utriuſque perdidit honeſtatem. Et ſerpenti pulvis panis ejus. Verſ. 25 Nimirùm, qui ſupra terram non pede gra- H ditur, ſed pectore & corde, cinerem tan-. quam panem manducat. Pulvis panis ejus, rerna- hoc eſt, Mortis ſymbolo victitat. Serpens Po- amobli- liticam deſignat: hi Sapientes Mundi pulvere vio“ ſaginantur, terrenis duntaxat ſaginandi. E X CA P. LXVI. IS A I £. Lætamini cum Jeruſalem, & ewulta- te in ea omnes, qui diligitis eam. Gaudete cum ea gaudio univerſi, qui lugetis ſuper eam: ut ſugatis, repleamini ab ubere conſolatio- nis ejus . Ecce ego declino ſuper eam quaſi fuvium pacis, & quaſi torrentem inundantem gloriam gen- tium, quam ſugetis. Verſ. 10. 11. Solum uber Hieruſalem tale eſt, ut replere Can ſolatio- nos poſſit. Mundi ubera tumeſcunt quidem, nes Hei. ſed inania ſunt. At in Sion, ubi reſonat plo- ratus deplorantium ſuper eam, uber manat: R'ligiofe. fallor: non manat, ſed ſugentes explet. Lac Er. ſub lingua ejus, de Mundo dicitur: at lac Ec- cleſiæ in ubere continetur: hinc eſt, quòd ibi facilè aceſcit, hic diuturnius conſervatur propria veluti in ſede. Ad quam Eccleſiam Pax datur ut fluvius, Gloria ſicut torrens. Fluvius enim perennis eſt, torrens aliquando ſiccatur. Itaà Eccleſiæ Pax & Charitas fluere ſemper debet; Gloria ſi deſit, non eſt, quod miremur, cùm torrens ſit. Fluvio item Pax comparatur, quòd urbes & ditet, & muniat. Nn Quis 422 Oliva 7 Quia ecce Dominus in igne ve & quaſi turbo quadrigæ ejus. Verſ. 15. geveri Quando, inquit S. Hieronymus, ad Vindi- s-iumphus Ram vemit, ut debellet adverſarios ſuos, in /F. . . . . . . habitu victoris & triumphantis oſtenditur; non pei atiſe quòd Deus aut currus habeat, aut quadrigas. Tkord. Pugnaturus itaque triumphantis paludamento amicitur. Et unde nam? Quia antequàm im- pios puniat, ſuam vicit Miſericordiam. Rur- ſus Dei hinc elucet potentia, cujus pugna triumphus eſt; ideôque non arma induit, ſed curru Ovantium more vehitur. nier J Et ponam in eis ſignum, & mittam ex eis ad gentes in Mare, in Africam, in Lybiam.. Et adducent omnes fra- tres veſtros de cunctis gentibus donum Domino. Verſ. 19. 20. B Societati & ſacrorum Ordinum Coetibus Inemia vaticinia conveniunt ad varias Mundi pla- "ecka. gas filios ſuos deſtinanti: quibus id duntaxat . curandum eſt, ut populos Deo non vendant, adnsn,. ſed loco muneris offerant, nullam famæ, ſeu iusrat gloriæ mercedem exquirendo. F I N I *ẽ. EFPILO. N AD LECTORE M. A1N Geneſim, in Eſdram, inque ſelectiora Divinæ Scripturæ loca non pauca, Commentarios paulò pleniores confeci, O more geniéque Majorum. Non enim eos è libris ſcriptiſ- ⁄6½que Patrum expromptis deductiſque ſententis, tanquàm quod ſuis eſſe ſcintillis contentum volui. Quo ſané conſi- lio, eos, qui iecùs noſtrà ætate ſcripſere, haud damno, quos eruditiſſimos novi, amplectéôrque. Nec veteres Scripturarum Interpretes minoris facio, quorum authoritate cùm fundamenta Fidei magnâ ex parte ſtare non igno- rem, adorare illos debeo, aut penituùs inſamre. Ergo nec noſtratium cen- ſor Authorum, nec Veterum contemptor, ſeu Novitatis odio, ſeu Anti- quitatis faſtidio laboravi, hæc cùm ità molirer in Biblia. Quin veteres tanti facio Patres, ut eorum adductus authoritate abſtinendum mihi eſie Au- thoritatibus eorum cenſuerim. Nam, cùm veteres ferme omnes Authores, & Primores quidem omnes penitùs nec ſemel evolverim, inque centum manuſcripta volumina indefeſſus compilator redegerim, animadverti in ſuis eos Commentariis ſinceros purôſque Huere, nullà alieni laticis immixtione. Nec id ab Antiquis duntaxat præſtitum, quibus deerant, quos in ſua ſcripta transferrent: ſed eodem planè genio à Vetuſtiſſimis Recentiores itidem ſcripſiſſe deprchendi, quibus Authorum, Librorumque ingens copia ſuppe- tebat: Demus enim exſcribendi aut defuiſſe materiem, aut fuiſſe pertenuem Eccleſiaſtici juris apparatum ſecundùm Apoſtolos, primis ſummiſque Scripto- ribus, cur Tertullianus ſiis paſſim libris non adſcripſit Theophilum, Apol- lonium, Serapionem, Clementem, Irenæum, Pynitum, & Dionyſium, qui tot eum annis, operibuſque præceſſerunt? QCur ipſe non uſurpatur Ori- geni? Cur ſuis Origenem chartis non affudére Minutius, & Athanaſius? His cur ſua non inſperſere Commentaria, ſcriptâque Baſilius, & Nazianze- nus? Ipfſis verò cur ſe Chryſoſtomus abſtinet? Curve Ambroſius Philonem nonnullis in locis ſequi maluit, quàm proferre? At hi ætate non admodum diſlenſêére; quæ authoritatem Scriptoribus, ut vinis conciliat. Gregorius certè, Eucherius, & Bernardus à primoribus Interpretibus, non annis, ſed ſæculis abjunguntur. De ſuo tamen quiſque penu exprompfſit, quod procu- deret. Cujus antiquioris ſe interpretis teſtimonium Ivo deſcripſit? Quem affert ex veteribus authorem Damianus? Quo Patrum ſtatumine librorum ſuorum palmites impedarunt Cellenſis, & Gillibertus? Ennodius de ſuo agro ſua poma emiſit. In ſuo Chryſologus viridario ſuos legit, non fer- rugineos, ſed aureos hyacinthos. In nullius ſegetem Hildelbertus ſuam fal- cem immiſit, & azymos tamen ſuos Regum intulit menſis Anglicanis. Quis Leonem alieno ſpiritu rugire audiit? Arnobius, Nyſſenus, Anaſtaſius, Sidonius, & Salvianus ſui tantum ingenii fœtus edidere, ſcripſeruntque ſua, Ethicæ Comment. Tom. VI. Nn 2 nec ſuo cœlo in meum opus tranfductis ſideribus, illuſtravi, II. Ppilogus ad Lectorem. nec tamen damnantur. Cui non in eliciis Guerricus eſt? E ſuo ille altart ignitos calculos ſuſtulit „quibus Galæ Seraph expiat monaſteria. Dorothei Sn orationes non verſat? Nihil in iis non proprium. A quonam Oroſius, runéque ſpernuntur? Et tamen ſuâ uterque ſtat mole. QCui non notus Caſ- ſianus? Plenum interlocutoribus, oraculiique opus, nullius Operis teſtimo- nio intercidit. Scio ab Auguſtino non edi modò, ſed coacervari Interpre- tum teſtimonia. Sed iis cùm locupletiſſimé utatur, dum cum Celeſtio, Pelagiôque conffigit, quos confodi oportebat Veterum ſententiis, & pro- nuntiatis: üs nunquàm eſt uſus, dum Pſalmos ad Populum, Vatmque ora- cula vulgaret Eccleſiæ. Si ergo ſanctarum Scripturarum Interpretes pla- cuêre ſolitari, ſuâque fruge contenti, cur ſi noſtra eſt ſeges non mixta im- probetur? Sedenim illi Veteres Eccleſiæ Patres ſunt? Veteres profectèò ii, quibus tamen Antiquiores innumeri cenſebantur. Quxro, cur illis Sua con- dere licuerit, nobis verò Noſtra ſcribere non liceat? Quèòd ſi illi Antiquio- rum dicta ſepoſuere ſine piaculo, Nobis, ſi ea omittamus, Cenſura denun- tiatur? Dices, ut illos plerique ætate præceſſerint, Vetuſtiſſimos eos tamen eſſe. Eſſe aio Antiquiſſimos, ſed fuiſſe aliquando aſſero Recentiſſimos; &, cùm ſcriberent, nemo illis erat Poſterior. Mihi non licet, quod illis non licitum tantum, ſed decorum fuit? An ità alluberet Gregorius ſententis paſſim Patrum interſectus, uti integer, teréſque allubeſcit? Abruptus alio- rum floſculis cui non exareſceret Paulinus? Et ſegmentatus prodire ego jubeor, ut vernem? Fontes illi fuere, inquiunt, nos Canales ſumus, & Tu- buli. Quo id habes ex oraculo? Quôve ſæculo Scripturarum ſcatebræ exun- dare deſierunt? Cur fontes manavêre Gregori ævo, non Noſtro? Cur Bernardi ætate decurrêre fluvi, non Noſtrâà? Relati ii inter Superos ſunt. Sed Divis non tum erant adſcripti, cum libros perſcripſerunt. Eſto; at Sanctorum, cum ſcriberent, candidati tantum, exindé fuere ſocii, Aras feretro conſequuti. Nullas hactenus indepti ſunt Aras Salvianus, & Ivo, quos tute fontes non negas. Imèò quo è templo non exhumati Tertullia- nus & Origenes, tanti nominis non fontes, ſed pares pelago fluvi? Ergo ſi nec A tate, nec Sanctitate circumſcribuntur Authores, quis nobis aggeres objicit, ne, quæ hauſimus & Scripturis, quæque intra nos ſcaturiêre dicta, ſenſaque incorrupta, purâque fundamus? Quàm gravatè tulit Gregorius per- ennes, immenſéſque Scripturarum ſenſus intra Veterum ſcrobes abſtrudi, quos amplecti nec maris poſſet infinitas! Non ſemel, ſed frequentiſſimè, graviſſiméque expoſtulat Rupertus ſua tam iniquè ſcripta concerpi, quòd non identidem in alienas ripas impingant, ſed nativo profluant alveo incon- taminata! Uterque Nova condi oportere ait Commentaria, nec Pandectas probavere, ſed Opera. Ergo eos, qui Patrum oraculis volumina farſêre, proſcribis? Quin eorum ego ſcripta meis ſcriptis antefero. Patres his libet exſcribere, mihi eos libet imitari. Abſtinuêre Patres Veterum dictis, eorum ego viciſſim dictis abſtineo; ut quorum non utor ſententiis, eorum pronus veſtigis geniéque inſiſtam. Is enim religioſiorem ſe Patrum Auditorem pro- fitetur, probâtque diſcipulum, qui eorum ſcribendo morem inſtitutumque perſequitur. Cur ergo veterum Patrum heluo inexplebilis, inquies, per annos fermè quinquaginta dies noctéſque laborioſus, latebris conſepultus, ac penitus emaciatus ità te iis ingurgitaſti, ut Bibliothecam, eorum penè voluminibus compilatis, integram juſtamque compegeris, ſi tu te iis abſtinere ſtatueras!: tion cere ſet ſi ſunt nn ſor Co lum ſui No ̃ gve mn not M nol liun gue on I lne tin 1 El nn ( 5 Epilogus ad Lectorem. Eos ideo hauſi, exhausique, tum ut Cqnciones, quas ſubinde Romæ ha- bui per annos ferme quadraginta non ifrequentes, Sanctorum dictis fulci- rem; tum ut Patrum genio diligenter obſervato, ità ſcriberem, ne quid mihi excideret, quod veteris Commentationis ſaporem non referret. Ete- nim ut nihul his chartis illevi, quod uſquàm in aliorum libris ſcriptiſque re- pererim: ita nuſquàm Scripturas interpretor, quin interpretationis meæ ra- tionem modũmque tueri poſtim exemplo, ſcriptiſque Majorum. Ut ediſ- cerem, non ut mutuarer, manum ego nunquàm oculôſque de voluminibus Veterum revocavi. Lectione, quàâà ratione ſcriberem, aſſequi cupii. Ne verô teſtimonia Patrum aut mihi defuiſſe ſcribenti quis ſuſpicetur, aut ſibi deeſſe querantur ii, qui Commentationes meas è ſuggeſtu exprompturi ſunt (ſi qui tamen iis unquàm utentur, quo me honore haud equidem dignor) annexas Indici accommodatas ad ſingula Librorum capita Patrum ſententias fortè, ſi per ætatem licuerit, adjungam. Iis & declamaturis fiet ſatis, qui Concionem exſcribere malunt uno libro, quàm evolutis complurium vo- luminibus ſcribere: & eorum genio blandiemur, quibus nullum arridet opus ſuà ſtans mole, niſi Veterum ſubjectis furcillis & fulcris innitatur. Aderunt proindè, non tamen ſuberunt, iſthec meo quoque Operi fulcimenta, ne jacêre puter, ſi meis cruribus inſtitero, meiſque pedibus inceſſero. Faciam, quod nobiliores conſueverunt, quibus ex ebeno, ſeu teſtudine bacillum non Imbecillitas obtulit, ſed Majeſtas. Decurtatum enim præferunt baculum, non ut eo connitantur, ſed ne ingredi per ſe poſſe putentur. Officeret enim Majeſtati bené valere, cùm inter phaleras, pompaâſque Prætorum hac noſtrà ætate etiam Debilitas cooptetur. Eò nâmque luxuries Conſula- rium proceſſit, ut Imperii appendix Claudicatio reputetur. Mos mihi le- quendus ætatis eſt: ne meis ingredi pedibus videar, ideéque minoris fiam, meo Commentario ſua fulcra à Vetérum ſylvà dedolavi. Voluminis porrô ſtylus, ut non accuratiffimus; nec Tullianus, ità non omninò inconcinnus, & lutulentus eſt. Impingent aliquando, qui Anti- quitatis ſanctioris prophanæque exortes ſunt. Nam utriuſque ſaporem no- menclaturæ paſſim dictio redolebit. Non enim, ut imperitis placerem, quas coëgeram opes, labore planè inſano, abdicandas mihi eſſe duxi. La- tinitatis, ſed Eccleſiaſticæ, nolui eſſe Crates, cultioris naufragio ſtyli Le- ctorum poſt me turbam tracturus. Paucioribus malo integer arridere & vivax, quàm plurimis cœnofus, & ſtigmaticus. Cùm præſertim his meo- rum Operum voluminibus extorquere ex Academicorum manibus ſatagam proluviem, cœnumque librorum, qui Pudorem dejiciunt, dùm Eloquen- tiam efferunt, Fidem ſopiunt, cum Stylum excitant. Clementis verô, Tertulliani, Arnobi, Hieronymi, & Ambroſũi aſſectatus ingenium, Poeta- rum non penitùs horrui nomenclaturam, ut vitia fuis fortiùs telis confode- rem. Memini enim Ifraelitico Gigantem lapide concidiſſe, ſed tamen gla- dio obtruncatum Philiſthæo. Ità etiam pugnavit perſæpè Auguſtinus, Suc- centuriatis in propugnationem divinæ à ſe conditæ Civitatis Gentium fabulis & hiſtoriis. Feſtivior autem interdum & ſtylus & materies evaſit, quàm optaveram, ſtatueràmque. In vitia verò, ut me non plumbea diſtrinxiſſe fateor tela, ita citra cuſuſque ictum in ea deſævii. Non ſolùm nominibus peperci, ſed üis me univerſim abſtinui notis, ſymboliſque, quibus cum fagitio prodi poſſet flagitioſus. Imò, ſi quando certa vitæ inſtituta reprchendi, in quæ Ethicæ Comment. Tom. VI. J Nn 3 vitia III. IV. VI. Epilogus ad Lectorem. vitia frequentiùs deſidunt, probos tamen excrevi, nec acervatim omnes la- ceſſivi. In quâ ſanè cenſurà mitius Egi, quàm Veteres, qui nullo exceptio- num lenocinio ipſum hominum genus improbarunt. Quem enim Baſilius in Exſectorum cenſurâ excepit Semivirum? Quem Hieronymus non depila- vit Comatulum? In quem Venatorem non adegit mucronem Ambroſius? Cujus Trapezitæ non evertit menſam Chryſoſtomus? Quas non eliſit Pſal- trias Auguſtinus? Quem non ſtrangulat Aulicum Salvianus? Nunquàm id ego genus hominum carpo, quin margaritas ſubeſſe algis affimem. Cùm ergo & neminem deſignem ſceleroſum, & inquinatioris inſtituto vitæ lau- dem aliquam commendationémque relinquam, hac me ſcribentem vitii pe- nè quoque reverentiâ, ſi quis Momum, Satyrúmque inclamaverit, videat, ne ſe criminis Patronum probet, dum me Hoſtem criminum averſatur, oditque Medicum criminoſi. Non enim odit Satyrum, ſed Dianam amat, qui carpi ſcelus non patitur. Si quando in Viris ſanctiſſimis Veteris præſertim Teſtamenti, aliquid non dignum laude paulè acriùs reprobavi, non ideò Eos non maximi eſſe fa- ciéndos, & à me fieri debere cenſeo. Eſſem procul dubio non ſtultus tantùm, ſed improbus, ſi ſpernerem Virtutum Primores, quòd interdum Homines fuerint, non Heroës. Plexi à Deo ſunt Aaron, & Moyſes, quòd Deo non plenè fiderint, aquas é ſilice educturi; num proptereà non Uterque & vi- xit, & obiit in oſculo Domini? Amavit Iſaacus Eſau, quem Dominus odit; ideéne à gratioribus Numini Amicis, & Patriarchis eſt expunctus? Abſit: imò Deus & ſæpius, & paſſim ſeſe Deum dicit Abraham, & Iſaac, & Jacob. Qui ſanè lſaac indé quoque magnopere laudandus, quòd Dei nutu putave- rit ſibi oblatum pro Eſau Jacobum: hunc noluit exuere. Quæ ſimilia oc- current, omnia à me in hunc planè ſenſum ubique ſcripta eſſe volo. Sic, Tomo ex meis quarto, Stromatum primo, folio centeſimo quinquageſimo ſecundo, elaboratum à Gedeone ſpoliis hoſtium Ephod, in quo poſteà to- tus Hebræorum Populus fœde peccavit, raptim carpo. Puto tamen, ut fu- turum ſcelus illaudati cultůs Dux ſanctiſſimus non prævidit, ità quoque fortè ne vanitatis quidem argui debet, in ſui memoriam tantæ illà opulentiæ ſtru- cturà. Non Eum Aulæo dixerim ſanctum: Sanctum tamen Eum & affirmo, VII. & veneror, poſt Ephod expoſitum. Qui me denique librôſve eventus maneat, ut non negligo, ità non ma- gnopere curo. Scripſi enim Eternitati, hoc eſt Deo, cui mentis, quo ſcripfi, candor ſatis eſt. Illi & mea probari unicè cupio, & me. Scripſi ſiquidem optimè, ſi benè ſcripſi Æternitati. INDEX 1 Dlt LOCORUMSACRE SCRIPTUREE, Quæ in hoc Tertio Stromatum Tomo paſſim leguntur. PRIOR NUMERUS PAGINAM INDIGAT, POSTERIOR COLVMNAM. E X GENES I. VXCAP. I. Et tenebræ erant ſuper Ffaciem abylſi, & ſpiritus Domini ferebatur ſuper aquas. Pag. 137. 1 & 248. 2 Fici lIax. 144. 1 S Fiat Firmamentum in medio Aqua- rum. 148. 1 Congregentur Aquæ, quaæ ſub Cælo ſunt in locum unum, & appareat Arida. Et factum eſt ita. 148.2 Et fecit Deus Firmamentum, divisitque Aquas. 149. 1 Faciamus hominem 28 5. 2 Ex CA F. II. Inſpiravit in faciem ejus ſpiraculum vitæ. 203. 2. S& 204. 1 In quocunque die comederis morte moriéris. 252. 2. & 299. 1 Ex CAP. III. In ſudore vultüs tui veſelris pane tuo. 53. 2. & 194. 1 Dbi es? 98. 2 Eritis ſicut Dei ſcientes bonum & malum. 157. 1 Ejecitque Adam, & collocavit ante Paradiſum vo- luptatis Cherubim & ſlammeum gladium, atque verſatilem, ad cuſtodiendam viam Ligni vitæ. 169. 1 Nequaquàm moriemini. 2339. 2 Pulvis es, & in pulverem revertéris. 351: 1 Ex CA P. IV. Cum operatus fueris eam;, non dabit tibi fructus ſuos. 102, 2 Ex CAP. VI. Haæ ſunt generationes Noz: Noz vir rectus. 88. 1 Et tactus dolore Cordis intrinſecus, Delebo, inquit; bominem, quem creavi. 278. 2 Ex CAP. XV. Juſpice cælum. 121. 1 Ex CAP. XVII. Ego ſum Primogenitus tuus Eſau. 177. 2 Ex CAP. XVIII. Loquar ad Dominum, cum ſim cinis. 338. 2 Ex CAP. XXII. In Monte Dominus videbit. 121. I . & 270. 2. & 27I. I Ex CAP. XKXVII. Odor Filii mei, ſicui odor Agri pleni, cui benedixit Dominus. 149: 2 Ex CA P. XXVIII. Vers Dominus erat in locs iſto; & ego neſciebam: Non eſt hic aliud, niſi domus Dei, & porta Cœli. 187 1 Ex CAP. XXXVIII. Inſtante partu apparuerunt Gemini in utero. 180. 2 Me egredietur prior. Ibid. IUllo verò retrahente manum, egreſſus eſt alter. Ibid. Ex CAF. KLIX. Lavabit in vino ſtolam ſuzm. 194. 2 Ex Exodo. Ex CAP. XKV. Deſcenderunt in profundum, quaſi lapis. 197. Equum & aſcenſorem dejecit in mare. 25 1. 2 Ex Deuteronomio. Ex CAF. IV. Nec eſt alia natio tam grandis, qitaæ babeat Deos appropinquantes ſibi. 163. 2 Ex CAP. XXXII. Fluat, ut ros, eloquium meum. 184. 1 Uva enim eorum uva fellis,; & botri amariſimi. 200. 2 Audite Cœli quæ loquor, audiat Terra verba oris mei. 223. 1 Ex Libro primo Regum. Ex CAP. II. Repleti prius, pro panibus ſe locave- runt. . 196. 1 Ex CAP. VI. Et ædificavit parietes Domus intrin- ſecuùs tabulatis cedrinis à pavimento Domis uſque ad ſummitatem parietum. 158. 1 Ex CAP. XV. Pepercit enim populus melioribus ovi- bus & armentis, ut immolarentur Domino Deo tuo. . 174. I. & 2 Frojecit te Dominus, ne ſis Rex ſuper Iſrael. I74. 1 Ex CAP. X XI. Et immutavit os ſuum coram eis, & collabebatur inter manus eorum, & impingebat in oſtia portæ, defluebäantque ſalivæ ejus in barham. 165. 2 Nn 4 An Index Locorum An deſunt nobis furioſi, quòd introduxiſtis iſtum, ut fureret, me præſente? pag. 165. Ex CAP. XXVIII. Quia non obediſti voci Domini, neque feciſti iram furoris ejus in Amalec: ideircò, quod pateris, fecit tibi Dominus hodie. 174. 1 Ex CAP. XXIX. Revertere ergo, & vade in pace, & non offendas oculos datraparum Philiſthiim. 165. 1 Non inveni in eo quicquam mali, ex die, qu ne. fugit ad me uſque in diem banc ſed Satrapis non places. Ibid. & 335. 1 Ex Libro Secundo Regum. Ex CAP. VI. Vilior fiam, pluſquàm feactus ſum: & ero humilis in oculis meis. 171. 1I Ex CAP. XII. Ego vadam magis ad eum: ille veréè non revertetur ad me. 240. 2 Peccavi. Dominus quoque tranſtulit peccatum tuum. 270. 2 Ex CAP. XIV. Obſecro, ut videam faciem Regis. 214. 1 Ex Libro Tertio Regum. Ex CAP. XVIII. Accedens autem Elias ad omnem populum ait: Uquequd claudicatis in duas partes? 174. 1 Ex CAP. XIX. Ambulavit in fortitudine cibi illius quadraginta diebus. 195. 1 Ex Libro Quarto Regum. Ex CAP. V. Vade, lavare ſepties. 27. 1 Ex CAP. XVIII. Ecce confidis ſuper baculum arun- dineum confractum, ſuper Egyptum: Cui ſi inni- xus fuerit bomo, intrabit in manum ejus, & per- Jorabit eam. 291. 2 Ex CAP. XX. Vidi lacrymam tuam, & ecce ſa- navi Te. 259. 2 Ex Tobia. Ex CAE. V. Quale gaudium mihi, qui lumen Cæœli non video! 252. 2 Ex Jobo. Ex CA P. I. Dominus dedit, Dominus abſtulit, ſicut Domino placuit ità factum eſt, ſit nomen Domini benedictum. I07. 1. & 223. 2 Manus tuæ Domine, fecerunt me. 276. 1 Ex CA P. II. Benedic Deo, & morere. 12.2 Ex CAP. III. Pereat dies, in quâ natus ſum, & nox in quâ dittum eſt, Conceptus eſt homo. Quare non in vulvà mortuus ſum? Quare excepius geni- bus? cur lactatus uberibus? 116. 1 Ex CAP. IV. Ubi eſt timor tuus, fortitudo tua? 9. 2 Ex CAP. VII. Parce mihi, Domine, nihil enim ſunt dies mei. 110.2 Militia eſt vita bominis ſuper terram. 153.2 Ex CAP. X. De utero tranflatus ad tumulum. 190. 2 Ex CAP. XI. Cum te conſumptum putaveris, orib- ris ut Lacifer. 217. I. & 223. 2 Ex CAP. XIII. Poſuiſti in nervo pedem meum, & obſervaſti omnes ſemitas meas. 305. 2 Ex CAP. XIV. Homo natus de muliere, brevi vi- vens tempore, repletur multis miſeriis. 253. 1 Breves dies hominis ſunt, numerus menſium ejus apud te eſt, conſtituiſti terminos ejus, qui prateriri non poterunt. 349. 2 Ex CAP. XVII. Et in amaritudinibus moratur ocu- lus meus. 12. 1 Putredini dixi, Pater meus es, Mater mea & Joror mea Vermibus. 44. 1 Noctem verterunt in diem. 45. I Et rursum poſt tenebras ſpero lucem. Ibid. Solum mihi ſupereſt ſepulchrum. 115. Ex CAP. XIX. Derelicta ſunt tantummod i circa dentes meos. 28. 1. & 203. 2 Quis mihi tribuat, ut ſcribantur ſermones? quis mi- hi det, ut exarentur in libro ſtylo ferreo, & plumbi laminà, vel celte ſculpantur in ſilice? 148. 1 Manus Domini tetigit me. 276. 1. & 287. 1 Ex CAP. XXI. Recede à nobis, ſcientiam viarum tuarum nolumus. 32. 2 Ex CAP. XXXVIII. Cù/nινα ponerem nubem veſti⸗- mentum, & caligine illud quaſi pannis infantiaæ obvolverem. 137. 1 Accinge ſicut vir lumbos tuos. 296. 1 Ex Libro Pſalmorum. Ex PSAL. I. Et erit tanquàm lignum, quod planta- tum eſt ſecuùs decurſus aquarum. 70. 2 Et folium ejus non deſluet, & omnia, quætumque fa- ciet, proſperabuntur. 134. 1 Ex PSAL. II. Dominus dixit ad me, Filius meus es Tu, ego bodie genui Te. 135. I Dabo tibi gentes hæreditatem tuam. 191. 2. & 216.2 Ex Psar. III. Ego dormivi & ſoporatus ſum, & exurrexi, quia Dominus ſuſcepit me. 126. I. & 12. 1 Ex PSAL. IV. In Pace in id ipſum dormiam re- quieſcam. 270. 1 Ex PSAL. V. Manés aſtabo tibi, & videbo. 33 5. 2 Ex PSAL. VI. Rigabam per ſingulas noctes letctum meum. 73. I Ex PSAL. VII. Ecce parturiit injuſtitiam, concepit dolorem, & peperit iniquitatem. 273. 2 Exurge in præcepto, quod mandaſti; & Snagoga Po- pulorum circumdabit te. 329. 1 Ex PsAL. VIII. Elevata eſt Magnificentia tua ſuper cœlos. 177. 1. & 181. 1. & 249. 2 Quoniam videbo Ceœlos tuos, opera digitorum tuorum: Lunam, & Itellas, quæ Tu fundaſti. 181. 1 Ex ore infantium & lactentium perfeciſti laudem. 240. 2 Domine, Dominus noſter, quàm admirabile eſt no- men tuum in universâ terrâ! 249. 2 Ex PsAL. IX. Tibi derelictus eſt pauper. 112. 1 Et ipſe judicabit orbem terræ in æquitate, judicabit populos in juſtitia. 181. 2 Et factus eſt Dominus refugium pauperi, adjutor in opportunitatibus, in tribulatione. Et ſperant in to ui noverunt nomen tuum. Ibid. Ex PSAL. XI. In circuitu impii ambulant. 122. 2 Eloquia Domini argentum. 343. 1 Corde, & corde loquuti ſunt. 348. 2 Ex PSAL. XII. Quis ſicut Dominus Deus noſter, qui in altis habitat, & bumilia reſpicit in cælo & in terrà ? 220. 1I Quandiu ponam conſilia in animà meâ: dolorem in corde meo. 109. 1 Ex PsAL. XIII. Jepulebrum patens eſt guttur orr I. 1 Ex PsAL. XV. Multiplicatæ ſunt infirmitates éo- rum, poſteà acceleraverunt. 223.1 Propter boc lætatum eſt cor meum, inſuper & caro mea requieſcet in ſpe. Ex PsSAL. XVII. Filii alieni mentiti ſunt mihbi, flii alieni inveterati ſant, & claudicaverunt à ſemitis 174 2 Circum- ſuis. 226.2 n 6. 4 tugt 1 gtil G! eih Gtumm l la † eAeH Ill un E / Circumaederunt me dolores mortis, dolores inferni ircumdedernnt me: Præoccupaverunt me laquei mortis. Pag. 171. 2. & 192. I Poſuit tenebras latibulum ſaum. 326. 1 Ex PsAL. XVIII. Ni mei non fuerint dominati, tunc immaculatus ero. 2. 1 In omnem terram exivit ſonus eorum. 106. 2 In corde meo abſeondi eloquia tua, ut non peccem tibi. 145. 1 Deſiderabilia ſuper aurum & lapidem pretioſum mul- tum, & dulciora ſuper mel & favum. 186. 2 Præceptum Domini lucidum, illuminans oculos. 22 5. 1 & 255. 2 Ex PsAL. XIX. Exaudiat te Dominus in die iribu- lationis. Frotegat Te nomen Dei Jacob, Mittat tibi auxilium de ſancto, & de Sion tueatur Te, memor Iit omnis ſacrificii tu“, & bolocauſtum tuum pin- gue ſiat. Tribuat Tibi ſecundum Cor tuum, & omne conſilium tuum confirmet. Lætabimur in ſa- lietari tto⸗ & in nomine Dei noſtri magnificabi- mitf. Impleat Dominus omnes petitiones tuas: WNWune cognovi, quoniam ſalvum fecit Dominus Chriſtum ſuum. qua invocaverimus te. 159. 1 Hi in curribus, & hi in equis; nos autem in nomine Domini invocabimus. 268. 1 Ex PSAL. XXI. Circumdederunt me Vituli multi, Taui pingues obſederunt me. Aperuerunt ſuper me os ſuum ⸗ ſicut Leo rapiens & rugiens. 176. 1 Sicut aqua effuſus ſum. Ibid. Ouoniam circumdederunt me Canes multi: Concilium malignantium obſedit me. Foderunt manus meas & pedes meos: dinumeraverunt omnia oſſa mea. H I[bid. Ex PsAL. KXII. Dominus regit me, nibil mibi deerit, in loco paſcux ibi me collocavit: ſuper aquam r' fectionis educavit me. 229. 2 Et ſi ambulavero in medio umbræ Mortis, non timebo miäala, quoniam Tu mecum es. Ibid. Ex PsAL. XXIII. Attollite portas Principes veſtras, & elevamini portæ æternales, & introibit Rex Gloriæ. 117. 2. & 144. 1 Innocens manibus & mundo corde. 146. 2 Hic accipiet benedictionem à Domino, & miſericor- diam à Deo ſalutari ſuo. Ibid. Ex PsAL. XKXIV. Docebit mites vias ſuas. III. 2 UVniverſæ viæ Domini Miſericordia & Veritas. Ibid. Won erubeſcam quoniam ſperavi in Te. 122. 1 Ex PsAL. XXV. Miſericordia tua ante oculos meos eſt. 214. 1 Ex PSAL. XXKVI. JSi exurgat adversum me præ- lium, in hoc ego ſperabo; unam petii à Domino banc requiram, ut inbabitem in domo Domini omnibus diebus vitæ meæg. Ut videam voluptatem Domini, & viſitem Templum ejus. Quoniam abſ- condit me in Tabernaculo ſuo. 221. I. & 2. & 270.2 Pater meus, & Mater mea dereliquerunt me; Dominus autem aſſumpſit me. 222. I. Ne conſiſtant adversum me caſtra, non timebit cor reum. 270. 2 Ex PsAL. XXVIII. Vox Domini luper Aquas, Deus Majeſtatis intonuit. 257. 2 Vox Domini in Magnificentia. 34¾. 2 Ex PSsAL. XXIX. Quæ utilitas in Jſanguine meo, dum deſcendo in corruptionem. 116. 2 NWon movebor in æternum. 166. 2 Avertifti faciem tuam à me, & factus ſum conturba- tus. SJYU lbid. Domine, in voluntate tuâ præſtitiſti decori meo vir- utem. 107. I 1I58. 2. & 159. I. Domine ſalvim fac Regem, & exaudi nos in die, Sacræ Scripturæ. Ex PsAL. KXX. In te Domine ſperavi, nen con- fundar in æternum. 268. 2 Ex PsSAL. XKXXI. Verumtamen in diluvio aquarum multarum ad eum non approximabunt. 175. I Ex PSAL. XXXII. Ecce oculi Domini ſuper me- tuentes eum. 109. 2 Et in eis, qui ſperant ſuper miſericordiâ ejus. Ibid. Ponens in tlomris abyſſos. 18 5. 1 Ex PsAL. X XXIII. Oculi Domini ſuper Juſtos. 162. I Redimet Dominus animas ſervorum ſuorum. 26 5. 1 Guſtate & videte, quoniam ſuavis eſt Dominus. 32 1. 1I Ex PsAL. XXXIV. Et oratio mea n ſinu meo con- vertetur. 3. 1 Effunde frameam, & conclude adversàs eos, qui per- ſequuntur me. 182. 1 Ex PsSAL. XXXV. Noluit intelligere, ut bene age- ret. 287. 2 Ex PsAL. XKXXVII. Vim faciebant, qui quærebant animam meam: & dolos totâ die meditabantur. Ego autem tanquàm ſurdus non audiebam, & ſicut mutus non aperiens os ſutm. Et factus ſum ſicut bomo non audiens: & non habens in ore ſuo redat- Sutiones. Quoniam in Te Domine ſperavi: Tu exaudies me Domine Deus meus. 110. 1. & 2 Et dum commoventur pedes mei, ſuper me magna locuti ſunt. 110. 2 Lumen oculorum meorum, & ipſum non eſt mecum. 191. 1 FPutruerunt & corruptæ ſunt cicatrices meæ à facie in- Iipientiæ mecæ. 267. 2 Nicut onus grave gravatæ ſunt ſuper me. 341. 1 Ex PsAL. XXXVIII. Slui à bonis, & dolor mens renovatus eſt. 117. 2 In imagine pertranſit homo. 296. 2 Ex PsAL. XXXIX. Annuntiavi, & locutus ſum: mjiultiplicati ſunt ſuper numerum. III. J Ut facerem voluntatem tuam, Deus meus. 137. 2 Ex PSAL. X L. Cor ejus congregavit iniquitatem ſibi. J 154. 2 Ingrediebatur ut videret: egrediebatur foràs, & lo- quebatur in id ipfum. Ibid. Ex PsAL. XLI. Dum confringuntur oſſa mea: dum dicunt mihi per ſingulos dies, ubi eſt Deus tuus 5 Quare tiſtis es anima mea. 111. I Haæc recordatus ſum, & efudi in me animam meum, quoniam tranſebo in locum tabernaculi aamirabilis uſque ad domum Dei. III. 2 Quemadmodum deſiderat Cervus ad fontes aquarum, ità deſiderat anima mea ad te Deus. 13 5. I. & 170.,2 Fuerunt mihi lacrymæ meæ panes. 195 2 Ex PsAL. XLII. Quare me repuliſti, & quare tri- Ris incedo, dum affigit me inimicus? 110. 1 Quare triſtis es anima mea, & quare conturbas me 5 QWpera in Deo, quoniam adbuc confitebor illi. Ibid. & III. I. & 2 Confitebor tibi in Cithara Deus. 110. 1 Ex PsAL. XLIII. Exurge, quare obdormis, Domi- ne? 175. 1 Quoniam humiliata eſt in pulvere anima noſtra, con- glutinatus eſt in terrà venter noſter. 310. 1 Exurge Domine, ad nos. Ibid. Ex PSAL. XLIV. Obliviſcere populum tuum, & do- mum Patris tui. 86. 2 In circuitu ejus tempeſtas validas. III. 1. & 173. 1 Ommis gloria ejus Filiæ Regis ab intus, in fimbriis au- TeisS. 137. I Diffula eſt gratia in labiis tuis, proptereà benedixit te Deus in æternum. 144. I. & 169. 2 Accingere gladio ſiper femur tuum, potentiſſime. . 182. I. & 241. 1. & 2/0. 1 Deducet Te mirabiliter dextera tua. 1898. 1 . ℳ Index Locorum Fx PsAL. XIL. V. Arcum conteret, & confringet ar- ma, & ſcuta comburet igni. pag. II3. 2 d Transferentur Montes in cor Maris. 197. 1 Ex PsAL. XLVI. Elegit nobis haæreditatem ſuam. 216. 2 Ex PsAL. XLVII. Circumdate Son, & complecti- mini eam, narrate in turribus ejus. 314. 1 Ex PsAL. XLIX. Invoca me in die tribulationis: eruam te, & honorificabis me. 137.2 Sacrifteium laudis honorificabit me. 140. 1 Ouare tu enarras Juſtitias meas. 283.2 — Ex PSAL. L. Et peccatum menm vontta me eſt ſemper. 64. I. & 214. I. & 2 Aſperges me hvſſopo, mundabor, lavabis me, & ſuper nivem dealbabor. 147. 1 Incerta & occulta Sapientiæ tuæ manifeſtaſti mihi. 183. 2 Docebo iniquos vias tuas 3 & impii ad te convertentur. H 206. 2 Ex PsAL. LI. Ecce homo, qui non poſuit Deum ad- jutorem ſuum, ſed ſperavit in multitudine divitia- rum ſuarum, & prævaluit in vanitate ſud. 112. 1 Ego autem ſicut Oliva fruclifera in domo Dei. 132. 2 Ex PSAL. LIII. Averte mala inimicis meis. 3. I. & 188. 2 Fortes quæſierunt animam meam, & non propoſuerunt Deum ante conſpectum ſuum. 178. 1 Et ſuper inimicos meos deſpexit oculus meus. 268. 1 Ex PsAL. LIV. Redimet in pace animam ab his, qui appropinquant mihi. 109. 2. & 178. 1 Jacta ſuper Dominum curam tuam, & ipſe te enu- triet. 119. I Contaminaverunt teſtamentum ejus. Diviſi ſunt ab Irà vultüs ejus : & appropinquavit cor illius. 172.2. & 173: f Molas Leonum confringet Dominus. 173. 1 Ecce elongavi fagiens, & manſi in ſolitudine. 205. 2 Expectabam eum, qui ſalvum me fecit à puſillanimi- tate ſpiritis & tempeſtate. Ibid. Ex PsSAL. LV. Deus vitam meam annuntiavi tibi: poſuiſti Lacrymas meas in conſpectu tuo. 260. 1 Ex PSAL. LVIII. Converteniur ad veſperam. T. 2 Et gladius in labiis eorum: quoniam quis audivit 141. 1 Famem patientus ut canes, & circuibunt civitatem.,. Ecce loquentur in ore ſuo. I41.2. & 193. 2 Ex PsAL. LIX. Quis deducet me in civitatem mu- nitäm? 189. 1 Vana ſalus hominis. 329. 2 Ex PSAL. LXKI. Divitiæ ſi affuant, nolite cor appo- néré. . 247. 2 Effundite coram illo corda veſtra omnis congregatio populi. 254. 2 Ex PsSAL. LXII. Me ſuſcepit dextera tua. 188. 1 Ex PSAL. LXV. Venite, & audite, & narrabo, om- nes qui timetis Deum, quanta fecit animæ mec. 216. 2 Ex PsSsAL. LXVI. Lætentur & exultent Gemies, quoniam judicas Populos in Equitate, & Gentes in Terrà dirigis. 116. 2 Ut cognoſcamus in terràâ viam tuam. 206. I Confueantur tibi populi, Deus, confiteantur tibi po- puli omnes, Terra dedit frulctum ſuum. 206. 2 Ex PsAL. LXVII. Verumtamen Deus confringet ca- pita inimicorum ſuorum: verticem capilli peram- bulantium in deliclis ſitis. 122.2. & 123. TI U quid ſuſpicamini Montes coagulatos 247. 2 Mons, in quo beneplacitum eſt Deo habitare in eo. 248. 1I Etenim Dominus habitabit in ſinem. . lbid. Ex PSAL. LXVIII. Potaverunt me aceto. 174. I Operui in Jejunio animam meam. Videant pauperes, & lætentur: vivet anima veſtra. Ex PSAL. LXX. Quantas oſtendiſti mihi tribula- tiones multas & malas! & converſus viviſicaſti me, & de abyſſis terræ iterùm reduxiſti me. 251. 2 & 253. 1 Ex PSAL. LXXI. Deus judieium tuum Eegi da. 94. I. & 353. I Ex PsSAL. LXXII. Prodiit, quaſi ex adipe, iniqui- tas eorum. 41I. 2. & 195.2 Et dies pleni invenientur in eis. 91. 1 Penè effuſi ſunt greſſus mei, quia zelavi ſuper ini- quos, pacem peccatorum videns. 226. 2 Velut ſomnium ſurgentium, Domine. 296. 2 Ex PSAL. LXXIV. Calix vini meri plenus mixto. * 131. 2 Ex PSAL. LXXV. Wotus in Judæd Deus, in Iſrael magnum nomen ejus. 163.2 De Cæzlo auditum feciſti judicium; Terra tremuit & quievit. 24”8. 2 Fakctus eſt in Pace locus ejus. 270. 2 Dormierunt ſomnum ſuum, & mnihil invenerunt in manibus ſuis omnes viri divitiarum. 296. 2 Ex PsAL. LXNXVI. Deum exquiſivi manibus meis, nocte contra eum, & non ſum deceptus. 144. 2 Haæc mutatio dexteræ Excelſi. 188. 1 Et dixi, nung cœpi. 228. 1 Viderunt Te Aquæ Deus, viderunt Te Aquæ, & ti- muerunt. 248. 2 In Mari via tua, & ſemitæ tuæ in Aquis multis: G 202. 1 quærite Deum, & veſtigia tua non cognoſcentur. 249. 1 Ex PsSAL. LXXVII. Et deduxit ess in nube diei. 158. 2 Cum occideret eos quærebant eum. 180. 1 Adbuc eſcæ eorum erant in ore ipſorum, & ira Dei aſcendit ſuper eos. 195. 1 Ex PSAL. LXXVIII. Effuderunt ſanguinem eorum tanquàm Aquam in circuitt Jeruſalem, & non erat, qui ſepeliret. 259. I Facti ſumus opprobrium vicinis noſtris. Ibid. Introzat in conſpectu tuo gemitus compeditorum. 259.2 Uſquequs, Domine, iraſceris in ſinem, accendetur velut lenis Zelus tuus. 260. 2 Ex PSAL. LXXNXIX. Potum dabis nobis in lacrymis in menſurà. 201. I. & 25 I. I. & 260. 1 Ex PSAL. LXXX. Linguam quam non noverat dit- divit: Divertit ab oneribus dorſum ejus : Manus ejus in cophino ſervierunt. 152. 1 Audi populus meus, & conteſtabor te: Vraxl ſi au- dieris me, Non erit in Te Deus recens, nequeado- rabis Deum alienum. 132. 1I. & 2 Buecinate, quia Præceptum in Iſrazl eſt. 224. 2 Ex PSAL. LXXXI. Vos autem ſicut homines moriemini: & ſicut unus de Principibus cadetis. 305. 1 Ex PsAL. LXXXIII. Elegi abjelctus eſe in domo Dei mei: magis quàm pabitare in Tabernaculis peccatorum. 132. 1 Melior eſt dies una in atriis tuis ſuper millia. Ibid. Turtur invenit ſibi nidum, ubi ponat pullos Iuos. 189. 2 Ex PSAL. LXXXIV. Dominus dabit beni- gnitatem, & Terra noſtra dabit fructum ſuum. 192. 2 Ex PsAL. LXXXV. Fac mecum ſignum in bonum. 170. 2 Ex PSAL. LXXXVI. Ecce alienigenæ, Tyrus, & populus Ethiopum, hi fuerunt illic. 167. 1 Numquid Rion dicet; Homo, & homo natus eſt in ed. 1bid. Glorioſa 246. 1 Sacræ Scripturæ. Glorioſa ditta ſunt de Te Civitas Dei. 1. 1. & 212. 1I Ex PSsAL. LXXXVII. Elongaſti à me amicum & Proximum, & notos meos à miſerid. 124. 2 In me tranſierunt Iræ tucæ. 252. 1. & 2 Cireumdederunt me ſicut Aqua totd die. 252. 2 Ex PsSAL. LXXXVIII. Quoniam quis in nubibus uahbitur Domino? 176. I Quoniaim quis ſimilis erit Deo in filiis Dei? 1755. 2 Uquequs Domine, avertis in finem! exardeſeet ſicut Vonis Ira tua. 252. 2. Ex PSAL. XC. Longitudine dierum replebo. 90. 2 . 152. 1 Cum ipſo ſum in tribulatione. 110. 2. & 152. 1 S & 158. 2. & 170. I. & 248. 2 Non avcedet ad Te malum, & Flagellum non appro- pinquabit Tabernaculo tuo. 122. 2 Cadent à latere tuo mille, & Decem millia à dextris tuis, ad Te autem non appropinquabit. 157. 1 JNuper Aſpidem & Baſiliſetm ambulabis: conculca- bis Leonem & Draconem. 230. 2 Ex PSAL. XCIII. Necundium multitudnem d lorum meorum in corde meo conſolationes tucæ lätiftekve runt animam meam. 13 I. 2 Numquid adharet tibi ſedes iniquitatis, dui fingis laborem in præcepto? 212. 1. & 2. & 248 1. OQui fingit oculum non conſiderat. 354. 2 Ex PsSsAL. XCIV. Quadraginta annis offenſus fui generationi illi, & dixi, emper hi errant Corde... Lüibus juravi in rä mea, ſi introibunt in requiem meutm. 12 I1. 2 Ex PSAL. KCVI. lonis ante ipfum præcedet, Et in- fammabit in circuitu inimicos ejus. 153. 2 Nabes & ealigo in circuitu ejus. 163. 1I. & 217. 1 Ex PSAL. XCVII. Cantate Domino canticum no- vum: quia mirabilia ſecit. 186. 1 Salvavit ſibi dextera ejus, & brachium ſanbctum ejus. 4 Ibid. Ex PSAL. CI. Quia ædificavit Dominus Sion, & vi- dTNebitur in Maſjeſtate ſud. 1129.2 Cinerem tanquàm Panem manducabam. 195. 2 Ex PsAL. CII. OQuantüům diſtat Ortus ab Occi- dente, longe fecit à nobis iniquitates noſtras. 130.2 Qui redimit de interitu vitam tuam, Qui coro- nat te in Miſericordiâ & Miſerationibus. 142. 2 143. 1 Qui replet in bonis deſicerium tuum. 143. I Dominus in cœlo paravit ſedem ſuam & regnum ipſius omnibus dominabitur. 185. 2. & 186. 1 Ex PsAL. CIII. Confeſſionem & decorem induiſti, amitctus lumie, ſicut veſtimento. 118.2 Abyſſus, ſicut veſtimentum, amictus ejus. 137. 1 Vinum lætificat cor bominis. 201. 1 Wl cognovit ovcaſum ſuum. 311. 1 Ex PSAL. CV. Et fecerunt vitulum in Horeb: & adoraverunt ſeulptile. 159. 2 Immolaverunt ilios ſuos & filias ſuas Damoniis. . 180. 1 Ex PSAL. CVI. Erraverunt in Wolitudine. 206. 2 Et ſacrificent ſacrificium laudis: & anuntient opera ejus in exultatione. 250. I Ex PsAL. CVIII. Dilexit maledictionem, & veniet ei:⸗ & nolnit benediktionem, & elongabitur ab eo. 1373. 1 Et induit maledictionem ſicut veſtimentum, & intra- vit ſicut aqua in interiora ejus, & ſicut oleum in oſſibus ejus. Ibid. Fiat ei ſicut veſtimentum, quo operitur, & ſicut zo- na, quu ſemper præcingitur. Hoc opus eorum, qui goeitrahbunt mibi apud Dominum. Ibid. Ex PSAL. CIX. De Torrente in viâ bibet. 123. 1 Ouia illie ſederunt ſedes. Ex PSAL. CX. Opera manuum ejus veritas & judi- .Zcinm. 6. 1 Ex PsAL. CXI. Diſperſit, dedit pauperibus. Ju- Nitia ejus manet in ſæculum ſcoæculi. 71. 2 Non commovebitur, donec deſpiciat inimicos ſuos. 121. 2 Peccator videbit, & iraſcetur, dentibus ſuis fremet, & taheſcet. 248. 1 Ex PsAL. CXII. Qui habitare facit ſterilem in domo Matrem filiorum lætuntem. 189. 2 Duſcitans à terrùà inopem, & de ſtercore erioens pau- Perem, ut collocet eum cum Principibus. 222. 2 EX PsATL. CXIII. Non nobis, Domine, non nobis, Jed nomini tuo da gloriam. 225. I Ne quando dicant gentes, Abi eſt Deus eorum ? 8 225. 2 Non mortui laudabunt te, Domine, neque omnes, ui deſcendunt in Inſernum: ſed nos, qui vivi- mus, benedicimus Domino ex hoc, nunc, & ulque in ſæculum. 226. 2 Similes illis fant qui faciunt ea. 291I. 1 Ex PSAL. CXIV. Tribulationem, & dolorem inve- ni, & nomen Domini invocavi. 154. 1 Placebo Domino in regione Vivorum. 164. 1 Ex PSAL. CXV. Pretioſa in conſpettu Domini Mors Sanbtorum ejus. 164. 2 Ex PSAL. CXVIII. Lætabor ſuper eloquia tua, cut qui invenit ſpolia multa. 31. 2 Averte oculos meos, ne videant vanitatem. 71. 1 150. 2. & 153.2. & 291.2 In æternum, Domine, verbum tuum permanet in c&lo. 99. 1 Me expectaverunt peccatores ut perderent me: Te- Zimonia tua intellexi. III. 2 Funes peccatorum ciré umplexi ſunt me: & legem tuam non ſum oblitus. 112. 2 Amputa opprobriun meum, quod ſuſpicatus ſum : guia judicia tua jucunda. 117. 2. & 22 5.1 Tribulatio & anguſtia invenerunt me. mandata tua meditatio mea. 154. 1 Memor fui notte nominis tui, Domine. 164. 1I Tribulatio & anguſtia invenerunt me mandata tua meditatio mea eſt. 178. 1 In corde meo abſcondi eloquia tua. 183. 2 Ignitum eloquium tunm vehementer. 184. 1 Super inimicos meos prudentem me feciſti. 188. 2 Concupivi deſiderare juſtificationes tuas. 189. 2 Beati qui ſorutantur teſtimonia ejus. 208. I Greſus meos dirige lecundum Eloquium tuum, ut non dominetur mei omnis injuſtitia. 211. 2 Anima mea in manibus meis ſemper. 218. I Lucerna pedibus meis verbum tuum. 220. I. & 343. 1 Miſericordiæ tuæ multæ, Domine, ſecundum judicium tuum vivifica me. 23 I: TI Fiat cor meum immaculatum in juſtificationibus. 232. I Super omnes docentes me intellexi : quié teſtimonia tua meditatio mea eſt. 240. 2. & 241. I Lætabor ego ſuper eloquia tua. 25 5. 2 Exitus Aquarum deduxerunt oculi mei. 260. 2 Cucurri, cum dilataſti cor meum. 288.2 In corde meo abſceondi eloquia tua. 298.1 Adhæſit pavimento anima mea: vivifica me ſecun- dum verbum tuum. 310. 1 Viam mandatorum tuorum cucurri. 342. 2 Ex PSAL. CXIX. Ad Dominum cum tribularer clamavi. 15. I. & 317. T Ex PsAL. CX. XI. Nantes erant pedes noſtri in atriis Jeruſalem. 7. 2 39. 1 Fiat pPax in virtute tul, & abundantia in turz bus titis. tuis. pag. 74. I. & 132. 2. & 152. 1 Lætatus ſum in his, quaæ ditcta ſunt mihi: In domum Domini ibimas. 187. I Ex PSAL. CXXII. Sicut unguentum in capite, quod deſcendit in oram veſtimenti ejus, ſicut Ros Her- mon. 264. 1 Ex PsAL. CNXXIII. Niſi quia Dominus erat in nobis: cum exurgerent homines in nos, forte vivos de- glutiſſent os. 154. 1 Laqueus contritus eſt, & nos liberati ſumus. 155. I Ex PSAL. CXXIV. Montes in circuitu ejus, & Do- minus in circuitu populi ſ. 12711. 2 Qui confi’dunt in Domino ſicut Mons Non Non commovebitur in æternum, qui habitat in Jeriſa- lem. 6 122. 1 Ex PSAL. CXXV. In convertendo Dominus captivi- tatem Rion, fatcti ſumus ſicut conſolati. 62. 1 Tunc dicent inter gentes, Magnificavit Dominus fa- cere nobiſcum, facti ſumus lætantes. Ilbid. Repletum eſt gaudio os noſtrum. Ex PsAL. CXXIX. N iniquitates obſervaveris, Domine, Domine quis ſuſtinebit? 116. 2 De profundis clamavi ad Te, Domine, Domine exaudi vocem meam ftant aures tuæ intendentes in vocem deprecationis meæ. 119. 2 Ex PsAL. CXXX. Domine non eſt exaltatum cor meum: neque elati ſunt oculi mei. 220. 2 Ex PSAL. CXXXI. N dedero ſomnum oculis meis, & palpebris meis dormitationem. 296. 2 Memento, Domine, David, & omnis manſuetudinis ejus. 298. 1 Ex PSAL. CXXXVI. Ni non meminero tui in prin- cipio lætitiz meæ, oblivioni detur dextera mea. 212. 1 Ex PsAL. CXXXVIII. Stcut tenebræ ejus, ità & lumen ejus. 45. 1 Tenebræ non obſeurabuntur à te. 158. 1 OQuia non eſt ſermo in linguũ meäk. 179. 1 Ecce Domine, Tu cognoviſti omnia noviſſima & an- tiqua: Tu formaſti me, & poſuiſti ſuper me ma- num tuam. Mirabilis fabta eſt ſcientia tua ex me, confortata eſt, & non potero ad eam. Ibid. Qus ibo à ſpiritu tuo, & quò à facie tuâ fugiam Ni aſcendero in Cælum, tu illie es: ſi deſcendero in Infernum, ades ſi ſumpſero pennas meas dilu- culò & babitavero in extremis maris: Etenim il- luc manus tua deducet me, & tenebit me dextera tua. 179. 2. & 227. I. & 23 1. I. & 2 Et dixi, Forſitan tenebræ conculcabunt me Et nox illuminatio mea in deliciis meis. 179. 2 Di ſumpſero pennas meas dilueuls, & babitavero in extremis maris. Etenim illuc manus tua dedu- cet me, & tenebit me dextera tua. 227. 1. & 23 1. I. & 2 Mihi autem nimis honorati ſunt amici tui Deus, ni- mis confortatus eſt Principatus eovum. 258. 2 Dinumerabo eos, & ſuper arenam multiplicabuntur. Ibid. Nox illuminatio mea. 288. 1 Exurrexi, & adhuc ſum tecum. 312. 1I Ex PSAL. CXXXIX. Juxta iter ſcandalum poſue- runt mihi. 174. 1 Tenitum eloquium tuum vehementer. 260. 2 Ex PsAL. CXL. Oleum autem bpeccatoris non im- pinguet caput meum. 64. 1 Pone Domine, cuſtodiam ori meo, & oſtium circum- ſtantiæ labiis meis. 128.2 Dingulariter ſüum ego, donec tranſeam. 166. 2 Ex PSAL. CXLIII. Erue me de manu Filiorum alie- noorum, quorum os locutum eſt vanitatem: & dex- tera erum, dextera iniquitatis. 235. 2 Beatum dixerunt populum, cui hac ſunt: beatns po- IAXI. I. Index Locorum pulus, cujus Dominus Deus ejug. Ibid. & 236. 1 Qui docet manum meam ad præliun, & digitos meos ad bellum. 332. 2 Ex PsAL. CXLVII. Velociter ourrit ſermo ejus. 184. 1 PLauda Jeruſalem Dominum, lauda Deum tunm, Nion. 257. 1 Qui dat nivem ſicut lanam, nebulam ſicut cinerem WPargit. Mittit oyſtallum ſuam ſicut buccellas. 233. I. G& 257. 1 Ex PSAL. CXLVIII. Præceptum poſuit, & non præ- teribit. 145. 2 lpſe dixit, & facta ſunt. 212.2. & 213. I Laudent nomen Domini, guia exaltatum eſt nomen ejus ſolius. T Ilpid. Ex Libro Prowerbiorum. Ex CAP. XIV. Extrema gaudii luctus occupat. . 282. 1 Ex CAP. NV. Reſponſio mollis frangit iram. 59. 2 Ex CAP. XXI. Cor KRegis in manu Domini. 278. 1 KX/54. I Ex CAP. XXVII. Qui benedicit amico mané gran- di voce, à maledicente nihil differt. 280. 2 Ex CAP. KXVIII. Beatus homo, qui ſemper eſt pavidus. 25.2 Ex CAF. XXXI. Conſideravit agrum, & emit eum. 81.2 Ex Eccleſiaſte. Ex CAF. IV. Væ ſoli, quia cum ceciderit non babet ſublevantem ſe. . 215. 2 Ex CAP. VII. Melius eſt ire ad domum luctüs, quàm ad domum convivii. 33. 1 Noli nimium eſſe juſtus. Ex Cantico Canticorum. Ex CAP. I. Filii Matris meæ pugnaverunt contra me. 2. I. & 14. I1. Ge 70. 2 Equitatui meo in curribus Pharaonis aſſimilavi te amica mea. 82. 1 Poſuerunt me cuſtodem in vineis, vineam meam non cuſtodivi. 87. 2. & 269. 1. & 303. 2 Oleum effuſim nomen tuum. I16.2. & 202. I. & 208. 1 Nigra ſum, ſed formoſa. 122. I. & 153. 2. & 154. 1 Murænulas aureas faciemus tibi. 153. 2 Ideo dilexit me Rex, & introduxit me in cubiculum Jſuum. 153. 2. & 154. I Faſeiculus Myrrhæ Dilettus meus mihi. 170. 1 Oſculetur me oſeulo oris ſiti. 159. I. & 102. I Lectulus noſter floridus: tigna domorum noſtrarum cedrina, laquearia noſtra epprelſina. 181. 2. & 182. 1 Ex CAP. II. Nicut Lilium inter ſpinas, c Amica mea inter filias. 13: 2. & 13 5. 2. & I 54. I 165. 2. & 204. 2. & 211I. I. & 214. 2 Laæva ejus ſub capite meo. Et dextera illius ample- xabitur me. 138.2 In foraminibus petræ, in cavernà macerizx. 150. 1 Surge, amica mea, ſpecioſa men, & veni. Columba mea in foraminibus petræ, in cavernd maceriæ, oſtende mihi faciem tuam. 162. 1 Vox turturis audita eſt. 163.2 Sonet vox tua in auribus meis. 155. 2. & 163.2 215. 1 Capite nobis vulpes parvulas, quæ demoliuntur R- neas. 173. 1 Ecce iſte venit ſaliens in montibus, tranſiliens col- les. 246. 1 Ex Ex N e Lon 1 in i p 6 7 11 ſd IMA, 1 Sacræ Scripturæ. Ex CAr. III. In lectulo meo per noctes quaſivi quem diligit anima mea, quæſivi illum, & non inveni. pag. 12 5. 2. & I144. 2. & 163. 2. & 175:2 & 214. 2. & 328.2 Num, quem diligit anima mea, vidiſtis? 163. 2 Columnas ejus fecit argenteas reclinatorium aureum, aſcenſum purpureum: medid charitate conſiravit propter Filias Jeruſalem. 171. I. & k 181. 2 Egr dimini & videte, Filiæ Gion, Regem alomonem in diæzdemate, quo ooronavit illum Mater ſaa ,ͤ in die deſponſationis illius, & in die lætitiæ cordis gius. . 171. 1 Ex CAP. IV. Mel & lac ſub lingudâ tud. 24. 1. & 240. 2 Oculi tui Columbarum abſque eo, quod inirinſæcus latet. 136. I. & 139. 2. & 260. 1 Favus diſtillans labia tin, Sponſa: mel & lac ſub linguâ tud. 136. 1. & 169. 2 Odor veſtimentorum tuorum, ſicut odor thuris. Hor- tus concluſus, Jons ſignatus. 136. I. & 2 144. 1 Surge, Aquilo, & veni Auſter, & fluent routs gο. 1654. I. & 282. I Emiſſiones tuæ Paradiſus Malorum Punicorum. . . 251. 2 Quàm pulehra es, amica mea, quàm Peleliz 260. 1I Ex CAP. V. Manus meaz ſtillaverunt Myrrham. 124. I. & 126. I. & 2. & 175. I Caput meum plenum eſt rore, & cincinni mei guttis nobtium. B 126. 1 Exſpoliavi me tunicâ med. lLbid. Lavi pedes meos, quomodò inquinabo illos * 126. I. & 2 Et digiti mei Elen Mrrhà probatiſimd. 126. 2 Anima mea liquefacta eſt, ut Dilectus locutus g. 156. 1 Guttur illius ſuaviſſimum: Et totus deſiderabilis, talis eſt Dileltus meus, & ipſe eſt Amicus meus. Ibid. Peſſulum oſtii mei aperui Dilecto meo: at ille declina- verat, atque tranſierat. 126. I. & 175. I Ego dormio, & Cor meum vigilat. 126. 1. & 215. I. & 269. 2. & 296. 2 Caput ejus Aurum optimum. 157. 2 Surrexi, ut aperirem Dileto meo: Manus meæ ſtil- laverunt Myrrham. 166.2. & 175. 1 Nuntiate Dilecto meo, quia amore langueo. 211. 2 227. 2 Ex CAP. VI. Ego Dileéto meo, & Dileltus meus mihi. 165. 2 Quaſi Aurora conlurgens, pulchra ut Luna, Electa ut Sol, terribilie ut caſtrorum Acies. 67. 1I Ex CAP. VII. Veni, veni, Dilette mi. 68.2 Guttur tuum, ſicut Vinum optimum. 156. 1 Venter tuns acervue tritici vallatus Liliis. 217. I Ex CA P. VIII. Ego murus, & ubera mea ſicut tur- Tirs. 2. I. & 173. 2 OQuæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto deliciis af- Ruens, inni xa ſuper Dilectum ſuum? 138.2 Soror noſtra parva, & ubera non habet. Quid fa- ciemus Jorori noſtræ ?* di murus eſt, æzdificemus Japer eum propugnacula argentea. 173. 2 Lampades ejus lampades ignis atque fammarum. S 186.2 Quæ eſt iſta, quæ aſeendit de deſerto innixa ſuper Dilectum ſuum!é 342. 2 Ex Libro Sapientiæ. Ex CAP. I. Os, quod mentitur, occidit animam ſuam. Z 133. I Ex CAp. II. Coronemus nos roſts. 88. 1. & 351. 2 Eithicæ Comment. Tom. VI. Ex CEßP. III. Fulgebunt Juſti. 229. 2 Tanquàm ſeintillæ in arundineto diſcurrent. Ibid. Ex CAbP. IV. Explevit tempora multa conſummatus in brevi. 234. 2 Ex CA P. V. Tranſierunt tanquàm umbra. 91. 1 dol intelligentiæ non ortus eſt nobis. 287. 2 Ambulavimus vias dificiles, laſſati ſumus in viä ini- quitatis. 325. 1. & 351.2 Ex Eccleſiaſtico. Ex CAP. III. Idcircò unus interitus eſt bominis & jumentorum, & æqua utriuſque conditio: Rcut mo- ritur homo, ſic & illa moriuntur. 166.2 Ex CAP. V. Ubi multæ divitiæ, multi & qui co- medunt eas. 32. I Ex CA P. X. Initium omnis peccati Superbia. 2 "1.2 Ex CAP. XKI. Ante mortem ne laudes bominem quémquam. 181. 1 Ex CA P. XIII. Qui tetigerit picem, inquinabitur ab eâ. 232. 1 Ex CAFP. XXI. A facie colubri fuge peccata. 153.2 Ex CAP. XXII. De ſtercore boum lapidatus eſt piger. 197. 2 Ex CAP. XXIV. Tunc praæcepit & dixit mihi Crea- tor omnium, & qui oreavit me, requieit in Ta- bernaculo meor Et dixit mihi, in Jacob inhabita, & in Iraël hæreditare, & in eleétis meis mitte ra- dices. 135. 2 Et ſie in Gion firmata ſum, & in civitate ſanktift- catâ imiliter requievi, & in Jeruſalem poteſtas mea, & radicavi in populo ,sTla, Ibid. Ego quaſi Vitis fructificavi ſuavitatem odoris. 280. 1 Ex CAP. KXVIII. Jepi aures tuas ſpinis. 47. 2 Ex CAP. XKLII. Melior eſt iniquitas viri, quàm mulier benefaciens. 194.2 Ex Iſaia. Ex CAP. I. Cognovit bos poſjeſorem ſuum, & aſinus præſepe Domini- IWrasl autem me non cognovit, & populus meus non intellexit. v. 2 Vulnus, & livor, & plaga tumens non eſt circumli- gataznec curata medicamine, neque fota oleo. 109. 2 Filios enutrivi, & exaltavi, ipſi autem ſpreverunt Mé. . 174. 2 Dereliquerunt Dominum, blaſphemaverunt danctum IUrraël, abalienati ſunt retrorsum. 273. 2 Cauſa viduæ non ingreditur ad illos. 275. 2 Et excoquam ad purum ſcoriam tuam. Ibid. & . 276. I Et veſtituam Judices tuos, ut fuerunt prins, & Con- Eiliarios, ſicut antiquitus. 276. I Et convertam manum meam ad Te. Ibid. Et conteret ſceleſtor, & peccatores ſimul, &, qui dereliquerunt Dominum, conſumentur. Ibid. Ex CAP. II. Et elevabitur ſuper tolles, & fluent ad eum omnes gentes. 276. 2 Et ibunt populi multi; & dicent s venite . & aſcen- damus ad montem Domini, & ad domum Dei Jacob, & docebit nos vias Juas, & ambulabi- mus in ſemitis ejus. Ibid. & 27777. 1 Et repleta eſt terra ejus imHolis. 27. 1 Et non eſt ſinis Theſaurorum ejus. 277. 2 Et ſimulacra auri ſui, quæ fecerat ſibi, ut adoraret talpas, & veſpertiliones: 278. 2 Ex Ck’P. III. In domo med non eſt Panis. 279. 2 Ruina autem hac ſub manu tua. Ibid. Mulieres dominatæ ſunt ejus. 290. 2 Decalvabit Dominus verticem Filiarum Sion, & Do- minus crinem earum nudabit. 281.1 Ex CAF. V. Diruam macerism, & erit in con- 0 culça- Index Locorum oulecationem. pag. 282. 2 Pæ qui conſurgitis manè ad ebrietætem ſectandam, & potandum uſque ad veſperam. Ibid. Aſpiciemus in Teram, & ecce nebulæ tribulationis, & lux obtenebrata eſt. 283. 1 Ex CAP. VI. Væ mihi, quia tacui. 117. 2 Seraphim ſtabant ſuper illud ſex alæ uni, & ſex alæ alteri: duabus velabant faciem ejus, duabus velabant pedes ejus, & duabus volabant. 162.2 & 163. 1 Sanktus, Sanbtus, Sanktus Dominus Deus exercituum, plena eſt omnis Terra gloriâ ejus. 162. 2. & 163. 2 Vidi Donzimm ſedentem ſuper ſolium excelſum & elevatunz, & ea, quæ ſub ipſo erant, replebant Templum. 163. 1 Ecce ego mitte me. 209. 1 Vade, &- dices Populo huic: Auribus audietis, & non intelligetis, & videntes videbitis, & non cognoſcetis. 284. 1 Vir pollutus labiis ego ſum. Ibid. Longe faciet homines, & multiplicabitun. 284. 2 Et adbhuc in eâ erit decimatio: & rursus erit in de- prædationem, ſicut terebinthus, & ſicut quercus; quæ projecit frubtus ſuos: ſanétum ſemen erit, quod ſtetit in eâ. Ibid. Ex CAP. VII. Egredere in occurſum Achaz. 285. 1 Butyrum, & mel comedet, ut ſciat reprobare malum, & eligere bonum. 294. 2 Ex CAP. VIII. Omnia enim, quæ loquitur Populus iſte, conjuratio eſt. 287. 1 Ex CAP. I X. Multiplicaſti gentem, & non magni- Rcaſti lætitiam. 32. 1 Habitantibus in regione umbræ mortis, Lux orta eſt eis. 288. 1. & 304. 2 Laætabuntur coram te, ſicut lætantur in meſſe. 288. 2 Zelus Domini exercituum faciet hoc. 289. 1 Sceptrum exactoris ejus ſuperabit ſicut in die Ma- dian. 344. 1 Ex CAP. X. Computreſcet jugum à facie olei. 68. 2 & 116. 2. & 180. 1 Et ubi derelinquetis gloriam veſtram? 290. 1 Vaæ Aſſur. 290. TI. & 2 Baculum ſuum levabit ſuper te in via Peapetrar-1 Ex CAP. XKI. Et delectabitur infans ab ubere ſuper ſoramina aſpidis. 168.2 Häabitabit Lupus cum Agno. Ibid. Vitulus & Urſus paſcentur: ſimul requieſcent eatuli eorum. Ibid. Vitulas & Leo & Ovis ſimul morabuntur. Ilbid. Et replebit eum ſpiritus timoris Domini. 291. 2 & 292. 1 Et erit Jiſtitia cingulum lumborum ejus. 292. I Et Spiritu labiorum ſuorum interficiet impium. Ibid. Aufertur Zelus Ephraim- & boſtes Juda peribunt. 293. 2 Idumæa & Moab præceptum manus eorum: & Kllii Ammon obedientes erunt. Et deſolabit Dominus linguam Maris Wgypti. 293. 2. & 294. 1 Ex CAP. XIII. Onus Babylonis. 294. 2 Exaltate vocem, levate manum. 295. 1 Ecce Ego ſuſcitabo ſitper eos Medos, qui argentum non quærant, nec aurum velint. Ibid. Prope eſt Dies Domini. 295. 2 Quoniam ſtellæ Cæœli, non expandent lumen ſuum, obteönebratus eſt dol in ortu ſuo. Ibid. Super boc Cœlum turbabo, & movebitur Terra de loco ſuo. 310. 2 Ex CAP. XIV. Et pauperes fiducialiter requieſcent. 297. 1 Detracta eſt ad inferos ſuperbia tua. ia. Quomodò cecidiſti de Cælo Lucifer ² Ibid. Verumtamen ad infernum detrahbirix. Ibid. Sedebo in monte Teſtamenti, in lateribus Aquilo- n1s. . . 297. 2 Et non eſt qui effugiat agmen ejus. Ibid. ia Dominus leri Jion. Ibid. Ex CAP. XVI. Inebriabo te lacrymâ meâ. 201. 1 & 260. 1. & 299. 2 Häabitabunt apud te profugi mei. 293. 2 Moab eſto latibulum eorum à facie Vaſtatoris; fini- tus eſt enim pulvis, conſummatus eſi miſer, defecit qui conculcabat Terram. lbid. Vocem calcantium abſtuli: Et auferetur lætitia, & exultatio. 299. 2. & 300. I Ex CAP. XVII. Et erit ſicut quærens ſpicas in Valle Raphaim. 300. 1 Ex CAr. XIX. Ecce aſcendet Dominus ſuper nu- bem levem. 58. 1 Nudabitur alveus rivi à fonte ſuo. Et ſervient E- gyptii Aſſur. 301. 1. & 302. 1 Ex CAP. XXI. In ſaltu ad veſperam dormietit. 03. Ex CAP. XXII. Omnem Gloriam Domus Pr ejus, vaſorum diverſa genera: omne vas parvu- lum: d vaſis Ssakn uAſque ad omne vas Muſicorum. 307. 2 Et figam illum paxillum in loco fideli: & erit in ſo- lium Gloriæ Domui Patris ſui. Ibid. Currum hominis equitis, & parietem nudavit clypeus. 06. 1I Ex CAP. XXIII. Et rurſum fornicabitur uni- verſis Regnis. 308. 2 Ex CAFP. XXIV. Tranſlatum eſt gaudium terræ. Agi- tatione agitabitur Terra ſicut ebrius. 196.1. & 311.1 Ex CAP. XXVI. Jalvator ponetur in ed murus, & antemurale. 13 1. 1 Aperite portas, & ingrediatur Gens juſta cuſtodiens Veritatem. 314. 1 Et revelabit Terra ſanguinem ſunm, & non operiet ultrà interfectos ſuos. 318. 1 Ex CAP. XXVII. Viſitabit Dominus ſuper Levia- than, ſerpentem vectem. Ibid. Ex CAP. XXVIII. Expecta, reexpecta modicum ibi, modicum ibi. 81. 1 Ecce, ego mittam in fundamentis Sion lapidem proba- tum, angularem, pretioſum, in fundamento fun- datum. Qui crediderit, non feſtinet. 185. 1 Et ponam in pondere judicium, & juſtitiam in men- ſurà. Ibid. Ex CAP. XXIX. Et erit vobis viſio omnium, ſi- cut verba libri ſignati, quem cum dederint ſcienti literas, dicent, lege iſtum : Et reſpondebit, neſcio literas. 325. 2 Quorum ſunt in tenebris opera, & dicunt: Quis videt nos, & quis novit nos Ibid. Ex CAF. XXXII. Beati, qui ſeminatis ſuper omnes aquas. 119. 2. & 120. 1 Ex CAFP. XXXIII. A voce Angeli fugerunt Po- puli: ab exaltatione tud diſperſæ ſunt gentes. 332. 2 Uei eſt criba & ubi Legis verba ponderans? ubi Do- Gtor parvulorum ?* 4.2 Ex CAP. XXXIV. Iebriatus eſt in Cœlo oiter 278. 2 Ex CAFP. XXXV. dlitudo florebit ſicut Lilium. 129. 1 Et erit ibi ſemita & via, & via ſancta vocabitur, non tranſibit per eam pollutus. 337. 1 Lætabitur deſerta & invia, & exultabit ſolitudo; & RKorebit quaſi Lilium. Germinans germinabit, & exultabit lætabunda & laudans. Gloria Libani da- ta eſt ei, decor Curmeli & Saron : ipſi videbunsz loriam Domini, & decorem Dei noſtri. 166. 1 Ex CAr. XXXVI. Numquid liberaverant An ni⸗ ſchun n, in ger E! n In l. . don l⸗ SFl Ti. nimn / pnin 1 ren 8 1I nmn e 1 310 kil⸗ 49 1¹ ,Mn. 991 enk/ 7 1 zuli, bni eUm 661 um 1 Dii geniium umiſquiſque terram ſuam de manu Re- gis Aſriorum * Ubi eſt Deus Emath; & Ar-= phad * Ubi eſt Deus Jepharvaim Numquid li- beraverunt Samariam de manu med? Quis eſt ex omnibus Diis Terrarum, qui eruerit terram ſuam de manu mek, ut eruat Dominus Jeruſalem de manu meäa? Et ſiluerunt, & non reſponderunt ei verbum. 337. 2 Ex CAP. NXXVIII. Vivens, vivent ipſe confite- bitur tibi. 115. 1 Projeciſti poſt tergum tuum omnia peccata mea. D . 132. 1 SWperabam uſque ad mane quaſi Leo ſic conirivit omnia oſa mæa. 340. 2 Corripies me, & vivificabis me. Ibid. Ecce in Pace amaritudo mea amariſſima. Ibid. Ex CAP. XXXIX. Aidli verbum Domini exerci- tuum? Ecce dies venient, & auferentur omnia;, quæ in domo tud ſunt, & quæ theſaurizaverunt Patres tui uſque ad diem banc, in Babylonem . 341. 2 Ex CAP. XL. Omnis caro fœnum. 67. 1. & 147. 1 Exſiccatum eſt fœnum, & cecidit flos. 180. 2 Ommnis Gloria ejus quaſi Flos agri. 208. I. & 236. 2 Et Cælos palmo ponderavit. 344. 2 Cui ergo ſimilem feciſtis Deum aut quam imagi: nem penetis ei? Numquid ſculptile conflavit fa- ber? aut artifex auro ſiguravit illud ? fortè li- gnum » & imputribile elegit?“ Artifex ſapieéns quærit quomodo ſtatuat ſinulacrum, quod non mo- vratur. Ibid. Ex CA P. XLIII. Ne memineritis priorum, & an- tiqua ne intuenmini : Ecce ego facio nova. 348. 2 Ex CAP. XLIV. Faber ferrarius limâ operatus eſt. in prunis & in malleis formavit illud, & opera- tus eſt in brachio fortitudinis ſuæ. 349. 1 Eſiniet & deficiet, non bibet aquam, & laſſeſcet. bid Ex CAP. XLV. Deus juſtus & ſalvans non eſt præ- ter me. 3 50. 2 Ex CAP. XLVII. Deſcende, ſede in pulvere, Vir- 20, Filia Babylon, ſede in terra. Non eſt lolium Filiæ Chaldkxorum, quia ultrà non vocaberis mollis & tenera. Tolle molam, & mole farinam: de- nuda turpitudinem tuam, & diſcooperi umerum, revela erura, tranſi ſlumina. Revelabitur igno- minia tua, & videbitur opprobrium tuum. MM 182. 2 Sede tacens, & intra in tenebras, Filia Chaldæorum: quia non vocaberis ultrà Domina Regnorum. 186. 1 Et dixiſti in corde tuo, Ego ſum, & , præter me, non eſt altera. 3354. 2 Veniet ſuper te malum, & neſcies ortum ejus: veniet ſuper ie repents miſeria, quam neſcies. Ibid. Ex CAP. XLVIII. Non eſt pax impiis, dicit Do- minus. 7. 2 Ex CAP. XLIX. Leva in circuitu oculos, & vide, omnes iſti congregati ſunt, venerunt tibi. 13. 2 Quis genuit mihi iſios? Ego ſerilis & non pariens, tranſmigrata & captiva: & iſtos quis enutrivit? Ego deſtituta & ſola, & iſti ubi erant? Ibid. & 166.1 Anguſtus eſt mihi locus, fac ſpatium mihiut habitem. 166. 1 Quia deſerta tua, & ſolitudines tuæ; & terra ruinæ tuæ anguſta erunt præ habitatoribus. Ibid. Vivo ego, dicit Dominus, quia omnibus his velut or- namento veſtieris. 14. 1. & 166. 1 Poſuit os meum, quaſi gladium acutum. 204. 1 Numquid obliviſei poteſt Mulier infantem uteri ſui? 214. 1 Ex CAP. LI. Et ebria non à vino. 201. 1 Ex CAP. LII. Induere veſtimentis gloriæ tuc: 250.1 Ethicæ Comment. Tom. VI. Sacræ Scripturæ. Solve vincula colli tui, captiva Filia Sion. Excutere de pulvere, oonfierge; ſede, Jeruſalem: Conſirge, conſurge, induere fortitudine tuä, Sionzinduere veſti- mentis gloriæ tucx Jeruſalem, civitas Nanéti. 186. 1 Ex CAP. LIII. Generationem ejus quis enarrabit? 177. 2 Ex CAP. LIV. Lauda ſterilis; quæ non paris de- canta laudem & hinni, quæ non pariebas; quoniam multi ſilii deſertaæ magis ; quàm ejus; quc bhabet vi⸗ rum. 13. I. & 2. & 16 5. 2. & 269. 1 Dilata locum tentorii tui, & pelles tabernaculorum tuorum extende. Ad dexteram enim & ſiniſtram penetrabis, & ſemen tuum Gentes; baæreditabit. 13.2 Ex CAP. LV. Jitientes, venite ad aquas, & , qui non habetis argentum, venite. 260. 1 Ex CAP. LVII. Impii, quaſi Mare fervens. Ex CAP. LI X. Palpavimus ſicut cœci parietem. 287. 2 Ex CAP. LX. Jurge, illuminare, Jeruſalem. 2 5. 2 Ex Jeremia. Ex CAP. I. Quid Tu vides, Jeremia? Virgam vi- gilantem ego video. 159: 2 Neſcio loqui; quia juvenis ſum. 284. 1 Ecce dedi ſermones meos in os tuum. Ibid. Ex CAP. VIII. NWuper contritione filiæ populi mei contritus ſaum & contriſtatus. 128. 1 Numquid reſina non eſt in Galaad è aut Medicus non eſt ibi5 Ibid. & 188. 2 Quare igitur non eſt obducta cicatrix filiæ populi mei? 128. 2 Ex CAP. XI. Quid eſt; quòd Dilectus meus in do- mo mea fecit ſeelera multa? Olivam uberem, pul-⸗ chram, fruétiferam, ſpecioſam vocavit Dominus nomen tuum. 180.2 Ad vocem loquelæ grandis exarſit ignis in eà, & com- buſta ſunt fruteta ejus. Ibid. Ex CAP. XIV. Et dixit Dominus ad me: Falſi Pro- phetæ vaticinantur in nomine meo. Non miſi eos, & non præcepi eis, neque locutus ſum ad eos: viſionem mendacem, & divinationem fraudulentam, & ſe- ductionem cordis ſui prophetant vobis. 132. 2 Non videbitis gladium, & fames non erit in vohis. Ides hæc dicit Dominus de Prophetis, qui pro- phetant in nomine meo, quos ego non miſi e dicentes; Gladius, & fames non erit in terra häc: In gladio & fame conſumentur Prophetæ illi. Et dices ad eos verbum iſtud : Deducant oculi mei lacrymam per nodtem & diem, & non faciant, quoniam contri- tione magnu contrita eſt Virgo filia populi mei ; plagũ pelſimũ vehementer. 133.1 Quare quaſi colonus futurus es in Terra, & quaſi Viator declinans ad manendum à Quare futurus es velut vir vagus? 161.2 Ex CAP. XXV. Accipe calicem & potionabis omnes gentes, ad quas ego mittam te. 284. I Ex CAP. XXX. PFropter dura peccata tua feci hæc tibi. 137. 1 Ex CAP. XXXI. Non ſecundum patctum quod pe- pigi cum Patribus veſtris in die, quuâ apprehendi manum eorum, ut educerem ebs de terra Agy- pti. 13912 Dabo legem meam in viſceribus eorum, & in oorde eorum ſeribam eam: & ero eis in Deum; & ipſi erunt mihi in Populum. 140. 1 Index. Locorum Ex Lamentationibus. Ex CAP. I. Vide, Domine, quoniam tribulor, con- turbatus eſt venter meus. pag. 124 2 UWeireo ego plorans, & oculus meus deducens aquas: quia longsè factus eſt à me conſolator. Ibid. Et lacrymaæ ejus in maxillis ejus. 139. 2. & 221. 1 Quomodo ſedet ſola civitas plena Populo, Domina Gentium. 300. 1 Ex CA P. II. Non ſileat pupilla oculi tui. 9. 2 Cogitavit Dominus diſſpave murum Filiæ GRion, te- tendit funiculum ſuum, & non avertit manum Jſuam à perditione. 336. 1 Ex CA P. III. NSaturabitur opprobriis. 47. 1 K dificavit in gyro meo, & circumdedit me felle, & labore. 124. I In tenebroſis collocavit me, quaſi mortuos ſempiter- nos. Ibid. Inelriavit me abſynthio. Ibid. & 201. I. & 267. 1 Sedebit Solitarius. 281.2 Ex Ezechiele. Ex CAP. I. Et audiebam ſonum alarum, quaſi ſo- num guais um multarum. 121. I. Et animalia ibant & revertebantur, in ſimilitudinem fulguris coruſcantis. Ibid. Duæ pennæ ſingulorum jungebantur, & duæ tegebant corpora eorum, & unumquodque eorum coram fa- cie ſudã ambulabat. 144.2 Ex CA P. II. Et ecce manus miſſa ad me, in quã erat involutus liber. Et expandit illum coram me. Erat ſeriptus intus & foris: & ſcriptæ erant in eo la- mentationes, & carmen, & væ. 127. I. & 174. 2 Ex CAP. III. Et comedi illud, & factum eſt in ore meo ſicut mel dulce. 124. 1 Ex CAP. XXXVII. Oſa arida audite verbum. 203.2 Ex CAP. XLI. Altaris lignei trium cubitorum al- titudo. 164. 1 Ex Daniele. Ex CAP. III. Penegicite Lux & Tenebræ Domino. R . 153. 2 Ex CAP. V. Ab eo miſſus eſt articulus manus, qui ſcripſit hboc, quod exaratum eſt. 243. 1 Mane, Thecel, Phares. 242. 2. & 245. 2 Ex CAP. VI. Jerve Dei viventis,“ Deus tuus, cui ſervis ſemper, putaſne valuit liberare Te à Leo- nibus 177. 1I Ex CA P. X. Ex die primo, quo poſuiſti cor tuum ad intelligendum, ut te aßigeres in conſpectu Dei tui, exaudita ſunt verba tua. 139.2 Ex CAP. XIV. Erat autem Daniel conviva ejus Regis, & bonoratus ſuper omnes amicos ejus. 165.1 Et neceſſitate compulſus tradidit ei Danielem. Ibid. Ex Oſee. Ex CAP. II. Ducam in ſolitudinem, & loquar ad cor ejus. 215. 2 Dedi eis argentum & aurum: ipſi verò de argento, & auro meo operati ſunt Baal. 278.2 Ex CAP. IV. Peccata populi mei comedent. 170. 2 Ex CA F. VII. Comederunt alieni robur ejus, & ipſe neſcivit. 23. 2. & 278.2 Ex CAP. XIII. Ero Mors tua, ⅝Mors. 116. I Ex Jona. Ex CA P. III. Adhbuc quadraginta dies, & Ninive Ifubvertetur. 2 92. 1 Ex CAP. IV. Jed vermis aſcenſu diluculi vix hede- ram tetigit, cùm exaruit. 181. 1 Ex Michæa. Ex CAP. VII. Inimici hominis domeſtici ejus. 198. 1 Ex Nahum. Ex CAP. I. Dominus in tempeſtate, & turbine viæ ejus, & nebulæ pulvis Pequm ejus. 153. 2 Ex Habacuc. Ex CAP. I. Uſquequò, Domine, clamabo, & non eXaudies *vociſerabor ad te vim patiens, & non ſalvabis? Quare oſtendiſti mihi iniquitatem & lIa- borem 5 155. I Ex Sophomia. Ex CAP. III. Nugas, qui à lege receſſerant, con- gregabo, ut non ultra habeas ſuper eis opprobrium. 300. 2 Ex LZacharia. Ex CAP. II. Qui tetigerit vos, tanget pupillam oculi mei. 22. 1. & 191. 1 Abſque muro habitabitur Jeruſalem. 130.2 Et ego ero ei murus ignis in circuitu, & in glorid ero in medio ejus. 131. 1 Ex CAP. V. Et ecce Ego video volumen volans. 181. 1 Ex CAP. VIII. Pacem & veritatem diligite. 111. 2 Ex CAP. XIII. Quid ſunt plage iſtæ in medio ma- nuum tuarum “ Et dicit: His plagatus ſum in domo eorum, qui diligebant me. 169. 2 Framea ſuſcitare ſuper Faſtorem meum, & ſuper vi- rum cohbarentem mihi. 170. 1 FPercute Paſtorem, & diſpergentur oves. Ibid. Ex Malachià. Ex CA P. I. Ji Pater ego ſum, ubi eſt honor meus? 219. 2 Ex CAP. IV. Et inflammabit eos dies veniens, dicit Dominus exercituum, quæ non derelinquet eis ra- dicem & germen. 229. I. Omnes facientes impietatem ſtipula. Ibid. Et orietur vobis timentibus nomen meum Jol Juſtitiæ. lbid. Et ſanitas in pennis ejus, & egrediemini. 229. I. & 2 Ex Libro Secundo Machabæorum. Ex CAP. VII. Peto nate, ut aſpicias ad Cæœlum. 150. 2 Ex Matthæo. . Ex CAF. I. Vocabitur nomen ejus Emmanuzl, quod eſt interpretatum Nobiſcum Deus. 163. 2 Et vocabis nomen ejus JE SUM. Ibid. Jacob autem genuit Judam, & Fratres ejus. 289. 2 Ex CAP. III. Hic eſt Filius meus ilettus. 22. 2 Ex CAF. IV. Non tentabis Dominum Deum tuum. 28 ⸗ X C T Gi (1 Ye Ex CAP. V. Vos eſtis Lux Mundi. pag. 12. 2 Vos eſtis Sal Terræ. Quòd ſi Sal evanuerit, in quo alietur? S84. I. & 151. I. & 210. 1 Ut ſitis Filii patris veſtri, qui in Cœlis eſt. 209. 2 Beati pauperes ſpiritu, quoniam ipſorum eſt regnum Culorum. Sic luceat lux veſtra coram hominibus, ut videant opera veſtra bona. 29 5. I Beati mundo corde, quoniam ipfi Deum videbun. 33. 1 Ex CA P. VI. Cum facies elemoſynam noli tubä ca- nere. 119. 2 Càm jejunas lava faciem, unge caput. 250. I Ex CA P. VIII. Quid timidi eſtis, modicæ ſidei ⁵ 264. 2 Ex CAP. IX. Quare cion Publicanis & Peccatoribus manducat Magiſter veſter? 168.2 Ex CAP. X. Veſtri capilli capitis omnes numerati ſunt = nolite timere, multis paſſeribus meliores eſtis §S. 1I12. I Non enim vos eſtis qui loquimini, ſed Spiritus Patris veſtri, qui loqititur in vobis. 318. 2 Ex CAP. XI. Venite ad me, qui laboratis, & onerati eſtis, & ego reficiam vos. 29. 1 Tollite jugum meum ſuper vos, & invenietis requiem animabis veſtris. 118. I. & 288. 2 Ex'CAP. XKII. Qui non eſt mecum, contra me eſt, & qui non colligit mecum, ſpargit. 59. 2 Ex CAP. XKIII. Nonne hic eſt fabri filius? 27. 1 Simile eſt regnum Cœlorum grano ſinapis. Rimile eſt regnum Ccelorum ſagenæ miſſæ in mare. 88.2 Exiit, qui ſeminat ſeminare ſemen ſuum. 175. 1 Unde ergo habet zizania“ Inimicus homo hoc fecit. 236. 2. & 237. 2 GSinite utraque creſcere. 236. 2 Et non ſecit ibi virtutes multas, propter increduli- tatem ea. 261. 2 Ex CAP. XKV. Dimitte eum, quia clamat poſt nos. 28.2 Ex CAP. XVII. Veſtimenta ejus facta ſunt alba ſi- cut nix. I Tunc acceſſerunt Diſcipuli ad JusM ſecretò, & dixe- runt? Quare nos non potuimus ejicere illum ? dixit illis JESUS: propter Ineredulitatem veſtram. 26 I.2 Si habueritis Fidem ſicut granum ſinapis, dicetis Monti huic, äbi hine, &ö tranſibit. 264. 2 Ex CAP. XIX. Veni, ſequere me. 30. 2 Cum ſederit Filius hominis in ſede Majeſtatis ſuc. J 125. 2 Ecce nos reliquimus omnia, & ſecuti jumus te, quid ergo erit nobis 6 196. 2 Ex CAP. XX. Iie & vos in vineam meam. 171. 2 Hi noviſſimi una horâ fecerunt, & pares illos nobis feciſti, qui portavimus pondus diei & æſtus. 172. 1 Ex CAP. XXI. Verebuntur fortè ſilium meum. 214. 2 Ex CAP. XKXIII. Dicunt, & non faciunt. 68. 2 Ex CAP. XXIV. Dividet eum, partémque ejus ponet cum lypocritis. 76. 2 Cum videritis abominationem deſolationis ſtantem in loco Sancto, qui legit, intelligat. 151. 2 Ex CAP. XXVI. Tranſeat à me calix iſte. 128. 1 & 219. 2 Etiamſi oportuerit me mori tecum, non te negabo. 184. 2 Dico tibi, antequàm Gallus cantet, ter me negabis. 292. 1 Ex CAP. XXVIII. Verè Dei Filius erat iſte. 182. 1 Er citò euntes dicite Diſcipulis ejus, quia ſurrexit. 209. 1 Eihbicæ Comment. Tom. VI. Sacræ Scripturæ. Ex Marco. Ex CA P. V. Et confeſtim ſiccatus eſt fons ſanguninis ejus: & ſenſit corpore, quia ſanata eſſet à plag. 5 I.2 Vade in pace, & eſto ſana à plaga tuâ. Ibid. Ex CAP. VI. Er præcepit eis, ne quid tollerent in viä, niſi virgam. 52. 1 Et non poterat virtutem ullam facere. 261.2 Ex CAP. I X. N potes credere, omnia poſſibilia ſunt Credenti. Ibid. Ex CAP. X. Quid tibi vis faciam? 202. 2 Fides tua te ſalvum fſecit. 203. I Ex CAP. XIV. Cœpit pavere & tædere. 177. 1 Ex CA P. XV. Deus meus, Deus meus, ut quid de- reliquiſti me? 294. 2 Centurio videns, quia ſic clamans expiraſet, ait, verè, ſilius Dei erat Hic. Ibid. Ex Luca. Ex CA P. I. Et Zacharias turbatus eſt, videns: & timor irruit ſuper eum. 2.2 Et vocabis eum Joannem. 3. 1 Menſe autem ſexto, miſus eſt Angelus Gabriel à Deo in civitatem Galilæc. 4. 2 Et cogitabat, qualis eſſet ſalutatio. Et ait Angelus ei, ne timeas, Maria. 5§. 1 Et beata, quæ credidiſti, quoniam, &c. F. 2 Ouoniam perficientur ea, quæ dicta ſunt Tibi à Do- mino. Ibid. Quoniam virum non cognoſco. 13. 1 Quomodo fiet iſtud, quoniam virum non cognoſco. Ibid. & 178. 2 Eſurientes implevit bonis, & divites dimiſit inanes. 194. 1. & 196. 1I Ulluminare hbis, qui in Tenebris, & in umbraà mortis Jedent, ad dirigendos pedes noſtros in viam pacis. 304. 2 Ex CAbP. II. Gloria in altiſſimis Deo, & in Terra Pax hominibus bonæ voluntatis. 133. 2 Accepit eum in ulnas ſuas. 174. 1 Poſtqum conſummati ſunt dies, ut circumcideretur Puer, vocatum eſt nomen ejus JusUS. 254. 2 Ex CAP. III. Qui habet duas tunicas, det non ha- benti, &, qui habet eſcas, ſimiliter faciat. 19. 2 Nihil amplius, quàm quod conſtitutum eſt vobis, fa- ciatis. 20. 1 Neminem concutiatis, neque calumniam faciatis, & contenti eſtote ſtipendiis veſtris. Ibid. Veniet autem fortior me. 20. 2 Ex CAP. IV. Won tentabis Dominum Deum tuum. 25. 2 Exclamanti itaque SWiritui, Quid tibi & nobis, JEsU Nazarene?.. Veniſti perdere nos; Chriſtus impera- vit: Obmuteſce, & exi ab eo. Et cum projeciſſet il- lum Daæmonium in medium, eiit ab eo. 27. 2. & 28.1 Quia & aliis civitatibus oportet me evangelizare, quia ides miſſus ſum. 29. 2 Et oſtendit illi omnia regna orbis Terræ in momento temporis. 262. 2 Ex CA P. V. Vidit duas naves ſtantes ſecus ſtagnum; piſcatores autem deſcenderant, & lavabant retia. 30. 2 Duc in alium; Laxate retia veſtra. 31. 1 Præceptor, per totom noctem laborantes nibil cepimus. 3 1. 2 Exi à me, Domine, quia homo peccator ſum. 32. I. & 2 Noli timere, ex hoc jam eris homines capiens. Et ſub- ductis ad terram navibus, relictis omnibus ſecuti ſunt eum. 32. 1 Et extendens manum tetigit eum dicens? Volo, Go 2 Mandare. Index Locorum Mundare. Pag: 33:. 1 Surge tolle letum, & vade in domum iuam. 34. 2 Et non invenienter, quâ parte illum inferrent præ turbů, aſcenderunt ſuprà tectum, & per tegulas ſummiſerunt eum cum lecto in medium, ante Je- ſum. Ibid. Et fecit ei convivium magnum Levi in domo ſudt. 35. 2 Et erat turba multa Publicanorum & aliorum, qui cum illis erant diſcumbentes. 36. 1 Et murmurabant Phariſæi & Neribæ eorum. Ibid. Numquid poteſtis ſilios Sponſi, dum cum illis eſt Sponſus, facere jejunare? venient autem dies, &G cum ablatus fuerit ab illis Sonſus, tunc jejuna- bunt in illis diebus. Ibid. Nemo bibens vetus ſtatim vult novum: dicit enim, vetus melius eſt. 36. 2 Ex CAP. VI. Dixit homini: Extende manum tuam. Et extendit, & reſtituta eſt manus ejus. 38. 1 Ingreſus itaque Jeſus in Synagogam, ait homini, qui babehat manum aridam Surge, & ſta in medium. Et ſurgens ſtetit. Ibid. ITpſi autem repleti ſunt inſipientidé, & colloquebantur ad invicem, quidnam facerent JEsU. 38. 2 Et deſcendens cum illis ſtetit in loco campeſtri, & turba diſcipulorum ejus. 39. 1 Qui venerant, ut audirent eum, & ſanarentur à languoribus. Et qui vexabantur à Siritibus im- mundis, curabantur. 39. 2 Et omnis turba quærebat eum tangere, quia virtus de illo exibat, & ſanabat omnes. Ibid. Et ipſe elevatis oculis in Diſcipulos ſuos dicebat; Beati pauperes, quoniam eorum eſt regnum Dei. Ibid. Væ cùm benedixerint vobis omnes homines. 40. 1 Beati qui nunc fletis. Ibid. Væ vobis, qui ridetis nunc. Ibid. & 3 10. 1 Beati eritis cum vos oderint homines. 40. 1 Ecce enim merces veſtra multa eſt in Cœlo. lbid. Ex CAP. VII. Et turba civitatis multa cum illd. 43. 1 Woli flere. Ibid. Et acceſſit, & tetigit loculum. Hi autem, qui porta- bant, ſteterunt. Ibid. Adoleſcens, tibi dico, Nurge. 2 Et reſedit, qui erat mortuus, & cœpit loqui. Ibid. Et dedit illum Matri ſuæ. Ibid. Ecce, qui in veſte pretioſa ſunt, & deliciis, in do- mibus Regum ſunt. 45. 2 Et juſtificata eſit ſapientia ab omnibus filiis ſuis. 46. 1 Et oſculabatur pedes ejus „ & unguento ungebat. . 6. 2 Cui autem minus dimittitur, minus diligit. Ibid. Remittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit mul- tum. Ibid. Fides tua te ſalvam fecit, vade in pace. Ibid. Renuntiate Joanni, quæ audiſtis & vidiſtis; Cæci vi- dent, claudi ambulant. 88.2 Mulier, quæ erat in civitate peccatrix. 259. 1 Ex CAP. VIII. Cùm turba plurima conveniret, & de civitatibus properarent ad eum. 46. 2 Et duodecim cum illo, & mulieres aliquot, quæ mi- niſtrabant ei de facultatibus ſitis. 47. 1 Aliud cecidit ſupra petram, & natum aruit, quia non habebat hbumorem. Ibid. & 197. 2 Cecidit aliud inter ſpinas. Exiit, qui ſeminat ſemi- nare. 47. 2. & 48. 1 Qui habet aures audiendi audiat. 427. 2 Non eſt occultum quod non mani eſtetur. 48. 2 At ille ſurgens increpavit ventum, & tempeſtatem aqu ; & ceſſavit, & facta eſt tranquillitas. 49. 2 Dixit autem illie, ubi eſt fides veſtra? Qui timenies mirati ſunt dicentes: Quis putas hio eſt, quia & ventis & mari imperat, & obediunt ei. 50. 1 Vinciebatur catenis, & compedibus cuſtoditus: & ruptis vinculis agebatur à Dæmonio in deſerta. Ibid. Et rogabat illum vir, à quo Dæmonia exierant, ut cum eo eſſet. Dimiſit autem eum JESUS dicens; redi in domum tuam; & narra, quanta tibi fecit Deus. Et abiit per univerſam civitatem prædi- cans, quod illi feciſſet JIESUs. 50. 2 Cuàm veniſet domum, non permiſit ſecum intrare quemquam, niſi Petrum, Jacobum & Joannem, & Patrem & Matrem puellæ. 51. 1 Cbriſtus avutem tenens manum ejus clamavit, dicens; Fuella, Surge. Quæ poſtquàm ſurrexit, juſſit illi dare manducare. 5I. 2 Et ſtupuerunt parentes ejus, quibus præcepit, ne ali- cui dicerent, quod factum erat. lbid. demen eſt verbum Dei. 220. 2 Ex CAP. I X. In quamcunque domum intraveritis, ibi manete, & indeè ne exeatis. 23. 1 Wihil tuleritis in viâ, neque virgam, neque peram, neque panem. 52 I Et quicumque non receperint vos, exeuntes de civi- tate illa, etiam pulverem pedum veſtrorum ex- cutite, in teſtimonium ſupra illos. Ibid. Egreſſi autem circuibant per caſtella evangelizantes, & curantes ubique. 52.2 Et quærebat videre eum. Ibid. Niſi forte nos eamus, & emamus in omnem banc turbam eſcas. .1 Dimitte turbas, ut euntes in caſtella, villaſque, quæ circà ſunt, divertant, & inveniant eſcas, quia hic in loco deſerto ſumus. 53. 2 Reſpexit in Cœlum, & benedixit illis: & fregit, & diſtribuit Diſcipulis ſuis, ut ponerent ante turbas. Ibid. Et manducaverunt omnes, & ſaturati ſunt. 54. 1 At illi reſponderunt & dixerunt, Joannem Bapti- ſtam, alii autem Eliam, &c. Ibid. Vos autem quem me eſſe dicitis? Reſpondens Simon Petrus dixit Chriſtum Dei. 54. 2 At ille inerepans illos, præcepit, ne cui dicerent hoc, dicens Quia oportet filium bominis multa pati,; & reprobari à Jenioribus & Principibus Jda- cerdotum. Ibid. Petrus verò, & qui cum illo erant, gravati erant Jſomno. 56. 1 Et evigilantes, viderunt Majeſtatem ejus, & duos viros, qui ſabant cum illo. Ibid. Erant autem Moyſes & Elias viſi in Majeſtate, & dicebant exceſum ejus, quem completurus erat in Jeruſalem. 57. T Petro autem loquente, Facta eſt nubes, & obum- bravit eos, & timuerunt intrantibus illis in ma- bem. . 57. 2 Et expansd nube, J ESUS inventus eſt ſolus. Ibid. Et vox facta eſt de nube dicens: Hic eſt Filius meus dilectus, ipſum audite. Ibid. Magiſter obſecro te, reſpice in fhfelium meum, quia unicus eſt mihi, &c. 58. 1 JESUS verò ſanavit puerum, & reddidit Patri ejus. V 58. 2 Et increpavit JESUS Wpirituim immundum, & ſa- navit puerum. bid. Intravit autem cogitatio in eos, quis eorum majſor eſſet. 59. 1 Vulpes foveas habent, & volucres Cæli nidos: Filius autem hominis non habet, ubi caput reclinet. 60. dNequere me. Ille autem d' xit: Domine permitte mihi primum ire, & ſepelire Patrem weum. Ibid. Idrne Sacræ Scripturæ. Sine ut mortui ſepeliant mortnos ſuos. pag. 60. 2 Ex CAP. X. Wolite Portate ſacculum, neque pe- ram, neque calceamenta- G& neminem per viam Jſalutaveritis. 61. 2 In eadem autem domo manete. 62. 2 Et nihil vobis nocebit. Ibid. Et revelaſti ea parviulis. 63. 1 Qui etiam deſpoliaverunt eum, & plagis impoſitis, abierunt. 63. I. & 2 Et appropiane alligavit vulnera ejus, infundens oleuv & vinum. 63. 2 Et mulier quædam Ma?tha nomine excepit illum in domum ſuam. 161. 2 Ex CAP. XI. Omnis enim, qui petit, accipit: & qiti quærit, invenit, & pulſanti aperietur. 65. 1 di auitem fortior eo ſupezveniens vicerit eum, univer- Ja arma ejus aitferet, in quibus confidebat, & Wpolia diſtribuet. H 6⁵. 2 Revertar in domum meam, undé exivi. Ibid. Et cuùm venerit, invenit eam ſcopis mundatam, & ornatam. Tunc vadit, & aſſumit eptem alios ſpi- ritus ſecum, nequiores ſé. 66. 1 E ergo corpus tuum totum lucidum fuerit, non ha- bens aliqtam partein tenebrarum, erit lucidum totum, & ſicut lucerna fulgoris illuminabit te. 67. 1 Phariſæus autem copit intra ſe reputans dicere, quare non baptizatus eſſet ante Pprandium. 67.2 Panem noſtrum quoitidianum da nobis hodiée. 106. I Amice, commoda mihi tres banes, quoniam amicus meus venit de via ad me & non habeo, quod po- nam ante illum. 163. 1 Ex CAP. XII. Magiſter, dic Fratri meo, ut divi: dat mecum bareditatem. 71. 1 Quis me conſtituit Judicem, aut Diviſorem inter vos * Ibid. Videte, & cavete ab omni Avaritid: quia non in abundantiä cujuſquam vita ejus eſt, ex his quæ poſſidet. 71. I. & 2 Ubi enim theſaurus veſter eſt, ibi eſt & cor veſtrum. Ibid. Et illic congregabo omnia, quæ nata ſunt mihi , & bona mea. 71. 2 Et dicam Animæ meæx: Anima habes multa bona po- iia in annos plurimos: Requieſce, comede, bibe, epulare. Ibid. & 72. I. & 236. I. & 354. 1 Stulte, häâc nocte animam tuam repetunt à te; Juc aittem paraſti, eujus erunt? 72. I Jic ſ, qui ſibi theſaurizat, & non eſt in Deum di- ves. Ibid. Conſiderate lilia agri, quomodò creſcunt. Non labo- rant » nequé Rent. 72. 2 Si autem fœnum, quod hodiè eſt in agro, & cras in clibanum mittitur, Deus ſic veſtit, quanto magis vos modicæ fideis 73.1. & 2 Haæc enim omnia Gentes Muandi quærunt. 73. 2 Pater autem veſter ſcit, quoniam his indigetis. Ibid. Verumtamen quærite primium regnum Dei, & juſti- tiam ejus: & baæc omnia adjicientur vobis. Ibid. Theſaurum non deſficieniem in clis, quò fur non appropiat, neque tines corrumpit- ubi enim the- ſaurus veſter eſt, ibi & cor veſtrum erit. 74. 2. 8 75. 1 Et vos ſimiles hominibus expectantibus Dominum IJuum, quando revertatur à nuptiis. 75. I Fræcinget ſe, & faciet illos diſcumbere. 75. 2 Et tranſiens miniſtrabit illis. Ibid. Beatus ille ſervus, quem, ocum venerit Dominus, in- venerit ità facientem. . 76. 1. & 2 Dividet, partémque ejus cum infidelibus ponet. 76. 2 Dico tibi, non exibis inde, donec etiam noviſſimum minutum reddas. 78. 1 Ex CAP. XIII. Putatis, quia & ipfi debitores fue- rint, prater omnes. 78. 2 Domine, dimitte illam & boc anno, uſqué dum fo- diam circa illam, & mittam ſtercora. 79. 1 Erat autem docens in Synagogà eorum. 79. 2 Et volucres œœli requieverunt in ramis ejus. ibid. Cùm autem intraverit Paterfamilias, & clauſerit oſ- tium, incipietis foris ſtaré, & pulſare oſtium, di- centes. . 80. 1 Manducavimus coram te;, Suabibimus, & in plateis noſtris docuiſti. S Ibid. Et dicet vobis: Neſeio vos, und ſitis. Ibid. Ex CAP. XIV. Ipſe verò apprehbenſum ſanavit eum, ac dimiſit. 81. 1 Et ipſi oblervabant eum. Ibid. Et miſit ſervum ſuum hord cœnæ dicere invitatis, ut vénirent, quia jam parata ſunt omnia. 81.2 Villam emi, & neceſſe habeo exire, & videre illam. . Ibid. Et alter dixit, Juga boum emi quinque, & eo pro- bare illa. 82. 1 Et alius dixit, uxorem duxi; & ides non poſſum venire. Ibid. Et reverſus ſervus nuntiavit hæc Domino ſuo. 82.2 Domine, falctum eſt, ut imperaſti, & adbuc locus eſt. Ibid. Exi in Vias & ſepes, & compelle intrare. Ibid. Qui habet aures audiendi, audiat. 84. 1 Ex CAP. XV. Citò proferte ſtolam prinam, & induite illum, & date annulum in manum éjus ; & calceamenta in pedes ejus. 85. 2 Et diviſit illis ſubſtantiam. Et non poſt multos dies; ongregatis omnibus, Adoleſcentior filius peregre Profeclus eſt in regionem longinquam. 86. 1 Et poſtquàm omnia conſummaſſet, facta eſt fames valida in regione illd, & ipſe cœpit egere. lbid. Surgam, & ibo ad Patrem meum;, & dicam ei: Pa- ter, peccavi in cœlum, & coram te: jam non ſum dignus vocari filius tuus. Ibid. Adducite vitulum ſaginatum, & occidite, & man- ducemus & épulemur. 86.2 Erat autem flius ejus ſenior in agro: & cùm veni- ret, & appropinquaret domui, audivit Sympho- niam, & vocavit unum de Jervis, & interrogavit eum, quid bæc eſent. Ibid. Fili, tu ſemper mecum es, & omnia mea tua ſunt. Ibid. Pater, peccavi in oœlum, & coram te. 214. 1 Ex CAP. KVI. Redde rationem villicationis tugæ: Jam enim non poteris villicare. 87. T Et laudavit Dominus villicum iniquitatis. Ibid. Difamatus eſt, quaſi diſipaſſet. 87. 2 Quia filii hujus ſæculi prudentiores Rliis lucis in gene- ratione ſuäa ſunt. Ibid. Vos eſtis, qui juſtificatis vos coram hominibus: Deus autem novit corda veſtra. 88. 1 Quia, quod hominibus altum eſt, abominatio eſt an- te Deum. Ibid. Lex & Prophetæ uſque ad Joannem: ex e regnum Dei evangelizatur. Ibid. ded & canes veniebant, & lingebant ulcera ejus. 89. 1 Et epulabatur quotidiè ſplendidé. 194. 1 Ex CAT. XVII. Fides tua te ſalvum fecit. 263. 2 Ex CAP. XKVIII. Et cum audiret turhum Ppraæter- ezuntem. . OQuid tibi vis faciam ?* Domine, ut vi- deam. 92. 1. & 202. 2 Et, qui præibent, increpabant eum, ut taceret. 92. 2 Et ipſi nihil horum intællexerunt.. Et erat Verhum iſtud abſeonditum ab eis. 184. 1 Ex CAP. XIX. Er feſtinans deſcendit, & excepit illum gaudens. 92. 2 Oo 4 Wolu- Index Locorum Nolumus hune regnare ſuper nos. Auferte ab illo mnam. 93.2 Verumtamen inimicos meos illos, qui noluerunt me Pag- 93:. 1 regnare ſiper ſe adducite huc, & interficite ante me. Ibid. Benedictus, qui venit Rex in nomine Domini, Pax in Cælo, & Gloria in excelſis. 94. 1 Magiſter, increpa Dilcipulos tuos. Ibid. Ex CAP. X X. Hic eſt bæres, occidamus eum, ut noſtra Riat hæredita 94. 2 Et ejectum illum extra vineam occiderunt. 95. I Licet nobis tributum dare, Cæſari „an non? Ibid. Ex CAP. XXI. Et erunt ſigna in Sole, Lunaà, & Itellis: & in Terris preſuura Gentium præ confu- ſione ſonitüs Maris, & Fluctuum. 97. 2 Videte kculneam, & omnes arbores: cùm producunt jam ex ſe fructum. 99. 1 Sed ante hæc omnia injicient vobis manus ſuas, & perſequentur. 101. 1 Fonite ergo in cordibus veſtris non præmeditari quem- admodum reſpondeatis. Ibid. Ego enim dabo vobis os, & ſapientiam, cui non po- terunt reſiſtere, & contradicere omnes adverſarii veſtri. . Ibid. Cum audieritis prælia, & ſeditiones. Ibid. Ex CAP. XXII. Et cùm facta eſſet hora, diſcu- buit, & duodecim Apoſtoli cum eo; Et ait illis: deſiderio deſideravi boo Paſoeha manducare vobiſ- cum. 102. 1 Facta eſt avutem & contentio inter eos, quis eorum vi- deretur eſſe major. Dixit autem eis: Reges gen- tium dominantur eorum. Ibid. & 104.2 Vos autem eſtis, qui permanſiſtis mecum in tentatio- nibus meis. 102. 2 At illi dixerunt: Ubi vis paremus? 103.2 Occurret vobis homo , amphoram aquæ portans. 10. I Et, accepto calice, gratias egit, & dixit, Accipite & dividite inter vos. lIlbid. Et ipſi cœperunt quærere inter ſe, quis eſſet ex eis, qui boc facturus eſſet. Ibid. Oui major eſt in vobis, fiat ſicut Junior. 104. 2 Ur edatis & bibatis ſuper menſam, & ſedeatis ſuper Thronos. 105. 1 FPater, ſi vis, transfer, ſed tua voluntas fiat. 107. 1 Ex CXAP. XXIII. Pater in manus tuas commendo ſpiritum meum. 119. 2 Pater dimitte illis, non enim ſciunt, quid faciunt. 157. 1 Ex CAP. XXIV. Pax vobis, oſtendit eis manus. 132. 2 Ego lum. 198. 2 Noönne cor noſtrum ardens erat in nobis, dum loque- retur in via? 211. 1. & 223. 2 Ex Joanne. Ex CAP. I. Qui non ex ſanoguinibus, neque ex vo- luntate carnis, neque ex voluntate viri, ſed ex Deo nati ſunt. 13. 1 Quod fattum eſt in Lyſo, vita erat. 185. 2 In propria venit, & ſui eum non receperunt. 161. 1 Lux in tenebris lucet. 179. 2 Verbum Caro fagqum eſt. 183. 1 Et mundus eum non cognovit. 196. 2 Ex CA P. II. Vinum non habent. Ibid. OQuid mihi & ö Tibi eſt Mulier? 264. 1 Ex CAP. III. Qui habet duas tunicas, det non ha- benti, & qui habet eſcas, ſimiliter faciat. 19. 2 ded dilexerunt homines magis tenebras, quàm lucem. 287. 2 Ex CAP. IV. Qui biberit ex Aqud bc, ſitiet ite- rùm. 240. 1 Ex CAP. VI. Durus eſt hic ſermo.e 184. 1 Non ſicut manducaverunt Patres veſtri manna in deſerto, & mortui ſumt. 195. 2 Qui manducat hune Panem, vivet in æternum. Ibid. . & 196. 1 Ego ſum Panis vivus. 279. 1 Ex CA P. VII. Numquàm ſic locutus eſt homo. 211. 1 Ex CAP. X. Et non rapiet eas quiſquam de manu med. 191. 2 Ex CAP. XI. Lazare, veni foràs. 60. 2. & 240. 2 Ecce, guem amas, infirmatur. 186. 2 Ego ſum reſurrectio & vita.“ 116. 1 Eamus & nos &G moriamur cum eo. 177. I. & 184 2 Ex CAP. XII. Wiſi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit. 105. 2 Ex CAP. XIV. Pacem relinquo vohis. 270. 1 Ex CAP. XVII. Hac eſt vita æterna, ut cognoſcant te verum Deum. 198.2 Ex CAP. XIX. Non habemus Regem niſi Cæſarem. 202. 2 Mulier, ecce Filius tuus. 242. I Ex CAP. XX. Mulier, quid ploras? 16. 1. & 242.1 Infer digitum tuum huc. . 215. 2 Domine, ſi tu ſuſtuliſti eum, dieito mibi. 217. 1 Ex CAP. XXI. Cam eſſes Junior, ambulabas, uhi volebas, cuùm autem ſenueris, alius cinget te, & ducet, quò tu non vis. 57. I GNimon Joannis, amas me?s 142. 2 Domine, Tu ſcis, quia amo Te. Ibid. Ex Actibus Apoſtolorum. Ex CAEP. VIII. Putdſne, intelligis, quæ legis? 183. 2 Ex CAP. I X. Ego ſum Jeſus, quem tu perſequeris. 191. 2. & 203. 1 Domine, quid me vis facere? 225. I Ex CAP. XVII. ILenoto Deo. Quodl ergo ignorantes colitis, hoc ego annuntio vobis. 189. 2 Ex Epiſtolà ad Romanos. Ex CAP. II. Tribulatio, & anguſtia in omnem animam operantis malum, Judæi primum & Graæci. 58. 1 Honor & pax omni operanti bonum, Judæo primum & Graæco. Ibid. Qui prædicas, non furandum, furaris. 277. 2 Ex CAP. V. Ubi abundavit delictum, ſuperabunda- vit & Gratia. 200. I Ex CAP. VIII. Non ſunt condignæ paſſiones hujus temporis ad futuram gloriam. 21I. 2. & 212. 1 Abba, Pater. 219. 2 Gi Deus pro nobis, quis contra nos? 270: I Quis nos ſeparabit à Charitate Chriſti, Tribulatio, an anguſtia, an fames, an nuditas? 270. 2 Ex CAP. X. Teſtimonium enim perhibeo illis, quéd æmulationem Dei babent, ſed non ſecundum ſcien- tiam. 268. 1 Ex CAP. XIII. Induamini Dominum Jeſum Chri- Num. 202. 1 Ex Epiſtolà primâ ad Corinthios. Ex CAP. II. Ji enim cognoviſſent, nunquam Domi- num gloriæ crucifixiſſent. 10956. 2 Ex CAP. VI. Neſcitis, quoniam corpora veſtra Tem- plum ſunt Spiritus ſanbti. 197. 1 Ex CAP. VII. Praæterit enim figura bujus Snaa 198. 2 Ex CAP. IX. Caſtigo corpus meum, & in ſervitu- tem redigo. . 13. 1 Ex lr Ve⸗ TMr. . Mud Sacræ Scripturzkz. Ex CAP. K. Fetra autem erat Chriſtus. pag. . 25 8. 1 Ex CAP. XV. Ego ſum minimus Apoftolerum. 279. I Ex CAP. XVI. Vigilate, ſtate in Fide, viriliter agite, & confortamini. 261. 1 Ex Epiſtolâ Secundâ ad Corinthios. Ex CAP. VI. MNihil habentes, & omnia poſidentes. . 40. 2 Ex CAP. XI. Fratres libenter ſuffertis inſipientes, cum ſitis ipſi ſapientes. 203. 2 Giſtinetis enim, ſi quis vos in faciem cædit. 204. 1 Ex CAP. XKlI. Cum infirmor, tunc potens ſum. 187. 1 . Ex Epiſtolà ad Galatas. Ex CAP. II. In Fide vivo Filii Dei. 263. 2 Ex CAP. VI. Alter alterius onera portate. 39. 1 Deus non irridetur. 151. 2 Mihi abſit glorieri, niſi in Cruce. 237. 2 Ex Epiſtolà ad Epheſios. Ex CAP. VI. In omnibus ſumentes ſeutum Fidei, in quo poſſitis omnia tela nequiſſimi ignea extin- guere. 261. 1 Ex Epiſtolà ad Philippenſes. Ex CAP. IIf. Humiliavit ſemetipfum factus obe- diens uſeue ad mertem. 8. 2. & 61. 2 Ex CAP. IV. Gaudete in Domino ſemper: lerum dico, gaudete: Modeſtia veſira nota ſit omnibus hominibus. 255. 2 Ex Epiſtolà ad Coloſſenſes. Ex CAP. III. Non ad oculum ſervientes. 162. 1 In quâ vocati eſtis in uno corpore : & grati eſtoie. 238. 2 Verbum Chriſti habitet in vobis abundanter. 239. 1I Ex Epiſtolà Primà ad Timotheum. Ex CAP. II. In omni loco levantes puras manus. 152. I Ex CAP. VI. Rex Regum & Dominus Dominan- tium. 159. 2 Habentes autem alimenta, & quibus tegamur bhis contenti ſimus. 309. 2 Ex Epiſtolà Secunda. Ex CAP. I. Ncio cui credidi. 210. 1 Ex CAP. II. Non coronabitur, niſi qui legitimé cer- taverit. 153. 1 Ex CAP. I V. Labora, opus fac Evangeliſtæ. 143: 2 Repoſita eſt mihi corona Juſtitiæ, quam reddet mihi Dominus in illa die juſtus Judex. 146. 2 Ex Epiſtolà ad Hebræos. Ex CAP. K. Juſtus autem meus ex Fide vivit. 261. 1 Ex CAP. XI. JSanbti per Fidem vicerunt eee- 1bid. Fide Enoch tranſiatus eſt, ne videret Mortem. 262. 2 Ex Epiſtol B. Jacobi. Ex CAP. I. Unuſquiſue enim tentatur d con- cupiſcentia ſun abſtractus, atque illeötus, 32 4. 2 Ex Epiſtolã primà B. Petri. Ex CAF. III. In hoc vocati eſtis, ut beneditctionem hareditäte poſſideatis. 49. 2 Oculi Domini ſuper juſtos. lbid. Ex CAP. IV. Charitas operit multitudinem pecca- torum. 135756. 2. & 241. I Ex CA P. V. Cui reſiſtite fortes in Fide. 261I. 1 & 270. 1 Vigilate, quia adverſarius veſter Diabolus circuit quærens, quem devoret. Ibid. Ex Epiſtolà primâ B. Joannis. ExCAP. IV. Deus Charitas eſt, & qui manet in Charitate, in Deo manet, & Deus in eo. 156. 2 Ex CAbP. V. Hæc eſt victoria, quæ vincit Mundum, Fides noſtra. 20I. I. G& 262. 2 Ex Apocalypſi. Ex CAP. I. Et pedes ejus ſimiles aurichalco. 114. 2 Dilexit nos, & lavit nos à peccatis noſtris in Jan- guine ſitg. 156. 2 Et vox illius tanqudm vox Aquarum multarum. 257. 2 Ex CAP. IV. Er in medio ſedis, & in circuitu Jedis quatuor Animalia plena oculis anté & retrôò. 114. 1. & 257. 1 Intus plena ſunt oculis, & requiem non habebant die ac nocte dicentia Sanltus, Santtus, Nanbtus Do- minus Deus omnipotens. 114. 1 Et in oonſpectu Sdedis tanquam Mare vitreum ſimile Cryſtallo. 257. I Ex CAP. V. Et redemiſti nos Deo in Sanguine tuo. . 143. 2 Phialas aureas, plenas odoramentorum, quc ſunt Crationes Nanbteram. 257. 2 Ex CAP. X. Er lIris in capite ejus. F7. I Accipe librum, & devora illum, & faciet amarica- ri ventrem tuum, ſed in ore tuo erit dulce tan- qudim mel. 124. 1. & 127. 1. & 2 Vade, & accipe librum apertum de manu Angeli Rantis ſuper mare, & ſuper terram. 127. I. & 2 Ex CA P. XII. Signum magnum in cœlo, Mulier amibta Sole. 139. 2 Et in capite ejus corona Nellarum duodecim. 173. 2 Müulier amicta dole, & Luna Jub pedibus ejus, & in capite ejus corona ſtellarum duodecim; & in utero habens, & clamabat parturiens, & crucia- batun, ut pariat. 210. 1 Et peperit filium maſeulum: & raptus eſt filius ejus ad Deum, & ad thronum ejus, & mulier fugit in Jolitudinem ubi habebat locum. 210. 2 Ex CAP. XIII. Agnus occiſus ab origine MWundi di- &tus eſt Chriſtus. 190. 1 Ex CAF. XV. Præcincti circa pecëtora zonis aureis. 136. 2 Stantes ſupra Mare vitreum, habentes citharas Dei. .J 257: 1I Et cantantes Canticum Moyſi ſervi Dei. Ibid. Magnaz & mirabilin ſunt opera tua, Domine Deus omn potens. Ibid. Dedit ſeptem Angelis ſeptem phialas aureas plenas Iracundiæ. 257. 2 . Ex Index Locorum Sacræ Scripturæ. Ex CAP. XIX. Rex Regum, & Dominus domi- nantium. pag. 14. 1. 8& 331. 1 Et audivi quaſi vocem tubæ magnæ, & ſicut vocem aquarum multarum, & ſicut vocem tonitruorum magnorum, dicentium Alleluia. 147. 2 Ex CAP. XXI. Dominus Templum r. 182. 2 Abſierget Deus omnem lacrymam ab oculis eorum. 139. 2. & 221. 1 H Ro S ℳ D N S R ⁸. “ 8 E Et oſftendit mihbi Fluvium Aquæ vitæ, dan tanquàm Cryſtallum:, procedentem ſede Dei G&Agni. 257. 2 ITpſa verò Civitas Aurum mundum ſimile vitro mun- do. Ibid. Et Plateæ Civitatis Aurum mundum tanquàm vi- trum pellucidum. Ibid. Ex CAP. XXII. FToris Canes. 176. 1 ● B S 1NDEX 4 4 4 — ͤÿ.J—2—— W –— ð— „ èè ”ä INDEX RERUM NOTABILIUM.- QUÆ IN TERTIO TOMO STROMATUM * ex Divinis Scripturis continentur. PRIOR NUMERUS PAGINAM INDICAT, POSTERIOR COLVMNAM. A. HBNEGATIO fui. pagin 284. columnâ 2 S. Abraham. 263. I. & 2 Abrahæ Sacrificium. 193. 1 Abſalonis coma- 35. 2 Acceptio perſonarum. 15. I. & 18. 2 & 39. 2. & 48. 1. & 97. 2. & 174. 2. & 209. 2 & 275. 2. & 278. I. & 286. 1. & 323. I. & 344.2 & 401.: I. & 405. 1 Accuſatio exaggerans. 304. 1 Accuſationes ex Sancto Zelo. 45. 2. & 79. 1. & 298. 2. & 399. I. & 404. I Accuſationes invidæ non audiendæ. 87. 1 Accuſationes & Excuſationes falſæ. 278. 1 Accuſationes in ſuperiores à ſuperioribus audiendæ. Accuſantes ex invidia. 82. 2 Accuſatores ex Zelo obſervantiz. Ibid. Accuſatores invidi. 84. 2. & 176. 1. & 283. 2 & 372. 1 Accuſatores Invidi Zelum præferentes, cum con- temnuntur. 176. 2 Actio poſt Orationem. 283. 2 Adami ficus. 78. 2 Adulatio. 44. 2. & 54. I. & 57. 2. & 312. 2. & 418. 2 Adulatio nocentiſſima Juvenibus. 180. 2 Adulationes fovent delicta. 169. 1 Adulatores. 80. I. & 280. 2. & 328. 1. & 339. 2 & 354· 2. & 355. I Adulteria. 274. 2 Etas non attendenda. 2.2. & 14. 2. & 279. I tas alleg. 421. 1 terna tantüùm. 4. I. & 18. I. & 37. I. & 38. 1 & 40. 2. & 60. 2. & 87. 2. & 186. 2. & 230. I & 292. I. & 299. 2. & 319. 2. & 326. 2. & 340. I & 379. 1. & 381,2. & 400. 2. & 406. 2. & 42 I. 1 Eterna tantùm curanda. 2.2 terna tantùm Eccleſiaſtici tractent. 286. 1 Eterna Temporalibus curis prælerenda. 4. 2 Eternorum oblivio. 55. 2. & 72. I. & 101. 2. & 189. 2. & 241. I. & 312. I. & 316. 1I. & 421. 2 Eternorum obliti. 75. 1. & 80. 1. & 99. 2. & 333.2 . & 327. 1. & 390.1 186. 2. & 260. 2. &3 263.2 244. 1. & 315. 1. & 344. 2 Eternorum cognitio. ternorum cura. Æternorum cura Dæmoni quam ſuſpecta. 262. 2 ternorum memoria. 72. 2. & 75. 2. & 380. 1 & 411. 2 Eternorum memoria Tribulationis remedium. 261. 1. & 315. 1 Eternorum memoria Tentationes arcet, Fervorem accendit. 226. 1 Eternitatis oblivio, inter dignitatum & felicitatis plandimenta. 150. 2 Affabilitas. 20. 2. & 39. 2. && 45. 2. & 75. 2. 88 76. 2. & 156. 1. & 220. 1. & 278. I. & 303. I. & 342. I. & 353. I. & 256. I. & 36 5. 2. & 366. 1 & 407. I Affabilitas ſeria. 10. 2. & 355. 2 Affabilitas nimia. 210. 1 Affabilitas non deprimit. 229. 2 Affabilitas & Humilitas in Nobilibus. 51. 2 Affectus plus quam effectus attenditur. 3.2 Affectus non effectus. 14. 2. & 54.2. & 275. 1 Affectus non effectus, plerunque attenditur. 72. 2 Affectus non pariat Dignitatum promotiones, ſed Oratio. 38.2 Affectus, ſed cum operibus. 189. 2 Affectus effectum trahat. 315. 1 Affectus ſine effectu. 30. 1. & 189. 2. & 352. 1. & 383. 2 Affectus ſine effectu non ſufficit. 152. I. & 3 17. 2 & 364. I. & 378. 2. & 388. 1 Agricultura allegoricè. 30. 2. & 60. 2. & 74. 2. & 394.2. & 411.2 Agricultura verior. 74. 1I Ahqui admirandi, non imitandi. 219. B. Aloyſius, ſeu Laus Adoleſcentis. 23 5F. I B. Aloy ſius citò mortuus. 208. 1 B. Aloyſ. ſermo Silentium erat. 279. I Ambitio. 8.2. & 12. I. & 18. 1I. && 20. 2. & 21. 2 & 24. 2. & 31. 2. & 59. I. & 62. 2. & 72. 2. & 77. 2. & 96. 2. & 10I. I. & 102. 2. & 104. 2. & 124. 2. & 160. 2. & 241. 1. & 303. 2. & 311. 1 & 343. I. & 352. 1. & 367. I. & 5382. 2. & 392. 1 S—B. 401. 2. & 402.2 Ambitio infelix. pag. 34. 2 Ambitio audax. 24. 1 Ambitio ubique germinat. 59. 1 Ambitio Sancta. 74. 1 Ambitio vix reprimitur. 102. 1 Ambitio inhonora. 277. 2 Ambitio ſtulta. 327. 2 Ambitio vincit Avaritiam. 329. 2 Ambitio quàm prodiga ſit. 78. 1 Ambitio Chriſti Incarnatione devicla. 6. 1 Ambitio Religionis munia viliora odit. 25. 1 Ambnie Index Ambitio & Dignitas infelix. Ambitio minuit fidem Fidei noſtræ. 225. 2 Ambitio & Voluptas infelices. 254. I Ambitio & Tepiditas Mortem non optant. 12. 2 Ambitio & Avaritia inexplebiles. 158. I. & 289. 2 pag. 314. 2 & 290. 2 Ambitionis, & Dignitatis miſeriæ. 320. 2 Ambitionis iervitus. Ibid. Ambitionem fugat Mortis meditatio. 303. 2 Ambitioſi. . 82. 2 Amicitia ſancta. 80. 1 Amicitia vana. rIz55. 2 Amicitia impiorum. . 302. 1 Amicitiæ non bonæ. 352. 2 Amicitiolæ. 72. 2. & 165. 1. & 2. &G 232.2. & 314. 2 Amici impii. 43. 1. & 65. 2. & 68. 1. & 91. 2. & 375. 1. & 380. 2. & 235. I. & 339. I. & 390. 1 . & 391. 2. & 394. 1. & 401. 1 Amici impii vix deſeruntur. 36. 1 Amici impii deſerendi. 337. 1 Amicis impiis non placendum. 16 5. 1 Amor in Deum. 90. 2. & 386. 2. & 388. 1 Amor Chriſti in nos. 104. 1. & 288. 2. & 377. Amor Parentum vincendus. 263. I Vide Chriſtus. Deus. Parentes. Amore duei. 36. 2. && %. 2. & 150. 2. & 158. 1 & 170. 1. & 294. I. & 329. I. & 337. 1. & 377. 1 & 378. 1I Amore duci non Timore. 113. 1. & 140. 1. & 169. 1 & 175. I. & 180. 1. & 207. 2. & 214. I. & 219. 2 & 314. 1. & 325. 2. & 348. 1. & 364. 1 Animarum Zelus. Vide Zelus. „₰ S. Anna. 14. 2 Apologia fortior. 44. 1 Apologia vera. 179. 1 Apologia vera noſtra eſt Mortificatio. 176. 2 Apoſtaſia alleg. 291. 2 Apoſtaſiæ Mater Tepiditas. 324. 1 Apoſtata. 63. 1. & 273. 1 Apoſtata rediens in Sæculum ſpe Hæreditatis, & Aulæ deceptus. 345. 2 Apoſtatæ. 129. 1. & 229. 1. & 253. 2. && 315. 2. & 316. 1. & 331. 2. & 404. 2 Apoſtatæ ſunt i, qui tepidi ſunt. 273. 1 Apoſtatæ & ſcandalizari faciles. 315. 2 Apoſtatæ non proſperantur. 351. 1. & 420. 2 Ad Apoſtatas. 289. 1 Aquæ laus. 256. 2. & 381. 1 Aquæ in deſerto, Ligno, hoc eſt Mortificatione & Cruce daulceſcunt. 294. 1 Aquæ comeduntur. Cur? Quia Deus dixit. 381. 1 Aquarum lacus. 145. 2 Aquarum Laus & Lacrymarum. 257. 1I Vide Lacrymæ. Aquila & Phonix. 180. 1 Argumentum in Bacchanalibus. 189. 1. & 2.6— 190. I. & 191. I. & 192. I. & 193.2. & 196. I. & 2. & 197. 2. & 198. 1. & 2. & 199. I. & 200. I. & 2 & 201. 1. & 2. & 202. 1. & 2. & 203. I. & 2. & 301. 2. & 306. 1. & 406. 2 Argumentum in Chriſti Nativitate. 313. 2 Argumentum in Renovatione. 314. 2. & 348. 2 Ariditates. 217. 1 Arma alleg. 9. 2. & 18. I. & 106. 1. & 221. 2. &G 245. 2. & 259. I. & 261. I. & 337. I. & 414.1 Arma vera in bello. . 337 1 Armamentarium noſtrum Chriſti Paſſio. 221. 2 Arrogantia. 4. 2. & 54. 2. & 104. 2. & 120. 2. 8& 136. I. & 163. I. & 337. 2. G& 367. 1 Arrogantia vitetur. 4. 1 Arrogantia, quæ ſibi omnia præſumit. 5. 2 Arrogantia Honorem mutuum dedocet. 354.2 Aſtrologia. 287. 2 Avaritia. 20. I. & 40. 2. & 41. 2. & 58. 2. & 64. 2 & 65. 1. & 71. 2. & 88. 1. & 94. 2. & 95. 2. &E 102. 2. & 114. I. & 160. 2. & 220. 2. & 277. 1 & 2. 29 5. I. & 30I. I. & 307. I. & 324. 2. & 335. 1. & 368. 1. & 384. 1. & 395. 2. & 398. 1 . 399. 2. & 409. 2 Avaritia inexplebilis. 6. 1. & 54. I. & 74. 2. & 277. 2. & 335. 1. & 355. 1 Avaritia aliena uſurpans. 31. 1 Avaritia inops. 47. 2 Avaritia tutior. . 53·2 Avaritia caveatur ab Eccleſiaſticis. 67. I Avaritia & Munera. 79. 1 Avaritia in Principe. 301. 1I Avaritia Eccleſiaſticis vitanda. 2 Avaritia pejùs Eccleſiaſticos, & Religioſos vexaret, ſi eos ſubderet. Ibid. Avaritia & Ambitio ineæplebiles. 158. 1. & 289. 2 & 290. 2 Avaritiæ odio Juriſdictio Eccleſiaſtica proficit. 330. 1 Avaritiam oderint Eccleſiaſtici. 75. 2. & 87. 2. & 114. I. & 280. 2. & 319. I. & 344. I. & 367. 1 Vide Eccleſiaſtici. Reditus. Avarus. . 278. 2 Avari. 75. 1. & 385. 2. & 397. 2 Avari infelices. 327. 2 Avaro anima Panis eſt & opes. 450. I Aula. 29. 1. & 41. 2. & 401. 2. & 418. 2 Aula vitanda. 21. 2. & 138.2 Aula deſerenda. 254. 2. & 353.: 1 Aula Religioſis evitanda. 23585. 1 Aulæ ſervitus. 24.2 Aulæ ſervitus & Mundi. 201. 2. & 420. 2 Aulæ mala. 322. I. & 309. 2. Aulam vitet Religioſus. 22. 1 Aulam Religioſus non vitet, ſi Correctionem ad- hibeat. Ibid. Vide Religioſus. Aulicus. 31.2 Aulicus verus. 316. 2 Aulicus non promotus. 21. I. & 25. 1. & 28. 1 & 45. 2. & 69. 2. & 90. 1. & 2. & 103. I. & 138. I. & 140. 1. & 144. 2. & 207. 2. & 346. 2 & 361. 2. & 369. 2. & 374. 1 Aulicus non promotus mirari non debet. 5. 2 Aulicus non promotus uni Dee placere ſatagat. 121.1 Aulicus non promotus Deo fidat. 72. 2 Aulicus non promotus laboret pro Eccleſià. 107. 1. Aulicus non promotus ſerviat non fractus. 118. 1 Aulicus non promotus ſperet. 135. I Aulicus non promotus amet Eccleſiam. 225. 2 Aulicus non ambitioſus raròô. 291. 1 Auhci inſania. 302. 2 Aulico dejecto non inſultandum. 314.2 Aulici. 34. 2. & 56. I. & 72. 2. & 82. 2. & 96.2 & 322. I. & 334. 1. & 338. 1. & 382. 2. & 393. 2. & 401. 2 Aulici probi. 57. 2. & 82. 2. & 301. 2 Aulici probi Deo acceptas referant dignitates. 6.2 Außhici probi evehantnr. 87. 1 Aulici infidi. Aulici invidi. Aulici veri. Aulici, etiam grati frænandi. 57. 2. & 68. 1. & 380. 2. & 404. 1 69. 1. & 118. 1 Auhci inexplebiles. 65. I. & 72.2. & 403. 1 66. 2. & 404. 1. Aulici non boni frænandi. Aulici miſeri. 24. 2. & 41. 2. & 54. I. & 75. I. & 82. I. & 160. 2. & 247. I. & 289. 2. S 314. 2 & 325. I. & 339. 1. & 353. 2. & 36 5. 1. 8& 369. 2. 373.: 2. & 392. 1. & 403: 1. & 410. 2 & 4142. Aulici 114. 1. & 387. 2. 8. 1 — — — 9 Rerum Notabilium. Auhici froznandi. pag. 21. I. & 31.2. & 82.2. & 149. 1 & 277. 2. & 288. 2. & 318. 2. & 330. 2. & 2 Aulici impii froenandi. 16 5. I. & 254. 1. & . 2 Aulici impii ſemper noxii. 18. 2. & 366. 1 Aulicii impi, & Suſurrones. 339. 2 Aulici, & Conſiliari impii. 80. 1 Aulici non nimis elevandi. 176. 2. & 394. 1 Aulici & Servi impii aliquando gratiores. 179. 2 Aulici improbi & ſuperbi frœnandi. 255. I. & 404. 1 Aulici ingrati. 272. 2 Aulici rarò fideles Regibus, & Sæculares Religio- ſis. Ibid. Aulici promovendi. 344. 1 Aulici & Servi à Vocatione forté Dominum ab- ducentes, evaneſcent ſpreti ab illo, cum promo- tus fuerit. . 349. 1. & 2 Aulici & Religioſi olim viles arceant Superbiamn. 1I04. 2 Auñicis conſulendum. 73. 2. & 219. 2. & 335 2 & 364. 1 Aulicis promptè conſulendum. 40. 1 Aulicis conſulendum quamquàm infelicibus. 30. 1I Aulicis conſulendum de victu. 42. 2 Aulicis non fidendum. 4 5. 1 Aulicis Rex conſulat. 75. 2 Vide Rex. Aulicis Domini non fidant. 28. 1 Aulicis & Militibus conſulendum. 65. 2 Aulicis providenda neceſſaria. 279. 2 Aulicorum miſeria. 30. 1 Aulicorum ſpes. 24. I. & 41. 2. & 72. 2. & 81. 2 & 247. 1I. & 334. I. & 33 5. I. & 350.2. & 3 5 4. 1 & 393. 2. & 397. 2. & 403. 2 Aulicorum ſpes vana. 96. 2. & 327. I. & 36 5. 1 Aulicorum Politica omnia non rarò occultat Impe- rantibus. 354. 2 Aulicorum ſitim ſpes nmutrit. 325. 1 Aulicorum vera depreſſio. 394. 1 Aurum. 74. 2 Vide Domini. Rex. Wes. Jervitus. B Aptiſmus. 256. 2 B Bellum. 18. I. & 83. 2. & 209. 2. & 245. 2. & 281.2. & 355. 2 Bellum alleg. 9. I. & 13. 1 Bellum ferax ſcelerum. 286.2 Bella. 101. 1 Beneficentia. 363. 1 Beneficia clam conferenda. 350. 2. & 399. I Benefaciendum impigre. 249. 1 Vide Vocatio. Bona occultanda. 4. 2. & 95. 1. & 117. 1 & 119. 2. & J123. I. & 13 5. 2. & 139. 1. & 140. 1. & 143. 2. & 145. I. & 158. 1. & 159. 2. 8& 161. I. & 2. & 221I. I. & 23 I. I. & 249. 2. S& 263. 2. & 340. I. & 341. 2. & 350. 2. & 398. 2 C Ain. 102. 2 Calamus. 222. 2 Candor & Simplicitas Politica. 56. 2 Cantatrices. 309. 1 Carcer. 31.2 S. Carolus Epiſcopus domi humilis. 211. 1 Caſtitas. 29. I. & 346. 1. & 380. 2. & 388. 1. & 394. 2 Caſtitas verborum parca. 5. 1 Ethicæ Comment. Tom. VI. Caſtitas Mortificatione Corporis defenditur. 13. 1 Caſtitas tactum horret, non vulnera. 234. 2 Caſtitas non floret ubi Gloria vana regnat. 297. 2 Caſtitas in Lelo animarum. 302. 2 Caſtitatis cura. 5. I. & 6. 2. & 13. I. & 15. I. & 51. I. & 2. & 63. 2. & 72. 2. & 75. I. & 128. 2. &£ 221.2. & 308. 2. & 309. I. & 338. I. & 352. 2 . & 394. 1 Caſtitatis Obedientia cuſtos: Oratio aee. 16.2 Caſtitatis cuſtos Modeſtia. 295. 2 Caſtitatis lacg Mortificatio eſt, & Paupertas. 353. 2 Cella. S. 2. & 23. I. & 218.2. & 298. 1. & 33 1. 2 342.2. & 374. 2. & 376. 1. & 390. 2 Cella alleg. F4. 1 Cella & Eremus non omnibus proſunt. 215. 2 Cella ager vocationis eſt. 320. T Cellæ amor. 5. 2. & 6. 2. & 8. 1. & 15. 2. & 21. 2. & 29. 2. & 35. 1I. & 67. 2. & 73. I. & 97. 1I & 209. 1. & 306.2.& 340. I. & 350.2.8& 360. 1 & 387. 2. & 390. 2. & 418. 2 Cellæ amor in anima religioſa. 14. 2 Cellæ amor Orationis fons. 38. 2 Cellæ bona. . 336. 2. & 346. 1I Cellæ & Solitudinis pericula. 318. I. & 336.2 Cellæ damna, n1 caveas- 129. 1 Cellæ interdàm damna. 215. 2 Cellæ utilitas. 345. 2 Cenſores aliorum. 2. I. & 9. I. & 21. 2. & 34. 1. & 36. 1. & 45. 2. & 46. I. & 47.1. & 54 2. & 68. I & 69. 2. & 6. 2 & 89. 1. & 149. I. & 176. 1. & 218. 1. & 283. 2. & 303. 2. & 310. 2. & 359. 2 Cenſores Concionatorum. 176. 1 Charitas. 52. I. & 59. 2. & 106. I. & 156. 1. & 183. I1. & 186. 2. & 329. 1 Charitas fraterna. 3. I. & 5. 2. & 7. 2. & II. 2. & 156. 2. & 157.2. & 16 I. I. & 2. 171. I. & 209:2 & 219. 2. & 220. 2. & 238. 1. & 244. 1. & 299. 2. & 303. I. & 305. 2. & 398.2 Charitas erga proximos. 155. 2 Charitas in proximos & Zelus animarum Oratio- nis fons. . 13 5. 2 Charitas & Amor de Deo triumphant. 283. 1 Charitas rarò ſolet aliena crimina aperire. 283. 2 Charitas, & Umo. 106. 1 Charitas & Unio Perſecutionum remedium. 1 Chriſtus Gladius. 24. 2 Chriſtus ubi habitet. 34. I. & 171. 1. & 182. 1 & 214. 2. & 241. 2. & 342. 2. & 350. 2. & 369. 2. & 395. 1. & 386. 2. & 400. 2. & 403: I. & 406. 2. & 413. 1. & 417. 1 Chriſtus ubi habitet, & quomodò cuſtodiatur. 14. 1 Chriſtus ut Lazarum excitaret, clamavit. 1 2 Chriſtus ubi non habitet. 382. 2 Chriſtus proditus à Juda. 102. 2. & 192. 2 Chriſtus quærendus. 266. I. & 370. 1. & 382. 2 & 387. 2. & 396. 2 Chriſtus quomodò quærendus. 16. 1 Chriſtus Deus, & Homo. 106. I. & 182. 1I Chriſtus Paradiſus eſt. 187. 2 Chriſtus lacrymas ſitit in Cruce. 239. 2 Chriſtus imitandus. 413. 2. & 246. 1 Chriſti Incarnatio. 181. 2. & 182. 2. &f 341. I. & & 352. I. & 413. I. & 417. 2. & 418. I Chriſti Incarnatio victoria vitiorum. 6. 1 Chriſti Incarnatione devicta Ambitio. Ibid. Chriſti Incarnatio docuit Humilitatem. 88. 1 Chriſti Incarnatio quam utilis. 90. 1 Chriſti Incarnatio Deum extulit, duùm depreſſit. 129. 2 Pp Vide . Vide Humilitas. Pati pro Chriſto. Chriſti Incarnatio Mundi Pompas ſuperavit. pag. 246. 1. & 407. 1 Chriſti Incarnatio libertas noſtra. 284. 2 Chriſti Incarnatio optanda. 340. 1 Chriſti Nativitas. 10. I. & 313.2. & 415. 1 Chriſti Nativitas alleg. 133.2 Chriſti oculi. 58. 2 Chriſti fuga in Ægyptum. 147. 1 Chriſti tentatio. 187. 2 Chriſti Paſſio. 92. I. & 101. 2. & 103. I. & 190. 2 & 199. I. & 234. 1. & 2. & 239. 2. & 241. 1I. & 2 296. I. & 311I. I. & 3633. I. & 378. 2. & 407. 2. & Chriſti Paſſio Victoria noſtra. Chriſti Paſſio Victoria noſtra, & Tentationum re- medium. 58. 2 Chriſti Paſſionis imitatio. lbid. Chriſti Paſſio, & Incarnatio Deo mundum ſubje- cit. 159. 1 Chriſti Paſſio Scripturas aperuit, ac reſignavit. 183.I. & 2 Chriſti Paſſio quid nobis contulerit. 219. 2. & 401. 1 Chriſti Paſſio Armamentarium noſtrum. 221. 2 Chriſti Paſſio bonum noſtrum. 319. 2 Chriſti latus vulneratum. 241. 1 Chriſti Reſurrectio. 183. 1 Vide Mortificatio. Chriſti amor in nos. 104. I. & 288. 2. & 321. 2 Chriſti Zelus, & Amor erga animas. 183.1 Chriſti dextera B. Virgo eſt. 187. 2 Chriſti Servitus, & Jugum ſuavia. 227. 2 Chriſti Servitus Libertas vera. 284. 2 Chriſto quâà ratione via paretur. . I Chriſto ad naſcendum defuit locus in Bethlehem, domo Panis, & Abundantiæ. 182. 1 Chriſto beneficia degenerarunt in pœnas. 192. 2 & 199. 1I. 250. 2 In Chriſto bona omnia 193. 2 Chriſto inflicta Alapa. 234. 1 Chriſtum ſequi. 5S. 2 Chriſtiani nomen. 222. 1 Cibus alleg. 260. 2. & 384. 1 Cibi hujus Mundi non explent. 193. 2. & 389. 1 Vide Ambitio. Divitiæ. Circumſpectio. 29. 1. & 62. 2. & 65. I. & 75. I. & 83. 2. & 95. 2. & 128.2. & 217. 2. & 234. 2. & 246. I. & 273. 2. & 285. I. & 303. 2. & 305. 2 & 306. I. & 313. I. & 319. I. & 336.2. & 352. 2 & 375. I. & 409. I. & 414. 1. & 418. 2. & 419. 2 & 421. 1. & 2 Circumſpectio ornatus eſt verus. 12. 2 Circũſpectio poſt victoriam. 25. 2. & 274. I. & 32 1. 1 Circumſpectio perfectis. 9. 2. & 23. I. & 65. 2. & 73. 2. & 78. 2. &ũ 145. 2. & 166.2. & 314. 1. & 317. I. & 318. I. & 373. 1. & 390. 2. & 419.2 Vide Modeſtia. Cura Cellæ. Circumſpectio etiam perfectis neceſſaria. 5. I. & 13. I. & 22. 2. & 85. I. & 9I. 2. & 107. 2. & 23 5. I. & 25 1. 2. & 297. I. & 364. I. & 407. 2. & 415. 1 Circumſpectio aliquibus magis neceſſaria. 52. 1 Circumſpectio omnibus neceſſaria. 25. 2. & 245. 2 & 275. 1 Circumſpectio Religioſorum, non Labor. 282. 2 Circumſpectio, nam Voluptas, vel Pœnitentia in- ſidiatur. 296. 1 Circumſpectione & perfecti valde egent. 50. 1 Circumſpectione zelus armetur. 22 1.2 Clementia. 6. 1. & 105. I. & 137. I. & 140. 2. & 241. 1I. & 243. 1. & 25 I. 2. & 278. 1. & 286. 1 & 290. I. & 299. 2. & 303. £ & 304. I. & 30 5. 2. & 3077. 2. & 314. 2. & 318. 1. & 319. 1I. & Index 323. I. & 332. 2. & 336. 1. & 337. I. & 372. 1. & 374.2. & 377. 2. & 401. 1. & 405. 2 dic Clementia & ſeveritas. 22. 2 Clementia erga lapſos. 4 333 1 Clementiam ſeveritas temperet. 220. 1 Cœcitas alleg. 92. 1. & 203. 1I. & 324. 1. & 330. 2 . & 347. 2. & 378. 2. & 384. 2. & 403. 2 Coœcitas Sancta. 326. 2 Cœcitas peccatorum. Ibid Coœcitas ex tepiditate. J 297. I Coœcus Evangelicus. 202. 2. & D 1 Coœci etſi videant. —⸗ 3458. I Coœremoniæ & Urbanitates nimiæ. F. 1 Cœremoniæ vanæ. 6.2 Cogitationes piĩiæ. 281. 1 Cogitationum cura. 273.2. & 75. I. & 383.2. & 412.2 Cognitio ſui. 5. 2. & 93o 2. & 98. 2. & 166. 2. & 281. 1I. & 290. 2. & 295. I. & 299. I. & 302. 2 . & 338. 2. & 354. I. & 2. & 419. 2 Cognitio propria. 16. 1 Cognitio ſui coram S. Euchariſti. 404. 2 Vide Eternitas. Colloquia cum mulieribus. 5. I. & 28. 2 Compati. 117. I. & 156. 2. & 203. 2. & 279. 2 & 283. I. & 299. 2. & 303. 1. & 305. I. & 308. 2. & 323. I. & 332. 2. & 333. 1. & 336. I. & 2 . & 368. 2 Compati imperfectis. 2. I. & 39. I. & 157. 2. & 322. 2. & 385. 2 Compati neſcientes. 89. I. & 102. 2. & 106. I. & 124. 2. & 137. 2. & 143. I. & 155. I. & 304. I. & 305. I. & 308. 2. & 353. 2. & 385. 2. & 399. 1 . & 419. 2 Compati miſeris. 105. 1. & 407. 1 Vide Lapſi. Compati lapſis. 156. 2. & 173. 2. & 26 5. 1. & 369. 1 Compati lapſis eſt Chriſtum reficere. 321.2 Compati debet ſuperior mitis. 346. 2 Concio ex Oratione. 8. 1. & 277. 1. & 384. 2. & 388. 2 Concio ex corde. 370. 1. & 372. 1. & 410. 1 Concio ex Oratione naſcitur. 240. 2 Concio ſeria ſit. 22. I. & 34. I. & 5I. 2. & do. 1 & 97. 2. & 147. 2. & 280. 2. & 302. 1. & 343. 2. & 396. 2. & 384 2. & 411.2 Concio ſeria Auditore non caret. 17.2 Concio docta ſit. 26. 2. & 380. 1 Concio ſit docta, ſed ſeria. 181. 1 Concio ſevera. 19. 1 Concio vana. 28. I. & 147. 1. & 172. 2. & 240. 2 & 275. I. & 320. 1I. & 348. 2. & 359. 1 Concio vana fons peccatorum in populis. 275. 1 Concio cujus vana. 343. 1 Concio & ſcientia labore comparantur. 47. 2 Concio & zelus animarum Orationi vacent. 53. 1 Concio non ſæva ſit. 59. 2 Concio vera vox operum. 176.2 Vide Exemplo eſſe. Concio ſit ad captum. 183.2 181. I. & 184. 1 272. I. & 396. 2 218. 1 Concio ſimplex ſit. Concio ſimplex ad vulgus. Concio ac Correctio à juſto ſit. Concio & Correctio ex Oratione. 347. 1 Concionis vanitas oritur ex auditorum vitio. 34. 1 Concionator Sanctus ſit. Parentum oblivio eum rec-- dat idoneum moribus corrigendis. 41. Concionator ubique concionetur. 52. 2 Concionator vitet gloriam vanam. 55. 1 Concionator verus. 100.2. & 326.2. & 384.2. & 385.1 Concionator vanus. 278. 2. & 280.2. & 283. 2 Concionator amet paupertatem Sanctam. 302. 1 & 384.2 Vide Co Cot Co Con Con Con Cor Cor Con Cor Con Cor Cor Cor Cor Co Col Co Vide Eccleſiaſtici. Concionator doceri, inſtruique ſe ſinat. pag. 343. 1 Concionatoris exempla. 17. 2. & 26. 2. & 27. 2 & 28. 2. & 30. 2. & 33. 2. & 46. 2. & 143. I & 277. 1. & 343. 2. & 368. 2. & 359. 1. & 376. 1. & 384. 2. & 408. 1. &ũ 409. 2 Vide Laborandum. Concionatoris ſanctitas. Concionatores delicati. Concionatores blandi. Concionatores vani. 79. 2. &ũ d 408. 1 F52. I. & 53. 1 56. 2. & 355. 2 68. 1 Concionatorum paupertas. 52. 1 Concionatorum Cenſores. 176. I Confeſſio. 7. 1. & 98. 2. & 118. 2. & 310. 2 & 396. 1 Vide Veſtis. Conſeſſio, & conſcientiæ aperienda, & Pœnitentia vera. 51.2 Conſeſſio lætitiam inducat. 109. 1 Confeſſio aliquando non iteranda de iiſdem crimi- nibus. 267. 1 Confeſſarius, & Superior peccantium ſcelera ſua faciat. 283. 1 Confeſſarius „& Operarius oderint viſitationes. 339. 2 Confeſſarii ſerii ducant poenitentes per aſpera. 6. 2 Confefſarii non hebetes, aut indocti eligendi. 15. 2 Confeſſarii blandi. 17. I. & 327.2 Confeſſarii mimis blandi. 5§5. I. & 328. 1 Confeſſarii non ſint nimis blandi. 5I. 2. & 405. 2 Confeſſarii diſcreti. 90. 2. & 148. I. & 317. 2. & 37. 1 Confeſſarũi ſint diſcreti. 20. 1. & 23. 2. & 5 16. 1 & 12 1. 2. & 134. 2. & 142.2. &ũ 156. 2. & 219. I. & 374. 2 Confeſſarii indiſcreti. 85. 2. & 96. I. & 127. 1. & 167. 1. & 170. 2. & 308. 2. & 333. I. & . 1 Confeſſarii ſeveri. 3 8. 2 Confeſſarii nimis ſeveri. 44. I. & 90. 1. & 105. 1 & 137. 2. & 203. 2. & 214. 1. & 304. I. & 336. . 1. & 407. 2 Confeſſarii ſint piè ſeveri. 216.2 Confeſſarii nimis auſteri. 5O. 1. & 64. 1. & 76. 2 & 85. 2. & 90. I. & II5. 2. & 243. I. & 3602. 2 & 385. 2. & 409. I. & 419. I Confeſſarii non advocandi domum, ſed convenien- di. 5 1. 2 Confeſſarii non adſint Teſtamentis. 340. 2 Contfeſſarii in ſe pœnas convertant pœnitentium. 2341. 1. 8 377. 2 Confeſſarii diſcant compati, & diſcretionem. 352. 2 Confeſſarii clamoſi. 63.2 Confeſſarii non omnes indiſcriminatim, & arguant, S plectant. 96. 1 Vide Correctio. Confeſſarii non blandi. 22. 1 Confeſſarii ſint Patres. 113. 1 Confeſſari & Zelus animarum non trahant poeni- tentes. 409. 1 Confeſſarii Peccatores ad ſe trahant, non Juſtos tan- tùm abſolvant. 168. 2 Confeſſarii ſint mites. 212. 2 Confeſſaru puniant:, ſed moœſti. 278.2 Confeſſarii pœnæ ſe Socios reddant Pœnitenti. 284. 1 Confeſſarii non ſint immites. 287. 1 Confeſſarii ſeſe plectant, Pœnitentes verò emen- dent, poœnis ſalutaribus præſcriptis. 292. 1 Confefſari abundent Charitate. 305. I. & 366. 1 Ethicæ Comment. Tom. VI. Rerum Notabilium. Confeſſarn & Amici impii. 324. 1 Confidentia in Deum. 53. 2. & 119. 2. & 179. I. & 221. 2. & 264. I. & 287. 1. & 340. 2. & 36 4. 1 JJMJƷMMd & 369. 2. & 416. 2 Confidentia in Deum, cùm oratio non exauditur. 252. I. Vide Oratio. Ariditas. Confidentia in Deo Tentationis, & Tribulationis remedium. 243. 2 Confidentia in Deo Tentationis & Perſecutionis Tempore. 314. 1. & 348. 1 Confidentia in hominibus. 68. I. & 70. 2. & 75. 1. & 89. I. & 253. I. & 283. I. & 280. 2. & 302. 2. 8 305. 2. & 323. 2. & 327. I. & 328. 2. & 329. 2 & 330. 2. & 334. 2. & 339. I. & 344. 2. & 350. 2. & 351. 1. & 354. I. & 359. 2. & 374. 2. & 394. 1I. & 397. 2 Confidentia in hominibus vana. 272. 2. & 362. 1 Vide Eterna. Confidentia in hominibus etiam à nobis promotis vana. 349. 1 Confidentia in Hominibus & Temporalibus. 1 Confidentia in amicis. 372. 2 Confidentes in Protectoribus. 554. 1 Vide FProtectiones. Congratulationes. 5. 1. & 20. 2. & 44. 2. & 105. 1 & 180. 2, & 280. 2. & 418. 2 Congratulationum & Gloriæ vanæ cupiditas. 329. 2 Conſcientia aperienda. 28. 1. & 75. I. & 98. 2 & 118. 2. 8& 156. I. & 175. 2. & 303. 2. & 310.2 & 318. 1. & 2. & 326. 1. & 336. I. & 340. I. & 369. 1. & 391. 2. & 396. 3 Conſcientia aperienda ſed non Stomachus. 188. 2 Conſcientia aperienda etiam a perfectis cum gau- dio. 16. I. & 252. 2 Conſcientia aperienda etiam Superiori imperfecto. 218.2 Vide Muperior. Conſcientia aperienda Superioribus ut dirigant. 2. 1 Conſcientia aperienda Superiori, vel Conteſſarin Adulatori. 314. 2 Conſcientia non ſe abdens Fervorem habet diu- turnum. 346. 2 Conſcientiæ morſus. 64. 1 Conſcientiam aperientem ſolemur. 50. 1 Conſcientiam aperientes animentur. 115. 2 Conſideratio. 81. 2. & 83. 2 Conſilia mala. Vide Peccator. Conſilia impia. 418. 2. & 23 5. 2 Conſiliari impii. 1I7. I. & 18. 2. & 23. 2. & 67. 2 & 212. I. & 278. 2. & 280. I. & 312. 2. & 328. 2 & 337. 2. 339. I. & 359. I. & 375. I. & 390. 1 &S& 401. 1. & 402. 1I. & 407. I. & 419. 1 Conſiliarii & Aulici impu. 44.2 Conſiliarii impiii audiuntur. 43. 2. & 142. 1. & 337.2 iliari 314.2 Conſiliarii impii plectendi. 347. 2 Conſiliarii recti. 22. f Conſiliarii boni. 63. 1. & 280. 2. & 295 2 Conſiliarii boni non auditi. 28. 1 Conſiliarii boni valde rari. Vide Aulicus. Conſiliarii boni audiantur. 54. I. & 355. 1 larii 219. 1 Conſiliari boni & fidi advocandi. 285. 1 Conlſiliarii boni neglecti. 325. 2 Conſiliarii probi. 114. 1 Conſiliarii probi adhibendi. 148. 1 Conſiliarii probi audiendi. 188.2 Pp 2 Conſiliarii Conſiliarii cautè audiendi. pag. 92. 2 Conſiliarii veri. 176. 1. & 275. I Vide NWathan. Conſiliarii hortantes. 280. 2 Conſiliari Regum ſenes ſint. Ibid. Conſiliarii à Rege audiendi. 175. 2 Conſiliarii & Confefſarii nimis blandi. 3238. 1 Conſolationes Dei. §3. 2. & I4I. I. & 348. 2 & 370. 2.& 373. 2. & 382. I. & 395. 2. G 42 I. 2. & 414. 2 Conſolationes Dei & Mundi. F4. 1 Conſolationes Dei Ferventibus dantur. 37. 1. & 349. 1 Conſolationes Dei, & Contemplationem meretur Zelus animarum. 135. 2 Conſolationes Dei quibus dentur. 229. 2. & 294. 1 326. 2. & 370. 1. & 388. I. & 400. 2 Conſolationes Dei ſine pompa. 288. 2 Conſolationes Dei quantæ. 289. 2 Conſolationes Dei in Mortificatione. 313. I. & 346. 1 Vide Jugum Chriſti. Gonſolationes Dei meretur Serietas. 329. 1 Conſolationes Dei ubi deſunt Conſolationes aliæ. 346. 1 Vide Status mediocris. Conſolationes Domini impetrant Religionis munia viliora & Talenta mediocria. 211. 2 Conſolationes humanæ. 107. 1 Conſtantia. 113. I. & 386. I Contemplatio & Oratio ex Zelo animarum. 229. 2 Contemptus Temporalium. 12. I. & 20. 1. & 45. 2 & 49. 2. & 71. 1. & 74. I. & 77. 2. & 84. 1. & 92. I. & 96. 2. G& 308. I. & 318. I. & 32 4. 2. & 325. I Contemptus Mundi. 95. 2. & 349. 1 Converſio. 66. 1. & 38 5. 2. & 4006. 2 Converſio rara. 35. 1 Converſio vera. 133. 2. E 42 I. 1I Converſio & Pœnitentia vera. 65. 2 Converſio S. Borgiæ vel S. Ignatii. 3 5 1. 2 Converſio & Renovatio egent Cellà & Exercitiis ſpi- ritualibus. 371. 1 Convivia evitentur. 84. 2 Vide Lurco. Cor. 90. 2 Correctio libera. 17. 2. & 22. 1. & 28. 1. & 43. 2 & 284. I Correctio adhibenda. 18. 2. & 223. 2. & 279. 2. & 358. 2. & 396. I. & 405. 2 Correctio ſuavis. 23. 2. & 148. 1 Correctio prudens. 34. 2. & 58. 2. & 105. I. & 127.2. & 134. 2. & 170. I. & 390. 1 Correctio prudens ſit. 34.2 Correctio à juſto ſit. 41. I. & 76. 2. & 107. 2. & 277. 2. & 343. 2. & 389. 2. & 405. 2 Correctio tarda & diſcreta. 41. 1 Correctio mitis. 46. I. & 47. I. & 50. I. & 5§8. 2 & 59. 2. & 64. I. & 79. I. & 90. I. & 102. I. & 2. & II5. 2. & 139. 2. & 140. 2. & 184. I. & 203.2. G& 207. 2. & 21 5. 2. & 243. I. & 284. I & 287. I. & 290. 2. & 292. I. & 317. 2. & 333. I. & 366. 1. & 369. I. & 372. I. & 374:2. & 419. 1 Correctio mitis, & ſecreta. 127. 1. & 319. 1 Correctio modò mitis, & modò ſevera. 219. I. & 380. 1 Correctio non mitis. 220. 1 Correctio opportuna. 50. I. & 59. 2. & 369. I Correctio ſit opportuna. 265. 2 Correctio iit ſevera. 51. 2 Correctio toleranda. 54. 2. & 300. 2 Correctio ſit ſecreta. 63. 2. & 85. I. & 128. 1 142. 1. S& 411I. 2 Index Correctio non ſemper ſit ſecreta. 253. 2 Correctio verecunda ſit. 103. 2 Correctio, ſed laude mixta. 131.2 Correctio etiam ubi fructus non ſperatur. 134. 1 Correctio blanda. 142. 2 Correctio non Ira ſit. 176. 2 Correctio amanda. 188.2 Correctio ex Charitate. 248. 2 Correctionis odium. 279. 2 Correctio quàm ardua. Ibid. Correctio neceflaria. 283. 2 Correctio, ſed non importuna. Ibid. Correctio, ſed ſine Politica. 284. 1 Correctio careat contumeliis. 286. 2 Correctio utilis. 292. 1 Correctio ex amore. 298. 1 Correctio rara. .⸗ . 303. 2 Correctio ſit paterna. * 305. 1 Correctio indiſcreta. 333. 1 Correctio, & Concio ex Oratione. 347. 1 Correctionis impatiens. 22. I. & 28. I. & 252. 2 & 300. 1 Creatura ſcala ad Deum. .,2 Crudelitas. 63. 2. & 68. 2. & 101. I. & 259. 1. & 286.2 Crudelitas hominis. 58. 2. & 21I7. 2. & 245. 2 Vigde Ira. Crux. 237. 1 Cura & Lætitia vana. 187. 1 Curæ Dei ſe committat Status mediocris. 37. 1 Curæ ſuperfluæ. 12. 2. & 34. 1I. & 75. 2. & 101. 2 286. 2. & 298. I. & 309. 2. & 310. 2. & 321. 2 & 329. 1. & 374. 2. & 387. 2 Vide Eterna. Deus. Fama. Lingua. Curioſitas. I4. 2. & 23. I. & 2 5. I. & 35. I. & 60. 2. & 273. I. & 277. 2. & 298. 1 Curioſitas vincenda. 220. 2 Curioſitas, & occaſio tollitur à Deo. 281. 2 D Emon non timendus. 230. 2 S. Daniel. 243. 1 S. David. 13. I. & 119. 2. & 258. I S. David exul. 165. 1 S. David correctus. 142. 2 S. Davidis lacrymæ. 260. 1 Decimæ Eccleſiaſticæ, ſed pro Fidei avertendis diſcriminibus. 37.2 Delicati. 370. 1. & 292. 2 Deliciæ. 64. I. & 99. 2. & 195. 2. & 273. 2 . S353. 2 Deliciæ plùs dedecent Gubernantes, quam Vulgus. 66. 1 Vide Rex. Deliciæ Tentationum fons. 24 5. I Deſolati. 363. 2. & 364. 1. & 369.2 Deſolationis Pharmacum Oratio. 313.2 Deſolationes, & Tribulationes utiles. 57. 2. & 357. 2 Deſolationes Spirits. 217. I. & 380. 1 Deſolationes, Ariditates, & Tentationes non no- cent. 222. I. & 2 Deſolationes, Perſecutio, & Tribulatio Dei Paſ- cuæ ſunt. 260. 2 Deſperatio. 243. 2. & 350. I. & 363.2 Deſperatio pellatur. 265. 1 Deſperati. 132. 1 Deſperati ſperent. 109. I. & III. 2. & 146. 2. & 154. 2. & 167. I. & 181. 2. & 223. I. & 241. 1 & 337. 1. & 347. 2. & 364. I. & 384. 1 Deſperati ſperent, nam Virgo Impios deleuclir 173. Ad — — — — — — — — — Dei amor in nos. == Ad Deſperatos. pag. 199. 2. & 240. I. & 244. I. & . 282. 2 Ad Deſperatos & Scrupuloſos. 215. 1 Dextera Chriſti Beatiſſima Virgo eſt. 187. 2 Deus ubique. 158. 1 Deus curat deſertos ab hominibus. 417. 2 Deus vilis eſt nobis. 189.2 Deus ubi quærendus. 214. 2 Deus timendus. 245. 2 Vide Nihil præter Deum. Deus omnia videt. 274. 1 Deus exaltatur cùm parxcit. 329. I Dei Miſericordia. 6. 1. & 82. 2. & 105. 1. & 126. I. & 146. 2. & 199. I. & 214. 1. & 242. 2 & 244. 1I. & 255I. 2. & 252. 1. & 256. 2. & 275.2 & 278. I. & 286. 1. & 2. & 291. 2. & 301. 2. & 303. I. & 318. 1. & 919. I. & 320. 2. & 322. I & 2. & 326. 2. & 329.1. & 335. 2. & 287. 1. & 356. 2. & 372. 1. & 379. 2. & 380. 1. & 395. 1 & 384. I. & 386. 2. & 405.2. & 406. 1. & 41 5.2 & 416. I. & 417. & 422. 1 Dei Miſericordiâ obſtinati non abutantur. 214. 1 Dei Miſericordià & Providentia in Tentationibus. 230. 2 Dei Miſericordia ad Deſperatos. 236. 1 Dei Miſericordia duùm punit 294. 1. & 52.2. &wz70. 2 Dei Milericordia etiam cùm punit in die Iræ ſuæ. 29 5. 2 Dei Miſericordia vel in Ira. 298. 1 Dei præſentia. 7. 1. & 379. 2 Dei præſentia in mente. 178. I. & 310. I Dei præſentia in nobis optatur à Deo. 349. 2 Dei Ira. 228. 2. & 229. I. & 245. 2. & 25 I. 2. & 252. I. & 275. 2. &ẽ 280. 1. & 290, 2. & 308. I. & 328. 2. & 337. 2. & 412: 2 Dei Ira Miſericors. 6.1 Dei Ira Juſta. 98. 1 Dei Ira dilata. 347. I Dei timor. 7. I. & 9. 2. & 97. 2. & 99. 2. & 101. 1 & 121. 2. & I77. I. & 187. 1. & 287. 2. & 290. 2. & 291. 2. & 332. 2. & 374. 1 Dei liberalitas. 1II. I. & 82. 2. & 329. 1I. 340. 2 346. 1. & 363. I. & 375. I. & 384. 1. & 399. 1 Dei Liberalitas ut beneéfaciat, occaſiones quærit. 284. 2 Dei Gloria major, ut Gloria noſtra propagetur. 5I. 1 Dei Gloriæ cupiditas non quærit ſpectatores. 158. 1 87. 2. & 94. I. & 105. I. & 126. 1. & 183. I. & 219. 2. & 228. 2. & 249. 1 & 305. 2. & 357. I. & 41 5. I Dei Amor in nos ob Contemptum omnium. 348. 1 Dei Amor erga Peccatores. 322. 2. & 320. 2 Dei præſentia neglecta. 418. 2 Dei Providentia. 412. 2. & 325. 2 Dei Providentia in eos, qui ſua negligunt, ut pu- blica curent. 3. I Dei Providentia in tentationibus. 222. 1 Dei Providentia erga derelictos. 346. 2 Dei cura erga ſuos. 70. 1. & 363. 2. & 364. 1 Dei cura, ne tribulatio, & tentatio nimiæ ſint. 2 5 1. 1 Dei curæ ſe permittere. 3. I. & 53. 2. 72.2 & 89. I. & 90.2. & 98. 2. & 119. 2. & 12 5. 2. & 131.1. & 13 5. I. & 169. 2. & 179. I. & 222. I. & 223. 2. & 248. 2. & 25 I. I. & 252. 1. & 297. I & 338. 2. & 340. 1. & 347. I. & 350. I. & 357. I. & 361. 2. & 374. I. & 396. 2. & 387. I. & 413.2 Dei curæ ſe committat ſtatus mediocris. 37. 1 Dei voluntati conformari. 12. 2. & 16. 2. & 43. I Ethicæ Comment. Tom. VI. Rerum Notabilium. & 49. 2. & I07. I. & I19. I. & 170. 2. & 222.2 & 241. 2. & 244. I. & 25 1. I. & 294. 2. & 316. 2. & 341. 2. & 352. I. & 36I. 2. & 386. 2. G 391. 1. & 417. I 3. I. & 30. 2. & 3 I. 1. & 53. 2. & 74. 2. & 319. 1 Deo ſerviendum omnibus omninò memhbris. 283. 2 Nihil præter Deum. 2. I. & 7. I. & 37. I & 40. 2. & 98.2. & 106. 2. & 182. 2. & 196. 2 & 202. 2. & 203. 1I. & 2. & 222. 2, & 225. 2. & 256. 1. & 315. I. & 316. 2. & 340. I. & 362. I & 386. 2. & 387. 2. & 410. 2 Nihil præter Deum Zelus animarum cupiat. 62. 1 Nihil præter Deum, quando nos illi ſufficimus ſine aliis ommibus. 189. 2 Deum deſerentes. 328.2. & 401. 1. & 403. I. & 404. 2 Dies veri & pleni quinam ſint. 2.2 Dies pleni. 14. 2. &ũ 90.2. & 100. 2. & 234. 2. & 373. I. & 42 I. 1 Dies non pleri. 228. 2 Dies Judicii. 237. I. & 290. I. & 2. & 29 5. I. & 310. 1 Dies Judicii & Mortis vindices Dei in peccatores. 228. 2 Diffidentia ſui. 16. 1. & 49. I. & 50. I. & IIY. 2. & 155. I. & 166. 2. & 177. I. & 218. & 334. I. & 340. 2. 343. 1. & 353. 2. & 369. 2 & 415. I. & 421. 1 2 1 Deo dare eſt accipere. d Diffidentia ſui Felicitas à Deo eſt. 302. Dignitas. 343. 1 Dignitas vana. 96.2 Dignitas Sacerdotum. 2. 2 Dignitatis ratio habenda. Ibid. Dignitas vera. 4. I. & 57. I Dignitas ſine Deo. 6. 1 Dignitas miſera. 19. I. & 73. I. & 293. 1. & 307. I & 2. & 389. 1 Dignitas cur aliquando in indignis. 21. I Dignitas Eccleſiaſtica cui conferenda. 23. I Dignitas noxia. 24. 2. & 34. 1. & 68. I. & 12 5. I & 247. I. & 281. 2. & 290. 2. & 293: I. & 303. 2. & 304.I. & 322. I. & 354.2⸗& 355. I. & 369. 2 & 401. 2 Dignitas conferenda etiam exteris. 27. 1 Dignitas quomodo conferenda. 39. 1. & 280. 2 Vide Aulicus. Dignitas non mutet mores. 39. 2. & 45. 2. & 73. 1 MB 06. 2. & 125. I. & 220. I Dignitas in indignis. 41. 2. & 460. I. & 283. I Dignitas in indigno. 457. I. & 62. 2. & 69. 1. & 72.2 & 104. 2. & 125. I. 301. I. & 304. I. & 311I. 2 ”M & 3 54. 1. & 399. 2. G& 412. I. Dignitas in digno. 1I1I4. I. & 124. 2. & 126. 1. & 299. I. & 304. 1I. & 307. I. & 331. I. & 344. I . & 361. 1 Dignitas in digno has Dei dotes æmulatur. 350. 2 Dignitas cui deferenda. 48. 2. 8& 560. 2. G 5/7. 2 & 74. I. & 78. I. & 80. I. & 93. I. & 137. 2. G 254. I. & 279. 2. & 298. I. & 318. 2. & 33 §. T & 365. 2. & 376. 2. 377. I. & 380. 2. & 382. I. & 401. I Dignitas & Felicitas noxiæ. 56. I. & 2 Vide Divitiæ. Dignitas mores mutat. 56. 1. & 75. 2. & 149. I & 150. 2. & 291. I. & 296. 2. & 303. I. & 304. “”YMUN I. & 35 3. 2. & 402. 2 Dignitas infelix. 56. I. & 57. 2. & 83. I. & 392. I Vide Rex. Superior. Dignitas non neganda aulicis præclarè meritis, quòd Eccleſiæ „ vel Regnis ſub Antecefloribus milita- rint. 56. 2 Dignitas recuſanda. 6I. 2. & 120. 2. & 178. 2. & 246. I. & 279. 2. && 303. 2. && 3 44. I. . P P 3 Digni- Dignitas non conferatur ob Munera. pag. 6 5. I Dignitas ob merita conferenda. . 78. 1 Dignitas præpropera indolem conſopit. 180. 2 Dignitas non recuſanda, ut nobis tantùm vacemus. 220. 2 Dignitas in Politico. 241. 1 Dignitas cuiam vilibus conferenda. 254. 1 Vide Eocleſiaſtici. . Dignitas hominis. 271. 1 Dignitas non ob Opum deſiderium. 279. I Dignitas confertur imbelli. 279. 2 Dignitas mores mutet. 291. I. & 296. 2 Dignitas quando non recuſanda. 120. 2 Dignitas non conferenda ob commendationes. 404. I Dignitas neganda impiis. 417. 2 Dignitas obſcurat pleroſque. 297. 1 Dignitas malèé parta. 297. 2 Dignitas omus eſt. 304. 1. & 364. 1 Dignitas non noxia ſapienti. 304. 2 Dignitas erubeſcat, & opprobrium Chriſti ame- tur; quoniam Chriſtus & pauper naſcitur, & reus moritur. 3 1I. 1 Vide Chriſtus. Humilitas. Dignitas à Deo. 327. I Dignitas per ſcelera quæſita. 339. 2 Dignitas abdicanda ante Mortem. 353. I Vide Mortis memoria. Dignitates Eccleſiaſticæ. 12. 1I Dignitates repudiandæ. 178. 2 Dignitates caducæ. 208. 2 Dignitates meritis ſaltem apparentibus conferant Reges & Præſules. 212. 1 Dignitatum promotiones pariat Oratio, non Affe- Ctus. 38.2 Dignitatum miſeria. 247. 1 Dignitatum vanitatem Mors probat. 290. 1 Dilectio. Vide Inimici dilectio. Diſcretio. 55. 1. & 127. I. & 143. I. & 184. 1. & 284. I. & 322. 2. & 344. 2. & 374. 2 Diſcretio fervori miſcenda. 215. 1 Diſpenſationes. 332. 2. & 333. I Diſpenſationes interduùm neceſſariæ. 143. 1 Vide Superior. Diſpenſatio ſit valde rara. 335. 1 Divitiæ allegor. 332. 2 Divitiæ noxiæ. 3 I. 2. & 40. I. & 41. 2. & 55. 2 & 71I. I. & 72. I. & 85. 2. & 88. 2. & 125. I & 308. I. & 309. I. & 324. 1. & 325. 1 Divitiæ veræ. 49. Divitiæ indifferentes. 90. 2. & 212. 2 Divitiæ indifferentes, Ambitio, & voluptas non — item. 77. 1 Divitiæ miſeræ. 6. 2. &ũ 74. 2. & 88. I. & 236. 1 Divitiæ Deo inviſæ. 114. 1 Vide Paupertas. Divitiæ non noxiæ ſi iis non hæreamus. 212. 2. & 384. 1 Divitiæ Idololatriæ parentes. 277. 1 Divitias auget Eleëmoſyna. 53. 2 Divitias oderint Eccleſiaſtici. 295. I Divites Superbi. 291. 1 Domini Aulicis non fidant. 28. 1 Domini ſervorum vitia ſananda curent. 42. 2 Vide Zelus. E Brietas. 6c4. I S. Eccleſia Romana. §. 2. & 10. 1. & 408. 2 S. Eccleſiæ Romanæ ſubdantur Religioſi etiam per- fectiſſimi. 25. 2 S. Eccleſiæ Romanæ ſubſint Religiones, & qui Fer- vori ſtudent. 215. 1 Index Eccleſia & Religiones non infames ob nonnullos Tepiditate infectos. 21. 2 Eccleſia & Synagoga. 90. I. & 219. 2 Pccleſia antecellit Synagoge. 2. 2 Eccleſia quàm ſanctior ſit Synagogà. 130. 1 Eccleſia ſanctior Synagog efſt. 246. 1 S. Eccleſia ſine tumore. 36 5. 2 Eccleſiaſticus & Religioſus in Aula. 306. r. Eccleſiaſticum decet non Pompa, ſed Mortifica- tio. 3 57. 1 Vide Luxus Eccleſiaſticorum. Eccleſiæ electio poſt Synagagam. 272. 2 Eccleſiæ fundamentum Paupertas. 225. 1 Eccleſiaſtici affines abdicent. 2. I Eccleſiaſtici & Sacerdotes tantùm Spiritualia cu- rent. 2. 2 Vide Eterna tantum. Eccleſiaſtici coli debemt. 2. 2. & 25. 2. & 384. I. & 09. 2 Eccleſiaſtici coli debent, ſed ad curam. 12. 2 Eccleſiaſtici & Reges coli debent, etiam ab opti- mis. 8.2 Eccleſiaſtici & Reges coli debent, etiam peccan- tes. 34.2. & 420. 1 Eccleſiaſtici obliviſcantur parentum. 3. 1 Eccleſiaſtici Eccleſiæ tantùm jura tueantur. 4. 2 Eccleſiaſtici Choro adſtent. Ibid. & 12. I. & 418. 2 Fccleſiaſtici honorandi. 10. 2. & 12. I. & 159. 1 . & 365. 2 Eccleſiaſtici honorandi à Religioſis. 4. 1 Eccleſiaſtici honorandi, & Rex coli debet. 148. 2 Eccleſiaſtici honorandi à Religioſis auſteris. 208. 2 Eccleſiaſtici honorandi, licèt opulenti. 210. 2 Eccleſiaſtici non evehant Notos, ſed optimos. 13. 2 & 417. 2 Eccleſiaſtici exemplo ſint. 17. 2. & 34. 1. & 292. 1 Eccleſiaſtici decreta condentes ſint Sancti. 17. 2 & 343. 2. & 359. 1. & 372.1. & 376. I. & 389. 2 Vide Exemplo eſſe. V Eccleſiaſtici, & Concionatores honorandc. 22. I Eccleſiaſtici viſitationes vitent. 355. 2 Eccleſiaſtici diligant & honorent ſubjectos. 36 5. 2 & 366. 1 Eccleſiaſtici non ſint ambitioſi. 411. 1 Eccleſiaſtici ſi eſſent inepti. 411. 2 Eccleſiaſtici & Superiores decreta condentes. 26. 2 & 38. 2. & 68. I Eccleſiaſtici, & Superiores Religioſi decreta con- dentes. 30. 1 Eccleſiaſtici orent, ut ſint exemplo cæteris. 48. 2 Eccleſiaſtici Sancti Parentum immemores. 50. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi honorentur. 51. 2 Vide Religioſi. Eccleſiaſtici & Religioſi ſpirent Zterna tantùm. 60. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi veri. 61. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi, ut plurimam, clam pu- niendi. 63. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi veri nihil clanculum agant. 75⁵5. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi probi quinam ſint. 84. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi clam puniendi, niſi valde fuerint ſcandaloſi. 85. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi clàm puniendi. 117. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi clam ut plurimum, corri- gendi. 142. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi olim viles. 125. 2 Eccleſiaſtici nihil velint niſi ovium Innocentiam. 389. 1 Eccleſiaſtici non boni Eccleſiaſticam Juriſdictionem non peſſundant. 392. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi ſeſe protegant & hono- ‚— — — — nit igt rent. pag. 234. 1 Eccleſiaſtici & Religioſi non puniantur paſlim pu= blicè. 253. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi ſint pudiciſſimi. 302. 2 Eccleſiaſtici & Religioſi ſint ferventes. 304. 2. & 305. I Eccleſiaſtici ab affinibus non pervertantur. 5. I. & 361. 1 Vide Eocleſiaſticorum. Pompeæ. Eccleſiaſtici Aulas evitent. 67. 2. & 776. 2 Eccleſiaſtici Affines nen evehant. do. 2 Eccleſiaſtici Avaritiam oderint. Vide Avaritia. Eccleſiaſtici veri non reformident Tribulationem & Perſecutionem. 137. 2 Eccleſiaſtici à Solà Eccleſiâ ſperent. 97. 1 Eccleſiaſtici viri Hurena non timeant, ſed Gloriam Dei tantùm amplificent. 98. 2 Eccleſiaſtici choro adſint ex corde. 14. 2 Eccleſiaſtici Cæremonias impleant. 103. 2 Eccleſiaſtici non optimi, Miſeri. 175.2 Eccleſiaſtici ſi probi non ſint. 272. 2 Eccleſiaſtici avari. 280. 2. & 389. 2 Eccleſiaſtici & Reges delicatiſſimè & honorificè cor- tigendi. 284. 1 Eccleſiaſtici Eterna tantum tractent. 286. 1 Eccleſiaſtici oderint pompas & opes. 291. 2 Vide Luxus. Eccleſiaſtici nulli adhæreaeant. Ibid. Eccleſiaſtici oderint divitias. 295. 1 Eccleſiaſtici nec Avari, nec Impii ſint. 301. I. & 41I. 2 Eccleſiaſtici in Aulis. 300. I. & 302. 1 Eccleſiaſtici ſi ſint Avari. 307. I. & 398. 2. & 399. 2 & 407. I. & 2 Eccleſiaſtici veri. 307. 2 Eccleſiaſtici non veri. O9. 2 Eccleſiaſtici dudàm viles, & Religioſi Laici ſeu olim non nobiles Humilitatem ament. 311. 2 Eccleſiaſticorum recditus. 76. 1 Eccleſiaſticis reditus neceſſarii. 79. 1 Eccleſiaſticorum Pompæ. 309. 2 Eccleſiaſticorum Pompæ veriores. 67. I. & 94. 1 &W 210. I. & 36 5. 2. & 376. 2. & 412. 2 Eccleſiaſticorum & Rehgioſorum ſcandala eſſent nocentiſſima. 280. 1 Eccleſiaſticorum & Religioſorum Peccata graviora. 222. 2 Eccleſiaſticorum nulla ſit Avaritia. 325. I Eccleſiaſticorum & Regum exempla ſi non ſint Sancta. 337. 2 Eccleſiaſticos quid deceat. 7. 2 Eccleſiaſticos veros non Pompæ, ſed Mortificationes renuntiant. 74. I Eccleſiaſticos dedecet Luxus. 309. 2 Eccleſiaſticis reditus nullo modo illiciti. 53. 1 Eccleſiaſticis, & Religioſis reditus non illiciti. 61. 2 Vide Paupertas religioſa. Modeſtia. Educatio. Vide Filiorum educatio. Effectus. Vide Affectus. Electio ftatus. 4. I. & 6. 2. & 7. I. & 24. 1. & 2. & 29. 1. & 30. 2. & 34.: 2. & 40. I. & 41. 2. & 5SA. I. & 71. 2. & 77 I. & 2. & 80. I. & 81. 2. & 82. 1. & 9I. I. & 92. I. & 96. I. & 2. & 101. 2. & 132. 2. & 160. 2, & 164. 2. & 178. 2. & 179. 2. & 19 5. 1. & 206. I. & 208. 2. & 23 I. 2 & 247. I. & 254. I. & 255. I. & 281. 2. & 286. 1. & 287. I. & 290. I. & 298.2. & 303.2. & 306. I. & 308. 1. & 310. I. & 318. I. & 320. 2 & 321. 2. & 322. 1. & 333. 2. & 334. I. & 344.2 & 345.2. & 347. 2: & 348. 2. & 350. 2. & 362. 2 & 356.2. & 358. 1. & 360. 1. & 381. I. & 382.2 Rerum Notabilium. SG 385. 1. & 287. 2. & 389. 2. & 391. 2. & 392 1. & 400. 2. & 401. 2. & 403. 2. & 405. I. S& 410. 2. & 412. 2. & 414. 2. & 417. 2. & 420. 2 Electio ſtatus conſulto Deo. 357. 2 Electio ſtats non præmiſsà Oratione. 327. 1 Electio ſtatůs Felicitatis deceptrix, 327. I Electio ſtatus in Mortis memoria. 351. 2 Elecm Eccleſiæ poſt Synagogam. 272. 2 Vide Vocationis beneſficium. Eleeëmofſyna. 19. 2. & 71. 2. & 74. 2. & 82. 2. 8& 388. 1. & 100. 2. & 398.2. & 399. I. & 400. 1. & 2 Eleemofſyna non in Auro, ſed in Pane, & c. 19. 2 Eleemoſyna cum delectu. Ibid. Eleemoſyna Divitias auget. 53. 2. & 400. 1 Eleemolyna Divitibus imponitur. 220. 2 Eleëmolyna negata. Ibid. Eleemoſyna neglecta. 277. 2. & 384. I Eleemoſynæ fons Luxus devitatus. 53. 1 Elesmoſynas improbè emendicans. 28. 1 8. Elias. 225. I 8. Eliſens. 27. 1 Epiſcopus Domi humilis S. Carolus. 211I. I Epiſcopi munus. 3. 1 Epiſcopi. 64. 2. & 76. 1. & 93. 2 Epiicopi parcè utantur Vicariis. 21. 1. & 105. I Epiicopi atque Reformatores utantur Religioſis. 219. 1 Epiſcopi & Superiores ipſi res adminiſtrent. 2 3. 2 Epiſcopi affines non audiant. 280. I Vide Parentum oblivio. Epiſcoporum reſidentia. 9. I. & 10. 2. & 29. 2. 8& 49. 2. & 58. 2. & 64. 2. & 66. 1. & 169. I. & & 318.2. & 334. I. & 36 1. 2 Epiſcoporum & Superiorum Viſitationes ſint miſe- ricordes. 7. 2 Vide Juriſditctio Eccleſiaſtica. Eremus & Cella non omnibus proſunt. 215. 2. 8& 342. 2 Erubeſcentia mala Virtutis. 232. 2 Eva. 339. 1 Evangelii Erubeſcentia. 92. 2 Evangelii Erubeſcentia noxia. Vide Humani timores. 88. Euchariſtia. 104. 1. & 254. 2. & 301. 2. & 306. 2.: & 384. 2. & 399. I S. Euchariſtiæ Tabernacuum Gladium mortificatio- 35. 1. & 416. T nis architectatur. 233.2 S. Euchariſtia in Miſſa. 236. 2 Exarnen conſcientiæ. 281. I. & 352. 2. 8& 404. 2 Excommunicatio. 20". 2 Excommunicatio ſit cauta. 142. 2. & 292. 1 Excommunicatio interdum neceſſaria. 220. 1. & 364. 2. & 405. 2 Excommunicatio ſit rara. 204. 1I Excuſationes frivolæ. 64. 2. & 98. 2. & 337. 2. & 404. 2 Excuſationes non frivolas Superior audiat. 106. 1 & 369. 1 Excuſationes vanæ. 179. 1 Excuſationes, & Accuſationes falſæ. 278. 1I Exemplo eſſe. 6. 1. & 29. 2. & 60. 1. & 380. 1 & 398. I. & 400. 1. & 412. 1 Exemplo bono Seniorum florebit Regularum ob- ſervwantia. 116. 2 Exempla Eccleſiaſticorum. 2 2 Exempla Superiorum. 6. I. & 26. 2. & 68. 1. 8 2 S& I16. 2. & 279. 2. & 290. I. & 284. I. & 307. 2. & 335.2 Exempla Concionatoris. Vide Concionator. Exempla Concionatoris, & Superioris. 114. 2 Exempla Superiorum, Eccleſiaſticorum, & Regum. 34. 2. & 6 I. 2. & 363. I. & 380. 2 Pp 4 Exempla Index Exempla Superiorum & Verba- Pag. 337. 2 Exempla Servorun. 34. 2 Exempla ſunt Zelus verior animarum. 39. 2 Exempla bona. 44. I. & 328. 1 E einpla mala. 134. I. & 280. 1I. & 301. 1I. & 310. 2. & 375. I Exempla Regum. 68. 1. & 116. 2 Exeinpla Regum, & Eccleſiaſticorum ſi non ſint ſancta. 337. 2 Exempla Majorum. 341. 1. & 344. 1I Exempla Malorum omnia poſſunt. 53. 1 Exempla Seniorum. 280. 1 Exercitia ſpiritualia. 55. 2. & 100. I. & 288. 1. 8 326. 2. & 342. 2. & 350. 2. & 375: I. W 388. 1 Exercitia ſpiritualia præmittenda Electioni noſtri ſtatus. 24. 2 Exercitia ſpiritualia examinent electiones noſtras. 81. 2 Exercitia ſpiritualia valde neceſſaria. 101.2. & 400. 1 Exercitia ſpiritualia ſolitudinem amant. 106. 2 Exercitiis ſpiritualibus, Verbéque Dei aptus. 321. 2 S8. Ezechias. 259. 2. & 340. I. & 341. 2 F Aber quiſque fortunæ ſuæ. 63. 1. & 375. I P Faber quiſque ſuæ ſpiritualis fortunæ. 227. 2 381. 2 Fama læſa vix integratur. 213.1 Famæ cura. I. 2. & 33.2. & 37. I. & 46. 2. & 47. I. & 51. I. & 52. 1. & 58. I. & 69. 1. & 75. I & 83. 1. & 84. 2. & 97. I. & 98. 1. & 114. I. & 2 & 259. I. & 29 5. 2. & 306. 1. & 346. 1. & 369. 1. & 375. 1. & 376. 2. & 380. I. & 2. & 394. 1 & 407. I. & 409. 2. & 412. I. & 413. 2. & 419. I Famæ verior cura. 44. 1 Famæ cura ex virtute ſolida. 54. 1 Famæ cura nimia. 154. I. & 208. 2. & 22 5. 2 Famæ vera cura Fervor. 332. 1 Famam tuetur Mortificatio corporis. 37. 1I Famam tuetur Zelus verus. 114. 2 Fames. 53. 2 Familiaritas ſeria, non illicita etiam cum Mulieri- bus. 27. 1 Familiaritas cum Mulieribus. 5. I. & 28. 2. 8& 46.2 & 51. I. & 2. & 69. I. & 213. 2. & 280. 2. & 367. 2 Famniliaritas cum Mulieribus ſit cauta. 10. 2 Familiaritas cum Mulieribus, & rara, & cauta ſit. 4.2 Familiaritas cum Mulieribus vix toleratur. 29. 1 Familiaritas cum Foœminis licèt ſanctis, ſit cauta. 46. 2 Familiaritas nimia cum Mulieribus. 128. 2. & 355. 2. & 377. I Familiaritas cum Sæcularibus. 52. 2. & 56. 2. & 60. 1. & 64. 1. & 67. 2. & 69. I. & 2. & 79. 2 & 92. 2. & 95. 1. & 134. 2. & 139. 1I. & 142. I & 276. 2. & 301. 2. & 328. 2. & 330. I. & 336. 2. & 339. 2. & 340. 2. & 358. I. & 376. 2 Familiaritas cum Sæcularibus nimia. 26. I. & 29. 2 & 46. 2. & 151. I. & 223. I. & 28 4. 2. & 306. 1 & 324. I. & 377. I. & 387. 2 Familiaritas cum Sæcularibus nimia, licèt Intentione rectàâ, noxia eſt. 42. 2 Familiaritas cum Sæcularibus non ſit abjecta. 27. 1 Familiaritas cum Sæcularibus ſit ſeria. 34. I. & 51. 1 & 286. 1 Familiaritas cum Saæcularibus cauta ſit. 81. 1. & 285. 1 Familiaritas cum Sæcularibus, ſed ſi nos conveniant. 97. I Farniliaxitas Cum Sæcularibus ex Zelo tamen ſit. 101. I. Felicitas Religionum, ſi pati pro Chriſto non refu- Familiaritas cum Sæcularibus nimis expetita. 101. 2 Famihiaritas cum Sæcularibus patiens ſit. 134. 2 Familiaritas cum Sæcularibus, Serietate ſit gravis. . 147. 2. & 169. 2 Famihiaritas cum Sæcularibus ſit ſevera. 216.2 Familiaritas nimia, & importuna cum Sæcularibus. 230. 2 Familiaritas cum Sæcularibus ſermone ſpirituali con- dienda. 367. 2 Familiaritas noſtra cum Sæcularibus Oratione deſti- tuta, nos pervertet, non illos convertet. 240. 2 Familiaritates Sæcularium non ambiat Zelus amma- rum ſerius. 302. 1 Familiaritas cum Sæcularibus noſtra ſit Serietate, & & Regularum Obſervantiâà inſtructa. 316. 2 Vide Nermo ſpiritualis. Familiaritas cum Sæcularibus de ternis rebus lo- quatur, ut Famam augedt. 346. 2 Familiaritas Principum. 306. 2 Familiaritas Principum non expetenda. 285. 1 Familiaritas cum Magnatibus. 305. 2 Faſtus Titulorum. 229. 1I Felicitas. 40. I. & 49. 1. & 56. 1. & 72. 1. & 74. 2 Felicitas ſpernenda. . 2. 1 Felicitas à Deo. 3. I. & 31. I. & 53. 2. & 329. 2 Felicitas vera. 3. 2. & 6. 1. & 85. 2. & 91. I. & I41. I. & 202. 2. & 271. I. & 301.2. & 217.2 319. 2. & 325. 2. & 331. 2. & 341. 1. & 348. 2 & 363. 2. & 373.2. & 375. I. & 381. 2. & 383.2 & 387. 2. & 388. 2. & 391.1. & 392.2. & 394. I & 395. 2. & 400. 2. & 410. I. & 412. 2 Felicitas vera Patrum familias Filiorum Sanctitas eſt. 3. 2 gimnus. Ibid. Vide Dignitas. Opprobrium. Felicitas vera Religioſorum, & Eccleſiaſticorum. . 62. 2 Felicitas vera Paupertas dives. 160.2 Felicitatem veram parit Regularum obſeraunle. 166. 1 Felicitas vera pœnitentia eſt. 319. 2 Felicitas inanis. 6. 1. & 49. 1. & 71. 2 Felicitas vana. 18. I. & 24. I. & 96. 2. & 324. 2. & 393. 2. & 408. 1 Felicitas noxia. 22. 2. & 29. I. & 32. 1. & 33. 1 & 42. 1. & 44. 2. & 49. 1. & 2. & 55. 2. & 67. 1 & 71. 2. & 72. 1. & 75. I. & 80. 2. & 88. 2. & 103. I. & 150. 2. & 210. 2. & 226. 2. & 265. 2 & 277. I. & 281. 2. & 283. 1. & 291. I. & 296.2 & 297. 1. & 298.2. & 303. I. & 308. I. & 309. I & 312. I. & 315. I. & 3 17. I. & 321. I. & 322. 1 & 328. 1. & 329. 1. & 330. 1. & 33 I. 1. & 332. 2 & 343. 1I. & 346. 2. & 353. 2. & 354. 2. & 363.2 & 374. I. & 390. 1. & 394. 1. & 396. 1 Felicitas noxia, & caduca. 188. I. & 311.1. & 369.2 Felicitas non noxia. 72. 2 Vide Divitiæ veræ. Felicitas non noxia fit Timore Dei. 315. 1 Felicitas Apoſtatæ & Vocationi reluctantis. 370. 2 Felicitas infelix. 54. I. & 71. I. & 72. I. & 77. 2 & 80. 2. & 92. 2. & 217. 2. & 235. 2. & 247. 1 & 293. I. & 306. 2. & 358.2. & 389. 1. & 407. 2 & 410. 2 Felicitas fluxa. 56. 2. & 57. 2. & 73. 2. & 77. 2. & 81. 2. & 247. 2. & 296. 2. & 306. 2. & 310. 1 & 344. 2. & 345.1. & 353. 2. & 369. 2. & 354.1 & 371. 2 Felicitas & Temporalia noxia. 324. 1 Felicitas à Deo abducit. 32. 2 Vide Tentationum fons. Felicitas miſera. 35. I. & 45. I. & 83. 1. & 132. 2 & 317. 2. & 320. 2. & 327. 2 Felicitas — — - E— — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — — ———⸗ — — —— — — Rerum Notabilium. Felicitas ſemper miſera. pag. 346. 1 Vide Mortificatio. Felicitas miſera, ſed Expertis. 32. I. & 403-I Fervoris atque Vocationis ſemen Regularum obſer- Felicitas miſera Religioſos inexpertos ſolicitat. 2 54. 1 vVantia. 3 47. 2 Felicitas, & Divitiæ non explent. 23 5. 2 Feſta colenda. 37. I. & 38. I Felicitas ficta. 25 4. 2 Feſta Chriſtianorum. 274. I Felicitas immemor Conſcientiæ, & ternitatis Ficus Adami. 78. 2 oblita. 2855. I Fides. 1I0. I. & 86. 1. & 90. 1. & 97. 2. & 226. I Vide Nihil præter Deum. & 260. 2. & 262. I. & 263. I. & 2. & 264. 2. & Felicitas infelix & noxia. 287. 1 381. 1 Felicitas, & Voluptas miſeræ. 294. 2 Fides vera non facilis. 5. 2 Felicitas nimia. Ibid. Fidei laus, & beneficium. 257. 1 Felicitas vana; & noxia. 310. I. & 311. I Fides mortua. 314. I Felicitas vel à Deo enervat. 313. I Eilii prodigi ponitentia ex ærumna. 276. I. & 2 Felicitas Religionis. 141. I. & 154. 2. & 247. 1. & Filii tenebrarum prudentiores Filus lucis. 391. 2 & 255. 2. & 348.2 Felicitas Religioſorum. 202. 2 Felicitas Religioſa cus obtingat, 421. I Felicitatis fontes ſunt Tribulatio, & Perſecutio. 311. 1 . Vide Mortificatio. Felicitatis vanitas. Filiorum educatio. 3. I. & 2. & 43. I. & 50. 2. & 58. I. & 2. & 64. 2. & 77. 2. & 85. 2. & 86. I & 2. & 180. 2. & 209. I. & 256. 1. & 282. 2. & 327. 2. & 33 5. 2. & 370. I. & 2. & 417. 2 Vide Abraham. Filiorum educatio Patrem- familias cogat incubare 341. 2. & 346. 2 8 Felices non admirandi. 73. 1. & 125. 1. & 160. 2 filiis etiam improbis. 116. I 8 & 169. I. & 23 5. 2. & 294. 2. & 303. 2. & 308 1 Filiorum educatio degenerantium. 229. 1 4 & 318. I. & 320. I. & 330. 2. & 354. 2. & 401.2 Filiorum politica educatio. 233. 2 , & 403. I. & 419. 2 Filiorum educatio ſit diicreta. 260 5. 2 Felices non ſuperbiant. 73. I. & 88, I. & 90. 2. & Filiis à Deo vocatis Parentes non reluctentur. 3. 1 169. I. & 308. I. & 310. I. & 312. 2. & 329. 2 Fiſcus. 93. 2 & 290. I. & 369. 2. & 373. 2. & 412. 2 Fiſcus ſit moderatus. 30 1. I. & 372. I. & 416. I Felices vetent emplorum injuürias. 94. 2 Fons. Vide Eleëmoſynæ. Felicitas. Fervor. Perſe- Fervor. 182. I. & 314. I. & 317. I. & 378. 2 utio. Tentatio. Humilitas. Latitia. Luxuria. Fervor creſcat. 7. 1. & 402. I Oratio. Fervor verus. 183. I. & 314. I. & 417. 1. & 42 I. I Fuga Chriſli in Egyptum. 147. 1 Fervor verus Mortificationem ſectatur. 186. 2 Fundatoris IInitatio. 400. 2 Fervor verus Zelum obſervantiæ parit. II. 2 Funus. 60,. 2 Fervor in perfectis omnimodus. I. 2 G. * Fervor ommimodus valde rarus. 2. I. & 397. 2 Fervoris argumentum Dei timor eſt. 2. 2 Loria vera. 4. I. & 105. 2 Vide Timor. Gloria vana. 4. 2. & 9. 1. & 20. 2. & 25. I. & Fervorem ſubjectorum Superior exerceat. 74. 2 62. 2. & 67. 2. & 8I. I. & 82. 2. & 83. I. & 87.2 Fervor Collega amoris. 283. 2 & 91. I. & IO2. 2. & IC4. 2. & 1I18. 1. & 119. 2 Fervor non tepeſcat in Deſolatione. 370. 1 & 135. 2. & I44. I. & 159. 2. & 161. I. & 2 Fervor latêre non poteſt. 372. f & 164. 2. & 172. 2. & 174. 2. &ũ 208. I. & 213. Fervoris fons. 76. 2. & 170. 2. & 228. I. & 2. Sæ 2. & 22 5. I. & 249. 2. & 263. 1. & 2773. 1. S 279. I 277. 2. & 297. 2. & 299. 1. & 31I. I. & 313.2 Fervor Superbiam devitet. 78.2 & 352. I. & 41I. I. & 41 3. I Fervor proſit etiam tepeſcenti. 102. 2 Gloria vana condit angores. 231. I Fervor non ſit improvidus. IO4. I Gloria vana ſpernenda. 238.2 Fervor & Obedientia non ſint coacta, ſed ex corde Gloria vana vix ſanatur. 295. noſtro. 113.2 Gloria vana, & Superbia ubique regnant. 297. 2 Fervor fons Orationis. 152. 1 Gloria vana ubi regnat, Caſtitas non floret. Ibid. Fervor placere Superiori non curat, negligi optat. Gloria vana raro vincitur. 308. 2 162. 2 Gloria vana in Religione. 320. 2 Fervor ſine ſpiritu. 205. 1 Gloria vana ſervit miſera. 314. 2 Vide Munia viliora. Gloriæ vanæ odium. 20. I. & 123. 2. & 163. 2. & 411I. 2 Gloriæ vanæ contemptus. 140. 2. & 160.1. & 213.2 & 22 5. 2. & 24I. 1 Fervor in Senibus. 207. I. & 227. 2 Fervorem augent Rehgionis munia viliora, & Ta- lenta mediocria. 211. 2. & 230. 1I A Vide Mumia viliora. Fervori qui ſtudent, & Religiones S. Eccleſiæ Ro- manæ ſubſint. 215. 1 Gloria æterna. 98. 2. & 99. 1. & 183. I. & 211. 2 Fervorem accendit Eternorum memoria. 226. 1 & 218. I. & 299. 2 Fervor, Virtus ſolida, Amore duci, non Vi. 246. 1I Gloria vera Religionum. 94. I. & 413. 2 Fervor ultra regulas. 280. I. & 283. 2. & 342.2 Vide Religio. n. Fervor, ſed & Zelus animarum in Religioſis. 284. 2 Gloria Dei major. 62. I. S 95. 1. & 307 2. £ n Fervor nunquam dicit ſat. 290. 2 315. I. & 382. 2. & 386. 2. & 399. 2. & 406. 2 t Fervor reddit Jugum Chriſti ſuave. 313. 1 . & 4 6. 2 ,.4 Fervor vera Famæ cura. 332.1 Gloria Dei major, ut Gloria noſtra prol agetur. . Fervori noxiæ ſingularitates. 333.2 51. 1 16 Vide Diſpenſationes. Gloria Dei major Rehgionis munia viliora. 138. I z Fervor Religioſis neceſſarius. 342. 2 Gloria Dei ſi ſola quæratur, & æſtimetur nihil præ- Fervore dulceſcit Mortificatio. 255. I. & 342. 2 ter Deum, Socjietas ſtabit. 334. 2 Fervor reddet Jugum Chriſti ſuave. 345. I Gloriæ Dei majori Religionis munia viliora non of- Fervor meretur Conſolationes Dei, ubi Mortificatio ficiunt. 225. 2 gravior. 346. I. & 362. 2 Gloriæ Dei cupiditas non quærit ſpectatores. 1 . Gloria — Index Gloria Dei tantùm quærenda. pag. 225. I. & 249. 2 Gloriæ Divinæ ſcuto inanem Gloriæ appetitum de- fenſamus. 273. 1 Gloria Religioſorum Regularum Obſervantia. 282.2 Vide Zelus Obſervantiæ. Gratia Dei. 304. 2 Gratia Dei neceſſaria. 155. 2 Gratiâ Dei ſumus, quod ſumus. 166. 2 Gratia Dei omnia facit. 319. 1 Gratiæ neceſſitas. 49. I. & 166. 2. & 213. I. & 250. 2. & 369. 2 Gratiæ Dei cooperandum. 212. 2. & 227. 2. & 294. I1. & 33 5. I. & 360. I. & 375. I. & 381. 2. 8 382. 2. & 388. 1 Gratiæ Dei non cooperantes. 236. 2. & 323: I Gratiæ Dei omnia tribuenda. 302. 2. & 366. 1. & 67. 1 Gratiæ Dei Humilitas omnmia tribuit. 2. 2 Gratiarum actio. 104. I Gratiarum actio poſt Communionem. 236. 2 Gratiarum actio poſt Miſſam. 241. 2. & 243. I. & 2. & 244. 2 Vide Miſſa. Gratiarum actio, & Lætitia ſpiritualis veræ victi- mæ. 246. 1 Gratitudo in Deum. 94. 2. & 205. I. & 241. 2 Gregis ſcelera ſuperioribus imputantur. 34.: 1I Gula. 37. I. & 53. I. & 2. & 64. 1. & 67. 2. & 75. I. & 76. 2. & 81. I. & 82. 2. & 84. 2. & 91.2 & 99. 1. & 141. 2. & 194. 2. & 195. 2. & 22 5. 1 & 245. I. & 2. & 375: 2 Gula non domita, & Paupertas læſa Tentationum fons. . 65. 2 Gula dometur. 104. 1 Vide Daniel. Gula inquieta. 282. 2 Gulæ non leve ſcelus. Ibid. Gulæ vitium. 37. 1 Gulæ damna. 46.2 Vide Adam. Gulæ Mortificatio Sanctiſſimæ Euchariſtiæ prolu- dit. 104. 1 Gulæ vilitas. 189. 1 Gula vix vincitur. 375. 2 H Abitus malus. 137. 2. & 282. 2 Habitus mali. 65. 2. & 119. I. & 297. I. & 312. I. & 326. 2. & 351. 2. & 354. 1. & 375. 2 & 392. 2 Hæreditates. 77. 2 Hæretici palliati. 176. 1 Vide Hypocriſis. Heli. 276. 1 Homicidia. 275. I Hominmis dignitas. 271. I. & 415. I Homines non timendi. 94. I. & 98. 2. & 113. 1. & 119. 2. & 287. I. & 316. 2. & 329. 2. & 374. 1 & 387. 2 Vide Juriſdictio Eccleſiaſtica. Hominum dicta, & Irriſores. 58. 1 Hominum mileria. 188. 2. & 217. 2 Hominum dicta ſpernenda ſunt. 292. 2 Hominibus non placendum. 40. I. & IOI. 2. G& 164. 2. & 165. I. & 2. & 360. 1. Vide Intentio ræcta. Honor mutuus. 2. 1. & 3. 2. & I0. 2. & II. 2 & 30. 2. & 54. 2. & 59. 2. & 64. 2. & 69. 2. & 13 1.2. S&c I39. 2. & 148. 2. & L5 5. I. & 100. 2 & 170. 2. & 183. I. & 207. I. & 275. I. & 307.2 & 323. I. & 343. 2. & 420. 1 Honor mutuus inter eos, qui diverſi ſunt profeſſio- ne. 36. 1 Honor mutuus, ſumus enim pares, ſeu regnemus, ſeu fodiamus. 90. 2 Honor mutuus, quùm viæ ad Deum ſunt mult *. . 200. 1 Honor mutuus, quia omnes æquantur in divinis. 213. 1 Honor mutuus inter nos. 218.2 Honor mutuus Apoſtolorum inter ſe. 104. I Honor mutuus, nam Lux aquà eget, ut incendat. Hoſpitalitas. 16 1. I. & 398.2 Hoſpitalitas vera. 156. 1 Hoſpitalitas non ferculis abundet, ſed ſermonum familiaritate condiatur. 155.2 Vide Abraham. Sermo Wiritualis. Hoſpites excipiendi perhumaniter. Ibid. Humilitas. 4. 2. & 5. 2. & 16. I. & 2. & 54. 2. & 67. 2. & 78. 2. & 97. 2. & 103. 2. & 140. 1. & 171. 1. & 181. 2. & 244. 2. & 246. 1. & 290. 2 & 377. 1. & 394. I. & 418. 1 Humilitas vera. 120. 1 Humilitas rara, rarior Affabilitas. 125. 1 Humilitas de ſe non loquitur. 4. 2 Humilitas nihil ex ſe magnum ſperans. §. 2 Humilitas in Dignitate. 1I1. 2 Humilitas, & Cognitio ſui Talenta præ Spiritu ſumma efficiunt. 21. 1 Humihitas in perfectis. 25. 2. & 73. 2. & 166. 2 & 334. I. & 419. 2 Humilitas in perfectis viris rara. 45.2 Humilitas omnibus neceſſaria. 0. 1 Humilitas, & Affabilitas in Nobilibus. 51. 2 Humilitas ſublimatur. 69. 2. & 346. 2 Humilitas Congratulationes odit. 162. 2 Humilitas nihil ſibi deberi vult. 213. 2 Vide Faſtus Titulorum. Humilitas exaltat. 229. 2 Humilitas Gratiæ Dei omnia tribuit. 297. 2 Humilitas vincit Superbiam. 314. 2 Humilitas fons Orationis. 326. 2 Humilitas, & Circumſpectio in perfectis. 234. 1 Humihitas ſublimis. 338. 2. & 395. 1 Humilitas pellit peccatum. 342. 1 Humilitas valde ardua. 352. 1 Humiles hæredes ſunt. 272. 2 Hypocriſis. 52. 2. & 67. 1. & 89. 2. & 95. I. & 104. 1. & 159. 2. & 174. 2. & 249. 2. & 313. 2 & 325. 2. & 397. 2. & 402. 2 Hypocritæ. 50. 1. & 67. 2. & 229. 1 Vide Vitia Palliata. Intentio. I. S. I Acob. 158. 2 S. Jacob inter ærumnas. 137.2 Jactantia fugienda. 273. I Idololatriæ parentes Divitiæ. 277. 1 Jejunium. 23. 1. & 53. 2. & 397. 1 S. Ignatius. 181.2 S. Ignatius vinctus & læſus. 378. 1 S. Ignatii veſtis. 118.2 Vide Modeſtia. Zelus. S. Ignatius in antro. 283. 1 S. Ignatii Zelus. 347. 1 Ad S. Ignatium de Societate propaganda. 349. 1 Imitatio Paſſionis Chriſti. 58. 2 Imitatio aliorum ſit cauta. 219. 1 Imitandi pauci, & Hominum dicta ſpernenda ſunt. 292. 2 Vide Optimi. Impa- Impatientia. pag. 313. 2 Incarnatio Chriſti Gloria ejus. 177. 1 Infernus. 251. 2. & 333. 2. &ũ 336. 1 Inferni meditatio. 2871. 2 Vide Mors. Infirmitas. 186. 2 Infirmitas alleg. 341. 1 Infirmitas, & Mors Impiorum. 23228. I Infirmus convaleſcens. 29. T Infirmi inviſendi, ſed cum proſectu. 3 39.2. & 398. 2 Informationes ſinceræ ſint. 46. 1 Ingratitudo. * 272. 2 Ingratitudo Mundi erga Chriſtum. 192. 2 Ingrati Deo. 236. 2. & 328. 1 Immici Dilectio. 41. I. & 49. 2. & 89. 1. & 238.1 & 244. I. & 290. 2. & 380. 1 Inimici Dilectio etiade in exteriori apparatu. 331. 2 Inimici diligendi. 303. 1. & 312. 1I. & 310. I. & 319. 2 Inimicis benefaciendum. 199. 2 Injuriæ ferendæ. 209. 2. & 244. I. & 312. 1 Vide Humilitas. Injuriæ gemmæ ſunt. 234. 1 Inſpirationes Dei cui infundantur. 169. 2 Inſpirationes, & Lectio ſacra retineantur. 239. 1 Inſpirationes contemptæ. 304. 2 Inipirationum cunæ Ara eſt. 189. 1 Inſpirationum, & Fervoris atque Vocationis ſemen Regularum obſervantia. 347. 2 Intenuo recta. 3. 2. & 9. I. & 14. 2. & 20. 1 & 30. I. & 40. 2. & 51. 2. & 60. 2. & 72. 2. & 79. 2. & 90. 2. & 95. I. & 2. & 98. 2. & 106. 2 && 118. I. & 121. I. & 139. I. & 2. 8 158. 1 & 160. 1. & 163. 2. & 208. 1. & 213. 2. & 222. 2. & 22 5. I. & 2. & 231. I. & 241. I. & 250. 2. & 256. I. & 295. I. & 304. 2. & 310. 1 & 314. I. & 315. I. & 330. I. & 350. 1. & 352. 1. & 386. 2. & 399. 2. & 402. 2. & 406. 2. & 41I. 1I. & 414. 2. & 422. 2 Intentio prava. 9. I. & 20. I. & 60. 1. & 677. 2. & 68. 2. & 79. I. & 83. I. & 87. 2. & 90. 2. & 95.2 & I21. 1. & 160. 1. & 161. 2. & 164. 2. & 174. 2. & 23 I. I. & 249. 2. & 263. 1. & 325. 2 & 326. 2. & 352. 1. & 367. 1. & 389. I. & . 39. 2 Intentio vana. 161. 1 Vide Hypocriſis. Invidia, & Invidi. 171. 2. & 372. 2. & 409. 2 Invidia diſcat orare. 3. 1 Invidia inter æquales. 56. I. & 59. 2. & 77. 2. & 78.2. & 87. I. & 92. I. & 102. 2. & 118. I. & 171. 2. & 209. 2. & 310. 2. & 371. 1 Invidia inter æquales repellatur ob Religionis mu- nia viliora. 45. 2 Invidia inter æquales: ſic Aulicus non promotus laboret. 118. 2 Invidia ſibi nocet. 119. Invidia, & Perſecutio ſignum Perfectionis. 58. Invidiæ atque Iræ Crudelitas. 58. Invwidia inter Religiones caveri omninò debet. 60. Vide Honor mutuus. —d — Invidia inter Religioſo. 94. 1 Invwidia inter Operarios. . 293. 2 Invidia inter Operarios caveatur. 62. 1 Invidia inter Aulicos, & Operarios. 289. 2 S. Job. 202. I. & 223.2 S. Joannes. 3. 1. & 22. 2 S. Joannes Baptiſta. 1. I. & 262. I S. Joſeph. 220. 1I Ira. 49. 2. & 217. 2. & 290. 2 Ira ſignum luxuriæ eſt. 397. 2 Irriſores. 213. I. & 3038. 2 Rerum Nytabilium. Irriſores pauperum. 16⁵60. 2 Irriſores Juſtorum. 151. 2. & 312. 1. & 328. 1 Irriſores Juſtorum videant, quos ſpernant. 238. 2 Irrilores, & Perſecutores Religiofſorum. 310. 2 S. Iſaias. 1 D 340. 2 Iter. S 64. I. & 102. I Iter Religioſorum. 52. 1 Vide Hoſpitalitat. Zelus Iter; dum exciimur. D 81. 2 Iter ad Indos. 293. 2. & 300. 2. & 360.2. & 379. 1I Jubilæi annus cur Sanctus. 161. 2 Judex. 54. 2. & 93. 2. & 274. I. & 299. I. & 32 1. 1I 333. 2. & 416. 1 Judex, & Juſtiitiaia. 45: 2 Judex judicanduss. 1717. 2 Judex negligens. 48. 1 Judex probus. Ibid. & 358. 1. & 387. 1 Judex impius. 2777, 2. & 334. I. & 364. 2. & 368. S I1I. & 404. 2 Judex probus Accuſatores Invidos pumiat. „9. 1 Judex rapax. “WD 372. 1 Judex in reorum quæſtionibus non abutatur cavillis. 133. I Judex citò expediat lites. 299. 1 Vide Munera. . Judex avaritià laborans. 416. 1 Judex nihil quærat à palea. 314. 1I Judex inopes tueatur. 351. 1 S. Judith. 259: 2 Judicantes temerè. 9. I. & 21. 2. & 36. I. & 64. I & 104. I. & 149. I. & 156. 2. & 161. I. & 177.2 & 208. 2. & 210. 2. & 211I. I. & 303. I. & 358.2 & 368. 1. & 378. 1 Judicii Dies. Vide Dies. Jugum Chriſti. 39. 1. & 46. 1. & 132. 2 Jugum Chriſti ſuave. 36. 2. & 77. I. & 91I. 1. e 94. 2. & III. 2. & 141. I. & 179. 2. & 212. 2. 8& 224. 2. & 25 5. I. & 300. I. & 308. I. & 313. 1 & 317. I. S& 342. 2. & 345.1. & 346. I. & 362.2 & 363.1. & 371. 2. & 382. 1. & 385. I. & 386. 2 & 395. 2 Jugum Chriſti Mortificatione dulcelcit. 55.2 Jugum Chriſti quibus ſuave fiat. 150. 2. & 255. 2 & 294. 1 Vide Mortiſicatio. Juriſdictio Eccleſiaſtica. 22. 2. & 106. 1I. & 113. 1 & 207. 2. & 219, I. & 292. I. & 295. I1. & 330.1 & 406. 2. & 407. I. & 408.2. & 409. I. & 417. 1 Juriſcdictio Eccleſiaſtica quo modo augeri queat. 51. 1 Juriſdictio Eccleſiaſtica nihil extimeſcat. 98.2 Juriſdictio Eccleſiaſtica ſuaviter agat. 224. 2 Juriſdictio Eccleſiaſtica quâ ratione propagetur. 159. 2 Juriſdictio Eccleſiaſtica odium, amorémque impio- rum contemmaat. 165. 2 Juriſdictio Eccleſiaſtica Mortificatione reddetur po- tentiſſima. H 177. I Juriſdictio Eccleſiaſtica omnia poterit in Mundo, ſi Mundi nihil amaverit. 222. 2 Vide Homines non timendi. Juriſdictio Eccleſiaſtica benefacit puniendo. 275. 2 Juriſdictio Eccleſiaſtica Avaritiæ odio proficit. 330. I Juriſdictio Eccleſiaſtica extimeſcenda. 337. 2 Juriſdictio Eccleſiaſtica, & Zelus animarum nihil optent præter Divina. 350. 1 Juſtitia. II. 2. & 178. 2. & 274. I. & 275. I. G& 298. 1. & 330. I. & 344. 2. & 358. 1. & 372. I & 397. I. & 404. 2. & 405. 2 Juſtitia, & ſeveritas. 33. 1 Juſtitia ſine perſonarum reſpectu. 18. 2 Juſtitia omnibus, 278. 1I Juſtitia „ Labor Sæcularium multus & vanus. Index Juſtitin æqua omnibus. pag. 33: I. & 5 . Eer dl Vide Judex. Juſtitia æqua omnibus ſit. 286. 1 Juſtitia mitior cum inopibus. 323. 1 Juſtitia in Magnates. 97. 2 Juſtitia cur non regnet. 364.2 Juſtis omnia cooperantur in bonum. 212. 2 Vide Perſecutio. Abor. 233. 2 Labor ex Obedientia melior Oratione. 211. 2 Labor manuum Orationis fons eſt. 213. 1 Labor & Mortificatio Oratione aliquando præſtan- tiores. Ibid. Labor & Mortificatio veræ ſunt victimæ, ac vera Oratio. 227. I Labor & Mortificatio vera Devotio ſunt. 253. 1 Labor & Zelus Oratione melior, & Cellà. 229. 2 Labor & Munera viliora. 244. 2 Labor & Circumſpectio Religioſorum. 282. 2 Vide Mortiſicatio. Religioſus. Labor ex prava Intentione. 293. 2 Labor Sæcularium. 31. 2. & 300. 2. & 338. I. & 35 1. 2. & 378. 2. & 381. I. & 394. 1. & 401. 2 & 402. 2. & 403. I. & 2 Labor Sæcularium gravis. 179. 2. & 327.2. & 358.2 Labor Sæcularium impavidus. 325. 1 Labor Sæcularium vanus. 30. I. & 247. I. & 296. 2 & 303. 2. & 360. 1. & 389. 2. & 392. I. & 402. 2 349. 2 Laborandum. 406. 2. & 305. 1 Vide Jugum Chriſti. Mortis meditatio. Lacrymæ tantum. 13. I. & 16. I. & 220. 2. & 256. 2. & 257. 2. & 259. I. & 263. 2. & 340. 1 Lacryma ceſſabit ſi Dominus ad Cor loquatur. 313.2 Lacrymæ S. Davidis. 260. 1 Lacrymarum laus. 25˖7. I Lacrymarum voluptas vera. 260. 1 Lætitia vera ex Timore Dei. 3. I. & 372.2. & 412. 1 Lætitia Spiritualis. 35. 2. & 121I. 2. & 150. 2. & 266. 1. & 288. 2. & 313. I. & 333. I. & 336:2 363. 2. & 376. 1 Lætitia Spiritualis Fervorem conſervat. 346. 2 Lætitiam Spiritualem Tepiditas extinguit. 77:. 1 Vide Tepiditas. Lætitia Spiritualis, & Pax cordis. 109. 1 Lætitia Spiritualis Tentationum remedium eſt. 110. 1 Lætitia Spiritualis jugis. 125. 2. & 249:. I Lætitia Spiritualis in Operibus. 25 5. 2 Lætitiæ Spiritualis fons Obedientia. 224. 2 Lætitiæ Spiritualis fontes Severitas & Mortificatio. 299. 2 Lætitia vana & Cura. 187. 1 Lætitia vera. 273. I. & 371. 2. & 388. 1 Lætitiæ fons. 377. 1 Lætitia vera ex vero Mundi contemptu. 421. 1 Laici ferventes ſint: dunt. 207. 1 Laicos non ſpernat Sacerdos. Ibid. Laicorum ſtatus. 244. 2 Labi poſſunt Optimi. 233. 1. & 235. I. & 42 I. 1 Vide Optimi. Lapſi recipiendi. 18. 2. & 128. 2. & 146. 2. & 167.1 & 256. 1. & 2. & 265. I. & 305. I. & 337: 1 & 408. 2 170. 2. & 407. 1 Lapfſi blandè recipiendi. 636. 1. & 105. 2. & 396. 1 Lapfſi erigendi. Pahpſi blande erigendi. 32. 2. & 50 I. & 58. 2. 64. I. & 79. I. & 85. I. & 2. & 90. 1. & II5: 2 Lapſi clàm erigendi. Lapſi optimi fiunt. 167. 1I. & 223. 1. & 385. 2. & Lites expediantur. nam difficiliùs perfecti eva- & 203. 2. & 362. 2. & 369. I. & 356. 2. & 408. 2. & 41I. I. & 419. I 63. 2. & 85. I. & 411. 2 407. 2. &ũ 408. 1. & 420. I. & 421. I Lapſi optimi fiunt facillimè. 9090. 1 Lapſi humaniter erigendi. 115. 2. & 140. 2. Lapſi non ſpernendi. . 212. 2 Lapſi humaniſſimè excipiendi. 215. 2 Lapſi non deſperent. 243. 2. & 370. 2 Lapſi ſuaviter curandi. 284. 1 Vide Sduperior. . Lapſi optimi fient. 280. 2. & 328. 2.& 337. 1. & . 349. 1. & 369.2. & 375. 1 Lapſi ſi in Domino ſperaverint, optimi fient. . Lapſorum ſecretò curandum Scelus. 116.2 Lapſorum ſecretò curandum Vulnus. 142. 1 Lapſos Superior occultè erigat. 350. 2 Lapſis compati. 156. 2. & 173. 2. & 205. 1 Lapſis compati debemus. 155. I Vide Compati. Laus B. Virginis in die Pentecoſtes. F. 2 Laus Sancti. 347. I. & 35 I. 2. & 361.2 Laus Sancti à Proavis derivari Poie I1. 2 Laus Sancti Nobilis. 246. 1 Laus Sancti Humilis. 181. 2 Laus Aquæ. 256. 2 Laus Aquarum & Lacrymarum. 257. 1 Laus & Beneficium Fidei. lbid. Laus S. Andrexæ. 270. 2 Laus Superioris liberè coërcentis. 284. 1 Vide Juriſditctio Eccleſiaſtica. Laus Superioris. 304. 2 Laus Sancti Franciſci Xaverii 347. I Laus Religionis. 348. 2 S. Lazarus. 316. 2 Lazari morbus. 186.2. & 409. 2 Lectio Sacra. 26. 2. &ũ 99. I. & 380. 1. & 384. 2 & 387. 2. & 394. 2 279. 1. & 403. 2 Lectio ſacra ex gloria vana. Lectio profana. 150. 1 Liberalitas. 65. 2 Vide Deus. Libertas noſtra Chriſti Incarnatio. 284. 2 Libertas vera Chriſti ſervitus. Ibid. Libri impii vel Poëtarum vel Politicorum. 278. 2 & 381. 1 Linguæ cura. 4. I. & 2. & 5. I. & 45. 2. & 69. I. & 2. & 95. I. & 97. 2. & 101. I. & 120. 2. & 128. 2. & 141. 2. & 180.2. & 213. I. & 2. & 223. 1 Linguæ cura nullum excludat in Recreatione Do- meſticà. 155. 2 Vide Religioſus laicus. Linguæ damna. 58. 2 Linguæ grande ſcelus. 212. 1 299. 1I. & 404. 2 Locus non obeſt. 554.2. & 209. I. & 227. 1 Locus nocet. 80. 1 Locus non Sanctos facit. 217. 2. & 309. 2 Locorum indifferentia ex Obedientia. 9. I. & 12.2 & 17. I. & 27. I. & 29. 2. & 30. 2. G& 46. 2. & 147. 1. & 182. 2. & 227. 2. & 358. I. & 362.2 & 376. 1. & 379. 2. & 408. 2 Locorum indifferentia difficilior iis, qui Talentis magnis, & plauſibus florent. Ideo Obedientiæ meritum majus in Societate. 96. 1 Locorum mutatio. 308. 1 Lucretia. 263. 1 Lux alleg. 399. I. & 400. 1. & 406. 2. & 4101. 2. 400. 1I Lux alleg. ex Cellà oritur & Oratione. 1 4Lur. 44. Modeſtia ſine ſpiritu. 50. 1. & 66. I. & 79. 1. & Lux aquâ eget ut incendat. pag. 218. 2 Luxuria. 22. 1. & 41. 2. & 63.2. & 65. 2. & 75. I & 82. 1. & 245. I. & 2. & 274. 2. & 276. I. & 309. 1. & 391. 1. & 2. & 393. I. & 2. & 394. 1I & 418. 2. & 419. 1 Luxuriæ fons. 8323. 2 Luxuria vix vincitur ſummo conatu. 13. I. & 389.2 Luxuria crudelis. 17. 2. & 397. I Luxuria ex Clementia nimia. 275. I Luxuria fons malorum. Ibid. Luxuria etiam Senibus ac Pœnitentibus inhæret. 296. 1 Luxuria & Gloria varla. 343. 1 Luxus. 38. 1. & 67. I. & 81. 1I. & 82. 2. & 307. 1 Luxus & Pompæ vanæ. 19.2 Luxus devitatus Eleëmoſynæ fons. 53. 1 Luxus & Eccleſiaſticôdtam Pompæ. 88. 1 Vide Eccleſiaſtici. Luxus conviviorum. 195. 2. & 245. 1 Luxus ex Superbia. 277. 2 Luxus dedecet Eccleſiaſticos. 309. 2 Luxus & Eccleſiaſticorum pompæ, Tribulatio- num fons; nam in Rege damnatur oſtentatio, quantò magis in Clerico. 341.2 M Anſuetudo. 30. 2 Beatiſſima Maria erigit peccatores. 167. 1 Beatiſſimæ Mariæ neceſlarium patrocinium. 266.2 Mariæ nomen Tentationis remedium. 173. 1 Sanctiſſimæ Mariæ virtus. F. 2 Sanctiſſimæ Mariæ Annuntiatio. 178. 1 Vide B. Virgo. Laus B. Virginis. . S. Maria Magdalena. 46. 2. & 210. 1 Matrimonia. 6. 2. & 75. I. & 82. I S. Matthæus. 25. 2 Medicina Tepiditatis Sermo Spiritualis. 39. 2 Meditatio Exemplorum Chriſti. 418. 1 Memoria, Vide Eterna. Mors. Mendacium. 404. 2 Mendicabulorum calliditas & doli. 38. 1 Merces reddenda ſervis. 219. 2 Vide Rex. Metus. Vide Amor. Milites impii. 20. 1I Minima. 281. 1 Miſſa. 104. 1. & 241. 2 Miſſa celebranda. 12. I. & 104. 1 Modeſtia. 25. I. & 65. I. & 66. I. & 67. I. & 98. 1 & 128. 2. & 133.2. & 221. 2. & 301. 1. 333. 2 & 343. 2. & 365. 2. & 376. 2. & 386. 1 Modeſtia & Mortificatio ſine Spiritu non proſunt. 36. 1 Modeſtia & Verecundia. 4. 1 89. 2. & 158. I. & 184. 2. & 205. 2. & 375. 1 & 397. 1. & 388. 1. & 402. 2 Modeſtia oculorum. 220. 2. & 277. 2 Modeſtia neglecta. 232. 2 Modeſtia parens Pudoris. 256. 1 Vide N. Ignatii veſtis. Modeſtia Caſtitatis Cuſtos. 295. 2 Modeſtia zelum promovet animarum. 366.2 Moniales. 5. I. & 10. 2. & 16. I. & 5I. I. & 210. 1 213.2. & -352. 2 Moniales ibi ſint animo, ubi ſunt corpore. 14. 2 Moniales ad Crates non accedant. 69. 1 Mors. 287.2 Mors alleg. 91. 1. & 310. 1 Mors ob peccata. 72 Ethicæ Comment. Tom. VI. Rerum Notabilium. „ db d e Mors Juſtorum. 1I. 2. & 313. 2. & 334. 378. I. & 390. Mors Juſtorum læta ex bono opere. 339. Mors Lux eſt allegorica. 11 Mors optanda. 12. Mors improviſa. 18.2. & 177. 2 Mors felicium. 29. 1. & 390. I1 Mors impiorum. 90. 2. & 187. I. & 228. 2. & 288. I. & 310. I. & 340. 2. & 328. 1. & 35I. 1. & 2 . & 360. 1 Mors non timenda. 111. 2. & 390. 2 Vide Inferni meditatio. Mors parit Temporalium contemptum. 276. 1 Mors ſanctorum. 3738. 1 Mors vertit Lucem bonorum in Tenebras. 283. 1 In Morre non ſibi conſulit, qui ſanus ſalutem ne- glexit. 285. 1 Mors Aulici. 287. 2. & 302. 2 Mors probat Dignitatum vanitatem. 290. 1 Mors Tepidorum. 300. 2. & 304. 2 Mors meditanda in Dignitate. 306. 2 Vide Eiterna tantum. Mors Divitum. 324. 2 Mors ægrotis nuntianda. 339. 2 Mortis meditatio. 30. 2. & 44. 1. & 158. I. & 179. 2 & 228.1I. & 288. I. & 306.1. & 318. 1. & 320. 1 Mortis meditatio Agriculturam ſpiritualem juvat. 1. 2 Mortis meditatio vitæ renovatio eſt. 11 F. I Mortis meditatio Ambitionem fugat. 303. 2 Mortis memoria. 5I. 2. & 55. I. & 60. 2. & 7I. 2. & 75. I. & 77. 1. & 2. & 353. 1. & 2. & 355. I. & 368. I. & 406. 1 Mortis oblivio. 76. 1. & 317. 2. & 340. 2. & 353.2 — — — & = & 390. 1 Mortis & Judicii dies vindices Dei in Peccatores. 228. 2 Morti nos paremus. 164. 2 Morti ſe quiſque paret. 249. 2 Mortem non optant Tepiditas & Ambitio. 12. 2 Mortem præveniat pœsnitentia. 229. 1 Vide Pœnitentia. Ad Mortem parari. 228. Ante Mortem operandum. 331. Mortui non plorandi. 43. 1. & 60. Mortificatio. 13. 1. & 91. I. & 176. 2. & 288. & 317. 2. & 331. Mortificatio Chriſto pergrata. 16. Mortificatio Communis omnibus. 55. Mortificatio obvia. Ibid Mortificatio ſed diſcreta. Ibid. Mortificatio Eccleſiaſticum decet, non Pompa. 1 Vide Luxus. Pompæ veriores. 17 Mortificatio corporis. 6. 2. & 18. I. & 22. I. & 53. 2. & 83. 2. & 94. I. & 160. 1. & 225. I. & 375. ð 2. & 394. 2. & 402. 1. & 407. 2 Mortificatio corporis Talentis magnis neceflaria. 2 Mortificatio corporis & Cellæ amor. 13. 2 Mortificatio corporis Caſtitati neceſſaria. 1 3.1. & 27,2 Mortificatio corporis Famam tuetur. 37. I Mortificatio paſſionum. 9. 2. & 6 5.2. & 212. 2. & „. 263. I. Sc 2. & 394. & 397. 2. & 400. 2 Mortificatio Paſſionum omnibus neceſſaria. 307. I Mortificatio & Modeſtia ſine ſpiritu non proſunt. 36. 1 Maortißfatio Gulæ Sanctiſſimæ Euchariſtiæ prolu- 1t. 104. 1 Mortificatio exoſa etiam perfectis. 105. 2 Mortificatio dulcis. 132. 2. & 141. 1. & 308. 1. & 370. 2. & 392. 2 QQ 9 Mortifi- Vide Jugum Chriſti. * Mortiſicatio dulceſcit. pag.92. 1. & 371.2. & 386. 2 Mortificatio dulceſcit Fervori, qui ſe diſcruciat. 170. 1 Mortificatio non Natura torpens, 388. 1 Mortificatio continua. 421. 1 Mortificatio dulceſcit Patientià. 313. 1 Mortiſicatio, & Perſecutio optanda. 132. 2 Vide Tentatio. Mortificatio S. Scripturæ ſtudium alit. 143. 1 Mortificatio utilis. Ibid. Mortificatio amanda. 150. 2. & 168. 1. & 170. 1. & 244. 1. & 25 5. 2. & 377. I. && 382. 1 Mortificatio, ſed quæ pungit. 160. 1 Mortificatio eſt noſtra vera Apologia. 176. 2 Mortificatio noſtra Chriſto gratiſſima. Ibid. Mortificatio, ſed ab aliis illata. 205. 1 Mortificatio vera. 205. 2 Mortificatio, & Labor Oratione aliquando præ- ſtantiores. 213. 1 Vide Zelus. Oratio. Labor. Mortificatio, & Labor veræ ſunt Victimæ;, ac vera Oratio. 227. I Mortificatio, & Labor vera Devotio ſunt. 253. 1 Mortificatio neceſſaria. 214. 2 Mortificatio neceſſaria omnibus operibus. 216. 1 Mortificatio Chriſto parat domum. 233. 2. & 241.2 Mortificatio annos ſupplet. 23 5. 1 Vide Fervor. Mortificatio Fervore dulceſcit. 255. I. & 342. 2 Mortificatio immortificatos ſequitur. 255. 2 Mortificatio appetenda. 286. 1 Mortificatio, & ſeveritas fontes Lætitiæ ſpiritua- lis. . 299. 2 Mortificatio ſitienda, & æſtimanda pro corona. 307. 1 Vide Lætitia Wiritualis. Mortificatio Mortificationem tollit. 317. I Mortificatio ſemen eſt Vocationis. 321. 2 Mortificatio, & Renovatio. 332.1 Mortificatio, & Paupertas lac Caſtitatis. 353. 2 Mortificationis amor;, ſitis, & ardor. 5. 2. & 22. 2 & 36. 2. & 92. I. & 103. I. & 107. I. & 2. & 123. 2. & 210. I. & 227. 2. S& 234. I. & 237.11. & 241. 2. & 294. I. & 369. I. & 371. 2. & 377. 2 & 415. 1 Mortificationis odium. 17. 2. & 37. I. & 91. 1. & 2 & 99. 2. & 255. 2. & 292. 2. & 313.2. & 341. 1 & 305. 2. & 371. I. & 378. 1 Mortificationi vacantes ſentiunt, ſed tolerant poe- nas. 216. 1 Mortificationi ſtudentes alios non pungant. 205. 1 Mortificationem non fugiat operarius. 22.˙2 Vide Pati pro Chriſto. Mortificationes, & Solitudo ſine Obedientia. 214.2 Mortificatis advenit Spiritus Sanctus. 3.2 Vide Gratia. . Mulier domi ſit. 8. 2. & 10. 2. & 14. 2. & 16. I. & 28. 2. & 5G2. & 51. I. & 85. 2. & 210. I. & 213. 2. & 309. I. & 354. 1 Vide Familiaritas. . Mulieres raro convertuntur. 1175. 1 Mulierum ornatus in Templis. 50. 2 Mundus fallax. 27. 2. & 287. 1 Mundus ſallax, & Spes Sæcularium. 24. 2 Mundus hoſtis Chriſti. 190. 1 Mundus nihil eſt, Chriſtus omnia. 191. 2 Mundus non explet. 289. 2 Mundi Servitus. 39. 1 Vide Nihil præter Deum. Mundi contemptus. 95: 2. & 349. 1 Mundi contemptus Dei deliciæ ſunt. 313. 2 Mundi ager degener. 192.: 12 Index Mundi Ingratitudo erga Chriſtum. Ibid. In Mundo inopia. 193.2 Vide Divitiæ. Mundi damna & fames. 196. 2. & 200. 2. & 201. 2. & 417. 2 Mundi pompas ſuperavit Chriſti Incarnatio. 246. 1 Mundi Infelicitas. 247. 1 Mundi vanitas. 310. 1 Mundi promiſſa. 391.2 Mundi conſolationes non emendicet Religioſus. 202.2 Munera. 8. 2. & 65. 1. & 75. 2. & 275. I. & 2. & 3.2. & 368. 1. & 387. 1 Munera recuſanda. . 5 5. 2. & 395. 1. 17. 2 Vide Judex. Munera viliora. . 229. 2 Murmuratio, & Murmuratores. 9. 1. & 36. 2. & 46. I. & 82. I. & 84. 2. & 1 59. 1. & 141. I. & 176. I. & 213. I. & 283. 2. & 399. 1 Murmuratio de Eccleſiaſticis, de Regibus, & Re- ligioſis, ac Perſecutio in eos argumentum eſt perfectionis. 2. I. & 211. 1I. & 250. 2. & 365. 2 & 384. I. & 416. 2 Murmuratio quomodò compeſcatur. 2. 1 Murmuratio de Religioſis. 47. 1 Murmuratio, & Cenſores aliorum. 85. 1. & 104. 1I Murmuratio eſt velut putatio Cupreſſi, quæ ſel amputata numquam refloreſcit. 213. 1 Murmurationi anſa non danda. 37. I. & 52. I. &£ 84. 2. & 369. 1 Vide duperior. Murmurationes Zelus comprimit verus. 114.2 Murmurationum fons. 3324 Muſica impura. 309. 1 N Egotiatores. 31. 1. & 47. 2. & 94. 2 Nix. 245. 1 Nobilitatis propriæ jactantia. 4. I. & 18. 2. & 977. 2 & 120. 1. & 2 S. Noõë. 405. 2 Nomen ſine merito. 27. I Vide Titulorum faſtus. Nomen JEsu. 226. 1. & 376. 1 Nomen JESu, nomen ſine merito. II. 1 Nomen Societatis JESu. 226. 1 Nomen Chriſtiani. 222. 1 Nomen Religioſi. 294. 1 Bedientia. 6. 2. & 8. I. & 10. 2. & 104. I. & 154. 2. & 205. 2. & 221I. I. & 222. I. & 331, 1. & 343. I. & 387. 2. & 417. 1 Obedientia Cæca & Prompta. §. 2. & 140. 1. & 148. 1. & 272. I. & 325.2. & 381. 1 Obedientia cœca etiam perfectis neceſſaria. 16. 1 . & 145. 2 Obedientia cuilibet, etiam Superiori non probo præſtanda. S. I. & 2. & 10. 2. & 159. 1. & 218.2 & 316. 2 Obedientia orationi & ſtudiis præferenda. I1. 1. & 205. 1 Obedientia ſi ametur, Sapit. 156.2 Obedientia Caſtitatis cuſtos: Oratio parens. Ibid. Obedientia neglecta. I7. I. & 50. 2. & 281. 1. & 285. 2. & 293. 2. & 397. 2 Obedientia blanda ſit & ſpernat pericula. 23. 2 & 70. I. & 122. I. 148. I. & 205. 2. & 285. 2 8. 2 ide — — — — — ⏑ — — — — — — — — — — — Vide Zelus. . Obedientia in Mortificatis & Humilibus rara. pag. 25. 2 Obedientia Epicheiam non excludit. 100. 2 Vide Diſpenſationes. Obedientia indifferens. 107. I. & 170. 2 Obedientia & Fervor, non ſint coacta, ſed ex cor- de noſtro. 113. 2 Obedientia in ſpiritualibus ſeu viris, ſeu operibus. 132. I. & 214. 2. & 215. I. & 343. I. & 382. 1 & 388.2. & 412. 2 Obedientia in rebus ſanctis. 123.1 Obedientia etiam in arAuis. 220. 2 Obedientia prima inter virtutes. 137.2 Obedientia victrix elementorum. 145. 2 Obedientia obedientium non abutatur patientià. 5 . 148. 1 Obedientia in muneribis vilioribus. 157. 2 Vide Talenta. Natus mediocris. Obedientia non ſit ad oculum. 158. 1 Obedientia in operibus bomis. 205. 2 Obedientia & Zelus orationis jacturam compenſa- bunt. 208.2 Obedientia in Senioribu. 212. 2 Obedientia zelum juvat in excitando igne. 218. 2 Obedientia Lætitiæ Spiritualis fons. 224. 2. & 357.2 Obedientia eſt Virtus ſohda. 225. 1 Obedientia etiam in Superiore. 1 2773. 2 Obedientia ſpreta non queratur. 286. 2 Obedientia perfecta. 302. 2 Obedientiæ ſe permittere. 340.1. & 396. 2 Obedientia gloriam Dei vehit;, licèt aliquando non parum. 343. 1 Obedientiæ vis. 146. 1 Obedientiæ bona. 347. 1. & 357. 1. & 379. 1. & 81r. 2 Obedientiam diſcant Religioſi ab Aulicis, E. Mi- htibus. 293.2 Vide Humilitas. Aulicus. Obedientiores Spiritualiores ſint. . 205. 1 Obſervantia. Vide Regulæ. Zelus. Obſtinatio. 214. I. & 326. 2. & 379. 2 Obſtinati. Vide Deſperati. Occaſio mala. 37. I. & 46. 2. & 52. I. & 63. I. & 2. & 65. 2. & 83. 2. & 95. 2. & 96. I. & 128. 2 & 259. I. & 273. I. & 308.2. S& 320. 2. && 3382 I & 390. 2. & 396. I Occaſio mala devitata, Tentationum remedium eſt. 337. 2. & 35 1. 2. & 390. 1 19.2 Occaſio mala Tentationis fons. 178. 1 Occaſio mala vitanda. 221. 1 Occaſio mala tollenda. 333. 2 Occaſio fugienda. 76. 1. & 348. I Vide David. Occaſio & Curioſitas tollitur à Deo. 281. 2 Odium. Vide Patria. Patentes. Omnia non licent ommbus. 37. 2. & 38. 2. & 52. 1 187. 2. & 215. 2. & 219. 1. & 268. I. & 310. 2 & 311I. 2. & 34 1. 1 Omnia qui dediſſe putat, habet omnia. Ideò Avari- tia Paupertatem reddit arduam. Ideò Religionis perfectio. 93.2 Omnia tela, id eſt, non ſolùm adverſa, ſed etiam proſpera. 26 1. 1 Opera parturit Sermo. 235.2 Opera Manus, & Pedes ſunt. 273. 2 Vide Epiſcopi. Concionatort. Operarius ſibi vacet dùm aliis ſiudet. 4. 1 Opeérarius ſibi etiam vacet. 10. I. & 38. 2. & 279. 2 Ethicæ Comment. Tom. VI. Rerum Notabilium. Ohperarius mortificationem non fugiat. 22.2 Operario licet cum Mulieribus agere. 27. 1I Vide Familiaritas. Operarius ſolis animabus conſulat. Ibid. Obperarins mihil quærat præter Animas. 28.2 Obperarius non ſit familiaris nimis cum Sæcularibus. . 29. 2 Vide dermo. Operarius non abutatur ſuis diſcipulis. 30. 2 Operarius ſibi ſit Superior. 158. 1. & 169. 1 Operarius multa domi patitur. 210. 2 Operarius & Zelus mundana ſpernant. 222.2 Operarius cautus ſit Linguãa. 223. 1 Oberarius & Zelus non divites ſequantur, ſed ino- pes. 230. 1 Operarius ſileat & operetur. 273. I Operarius qui Humilis ſit, rarò invenitur. 279. 1I Obperarius & Confeſſarius oderint viſitationes. 339. 2 Operarii qualis ſermo ſit. 4. 2 Opeérarii parcus ſermo. 10. 2 Obperarios non quies & oratio, ſed labor & ſoli- citudo ſpectat. 205. 2 Ad eos qui de Operaris ſcandalizantur. 210. 2 Vide Murmuratores. Operandum ante Mortem. 2349. 2 Opes Tentationum fons. 88. 2 Oppreſſores pauperum. Vide Pauperes. Opprobrium Chriſti. 47. 1. & 234. 1 Opprobrium pro Chriſto. 171. 1 Optimi imitandi. 58. I. & 310. 2. & 324. I. S& 228. 2 Optimi imitandi, qui florent, cùm peſſimi flo- rent. I1. I Optimi imitandi, non chari. 235§5. 1 Oratio neceſſaria. 56. I. & 100. I. & 288. 1. & 350. 2. & 359. 2. & 375. I. & 397. 2. 6& 399. 1 & 414. 1 Oratio fuſa pro aliis. 3. 1 Oratio parit Silentium, & erudit. 4. 2. & 388. 2 Oratio parens Caſtitatis. Obedientia cuſtos. 16. 2 Oratio neglecta. 33. 2. & 101. 2. & 388. 2 Oratio Dignitatum promotiones pariat, non Affe- Vide Dignitas. Nuperior. Oratio impediens zelum animarum pariet Tenta- tiones. 370. 2 Oratio erudiat, & riget exhortationes, quas audi- mus, & legimus. 384. 2 Oratio fons Pacis ex corde. 400. 2 Oratio neceflaria Zelo animarum. 48. 2 Oratio & Contemplatio Judicii diem præveniant. 100. 1 Oratio & Contemplatio ex Zelo animarum. 229. 1 Oratio non negligatur. 106. 2 Oratio non exaudita. 15 1. 2 Oratio etiam in ariditate. 189. 2 Oratio ſine obedientia. 215. I Oratio Deſolationis Pharmacum. 313. 2 Oratio in ſtatu humili floret. 320. 1 Oratio exauditur. 329. I. & 340. 2. & . . 346. 1 Oratio copioſiùs impetrat, quàm petat. 346. 1 Orationis fons. 91. 2. & 100. 2. & 213. I. & 23 1. 2 & 334. I. & 371I. 1. & 388. 1 Vide Cellæ amor. Fervor. Humilitas. Manuum labor & Zelus animarum. Orationis impedimenta. 107.2 Orationis jacturam compenſabunt Obedientia & LZelus animarum. 208. 2 QQ 2 Oratio- — Orationis ſtudium. Pag. 215. I Oratione eget ſcientia. 8. 1. & 388. 2 Ordines ſacri. 399. 2 Ornatus verus. 415. 2. & 210. 1 Ornatus vanus. 19. 2. & 308. 2. & 309. 1. & 375. 2. & 392. 2. & 393. 1 Ornatus converſi. 274. 2 Ornatus in Anu. 352. 2 Otium. 38. 1. & 228. 1. & 293. 1. & 345. 1 Otium valde noxium. 66.1 P Arentes vocatis à Deo Filiis non reluctentur. 3. 1 Vide Vocatio. Parentes colantur uſque ad aras. 15. 2 Parentes colendi. 58. 2 Parentes & Patria vitanda. 84. 1 Parentum oblivio. 2. 2. & 4. 2. & 13. 2. & 18. 2 & 47. 1. & 5 I. 1. & 77. 1. & 233. I1. & 272. 2 z „ e 379. 2 Parentum oblivio in Eccleſiaſticis & Religioſis. 2. I. & 44. 2 Vide Eccleſiaſtici. Parentum amor, & Odium exuendum. 13. I. & 15. 2. & 42. 2. & 60. 2. & 70. 2. & 106. 2. & 262.1 . & 263. 1. & 412. 2 Parva in bono, & parva in malo. 20. 2. & 37. 1. & 78. 2. & 79. 2. & 95. 2. & 105. 2. & 124. 1I. & 134. 1. & 139. 1. & 231I. I. & 232. 2. & 273. 2 & 29 1. 2. & 324. 1I. & 334. 1. & 375. 2. & 386. 1. & 392. 2 Parva magni facienda. 295. 2 Paſſio Chriſti Victoria noſtra, & Tentationum re- medium. 58. 2 Paſſionis Chriſti Imitatio. Ibid. Pagio Chriſti quid nobis contulerit. 219. 2. & 221.2 Paterfamilias. 64. 2. & 75. 2. & 87. 1. & 93. 2. & 256. 2 Paterfamilias idem filiis omnibus ſit. 77. 2 Paterfamialias æquè omnes amet. 272. 2 Patres familiæ invigilent. 65. 1 Pati pro Chriſto. 22. 2. & 36. 2. & 74. 1. & 91.2 94. 1. & 103. I. & 160. I. & 213.1. & 214. 2. & 227. 2. & 241. 2. & 370. 2. & 378. 1 Patientia. 74. 1. & 95. 2. & 103. 1. & 188. 2. & 244. 1. & 294. 2. & 312. 1. & 341. 2 & 361.2 Patientia & Perſecutio teſtantur Virtutem ſolidam. 225. 2 Vide Tribulatio. Virtus. Patria & Parentes vitandi. 84. 1 Patria pro Chriſto deſerenda. 262. 1 Patriæ Odium pro Deo ſanctum. 26. 2 Patriæ, ac Parentum oblivio. 50. 2 Pauci imitandi. 43. 1. & 92. 2 S. Paulus. 169. 2. & 225. 2 Paupertas. IO. I. & 16. I. & 19. 2. & 53. 1. & 67. 1 V & 94. I. & 214. 2. & 39 5. 1 Paupertas Chriſti exemplo. 8.2 Paupertas læſa. 37. I. & 99. 2. & 100. 2. & 101. 2 & 307. 1 Vide Temtatio. 307 Paupertas læſa in Cœnobiis, 35.2 Vide Religioſus. Paupertas felix. 37.1 Paupertas in victu. 37. 1. & 225. 1 Paupertas violata. 47. 2. & 52. 2 Paupertas fancta. 49. 2. & 114. 1. & 309. 2. & 356. 2. & 366.2 Index Paupertas Concionatorum. 2. Paupertas amanda. 74. 2. & 292. 2. & 3 38. 5. & 407. 1 84. 1 Paupertas Religioſa etiam, quùm ali privile iir Paupertas Religioſa. abutuntur, ſiat non mota. 89. 1 Paupertas difficillima. 93.2 Paupertas neceſſaria. 210. 1 Paupertas in Concionatore. 295. 1 Paupertas dives. 297. 1 Paupertas colenda. 302. 2 Paupertas bona. 311.2 Pauperes veri. . 19.2 Pauperes Mendici. 89. 1 Pauperum Irriſores. 160. 2 Pauperum Irriſores diſcant miſereri. 105. 1 Vide Irriſores. Compati. Pauperum oppreſſores. 160 2. & 312. 2. c 323. 1 Pauperum Perſecutores. leci 332. 1 Pauperum optimi protectores. 351. 1 Pax. 209. 2 Pax & Unio. 238. 1. & 241. 1 Vide Unio. Pax cordis. 9. 2. & 77. 1. & 83. 2. & 125. 2. & 249. 1. & 303. 2. & 357. 2. & 377. I. & 385. 1I & 390. 2. & 391. I. & 394. 1. & 396. 1. & 403. I. & 410. 1 9. 2 Pax cordis ex Timore Dei. Pax cordis, & Lætitia Spiritualis. 109. 1I Pax cordis ex Mortificatione & Perſecutione. 132.2 . . & 370. 2 Pax & unio ex ſeveritate. 403. 1 Pax cordis & felicitas vera in terrenis non repe- rientur. 382. 2 Pax cordis Dei præſentia eſt. 400. 2 Peccator faber pœnæ ſuæ. 280. I. & 320. 2. & 342.1 & 350. 1. & 370. 1I. & 380. 2 Peccator initio ſuæ Converſionis. 283. 1 Peccatum eſt Tribulatio. 7. 1 Peccatum erumpit exteriùs. 281. 1. & 392. 2 Peccatum eſt Tribulatio vera. 299. 2 Peccati damna. 7. I. & 2. & 35. 1. & 63. 2. & 64. 1 & 65. 2. & 80. 2. & 87. 2. & 89. 1. & 97. 2. & 98. 1. & 2. & 211I. 2. & 217.2. & 245. 2. & 250.2 & 253. I. & 276. 2. & 280. 1. & 297. 2. & 299. 2 & 303. 2. & 309. 2. & 316. 1. & 320. 2. & 339. I. & 2. 348. 2. & 362. 1. & 375. I. & 2. & 379. I &£ 382. 2. & 391. 2. &ẽ 393. 2. & 396. I. & 401. 1. & 404. I. & 410. I. & 411. I. & 420. 2 Vide Aula. Mundus. Jervitus. Peccati ſervitus. 211. 2 Peccato nulla gravior pœna. 273. 1 Peccata latere non poſſunt. 46. 2. & 63. 2. & 64. 2 & 70. 1. & 83. 1I. & 259. 1. & 273. 2. & 319. 1 & 332. 1. & 348. 1. & 419. 1 Peccata carnifices impii. 276. 1 Peccata ex peccato. .1I Peccata Principum, Religioſorum & Eccleſiaſtico- rum latere non poſſunt. 56. 2 Peccata & Malitia. 404. 2 Vide Religioſi. Peccata Magnatum, Eecleſiaſticorum, & Religio- ſorum graviora. 17. 2. & 104. 1. & 211. 2 S&& 322. 2 Peccatorum memoria veſtis eſt Religioſi. 274. 2 Peccatorum fons in populis, Concio vana. 275. 1 Vide Concionator. . Peccatorum damna: nox enim ſunt, ideoque inci- dimus in mala. 303. 2 Peccatorum cæcitas. 326. 2 Peregrini. 379. 1 Perfectio Religionum. 117. 1 Perfectiao Perſecutio. Perfectio Religionum latet non rarò., pag. 117. 2 Vide Keligio-. Perfectionis ſignum Invidia & Perſecutio. 58. 1 & 225. 2 Perfecti Humiles ſint & Obedientes. 25. 1 58. 1. & 160. 1 Perſecutio Eccleſiæ utilis & argumentum virtutis. I. 1. & 22. 2. & 94. I. & 135. I. & 137. 2. & 154. I. & 205. I. & 209. 2. & 229. 2. & 287. 2. & 289. 1. & 29 I. 2. & 298. 2. & 310. 2.8& 323. I. & 335. 1. & 348. 1. & 394. 2. & 360. 2. & 408. 2. & 409. 1. & 417. 2 Perſecutio non nocet. 7. I. & 22. 2. & 57. 2. & 62. 2. & 95. 2. & 154. 1. & 225. 2. & 252. I. & 287. 1. & 291. I. & 307. 1I. & 338. 2. & 380. 2. & 390. 1. & 2 Vide Tribulatio. Tentatio. Perſecutio verior. *⁹9 15. 1 Perſecutio verior domi exoritur. 94. 1 Perſecutio amanda, & injuriæ ferendæ. 40. I. & 49. 2. & 244. I. & 248. 2. & 294. 2 Perſecutio Religioſorum. 60. 1 Vide Religioſi. Perſecutio utilis eſt nobis. 67. I. & 103. 1 Perſecutio utilis Zelo animarum. 143. 2 Perſecutio toleranda- 74. I Perſecutio, Tribulatio, & Deſolationes Dei Paſcu ſunt. 259. 2. & 407. 2 Perſecutio non timenda. Optanda. Neceſlaria. 119. 2. & 131I. I. & 132. 2. & 287. I. & 332. 1 Perſecutio & Status mediocris nos Chriſto conſi- miles reddunt. 190. 2 Vide Munia viliora. Perſecutio utilior Religioni quàm favor Regum. 210. 2 Perſecutio non nocet, ſi abſit culpa. 245. 2 Perſecutio à Deo. . . 301. 2 Perſecutio & Tribulatio Fontes Felicitatis ſunt. 311. I Vide Felicitas vera. Perſecutio ſignum Sanctitatis. 312. 1 Perſecutionis fons, & remedium. 37. I. & 69. I. & V D 332. I. & 410. I Perſecutionum remedium. 2. I. & 49. 2. & 53. 2 & 94. I. & 101. 2. & 106. I. & 176. 2. & 291. 2. & 323.2. && 332. I. & 407. I Perſecutores amandi. 303. 1I Perſecutores efferendo Fundatorem, Religioſos peſ- ſundant, à quibus, dum viveret Fundator, diſ- cerptus eſt. 68. 2 Perſecutores Juſtorum & Irriſores Religioſorum. 36. 2. & 47. 1. & 84. 2. & 209. I. & 234. I. & . 250. 2. & 290. 1. & 310. 2. & 48 5. 1 Perſecutores Religionum. 117. I. & 210. 2. & 315. 2 Vide Fundatores. Perſecutores bonorum ſciant, nec Dei Judicio ter- rendos Dei ſervos. 1 Perſecutores Eccleſiaſticorum & Religioſorum. H 420. 2 Perſecutores Invidi & Scandalizari faciles. 213. 1 Perſeverantia. 164. 2. & 178. 2. & 229. I — . L 357.2 Perſeverantia rara eſt, & valdè difficilis. 75. 2. & SS 83. 1. & 120. I. & 418. 2 Perſeverantiæ fons. 334. 2 Peſtis ducit ad Deum. 203. 2 S. Petrus. 258. 1. & 301. 1. & 304. 1 S. Petrus pœnitens. 142. 2 S. Petri negatio. 193. 1 Pharao. 103. 1 Pharmacum Coœcitatis ſpiritualis, & Deo lationis Ethicæ Comment. Tom. VI. Rerum Notabilium. Verbum Dei, & Oratio. 286. 2. & 313. 2 Phœnix & Aquila. 180. 1 Picturæ impudicæ. 393. 1 Poœna naſcitur ex Culpa. 250. 2 Poœna ex Peccato. S 253.2 Pœna par culpæ. 280. 1. & 308. 2 Poœnæ etiam injuſtæ recipiendæ. 22.2 Ponæ inflictæ & poenitentiæ ob culpam illatæ to- lerandæ. 341. 2 Vide Superior. Poœnitentia. 7. I. & 18. 1. & 46. 2. & 64. I. & 133. 2. & 154. 2. & 205. I. & 387. 1. & 400. I. & 406. 2 Poœenitentia vera dulcis. 19. 2. & I15. 1. & 188. 1 214. I. & 260. I. & 308. 2. & 328. 2. & 339. I & 382. 2 Poœnitentia vera in Exercitiis Spiritualibus. 17. 2 Poœnitentia vera Contemplationem & Viſitationes parit. 272. 1 Poenitentia vera paupertatem ſanctam amat. 274. 2 Poœnitentia vera & vera Converſio Injurias patitur, & Poœnitentias inflictas non ſentit. Ibid. Poœenitentia vera eſt felicitas. 319. 2 Poœnitentia non vera. 66. 1 Poœnitentia ab humanis reſpectibus impeditur. 3 5. 1 & 393. 2 Vide Intentio recta. Poœnitentiæ magiſtra ſpes præmii & reſurrectionis. 210. 1 Pœnitentia Mortem præveniat. 229. I Poœnitentia Deo quam grata. 240. 1 Pœnitentia prodigi Fili ex ZErumna. 276. 1. & 2 Vide Tridaio. Poœnitentia Tribulationum remedium. 342. 1 Poœnitentiæ ornatus. 118. 2 Poœnitentiæ inflictæ tolerandæ & optandzæz. 22. 2 & 107. 1. & 116. 2. & 160. I. & 205. I. & 207.2 & 244. I. & 3 19. I. & 358. 2. && 378. I Poœnitentiæ inflictæ domo non exeant. 128. 1 Pœnitentiæ inflictæ prius feriant Superiorem mi- tem. 170. I. & 278. I Pœnitentiæ inflictæ, quamvis injuſtæz, & à Præ- lato improbo, tolerentur. 234.2 Ponitentiæ inflictæ cum moœrore. 248. 2 Pœnitentiæ palam, ſed cautè infligantur. 19. 1. & 142. 2. & 253. 2. & 336. 1 Poœnitentiæ ob culpam illatæ, & pœnæ inflictæ to- lerandæ. 341. 2 Vide Rkeligioſus. Superior. Correctio. Politicc. 12. I. & 87. I. & 285. 2. & 296. 2. & 302. 1 Politica Vera. Stulta. Sanior. Palliata. Doriſa. Spi- ritu condita. 4. I. & 18. I. & 68. 2. & 149. 1. & 176. 2. & 286. I. & 298. I. & 299. I. & 345. 1 . .J . Z 348. 1 Politica Aulicorum omnia non rarò occultat impe- rantibus. 354. 2 Politicam etiam indocti callent. 335. 1 Politici. 18.2. & 19. 2. & 27. 2. & 28. I. & 44. 2. & 67. 2. & 280. I. & 326. I. & 327. I. & 330. 2. & 355. I. & 364. 2. & 402. 1. & 403.2 Politicis palliatis Rex non nidat. 52. 2 Vide Conſiliarii impii. Politicorum cibus. 421. 2 Pompæ veriores Eccleſiaſticorum. 5. I. & 67.1. & 88. I. & 94. I. & 210. I. & 307. I. & 384. 2 a & 415. 2 Pompa Eccleſiaſticum non decet, ſed Mortincatio. 57. I Pontificum decreta humiliter excipienda. 12. 1 Prædeſtinatio. 310. 12 Prædeſtinationis ſignum Tribulatio. 323.1. & 340. 1 Q 3 Vide — . . 0° Vide Perſecutio. Præfectos Spiritüs audire debent etiam Spiritualio- res. pag. 218. 2 Præmium, Vide Syes. Principiis obſtandum. 20. 2. & 65. 1. & 2. & 76. 1 & 83. 2. & I19.1. & 138. 2. & I41. 2. & 232.2 & 276. 2. & 320. 2. & 335.1. & 375. 2. & 396. I. & 392. 2. & 393. 2 Procraſtinatio in Converſione. 10. 2. & 81.2. & 83.2 & 90. 2. & II5. I. & 134. I. & 175. I. & 178. 2 & 179. 2. & 187. I. & 253. 2. & 282. 2. & 288. I. & 304. 2. & 323. I. & 328. I. & 331. I. 2337. 2. & 350. 1. & 359. I. & 396. 2 Vide ad Mortem ſe parare. Prodigalitas. Promiſſa Dei. 82.2 99. 1. & 252. I. & 313. 2 Promiſſis ſtandum. 99. I. & 261.2 Propoſita non varianda. 7. I. & 23. 2. & 36. 2. & 75. 2. & 93. 1. & 92. 2. & 166. I. & 178. 2. 8 228. I. & 257. I. & 346. 1. & 349. 2. & 357. 2 & 370. I. & 373. I. & 387. 2. & 419. 2 Vide Tiro. Protectiones, & Protectores. 78. 2. & 97. I. & 98.2 & 99. I. & 259. I. & 273. 2. & 275. 2. & 286.2 & 291I. 2. & 294. 1. & 305. 2. & 317. 1. & 325. 2 & 335. 1. & 391. 2 Vide Tepiditas. Religioſus. Protectores ſæcularium nôs infamant. 97. 1 Prudentia carnis. 62. 2. & 348. 1. & 38 1. 1 Prudentia & Politica vera. 4. 1 Pudoris parens Modeſtia. 256. 1 Pugna Spiritualis. 13. I. & 83.2. & 268. I. & 313. I Puſillanimes. 109. I. 6 III. I. & I13. 2. & & 122. 1. & 132. I. & 152.2. & 221.2. & 268. 1 & 324. 2. & 364. 1 Vide crupuloſi. Tentationum Fonies. R Ationes privatæ. 3. 1. & 62. 2. & 220. 2. & 295. R I. & 301. 1. & 377. 2. & 389. 2 Recidivi. 229. 1. & 253. 2 Recreatio. Vera. Licita. Solutior. Sit Gravis. 16. 1 & 141. 2. & 288. 2. & 309. I. & 322. 2. &ũ 395. 1. & 412.2 Recreatio noſtra Religioſos, Laicos, & Simplices non repellat, ſed eorum dicta magni faciat. 10. 2 & 62. I. & 155. 2. & 313. 1 Vide Religioſus. Laicus. Renovatio. Zelus. Recreatio & Voluptas nimia. 95. 1 Recreationes licitas Superior indiſcretus provideat. 116.2 Reditus Eccleſiaſticorum, & Religioſorum neceſſa- rii ad ſanctum uſum, ſed non nimii. 32. 1. & 37.2 & 38. 1. & 49. 2. & 53. I. & 61. 2. & 74. 2. & 760. I1. & 79. I. & 208. 2. & 210. 2.G 301. 1. & 309. 2. & 325. 1. & 343. 2. & 366. I1. & 384. 1 & 407. 2 Vide Pompæ veriores. Mortificatio. Reformatio vera. . 68. 1. & 184. 1 Reſormatores. 27. 2. & 30. 1. & 76. 2 Reformatores indiſcreti. 36. 2 Reſormatores Eccleſiaſtici, & Superiores decreta, & regulas non multiplicent: exempla legibus ſub- roganda. 68. 2. G 376. 1 Reformatores atque Epiſcopi Religioſis utantur. 219. I Regulæ non multiplicandæ. 216. I. & 307. 2 66 329. I. & 332.: 2. & 336. I. & 414. 2 Regulæ, ſed ad ſalutem ſint. 343. 1 Regularum obſervantia. 15. I. & 2. & 36.2. & 46. 1 & 61. 2. & 103. 2. & 124. I. & 16 5. 1. & 186. 2 Index && 207. 2. & 208. I. & 224. 2. & 227. 2. & 2 . I. & 280. I. & 255. 2. & 390. jr; 15* 324. 2. 335. 1. & 343. 2. & 387. 1 Regularum obſervantia in Zelo animarum, & Hoſpitalitate. 102. 1I. & 105.2 Vide Pati pro Chriſto. Hoſpitalitas. Regularum Oblſervantia florebit bono Exemplo Seniorum, & Spiritualium. 50. 2. & 116.2 Regularum Obſervantia externarum. 134. 1 Regularum Obſervantia Religioſos decet, & Zelum Juvat. 218.2. & 222. I. & 232. I. & 282. 2. & 314. 1. & 342. 2 Regularum Obſervantia Inſpirationum „ Fervoris atque Vocationis ſemen. Felicitatem veram parit. 166. 1I. & 382. 1 Regularum obſervantiam multitudo non facit. 32. 1 In Regularum obſervantiam amore duci. 169. 1 Regulas etiam ſervet Superjier. 307. 1 Religio mixta malis, & bonis. Tunc Fervor vi- geat, & Propoſita retinenda. 1. 2 Religio ob unum infamis. I. 2. & 54. 2. & 70. 2. & .. 102. 1. & 148. 2 Religio licèt Tentationes pariat, melior Sæculo. 129.1 Religio ametur, dùm deprimit. 107. I. & 216. 1; & . 225.2 Religio unius vitio non infamanda. 253. 2. & 277.2 Rehigio lapſa. . 300. 1 Religio etiam lapſa non dedecoranda. 102. 2 Religio pellat Tepidos. 364. 2 Religio non multiplicanda. 379. 1 Rehgio & Tirocinium quomodo fundatur. 380. 1 Religio omnes æquat. 388. 1 Religio omnes non æquet. 408. 1 Rehgio non nimiùm excreſcat numero Coœnobio- rum, & Alumnorum. 345. 1I Religionis munia viliora. 5.2. & 10. 2. & 38. J. & 47. I. & 48. I. & 90. I. & 91. I. & 102. 1. & 103. 2. & 107. I. & 118. 1. & 121. 1 & 13 I.2 & 136.2. & 140. 1. &ũ 157. 2. & 162. I. & 207.1 & 211. 2. & 2231. I. & 238. 2. & 264. 1I. & 298, 2. & 310. 2. &τ 3206. I. & 352. 1. & 362. 2. G 1771. 1. F 37. 1. 8 579.1. Religionis munia viliora Gloriæ Dei utiliora. Fer- vorem augent, ea tamen Guloſi oderunt. 59. 1 & 81. I. & IO4. 2. & 138. I. & 21 I. 2. & 218. 2 & 225. 2. && 230. I. & 24 4. 2 Vide Natus mediocris. Humilitas. Fervor. Gloria Dei major. Religionis perfectio, vel in lapſu, & criminilous. 54. I. & 59. 2. & 80. 1. & 93.2. & 117. I. & 129. I. & 160. 2. & 216. I. & 238. 2. & 246. I. & 295. 1I. & 315. 2. G& 220. I. & 33I. 2. & 342. 2. & 34 5. 2. & 368. I. & 385. 2. & 386. 2. & 400. I. & 408. 1. & 410. I. & 412. 1. &X 2 Religionis felicitas. Et cui ſapiat. 141. I. & 150. 2. & 247. I. & 255. 2. & 348. 2. & 386. 2. & 42 1.2 Religionis conſolationes, Simplicitas Pefcihit- 28’3. 2 Religionis laus. Et vera gloria. 94. I. & 348. 2 Vigde Perſecutio. Religiones protegantur à S. Sede, ob illis conceſſa Privilegia. 364. 1 Religiones, & Eccleſia non infames ob nonnullos Tepiditate infectos. 21. 2 Religiones Sacræ ſeſe mutuò honorent & gliger. 66. 2 Religiones Sacræ ſuas ſervent conſuetudines. Ibid. & 209.2 Religiones non multiplicandæ numero perſonarum. 32. I. & 52. 1 Religio- — Religiones, & qui Fervori ſtudent S. Eccleſiæ Ro- manæ ſubſint.“ pag. 215. 1 Religiones honorandæ. Crimina non evulganda. 85. 1. & 282. 2. & 365. 2. & 399. 1 Religionum felicitas, ſi Pati pro Chriſto non refu- gimus. 3. 2 Rehgionum perfectio, licèt in ſcholis diſſentiant. 323.1 Religionum nobilitas & claritudo. 239. 1 Religionum Perſecutores Vide Irriſores juſtorum, & Perſecutores. Religionum & Eccleſiaſticorum reditus moderati ſint. . 49. 2 Religioſus in Aula. 8. I. S& 38. 2. & 44. 2. & 40. 2 & 49. I. & 52. 2. & 56.2. & 67.2. & 70.2. & 80. 1 & 8I. 1. & 84. 2. & 90. 2. & 97. I. & I01. 2. & 138. 2. & 209. 2. & 216. 2. & 285. I. & 286. I & 29 1. I. & 301. 2. & 302. I. & 3 16. 2. & 322. 1 & 325. I. & 329. 1. & 330. 1. & 339.2. & 340. 1 & 355. 2. & 375. 2. & 382. 2. & 387. 2. & /10. I & 412. 1 Religioſus in Aula, & in Villis Serietatem ſervet. 60. 1 Religioſus verus. 421. 1 Religioſus in Aula, ſed Zelo animarum adſit. 101. 1 Rehgioſus in Aula horreat uſus Aulicos. 222. 2 Religioſus in Aula fit Aulicus. 290. 2 Religioſus in Aula, ſeu promovens aliquos, ne reſpicietur quidem. 49. 2 Religioſus Aulicus ſuperbus, & ſemiſæcularis. 21.2 45. 2. & 97. 2. & I87. 2. & 286. I. & 291. 2 & 352. 2 Religioſus Aulam non vitet, ſi correctionem adhi- beat. 22. I Religioſus Aulam vitet, & horreat Sæcularia. Ibid. & 47. 1 Religioſus vilis, ſed nobilitatem ſimulans. 54. 2 & 292. 2 Religioſus evectus ad Dignitates perſæpe noxias. 73. 2 Religioſus fervens, & neglectus. 144. 2 Religioſus tepidus, & emendicans Protectiones, & Conſolationes Sæcularium noxias. 120. 1. & 149. V 1. & 202. 2. & 281. 1 Vide Protebctiones. Religioſus Domi ſit humilis, in Exedra gravis. 210. 2 Religioſus olim nobilis ſuæ ſtirpis obliviſcatur. 120. 1 Religioſus verus oderit Viſitationes. 276. 2. & 316.2 Religioſus Delicias quærens in Cruce. 281. I. & 19.2 Vide Opprobrium. Religioſus, & Eccleſiaſticus in Aula. 306. 1 Religioſi nomen. 294. 2 Religioſum affines non implicent curis ſæculari- bus. 232. I Religioſi ſanctiores non ſpernant cæteros. 2. I. & 4. I. & 89. 2. & 170. 2. & 211. I. & 359. 2. & . 88. 1 Religioſi ſanctioris vitæ non ſpernant Sarchlates. 107. 2. & 123.2. & 21I. I. & 21 5F. I Religioſi ſemi-perfecti. Religioſi non turbentur;, ſi tentationibus exagitan- tur. 23. 1I Religioſi etiam perfectiſſimi S. Eccleſiæ Roman ſubdantur. 25. 2. & 386. I. & 3977. I Vide Juriſditctio Eccleſiaſtica. Religioſi ali debent. 27. 1. & 49. I. & 53. I. & 79. 1 Religioſi repulſi ab Aulis. 28. 1 Rehigioſi locis & numero non nimiùm multiplicen- tur. 32. 1 Ethicæ Comment. Tom. VI. I. 2. & 352 J2 Rerum Notabilium. Religioſi non Cognatis „ſed Pauperibus largian: tur. 33. I Religioſi ſanctioris Regulæ, ſi Spiritu carerent. 50. I. & 54. 2 Religioſi cum ſocio. 5§5 1. I. & 285. I. & 2 Religioſi reditus habere poſſunt. 53. 1 Religioſi ſeverioris vitæ cohæreant cæteris. 54. 1 60. I1I. & 78. 2 Religioſi ſeverioris vitæ non ſpernant Eccleſiaſticos LZelatores. 183. 1. & 210. 2 Vide Affabilitas. Religioſi non ſpernant Sæculares. 36. I. & 54. 2. & 69. 2. & 73. 2. & 125. I. & 205. I. & 275. I. & KMW 315. 1 Religioſi auſteriores non ſpernant fratres ſuos. 149. 2 Religioſi auſteriores caveant Superiorum ſuorum neglectum. 205. 1 Religioſi, Cognatorum ſi Ambitionem foverent. & 56. 2. 36 1I. I Religioſi urbibus ſalutares. 61. 2. & 80. 1. & 420. 1 Religioſi Negotia vitent, & Aulam. 71. 1. & 28 5. I1. & 306. 2. & 355. 2. & 367.2. & 376. 2 Vigde Cellæ amor. Religioſi non ſpernant Sæculares. Hi alti ſunt, ſed de Honore non cogitant. 72. 2 Rehigioſi olim viles ſi Arrogantiam Gloriamque va- nam non oderint. 120. 2 Religioſi oderint Privilegia & immunitates. 359. 2 Religioſi tepidi non protegantur ab Becki Auie 366. 1 Religioſi tepidi ſed Zelo animarum præpollentes. 408. 2 Religioſi adeundi, & honorandi. 80. I. & 238. 2 & 312. I. & 337. 1. & 387. 2. & 405. 1 Religioſi non protecti gaudeant. 417. 2 Religioſi auſteri. 419. 2 Religioſi lapſi. 394. I Religioſi parum humiles, & ſuam nobilitatem jactantes, agenteſque cum faſtu. 97. 2 Religioſi probi ab Eccleſia protegendi. 99. 1 Religioſi viri Paupertatem exactè obſervent. 100. 2 & 307. 2 Religioſi, & Eccleſiaſtici etiam lapſi honorandi, & mitius puniendi. 102. 2 Religioſi coli debent. 117. I. & 160. 2. & 207. 2 Religioſi ſi ſint ſcrupuloſi. 15§7. 1. & 358. I Religioſi Obedientiæ Studia, & Orationes poſtha- beant. 205 2 Religioſi Laici non ſpernendi. 207. I. & 227. 1 S& 343. 2. & 387. 2 Religioſi Laici non ſpernendi, quia Labor manuum Orationis fons eſt. 213. 1. & 307. T Religioſi Laici non ſunt infimi. 238. 2 Religioſi Laici ſint probi. 292. 2. & 418. I Religioſi in Aulis plurima ob Zelum patiuntur. 210. 2 Vide Pati pro Chriſto. Religioſi, & Eccleſiaſtici ſeſe protegant, & hono- rent. 234. 1 Religioſi, & Eccleſiaſtici non puniantur paſiim pubhcè. 253. 2 Religioſi, ſeu Eccleſiaſtici in Aula. 300. I. & 306. 1 Religioſi, & Eccleſiaſtici ſint pudiciſſimi. 302. 2 Religioſi & Eccleſiaſtici olim viles, ſi eſſent inex- plebiles. 366. 2 Rehigioſis ſi tepidi eſſent, Paupertas foret irwiſa. 367. 1 Religioſis & Eccleſiaſticis multa non licita. 39. 1 Religioſi, & Eccleſiaſtici ſint ferventes. 304. 2. & H 395. I Q 4 Religioſi Index Religioſi diſcant obedientiam ab Aulicis, & Militi-“ bus. pag. 293. 2 Religioſi ſi ſint tepidi. 42. 2. & 120.I. & 175. 2. & 184.2. & 273. 2. & 281. I. & 305. 2. & 392. 2 & 404. I. & 407. I. & 419. 2 Religioſi non ſpernant Sœculares innocentes, & fe- lices. 315. 1 Religioſi aliquando hoſtes Religio nis ſuæ. 332. I Religioſi non relinquant opes affinibus. 289. 1 Religioſi licèt tepidi facilius convertuntur quam Sæculares. 345. 2 Religioſi ſalutares Prælatis. 343.2 Religioſi confidentes in talentis, & protectiomibus. 350. 2 Vide Tepiditas. Superbia. Religioſorum perſecutores. Vide Perſecutores. Religioſorum, & Eccleſiaſticorum vitia frœno, ac moderatione non carent. 59. 2 Religioſorum, & Eccleſiaſticorum felicitas. 62. 2 & 202. 2. & 246. 2 Religioſorum cibi. 381.2 Rehigioſorum, & Eccleſiaſticorum, ſi quæ ſcandala forent, actum de Fide. 998. 1 Relgioſorum, & Eccleſiaſticorum peccata eſſent graviora. 104. 1. & 322. 2 Vide Magnatum peccata. Rehgioſorum domus abundent ſociis. 206. 1 Religioſorum Gloria, Regularum obſervantia. 282. 2 Rehgioſorum errata facilius emendantur. 345. 2 Relgioſorum Tepiditas poſt Fervorem. 347.2 & 358. 2 Religioſorum Tepiditas à ſodalibus Congregatio- num confunditur. 408. 2 Religioſos vitæ ſanctioris quatere poteſt Superbia. 25. 2 Religioſos Regularum obſervantia decet. 42. 2 Religioſis utantur Epiſcopi atque Reformatores. 219. 1 Rehgioſis Fervor neceſſarius. 342. 2 Religioſis temporalia providenda. 343. 2 Religioſis reditus non illiciti: iis exceptis, qui ſan- Ctè& eos recuſant. 47. 2. & 48. 1 Ex Religioſis aliqui peribunt. 278. 1 Remedium, Vide Perſecutio. Tentatio. Renovatio. 225. I. & 289. 1. & 256. 1. & 330. 1 & 337. I. & 373. 1. & 382. 2. & 410. 1 Renovatio vitæ ex Oratione. 55. 2. & 143. 2 Renovatio vitæ dilata. 115. 1 Vigde Converſio. Orationis fons. Renovatio ſpiritus. 133.2 Renovatio ope fiet Virginis Beatiſſimæ Mariæ. 188. 1 Renovatio vera Obedientia. 22 5. I Renovatio in Sene difficilis. 282. 2 Renovatio, & Mortificatio. 332. 1 Reſpectus humani. 92. 2. & I0OI. 2. & 106 5. 1 & 232. 2. & 337. 2 Vide Timores bumani. Rex audiat omnes.9. I. & 39.2. & 35 1. 1. & 372. 2 Rex audiat cauſas. 21. 1. & 29. 2 Rex reos audiat. 45. 2. & 105. 1. & 358.2 Rex regat. 21. I. & 29. 2. & 31. 2. & 49. 2. & 58. 2 & 64. I. & 66. 1. & 68. 1I. & 75. 2. & 87.I. & 105. 1 & 116. 2. & 149. I. & 16 5. I. & 169. I. & 215. 1 & 25 5. I. & 276. I. & 280. 2. & 28 ⁵. I. & 334.1 & 306.2. & 357. 1. & 361. 2. & 364. I. & 395. 1 & 404. I. & 2. & 405. I. & 410. I. & 414. 1. & 415. 2 Rex & Superior non audiant Protectores impio- rum. 412. 2 Rex regat: Superior invigilet: Epiſcopi reſiden- tia; nec, ut orent deſint populis. 215. I Rex evehat quoque non peopulares. 27. I Vide Patria. Rex quos evehat. 45. I. & 63. I. & 254. 1. & 336.1 Rex evehat viles. 2. & 6r. D 6,1 2. & 336.1 Rex evehat Aulicos dignos. 219. 2 Rex gravis ſit & affabilis. 356. 1. & 2 Rex uni non innitatur. 52. I. & 148. 1. & 377. 1 Rex non fidat politicis palliatis. 52. 2. & 148. 1 Rex froenet Miniſtros ſuos, & Aulicos. 66. 2. & 2. & 277. 2. G& 404. Rex Aulicis conſulat. 23 77 1. 1. Rex Aulicos deligat, Rex diligat Aulicos. Rex ærumnoſis doleat. Rex Miniſtros eligat optimos. 7. 2 87. 2. & 401. I 105. 1. & 363. 2 113. 2. & 365. 1I Rex, & Epiſcopus optimus quiſnam. 1 114.2 Rex Scandala non permittat. 410. 1 Rex etiam longè poſitas Imperii ſui Provincias tuea- tur, & ſanet. . „ Ibid. Rex Severus, ſed Liberalis. * 116. 2 Rex Miniſtris utatur, ſed Aulici ſubindè frœnentur. . 148. 1 Rex unum duntaxat ſervum non adhibeat. 148. 2 Rex frœnet, non evehat rapaces. 179. 2 Rex coli debet, etſi impius, & ſeverè agat. 180. 1 & 207. 1I. & 283. 1 Rex coli debet, Eccleſiaſtici quoque honorandi ſunt, non Judicandi temerè à Religioſis. 95. I. & 384. 1 Rex amet Miniſtros probos, & illis conſulat, at Au- licis non fidat. & 359. 2. & 380. 2 Rex, Epiſcopi, & Superiores ipſi res adminiſtrent: per ſe gubernent. 253. 2. & 254. 1. & 364. 2 Rex non umi addictus ſit ſervo. 272. 2. & 405. 2 Vide Juſtitia. Equitas. J Rex judicet, & quærat. 274. 1 Rex ipſe vel Superior indulgentior Judices ſuos judicet, & Leges ſervet Dei, & ſervari curet. 277. 2. & 292. I. & 299. I. & 307. 2. & 318. 1 & 331. I. & 353. 2 Rex Politicam oderit, Clementiam amet, & Juſti- tiam. 298. 1 Rex, & Superior ſeſe frenent, & Rex Avarus Aulicos frœnet. 301. I. & 307. 1 Rex, & Superior non amantes ſui, ſed dignos pro- vehant. 342. 1. & 344. 1 Rex rejiciat munera. 415. I Rex tueatur Eccleſiaſticam Juriſdictionem. 418. 2 Vide Aulicus. Rex, & Superior mites ſint: & ipſi regant. 284. 1 & 344. I. & 353·. 1 Rex impius à Deo, non ab hominibus, evellendus, puniendus. . 345. 1 Rex non faſtidiat promotos; imò juvet, quos ſemel juverit. 346. 1. & 364. 1 Rex ipſe negotia peragat. 350. 1 Regis funus. 296. 2 Reges honorentur. 210. 2 Reges amentur, vel vectigalia imponentes. 250. 2 Reges liberales erga militum familias. 274. 1 Reges judicari ſe permittunt à ſubditis. 282. 1 Reges, & Eccleſiaſtici delicatiſſimè, & honorificè corrigendi. 284. 1 Regis purpura ſeveritas eſt. 415. 1 Vide Correæctio. Nathan. Regum exempla. 68. 1. & 116.2 Regum Conſiliarii ſenes ſint. 281. 1 Regum, & Eccleſiaſticorum exempla, ſi non ſint ancta. 337. 2 Regnare eſt ſervire. 236. 1 Romæ annus Jubilæi cur ſanctus. 161.2 Sacer⸗ 219. 2. & 279. 2. & 354. 2 . §. Acerdos non ſpernat Laicos. pag. 207. 1 Vide Laici. Sacerdotes, & Zelus anmimarum ſocium afciſcant. 43. 2. & 376. 2 Sacerdotes, Religioſi, & Eccleſiaſtici, ſi eſſent im- ii. 104. 1 Sacerdotum dignitas. 2.2 Vide Dignitas. Sacerdotes exuant Zelum indiſcretum: Compati diſcant. . 170. 2 Sacerdotes, & Religioſi tepidi. 236. 2 Vide Tepiditas. Sanitas negligenda, non prodigenda. 207. 2. & 208. 1. & 215. I. & 340. 1. & 420. 2 Sapientia profana. „ 150. I. & 284. 2. & 381. 1 —— & 384. 2 Scandalum facilè patiens. 177. 2 Vide Ncrapuloſi. Scandala Potentium nocentiora. 17. 2. & 301. I. & 309. 1 Scandala non ſublata. 416. 2 Scandala, & vitia plectenda, non permittenda. 133. 2 Scandala non nos turbent. 289. 1 Scandaloſi. 189. 1. &ũ 310. 2. & 375. 1 Scandaloſi ejiciendi, & quomodò. 259. I. & 289. 1 & 317. I. & 364. 2 Scandalizari faciles. 36. I. & 102. 2. & 149. 2. && 161. I. & 208. 2. & 323. 1. & 420. 1 Vide Temere judicantes. Scandalizari non facilis. 303. 1 Scholaſtici Societatis; 180. 2. & 256. 1 Scholaſtici Societatis omnes æquè præceptores dili- gant. 15. 2 Scientia cum Spiritu. 283. 2 Scientia vera eget Oratione, Spiritu, & Labore, neceſſaria eſt Lelo animarum: Sit humilis. 8. I & 15. I. & 2. & 16. I. & 17. 1. & 380. I. &G 381. 2. & 384. 2. & 394. 2. & 421. 2 Vide Concionator. Religioſus. . Scientia ſine Spiritu, & ſine Obedientia. Ficta. Vana. Superba. I5. I. & 16. 2. & 27. 2. & 41.2 & 80. I. & 139. I. & 150. 2. & 208. I. & 278. 2 & 279. 1. & 328. 1. & 332. 2. & 3 54.2. & 36 I. I Scientia en Mortificatione, & Regularum Obſer- vanti. . 143. I. & 231. 2 Scioli. . 80. 1 S. Scripturæ alleg. 272. I. & 394. 2 S. Scripturæ ſtudium Mortificatio alit. 143. 1 Scrupuli fons Tentationum. 152. 2 Vide Tepiditas. Scrupuloſi. 5. 2. & 63. 2. & 109. I. & 112. 2. & 1I13. 2. & 117. 2. & I21. 2. & 122. 1. & 125. 2 8S 126. I. & 128. 1. & 129. I. & 130. 2. & 132. I. & 152. I. & 2. & 154. 2. & 175. I. & 217. 1 & 221. 2. & 230. 2. & 232. I. & 265. I. & 266. 1 & 267. I. & 268. I. & 2. & 374. I. & 2 Scrupuloſi ſpernunt ſuperiorum præcepta. 123. 1 Scrupuloſi & Puſillanimes Lentationum fontem ex- CcCitant. KM 111I. I Scrupuloſi parum. 177. 1 Seminaria vitia non docent, ſed produnt: ut Cœ- lum delicatius agit cum laborantibus phthiſi. 209. 1 Senecétus allegorica. 2. 2 Senex alleg. 279. I Senex ferveat. 99. 2, & 166. 2. & 207. I. & 227. 2 Senex ferveat, & Aulam deſerat. 352. 1 Senex perfectioni vacet. 421. 1 Senex ob anteacta promerita honorandus. 102. 2 Senes honorandi. Rerum Notabilium. 'Senex Morti ſe pDarert. 207. 1 Vide Mortis Memoria. 104. 2. & 208. 2 Senes non ſpernant Juniores aut Tirones. 272. 2 & 279. 1 Senes exemplo eſſe cogantur. 380. 2 Senibus ac Pœnitentibus Luxuria etiam inhæret. M 296. 1 Senibus licent aliqua, quæ Adoleſcentem dede- cent. 310. 2 Serietas. 9. 2. & 13. I. & 16. 1. & 134. 2. & 210. 1 Serietas neceſſaria & retinenda non Amicitiolæ. 9.2. & 13. I. & 10. I. & 23. 2. & 151. I. & 210. 2 Serietas Conſolationes Dei meretur. 329. 1 Serietas in familiaritate nimià cum mulieribus. 68. 1 Sermo Spiritualis. Vivificat. Eſt Medicina Tepidi- tatis. Fervoris ſomes. S. Euchariſtià quaſi po- tior. Deliciis Regis dulcior, & aà ſimplicibus prolatus Doctifſimis perutilis: ſed prudens ſit, & ſerius. I5. 1. & 19. 1. & 39. 2. & 64. 1. & 86. 1. & 134. 2. & 1I41. I. & 142. I. & 151. 1 & 15 F. 2. & 175. I. & 21I. 1. & 2. & 218. I & 228. 1. & 252. I. & 285. I. & 292. I. & 318. 2. & 386.2. & 413. 1 Vide Tepiditas. Fervor. Religioſus. Vaicus. Sacerdos. Recreatio. Sermo Spiritualis ex joco & non fictus. 151. 1. & . 239. I Sermo Spiritualis Cibus eſt Chriſti. 6 1 Sermo Spiritualis cum Sæcularibus. 223. I. & 286. 1 Sermo vanus. De rebus mundanis. Impurus. Vani faſtidium. I41. I. & 142. I. & 151. 2. & 212. 1 & 232. 2. & 235. 2. & 323.2. & 326. 1. & 392.2 & 401. 2 Sermo Opera parturit. 235. 2 Servite duobus. I. 2. & 12. 2. & 47. I. & 141. 2 & 174. I. & 182. 2. & 202. 2. & 236. 2. & 280. 2. & 320. I. & 322. 1. & 396. 2. & 417. 2 Vide dervitus Mundi. Servire Deo plus eſt quàm regnare. 4. 1 Servire Deo felix. II. 2. & 3 5. 2. & 40. 1. & 53. 2 & 61. 1. & 73. 2. & 75. 2. & 81. 2. & 87. 2. & 90. I. & 91. I. & 94. 2. & 99. I. & III. I. & 205. I. & 219.2. & 224. 2. & 238.2. & 246. 1 & 247. I. & 252. I. & 254. 2. & 255. I. & 260.1 & 271. & 288. 2. & 302. 2. & 319. 1. & 321I. I & 329. 1. & 334. I. & 337. I. & 350. 2. & 359. 2 & 362. 2. & 364. 1I. & 381. 2. & 382. 1. & 39 4.2 & 399. I. & 413. 2. & 414. 2 Vide Felicitas ver⸗. 2 43 114 Servire Deo & Mundo nos reddit ingratos. 174. 1 Servire Deo tantùm. Ibid. Servire Deo alacriter. 25 5. 2 Serviendum Deo omnibus omninò membris. 283.2 Servire Deo, quod ſæpius liceat petere. 346. 1 Servire Deo felix, quôd beneficia non exprobret. . . 2£ Servire Deo felix qui ab eventu non inclinatur ad præmia. 30. 1 Ser. 75. I. & 93. 2 Servi benignè tractandi. 64. 2 Servi Mundi ſervis Dei Opprobrium Chriſti aman- dum pro Glorià proponunt. 302., 2 Servi probi. 316. 2 Servorum exempla. 34. 2 Servorum vitia Domini ſananda curent, & eorum Innocentia curetur à Dominis. 42. 2 Servorum cura. 64. 2. & 75. 1 Servi impi, Aulici ſunt infidi, ſi mali ſunt. 6. Vide Rex. 326. Q 5 Servis pag. 42. 2. & 219. 2 Servis reddenda merces. . . . 219. 2 Servitus Aulæ. Mundi. Peccati. Ambitionis dura. 24. 2. & 39. 1. & 179. 2. & 201. 2. & 211. 2 & 320. 2 Vide Aula. Mundus. Peccatum. Servitus alleg. 393. 2 Servitus Dei non caret ſtipendio. 25v 4. 2 Servitutis Dei ſtipendium. 169. 2 Servitus Chriſti, & Jugum ſuavia. 227. 2 Servitus Chriſti vera Libertas. 284. 2 Severitas vera, ſed Clemens. Sit publica, & in cariores, ſi errent, & ſcandaloſos. 18. 2. & 19. 1 & 21. 2. & 28. 1. & 58. 1. & 2. & 74. I. & 78. 1. & 89. I. & 94.2. & 97. 2. & 98. 1. & 133. 2 & 176. 1. & 178. 2. & 273. I. & 2. & 274. 2 & 277. 2. & 287. 1. & 288. 2. & 298. 1. & 299. 1. & 305. 2. & 315. 2. & 317. I. & 318. 2. & 329: 2. & 346. 1. & 370. 2. & 351. 1. & 35 5. 2 & 358. 1. & 372. 2. && 377. I. & 380. 2. & 387. 1. & 389. I. & 396. 1. & 397. I. & 403. I. & 405. 1. & 2. & 412. 2. & 415. I. & 416. 2. 6 417. 1. & 2. & 420. 1. & 422. 1 Vide Nandaloſi. Juſtitia. Severitas aà Procraſtinatione Sancta trahi debet. 41. 1 Severitas, ſed uniformitas. 174. 2 Severitas, & Correctio ex Ira, & ultione, ſed ve- lata Legum Lelo. 176. 2 Severitas juſta conciliat homines Punienti. 180. 1 Vide daperior. . Severitas tollit ſupplicia, dum ea aut minatur, aut ſtrenuè infert. 415. 2 Severitas, & Pœnitentiæ inflictæ varientur. 219. 1 Severitas temperet Clementiam. 220. 1 Severitas pariet renovationem. 224. 1 Severitas neceſſaria, ſed diſcreta. 248. 2. & 250. 2 253. 2 Severitas non tantùm cedat, ſed proſit. 253. 2 Severitas erga omnes æqua. 278. 1. 335. 2 Severitas ardua, ſed non ſæva. 284. I. & 287. 1I Severitas etiam in eos, qui præpollent. 289. 1 Severitas, & Mortificatio fontes Lætitiæ ſpiritualis. 299. 3 Vide Mortificatio. Severitas occulta non ſufficit, quia peccata latêre non poſſunt. 306. 1 Severitas, ſed talis quæ ſupplicia vertat in Victi- mas. 2335§. 2 Severitas & Juſtitia in Scandaloſos. 347. 2 Silentium. 4. 2. & 10. 2. & 337. 2. & 345. 2. & . . 347. 1. & 350. 2 Silentium parit oratio. 4. 2 Silentium B. Aloyſ. Sermo erat. 279. 1 S. Simeon. 12. 1. & 2 62. 2. & 315. I. & 325. 2. & 326. 2 & 33 I. I. & 410. 1 Simplicitas neſcia Amicitiarum. . 5. 1 Simplicitas Religionis conſolationes percipit. 282. 2 Simplices ſpiritualius honorent Doctos. 207. 1 Simplicitas. Singularitates. 5O. I. & 124. 1. & 205. I. & 2. & 215. I. & 268. 1. & 328. 2 Singularitates & ſolitudo. 215. 2 Singularitates Fervori noxiæ. 333.2 Vide Mortiſicatio. Diſpenſationes. Societas Jeſu Perſecutione proficiet. 394. 2 Societatis Scholaſtici. 180. 2. & 256. I Societatis Scholaſtici omnes æquè Præceptores dili- gant, & honorent. 15. 2 Societatis tres B. Martyres. 237. 2 Superbia ex Gula. Index 15 Servis conſulendum, & proſpiciendum in morbis. Societatis perſecutores. 374. 2 Societatis Magiſtri æquè à Diſciulis honorentur. 15. Sol & Charta. “ 2552 Solicitudo craſtini. 47. I. & 64. 2. & 72. 2. & 309. 2. & 32 5. 2 Speculum alleg. 46. 1 Spes Aulicorum vana ſitim nutrit. 24. 1. & 41. 2 . & 96. 2. & 325.1I. & 327. 1 Spes ſæcularium. 30. 1. & 287. 2. & 346. 2 Spes vana ſæcularium. 24. 2. & 30. I. & 255. 1 & 287. 2 Vide Mundus. Aula.. Spes vana peccantium. Spes vera. 400. 2 Spes præmii. 89. 1. & 99. 1. & 169. 2. & 211. 2 & 218. 1. & 219. 2. & 254. 2. & 313. 2. & 321. . 20 2. & 400. 1 Spes præmii Tribulationis remedium. 92. I. & 261. 1 Vide Tentatio. 187. 1 Spes præmii Bella roborat. 65⁵,2 Spiritus Sanctus. 5. 2. & 23. 1. & 333. 2 Spiritus Sanctus Mortificatis advenit. 3.2 Spiritualia cæteris præferenda. 4. 2. & 10. 1. & 31. I1. & 33. 2. & 38. 1. & 72. 2. & 79. 2. & 139. 1 . & 291. 2. & 340. I. & 412. 2 Spiritualia poſthabita ſtudiis. 24 1. 1I. & 283. 2 Spiritualium cura. 53. 2 Statua Danielis. 17.2 Statua Babylonica. 311. 2. & 338. 2 Status mediocris. 42. I. & 47. 2. & 49. 2. & 91. 1 & 160. 2. & 169. 2. & 227. 2. &ũ 241. I. & 294.2 &; 311. I. & 321. I. & 329. I. & 331. 1. & 346. 1 & 363. 2. & 418. 1 Vide Munia. Religio. Milenta. Status mediocris non infelix, ſi Juſto obtingat, & tutior, & utilior. 7. I. & 22. 2. & 74. 2. & 88. 2 & 260. 2. & 264. I. & 369. I. & 412. 2 Status mediocris Dei curæ ſe committat. 37. 1 Status mediocris dolis ſe abſtineat, toleretur. 38. 1 & 89. 1. & 90. 1 Status mediocris, & Perſecutio nos Chriſto conſi- miles reddit. 190. 2 Status mediocris, Talenta mediocria, & Religio- nis munia Vihiora. 230. 1 Vide Religio. Status mediocris latêre patiatur. 311. 2 Stella Magis non parcit. 216. 2 Studia ſine obſervantia. 150. 2 Studia, & Talenta cauſa erunt Mœroris: cùm te ſcire ſenſeris, ſed neſciri; ſic Dignitas, & Feli- citas Miſeriæ fontes ſunt. 351. 1 Studiorum hoſtiæ præ Oratione vix Hoſtiæ ſunt. 274. k Superbia. 8. 2. & 18. 1. & 54. 2. & 73. 2. & 104.2 & 120. I. & 174. 2. & 195.2. & 229. 1. & 249. 2. & 278. I. & 295. 1. & 297. 2. & 299. 2. & 302. 2. & 314. 2. & 338. 2. & 354. 2 Superbiam devitet fervor. 75. 2 I. 1 Superbia eget clamore, & vi, ut convertatur. 295. 1 Superbia deprimit. 297. 1 Superbia, & Gloria vana ubique regnant. 297. 2 Superbia, & Gloria vana rumpunt unionem. 320. 1. & 2 Superior. 342. 1 Superior oblitus ſui. 2. 2. & 3. 1 Superior Deo curæ eft. 3.1 Superior coli debet. Amet ſuos. Ametur etiam im- perfectus, vel cùm punit. Non ſit indulgentior, XÆquus omnibus. Utatur Talentis ſuorum. 5. 2 & 27. I. & 34. 2. & 52. 1. & 58. 1. & 148. 2 & 180.1 &Wα 180. 1. Se1. & 218. 2. & 244. I. & 248. 2. & 272. 2. & 273. I. & 275. 2. & 277. 2. & 279. 2. & 281. I. &ũ 300. 2. & 301. I. & 303. 1 & 307. 2. & 311. I. & 322. 2. & 358. 2. & 363. 1 & 364. 1I. & 405. 2. & 407. 1 Vide Rex. Aulicus. Peœnitentiæ inflittæ. Juſtitia. Talenta. Superior tardus ad poenas ſit. 6. 1. & 7.2. & 54. 2 & 87. 1. & 137. 1I. & 304. 1. & 305. 2. & 336.1 8SSα 358. 2 Superior minor ſubdatur majori. 6. 2. & 10. 1 Superior invigilet. 9. 1. & 10. 2. & 48. 2. & 49.2 & 58. 2. & 64. I. & 2. & 66. I. & 68. I. & 75. 2 8e 85. 1. & 87. I. & 90. 1. & 105 2. & 117. I1 & 149. 1. & 169. 1. & 273. I. & 275. I. & 276. 1. & 296. 1. & 304. I. & 2. & 305. 2. & 311. 1 & 334. I. & 342. J. & 357. I. & 361. 2. & 364. 2. & 380. 2. & 3887 2. & 389. I. & 396. I. & & 404. 2. & 407. 2. & 410. 1 Superior amari negligat. 19. I. & 165. 2 Superior non omnes uno tramite ducat. 20. 1. & 29. 2. & 219. I. & 284. 1 Superior agat. 21. I. & 29. 2. & 364. 1 Superior mitis, & amore ducat. 23. 2. & 44. I. & 46. 1. & II3. I. & II5. 2. & 127. I. & 224. 2 & 275. 2. & 278. I. & 299. 2. &f 322. 2. & 333. I. & 336. 1. & 344. I. & 2 Superior idem omnibus. 27. I. & 52. 1. & 58. I. & 77. 2. & 103. 2. & 1I774. 2. & 365. 2. & 377. I. & 2. & 417. 1 Superior non idem ommibus ſit. 34. 2. & 47. I. & 96. I. & 219. I. & 322. 2. & 344. 2 Superior honoret ſubjectos. 30. 2 Vide Honor mutuus. Superior condeſcendat. 32. 2. & 143. 1 Superior blandus ſit erga Tepidos. Idbid. Superior non omnia deneget. 32. 2 Superior quos evehat. . 33. 2. & 39. 1 Superior amet ſuos. 50. I. & 86. 2. & 105. 1. & 156. I. & 207. 2. & 212. 2. & 214. I. & 219. 2. G& 246. I. & 288. 2 Superior mitis ſit. 44. I. & 50. I. & 85. I. & 90. I. & 105. I. & 126. 1. & 142. I. & 204. 2. & 212. 2. & 243. I. G 205. 2. & 284. 1. & 286. 1 & 303. 2. & 319. 1. Gc 330. 2. & 34 1. J. & 353. 1. & 305. 2. & 366. I. & 377. 2. & 401. I. & 9 „ 5 *. 9 416. 2 Superior Adminiſtratorem ſuum ſeriò conſulat. 54. 1 Superior ſervet regulas. 61. 2. & 307. 1. & 273. 2 & 292. 1 Superior temporalia provideat. 73. 2. & Y§. 2 Superior exerceat fervorem ſubjectorum. 74. 2. & 216. 1. & 225. I Superior minutus in minimis, in maximis negli- gens. 78.2. & 374 . 2 Superior minor excuſet ſuos apud Superiores ſu- premos. 79. 1 Superior diſcretus. 6. I. & 79. I. & 90. 2. & 13 1. 2. & 149. I. & 184. I. & 287. 1. & 287. 1. & 322. 2. & 333. I Superior ſit diſcretus. 55. I. & 96. I. & 102. 2. & I07. 2. & I21. 2. & 148. I. & 255. 1. & 3 19. 1 332. 2. & 336. I Superior indiſcretus provideat Recreationes licitas. 116. 2 Superior nimis minutus. 184. 1 Superior non revelet defectus ſubjectorum. 85. 2 & 117. 1 Vide Religioſi. Superior blandus Regularum obſervantibus, non amet Blandientes ſibi. 94. 2. & 99. 1 Superior accuſatos examinet, audiatque. 105. 1 & 369. 1 Rerum Notabilium. 4 Vide Rex. Superior audiat Excuſationes non frivolas. 106. I 372. 2 Superior ſibi contradici patiatur. Ibid. Superior atnari curet, & tum puniat. 107. I. & 379. 2. & 382. 2 Superior non ſubdat ſuo genio ſubjectos. 107. 2 Superior nullum timeat. 11I. I. & 113. I Vide Reſpectus bumani. Superior ſeverus ſit, ſed omnia provideat. 116. 1 Superior non recordetur criminum Poœnitentis. 128. 2. & 281. 1 Superior non putet confirmatos in gratia, quos ere- xit. 142. 2 Superior ſuos ſæpè alloquatur blandeZ. 156. 1. & 342. 1I Superior pro omnibus patiatur. 159. 2 Superior ſibi quiſque ſit. 169. I. & 280. 1 Superior ſe puniat ſubditos puniturus. 170. I Superior non ſe ulciſcatur. 176. 2. & 204. 2. & 405, 2. & 416. 1 Superior amari negligat, ut ametur. 180. 1 Superior erudiat imperfectos. 212. 2 Superior non reſcindat, quæ ſanxit. 216. 1 Superior humilietur tepeſcenti. 408.2 Superior orationi vacet. 414. 1 Superior ſui ſit memor, ſui non obliviſcatur. 219. 2 Superior non condeſcendat, ut curet Tepeſcentem. 224. I Vide Tepidus. Superior lapſos juvet. 244. I. & 279. 2 Superior Famæ ſuorum conſulat. 253. 2. & 319. 1 Superior promoveat viliores. 254. 1 Superior duriora ſibi deligat. 255. I Vide Mortificatio. Superior nimium humanus nocet. 273. 1 Superior amari negligat, quia hi diliguntur, qui diſſimulant crimina. 279. 2. & 37. 1 Superior negligens amatur. . 279. 2 Superior, & Confeſlarius peccantium ſcelera ſua faciant. 283. 1 Superior non corrigens in ſe peccata derivat. 283. 2 Superior cum diſcretione, nec omnes pari ratione curet. Ibid. Superior Amore, & Spiritu ſuos trahat non poœnis. 282. 1. & 284. 1 Ibid. & 380. 2 298. I. &£ 377. 1I Superior mitis in pœna. Superior nec amet, nec oderit. Superior ſui obliviſcatur. 353. 1 Superior blandus ſit erga Tepidos. 32. 2 Superior diſpenſet, tuùm corrigat. 50. 1 Superior veritatem indaget. . 54. I Superior ſe negligat. 60. 1 Superior nimis indulgens. 68. 1 Superior talentis ſuorum utatur. 93. I. & 241. I. & & 254. 1 Superior per ſe regat. 105. 1 Superior amandus cùm punit. 107. 1 Superior prudens. 124. 2 Superior honoret ſubjectos. 139. 2 Superior ſuos exagitet. 154. 2 Superior ſerius ſit. 180. 2 Superior neget. 224. 1I. & 241. 1 Superior ſubjectorum ærumnis triſietur. 299. 2 & 365. 1. & 359. 2* Superior impediens obſervantiam. 301. 1 Superior ſuperbus. V Ibid. Superior ſibi vacet. 87. 2. & 303. 2 Superior cùm punit; non tumeat, ſed doleat. 305. 2 . 348. 2 Superior negligens. 306. 2 Superior rarò diſpenſet. 307.2 Superior Superior Temporalia provideat. pag. 3 12. 2 Superior clam aliqua puniat. . 319. 1 Superior æquus cum omnibus, ſed non idem omni- bus. 47. I. & 96. I. & 322. 2. & 344. 2 Superior ſit exactus. 317.1. & 387. 1 Superior viſitet. . 318. 2 Superior, & Rex provehant optimè meritos. 336. 1 . & 36 1.2 Superior exemplo, & Labore, non Authoritate præſit. 344. 1 Superior evehat pro ſe tacentes, non oneret fer- ventes. Ibid. Superior occultò Lapſos erigat. 350. 2 Superioris exempla. 11. 2. & 26. 2. & 292. I. & 367. 2 Superioris Vigilantia, & Viſitationes ſolum impro- bis diſplicent. 184. 1. & 252. 2. & 336. 2 Superioris Laus, & Onus. 284. I. & 304.2. & 307. 2. & 367. 2 Superioris Clementia. 303. 1 Superiores, & Eccleſiaſtici decreta condentes. 10. 2 & 26. 2. & 79. 1 Vide Eccleſiaſtici. Superiores à ſuperioribus coerceantur. 404. 1 Superiores, & Eccleſiaſtici coli debent, non cor- ripi. 103.2 Superiores non ſint nimis blandi. 216. 1 Superiores, & operarios non quies, & oratio, ſed labor, & ſolicitudo ſpectant. 205. 2 Superiores, & Eccleſiaſtici non ſpernantur à ſub- jectis. 207. 1 Vide Superior coli debet. Superiores infirmis ob labores conſulant. 274. 1 Superiorum exempla, & verba. 6. I. & 34. 2. & 68. I. & 2. & 116. 2. & 335. 2. & 337. 2. & 372. 1. & 376. I. & 377. I. & 382. 1. & 389. 2 Superiorum Zelus ſibi vacet. 304. 1 Superiorum & Eccleſiaſticorum deſidia. 389. 1 Superioribus imputantur ſcelera Gregis. 34. 1 Superioribus Deus revelat. 340. 1 Vide Ecoleſiaſtici. Rex. Zelus. S. Suſanna. 352. 2 Suſpicaces. 2 249. 1 Suſurrones. . 82. 2 Synagogæ antecellit Eceleſia. 2. 2 Vide Eecleſia. Syndereſis. 395. 2 1 Aenta Varia 3. 2. & 36. I. & 2. & 38. 2. & 48. 1. & 54. 1. & 55. 2. & 60. I. & 13 I. 2. & 148. 2. & 205. 2. & 206. 1I. & 219. 1. & 311. 2 7. & 323. 1. & 380. 2. & 408. 1 Talentaà varia, ideò Honor mutuus, & Invidia pel- latur à vocationibus variis. 215. I Vide Invidia. Talenta mediocria. 5. 2. & 38. 1. & 48.1. & 90. 1 & 118. 2. & 138. I. & 157. 2. & 207. 1I. & 212. 2. & 213. I. & 231. I. & 238. 2. & 264. I. & 298. 2. & 307. 2. &ũ 321. 1. & 369. 2. & 374 . I & 377. 1. & 387. 2. & 408. 1I. & 410. 2. & 412. 1. & 418. 2 Talenta mediocria aptiora ſpiritui. 91. 1 Talenta mediocria; ſi eriannt Gradus ſummos. . 104. 2 Talenta mediocria, ſed fervor maximus. 145. 2 Talenta mediocria multa poſſunt, lætos nos red- dant. 218. 2. & 225. I. & 2. & 356. 2 Talenta mediocria, & Religionis munia viliora. 227. 2. & 230. I. Vide Status mediocris. Religio, & Fervor. Index Talenta mediocria prodire non ambiant. 291. 2. & . 310. 2 Talenta ſumma noxia. 369. 2 Talenta mediocria, & Concio non proſperata fon- tes orationis ſunt. 360. 2 Talenta veriora. 17. 1. & 291. 2. & 366. 1 Talenta lateant. 91. I. & 121. I. & 13 5. 2. & 140. 1 & 144. I. & 225.2. & 263. 2. & 338.2. & 374.1 Talenta cum ſpiritu. 6. 2. & 16. I. & 17. I. & 45. 2 & 1I71. I. & 213.2. & 279. I. & 284. 2. & 328. I & 367. I. & 2. & 412. 1 Talenta ſine Spiritu, & Obedientia. 91. 1. & 145. 2. & 154. I. & 205. I. & 2 1. I. & 354. 2. & 85. 2 Talenta, & Zelus animarum cum Reguheunn . ſervantia. 145. 2. & 359. 2 Talentorum uſus. 12. 2. & 31. 1. & 67. 1. & 79. 2 & 93. 1. & 220. 2. & 283. ⁶ & 360. 2. & 408. 1 Talentorum uſus ſi deſit, talentis ſpoliabimur. 38. 1 Talentorum ſummorum cupiditas, & in Religione munerum viliorum fuga. 102. 1. & 2 Talentis mediocribus inſtituti plus interdum pro- movent. 218.2 Templa frequentanda, honoranda. 12. I. & 14. 2 & 189. 2. & 213. 1 Templorum injurias vetent Felices. 94. 2 Templorum ornatus verus. 14.2. & 100.2. & 102.1 Templorum profanatores. 419. 1 Temporalia noxia. Vana. Miſericorditer tollun- tur à Deo. Providenda Religioſis. Non explent. 24. I. & 29. 1. & 58. 2. & 65. 1I. & 73. 2. & 74. 2. & 81. 2. & 88. 1. & 91. I. & 160. 2. & 193. 2. & 208. 2. & 235. 2. & 247. 2. & 281. 2. & 324.2. & 327. 1. & 345. 2. & 355. I. & 382. 2 & 389. 1. & 2. & 394. 1. & 402. I. & 403. 1. & 407. 2 Vide Aulicus. Avaritia. Reditus. Religio. Temporalium amor. Jactura. Contemptus. Vanitas. 58. 2. & 254: 2. & 276. I. & 2. & 311. 1. & 312. 1. & 340. 2. && 347. 2. Se 352. 1. & 356. 2 8& 381. 2. & 395. 1I. & 387. 2. & 399. 2. & 406. 2 S 410. 2. & 419. 1 Vide Mors. Vanitas. Tempus vitæ Deo impendendum. 2. 1 Temporis cura. 2. 2. & 228. 1 Tentatio ſignum Virtutis. .2 Tentatio ſignum Perfectionis, & Virtutis. 7. 2. & 8: 23. 1 Tentatio non timenda. 57. 2. & 106. 2. & 111. 1 & 122. I. & 129. I. & 152. I. & 2. & 157. I. & 212. 2. & 221. 2. & 223. I. & 232. 1. & 287. 2 „* . M & 324. 2 Tentatio timenda. 107. 2. & 166. 2 Tentatio prævenienda. 83. 2 Tentatio non nocet. 105. 2. & 112. 2. & 113. 2. & 132. I. & 158. 2. & 230. 2. & 248. 2. & 253. I. & 287. 1 Tentatio. Non nocet. Prævenienda. Neceſſaria. Utilis. Deum habet. Sancta. 83. 2. & 105. 2 & 131. I. & 145. 2. & 153. 2. & 154. 1. & 155. 1 & 158. I. & 170. I. & 172.2. & 216. 1. & 217.I & 221. 2. & 222. I. & 2. & 251. I. & 298. 2. & & 369. 2. & 380. 2 Vide Perſecutio. Tribulatio. Inwidia. Tentatio quando noceat. . Tentationis remedium Mariæ nomen. 221. 1. 173. 1 Tentationum fons. 7. I. & 64. I. & 65. 2· & 67. 1 & 88. 2. & 132. 1. & 153. 2. & 178. I. & 202.1 & 254. 1. & 273. 2. & 375. I. & 2. & 418. 2 Vide Gulam. Opes. Scrupuli. 13. 1. & 20. 2. & 58. 2 & 106. 2. & 109. 1 Tentationum remedium. & 65. 2. & 75. I. & 76. 1. & 83. 2. 1r. : lul l. 122 vits & 109. 1. & 153. 1. & 166. 2. & 178. 1. & 232. 1 & 254. I. & 261. I. & 263.2. & 268.1I. & 311.2 & 330. 1. & 333.2. & 394. 2. & 410. 1 Vide Chriſti Paſſio. Lætitiæ WPiritualis. Occaſio mala devitata. Regularum obſervantia. Tepiditas. 7. I. & 23. 2. & 38. 1. & 47. I. & 63. 1 & 100. 2. & 141. 2. & 174. 1I. & 2. & 182. 2. & 184. 2. & 256. I. & 280.2. & 290. 2. & 29 1I.2 & 295.2. & 297.1. & 300. 1. & 304. 2. & 305. 1 & 323. 2. & 335. I. &ũ 352. 2. & 372. 2. & 374. 2. & 383. 2 Tepiditas infelix. 7. 2. & 332. I Tepiditas, & Ambitio Mortem non optant. 12. 2 Tepiditas poſt fervorem. 20. 2. & 32. 2. & 36. 1 & 63. 1. & 229. 1. & 233. I. & 256. 1. & 296. 2 & 328. 2. & 33 1. 2 Tepiditas inexcuſahilis. Lætitiam ſpiritualem ex- tinguit. Vix curatàr. Bona omnia Rehgionis ver- tit in malum. 46. I. & 77. 1. & 187. 2. & 253. 2 & 312. 1 Vide Religioſus. Lætitia ſpiritualis. Tepiditas poſt converſionem vitetur. 281. 1. & 28 5. 2. & 316. 2 Tepiditas & Voluptas. 296. 1 Tepiditas poſt Fervorem graviùs punietur. 322. 2 Tepiditas ſummum eſt ſupplicium Iræ Dei. 374. 2 Tepiditas Mater Apoſtaſiæ, & ſcelerum. 324. I. & 1 Tepiditas Religioſorum poſt fervorem. 3 5.2 Tepiditatis fons. 33. 2. & 142. 1. & 180. 2 Tepiditatis Medicina Sermo Spiritualis. 39. 2 Tepiditatis damna. Remedium. 222. I. & 228. 1 & 232. 2. & 273.I. & 336. 2. & 364. 2. & 375. 1 & 388. 1 Vide Oratio. Deſolatio. Tepid́i. 320. 1. & 328. 1. & 367. 2, & 396. 2 & 420. 1 Tepidi olim ferventes. 229. 1 Tepidi obſtinati Theologos corrumpere ſatagunt. 28. 1 Tepidorum Protectores. — 517. 1 Teſtamenta nutriant hæredes, non onerent. 74. 2 Teſtamenta Avarorum. 309. 2 Theologia non aduletur. 275. 1 Theologi non ſint Adulatores. Non Venales. 17. 1 & 132. 2. & 325. 2 Timor Dei. Vide Deus. Timor Dei argumentum Fervoris eſt. 2. 2 Timor Dei ſecurum ſacit. 3. 1 Timor Dei facit, ut Dignitas mores non mutet. 11.2 Timor Dei omnes timores tollit. 248. 1. & 312. 1 Timore Dei Felicitas fit non noxia. 315. 1 Timor Dei ex Oratione. 317. 1 Timor Dei Orationem ſequitur. 334. 1 Timores humani. 23. 2. & 5F. 2. & 164. 2. & 165. I. & 245. 2. & 248. I. & 282. 2. & 284. 2 & 287. 1I. & 301. 2. & 313. I. & 360. I. & 373. 2. & 374. 1. & 416. 2 Tiro degener. 63. 1. & 89. 2. & 187. 2. & 281. 1 & 345. 1. & 418. 2 Tiro non ſuperbiat. 83. I. & 105. 2. & 149. 2. & & 177. 1. & 290. 2. & 373. 1 Tiro tolerandus. 90. 2. & 102. 1. & 134. 2. & 203* I. & 2. & 265. 2. & 305. 1. & 319. I. & 344. 2 & 409. 2. & 420. 1 Tiro paulatim erudiendus. 96. I. & 121. 2 Tiro exerceri debet. 154. 2 Tiro exercendus, ſed diſcretè. 131. 2 Tiro verus. 166. 1. & 246. 1. & 255. 2. & 257. 1 Tiro non ſpernat ſeniores minus pœnitentes. 183. 1 Tiro & Religioſus omnino mundana aſpernentur. 421. I Rerum Notabilium. Tiro perfectus. 421. I Tiro compatiatur, non ſcandalizetur. 208. 2 Tiro non degeneret. 2258. I Tironis exitus incertus. 145. 2. & 229. 1. & 278. I & 323. 1 Tironi non fidendum. 20. 2. & 89. 2. & 120. 1 & 145.2 Tironum educatio. 184. 2 Tirocinium ſtrenuum ſit. 143. 2 Tirocinium imbelle. 28 5. 1 Tirocinii ſemper recordemur. 257. I. & 372. 2. & 414. 2 Vide Fervor. Tituli non illiciti. 2. 2 Tituli ubique, etiam in epulis ſuperbia. 81. 1 Titulorum Faſtus. 229. 1 Tribulatio toleranda. 7. I. & 22. 2. & 119. 2. & & 188. 2. & 316. I. & 416. 2 Tribulatio vera. 245. 2. & 340. 1. & 354. 2. & & 381.2. & 393. 2 Tribulatio utilis. 7. 1. & 41. 2. & 44. 2. & 100. 2 & 103. I. & 13 I. I. & 140. 2. & 154. I. & 158. 2. & 169. 2. & 203. 2. & 217. I. & 223. 2. & 248. 2. & 252. I. & 253. I. & 275. 2. & 276. 2 & 281. 2. & 287. I. & 301. 2. & 303. 1. & 3 17. I. & 2. & 326. 2. & 327. 2. & 328. 2. & 343. 2 & 361. 2. & 370. I. & 2. & 374. 2. & 381. 2. & 384. 2. & 387. 1. & 395 I. & 409. 2 Tribulatio felix?. 132. 2. & 25 I. 1. & 308. 1 Tribulatio Vocationis obſtetrix. 169. 2 Tribulatio, & Tentatio utiles ſunt. 222. I. & 250. 1 & 275. 2 Tribulatio & Tentatio à Deo. 49. I. & 105. 1. & 374. 1. &f 378. 1 Tribulatio neceſſitatem vertit in votum. 335. 2 Tribulatio & humiliatio. 56. I Tribulatio recuditur in Felicitatem. 406. 2 Tribulatio ducit ad Deum. 137. 2. & 266. I. & & 360. 2. & 376. 1. & 395. 2 In Tribulatione & Tentatione Deum habemus- 248. 2 Tribulatio velut ſpina ſepis tuetur. 282. 2 Tribulatio, & Perſecutio ferendæ. 294. 2 Tribulatio vera peccatum eſt. 299. 2 Tribulatio, & Perſecutio Fontes Felicitatis ſunt. 311. 1 Tribulatio ſignum Prædeſtinationis. 323.1. & 340. 1 Tribulationum remedium. 18. 1. & 74. I. & 153. I. & 259. 2. & 291. 2. & 327. 2. & 329. 2. & 337. I. & 342. I. & 386. 2. & 391. 1 Vide Oratio. Pœnitentia. Tribulationes & Deſolationes utiles. 57.2 Tribulationum fons. 8. I. & 3I. I. & 98. I. & 250.2. & 283. I. & 309. 2. & 320. 2. & 328. 2 & 350. 1. & 354. 2. & 379. 1. & 387. I1. & 404. 2. & 416. 2 Vigde Deliciæ. Luxus. Opes. V VéEie Temporalium rerum. 254. 2 Vectigalia. 8. 2. & 20. I. & 250. 2. & 384. 1 Venatio & delicizæ. 307. 1 Verbum Dei vel Pauperes audiant. 3 1. I Verbum Dei implendum. 534. I. & 66. 2. & 318. 2 S& 381. 1. & 384. 2. & 396. 2. & 409. 2 Verbum Dei ſeriò audiendum. 52. 2. & 239. I Verbum Dei quando audiendum. 60. 2 Verbum Dei, Exhortationes, Sermo Spiritualis, & Concio ex Oratione. 380. 1 Verbum Dei, & Lectio Sacra, ac exercitia Spiritua- lia fructificabunt, licèt non ſtatim floreant. 134. 2 Verbum Verbum Dei Cœcitatis ſpiritualis pharmacum. das. 286.2 Verbo Dei quis aptus. 64. I. & 169. 2. & 272. I SRX 352. 1. & 357. 2. & 396. 2. & 410. 1 Verecundia. I5.. 1. & 104. 2. & 337. 2. & 305. 2 Verecundia & Serietas, non Amicitiolæ. 210. 1 Via ſalutis arcta. 80. I. & 90. 2. & 93. 1. & 320. 1 342. 2 Via Dei arcta. 132. 2 Victima Dei non floribus, ſed Spinis coronatur. 216. 1 Vigilandum. 56. 1. & 372. 2. & 374. 2 Vinum. 64. 1. & 245. 2 Beatiſſima Virgo Dextera Chriſti eſt. 187.2 Beatiſſima Virgo Chriſto quam grata. 234.2 B. Virginis laus in die Pentecoſftes. 5§. 2 Beatiſſimæ Virgin's Conceptio ſine labe. 184.2 Beatiſſimæ Virginis Aſſumptio. 181. 1 Beatiſſimæ Virginis Patrocinium. 170. 1. & 173. 1 . & 182. 2 Beatiſſimæ Virginis Purificatio. 233. 1 Beatiſſimæ Virginis, & Paſſionis Chriſti memoria entationes pellit, & Propoſita propugnat. 380.1 Vide B. Maria. Virtus ſolida. 36. I. & 50. 1. & 55. 2. & 105. 2 & 123. 2. & 158. I. & 160. 1. & 162. I. & 170.2 & 183. I. & 184. I. & 211I. I. & 213. 1I. & 216. 1 & 229. I. & 231. I. & 263. I. & 314. I. & 31 5. 1. & 334. 1. & 337. I. & 376. 2. & 379. I. & & 397. 2. & 41 I. 2 83. 1 225. 1 on Solida. 25. I. & 54. 2. & 78. 2. & 89.2 & 161. I. & 205. 2 Virtutem Solidam teſtantur Perſecutio & Patientia. 22 5. 2 344. 1 22. 2. & 289. 1 Virtus Solida valde rara. Virtus Fd obedientia eſt. Virtus Virtus fovetur præmiis. Virtutis argumentum Perſecutio. Vide Tentatio. Virtutis Erubeſcentia mala. 232.2 Virtutes inter ſe nexæ. 67. 1. & 397. 2 Vilitationes. 5. I. & 6. 2. & 15. 2. & 26. I. & 42. 2 & 61.2. & 69 I. & 84. 2. & 285. 1. & 339. 2 & 375. 2. & 382. 2 Viſitationes Epiſcoporum & Superiorum ſint mi- ſericordes. 7. 2. & 184. 1. & 336. 2. & 372. I 396. 1 Viſitationibus non vagetur Zelus animarum. 8. 1I Viſitationes oderit Religioſus verus. 276. 2 Vitia palliata. 59. I. & 68. 2. & 95. 1. & 107. 2. & 176. I. & 2. & 178. 2. & 263. 1. & 323. 2. & 2. & 404. 1 Vide Hypocriſis. 397 W Vitia Religiolorum, & Eccleſiaſticorum frœno, ac moderatione non carent. 59. 2 Vita mixta. II. I. & 15. I. & 54. I. & 129. I. & 173. 2. & 189. I. & 205. 2. & 206. 2. & 208. 2 & 216. 2. & 220. 2. & 318. 1. & 319. 2. & 385. 2. & 400. 1 Vita mixta quàm grata Deo. 167. 2 Vita mixta, & Zelus animarum ex Oratione. 229. 2 Vitæ Religioſæ perfectio. 130.2. & 211. I. & 296. 2. & 358. I. & 363. 1. & 371.2. & 382. 1 Uniformitas & Felicitas. 2. 1. & 15. I. & 89. 2. & 97. 1. & 176. 2. & 178. 2. & 397. 2. & 398. 1 Unio. 9. 2. & 59. 2. & 77. 2. & 92. I. & 106. I & 131. 2. & 148.2. & 156. 2. & 157. 1. & 209. 2. & 244. I. & 3 14. 2. & 316. I. & 331. 2. Sc 371. I. & 396. 1 Unio inter Eccleſiaſticos & Religioſos. 10.1. & 365.2 Unio inter advenas. 12. 2. & 13. 2. & 27. I. & 2 & 41. I. & 161. 1. & 387. 2. & 388. I. & 407. 1 Index Unmo læſa. 49. 2. & 71. I. & 77. I. & 2. & 97. 1 & 148. 2. & 155. 2. & 1776. 2 Wog.⸗ & .2 & 286. 2. & 322. 2. & 340. 2. & 375.2.& 380. 1 & 397. Unio læſa renuente Mundo reparatur. 1. 1 Unio læſa verſipellis. 68.2 Unio non læditur vVarietate ſententiarum. 323. I Unio, & Charitas. 106. 1I Unio & Charitas Perſecutionum remedium. 94. 1 Unio factioſa. 1I41. I. & 149. I. & 281. I. & 284.2 Unio neceſſaria Lelo animarum & Eccleſiaſticæ Ju- riſdictioni. II. Unio melior Contemplatione. ;. 2 Unio & Pax. 238. 1. & 241. 1 Vocatio. 23 1. 2 Vocatio non una. 4. I. & 55. 2. & 205. 2 Vocatio ſpreta. 180. 1. & 236. 2. & 357. 1. & 360. 1. & 385. P& 403. I. & 404. 2 Vocatio & Verbum Dei Oratione nutritur. 239. 2 Vocatio occultanda. 4.1. 2 Vocatio in Exercitiis ſpiritualibus & Exemplis bonis ſeritur. 357. 2. & 380. 1 Vocationis origo. 60. 1 Vocationis obſtetrix Mors ſeu Tribulatio. 169. 2 Vocationis beneficium. 238. 2. & 296. 2. & 328. 1 & 347. 1. & 358. I. & 373. I. & 375. I. & 385. 1. & 406. 2 Vide Mariæ Patrocinium. Vocationis beneficio elongamur ab impiis. Vocationis ſemen. 32 1. 2. & 326. 2. & 33 5. 2 Vocationi reluctantes. 30. 2. & 35. 2. & 274. 2. & 35 I. I. & 363. I. & 381. 2 Vocationi reluctans & inobediens, Felicitate veraâ, veraâque lætitia carere poſſunt. 420. 2 Vocationi parendum. 331. 1. & 357. 1. & 381. 2 & 382. 1 3. 2. & 4. I. & 15. 2. & 16. 2. & & 233. I. & 359. 1 Vocati non deerunt. 348. 1 Vocatis aperienda, quæ illos Crux maneat. 320. 1 Voluntaria. 36. 2. & 113. I. & 140. 1. S& 294. 1 & 377. 1 Voluptas. 91. I. & 2. & 99. 2. & 254. I. & 307. 1 & 375. 2. & 393. I Voluptas amara. 35. I. & 47. 2. & 64. I. & 80.2. & 189. 1. & 276. I. & 310. I. & 345. 1. & 363. 2 Voluptas amara Tepidis eſt. 342. 2 Voluptas noxia. 76. 2. & 195. I. & 202. I. & 310. Vocati parens. I. & 321. 2. & 390. 1. & 391. 2. & 402. 1 Voluptas avara. 80. 2 Voluptas vera. I41. I. & 260. 1. & 300. I. & 381. 2. & 388. 2 Voluptas palliata. 200. 2 Voluptas & Ambitio infelices. 25 4. I Voluptas & Tepiditas. 296. 1 Voluptas & Mundus fallax. 298. 2 Voluptas non paſcit, ſed vorat. 321. 2. & 375. 1 Vox alleg. 279. 1 Vox Exemplorum. 2. 2. & 17. 2. & 22. I. & 26. 1 & 38. 2. & 68. I. & 216. 2. & 329. I. & 333: 1 S& 366. 2. & 384. 2. 8& 415. 1 Vide Exempla. Vox operum. 6. I. & 7. 2. & 22. I. & 26. 2. & 30. 1. & 39. 2. & 44. I. & 46. I. & 47: 2. & 55. 1. & 63. 1. & 68. 2. & 79. 1. & 92. 2. & 100. 2 & 107. 2. & 129. 2. &ũ 130.2. & 143: I. & 176. 2 & 276.2. & 277. 1I. & 294. 1. & 295. I. & 302. 1 & 333. 2. & 343.2. & 356.1I. & 363. I. & 367. 1 & 2. & 368. 2. & 372: 1. & 3/76. 1. & 384. 2. & & 418. 1. & 419. Urbanitates & Coœremoniæ nimiæ. .. 1 Uſura. 398. 1 UXor 91 2 =SðůLZ Uxor viro ſubdita ſit. pag. 6. 2 5* §. Averius. 360. 2. & 406. 1 XS KXaverii laus. 347. 1 7Y. — Hlus ſui penè bliviſcatur. 268. 2 2 . Lelus prius Legem, deinde Verbum poſſideat. 277. 1 Zelus indiſcretus. i0. 1I. & 2 7 2. & 44. I. & 68. 2 & 76. 2. & 116. I. & 176. I. & 2. & 303. 2. & 3904.: I. & 400. I 26. 1. S& 31. I. & 25 F. 2 d & 358. 2. & 359. I. Zelus promptus. „* 26. 1. & 408. 2 Zelus animarum pericnla non recuſet. 22. 2. & 37.2 & 62. 2. & 122. I. & 206. 2. & 221. & 227. I & 230. I. & 372. 2 Zelus promptus rogari non expectet. 39. 2 Zelus ſerius ſit. 29. 2 Zelus indifferens. 12. 2. & 15. I. & 29. 2. & 30. 2 2 2 2 Zelus cum obedientia. & 39. 2. & 46. 2. & 48. 2. & 52. 2. & 135. & 209. Zelus eget Mortificatione. 44. 2 Zelus verus Famam tuetur. 114. 2 Zelus verus Murmurationes comprimit. Ibid. Zelus verus Delicias relicit, Paupertatem amat. 3523 I Zelus non ceſſet, etiamſi fructus non illicò erum- Pat. 134. 1 Zelus ſuavis ſit. 139.2. & 170. 2. & 212. 2 Zelus fictus revera ultio. 176. 2 Zelus & Obedientia Orationis jacturam compenſa- bunt. . 208. 2 Zelus armetur circumſpectione. 221. 2 Zelus & operarius mundana ſpernant. 222. 2. & 230. I Vide Munera. Divitig. Zelus & Labor Oratione melior & Celll. 229. 2 Zelus ſit, non Amicitia. 230. I Zelus ſibi vacet. 251. 2. & 277. I. & 300. 2. & 304. I. & 330. I. & 338. 2. & 359. I Zelum Scientia pariat. 25 1. 2. & 303. 2 Zelus cautus. §. I. & 42. 2. & 63. 2. & 69. I. & 301. I. & 409. 2 Zelus nihil quærat. 302.2. & 314. I. & 330. I Zelus S. Ignatii. 347. 1 Zelus animarum. 3. I. & II. 2. & 47. I. & 48. 1 & 86. 2. & 94. I. & 160. J. & 108. 1. G 189. I & 206. 2. & 210. 2. & 216. 2. & 218.2. & 220.2 & 305. I. & 317. 2. & 319. 2. 8& 330. 1. & 333. S 358. 1. & 366. 2. & 379. I. & 385. 2. & 98. 2. & 399. 2. & 409. 2. & 411. 2. & 41 5. 1 . Mdv & 417. 1 Zelus animarum nihil quærat. 3. I. & 12. 2. & 20. 1. & 33. I. & 37. I. & 43. 2. & 46. 2. & 50. 2. & 62.2. & 67. 2. & 79. 2. & 9I. 1. & 9 55. 2. & II4. I. & 209. 2. & 213. 2. & 216. 2. G 222. 2. & 295. I. & 301. 1. & 319. I. & 340. 2 S8Sc 389. 2. & 4I4. I. & 422. 2 Zelus animarum ſibi vacet. 8. I. & 10. I. & 23. 1 & 33.2. & 34. I. & 38. 2. & 177. I. & 218. I & 251. 1. & 296. 1I. & 304. I. & 33 1. 2. & 343.2 & 367. 2. & 370. 1. & 379. I. & 388. 2. & 408. I. & 409. 2 Zelus animarum non vagetur Viſitationibus. 8. 1 Zelus animarum de ſe non loquatur. 4. 1 Zelus animarum diſcretus ſit. 32. 2. & 117. 1. & 219. I. & 409. 2 1 2 2 Rerum Notabilium. Zelus animarum erga peccantes. 167. 1 Zelus animarum vix intelligat à ſe tot converſos. 365. 2 Zelus animarum & in Villis. 23295. 1 Zelus animarum ex Oratione. 8. 2. & 31. I. & 229. 2. & 240. 2. & 317. 2. & 400. 1I Zelus animaruin ſerius. 10. 2. & 23.: 2. & 26. I. & 28. 2. & 5§5 I. 2. & 0I. 2. G& 200. 2. & 223. 2. G 8 339. 2. S 306. T Zelus animarum aliquando deſerat Orationem: quantò magis Delicias & Nugas. II. I. & 209. 1 Zelus animarum magno ſtat. [[lbdbid. Zelus animarum mihil optet. 23. 1 Zelus animarum utilior procul à Patria. 27. I Zelus animarum licitè ctum quærit. lbid. Zelus animarum ſit gravis. Ilbid. & 276. 2 Zelus animarum optimus licèt fructu careat. 30. 1 & 32. 2. & 62. 2. & 360. I. & 2. & 409. 2 Zelus animarum imperioſus non ſit. 38. 2 Zelus animarum ſtudus præferatur. 1411. I Zelus animarum erga impios. 35. I. & 168. 2. & Zelus animarum pronior ſit erga Inopes. 49. I. & 330. 2 Vide Compati. Zelus animarum Animis, non Corporibus opitu- letur. 51. 2 Zelus animarum omnia omnibus fiat, etianr erga temporala. 52. I Zelus animarum neglectus, & cur. 13. 2. & 56. 2 & 67. I. & 25 I. 2. & 300. 1. & 366. 2. & 384. I . & 385. 2 Zelus animarum orationi vacet, non fan iliaritati cum Sæcularibus indulgeat. 48. 2. & 58. 1. & 100. I. & 135. 2. & 205. 2. & 208. 2. & 283. 2 319. 1 Zelus animarum vacet Mortificationi corporis. 58. 1 & 205. & 413. 2 Zelus animarum Poœnitentes ſibi adhærere non co- gat. 58. 2 Zelus animarum Manſuetudine eget. 61. 1 Vide Operarius. Zelus animarum blandus ſit. 61. 2. & 90. 2. & 96. 1 & 204. I. & 302. 2. & 367. I. & 409. 2. G&O41 1. I &ü 414. 2 Zelus animarum ſerat pacem. 62. 1 Zelus animarum ſit noſtra recreatio. Ibid. Zelus animarum t mporalia non tractet. 71. I Zelus animarum cum Regularum oblervantia. 32. 1I & 79. I. & 87. 2. & 109. I1. & 277. 1. & 284. 2 & 333. 2. & 380. I. & 409. 1 Zelus animarum fictus. 39. 2. & 79. I Zelus animarum Regulas, horâſque ſervet. 102. 1 Zelus animarum Confolationes Dei, & contempla- tionem meretur. 13 5. 2 Zelus animarum Chriſto acceptiſſimus. 167. 2 Zelus animarum non provideat temporalia. 81. I. & 380. 1 Zelus animarum Deo pergratus. 173. 2 Zelus animatum Orat onis fons eſt. 208. 2 Zelus animarum ſui immemor, memor verèô alio- rum. 219. 2 LZelus animarum meliora miſeris ſuadebit, & faci- lius & tutius. 230. I Zelus animarum erga Domeſticos. 398. 2 Zelus animarum ad peccatores accedat. 4098. 2 Zelus animarum ad omnes. Ibid. Zelus animarum verus. 84. 1. & 106. 2. & 171.: I. & 183. I. & 360. 2 Zelus animarum Mortis memoria aninatur. 91. 2 Zelus animarum inter Perſecutiones illuſtrior. 10 5. 2. & 386. 2 Zelus Index Rerum Notabilium. Zelus animarum & blandus & patiens ſit. Pag- 204. I Zelus animarum ſine obedientia. 205. 1 Zelus animarum erga obſtinatos. 206. 2 Zelus animarum ſanior eſt ſcientia ſine ſpiritu. 208. 1 Zelus animarum ex Obedientia. 209. I. & 218. 2 & 255. 2. & 343. 1I. & 350. 1 Zelus animarum, licèt perferens, cautus ſit: nam periclitatur in partu. 210. 1. & 379. 2 Zelus animarum ſerietate armetur. 223. I. & 2 & 277. 1 Zelus animarum ſerius, & plenus ſit majeſtate. 276. 2 Zelus animarum erga inopes fructuoſior. 253. 2. & „273. J Zelus ammarum ſine Acceptione perſonarum. 230. 1 Zelus animarum honoretur, ſi condeſcendit. 250. 2 Zelus animarum promptus ſit. 251. I. & 408. 2 Zelus animarum indifferens ad loca omnia. 300. 2 & 360. 2. & 379. I. & 381. 1 Zelus animarum non declinet Laborem & Incom- moda. 5. 2. & 300. 2. & 367. 1. & 409. 1 Zelus animarum tollat Invidiam inter æquales. 314. 2. & 365. 2 Vide Unio. . Zelus animarum etiam ubi nulla ſpss fructs. 319.2 Zelus animarum in Societate JESU. . 1I Zélus animarum & Juriſdictio Eccleſiaſtica nihil optent præter Divina. 62. 1. & 350. 1 Zelus obſervantiæ. 94. 2. & 398. 2 Zelus obſervantiæ, & Superior Homines non ti- ment. 22. 2 Zelus obſervantiæ, & Superior diſcreti ſint. 58. 2 Zelus obſervantiæ ſed ob iram. 62. 2 Zelus obſervantiæ neglectus. — 79. I. & 389. 1 Zelus obſervantiæ ſcandaloſos audaciores immitis opprimat. = 33. 1 Zelus obſervantiæ fictus. 79. 1 Zelus obſervantiæ verus non exaggerat. 82. 2 Zelus obſervantiæ ſit diſcretus. 85. 2 Zelus obſervantiæ omnes alligat. 115. I Zelus obſervantiæ: ſed memog Charitatis, & Com- pati doctus. 116. 1 Zelo animarum non deerit meſſis. 348. 1 Zelantes indiſcreti. 2. 1. & 69. 2. & 103. 2. & 104. I. & 171. 1. & 333. 1. & 385.2 Zelantes indiſereti ſibi quoque proſpiciant. 87. 2 Lizania. 192. 1 F TI NI S. — * £☛ ☛ „ — W 6 õ IOANNIS PAULI — A ETATE JESU. IICARUM NTA TIONUM. A SCRIPTURE LOGCG US SEXTUS. OMATUM VIS SCRIPTURIS US Tf! ͥ ··eKTIIUS. CCUVRATIOR ET EMEND ATIOR. — S R VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset 20 O Balance Q Focus K J 10 H G F 6 pillon. F N E — 5 D RUM DE TOURNES. DCCXLIV. C 2 2 Copyright 4/1999 VXMaster Gmb wwwW. yymaster. com 1