Ge284_fol-5
author: Oliva, Giovanni Paolo

— — — — “
— . —

„
N 12 45 1163 1405 021 .
IIIIRIIIIIILRIIIIIAN *
8B Tübingen

—

IOA NNIS PAULI

E SOCIETATE ESU.
ETHICARUM

COMMENTATIONUM

IN SELECTA SCRIPTURE LOCA,
TOMUS QUINTUsS.
STROMATUMG
EX DIVINIS SCRIPTURIS
10 M U S SECND US,

ſ 1 ꝗ

CO 1. O N 1 X,

Sumpt. FPRATRUM DE TOURNES.

M. DGCCXLIV.

Pemmin,

63, D
n gul
in.
1

ARGUME

Quæ in hoc Secundo Stromatum Tomo

NIORUM

explicantur.
LIBE R SEPTIMVUS.

S⸗

Emper mortificationem JEsU
in corpore noſtro circumferen-
tes, ut & vita JESU ma-
nifeſtetur in corporibus noſtris.
V 2. Cor. 4. 10. Pag. I
Jubilate Deo omnis terra: ſervite Domino
in latitid. Pſal. 92. 2. pag. 2
Domine, quid multiplicati ſunt, qui tribu-
lant me! Pfſal. 32. 2. Pag. 3
Ego fos campi, & lilium convallium. Can.
2. I. Ibid.
Quomodo dicitis animæ meæ: tranſmigra in
mmontom ſiout paſſer. Pſal. 10. 2. Ibid.
Videte, ne contemnaiis unum ex his puſillis...
qui in me credunt. Matth. 18. 10. & 6.
Crediqi, propter Juod locutus ſum. PSi
TrS. I0. Ibid.
Accedet homo ad cor altum , & ewaltabitur
Deus. Sagittæ parvulorum factæ ſunt pla-
ga eorum. Pſal. 63. 8. pag. 5
peuta Dominum, & ouſtodi viam ejus,
& ewaltabit te , ut haæreditate capias Ter-
Tam. Pfſal. 36 Ibid.
lnago pueruli J ESU jacentis in praſopio
nudi, & ſiniſtra manu Jupra pectus de-
miſsd, Porreétäa verò ad ſpectatores dex-
lerd. pag. 6
Accingere gladio tuo ſuper femur tuum, po-
entiſſime. Pſal. 44. 4. Ibid.
ietur in diebus ejus Juſtitig & abundantia
Pacis donec auferatur Luna. Pſal. 71. 7.
Navit ur Cigas ad currendam viam.

Pfſalm. 18. 7. Ibid.

7 ſequuntur Agnum

34.

„ guooumque ierit.
Apoc. 14. 4. Ibid.
Vinum non habont. Joan. 2. 3. Ibid.

Ethicæ Comment. Tom. V.

Pſal. 103. 19.
3113.
Surgite, & egredimini à populo meo, vos &
lii Irasl. Ite, immolate Domino, ſicut
dicitis. Oves veſtras & armenta alumite;
ut petieratis. Exod. 12. 31. Ibid.
Laudatur peccator in deſideriis animæ ſuæ:
& iniquus benedicitur. Pſal. 10. 3. p. 8
Dic puero, ut antecedat nos. I. Reg. 272
Ibid.
Dominus illuminatio mea, & ſulus mea:
quem timebo?! Pſal. 26. I. I[bid.
Sicut Lilium inter ſpinas. Can. 2. 2. Ibid.
Quid eſt, quod tenes in manu tué!? Reſpon-
dit: virgam. Dixitque Dominus: Projice
eam in terram: Projecir, & verſa ſt in
oolubrum. Exod. 4. 2. Dbid.
Me expectaverunt Peocatores, ut perderent
me. Pſal. 118. 95. pag. 9
Latum mandatum tuum nimis. Pſal. 118 3a⸗
Ibid.
Confidit in ed cor viri ſui, & ſpoliis non in-
digebhit. Prov. 31. I1. pag. 10
Hic ſi eſſet Propheta ſciret, quæ & qualis eſt
Mulier, quæ tangit eum. Luc. 7. 39-
Ibid. & pag. 20
Er ecee Daniel ſedens in medio Leonum.
Dan. 14. 40. ag. 10
Paſce Ses tchs. Joan. 21. 17. 1 Tic.
Er accepto corpore Joſeph, involvit illud in
Sindone mundâ, & poſuit illud in monu-
mento ſuo novo, quod exciderat in petrd.
Matth. 27. 60. pag. I1

Sol cognovit occaſum ſuum.

Sicut Domino placuit, ità factum eſt: ſit no-
men Domini benediödtum. Job. I. 2 I. Ibid.
Simile eſt regnum Cælorum theſauro Mere-
Ibid.
Felices

dito in agro. Matth. 13.44.

a 2

Felices illi nexus, qui de manicis & compe-
dibus in coronam mutandi, Apoſtolum
contingentes, Martyrem reddiderunt. 8.
Auguſt. Serm. 28. de Sanctis. pPag. II
Detrahentem ſecretò proximo ſuo hunc perſe-
quebar. Pſal. 100. 5. pag. 12
Er diæxit Dominus ad me: Sume tibi librum
grandem, & ſoribe in eo ſtylo hominis:
velociter ſpolia, detrahe, citò prædare.
Iſa. 8. I. Ibid.
Quis me tetigit? Marc. 5. 31. lbid.
Germinet terra herbam virentem. Gen. I. 11.

*Ibid.
Domine, quid multiplicati ſunt inimici mei!
Plal. 3. 1. Ibid.

Simon Petrus cùm audiſſet, quia Dominus
W tunicà ſuccinxit ſe, erat enim nudus,
miſit ſe in mare. Joan. 21. 24. Ibid.
Juravi, & ſtatui ouſtodire judicia Juſtitiæ
tuæ. Pſal. 118. 106. pag. 13
Qui producit ventos de theſauris ſuis. Plal.
134. 11. Ibid.
Simile eſt regnum Cælorum theſauro abſcon-
dito in agro. Matth. 13. 44. Ibid.
Quoniam Tu es, qui extraæiſti me de ventte:
ſpes mea ab uberibus Matris meæ. Pſal.
21. 10. Ibid.
Da nobis auxilium de tribulatione, quia va-
na ſalus hominis. Pſal. 59.13 · Pag. 14.
TFinito die, juſſit omnibus reddi mercedem, 4
noviſſmis uſque ad primos. Quid ergo eſt
quod à noviſſimis o& it reddere * S. Auguſt.
Serm. 59. De Verbis Domini. Tbid.
Ahbierunt retrorsum, & ceciderunt in Terram.
Joan. 18. 6. Ibid.
Non in commotione Dominus. 3. Reg. 19. 11.
I[bid.
Et erat in ore meo tanquam Mel dulce. Et
cum devoraſſem eum, amaricatus eſt ven-
ter meus. Apoc. 10. 10. Ibid.
Liber generationis JxsO-CHRISTI, fli Da-
vid, filii Abraham. Abraham. Matth. I. 1.
Pag. 15
Baptiſino habeo baptizari, & quomodô coar-
&tor aſque dum perficiatut. Luc. 12. 50.
Pa. I7

Imago pueruli JxS U in Virginis quidem gre-

mio recumbentis, ſed ejus averſantis ube-
ra, ut occurrat Cruci e Cœlo ab Angelis
delatæ. Ibid.

Et ne auferas de ore meo Verbum veritatis:

quia in judiciis tuis ſuperſperavi. Pſ. 118.

4½. pag. 18. & p. 21
Qui curavit Gentem ſuam, gquaſi flos
Roſarum in diebus vernis. Eceleſ. 50.4.8.
r: „ ZG pag 19
MWultitudo ſonitus aquarum: vocem dederunt
nubes. Pſal. 76. 18. Ibid.
Cæli feneſtra facta es. IDbid.
Montes, ſicut Cera, fluxerunt à facie Domi-

Index

ni: à facie Domini omnis terra. Pſ. 96. 5.
Commoveatur à facie ejus univerſa Terra:
Dicite in Gentihbus, quia Deus regnavit.
Pfal. 95. 10. Ibid.
Convertimini ad me, & ego oonvertar ad
vS. Zach. I. 4. Ibid.
Et Miſericordia ejus à progenie in progenies
timentibus eum. Luc. 1. 50. pag. 20
Er concidam à facie ipfius inimicos ejus.
Pſal. 88. 24. lbid.
Emittet verbum ſuum, & liquefaciet ea.
Pſal. 147. 7. Ibid.

Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam

in morte: Ne quando dioat inimious meus,

prævalui adverss eum. Pſal. 12. 4. Ibid.
Omnes declinaverunt, ſimul inutiles ſacti
ſunt. Pſal. 13. 4. pag. 21
Dominus in Templo Sancto ſuo: Dominus in
Cælo ſedes ejus. Pſal. 10. 5. lbid.
Sinite utraque creſcere. Matth. 13. 30. Ibid.
Quæ conventio Chriſti ad Belial! 2. Cor. 6.
15. lbid.
Aula è qud Beatiſſimæ Virginis cum Puero
JESU dormiente Imago pendet, undique
impuris cinéta piéturis & ſimulacris. Ibid.
Luæx in tenebris lucet. Joan. I. 5. p. 23
Viſitabo in virga iniquitates eorum, ' in
verberibus peccata eorum. Pſal. 88. 33.
Ibid.

Pœnitentiam agite, appropinquavit enim

Regnum Cælorum. Matth. 3. 2. p. 24
Sicut unguentum in Capite, quod deſcendit.
Pial. 132. 2. lbid.

Edugam vos, ait Dominus, in terram, quæ
Ruit lacte & melle. Exod. 3. 8. pag. 25
Sapientia ædiſicavit ſibi domum, excidit co-
lumnas ſeptem G. Prov. 9. I. pag. 26
Induite vos ſicut eleéti Dei Sancti, & dilechi
viſcera Miſericordiæ, benignitatem, humi.-
litatem, modeſtiam, patientiam. Coloſſl.

3. 12. lbid.
Beatum dixerunt populum, cui haæc lurr

Pſal. 143. 15.
Non ad oculum ſervientes, quaſi hominibus
placentes. Eph. 6. 6. Ibid.
Qui & recubuit in cœnâ ſuper pectus Domi-
ni. Joal. 21. 20.
Tu autem ſervaſti bonum vinum uſque adhuc.
Joan. 2. 10. lbid.
Lingua mea calamus Soribæ; velociter ſeri
bentis. Pſal. 44. 2. Ibid.
Dominus ſolus Duæ ejus fuit: & non etai
cum eo Deus alienus. Deut. 32. 12. Ibid.
Pater noſter, qui es in Cælis., Maith. 6.9.
pag. 29

Sed & ſerpens erat callidior cunctis aminan

tibus terræ, quæ fecerat Dominus Deuſ.

Gen. 3. I. Ibi .
Lſe verò dormiebat. Matrh. 8. 25. Ibid.
Vivit Dominus, & beuedictus Deus melg

pag. 27

Fun

S.
r
n,
uunnli⸗
vl, udf

lyßum/

lyn
Alntnr

Comh /
n Cen
Vunerunt
liuer, C
6Hliln.1
on eſcanr
„ 1 .

Cin u
upen.
iuf g

lnſ, Doni
.7
4 l

Piglunt enn

00.

7

D
lungh
ſenutef
Dop
inm.
un

ſat6
nſiſi

Ma

5„,1
ni lanchi⸗

llihelie

1.

nee ;
N
4

n in

e
Nn
nei

4

= -

.

erra. Ne . 3.
en E ewaltetur Deus ſalutis meæ. Pſal. 17.
Denie, 47. Pag. 29
Tollat Crucem ſuam, & ſequatur me. Matth.
n ounn, 16. 2141 pag. 30
Bonum milu, quia humiliaſti me. Pſal. 118.71 .
gene nn bid.
1 K. 1 Imago pueri JESUnudi oubantis inter Lilia.
ſun nn HW Hag. 31
Expoſtulatio Sanétiſſimæ V'irginis ad Pistores.
1 Ibid.
N Juoundum ſit ei eloquium meum: ego verò
mninit delectabor in Domino. Pſalm. 103. 34.
Nl Quomodo perſiquatur unus mille: & duo
fugent decem millia! Deut. 32. 30. Ibid.
u ui Ei irritaverunt eum in adinventionibus ſuis:
4 O multiplicata eſt in eis ruina. Et ſtetit
n ſu: e Phinees, & placavit, & o‿avit quaſſa-
10. . io. Pſalm. 105. 29. Ibid.
Mlutu Omnem eſcam abominatæ eſt anima eorum:
l Hiull & appropinquaverunr uſque ad portas
mortis. Pſalm. 106. 18. Pag. 32
Vrunt u Tunc orucifici ſunt cum eo duo latrones:
ge Nnlen unus à dextris, G unus à ſiniſtris. Matth.
17 G ſnlini 27. 38. Ibid.
an h, Beata Gens, cujus eſt Dominus Deus ejus.
nuatet ein Plalm. 32. 13. pag. 33
orum. I Beati omnes, qui eæpectant eum. Iſa. 30.18.
1 “ I[bid.
aptrofmmn Benedixiſti, Domine, terram tuam. Pſalm.
Matth) 84. 1. . Ibid.
apir, lk Spiritus Sanétus ſuperveniet in te. Luc. 1. 35.
Ibid.
ninut, I Et reclinavit eum in præ ſepio, quia non erat
. Lxoc. ,, eis locus in diverſorio. Luc. 2. 8. lbid.
i donuN, Vidimus ſtellam ejus in Oriente, G& venimus.
1,. Dorgif Matth. 2. 2. Ibid.
DäCrchl Crevit autem Samuél, & Dominus erat cum
e, ngun 6 e0. I. eg⸗ . rg. DS pag. 34
n,uinu pus fac vange iſtæ, miniſterium tuum im-
ple, ſobrius eſto. 2. Tim. 4. 75. lbid.
Mane aſtabo tibi. Pſal. 5. 5. Ibid.
piln, Dominus eſt. Simon Petrus, ouùm audiſſet
ue, guia Dominus eſt, tunicù ſuccinæit ſe, &

miſit ſe in mare. Joan. 21. 7. pag. 35
, 16, Non fecit taliter omni nationi. Pſal. 147. 20.
M NNE pag. 36
6 Quos praæ ſcivit & prædeſtinavit conformes

numn dinini hieri imaginis filii ſui. Rom. 8. 29. Ibid.
„yLlegir nobis hæreditatem ſuam. Pfal. 46. 5.
,Gllt, Ibid.

. Vominus benedicet populo ſuo in Pace. Pſal.

. ſeit: 0
et 9 28. II. I[bid.
us Deu- Cum natus eſſet JE SUS in Bethleem Judæ in
in rli f diebus Herodis Regis, Ecoe MWagi. Matth.

,, „ 2“M . Pag- 37
lihn Deum oνααiν manihus meis noéte bontra
fum W eum, O non ſum deceptus. Pſal. 76. 3.

. Mn 1 . Domine, Wmemento mei, ovum veneris in regnum

—
Argumentorum.

tuum. Luc. 23. 42. 5 Ibid.
Bonum mihi Lex oris tui ſuper millia auri
O argenti. Pſal. 118. 7727. lbid.
Redemiſti Virgam hæreditatis tuæ. Pſal. 73. 2.
, Pag. 3 8
Illumina oculos meos, ne unquam obdormiam
in Morte: Ne quando dicat inimicus
meus, prævalui adversus eum. Pſal. 12. 5.

Ibid.
Pater, in manus tuas commendo Spiritum
meum. Luc. 23. 46. Ibid.
Dormitaverunt, qui aſcenderunt equos. Pſal.
75. 7. Pag. 39
Miſit eryſtallum ſuam ſicut buccellas. Pſal.
147. 17. pag. 40
Ecce is venit ſaliens ſuper montes, tranſi-
liens colles. Can. 2. 8. Ibid.

Urbs fortitudinis noſtræ Sion: ſalvator pone-
rur in eòâ murus, & antemurale., Iſaiæ

26. 2. * Ibid.
Unde ememus panes, ut manducent hi?! Joan.
6. 5§. Ibid.

Eſt puer unus hisz, qui habet quinque panes
hordeaceos, & duos piſces., Joan. 6. 9.
Ab omni viâ mald prohibui pedes meos: ut
cuſtodiam Verba tua. Plal. 118. 101.

Pag. 41
Ecce Mater tua. Joan. 19. 27. Ibid.
Ut quid deſtruxiſti maceriam ejus?! Pſal. 79.
13. Ibid.

Ad me ipſum anima mea conturbata eſt: prop-
4 . „
teredâ memor ero tui de terrâ Jordanis, &
Hermonüm à monte modico. Pſal. 41. 7.

S Pag. 42
Ex dion ſpecies decoris ejus: Deus noſter ma-
mnifeſte veniet. Pfal. 49. 2. Ibid.

Introibit uſque in progenies Patrum ſuorum:
& uſque in æternum non videbit lumen.
Pfal. 48. 20. pag. 43
Adhuc eſeæ eorum erant in ore ipſorum, &

ira Dei aſoendit ſuper eos. Pial. 77. 31.

Ibid.
Melihs erat ei, ſi natus non fuiſſet homo ille.
Matth. 26. 2 4. 4 Ibid.

Concupiſee ſapientiam, ſerva Juſtitiam, &
eus præbebit eam tibi. Eccleſ. 1. 33.
Ibid.
Hortus conoluſus, Soror mea, Sponſa: Hor-
tus concluſus, Fons ſignatus. Can. 4. 12.
Ibid.
Confige timore tuo carnes meas: à Judiciis
énim tuis timui. Pſal. 118. 120. pag. 44
Scitote, quoniam Dominus ipſe eſt Deus.
Pſal. 99. 3. Ibid.
Utinam mortui eſſemus per manum Domini in
terrâ Egypti, quando ſedebamas ſaper
ollas carnium, & comedebamus panzmin

fJaruritate. Exod. 16. 3. pag. 45
i vos, cùm ſitis mali, ſoitis bona data dare
à 3 filiis

Filis veſtris: quantò magls Pater veſter,
qui eſt in Cæœlis, dabit Spiritum bonum
petentibus ſe. Matth. 7. 1I. pag. 45
Facta eſt autem contentio inter eos, quis eorum
videretur eſſe major. Luc. 22. 24. Ibid.
urite bonum & non malum, ut vivatis;
& erit vobiſcum Dominus Deus ewerci-
tuum. Amos. S. 14. pag. 46
Beati omnes, qui ſperant in eo. Pſ. 2. 13.
Ibid.
Et, poſitis genibus, orabat. Luc. 22. 41.
Pag- 47
Dirumpamus vinoula eorum, & projiciamus
à nobis jugum ipſorum. Pſal. 2. 3. Ibid.
Paraſti in conſpeéiu meo menſam: adversus
eos, qui tribulant me. Pſal. 22. 5. p. 48
Tuus ſum ego, ſalvum me fac, quoniam Ju-
ſtiſficationes tuas exquiſivi. Pſal. 118. 94.

pag. 49
Ego Dilecto meo, & dilectus meus mihi. Can.
6. 2. Ibid.

Conturbati ſunt montes in fortitudine ejus.
Pſal. 45. 4. pag. 50
Ego ſeci in eœlis, ut oriretur lumen indefi-
ciens, & ſicut nebula texi omnem terram.
Eccl. 24. 6. Ibid.
Soror noſtra parva, & ubera non habet. Can.
8. 8. Ibid.
Rursùm, poſt tenebras, ſpero lucem. Job. 17.
12. pag. 52
In omnibus requiem quæſivi, & in hæreditate
Domini morabor: ITunc præcepit, & diæit
mihi Creator omnium, & qui creavit me,
requievit in Tabernaculo meo. Eccleſ. 24.

11. Pag. 53
Induite vos viſoera miſericordiæ. Col. 3. 12.
bag. 54

Et comedit omne fœnum in terrù eorum: &
comedit omnem fructum terræ eorum.
Pſalm. 104. 35. pag. 55
Omnes, quæ ſua ſunt, quærunt. Philip. 2. 21.
Ibid.
Ego diæi in exceſſu mentis meæ: Projectus ſum
à facie oculorum tuorum. Pſ. 30. 23. P. 56
Pennæ columbaæ deargentatæ, & poſteriora
dorſi ejus in pallore auri. Pſal.67. 14. Ibid.
Non novi hominem. Matth. 26. 72. Ibid.
Deus noſter refugium & virtus: adjutor in
tribulationibus, quæ invenerunt nos nimis.
Pfal. 45. 2. Ibid.
Hodie ſi vocem ejus audieritis, nolite obdu-
rare oorda veſtra. Pſal. 94. 8. Ibid.
Ego autem ſicut oliva fruétifera in domo Do-
mini: ſperavi in miſericordidâ. Pſal. 5I. 10.
49. 5
Ecce ſto ad oſtium & pulſo: ſi quis Art
vooem meam, & aperuerit mihi januam,
intrabo ad illum, & cæœnabo cum illo, &
ille mecum. Apoc. 3. 20. pag. 59
Solvite, & adducite mihi. Matth. 2 1. 8. Ibid.

Index

Credo videre bona Domini in terrù viventium.
Pfal. 26. 19. Ibid.
Ut quid perditio hæc? Potuit enim unguentum
iſtud venundari multo, & dari bpaupe-
tibus. Matth. 26. 9. Ibid.

LIBER OCTAVUS.

TTTLEuræ in tenehris lucet. Joan. I. 5. p. 60
2 Religio munda hæc eſt: Cuſtodire ſe im-
maculatum ab hoc ſæculo. Jat. 2.27. P. 64
Reſurrexit: Non eſt hic. Marc. 16. 6. p. 66
Beati omnes qui timent Dominum. Pſal. 127.1.
Ibid.
Fili hominis, pone faciem tuam ad montes
Irazl, & prophetabis ad eos, & dices.
Montes IHrasl audite verbum Domini Dei.
Hæc dicit Dominus Deus montibus, G

collibus, rupibus, & vallibus. Ezech.6. I.

Ibid.
Beati mites, quoniam ipſi poſſidebunt terram.
Matth. 5. 4. pag. 67

Saule, Saule, quid me perſequeris! Act. 9. J.

1dbid.

Quid moleſti eſtis huic mulieri?! Matth. 26.

10.

Pag. 68

Maledictus homo, qui confidit in homine, G

ponit carnem brachium ſuum. Jer. 17.5. Ib.
Poteſtis bibere calicem, quem ego bibiturus
ſum? Dicunt ei: Poſſumus. Marth. 20.

22. lbid.
Nuntiate dileéto meo, quia amore langueo.
Can. 5. 8. pag. 69

Adjuro vos filiæ Jeruſalem, ſi inveneritis di.-
leétum meum, nuntietis e, quia amore
langueo. Cant. §. 8. pag. 72
Introduxit me Rex in cellaria ſua. Can. I. 3.

Renuit conſolari anima mea: Memor fui Dei,
& delectatus ſum. Pſal. 76. 4. lbic.
Et tentaverunt Deum in cordibus ſuis, ut pe-
terent eſcas animabus ſuis. Pſal. 77. 18.
Pag. 73
Miſerere mei Deus. Pſal. 50. 1. pag. 74
Hoc enim ſcitote intelligentes; quòd ommis
fornicator aut immundus, aut avarus (quod
eſt idolorum ſervitus) non habet hæredita-
tem in regno Chriſti & Dei. Eph. 5.5. P.75
Cogitaverunt, & loquuti ſunt nequitiam.
Pfal. 72. 8. pag. 80

Tunc reliquit eum

II.
Et repleta eſt Spiritu ſancto Eliſabeth, G
exelamavit voce magnd,

&tus ventris tui. Luc. I. 41. pag. 8

Et in meditatione med eæardeſcet Ignis. Pſal.

pag. 83

38. 4.
Et eret ſubditus illis. Luc. 2. 51. Ppag.- 4

Diabolus, & ecce Angeli
acceſſerunt, & miniſtrabant ei. Mardle

diöéta tu inter mulieres, & benedictus fru-

Pinc
cn.
infche
M
ulleui
pint
M

Mle kue⸗
Frim
..
e niſnin
greb ouen
valſ h
un: Ulu
U uinil

4
.

1
routen ℳ
ennt in 0

1
4

lin an ſre
en

0 vni
ülrelher an
tlifuneter

1

Minenruen
Untur her r
A AM I
5 4

Ne,

3
gie

44 „
4 1n
lli ,
ulen
ie Nurv
in lncin⸗
4. llnng ſo
1 )e llfoa,

4 line⸗ Gn

, .
um ⸗, nni

A

1. lonle
1Cftr
Kan
Mn t
nintne M
n uon A
dat l
vefbun Dnna
Deus petir
valkbunu

poikehen

D
1
mulirfi Mi
Onfat uln
1 ſuun. le,
len egn
umut. Ee

Iui CMlel
llen, inm
tietis e1, (
8 .
ellrit u

1 ea: Nn,

Plil 76-½

i MMr 4
s ſin
un aldi
) M hn
G Dei. M

gtui ,.

E
E
= = =

4
3
4

3

7

GPd
lolut,
1 14
1 /H t.

ſuch G
d,
Hehedc,
es⸗ 9 4

1. 3
uc.· 4
,

.

—
=

1
n
l

Tene, quod habes. Apoc. 3. II.

.

ſursum. Iſa. 37. 3 I. Ibid.
Quia feciſti rem hanc. Gen. 22. 16. Ibid.
Miſericordiam & veritatem ejus quis requi-
vet! Pſal. 60. 8. pag. 85
Ducebantur antem & alii duo nequam oum
o, ut interficerentur. Luc. 20. 32. p. 86
Eai citò in plateas & vicos civitatis: G vau-
peres & debiles, & cœcos, & claudos in-
troduc huc. Et ait ſervus: Domine faöutum
ſt ut imperaſti, & adhuc locus eſt. Luc.
14. 21. Ibid.
Eſtote miſericofdes ſicut & Pater veſter mi-

ſericors eſt. Luc. 6. 36. Pag. 87
FPaëta eſt autem cum Angelo multitudo mili-

niæ oloſtis laudantium Deum, & dicen-
tium: Gloria in Altiſſimis Deo, & in terrâ
Paa hominihus bonæ voluntatis. Luc. 2.
14. . Ibid.
Maria autem conſervaàbat omnia verba hæc,
conferens in corde ſuo. Luc. 2. 19. p. 88
Moli altum ſapere, ſed time. Rom. II. 21.
Pag. 92
Et vos, cum feceritis omnia, quæ pracepta
Junt vobis, dicite: Servi inutiles ſumus.
Luc. 17. 10. Pag. 9 3
Ibid.
Sinite utraque oreſcere. Matth. 13/30. P. 95
Jubilate Deo omnis terra. Pſal. 65. 2. p. 96
Labia Sacerdotis cquſtodiunt ſcientiam; & le-
gem requirent e ore ejus, quia Angelus
Domini exercituum eſt. Malach. 2.7. Ibid.
Infirmitas hæc non ſt ad mortem, ſed pro
glorid Dei, ut glorificetur Filius Dei per
eum. Joan. I1. 4. Ibid.
Surge, amica mea, ſpecioſa mea, & veni.

Columhba mea in Joraminibus petræ, in ca-

verndâ maceriæ. Oſtende mihi faciem tuam,
Jonet vor tua in auribus meis: Vox enim
tua dulcis, & facies tua decora. Capite
nobis vulpes parvulas, quæ demoliuntur
vineas. Nam vinea noſtra floruit. Can. 2.
13. I4. 15. Ibid.
Veni de Libano, ponſa mea, veni de Liba-
no, veni: coronaberis de capite Amana,
de vertice Sanir, & Hermon: qde ubilibus
Leonum, de montihus Pardorum. Can. 4. 8.
M pag. 9 8
Væ vobis, Soribæ & Phariſæi hypocritæ, quia
decimatis mentam & anethum &r oyminum,
& relijuiſtis quæ graviora ſunt legis, ju-
dieium, & miſericordiam „ & fidem
Duauces cœci, ecolantes Culicem, Came-
,„lum autem glutientes. Matth. 2 23. Ibid.

Oeuli mei ſemper ad Dominum. Pſal. 24. 15.

Pag. 99

in civita-

Miſſus ſ Angelus Gabriel à Deo

tem Galilææ cui nomen Nazareth. Luc.

I. 26. pag. 100
Qui vos aucdit, me audit. Luc. 10.16. Pp. 104

Argumentorum.

Et mitter radicem deorsum, & Jaciet frutum Domine,

Juis habitabit in tabernaculo tuo;
aut quis requieſcet in Monte ſanéto tuo?
Pfſal. 14. I. pag. 105
Sicut Lilium inter ſpinas. Can. 2. 2. p. 106
Reges eos in virg ſerred. Pſal. 2. 9. Ibid.
Tulerunt pallium meum mihi uſtodes muro-
rum. Can. 5. 7. pag. 107
Omnes, quæ ſua ſunt quærunt, non Juæ
Junt SU-=CHIRISTI. Philip. 2.21. P.108
Venite, mittamus lignum in panem ejus. Jer.
II. 19. Ibid.
Sedens adversüm fratrem tuum loquebaris.
Pſal. 49. 2 0. Ibid.
Eilcum perverſo perverteris. Pſ. 17.27. p. 109
ominus regit me: nihil mihi deerit. Pſal.
22. 260 Ibid.
Væ, qui conſuunt pulvillos. Ezech. 13.18. Ib.
Exerce autem teipſum ad pietatem. Nam
orporalis exercitatio ad modicum utilis eſt.
I. Tim. 4. 8. pPag. I10
Miſereor ſuper turbam: quia ecte jam triduo
ſuſtinent me. Marc. 8. 2. Ibid.
Projecit, & verſa eſt in colubrum, itd ut Jfa-
eret Moyſes. Exod. 4. 3. Ibid.
Si habes hio ad manum haſtam aut gladium.
I. Reg. 21. 8. Pag. 111
Sermo veſter ſemper in gratid ſale ſit condi-
tus. Coloſſ. 4. 6. Ibid.
Laætiſicabis eum in gaudio cum vultu tuo.
Pial. 20. 7. Ibid.
Non eſt Deus in conſpectu ejus: Iiquinatæ
ſunt viæ illius in omni tempore. Pſal. 9. 4.
Pag. I112
Et fecerunt vitulum in Horeb, & adorave-
„Tunt ſculptile. Pſalm. 105. 19. Ibid.
Et mirabantur, quia cum muli re loqueba-
tut. Joan. 4. 27. Pag. 113
Wolite me conſiderare, quöd fuſca ſim, quia
decoloravit me Sol. Can. 1. Pag. 114
Accingere gladio tuo Juper femur tuum, po-
tentiſſime. Plal. 44. 4. Ibid.
Generatio mala & adultera guærit ſignum,
& ſignum non dabitur ei. Matth. 12. 39.
bpag. II 5
Invenerunt me uſtodes qui circumeunt civi-
atem: percußſerunt me, & vulneraverunt
me, tulerunt pallium mihi ouſtodes muro-
rum Can. 5. 7. Ibid.
Mihi autem abſit gloriari niſi in Cruce. Gal.
6. 14. Ppag. 116

Veniat dilectus meus in hortum ſuum. Can.

5. I. Ibid.
Et ecce vir unus veſtitus lineis, & renes ejus
accinéti auro obrizo: & corpus ejus quaſs
ohryſolitus, & facies ejus velut ſpecies
fulguris, & oculi ejus, ut lampas ardens,
& brachia ejus, & quæ deorsdm ſunt uſ-

que ad pedes, quaſi ſpecies æris oandentis:
& vo Sermonum ejus ut vox multitudi-
Ibid.
Aſcendit

nis. Dan. 10. 5. & 6.

Aſcendit Simon Petrus, & trawit rete in ter-
ram, plenum magnis piſcibus, oentum quin-
quaginta tribus. Et, cum tanti eſent, non
eſt ſciſum tete. Joan. ultimo. II. pag. 118
Leätulus noſter floridus. Can. 1. 16. Ibid.
Detrahentem ſecretò proæximo ſuo, hunc per-
ſequebar. Pſal. 100. 5. pag. 119
Qui ſtat, videat ne cadat. I. Cor. 10. 12. Ibid.
Quis mihi tribuat, ut ſoribantur ſermones
mei?! Quis mihi det, ut earentur in libro
ſtylo ferreo, & plumbi laminâ, vel celte
ulpantur in ſilice. Job. 19. 23. lbid.
Et cum cæpiſſet mergi, clamavit, dicens:
Domine, ſalvum me fac. Et continuò
JESUS extendens manum, apprehendit
eum. Matth. 14. 30. pag. 120
Sint lumbi veſtri præcincti. Luc. 12. 35. P. 12 I
Domine, inclina cœlos tuos, & deſcende.

Pſal. 143. 5. Pag. 122
Vado piſcari: Dicunt ei, venimus & nos te-
cum. Joan. 21. 3. Ibid.

Stantes ante thronum, & in conſpectu Agni,
amiéti ſtolis albis, & palmæ in manibus

eorum. Apoc. 7. 9. pag. 12 3
Spirims Domini ornavit Cælos. Job. 26. 13.
pag. 124

LIBER NONUsS.

Videhbas itâ, donec abſciſſus eſt lapis de monte
ine manibus. Et perouſſit ſtatuam in pedi-
bus ejus ferreis & fictilibus, & comminuit
eos. Tunc sontrita ſunt pariter ferrum,
teſta, æs, argentum & aurum: E& redacta
quaſi in favillam æſtivæ areæ, quæ rapta
ſunt vento: nulluſque locus inventus eſt
eis: lapis autem qui percuſſetat ſtatuam,
factus eſt Mons magnus, & implevit uni-
verſam terram. Hoc eſt ſomnium. Dan. 2.
34. pag. 126
Frange eſurienti panem tuum. Iſa. 58. 7. P. 127
Volo ergo viros orare in omni loco, levantes

puras manus. I. Tim. 2. 8. Ibid.
Meſſui myrrham meam cum aromatibus meis.
Can. J. I. pag. 12, 8

Hodie ſalus domui huic facta eſt. Luc. 19.9.Ib.
Surgite eamus: Ecce appropinquavit, qui me
tradet. Matth. 26. 46. lLbid.
Facta eſt Nox; in ipſa pertranſibunt omnes
beſtiæ ſylvæ. Pſal. 103. 20. Ibid.
Faſciculus Myrrhæ dileé-us meus mihi: inter
ubera mea commorabitur. Can. I. 12. P. 129
Tenui eum, neo dimittam. Can. 3. 4. Ibid.
Vinea enim Domini exercituum domus Irasl
eſt, & vir Juda germen ejus delectabile.
Iſa. 5 7. Pag- 130

Infirmum autem in fide aſſumite. Rom. 14. I.

Ibid.
Et factum eſt, ut audivit ſalutationem Mariæ
Eliſabeth. Luc. I. 41. Ibid.

Index

Et lingua mea meditabitur Juſtitiam tuam.

Plial. 34. 32. pag. 132

Super cathedram Moyſi ſederunt Scribæ.

Marth. 23. 2. Ibid.
Venite poſt me: & ſaciam vos fieri piſcato-
res hominum. Matth. 4. 19. pag. 133
Omnia flumina intrant in mare: & mare non
redundat. Eccleſ. I1. 7. ILbid.
Ecee Sponſus venit. Matth. 25. 6. lbid.
Tenui eum, nec dimittam. Can. 3. 4. p. 134
Invenietis infantem pannis involutum, &
poſitum in præſepio. Luc. 2. 12. pPag. 135
Quod Signum adventus tui, & conſumma-
tionis ſæculi! Matth. 24. 3. Ibid.
Suſcepit ſanguinem fratris tui de manu tus.
Cum operatus fueris eam, non dabit tibi
fructus ſuos. Gen. 4. 11. pag. 136
Eoce ejicis me hodiè à facie terræ, & à facie
tuq abſeondar, & ero vagus & profugus
in terrâ. Gen. 4. 14. Ibid.
Paſce Agnos meos. Joan. 2 1. 17. pag. 137
Cadentes adorate ſtatuam aurteam, quam con-
ſtituit Nabuchodonoſor Rex. Dan. 3. 6. lb.
Inveniſti gratiam apud Deum: Ecce concipies

& Paries. Luc. 1. 30. Ibid.

Læva ejus ſub capite meo: & dextera illius
amplexabitur me- Can. 8. 3. pag. 138
Apprehendite diſciplinam: ne quando traſca-
tur Dominus: & pereatis de vid juſt.
Pſal. 2. 12. . Ibid.
Omne donum perfectum de ſursùm eſt. Jac.
1. 17. Ibid.
Atque ità in hunc modum contendebant co-
ram Rege. 3. Reg. 3. 22. lbdbigc.

Exwulta, & lauda habitatio Sion, quia mag-

nus in medio tui Sanctus Irasl. Iſa. 12.6.
pag. 139

Et dixit unus quiſpiam de Iraël: Num vili-

ſtis virum hunc, qui aſcendit? Ad exprobran
dum enim Iſraæl aſcendit. I. Reg. 17.2 . b.
Cur eduxiſti nos de gypto, ut moreremu
in ſolitudine? Deeſt panis, non ſunt aquæ:
Anima noſtra jam nauſeat ſuper cibo iſto⸗
leviſſimo. Quamobrem miſit Dominus ie
populum ignitos ſerpentes. Num. 21. 5.
Pag: 140

Tac Serpentem æneum, & pone eum pro ſigno:

qui pereuſus aſpexerit eum, vivet. Num.-
21. 3. Ibid.
Tu es Petrus, & ſuper hanc Petram ædif-
cabo Eccleſiam meam. Joan. 16. 18. P. 141
Ego ſum Paſtor bonus. Joan. 10. I1. Ibid.
De quà natus eſt J S US, qus vocatur Chir.
ſtus. Matth. I. 16. Ibid.
Quia reſpewit huinilitatem ancillæ ſuæ. Luc.
Surgite, poſtquàm ſederitis, qui manducalis
Panem doloris. Pſalm. 126. 2. pag. 142
Cæcus quidam ſedehbat ſecùs viam mendiccht

Luc. 18. 35. e.

Aun.
. ſ ſr

Mn

.0
uc/

AiN
NN ut.

1
1
ſ

1/.

Mt J

. I 111,
Peue, 119

Nllilkeg
.

F
ſrine

1

TE
AAN,
nn

uun
Plett.

—
—
☛
—

luml
euhr vale
rk. 3.
ſemun n
Or
4 .

nſiie in

7

A omn

t M,

e,0
den
ł

Ei
nfeifn

re: Gn

1
Cnen
4 Uulinn
nl
1, Oinſa
4 ½
mi henn
imn, n db
II. 1
n eje, de
1
nnln
nauſenm gin
Nher Dn
Deun: Lurm
eo: & Ann
n. .
n: glnn
pereuti l n

e ſutdnf

un anel
,2
jtatio Nt, n
cfuslirt 1

n de HudNe
Aieuii lcn

ndhre Nexye

Hyyp,1

.
1

huni, ui
uſr ſee
Hun N
hemg M

6 1 e

lejt elnn

3

kun in

n.onhl

5,1
..oob, l

. ,E

5089 4

lel

„ N
lriie, .

“
nil lido

.

mihi. Can. 5. 7. Pag. 143
Et gratia ejus in me vacua non fuit. I. Cor.
15. I0. Ibid.
Tu ſeminabis, E& non metes: Tu calcabis
olivam, & non ungéris oleo: & muſtum,
& non bibes vinum. Mich. 6. 15. P. 144
Niſ granum frumenti cadens in terram,
mortuum fuerit, ipſum ſolum manet.

Joan. 12. 2 4 Ibid.
De quâ natus eſt EoUS, qui vocatur Chri-
ſtus. Matth. I. 16. pag. 145

Domine, ut videam. Luc. 18. 41. pag. 146
& 150
Dicis; quòd dives ſum, . locupletatus,
& nullius egeo, & neſcis, quia tu es mi-
ſer, & miſerabilis, & pauper, & cæcus,
C& nudus. Apoc. 3. 17. pag. 146
NWoluit intelligere, ut bene ageret. Pial. 35. 4.
Pag-. 147
Vins frondoſa Irasl, fructus adæquatus eſt
cei; Seoundum multitudinem fructus ſui
multiplicavit altaria, juxtà ubertatem ter-
ræ ſua ewuhberavit ſimulacris. Oſe. 10.1¹. lb.
Amen dico vobis, quia unus veſtrum me tra-
ASyiturus eſt. Marth. 26. 21. pag. 148
Si iguoras 16, 6 Pulcherrima inter muliores,
egredere, & abi poſt veſtigia gregum.
Can. I. 17.

bid.
Conſcidiſti ſaceum meum, & ciroumdediſti
me lætuid. Ut cantet tibi Gloria wea.
Ppl. 29. 12. Ppag. 149
Ne forte egrediatur, ur ignis, indignatio
mea, & ſuccendatur, & non ſit, qui e-
tinguat. Jer. 4. 4. pag. 150
Ecce ego lactabo eam, & ducam eam in Jo-
itudinem: & loquar ad cor ejus. Oſe. 2.

14. Ibid.
Novate vobis novale; & nolite ſerere ſuper
Tinas. Jer. 4. 3. Ibid.
Renovamini ſpiritu mentis veſtræ. Eph. 4.
24 Pag. 151
Nolite confidere in Principibus. Pſ. 145. 3.

Intravit autem Rew, ut videret diſoumbentes:
& vidit ibi hominem non veſtitum veſte
uptiali. Matth. 22. I1. pag. 152. & 154
Ei præparavit Dominus Deus hederam » C.
Aſoendit ſuper caput Jonæ, ut eſſet umbra
luper caput ejus, & protegeret eum, labo-
verat enim. Et lætatus eſt Jonas ſuper
hederd, Iæritid magnd. Er paravit Deus
Vermem aſcenſu diluculi in craſtinum: &
Percuſſit hederam, & exaruit. Et cum or-
tus ſuiſſet Sol, Ppræcepit Dominus vento ca-
O& urenti: & percußyt Sol Juper caput
„Jonæ, & æſtuabat. Jonæ. 4. 6. pag. 152
Nolite confidere in Principibus. Pl.- 145. 3.
CLharitas operit multitudinem Pecoatorum.

pag. 153

G I. Pet. 4. 8.
Ethicæ Comment. Tom. VU.

Argumentorum.

Valneraverunt me: tulerunt pallium meum Deus, Jui præcinxit me virtute: & poſuit

immaculatam viam meam. Qui perfecit
Pedes meos tanquàm cervorum... Qui docet
mahnus meas ad prælium: & poſuiſti ut ar-
um æzeum brachia mea. Pſ. 17. 33. Ibid.
Erat quidam Regulus, oujus ſilius infirma-
batur Capharnaum. Joan. 4. 46. Ibid.
Ulie trepidaverunt timore, ubi non erat ti-
mor. Pſ. 13. 5. pag. 155
Argue, obſecra, inerepa. 4. Tim. 4. 2. Ibid.
Er quatuor Animalia, ſingula eorum habe-
bant alas ſenas: & in circuitu, & intus
plena ſunt oculis. Apoc. 4. 8. Ibid.
Filii Ephrem intendentes, & mittentes arcum:
converſi ſunt in die belli. Pſ. 77. 9. P. 156
Sedebo in monte teſtamenti, in lateribus Aqui-
lonis. Aſcendam ſuper altitudinem nubium,
Iumilis ero Altiſſmo. Iſa. 14. 13. lbid.
Fugit iterltm in Wontem ipſe ſolus. Matth.
6. 15. Ibid.
Et poſt buocellam, tune introivit in eum Sa-
tanas. Joan. 13. 27. pag: 157
Angelorum eſcâ nutriviſti populum taum.
Et deſerviens uniuſeujuſque voluntati, ad
uod quiſque volebat, convertebatur. Sap.
16.20. Ibid.
Bibebant vinum, & laudabant Deos ſuos
aureos & argenteos, æreos, ferreos, lig-
nedſque & lapideos. Dan. 5. 4. lbid.

Si ignoras te, 6 pulcherrima inter mulieres.

Can. I. 8. Ibid.
Dicite invitzætis: Ecce prandium meum pa-
ravi. Matth. 22. 4. pag. 158

Miſerere mei, Deus, ſecundum magnam mi-
ſericordiam tuam. Pſal. 50. 3. Ibid.
Apparuitque ei Dominus in famm ignis de
medio rubi, & videbat, quòd rubus arde-
er, & uon combureretur. Exod. 3.2. p. 59
Si videris me, quando tollar 4 te, erit quod

Petiiſti. 4. Reg. 2. 10. pag. 159
Cæcus quidam ſidebat, ſecùs viam mendi-
cans. Luc. 18. 35. pag. 160

At iniqui illi juſſerunt, at diſcooperiretur,
ecrat enim cooperta, ut vel ſic ſatiarentur
decore ejus. Flebant igitur ſui, qui nove-
rant cam. Dan. 13. 32. pag. 161
Timui, ne honorem Wei transferrem ad homi-
nem: & ne uemquam adorarem, eacepto
Deo meo. Eith. I13. 14⸗ Ibid.
Signum magnum apparuit in Cælo, Mulier
amicta Sole, & Luna ſub pedibus ejus,
& in capite ejus oorona ſtellarum duode-
cim. Apoc. I12. I. Ibid.
Infirmatus eſt Baſan, & Carmelus: & Flos
Libani elanguit. Nahum. I. 4. Ibid.

Deus, qui præcinait me virtute: & poſuit im-
maculatam viam meam. Pſ. 17.33. P. 162
In Sole poſuit tabernaculum ſuum. Pſal. 18. 6.
Pag. 167
Ecce ego mitto Angelum meum ante ſaciem
uam, qui præparabit viam tuam ante te.
Marth-

=—

E

Matth. 11. 10. pag. 167
Gaudete in Domino ſemper: iterꝑm dico gau-
dete: Dominus enim propé eſt. Phil. 4. 4. Ib.
Apparuitque Dominus in flammaâ ignis, in
medio rubi. Exod. 3. 2. pag. 168
Obtulerunt eimunera, aurum, thus, & myr-
rham. Matth. 2. 12. Ibid.
Et intuentes eum omnes, qui ſedebant in Con-
cilio, viderunt faciem ejus tanquàm faciem
Angeli. Act. 6. 15. pag. 169
Intende voci orationis meæx: Rex meus, &
Deus meus. Pfſal. 5. 3. Ibid.
Væ, qui conſuunt pulvilios. Ezech. 13. 18.
pag. 170
Intendens in Cælum vidit gloriam Dei, &
ESUM ſtantem. Act. 7. 55. pag. 171
Erat quidam Mendicus nomine Lazarus, qui
jacebat ad januam ejus, ulceribus plenus:
cupiens ſaturari de micis, quæ cadebant
de mensdâ Divitis, & nemo illi dabat.
Luc. 17. 20. Pag. 172
Domine, memento mei, oum veneris in regnum
tuum. Luc. 23. 42. Ibid.
Exiit qui ſeminat, ſeminare ſemen ſuum. Et,
dum ſeminat, aliud cecidit. Luc. 8. 5. p. 773
Dominus autem miſit ventum magnum in
mare, & facta eſt tempeſtas magna in ma-
ri: & navis periclitabatur conteri. Jonæ.
1. 4. Ibid.
In Cæœælum conſcendam, ſupra Aſtra Dei eal-
tabo ſolium meum: Sedebo in monte teſta-
menti...Similis ero Altiſſimo. Iſ. I4. 13. P. 74
Noæ præceſſit, dies autem appropinquavit:
Abjiciamus ergo opera tenebrarum, & in-
duamur arma lucis. Rom. 13. 12. Ibid.
Clama, ne ceſſes: quaſi tuba exalta vocem
tuam, & annuntia populo meo ſcelera eo-
rum. Iſa. 58. I. I[bid.
Et piritus Domini ferebatur ſuper aquas.
Gen. 1. 2. Ibid.
Lampades ejus lampades ignis atque famma-
rum. Aquzx multæ non potuerunt extin-
guere charitatem, nec fiumina obruent il-
lam. Can. 8. 7. pag. 175
Spiritus ejus ornavit cœlos. Job. 26. 13.
pag. 176
Aeccipietis virtutem ſupervenientis piritus
ſancti in vos: & eritis mihi teſtes in Jeruſa-
lem, & in omni Judæâ, & Samarid, & uſ-
que ad ultimum terræ. Act. 1. 8. p. 177
Quæ conventio Chriſti ad Belial! Aut quæ ſo-
cietas luci ad tenebras! 2. Cor. 6. 15. Ibid.
Rogavi pro te, Petre, ut non deficiat fides
tua, & tu aliquando converſus oonfirma
fratres tuos. Luc. 22. 32. pag. 178
Aſumpta eſt Maria in Cælam. pag. 179
Hoc eſt enim Corpus meum. Matth. 26.26. Ib.
Oimnis arbor quæ non facit fruétum bonum, eg-
cidetur, & in ignem mittetur. Matt. 7. 19. Ib.
domo Phariſæi. Luc. 7. 37. pag. 180

Index

Die, ut ſedeant hi duo filii mei, unus ad deas

teram tuam, & unus ad ſiniſtram in regno
tuo. Martth. 20. 2 I. Pag. 181
int lumbi veſtri præcinéti, & lucernæ ar-
dentes, in manibus veſtris. Et vos ſimiles
hominibus epecétantibus Dominum ſuum.
Luc. 12. 35. Ibid. & p. 182
Si autem male ſeceris, time: Non enim ſine
caujà gladium portat. Rom. 13. 4. Pp. 182
Et erit tanquàm lignum, quod Pplantatum eſt
Jecus decurſus aquarum: quod fruétum

Juum dahit in tempore ſuo. Pl. 1. 3. p. 183
LIBER LDECIMUS.

Xulta ſatis, Filia Sion, jubila, Filia P-
ruſalem: Ecce Rex tuus veniet tibi ju-
Ius, & ſalvator: ipſe pauper, & aſcendene
ſuper Aſinam. Zach. 9. 9. pag. 185
Eoce aſcendimus Hieroſolymam, & oonſum-
mahuntur omnia, quæ ſcripta ſunt per
Prophetas de Filio Hominis. Luc. 18. 31. 1b.
Ommnia flamina intrant in mare, & mare non
redundat. Eccleſ. I. 7. pag. 186
Ne quando rapiat ut Leo animam meam,
dùm non eſt qui redimat, neque ſalvum fa.
ciat. Pſal. 7. 3. Ibid.
Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto delicis
aſſtuens, innixa ſuper Dilectum ſuum!
Can. 8. §5. Ibid.
Et adducunt ei ſurdum & mutum. Marc. 7.
32. Pag. 187
Niſi Dominus ædificaverit domum, in vanum
laboraverunt, qui ædificant eam. Pfal.
126. I. Ibid.
Aggravata eſt autem manus Domini ſuper
Azotios, & demolitus eſt eos. I. Reg. 5. 6.

Ibid.
Et radicavi in populo honorificato. Eccl. 24.
16. Ibid.

Eſto mihi in Deum protectorem, & in domum
refugii, ut falvum me facias. Pfal. 30. 3.
pag. 188
Si peccaverit in te frater tuus, oortipe eum in-
ter te, & ipſum ſolum. Matth. 18. 15. bid.
Et adduæit eum ſecum, poſtqudm ablaöétave-
rat. I. Reg. l. 24. Ibicd.
Homo quidam deſcendebat ab Jeruſalem in
Jericho, & incidit in latrones. Luc. 10.
30. pag. 200
Et murmuraverunt in tabernaculis ſuis, O
non eæaudierunt vocem Domini. Fſal. 105.
25. pag. 202
Qui ſunt hi Sermones, quos confertis ad in-
vicem ambulantes, & eſtis triſtes Luc.

24. 17. pag. 203
Oves meæz vooem meum audiunt. Joan. 10.
27. pag- 204

lpſa conteret caput tuum. Gen. 3. 15. P. 207

Propterea Deus deſtruet te in fnem: evelle?

5, & emigrabit te de tabernaculo tuo,
95 Oemig *
radivem

14
4

en
nj ̈α
Dymnut e⸗
it.
uini os
en /ne l.

lie Donirv
er inute, ,
ulum ollen

elymim omn
i fui ins

10
ℳ ⁄

lylane G
,0 ofeaut ten
et ki, gti

inineunone

6
Umig in n
lſ
lleſnli a
i 7 4

un rra

humag mo

4 1 i am.
n Can.7.
3 7.

dei, gern A
han adicem tuam de terrâ viventium. Pfal.
51. 7. pag. 208
d Sie luceat LPux veſtra coram hominibus.
3 ln .
i. Ny Matth. 5. 16. Ibid.

Den QOu . ſt iſta , quæ aſcendit de deſerto, ſiout

virgula fumi ex aromatibus myrrhæ &

ant thuris, & univerſi pulveris pigmentarü!
n, l Et erit, in die ülà viſitabit Dominus ſuper
ann e militiam &*li in ecelſo. .. Er erabeſcet
neſ i Luna, & confundetur sol, cum regnave-
ltsl rit Dominus exercituum in monte Sion.
DLelnn Iſa. 24. 2 I. pag. 2 II

Poſt hæ autem deſignavit Dominus & alios
ſeptuaginta duos, & miſit illos hbinos ante
Jaciem ſuam. Luc. 10. I. pag. 2 12
Benezdicite Domino omnes Angeli ejus: po-
tentes virtute, facientes verbum illius, ad
audiendam vocem ſermonum ejus. Bene-
dicite Domino omnes virtutes ejus, miniſtri
ejus, qui facitis voluntatem ejus. Plal.
102. 20. Ibid.
Nos autem prædicamus Chriſtum orucifiæum;

1, ſeleh
RNexr unen
trge) g
gic ſanſ,
Hominn Iunl

in mane,h

17 Judæis quidem ſecandalum, Gentibus au-
Len ginn tem ſtultitiam. I. Cor. I. 23. pag. 219
imat, Ego Dominus, & non eſt alter, formans lu-
cem, & coreans tenebras. Iſa. 45.6. P. 220
endit “ Er videntes hi, qui inſecuti juerant, quia
ſißer lir pro anim res eſt illis, reverſi Junt. Ili
autem venerunt omnes cum pace in terram
m & muteh Juda. I. Machab. 12. 51. Ibid.

Beati qui perſecutionem patiuntur. Matth. 5.

weit Ammog 10. . Ibid.
Dcdifuus a Et tradidit eos in manus Gentium. Pſal.
105. 4I. Ibid.
, naut hi Non adhæſit mihi cor pravum. Pſal. 100. 4.
Gurgſen h pag. 22

Et inravit Iiael in Egyptum: & Jacob ac-

b punfinl cola fuit in terrũ Cham. Pſ. 104.23. Ibid.
Domine, filia mea modò defuncta eſt. Matth.
3 .18. pag. 222
M s Aſeendam in palmam, & apprehendam fru-
neſi . dtus ejus. Can. 7. 8. Ibid.

tatura tua aſſimilata eſt Palmæ, & ubera
tua Botris: Aſcondam in balmam & ap-
Prehendam fructus ejus. Can. 7. 8. P. 22 3

tertuut, nt
mn. Mannd

in, Mut Iuterrogavit eum Præſes, dicens: ITu es Rex
4 Judæorum! Matth. 27. 11. Ibid.
lklal d .5 Omnis gloria ejus, kiliæ Regis ab intus. Pſal.
r in ci⸗ 4 ¼. 14. pag. 224
Mihi autem abſit gloriari, niſi in Cruce. Gal.
i t 6. 14. pag. 225

8 1 . . . .
umh / Ne timueris, cum dives factus fuerit homo:

60 O cam multiplicata Juerit gloria domus
nſe ii ejus. Pſal. 48. 17. Ibid.
„, parui tibi. Pſal. 62. 3. Ibid.
n ulu Er doulſus eſt ab eis, uantum jaëtus eſt la-
1 Pidis. Luc. 22. 41. pag. 226
ge. 6g/ 1 labis meis pronuntiavi omnia judicia oris
er t ,ug, tui. Pſal. 118. 13. . lbid.
wern . Ethicæ Comment. Tom. V.

Argumentorum.

Seminate vobis ad Juſtitiam. Oſe. 10. 12. ID,
Ne perdas cum impiis Deus animam meam .
& oum viris ſanguinum vitam meam. In
guorum manibus iniquitates ſunt: deatera
corum fepleta eſt muneribus. Pial. 25.9. Ib.
Renovamini ſpiritu mentis veſtræ, & induite
novum hominem. Eph. 4. 2¾. Ibid.
Saulus adhuc ſpirans minarum, & cadis in
diſcipulos Domini. Act. 9. I. Pag. 227
Unus autem de circumſtantibus educens gla-
dium, perouſßt ſervum ſummi Sacerdotis,
& amputavit illi auriculdm. Marc. 14
. Pag. 228
Invaſit Spiritus Domini malus Saul, & pro-
Pphetabat in medio domus ſuc˖k. David au
tem pſallebat manu ſud. Ienebatque Saul
lanceam. 1. Reg. 18. 10. pag. 229
Mulier autem quædam de uxoribus propheta-
rum clamabat ad Eliſeum dicens: Servus
tuus, vir meus mortuus eſt, & ta noſti,
quia ſervus tuus fuit timens Deum: Et ee-
e oreditor venit, ut tollat duos flios meos
ad ſerviendum ſibi. 4. Reg. 4. 1. p. 230
Domine, Quis habitabit in tabernaculo tuo,
aur quis requieſcet in monte ſanéto tuo?
Pfal. I4. I. Ibid.
Quomodo tu Judæus elm ſis, bibere à me poſ-
ſcis, quæ ſum mulier Samaritana! Joan.
Page 231
Ewxibuant autem dæmonia à multis, olamantia
& dicentia: Quia tu es filius Dei. Et in-
orepans non ſinebat ea loqui. Luc. 4.41. Ib.
Cæcus quidam ſedebat ſecks viam mendi-
cans .Et qui praibant, inerepabant
eum, ut taçeret. Ipſe vero multoò magis ola-
mabat: Fili David, miſerere mei. Luc.
18. 35. Ibid.
Et crucifixi ſunt cum eo duo latrones, unus à
dexæteris, & alter à ſiniſtris. Mart. 27. 38. I.
Renovamini ſpiritu mentis veſtræ, & induite
novum hominem, qui ſeunäidm Deum crea-
tus eſt in juſtitia, & ſanæétitate veritatis.
Eph. 4. 23. Pag: 232
Hoc enim ſentite in vobis, quod & in CHR-
10 ESU. Philip. 2. 5. pag. 233
Et exierunt, & aſcenderunt in navim: &
illâ nocte nihil prendiderunt. Manè autem
Jaëto ſteti E& US& in linore: Non tamen
ognoverunt diſcipuli, quia J E&US eſt.
Joan. 21. 3. Ppag. 235
Nigra ſum, ſed formoſa, ſiliæ Jruſalem;
ides dilexit me Rerx, & introduait me in
cabiculum ſuum. Can. I. 4. Ibid.
Et ipſe tanquam Sponſus prooedens de thala-
mo ſuo. Emultavit ut Gigas ad currendam
viam. Pial. 18. 6. Pag. 238
Numgquid omnes Apoſtoli?! Numgquid omnes
Prophetæ! 1. Cor. 12. 29. Ibid.
Venite poſt me, & faciam vos fieri piſcatores
hominum. Matth. 4. 19. Ibid.

9

Mundus gaudebit, vos verò contriſtabimini:

6 2 ſed

Jed triſtitia veſtra vertetur in gaudium.
Joan. 16. 20. pag. 238
Et miſit illos binos ante faciem ſuam in om-
nem locum. Luc. 10. 1. pag. 239
Lauda Hieruſalem Dominum: lauda Deum
tuum, Sion. Pſal. 147. 12. pag. 240
Acceſſit ad JES&UM Mater filiorum Zebe-
dæi cum filüs ſuis, adorans, & petens ali-
quid ahb éo.. . . Dic, ut ſedeant hi duo ſilii
mei. Matth. 20. 20. Ibid.
Unus autem quidam de circumſtantibus edu-
cens gladium, percuſſit ſervum Summi Sa-
cerdotis: & amputavit illi auriculam.
Marc. 14.47. pag. 241
Emitte Spiritum tuum, & creabuntur: &
renovabis faciem terræ. Pſal. 103. 30. p. 242
Sed melius eſt mihi, abſque opere, incidere
in manus veſtras, quàm peccare in conſ-
pebtu Domini. Dan. 13.23. pag. 243
Dum eſſet Rex in accubitu ſuo, Nardus mea
dedit odorem ſuum. Can. I. II. ILbid.
Surge Petre: occide, & manduca. Ait au-
tem Petrus: Abſit Domine, quia nunquàm
eanducavi omne commune, & immun-
dum. Act. 10. I3. pag. 244
Noviſſimè autem omnium tanquàm abortivo
viſus eſt, & mihi. Ego enim ſum minimus
Apoſtolorum, qui non ſum dignus vocari
Apoſtolus, quoniam perſecutus ſum Eocle-
ſiam Dei. I. Cor. 15. 8. Ibid.
Adjuro vos, ſiliæ Jeruſalem per capreas,
cervoſque camporum, ne ſuſcitetis, neque
evigilare faciatis Dilestam, donec ipfſa
velit. Can. 3. 5. pag. 245
Obliviſcere populum tuum, & domum Patris
tui: Et concupiſcet Rex decorem tuum.
Pfal. 44. I1. Ibid.
Ut cognovit, quòd JESUS accubuiſſet in do-
mo Phariſat, attulit alabaſtrum unguenti.
Luc. 7. 37. I[bid.
Rorate cœli deſuper, & nubes pluant Juſtum.
Iſa. 45. 8. pag. 246
Pone, Domine, cuſtodiam ori meo. Pſal. 140.
3. Ibid.
Ego ſum JEsUS, quem tu perſequeris. Act.
9. 5. ag. 2.
Ecce Damaſcus deſinet eſſe dicires. liieizet.
Ibid.
Divwitque Samuöël: Adducite ad me Agag Re-
gem Amalec.. Et in fruſta concidit eum
Samuel coràm Domino in Galgalis. I. Reg.
15. 32. „ Ibid.
Delicati mei ambulaverunt vias aſperas;
duéti ſunt enim, ut grex direptus ab ini-
micis. Baruch 4. 26. Ibid.
Unde ſoiatis, quia non ſunt Di. Ne ergo ti-
mueritis eos. Aurum etiam, quod habent,
ad ſpeciem eſt. Niſr aliquis erterſerit æ«ru-
ginem, non fulgebunt: Neque enim, dum
conflarentur, ſentiebant. Baruch 6.22. Ib.
Sceptrum autem habet ut homo, ſicut Judeæ

Index

egionis, qui in ſe peccantem non interfi
cit. Habet etiam in manu gladium & ſe-
urim, ſe autem de bello, & à latronibus
7. .
non liberat. Undeè vobis notum ſit, quia
non ſunt Dii. Baruch 6. 13. pag. 248
Conſtituit enim Dominus humiliare omnem

montem excelſum, & rupes perennes, &

oonvalles replere in æqualitatem terræ: ut
ambulet Irael diligenter in honorem Dei.
Baruch 5. 7. Ibid.
Quid eſt Grael, quòd in terrâ inimicorum
es? Inveteraſti in terrâ alien, oinquina-
tus es oum mortuis, deputatus es cam deſ-
oendentibus in infernum. Dereliquiſti fon-
tem ſapientix. Nam ſi in viâ Dei ambu-
laſſes, habitaſſes utique in pace ſempiter-
nd. Baruch 3. I0. pag. 249
Non grandis eſt culpa, cum quis furatus fue-
rit: futatur enim, ut eſurientem impleat
animam ſuam.. Qui autem adulter ſt,
propter oordis inopiam perder animam
ſuam. Prov. 6. 30. lbid.
Omnis ergo, qui audit verba mea hæc, & fa-
ci ea, aſſimilabitur viro ſapienti, qui ædi-
ſicavit domum ſuam ſupra petram: & deſ-
cendit pluvia, & venerunt fiumina, G&
Raverunt vonti, & irruerunt in domum
illam, & non cecidit, fundata enim erat
ſuper petram. Matth. 7. 24. bid.
Multæ ſiliæ congregaverunt divitias, tu ſu-
pergreſſa es univerſas. Prov. 3 I. 29. P. 250

LIBER UNDFECIMUS.

Ons hortorum: puteus aquagrum viven-
tium. Can. g. I5. pag. 251
Er faétus eſt timor magnus in universa Eccle-
ſid. Act. 5. I1. Ibid.
Et omnis turba quærtebat eum tangere: quia
virtus de illo exibat, & isſe ſanabat om-
nes. Et ipſe, elevatis oculis in diſcipulos
Juos, dicebat: Beati Pauperes, quia ve-
rum eſt regnum Dei. Luc. 6. 19. p. 252
Ita ut nihil vobis deſit in ullà gratidò, owvhbe-
êtantihus revelationem Domini noſtri J E-
§& U. I. Cor. I. 7. Ibid.
Er aliud cecidit in terram bonam, & ortum
fecit fructum centuplum. Luc. 8. 8. p. 25 3Z
Vadam, & videbo viſionem hane magnam.
Exod. 3. 3. Ibid.
Timuerunt valdè à facie Holophernis. Tremor
& horror invadit ſenſus eorum, ne hos fa-
ceret Jruſalem, & Templo Domini, quod
fecerat cæteris civitatibus, & Templis ea-
rum. Judith. 4. 2. lbid.
Cingulum tradidit Chananæo. Prov. 31. 24.
pag. 254
Redite prævaricatores ad Cor. Iſa. 46. 5. lbid.
imile eſt regnum cæœlorum homini negoliaid-
ri, quærenti bonas margaritas. Matth.

13.45 ag. 255
3. † 5 Pag.

l n
wleN
itauen!
lu Dei
ur iliui,

ntuN. 9
e lnt u
17

ſern Luc
1

un Apparue

MV fchi ſe

Ke NLd.
in n0.
eihll ngi

» . 2 .Z
gaiine Non videbo morientem puerum: & ſedens
0 0 contra, levavit vocem ſuam, & flevit. Exau-
. S
n min, divit autem Peus vocem pueri: Ea ocavitqué

. 1. d Angelus Dei Agar de cœlo, dicens: Quid

ninin Agis Agar! Surge, tolle puerum, & tene
ruher manum àlius, quia in gentem magnam fa-
Atalgnn; ciam eum. Aperuitque ocalos ejus Deus:
nerin ? quæ videns puteum aquæ, abiit. Pag. 5;
Hum Iigni manibus . pedibus eius, mittite eum
ni dini in tenebras eateriores. Matth. 22. 13. P. 257
Ehlnng Facta eſt contentio inter eos, quis eorum vi-

deretur eſſe major. Luc. 22. 24. p. 258
Tunc aperuit illis ſenſum, ut intelligerent

i, e &cripturas. Luc. 24. 45. pag. 259
eNueg Aii etiam appatuerunt duo juvenes virtute
. decori, optimi glorid, peciosique amibtua:
unuſn qui cireumſteterunt eum, & ex utrque parte
r ſunnj Nagellabant, ſine intermiſſone multis plagis
Liaum a verberantes. 2. Machab. 3. 26. lbid.
hun s Dirit etiam Deus: Producant aquæ reptile
animæ viventis, & volatile ſuper terram
vella nae ſub prmamento C&œli. Creavitque Deus
inſiin cete grandia, & omnem animam viventem

atque motabilem, quam produxerant aquæ
enerunt in ſpecies ſuas, & omne volatile ſecundm

—„

irruerurl genus ſuum. Gen. I. 20. pag. 260
r, fidun JESUO autem tenens manum ejus, eleva-
h.7.4A4 vit eum, & ſurrexit. Marc. 9. 26. Ibid.
verunt Gi Induite novum hominem. Eph. 4. 24. P. 261
16. Pror-o Qut poſuit fines tuos bacem. Pſ. 147. 14. P. 262
Conſiderate Lilia agri quomodò creſount: Non
NDECIII laborant, neque nent. Matth. 6. 28. Ibid.
Laætabitur deſerta & invia, & eaultabit ſoli-
atens aun rudo, & lrebit ſicut Lilium. Iſa. 35. IJ.
.. de. bag. 263
rus in nil Dicit ei JIESUS: Mulier, quid pioras?
“ Joan. 20. 13. Ibid.

Maren mi Vt ſciat reprobare malum, & eligere bonum.
ſebat en

e, ie Iſa. 7. 1I5. [Lbigd.
ess Picit eis Petrus: Vado Piſcari. Dicunt ei,
n Vezimus & nos tooum. Er eaierunt, & aſ-
en⸗ e cenderunt in Navim: Et illaâ nocte nihil
Hi. üe Prendiderunt. Manè autem facto, ſtetit
t 1n d en

JEUS& in littore: Non tamen cognove-

run Diſcipuli, quia JE & US eſt. Diwit
3 rgo eis JESUS: Pueri: Numquid pul-
ann mentarium habetis! Reſponderunt ei, non.
Mn u Er dicit eis: Mittite in dexteram navigii
aſun hu iete, & invenietis. Miſerunt ergo, &

non valebant illud trahere, præ multitudi-

eilhim ne piſcium. Joan. 21. 3. pag. 264
ſſuenmn, Aperuerunt Juper me os ſuum: ſicut Leo ra-
enph,, Piens & rugiens. Pſal. 21. 14. pag. 266
atihi⸗ G Beati Pauperes ſpiritu, Juoniam ipfſorum e
S eœlorum. Matth. 5. 3. Lbid.
zmmer 7i enim ambulant, quos ſæ pe dicebam vo-
6 ir (nune autem & Rens dico) inimicos Cru-
dln 7* Chiiſti: quorum fnis interitus, quorum
run lnn i eus vonter eſt, & gloria in confuſione ipſo-
um, gui terrena Japiunt. Noſira autem
1 Me Ethicæ Comment. Tom. V.

Argumentorum.

converſatio in cœlis eſt: undè etiam Salva-⸗
torem enpectamus. Philip. 3. 18. lbid.
pinas & tribulos germinabit tibi. Quia pulvis
es, & in pulverem reverteris. Et vocavit
Adam nomen uworis ſuæ Eva, eo quòd Ma-
ter eſſet cunéctorum viventium. Gen. 3.19.
pag. 267
Egreſſus eft] E & US& trans torrentem Cedron,
uhi erat hortus. Joan. 18. I. Ibid.
Ad te levavi oculos meos; qui habitas in &lis.
Pial. 122. . pag. 268
Quod cum audiſſet Eliab, frater ejus major,
loquente 6 cum aliis, iratus eſt oontra Da-
vidg, & ait: Quare veniſti, & quare de-
reliquiſti pauculas oves illas in deſerto! Ego
novi ſupetbiam tuam, & nequitiam cordis
tui. I. Reg. 17. 28. Ibid.

Tulit uoque butyrum, & lag, & vitulum,

quem ooxerat, & poſuit coram eis. Gen.
18. 8. pag. 269
Quod ſi ſpeæulator viderit gladium venientem,
& non inſonuerit buccinâ, & bpopulus ſe
non ouſtodierit: Ille quidem in iniquitate ſud
captus eſt, ſanguinem autem ejus de manu
peculatoris requiram. Ezech. 3 3.6. Ibid.
Et tibi dabo claves regni cœlorum. Matth. 19.
16. Ibid.
Non veni pacem mittere, ſed gladium.. Et qui
non accipit Cruoem ſuam, & ſequitur me,
non eſt me dignus. Et quicumque potum
dederit uns ev minimis iſtis calicem aquæ
frigidæ, tantlm in nomine diſcipuli, amen
dico vobis, non perdet mercedem ſuam.
Matth. 10. 34. 38. & 42. pag. 273
Beatum diwerunt populum, oui hæc ſunt: Bea-
tus populus, oujus Dominus Deus ejus.
Pfal. 143. 15. Ibid.
Alia autem ceciderunt in terram bonam, &
dabant fruétum, aliud centeſimum, aliud ſe-
ageſimum, aliud trigeſimum. Matth. I 3.8.
Padg. 274
Simile eſt regnum Cælorum grano ſinapis.
Matth. 13. 31. Ibid.
Egredere de terrê tud, & de ogäatione tud,
& de domo Patris tui.. Faciamque te in
gentem magnam. Gen. 12. I. 2. Ibid.
Dominus quaſi vir pugnator: Omnipotens no-
men ejus. Exod. 15. 3. Pag. 275
Recordatus autem Deus Noës, unctorumque
animantium, & omnium jumentorum, guæ
erant cum eo in Arcêâ, adduait Spiritum

ſuper terram: Gen. 8. I. pag. 2 76
Saulus adhuc ſpirans minarum & c&dιI“Ie
Act. 9. I. Ibid.

Fecit ergo Moyſes ſerpentem æneum, & poſuit
um pro ſigno, quem oum percuſ aſpicerent,
ſanabantur. Num. 21. 9. pag. 277
Parate viam Domini. Luc. 3. 5. Ibid.
In hymnis confitemini illi. Pſ. 99. 4. pag. 278

Intonuit autem Dominus ragore magno in

die illâ ſuper Philiſthiim, & exterruit eos,
6 3

G.

& cæſi ſunt à facie Iſraeél. I. Reg. 7. 10.
Pag. 278
Et vos imitatores noſtri facti eſtis & Domini:
excipientes verbum in tribulatione multà,
cum gaudio Spiritus ſancti; ità ut facti
Iitis ſorma omnibus credentibhus in Mace-
donid, & in Achaid. I. Thefſſ. I.6. Ibid.
Non enim dedit nobis Deus Spiritum timoris:
ſed virtutis, & dilectionis, & ſobrietatis.
2. Tim. I. 7. pag. 279
Non eſt inventus ſimilis illi, qui conſervaret
Legem Eacelſi: UMWeò fecit illum Dominus
oreſcere in plebem ſuam. ECcl. 44. 20. Ibid.
Sicut adipe, & pinguedine repleatur anima
mea: & labis exultationis laudabit os
meum. Pſ. 62. 6. pag. 281
Vivo ego jam non ego, vivit verò in me Chri-
Rus. Gal. 2. 20. Ibid.
Et aocedens Tentator dixit ei. Matth. 4. 3.
pag. 282
Euntes in Mundum univerſum, prædicate
Evangelium omni creaturæ. Marc. 16. 15.
Ibid.
Memento homo, quia pulvis es, & in pulve-
rem revertéris. Gen. 3. 19. Ibid.
Paſce agnos meos. Joan. 21. 31. Lbid.
Quod cum vidiſſet Rex Moab, prævaluiſſe
Jcilicet hoſtes, tulit ſecum ſeptingentos viros
educentes gladium, ut irrumperent ad Re-
gem Edom, & non potuerunt. Arripiénſque
kilium ſuum primogenitum, qui regnaturus
erat pro eo, obtulit holocauſtum ſuper mu-
rum: & faëta eſt indignatio magna in I-
raeël, ſtatimque receſſerunt ab eo, & re-
verſi ſunt in terram ſuam. 4. Reg. 3. 27.
pag. 283
Diſputante autem illo de Juſtitia & Caſtitate,
& de Judicio futuro, tremefactus Felixreſ-
pondit: Quod nunc attinet, vade: tempo-
re autem opportuno accerſam te: ſimul &
ſperans quòd pecunia ei daretur à Paulo:
propter quod & frequenter accerſens eum,
loquebatur cum eo. Biennio autem gapleto
avoepit ſucceſſorem Felix Porcium Feſtum.
Volens autem gratiam præſtare Judæis Fe-
Lirx, reliquit Paulum vinétum. Act. 24.
„ Pag. 285
Nonne hæc eſt Babylon magna, quam ego æ-
dificavi?! Cumque adhuc ſermo eſſet in ore
Regis, vor de cœlo tuit: Iibi dicitur Na-
buchodonoſor Rex: Cum beſtiis & feris
erit habitatio tuaz fvænum quaſi bos oomedes.
Dan. 4. 27. pag. 286
Volens autem gratiam præſtare Judæis Teliæ,
reliquit Paulum vinétum. Act. 24.27. Ibid.
Feſtus autem volens gratiam præſtare Judæis,
reſpondens Paulo, dixit: Vis Hieroſoly-
mam aſcendere. Act. 25. 9. pag. 287
Sio fatai fili Hrasl, non jadicantes, neque
quod verum eſt, cognoſcentes, condemna-
Itis Pliam Irasl?! Revertimini ad jadi-

„₰„
— „

Index

cium Reverſus eſt ergo populus cum
feſtinatione, & dixerunt ei enes: V. eni,
& ſede in medio noſtram, & indica nohis
. .. . 9
quia tibt Deus dedit honorem ſenetutis.
Dan. 13. 48.
Erat autem Daniel conviva Regis: & hono-
ratus ſuper omnes amicos ejus. Erat quo-

que MWolum apud Babylonios nomine Bel.

Reæ quoque colebat eum, & ihat per ſin-

gulos dies adorare eum: Porrò Daniel aqo-

rahat Deum ſuum. Dan. 14. I. pag. 288

Vüui Galilæi, quid ſtatis aſpicientes in Cæ-
tam? Act. I. II. pag. 289
Uni dedit quinque talenta, alü autem duo
ali vero unum. Matth. 25. 15. pag. 290
Hi omnes erant perſeverantes unanimiter in
Oratione cum mulieribus, & Marid matre
JEsU. Act. I. I4. Ibid.
Religio munda & immaculata apud Deum
& Patrem, hæc eſt. . Immaculatum ſe

cuſtodire ab hoc ſæculo. Jac. I. 27. p. 292

Eapedit, ut unus moriatur homo pro populo:
& non tota gens pereat. Joan. 11. 50. lbid.
Beatus Vir, qui ſuſffert tentationem, quoniam
om probatus fuerit, accipiet coronam vi-
tæ, quam repromiſit Deus diligentibus ſe.
Jacob I. 12. pag. 293
Orate pro perſequentibus, & calumnian-
tibus vos. Matth. 5. 44. Ibid.
Ut cognovit, quòd JE SUS accubuiſſet in do-
mo Phariſæi, attulit alabaſtrum unguenii.
Luc. 7. 37. Ibid.
Et transfiguratus eſt ante eos. Et reſplenduit
Jacies éjus ſicut Sol: veſtimenta autem ejus
Jacëta ſunt alba ſicut Nix. Matth. I7. 2.
Pag. 294.
Viriliter agite, & confortetur cor veſtrum.
Pſ. 30. 2 5 pag. 295
Et ego non parcam Ninive civitati magnæ,
in quâ ſunt pluſquàm centum viginti mil-
lia hominum, qui neſciunt, quid ſit inter
deateram & ſiniſtram ſuam, & jumema
multa? Jonæ 4. II. Ibid.
Sepi aures tuas ſpinis. Eccl. 28. 28. Ilbid.
Vide arc-cum, & benedic eum, qui fecit ülum:
Valde ſpecioſus eſt in ſplendore ſuo. Eccl.
3. 12. pag. 296
Uhi ſunt duo vel tres congregati in nomine
meo, ibi ſum in medio eorum. Matth. 18.

20. Ibid.
Ego ero euſtos tuus, quocumque perrererit.

Videns JESUS turbas, aſcendit in Mon-
tem... Aperiens os ſuum, docebat eos di-
cens, Beati pauperes Spiritu. Matth. 5. I.
Pag. 297
Qui autem unum acceperat, abiens Jodit in
terram, & abſcondit pecuniam Domini ſui.
Matth. 25. 18. Ibid.

Dominus poſſedit me in initio viarum ſuatum.

vag. 298
PsV⁵

Prov. 8. 22.

Ibid.

cgutenrn
Aſtonmn n
unntr a
LILA.
1
laermnt

IUI

in ſenun

8
Einiſii

Uremn ſeis
l
negu: Ch
alt. l
Nnor uni
l.

.

iernen
dli anin
256 1e
nlet uſntn
4, G Anin
ulata lt
.. unaclt
al⸗l, n
ur honnd n D
hongt
ltnumnn

u6, G a

44. .

US lelknſt
alabaſtunn

e eut Enſ
Veſtunentnonn
Nir. Man-
Fonenn n

ſnive cuiti

ANMNe

n Celti

ſciunt, l 4
n ſun, 0,.

I. .
Lccl. 1,.

. adel l
on ſors ſ
in ſpletnm e
gſegn 6
NNn N

1

runſe,

un,
itt⸗ M
4 8

Argumentorum.

JESUS ergo rursum fremens in ſemetipſo
venit ad monumentum. Joan. 1I1. 38. p. 299
Ecce dimidium bonorum meorum, Domine,
do pauperibus: &, ſi quid aliquem de-
fraudavi, reddo quadruplum. Ait JE-
& US ad eum. Quia hodis ſalus domui
huio facta eſt: e quòd & ipſe ſit filius
Abrahæ. Luc. 19. 8. pag. 300
Reddite ergo, quæ ſunt Cæſaris Cæſari: & quæ
ſunt Dci, Deo. Matth. 22. 21. pag. 301
Egredietur irga de radice Jelſe, & ſios de
radice ejus aſoendet. Et requieſcet ſuper
eum dperitus Domini, Spiritus Sapizntic.
Iſa. I1I. I. pag. 303
Dominus de Sion rugiet, & de Jerujalem da-
bit vocem ſuam, & movebuntur oœli &
terra, & Dominus ſpes populi ſui, &
ortitudo filiorum Iſrael. Joel. 3. 16. p. 304
Aſcendit Smon Petrus, & traxitrete in ter-
ram, plenum magnis piſcibus, centum quin-
quaginta tribus. Et, cum tanti eſſent, non
ſt Neiſum fete. Joan. 21. 1 1. Pag. 305
Erunt Signa in Sole, Lunâ, & Stellis. Luc.
21. 25. pag. 307
Cum audiſſet Lannes in vineulis opera Chri-
ſti, mittens duos e diſcipulis ſuis, ait illi:
Tu es, qui venturus es! Matth. I1I.2. P. 310
Adhæſit anima mea poſt te. Pſal. 62.9. P. 311
Erultavit in gaudio infans in utero meo.
Luc. I. 41. Pag. 312
Munera excæxcant oculos ſapientum. Deut.

16. 20. Pag. 3 14
LIBER DUODECIMUS.

Uare fremuerunt gentes, & populi me-
ditati ſunt inania! Pſal. 2. I. pag. 3 16
dimité utraque creſcere. Matth. 13. 30. Ibid.
Exterminant enim facies ſuas, ut appareant
hominibus jejunantes. Matth. 6. 16. Ibid.
tate ergo ſuocinéti lumbos veſtros in verita-
te, & induti loricam Juſtiiæ, & calceati
Pedes in præparatione Evangelii Pacis.
Eph. 6. 14. pag. 317
Beatus vir, qui non abiit in conſilio impio-
tum, & in vid peccatorum non ſtern, &
in cathedr peſtilentiæ non ſedit. Pſal. I. I.
Ibid.
Et liberaſti me, ſecundlm multitudinem mi-
Jericordiæ nominis tui, à rugientibus præ-
Paratis ad eſcam, de manibus quærentium
animam meam, & de portis tribulationum,
Juæ circumdederunt me. Eccleſ.51. 4. Ibid.
ntroite portas ejus in confeſſione, atria ejus
in hymmnis. Pſal. 99. 4. bPag. 3 18
Fugit in montem ipſe ſolus. Joan. 6. 15. Ibid.
ilios enutrivi, & exaltavi Lſi autem ſpre-
erunt me. Iſaiæ I. 2. Ibid.
bjiciamus opera tenebrarum, & induamur
aima lucis. Rom. I3 12. Pag. 3 19
bona Crua dil de ſidorata! Ibid.

Induamur arma lucis. Rom. I13. 12. Ibid.
Et extendam manum meam ſuper Judam, &
Juper omnes habitantes Hieruſalem: &
diſperdam de loco hoc reliquias Baal, &
nomina WEidituorum cum Sacerdotibus.
Soph. I. 4. Ibid.
Scripſit autem & titulum Pilatus: & poſuit
Jupra Crucem. Erat autem ſcriptum,
JESUS Nazarenus, Rex Judæorum.
Joan. 19. 19. Ibid.
Et thronus ejus ſiout Sol. Pſal. 88. 38. p. 320
Corona ſapientiæ timor Domini, replens pa-
cem, & ſalutis fruétum. Eccleſ. I.22. Ibid.
Radix Sapientiæ, oui revelata eſt, & aſtutias
illius quis agnovit?! Eccleſ. I. 6. Ibid.
Moyſes ſervus meus mortuus eſt: Surge, &
tranſi Jordanem iſtum tu, & omnis popu-
lus tecum. Joſ. I. 2. Ibid.
Dominus mortiſficat, & vivificat: deducit ad
inferos, & feducit. I. Reg. 2. 7. pag. 32 1
Aocedite ad eum, & illuminamini, & facies
veſtræ non confundentur. Pſal. 33.6. Ibid.
Nimis ewaltatus es ſuper omnes Deos. Pfal.
96. 9. Ibid.
Et vocabitur nomen ejus JESUS. Matth. I.
21. L Ibid.
Quia vidiſti me, Thoma, oredidiſti. Beati,
qui non viderunt, & crediderunt. Joan.
20. 29. pag. 322
Utinam dirigantur viæ meæ ad ouſtodiendas
juſtificationes tuas. Pſal. 118. 5. Ibid.
Omnis conſummationis vidi ſinem: latum
mandatum tuum nimis. Pſal. 118.96. Ibid.
Adorate Dominum in atrio ſancto ejus. Pſal.

28. 2. Pag. 323
Obtulerunt ei aurum, thus & myrrham.
Marth. 2. II. I[bid.

Erravi ſicut ovis, quæ perüt; quære ſervum
uum, quia mandata tua non ſum oblitus.
Pfſal. 118. 176. Ibid.
Hæc omnia tibi dabo, ſi cadens adoraveris
me. Matth. 4. 9. I[bid.
Domine Dominus noſter, quàm admirabile
eſt nomen tuum in universâ terrâ. Pſalm.
8. 2. pPag. 324
Gaudete, & erultate, quoniam merces ve-
ſtra copioſa eſt in Cœlis. Matth. 5. 12. Ibid.
Tollat CGrucem ſuam, & ſequatur me. Marth.
16. 24. Ibid.
IWraeël, ſi audieritis me, non erit in te Deus
ecens, neque adorabis Deum alienum.
Pſalm. 80. 10. lbid.
Omnes Principes eorum, qui dixerunt: Hæ-
reditate poſſdeamus ſanctuarium Dei.
Deus meus pone illos ut rotam, & ſicut
ſtipulam ante faciem venti. Pſal. 82. 13.
Pag. 325
Ert adorabunt eum omnes Reges terræ, omnes
Gentes ſervient ei. Pſal. 71. II. lbid.
Laudate eum in ſono tubæ, laudate eum in

Plalterio & cithard. Pſal. 150. 3. Ibid.

E 4 In

Pſal. 4. 9. Pag. 325
Venite poſt me, faciam vos fieri piſcatores
hominum. At illi, relictis omnibus, ſecuti
Jaunt eum. Matth. 4. 19. Ibid.

Funes peccatorum iroumplexi ſunt me, ego

verò legem tuam non ſum oblitus. Pſalm.

118. 61. Pag. 326
Montes ſicut oera fluxerunt à facie Domini.
Pfal. 96. 5. I[bid.
Qui timent te, videbunt me, E& lætabuntur:
quia in verba tua ſuperſperavi. Pſal. 118.
74. Ibid.
Benedicat terræa Dominum, laudet & ſuper-
ewaltet eum in ſæcula. Dan. 3. 74. Ibid.
Nohite judicare, quoaduſque veniat Domi-
nus. I. Corinth. 4. 5. pag. 327
Si ceciderit Juſtus, non collidetur. Pial. 36.
24. bid.
Conſilium inopis confudiſtis: quoniam Bomi-
nus ſpes ejus eéſt. Pſal. 13. 6. Ibid.
Qui docet manus meas ad prælium: & po-
ſuiſti ut arc-vum æreum brachia mea. Et
dediſti mihi protectionem ſalutis tuæ, &
dextera tua ſuſcepit me. Et diſciplina tua
orrexit me. Pſal. 17: 35. Ibid.
Quoniam Deus magnus Dominus, & Reæ
magnus ſuper omnes Deos. Pſal. 94. 3.
pag. 328
Sacrificate ſactiſicium Juſtitiæ, & ſperate in
Domino. Pſal. 4. 6. Ibid.
Rogo, Pater, ut ſint unum, ſicut & nos
unum ſumus. Joan. 17. 22. I[bid.
Vade ad formicam, piger. Prov. 6. 6. Ibid.
Attollite portas, Principes, veſtras, & ele-
vamini portæ æternales, & introibit Rex
gloriæ. Pfſal. 23. 7. pag. 329
Credo videre bona Domini in terrâ viventium.
Pſal. 26. 13. Ibid.
Nunquid, quid dormit, non adjiciet ut re-
ſarget! Pſalm. 40. 9. Ibid.
In via teſtimoniorum tuorum delectatas Jum,
ſivut in omnibus divitiis. Pſal. 118. 14.
Pag 330
Ulumina oculos meos, ne unquaâm obdormiam
in morte, ne quando dicat inimicus meus,
prævalui advershs eum. Pſal. 12. 4. Ibid.
Catulus Leonis Juda. Gen. 49. 9. Ibid.
Inveniatur manus tua omnibus inimicis tuis.
Pſal. 20. 9. I[bid.
Inhabitabo in tabernaculo tuo in ſæcula, pro-
tegar in velamento alarum tuarum. Pſal.
60. 5. Ibid.
Oculi ejus in pauperem reſpiciunt, inſidiatur
in abſcondito, quaſi Leo in peluncd ſud.
Pfal. 10. 9. Ibid.
Ut ſcuto bonæ voluntatis tuæ coronaſti nos.
Pſal. 5. 13. pag. 33 1
Fundaſti terram, & permanet. Ordinatione
tud perſeverat dies, quoniam omnia ſer-
wiunt tibi. Pſalm. 118. 90. Ibid.

Index

In pace in idipſum dormiam, & requieſcam. Hæreditate acquiſivi teſtimonia tua in æter.

num, quia exultatio cordis mei ſunt. In-
olinavi cor meum ad ſaciendas Juſtificatio-
nes tuas in «ternum propter retributionem.
Pfſal. II8. III. & I12. Ibid.
Ebiſtola noſtra vos éſtis, ſoripta in cordibus
noſtris, quæ ſcitur & loquitur ab ommibus
hominibus, manifeſtaturi, quòd epiſtola
eſtis Chriſti. 2. Cor. 3. 2. lbid.

Maltiplicatæ ſunt ſuper capillos capitis mei:
& cor meum dereliquit me. Pſal. 39. 13.

.. . . . . Pag: 332
Ego dixi Düi eſtis, & filii Excelſi omnes.
Plal. 8 I. 6. Ibid.
Patientia pauperum non peribit in finem.
Plal. 9. 19. Ibid.
Nonne oognoſcent omnes, qui operantur in.
quitatem, qui devorant blebem meam ſicut
eſcam panis! Pfal. 13. 4. 1bid.
Non adhæſit mihi cor pravum: declinantem
à me malignum non cognoſcebam. Pſ. 100.3
. Pag: 333
De vultu tuo Judicium meum prodeat: oculi
tui videant æquitates. Pfſal. 16. 2. Ilbid.
Oculi mei ad pideles terræ, ut ſedeant mecum:
ambhulans in viâ immaoulatä hic mihi mi-
niſtrabat. Pſalm. 100. 6. Ibid.
Ego dixi in exceſſu mentis meæ, Projedtus
ſum à facie ooulorum tuorum. Ideo eaau-
diſti vocem orationis meæ, dum clamarem
ad te. Pſalm. 30. 23. Ibid.

MWiſerivordias Domini in æternum cantabo.

Pfial. 88. 2. Ibid.
Et ſimul exortæ ſpinæz ſuffocaverunt illud.
Lac. 8. 7. pag. 334
Dominus regnavit, decorem induit: induit
Dominus fortitudinem, & præcinzit ſe.
Pfial. 92. I. Ibid.
Viriliter agite, & confortetur cor veſtrum,
omnes qui ſperatis in Domino. Pſal. 30. 25.

.B Pag. 335
Cum perierint peccatores, videbis. Pfal. 36.
34 Ibid.

Obſecro te ut acquieſcas precibus meis, G
Jaciamus tibi hœdum de capris. Cui reſ-
pondit Angelus, ſi me cogis, non vomedam
panes tuos: ſi autem vis holocauſtum fa-
cere, offer illud Domino. Judic. 13. 15.
Ibid.
Quomodo facti ſunt in deſolationem, Jubit
defecerunt: perierunt propter iniquitatem
ſuam, velut ſomnium ſurgentium Domi-
ne: in civitate tudâ imaginem ipſorum ad
nihilum rediges. Pſal. 79. 19. lbid.
Et factus eſt in pace locus ejus, & habtatio
ejus in Sion. .. Ibi confregit pPotenlias
areuum, ſeutum, gladium, E& bellum.
Pſal. 75. 3. pag. 336
Viam fecit ſemitæ iræ ſuæ, & non pepercit
animabus eorum, & jumenta eorum in

morte concluſit, & percuſſt omnte primo-
goenmitum

eimn .
lrunt⸗
.
HAlt a,
run lun
5 Aun
Un
Plununin
um ſun
.
Him mnmne
uN,

Giun, en

1, gichnn
n len Hin
4
Maven: Ain
Ngolſelan
n meum ſrocet
e. Dll. 10,2
Ie,
mnaotlas k
entie net,
1
mn tuorum Iel
mec, And

„

in enſim

e ſufunm

Aeconn iln
em, en

nſoftetuj 11
Domnn. N

8

net, tlt

Ns Vli
ſun de M
jme in
ten is Uin,
Doninn. ule

, Anm,
un glhi
10 4 .
iun n
i mpini
Hl..

e 11 10

7,

8
1 8

6) %
25 mi 1

6

4
7
1

Argumentorum.

genitum in terrù gypti. Pl. 77.50. p. 336

Fundatur exultatione univerſæ terræz Mons

Sion. Pial. 47. 3. Ibid.
Et dedit ærugini fructus eorum, & labores
eorum locuſtæ: Et occiαdit in grandine vi-
neas éorum, & moros eorum in pruind.
Pial. 77. 46. Ibid.
Er humiliatum eſt in laboribus oor meum: in-
prmati ſunt, nec fuit qui adjuvaret.
Plal. 106. 12. pag. 337
Eripuit animam meam de medio catulorum
leonum, dormivi conturbatus . Filii ho-
minum, dentes eorum arma & ſagittæ.

Pf. 56. §. Ibid.

Er fpilu Son exultent in Rege ſuo. Pſal.

149.⸗ 2. lbid.
Et reforuit caro mea. Pſ. 27. 7. Lbid.
Quomodo ſedet ſola civitas plena populo,
Jaäéta eſt quaſi vidua, Domina Gentium,
Princeps Provinciarum faëta eſt ſub tri-
buto. Lhren. I. I. Ibid.
Et commiali ſunt inter gentes, & didicerunt
opera eorum, & ſervierunt ſculptilibus
eorum. Pi. 105. 35. pag. 338
Faſcioulus myrrhæ Dilectus meus mihi, inter
ubera mea oommorabitur. Can. I. I12. Ibid.
Nolue me conſiderare, quòd fuſoa ſim, quia
decoloravit me Sol: ſilii Matris meæ Ppag-
naverunt contrà me. Can. I. 5. pag. 339
Templum Dei eſtis vos. I. Cor. 3. 16. Ibid.
Introduxit me Rex in cellam vinariam ,„ Or-
dinavit in me charitatem. Fulcite me flori-
bus, ſtipate me malis: quia amore lan-
gueo. Can. 2. 4. Ibid.
Daum eſſet Rex in accubitu ſuo, Nardus mea
dedit odorem ſuum. Can. I. 1I1. pag. 340
Sequenti die regreſſus invenit germinaſſe Vir-
gam Aaron. .. Eruperant fores, gui,
Joliis dilatatis, in amygdalas deformati
fſunt.. Dixitque Dominus ad Moyſem:
Refer virgam Aaron in tabernaculum te-
tumonti. Num. 17. 8. Ibid.
Viæ Sion lugent, eg quòd non ſint, qui ve-
niant ad Solemnitatem: omnes bortæ ejus
deſtructa, Sacerdotes ejus gementes.
Thren. I. 4. Ibid.
Tempus faciendi, Domine: diſpaverunt le-
gem tuam. UMeo dilexi mandata tua ſuper
aurum & topazion. Pſ. 118.126. Pag. 341
Cuſtodivit anima mea teſtimonia, tuaa, O

„dilexi ea vehementer. Pial. 18.167. lbid.

Cum exurgerent homines in nos fortè vi-
vos deglutiſſent nos. Cum iraſoeretar fu-
vor eorum in nos, forſitan aqua abſorbuiſ-
ſer nos. Pfſ. 123. 2. lbid.
Adjuro vos, Pliæ Hieruſalem, per capreas
ervoſque camporum, ne ſuſcitetis, neque
igilare faciatis Dilectam, donec ipſa ve-
lit. Can. 3. 5. Ibid.
Dilectus meus mihi , O ego illi, qui paſcitur

mer lilia, donec aſpiret dies, & inoli-

nentur umbræ. Can. 2. 16. pag. 342
Mortuuſque eſt ibi Moyſes, ſervus Domini,
in terrà Moab, jubente Domino. Deut.
ultimo. 5§. Ibid.
Quis Deus præter Dominum, aut quis Deus
Præter Deum noſtrum? Pfſalm. 17. 34.
Pag. 343
Argue, obſecra, inerepa. 2. Timoth. g. 2.
W I[bid.
In exitu Iraël de Egypto, domus Jacob de
populo barharo, faöëza eſt Judæa Janöiſi-
catio ejus. Pial. 113. 1. lbid.
Si dedero ſomnum oculis meis, & balpebris
meis dormitationem, & réſaiem tempori-
bus meis, donec inveniam locum Domino.
Pialm. 131. 4. Ibid.
Os habent, & non loquentur. Pſalm. I13. 5.

Pag. 344
Sol oognovit occaſum ſuum. Pſalm. I03. 1 9.
Ibid.

Qui producit ventos de theſauris ſuis. Plal.
134. 8. Ibid.
Dixir, & ſtetit ſpiritus procellæ: & exaltati
Junt fluctus ejus. Pſ. 106. 25. Ibid.
Domine, ne in furore tuo arguas me, ne-
Jue in irà tuâ corripias me: quoniam ſagil-
æ tuæ infiacæ ſunt mihi. Pſ. 37. 2. Ibid.
Cuſtodiens parvulos Dominus : Humiliatus
Jum, & liberavit me. Pſ. 114. 6. P. 345
Maledicta terra in opere tuo. Gen. 3.‧ 17.
Ibid.
Accipietis virtutem ſupervenientis Spiritis
ſansti in vos, O& eritis mihi teſtes in Je-
ruſalem, & in omni Judad & Samarid,
& uſque ad ultimum terræ. Act. I. 8.
Ibid.
Ira in indignatione ejus, & vita in volun-
rate ejus. Pſ. 29. 6. pag. 346
Vox Lomini ſuper aquas. Pl. 28. 3. Ibid.
Et, ohm ſeciſſet quaſi flagellum de Janiculis.
Joan. 2. I5. Ibid.
Non places Satrapie. I. Reg. 29. 6. Ibid.
Ad nihilum deduätus eſt in conſpelctu ejus ma-
lignus. Pſ. I4. 4. Ibid.
Date, & dabitur vobis. Luc. 6. 38. pag.
347
Vovete, & reddite Domino Deo veſtro, om-
6 qui in cirouitu ejus offertis manera.
PlI. 75. 12. Lbid.
Defecit cor meum & caro mea: Deus cor-
dis moet, O. pars mean Deus in æternum.
Pſ. 72. 26. Ibid.
Tentavit Deus Abraham. Gen. 22. 1I. Ibid.
Juſtus ut Palma florebit: ſicut Codrus Li-
bani multiplicabitur. Pſ. 91. 13. Ibid.
Inmolaverunt Dæmonüs, & non Deo; Diis
Juos ignorabant. Deut. 32. 17. pag. 348
Cum ſoro ſer factum, erat Navis in modio
Maris, & JESUS ſolus in terré: &
vidit diſcipulos ſuos laborantes in remi-
gando. Marc. 6. 48. Ibid.
tabat

Stabat juatà Crucem J ES U Mater. Joan.
19. 25. Pag. 348
Simulacra Gentium argentum & aurum, ope-
ra manuum hominum. Pſ. 113. 4. Ibid.
Lætatus ſum in his, quæ diéta ſunt mihi: in
domum Domini ibimus: ſtantes erant pe-
des noſtri in atrüs tuis, Jeruſalem. Jeru-
ſalem, quæ æificatur ut civitas. Pſal.
12 I. I. Ibid.
Sicut tenebræ ejus, ità & lumen ejus. Pſal.
138. 12 Pag. 349
Templum Dei ſanätum eſt, quod eſtis vos.

I. Cor. 3. 17. Ibid.
Multi dicunt, quis oſtendit nobis bona? Pfſal.
4. 6. Ibid.

Exeamus in agrum, & videamus, ſi floruere
vinec. Can. 7. II. Ibid.
Venter tuus ſiout acervus tritici, Can. 7. 2.
Ibid.
Hoc eſt præceptum meum, ut diligatis invi-
com. Joan. I15. 2. pag. 350
Simul exortæ ſpinæ ſußfocaverunt illud. Luc.
8. 7. Ibid.
Quia tu es Deus meus, & fortitudo mea:
quare me repuliſti, quare triſtis incedo,
dum afſtigit me inimicus? Emitte lucem
tuam, & veritatem tuam. Pfal. 42. 2.
Ibid.
Dilexit nos, & lavit nos à peccatis noſtris
in ſanguine ſuo, & fecit nos regnum, &
Sacerdotes Deo. Apoc. I. 5. pag. 351
In manibus portabunt te, ne forte offendas
ad lapidem pedem tuum. Super Aſpidem
& Baſilicum ambulabis, & conculcabis
Leonem & Draconemw. Pſal. 90. 12. Ibid.
Melior eſt Obedientia, quàm victimæ. I. Reg.
I5. 22. pag. 352
Ego quaſi vitis fructificavi ſuavitatem odoris.
Et flores mei fruétus honoris, & honeſta-
tis. Ego Mater pulchræ dileétionis & ti-
moris. Eccleſ. 24. 23. Ibid.
Et dixi, forſitan tenebræ conculcabunt me.
Plal. 138. II. Ibid.
Melior eſt dies una in atrüs tuis, ſuper mil-
lia. Plal. 83. I1I. Ibid.
Flores apparuere in terraâ noſträâ: Tempus pu-
tationis advenit. Can. 2. 12. pag. 353
Vani autem ſunt omnes homines, in quibus
non ſubeſt ſcientia Dei. Sap. 13. I. Ibid.
Spiritus Domini ornavit cœülos. Job. 17. 13.
Ibid.
Tune exultabant omnia ligna ſylvarum à Jfa-
cie Dominis, quia venit; quoniam ve-
nit judicare terram. Pſal. 95. 13. Ilbid.
Mons coagulatus „» Mons pinguis: Ut gquid
ſuſpicamini Montes ooagulatos! Pſal. 67.
17. Ibid.
Füü Sapientiæ, Eccleſia Juſtorum, & Na-
tio illorum, Obedientia, & Dilectio.
Ecclefſ. 3. I. Ibid.
Ut liberentur Dilecti tui; ſalvum fac deaterd

Index

rud. Pſal. 59. 7.

Pag. 354

Paratum Cor meum, Deus, paratum oor

mneum. Pſal. 56. 8. Ibid.
Qui extendit cœlos ſolus, & graditur Juper
Ruabtus maris. Job. 9. 8. Ibid.
Qui præcipit Soli, & non oritur: & Rellas
Taudit quaſi ſub ſignaculo. Job. 9. 7.
Ibid.

Et miſit ſagittas ſuas, & diſſipavit eos. Pſa.

17. 135. bag. 355
Exaudivi te in abſcondito tempeſtatis. Pſal.
80. 8. Ibid.
Ticum habebat homo in agro ſuo. Luc. 13. 6.
Ibid.
Benedicite, & nolite maledicere..Male-
dicimur, & benedicimus. Rom. 12. 14.
& I. Cor. 4. I2. Ibid.
Vidi Statuam. Dan. I. 3. Ibid.
Afferte Domino filios arietum. Pſal. 28. I.
has. 356
Sacrificium laudis honorificabit me: illio
iter, quo oſtendam illi ſalutare meum. Pſ.
49. 23. lbid.
Erat autem Judith reliöéta vidua ejus jam an-
nis tribus. Judith. 8. 4. Ibid.
Erravi ſicut ovis, quæ perit: Quare ſer-
vum tuum, quia mandata tua non ſum
oblitus. Pfal. 118. 176. pag. 357
Si enim Dominus magnus voluerit, ſpiritu
intelligentiæ replebit illum. Eccl. 39. 8.
Ibid.
Reges eos in virg ferred, & tanquàm vas
liguli oonfringes eos. Pſal. 2. 9. Ibid.
Vaſa gloriæ ejus captiva abduéta ſunt: tru-
cidati ſunt ſenes ejus in plateis, & juve-
nes ejus ceciderunt in gladio inimicorum.
I. Machab. 2. 9. Ibid.
Tribulatio & anguſtia invenerunt me: Man-
data tua meditatio mea eſt. Pfal. 118.

1423 Pag. 358
Ego ſum vitis, vos palmites. Joan. 1,. .
. Ibid.

Quoniam tu percuſpſti omnes adverſantes
mili ſine causd. Pial. 3. 8. pag. .
Inorepabit me juſtus in miſericordid. Pſal.
140. . Ibid.
Fili Ephrem intendentes & mittentes arcum,
converſi ſunt in die belli. Pſal. 77.9. Ibid.
Benedicite, & nolite maledicere. Rom. 12.
14. pag. 360
Quoniam non intellexerunt opera Domimi,
& in operdà manuum ejus deſtrues illos,
& non ædiſicabis eos. Pſal. 27. 5. Ibid.
Quaàm magna multitudo dulcedinis tuæ, Do-
mine, quam abſoondiſti timentibus te
Perfeciſti eis, qui ſperant in te, in onſ
pectu filiorum hominum. Pſal. 30. 20. Ibid.
Arcum conteret, & confringet arma:

ſouta oomburet igni. Pſal. 45. 10. Ibid.
Non enim in arcu meo ſperabo, & gladius

meus non ſalvabit me. Pſal. 43. 7. Ibid.
Libtra

N.
GN1
Mln.
Matg.
nlelenß
le⸗ 1
Nauln 5
91

Iſun, 9.

le neuſes
tllen.

ln: 2.
niann Nl

el ceumma

11
1
irr iler ſn
4 71

Ule ut cfe le
Aahei

ler

t
Mpu,

N ſ,.

Vadte

4l. N
inte
enffnt

ſuelun
1
dlen al
ut., Ron n
⸗
ſetun Ml
fiſecli n
alutmng
u iluire

us dolten

um. Lol

e4, nt
Plal,g
u abllift
4 n nhh
in godhe a

imneejunr l
el 4 N
ahmirer. lu⸗

9
8

ann

8 nſenn.

—

tet winmi
,,. Pa.d
hellt⸗ l
alediene NN
n le
6. l,5)
AoAllelnin
ilſßi n

Pa.N.
9 1

Nℳ.

— =

Plal /49

e.

ſmh „,

.

Eatendit Palmites ſuos

—2

Argumentorum.

Libera me, quia egenus

& pauper ego ſum:

O oor meum conturhatum eſt intra me.
Pfſalm. 108. 22. Pag. 361

Conſ⸗’de , li, remittuntur tibi Peccata tua.
Matth. 9. 2. Ibid.
Obſecro vos ego vinctus in Domino, ut dignè
ambuletis vocatione, qud vocati eſtis.
Eph. 4. I. Ibid.
Aſcendens JESUS in naviculam rransfre-
tavit, & venit in civitatem ſuam. Matth.
9. I. Ibid.
Conſtitue, Domine, Legiſlatorem Juper eos,
ut ſciant, quia homines ſunt. Plal. 9. 21.
Ppag. 362
Tollite inaures veſtrag. ..Et fecit in eis
Vuulum. Hi ſint Dii tui. Exod. 32.2.
V Ibid.
Aocenſus eſt Ignis magnus, ita ut omnes mi-
rarentur. 2. Machab. I. 22. Ibid.
Inveni David ſervum meum, oleo ſancto meo
unai vam, Pial. 8 1. 2 I. Ibid.
Videbat, quoòd rubus arderet, & non com-
burererur. Exod. 3. 2. pag. 363
Ommis gloria filiæ Regis ab intus: 1n Iimbriis
aureis circumamicta varietatibus. Pſalm.
14. Ibid.
Labia ejus Lilia, Rillantia Myrrham primam.
Can. z. 13. Ibid.
Poſuit eum in monumento. Marc. I 5·46. Ibid.
Qui non odit Patrem ſuum non bpoteſt meus
ſſe diſcipulus. Luc. 14. 26. Ibid.
Quis mihi det te Fratrem meum ſugentem
ubera Matris méæ! Can. 8. I. Pag. 364.
Quaæſtum facientes Pietatem. I. Timoth. 6.6.
Ibid.
Et hæc fuit vitæ humana deceptio, quoniam
aut Afkobtui aut Regibus deſervientes ho-
mines, incommunicabile nomen lapidihus
O lignis impoſuorunt. Sap. 14. 27, Ibid.
Induimini Dominum IESUM CHRIS.
UM. Rom. 13. 14. Ibid.

Mihi abſet gloriari, niſi in Cruce. Gal.6. 14.

Ibid.
Ego enim ſtigmata Domini mei in corpore meo
Porto. Gal. 6. 17. . pag. 365
ui non odit Patrem qut Matrem, non pote
meus eſſe diſcipulus. Luc. 14. 26. Tbid.
1 digitos pedum parte ferreos, & er par-
te fictiles. Dan. 2. 42. Ibid.
n tempus habemus; operemur bonum.
al. 8. 10. Ibid. & pag. 366
ortentem pertranſivit anima noſtra. PBſal.
123. 5. Ibid.
Qui diligunt nomen gjus, habitabunt in eò.
ſal. 68. 37. Ibid.
Tuus ſt dies, r mua eſt nox: Tu fabricatus
s Auroram & Solem. bſal. 73.16. p. 367
7X* ι tui in rotq. Pſal. 76. 19. IDid.
De al errati c οε t eum, Paſccre Jacob
Tvum ſuum. Pſal. 7. 70. Ibid.

uſque ad mare, &

Adorate Dominum in

Aaſtitit Regina à dextris tuis in

Nigra ſum

2ſque ad flumen propagines ejus. Pfſal. 79.
12. Ibid.
Er gladium ſpiritiis, guod eſt Verbum Dei.
Eph. 6. 17. pag. 368
Væ ns, qui perdiderunt ſuſtinentiam. FCcl.
2.16. Ibid.
Repleti ſumus mans miſericordid tudé, &
etavimus; delectati ſumus omnibus
diehus noſtris. Lætati ſumas pro diebus
guibus nos humiliaſti »annis, quibus vidi-

mus mala. Pſal. 89. 15. Ibid.
Deſcenderunt in Pprofundum, guaſi lapis.
Exod. 15. 5. Pag. 369
Non occides. Exod. 20. I. 3. — Ibid.
Wolite inebriari vino „ in quo eſt luxuria.
Eph. 5. 18. Ibid.

Cecidit autem Ignis Domini, & voravit ho-
locauſtum, & ligna, & lapides, pulve-
em quoque, & aquam. 3. Reg. 18. 38.
Ibid.
Numquid Sion dicet, Homo „& Homo natus
AR in ed: & ipſe fundavit eam Altiſſmus.

ſal. 86. 5. pag. 370
Quæ ſeminaverit homo, hæc & metet. Gal.
7. Ibid.

Eloquia Domini eloquia caſta, argentum igne
ecrazminatum. Pſal. II. 7. Ibid.
Contere brachium Peccatoris & maligni. Pſal.

10. 15. Ibid.
Et exarſerunt ſicut ignis. Pſal. 117. I1.

Pag-
, 371
Nolite fieri ſicut hypocritæ. Matth. 6. 16.
Ibid.
Sermo veſter ſale ſit conditus. Coloſ. 4. 6.
Ibid.

Tollite jugum meum ſuper vos. Mart. I1. 2 9.

Semper mortificationem J ESU in corpore

noſtro circumferentes. 2. Cor. 4. 10. pag.
,. 3 ⁄2
Et pannis eum involvit. Luc. 2. 7. Idbid.

Projebtus ſum à Jacie oculorum tuorum, Ided

eaaudiſti vocem orationis mec.
23.

Pfſal. 30.
atrio ſancto ejus
Commoveatur à facie ejus univerſa terra3
dicite in gentibus, Bi Dominus regna-

vit. Pſal. 28. 2. & Pſal. 95. 10. 11. pag.
373

Rachel plorans klios ſuos, & noluit conſo-

lari, quia non Junt. Matth. 2. 18. Ibid.

Surge, accipe Puerum, & Matrem ejus, &

Juge in Atgyptum. Matth. 2. 13. Ibid.
veſtitu de-
aurato, circundata varietate. Audi flia
& vide, & inclina aurem tuam, & obli-
viſcere populum tuum, & domum Paris
tui. Pſal. 44. 10. Ibid.
, ſed formoſa, filiæ Hieruſalem;
ideo dilexit me Reæx, & introduait me in

cubiculum ſuum. Can, I. 4 pag. 374
dignum

Signum magnum apparuit in cœllo, Malier
amicta Sole, & in capite ejus oorona ſtel-
larum duodecim. Apoc. 12. 1. pag. 374
Cireumdederunt me ſicut Apes. Pſal. 117.
12. ag.
Nonne hic eſt faber? Marc. 6. 3. 1 26las
Neſciebatis, quia in his, quæ Patris mei ſunt,
oportet me eſe! Luc. 2. 49. 1bid.
Dies diei erutctat verbum, & Now noste in-
dicat ſcientiam. Pſalm. 18. 3. Ibid. &
Pag. 377
Apparuitque ei Dominus in fiamma de medio
rubi. Exod. 3. 2. pag. 376
Præbe fili mi cor tuum mili. Prov. 23. 26.

Ibid.
Tranſtulit illos per mare rubrum. Sap. 10.
18. Pag. 377

Inelinavi oor meum ad faciendas Juſtifica-
tiones tuas in æternum. Pſalm. 118. 112.
ag. 375
Juſtus cor ſuum tradidit ad vigilandum di-
luculo ad Dominum. Eccleſ. 39. 6. Ibid.
Et ne auferas de ore meo verbum veritatis,
quia in judiciis tuis ſuper/ peravi. Pfal.
118. 43 Ppag. 379
Beatus vir, qui ſuſfert tentationem, quo-

Index Argumentorum

niam, olhm probatus fuerit, accipiet ooro-
nam vitæ, quam repromiſit Deus diligen-
tibus ſe. Jac. I. 12. Ibid.
Domine Deus virtutum, quis ſimilis tibi?
Potens es, Domine. Pſal. 88. 9.

Jaciemus orori noſtræ! Can. 8. 8. pag.
1. , 380
Fili, ſi te lacaverint peccatores, ne aoquieſ-
cas illis. Prov. I. 10. Ibid.
Fortitudo mea, & laus mea Dominus. Pfal,
II7. I4. pag. 381
Martha ergo, ut audivit, quia JESUS
venit, oourrit illi. Joan. II. 20. lbid.
Et videntes eum ſupra mare ambulantem,
turbati ſunt dicentes, quia Phantaſma M
Marc. 7. 49. pag. 382
Domine in voluntate tud praſtitiſti decori
meo virtutem. Pſalm, 29. 8. pag. 383
Et Cœna facta. Joan. 13.2. Ibid.
Protege eos in tabernaculo tuo à ontradi-
btione linguarum. Pſalm. 30. 21. lbid.
Euntes in Mundum univerſum. Marc. 16.

15. S . ag. 384
In loco paſouæ ibi me collocavit. Pſal. 22. 2.
Ibid,

Ibid.
Soror noſtra parva, & ubera non habet. Quid

——

unnte e
1
1 P

ea Dinu
n, gnn ſ
NNILN
Kare gnllr
guie Mut

tud ſreſuft
n
Aeulo tun dr
An. n
vmveſ un N

1
4

V

llocovt M

1

I

——

ůär

E SOCIETATE JESU.
STROMATUM

EX DIVINIS SCRIPTURIS

Martif.

catio car-

8. Ludtu-
Vina Vir-
go cum
uleeribus
& febri-
bus itaà
laboraret,
ut Cada-
ver eſſet,
cilicio ſe
præcin-
ves.

LIBE R SEPTIMUS.

Semper mortißicationem JESU in orpore
noſtro iroumferentes, ut & vita Je-
ſu manifeſtetut in corporibus noſtris.
2. Cor. 4. I0.

T ubi, rogo, ſunt ii,
qui cordis & animi dun-
taxat efferentes abnega-
tionem & crucem, car-

temnunt ? Numquid
manducat Deus carnes
taurorum;, jactitant, aut
ianguinem hircorum bi-
bit? Mentis delectatur, inquiunt, cruore,
qui circumciſionem ſuſtulit carnis. Scilicet;
ſpernit poenitentiam, & victimas corporis,
qui per corporis vulnera redempti Orbis pre-
tium effudit. Scilicet; mihih facit carnis ſacri-
cia, qui vel in coelo ſuorum vulnerum cica-

R

Religioſi trices & ſervat, & in expiationem ſcelerum

auſteri
Inſtituti
valdd
«ſtiman.
di.

exhibet Patri? Sed quid mirum, ſi vulnera
Filii placent Patrem, quando cilicium Achab
Deum ex irato Ppropitium fecit? Rideat Eccle-
ſia plagas corporis, & ſolam animi prædicet
Ccrucém, quæ & vulnerato latere una cum di-
vitis gratiarum profluxit in lucem. Neſcio,
quàâ ratione contemnantur ſacrificia & Ccrucia-
tus humanæ carnis ab iis, quibus incolumitas
& Domimi corpore promanavit. Certè Paulus
Ethicæ Comment. Tom. V.

nis mortificationem con-

ſpernendus eſt, ſi tam vilis ſunt pretii tor-
menta carnis. Quo enim authoramento ſuum
in Chriſtum amorem conſignavit? Audi, Quis
ergo nos ſeparabit à charitate Chriſti? tibula-
tio? an angiſtias an fames? an nuditas?“ an
periculum“ an perſecutio? an gladius? O mi-
les glorioſus! Quid gladios, nuditatem, &
famem advocas in argumentum dilectionis tuæ?
Tyronum iſihæc ſunt, quos à corporis crucia-
tibus meliorem vitam inchoare permittimus.
Niſi edomitas cordis motiones oſtendas, fru-
ſtra a te non avellendam clamitas charitatem.
Verùm Paulo libet credere, qui, niſi ſciret &
difficillimam eſſe cum carne luctam, & rario-
rein de ea triumphum reportari, planè ſolos
non adhiberet corporis cruciatus in teſtimo-
nium amoris ſui. Ità eſt: qui de contemptio-
ne dignitatum, de iræ cohibitione, de medi-
tandi confuetudine ne verbum quidem fecit,
ſoliſque cruciatibus occurſurum amorem im-
perterritum aſſeverat, teſtatur quoque, acrius
eſſe corporis quàm animi certamen, & ſecu-
rum eſle de retinendo amore, qui ferre poteſt
non fractus & gladiorum ſævitiem, & ærum-
nam nuditatis. Equidem nobis chara adeò eſt
cutis iſta, ut vel recordatione duntaxat peri-
culi terreamur. Ipſimet Elias & Enoch, qui
tot annis ſe compararunt ad toleranda Anti-
chriſli ſupplicia, quod expetiere, martyrium
exhorreſcent. Nimirum qui vel igneas rhe-
das non timuit, timebit carni ſuæ. Sed quid
mirum, ſi fſurentem Antichriſtum reformidet,
qui fœminam minantem expavit? Sanè hoc
intellexit

Rom. 8.
3 5*

Greg.
ib. 14.
Moral.
C. II.

2

intellexit etimm Deæmon, cùm Jobum nuda-
tum opibus, domo, filis, vix probatum cre-
Bob. 2. 5. didit, miſi caro ejus vexaretur: Sed immitte
mianum tnam, & tange carnem ejus. Quemad-
modum aves, inquit Seneca, etiam inanis fun-
dæ ſonitus territat, ità nos non ad ittum tan-
tum exagitamur, ſed ad crepitum. Et quot,
rogo, videmus, imò ridemus, vel ut ſaniùs
loquar, lugemus, miramurque interdum in
ſanctitate Cœnobiorum deridere purpuras, &
ſceptra calcare, quos inclementioris coœli ſuſ-
picio penè arreptæ Philoſophiæ tædere cogit.
Wihil triſte eſt, cum bujus metum effugimus,
exclamat Philoſophus. Certè ſi caro deliciis ſo-
RoOm. S. ta non noceret, Apoſtolus non clamaret: d
13. enim ſecundum carnem vixeritis, moriemini.
vnius Ga- Agag profectò, quanquam ditione ſpoliatus &
lIg ura regno, non tremuit, qui ad imminentis ſecu-
Jua por- ris afpectum conſternatus, tremere cospit &
rin⸗ t- vociferari: Niccine ſeparat amara mors 3 Gran-
1. Reg. r5. dis fuerat mentis luctus, ſuo excidiffe à capi.
32. te coronam; probrumque non mimimum im-
perantem olim Provineiæ Horentiſſimhg, cap-
tivum circumduci per Judæorum fines Ate-
nim graviorem fuiſſe principatus jacturâ vitæ
interitum, ex eo conſtat, quòd impavidum
in vinculis & ſervitute Principem, unius Sa-
cerdotis enſis ades conterruit, ut illicò ob-
torpuerit. Sic Diabolus à Chriſto in deſerto
victbus eum deſeruit, vires ſuas reſervans ad
Crucis cruciatus. Scriptum eſt, Diabolum ab
ipſo ad tempus abſceſſiſſe, obſervantem tem-
pus crucis. Nimirum, quem regnorum pom-
pa pellicere nequiit, dolorum vi, ut & Cruce
Heſcenderet, coactum iri ſperavit. Sed quid
mirum, ſi Agag carni ſuæ timuit ſub enſe,
quando Petrus ad ancillæ vocem contremuit?
Petrus, & ſtertens dum Chriſtus ſanguine ma-
nareêet, & calefaciens ſe dum JESUS Cœdere-
tur, teſtatus eſt corporis delicias ne vinci qui-
dem ab Apoſtolo, etiam cùm Chriſtus & cæ-
ditur, & vincitur. Hinc Paulus ſapienter ad
Hebr 12. Hebræos ità ſcribit. Nondum enim uſque ad

4. ſanguinem reſtitiſtis. Quaſi dicat Apoſtolus:
Facilè jactura rerum omnium ſuſtinetur, ſi
una ſuperſu vita in ſolatium ærumnarum.
Jubilate Deo omnis terra: ſervite Do-
mino in lætitia. Pſ. 99. 2.
2. Cor. 9. Nimirum bilarem datorem diligit Deus, &
7. niſi exultemus in ſervitute, imperii quodam-
Letitia modè ſui pudet Dominum. Hinc enim fac-
e, tum puto, ut, qui deſtinabatur in victi-
, „„„ Mam, arcanorümque pleniſſimum ſacrificium
Amore Iſaac ab hilaritate nomen duceret; non enim
dueci grata hoſtia fuiſſet, ſi non vel in ara geſtien-

tis animi riſum jugulandus retineret. Ut pro-

Vro ve- inde mirandum non ſit, ſi inter Patriarchas,
ſacrô⁴que fratrum numero Benjamin poſtre-

r.

mum obtinuerit locum, qui à dolore inter-
emptæ parentis nominabatur. Et ſanè quid
ità, quæ Deo immolantur, hoſtias decolorat,
ut, mœrentis animi luctus? Aut quod ſplen-
didius holocauſti coronamentum, quam ſa-
Crificantis exultatio? Teſtatur id Evangeli-
ca Vidua, quæ duobus minutis divitum pa-

8. Ambr. trimonia exæquavit. Quibus enim cenſu con-
in Luc.S. Jerri non poterat, hos, ut Ambroſius & Chry-
Chryſ. ſtiomus teſtantur, anteivit affeltu. Et quid
ſer. de mirum, ſi viduæ animus Deo ità placuit duo-
Aubn⸗ rum minutorum dives impensàâ: quando &

Oliva

Philoſopho alumnus placuit, unum ſe, in-
ter opulenta diſcipulorum munera; Magi-
ſtro offerens vectigalem. Vide, quæ de Aeſ-
chine ſeſe Socrati mancipante ſcriptum reli-
quit Seneca in ſuis ad Ebucium libris de Be-
neficiis. Quid quòd Lætitia & gratiorem Deo
facit ſervitutem noſtram, & leviorem quo-
que facilioremque. Non minus torqueberis,
ſi morueris, ſed minus gratificaberis. Caini
ſacrificium non minoris impenſæ fuit, ſed mi-
noris meriti. Id porrò ex mœrore ahimi con-
tigit. Sic etim ſentit Chryſoſtomus, qui ita
legit, ſecutus LXX. Interpretum editionen.
Cain ſacrificium obtulit, Abel verè munera
quòd videlicet is non tam attenderet quid Deo
deberet, quàm quid placeret ei: ille verò, ex
neceſſitate coaltus Domini imperium victimis
profhteri, merum ſacrficium detulit. Ergo ex-
ultatio immolantis ſacrificium in munus ver-
tit, quod Deo lengeè gratius eſt: ſiquidem

Mortif.
catio dul-
csſeit la-
titia jugi.

quod ex legum præleripto implere debet, id

non minarum metu, ſed gratificandi Domi-
no cupiditate nobihtat. Mirum mercimonium,

gquum plus offerat lætus oblator, quam ille

offerat, qui litat coactus, à Deo tamen ſuum
reſpici munus gratulatur, alterius rejecto ſa-
crificio. Parum extuli exultationis commoda.
Non modò, cùm ejuſdem ſint preti morren-
tis & geſtientis animi victimæ, non ejuſdem
ſunt apud Deum meriti: verùm ſola holo-
cauſti voluntas ſatis Deo eſt, ſi rideas; nec
ipſa ſatis eſt cæſa victima, ſi lugeas. Abra-
hæ & Jephte loboles deſtinata ſacrificio eſt,
ille Elii, hic filiæ deſignatus ſeu Carnifex,
ſeu Sacerdos. Verùm; quia diu flevit illa vir-
ginitatem, telum non evaſit: cùm reſerva-
tus fuerit ad propagandam IIraeëlitici generis
ſtirpem Iſaac, prærogativàâ & paternæ &
ſuæ in cæde imperterriti animi exultationis.
Proinde non ſolùm ut gratiùs ſacrifices, ſed
ut ſacrificio incolumis ſuperſis exultandum eſt,
dum ſacrificium imperatur. Neque illud in
commendationem lætitiæ omitti debet, quod
fortius & luctatur & immolat, qui alacer
pugnat. Viam mandatorum tuorum cucurri, Pfſal.ris.
eum dilataſti cor meum. Clamat Propheta. 3*˙*
Et ante Davidem Anna ità cecinit. Exulta- 1. Reg.
vit cor meum in Domino, & exaltatum eſt cor- z. 1.
nu meum in Deo meo. Viden' ut conſequatur
exaltatio fortitudinis cordis exultationem. Ex- Arma al-
altaberis, ſi exultaveris. Imo ezaltaris, ſi ex- legoric.
ultas, ipſa enim lætitia fortitudo eſt. Unde Pa-
raphraſtes Chaldæus opportunè tranſtulit, pro,
Exultavit cor meum, Valuit cor meum. Ouid E
videbis in Sdulamite , niſi oboros caſtrorum. Can.7. I.
Chori laudantium & exultantium, chori fiunt Amore
decertantium fortiſſimè. Si chori ſunt, Caſtra e, .
ſunt: Ipſa enim Lætitia, fortitudo eſt, & tro- Hi re-
phæi omen. Audi Davidem bellandi peritiſſi- Miem.
mum. Exultationes Dei in gutture eorum & Pl 144,6.
gladii ancipites in manibus eorum. Si exultatio Ex SAu-
in ore reſonet, emicabunt enſes in dextera. gultino.
Quod clarius quoque elucet ex Hebræo in il-
lud Davidis: Facti ſumus ſicut conſolati, ubi
habetur: Facëti ſumus ſicut, qui convaluerunt.
Vox evxultationis & ſalutis in tabernaculis Ju-
ſftorum. Et præliabantur prælium Iſral cum læ 1. Mach.
titia. Et dilatavit gloriam populo ſuo. Meri- 3. 3.
tò proinde David, cùm ſe victum fugatum-
que ſentiret à ſcelere, ut prælium ſecundio-
ri omine integraret, à Deo poſcit non cine-
rem, non lachryinas, non jejunium, non
ſolitu-

Pugna
Piritua-

Pſ. 125.1

Pſ. 117.

liun
ſiret
ſolenn
ſte
allfi,
ene
anun
orumn
ſtom⸗
etii
lun el
nalt
in, 0
4 Pe een
meten
ſet⸗ etet
cala5
im, 1
Enns ul
Uhlave k
fnum
n i
r i in ſol
unt neiu
ls on in
1 ghant
i ge

,
6.

Altwct Id
Ebir odee
lolttones
Füim frr⸗
6 Verum un

3 Heilmwd
n wote
rih linen)
4 Ackenln,
Enn, Ob er
k decen
e et,

g= =

Kr
, Mg.
Nacke e 1
ADron
.
tdren
Fiarn n
toraehn
Der
n, kin
Ote un DM
mm,
tucn ünme
ded img
leret gl ,
ille Ueſi,
Perien viin
ulf, Ana
Nin und e.
d: nicn
Nlen hei
atihcndi Dei
mn mMercnnin,
htor, la
Deo tamalin
terug kcl
atons commtt
Unt geii nan
mæ, M ei

tſis exl
. Medl All
Ormitti een
ninolit,
tuorum ilmmn
Chms HMiE
ian cecnt.
õ
ſden it enie
s enltinen)
3 Talrir
m Gltin
bek. Ut

itucel: d
õ

.
t need
. 1 AN
ie en
lunin, ,
chorilni,
do et ,
chu ,
en bel

in gutt

4

m .
er
en. 8
nt elles h⸗
ncet es e
0e ſcut Abin
uc ſeut bl
in
Hennl
i':

Stromatum, Lib. VII.

ſolitudinem, ſed exultationem; quòd certô
ſciret à ſe ſtaturam victoriam, ſi lætus in a-
Pſ. 5o. 14. ciem contra vitia deſcenderet. Kedde mihi
lætitiam ſalutaris tui, & ſpiritu principali
confirma me:- Hoc eſt: Lætitiam redde quæ
principalis is ſpiritus eſt, quo confirmamur.
Si enim eâ obarmatus fuero, nullo egebo ar-
morum apparatu, & facilè quæcumque ami-
ſi bona, recuperabo. Deus veròô ita noſtr4
lætitià delectatur, ut gloriari videatur apud
Iſaiam eo maximè nomine in Eccleſia, quòd
Iſa. 5r. 3. in ea futura ſit lætitia non modica. Gau-
dium, & laætitia, inquit, invenietur in ea.
Hoc peculiare fore ſuæ domus privilegium
conteſtatur; ſiquidem in Regum aulis qui
verè lætetur, invenitur nullus. Hac fortè
de cauſa Sponſa à Rege nuſquam introducta
legitur, niſi in cellam vinariam: ut diſce-
remus unam cordis lætitiam cordi ſibi eſſe;
nihilque ſe habere antiquius, quàm ut Spon-
ſæ vinum propinetur, quo humanum cor
mirum in modum hilaratur. Porrô iſta læ-
Ppl. 4.7. titia in ſolo corde pullulat. Dediſti lætitiam
in corde mea, Non in gutture, non in ocu-
lis, non in ore. Et Anna quidem dicebat:
Exultavit cor meum in Domino. Sed ſince-
rior quoque & purior Mariæ exultatio fuit.
Luc. I. Er exultavit, inquit, Siritus meus in Deo ſa-
n. lutari meo. Illius cor, hujus veròô Spiritus
exultavit. Id eſt, illa etſi in Domino, tamen
ſenſibili oblectabatur dulcedine: At Virgo ne
conſolationes quidem expetebat, ſed tantùm
Spiritu fruebatur, divino recreata beneplaci-
to. Verùm undenam fons iſtius dulcedinis at-
Pl. 15.11. que lætitiæ. Audi: Adimplebis me lætitiä cum
vultu tuo Delectationes in dextera tun uſque
in finem. In oratione Deique præſentia exun-
dabit lætitiæ lateæx: & dextera ejus, id eſt
Obedientia ſi te deduxerit, voluptatibus te
cumulabit.

1. Reg⸗

20 Je

Domine, quid multiplicati ſunt, qui
tribulant me! Pfſ. 3. 2.

Politieac. In ejuſmodi planctum erupit Propheta,
. aree cùm à facie fugeret Abſalonis. Quærere libet
Gde hic, cur propter Uriam interfectum (in cu-
4 Deo lus pœnam permiſſus eſt à Deo Abialom per-
inviſa ſequi Patrem) tam publicè Dominus Davi-
marximt. dem plectendum duxerit, cùm Saülem vix
SDerkten- punierit, ob excogitatam, tentatâmque fre-
genses Hj- Juenter necem Davidis? Rogo num levius
pocritæ.!* flagitium eſt, homicidium meditari, quam
Peccaza implere? Aut Davide Urias ſanctior, ut gra-
atere non vius hujus interfector, quaàm illius perſecutor

toſſunt. plecti debuerit? Sanè David cum Uriam in-

Saul im- . .J. .
gunienn. terfecit, militem, non Triumphatorem; ſer-

Davidq Vum, non generum; periculis in acie ob-
pleëisr, hoxium, non coronæ poſt triumphum deſti-
natum interfecit. At Saül, non ut adulte-
rium coloraret, metu cruorem ſitüt innocen-
tem: ſed, ut Parentem Patriæ opprimeret;,
Davidem inſequebatur. Quare ergo in Da-
vid Deus filium armat, & pro Saule Jona-
tham pugnare permittit? Niſi fallor, calli-
diùs peccavit David, quàm Saül: quamquam
gravius hic illo deliquerit. Ut autem ſcire-
mus, vix aliquid Deo tam inviſum eſſe, quam
carnis prudentiam in ſcelere: non homici-
dium, ſed involucra, & calliditatem ſævids
Ren u nenec Audi Deum ipfum innuentem te-
12., ſtantemque, quæ dicimus. Tu feciſti abſcon-
Ethicaæ Camment. Tom. V.

3

3

ditè, ego autem faciam in conſpectu omnis Iſ-
razël, & in conſpectu ſolis. Involucra quibus
ſcelus obtectum eſt, non minus ipſo ſcele-
re diſplicuere. Graviùs proinde punitur Da-
vid licèt ſanctior, quàm Saül, quia callidiùs
peccavit. .

Ego ſios campi, & lilium convallium.
Can. 2. I.

*

Rarus eſt, qui & floreat in campo ſine no- gleria
mine, &, poſt nomen Lilii, efflorere non vana.
dedignetur in valle. Ego ſos campi. Audiſne? Religionis
Chriſtus flos campi eſt, non vaſis, non hortuli. aαι
Sine ſatione naſcitur, ſine cultura adoleſcit, viliora.
ſine nomine floret. Floret, nec excolitur: flo- „ &
ret, nec legitur; floret, & ſolam expectat zelus ani-
falcem, quâ demetatur. In campo eſt, ubi cal- marum

candus eſt, & floret. Floret in campo, ubi bague.
. . slenta
nullo laterum ſepimento concluditur. O flo- „ put-

rem virtutum fœcundiorem, quam frondium! „t. Locora
Diſcamus aliquando tandem vel in campo vi- indiff-
rere. Non inter Tyrocinii clauſtra adoleſcere rentia.
ſufficit, & in agrorum latitudine, ubi nulla Propeſi-
cuſtodia, nulla irrigatio, cultura nulla, flo- v. ⸗ .
reamus oportet. In horto florere inter flores Hrveinit
virtus non ſummi preti eſt: flos ille magni- biqgae
faciendus eſt, qui cum fœno in campo efflo- ſervan-
reſcit. Ego floi campi- Sine nomine flos rarò Aa.
floret: rariùs Verò ſi qui nomen Lilii flos nan- Amaore
.- 1 . . KAuet.
ciſcatur, valles non faſtidit. Denique rariſli: „zerio,
mè, qui Lihum eſt, in vallibus florum Prin- ab: quiſ-
ceps, in campo florere ſuſtinet ſine nominis q* ſit.

pompa & foliorum. Gloria
Vans con-

temprius:

Quomodo dicitis animxæ mexg: tranſ-
migra in montem ſicut paßſer. Pfal.
10. 2.

Licèt Paſſer ſim, ſi perſtitero in valle cum Apoſtate,
Chriſto, ero aliquando tandem Columba. eà 4**⁵
Petrus periclitatur in navi: ſed quia cum Chri- Perfectio-
ſto erat, evaſit. Mergi cœpit, cuùm grade- .4*
retur in fluctibus: ſed, quia JESUS non ab-“ pußila-
erat, vixit. Stertit in horto, ſed prope Do- aimee.
minum evigilat. Negat in aula; verùm Chri- Kel gio
ſti reſpectu fortunatè ſauciatus, plorat. Quid *s Wimé
Thomas? Dubitat: verum à diſcipulorum eeam, T2.
cœtu non recedens, brevi exclamat, Domi- 4 Ragig.
nus meus, & Deus meus. Solus Judas Apoſto- nis herfer
los deſeruit, & ſolus periit. Et quidem non tio.
ad fornices, ſed ad Templum ſeceſſit: non loan. z0.
ſcorta, ſed Sacerdotes convenit: non furaturus, 3 .
. . 1. . Perſeve-
ſed pecuniam redditurus abivit. Nihilo mirus „antta.
crepuit. Et quidem fur erat, loculéſque ha-
bebat, dum moraretur cum Apoſtolis: pecu-
niam reddidit, cùm ab Apoſtolis receſſit. Et
tamen inter eos Apoſtolatu functus eſt vel la-
tro, dæmones expulit vel proditor: procul ab
eis deſüt fur eſſe, ſed viſcera effudit. Audeo
dicere, quod fortè dixit nemo. Proditionem
Chriſti in Apoſtolorum cœtu excogitavit,
nec periit: imèò Chriſti ofculo dignatus eſt,
lotus eſt, epulo exceptus eſt, Sacerdos eſt in-
auguratus. Procul ab Apoſtelis, ſcelus com-
ploravit, ſed malè, & ficu pependit. Cham,
quamdiu in arca fuit cum fratribus, Patrem
non irriſit. A fratribus aberat, cùm Parenti il-
luſit. David advocari prius & reduci debuit in
domum Patris, ut Rex inungi poſſet. Dina e-
greſſa corrumpitur, clamat Hieronymus. Solus
2 Thomas

Religisſus
in aula.
Singela-
ritaz.

Thomas abfuit ab Apoſtolis, cùm Jnsus ſte-
tit in medio eorum: & ideò ſolus dubitavit.
Vel Saül prophetat inter Prophetas. Vel aſi-
na, Ariolum vectans viſionibus inſtitutum va-
ticinatur. Vel Corvus mortuorum depopula-
tor viventem nutrit, dum Eliæ ſubſervit. So-
lus David in ſolario, cùm pudicitiam perdit.
Solus Eſaü in agro, cùm benedictione frauda-
tur. Sola Eva cum ſerpente, cùm virus hau-
ſit, cùm virum decepit, cùm pomum decerp-
ſit, cùm mortem deglutiit. Nec naufragante
Mundo perire potuit Cham, quia morabatur
cum juſtis. Errare profugum à patria domo,
Caini ſupplicium eſt. Vel arca capi potuit edu-
cta è tabernaculo. Quæque in Silo fugaſlet
hoſtes, procul à Sanctuario captivatur.

Videte, ne contemnatis unum ex his
puſillis.. qui in me credunt. Matth.

I8. 10. O 6.
Vyro tole- Et quare ſperni non debent, ſi puſilli ſunt?
Matih. Dico enim vobis, quia Angeli eorum ſemper
uatre⸗ vident faciem Patris mei, qui in cœlis eſt. OG

Lapſiop- ſplendidum puſillorum patrocinium! Inquit

timi Chriſtus: Puſilli ſunt, ſed Angeli eorum Mag-
Fant. nates ſunt. Quod ipfſi per ſe non poſſunt,
Protecto impetrabitur illis ab Angelis; qui cùm Patri
eris * ſemper adſint, exorabunt puſillis fortitudinem.
Et ſanè ſpernendus puſillus non eſt, qui ah-
quando vir futurus eſt. Gigas aliquando fuit
infans. Samſon, qui geminatos funes diſrupit,
faſciis ligabatur in cunis. Videte, ne contem-
natis puſillum. Ut hoc videatis, videte roſa-
rum fruticem. Dilatatur humi radix infelix,
ſurgit frutex decolor, & cineri ſimilior, quàm
Filiorum flori, dià aret, demum ſpinas edit. Conclama-
"ducatio. ta res eſt. Exſcindatur frutex infœcundus,
exſcindatur, exuratur, diffletur ſolutus in ci-
CGompati neres. Spinas protulit. Exuratur. Quid enim
neſcien- expectandum à fpinis? Quid? Quod minimè
aα eXPectas, & maximè expetis. Quæris, quid
elus in . . — 1
diſeretus. binæ edituræ ſint? Roſas. Roſæ poſt ſpinas

germinabunt. Virgultum, quod ſpinas edidit,
dabit poſt dumos flores. I modò, & moræ im-
patiens flammis deſtinato fruticem non fœcun-
dum. Quid glande vilius? Quid abjectius?
Suibus apponatur, ut fœculentifſimum pecus
alat. Noli, rogo te, ſiliquam conculcare, ſed
excole. Quæ modè glans eſt, ſi ſeratur, quer-
cus evadet, regina nemorum, milites corona-
tura, luctatura cum ventis, maria calcatura.
Qui videbatur lapillus ne quidem monti cohæ-
rens, Babylonicam molem evertit, & excre-
vit in Montem. Etiam granum ſinapis mini-
mum eſt in ſemine, brevi tamen arbor fit, &
avibus parat hoſpitium. Jeremiam, quem re-
ſonantem audimus in Judæa detonantémque,
Jerem. r: audivimus aliquando balbutire Aaa, neſcio lo-
6. qui. Amos, dum vellicaret Sycomoros, Pro-
Pheta creatus eſt. Matthæus è telonio, Petrus
& navi ad Apoſtolatum evocati. Paulus à cæde,
quam ſpirabat, ad Evangelium traductus eſt,
quod ſuo quoque cruore ſignavit. Nullum
frumentum, quod non præceſlerint paleæ. Si
ſpectaſſes Tulipæ tyrocinium diſcoloris, for-
ſan non ſperneres adoleſcentem virtutem. Flos
pulcherrimus & cepa naſcitur. E tanta fœdi-
Dig nita; tate tanta prodit pulchritudo. Quod demiraris
etian, v ſericum, a vermiculo texitur. Si vermem cal-

dibus con- 1 ) te 1 m
ferenda. caſſes, oloſerico non uterere. Etiam minima,

Oliva

—

Ccùm maturuerint, pariunt maxima. Vapor il-
le tenuis quem ſubſilire vides, brevi Mundum
quatiet converſus in fulmen. Aliqua benefi-
Cio ætatis, aliqua locorum demutatione com-
mutantur in melius. Saxum fuit, quæ modò
eſt ſtatua. Firmamentum, quod in cœlo ſpe- Superior
ctas tam firmum, ex aquis, inter elementa evebar
molliſſimis concrevit. Qui modè Tyro eſt, sTelichus.
planè animo mentéque puſillus, Gigas erit,
cùm vel ætas acceſſerit, vel occaſio. David,
ne armari quidem doctus, Goliam ſtravit.
Saül, vix quærendis jumentis aptus, ſceptro
enſéque claruit. Plurima languent, quòd non
excitentur. Quantùm ignis in ſilice frigentilſli-
mo? Si teratur, effulgurat.

Credidi, propter quod locutus ſum. Pfal.
115. 10.

Liceat mihi in renovatione votorum non
verba facere, ſed Davidem in medium addu-
cere, ſua vota inſtaurantem. Videamus pro- Renova.
inde, quid eloquatur, quæve præſtiterit, vO- tio voto-
ta Deo nuncupaturus. Credidi, inquit. O ſta- um.
bile tantæ molis fundamentum! Planè, niſi cre-
deret, non voveret. Futurarum rerum argu- Nipil
mentum, fluxarum rerum abdicatio eſt. Se- praer
quitur: Propter quod locutus ſum. Prima fidei Deum.
ſoboles ſermo eſt. Non ergo in eo corde fides Hides

. . Vera.
fervet, cujus in ore ſermo languet. O quæ Brgg
verborum flamma erumperet è lingua, ſi verè antym.

æternorum ignis æſtuaret in pectore! Quid au-
tem primò loquitur, qui primùm credidit?
Audi. Ego autem bumiliatus ſum nimis. Dete- Pl. uIs.
ſtatur, qui verè credidit, animi dejectionem, 10.
quâà cœlo natus & factus, ad terrena inclina-
tur. Cùm fides erumpit in mente, tum enim-
veròô humiliatos nos nimis fatemur, in rerum
conſecutione fluxarum. Pergit in eodem affe-
ctu Propheta, & ait: Ego dixi in exceſſu meo: Ibidem:
omnis bhomo mendax. Revera inſanias falſas,
& inanes hominum vanitates temporalia vel
demirantium, vel ſuadentium tunc deprehen-
dimus, cùm æternorum recordatio reviviſcit
in mente. Sequitur. Quid retribuam Domino 1bid.
pro omnibus, quæ retribuit mihi. Beneficiorum
Dei eò uſque ſumus immemores, quoad ho-
minum mendacia non deteſtamur. Non nunc
primùm beneficia accepit, ſed nunc primùm
de retributione cogitat gratiarum. Et quidem
beneficiorum iſta congeries, pro qua grati ani-
mi ſignificationem exhibere Deo cupit, mihil
eſt aliud, ut ex conſequentibus eruitur, quam
Calix doloris, & opprobrii potio. Calicem ,Ibid.
inquit, ſalutaris accipiam. Quaſi dicat; Por-
rectum mihi à Domino Humilitatis & Paſſio-
nis Calicem mendaciis vaniſſimorum homi-

num dementatus rejiciebam: quem nunc, de-

tectis eorum inſaniis, ambabus excipiam ma-
nibus, eum uſque ad fundum exhauſturus. Si
ergo vultis ſcire, quid ſit, quod tanti facio,
pro quo exclamo? Quid retribuam Domino
pro omnibus, quæ retribuit mihi? Qalix eſt
Crucis ejus, humilitatis ejus, opprobriorum
ejus, cujus gemmas & opes tamdiu ignoravi,
quamdiu nec credidi. Nunc credo, nunc &
Pibo. Libet hic verborum emphaſim animad-
vertere. Quid retribuam, inquit, Domino;,

Felienas
vora, l⸗
nitio de

pro omnibus, quæ retribuit mihi? Duplex ſen- Den.
ſus eſſe poteſt in verbo, Omnibus. Pro omnibus: Pcatiu-
hoc eſt, quid reddam pro umiverſis, quæ mihi as beniß-
contulit, beneficiis ? Aliter, quid retribuam ⸗

. des.
Domino

4 U
ſeAumd

hahni
hebo
. u
Geiden
l
r. DI
r be len
vntznt,
5 eN,
Meept,
r lt l
4 uunmn 1
lile,lll
1 An ke
urſenlyle
dſtn,
Zttpnmum
s ponu
S, M gett 4
4 AIa ad
Sm ſhi!
auletti⸗
Darid,tet
ſhnt thi⸗
rn Ii te

D mekt
elm

(AuCokee

(N

in, ä ui
lni

PunEne
Uoliei
A,wne
d on

i
e , a

S
n

ioe
Colnmn
Ckeen
a

urſon M

e Vvotonnn
nmimnd
Vemnktl
Prelittihft
imnt 1
nl Dhnt,ue
aruun tenm n.
bcicntd et. N
n. Miutt
0 ineboltetl
langue 06
te Inguln
ectorel ila
ſun rinii Del
nimi Getchnn
d terlein
mente, tunens
Gtemnur, i
egt nenln
Ciri in eniin
eta mlnmn
tes tenparli 1
n mur Eenik
rechliaid eiſil
4mrlum Dr
nibi. Dertonn
nontz,lil
hamuu. No.
d um. ſi⸗
tarun. Et

dH
1 o u 1

Deo Cijt/
ibis crunl,
miſutsl
Anihimnonn
ren
bebigelclian
dunn ebutce,
nod ti

Stromatum, Lib. VII. 5

Religiona Domino pro omnibus? Hoc eſt, Quid exhi-
perfedtie pebo profuſiſſimæ in me Domini liberalitati,
P*ε quæ quicquid in divino ærario repoſitum erat
ltuente⸗ divitiarum & gloriæ, pleniſſimà in meum ſi-
ſant om- num ſu manu profudit. Debitorem me ha-
nia, bet Deus omnium ſuarum opum. Quidquid
Deus non habuit, habeo. Ergo, quid retribuam Do-
4 del, mino pro omnibus? Alius Deo debet men-
eg aer tem „ ſed aurum non debet. Errat enim in
Ariſtote- ſua ſcientia nudus Philoſophus. Alius aurum
les: ſed accepit, led Fortitudine caret. Qui filiis ab-
eminen- undat, nom abundat fide. Cui obvenit mem-
Rn . brorum validitas, theatrum defuit, in quo
Sratit- robur jactaret; Mihi verò ſimul omnia à Deo
go. delata. Pavi oves, vici hoſtes, Gigantem
Gratia- ſtravi, regno fruor, abundo ſobole, opibus
rum adtio, aſfuo, & cùm exundet domi meæ felicitas,
æternorum ſpes non exulat ab ea. Quid er-
Mortif- 90 retribuam Domino pro omnibus? In quos
catio f- ſanè grati animi ſenſus Conobitæz & Eccle-
tienda. ſiaſtici æquè erumpant neceſſe eſt, ſi collato-
Cercti rum ſibi à Deo munerum copiam ſupputant
Rt, iis inſpectis, quibus cæteri carent. Quid ergo,
6⁶ David, retribues Domino pro omnibus, quæ
Tribula- tribuit tibi? Calicem, inquit, ſalutaris acci-
tio ſeren- piam. En veram gratiarum actionem. Si vis

1. Deo referre gratias, Calicem bibe paſſionis ejus.
Lætitis Quid verò eſt Calicem paſſionis bibere? Eſt ità

ſpiritua- Pati, ac ſi minimè Patereris. Eſt itaà dolores
lis in mor. ſufterre, ac ſi epulis intereſſes. Tam forti
tifieatio- tämque læto animo ærumnæ ferendæ ſunt,
ac ſi non doleres, ſed biberes. Non enim Crux,
daci. ſed Cahix appellatur à David. Calicem ſalu-
volunta taris accipiam. Nota. Non dicit, Calicem bi-
ria pati bam, ſed Calicem accipiam. Non enim ſuffi-

. Chri cit propinatas calamitates non recuſare, niſi eas
0.

2 . . + . .
†
Marif. ultrò tuis ipſe mambus accerſas, & rapias.

eatio vo- Attendamus nunc, quid agat Propheta, accep-
luntaria. t0O calice. Calicem, inquit, ſalutaris accipiam,
& nomen Domini invocabo. Sanè prudens do-
lorum candidatus Propheta eſt. Si vis Paſſio-
nem lætus pati, ſi cupis inter dolores tanquam
inter calices exultare, invoca nomen JESsU.
Chriſti Quis enim JESUM meminiſſe poteſt pro ſe
imitatio, ſuffixum Cruci, quin Crucem velut calicem
6oe ſuaviſſimum amplexetur? Mihi autem abſit glo-
. 4. piari, ait Paulus, niſi in Cruce Domini mei Je-
i Chriſti. Crucem dulcoratam Jns nomine,
Gloriam dixit, duxitque, non Crucem. Er-
go, ut in Cruce dolorum oblivwiſci poſſis, no-
Ii obliviici JESU. Calicem enim ſalutaris ac-
cipies, ſi nomen Domini invocaveris. Quan-
quam aliò quoque liceat verba Davidis infle-
Humili. Ctere. Calicem ſalutaris accipiam: Et nomen
ros in per. Domini invocabo. Papæ, quam ſapiens David!
fat. Pluris facio invocantem nomen Dotmini poſt
Gratia . .
nereſitas, ePotum dolorum Calicem, quàm ambabus ex-
cipientem manibus earumdem calamitatum
Pateram. Quis enim ſi vel guttulam Paſſio-
nis prælibaverit, non alta de ſe ſentit „ ſuiſ-
que nimium confidit viribus, Dei prorſus
Bonaoc- immnemor & nominis, & auxilii? Rara vir-
sultanda. tus Calicem exhaurire, & Nomen Domini
inwocare. Vel certè, poſt acceptum calicem
paſſiomis, nomen invocat Dei: quòd ſolius
Chriſti contentus ſit oculis, ommi alio con-
tempto ſpectatore. Calicem accipiam, & no-
men Domini invocabo. Unus David, quem
bibit calicem, Deo litare didicit. Sequitur.
Vota mea Domino reddam coram omni populo
eJus: Fretioſa in conſpettu Domini mors San-
dorum ejus. Ille de pudore degeneri facilè
Eihicæ Comment. Tom. V.

lbidem.

Erubeſ.
sentia

triumphat, qui funus Juſtorum ſibi præ ocu- Evange-
lis ponit. Non erubeſces Crucem Domini pa- “
lam geſtare, ſi cogitaveris & te brevi moritu- e, ,,
rum, & eos ſinu immortalitatis exceptos, quos præn
non puduit & Chriſto vivere, & pro Chri- & Mer i
ſto mori. Pallor iſte degener, & rubor omm recoraa-
Pallore vilior, quo coram omni populo vo. e„
ta noſtra Deo reddere præpedimur, ſolo fuga- „
tur pretio funeris Jaſtorum. O Domine, quia z eébta;.
ego ſervus tuus, ego Jervus tuus, & flius ancil- Ibid.
læ tux. Tunc enimvero eris filius Eccleſiæ,
cum fueris Chriſti ſervus. Vel & contrario,
Dei ſervus dici non poteris, niſi cùm à Co- H
nobio inter filios habeberis. Fruſtra ergo Te 8
Chriſti ſervum jactas, ſi Matris tuæ filius non
es. Si rebellas adversus parentem, Chriſti ſer-
vus non es. Filius, inquam, non Pater, aut
Reparator, eſle debet Matris ſuæ, id eſt, ſeu
Monaſterii ſeu Baſilicæ, qui cooptari optat in-
ter ſervos Dei. .

Accedet homo ad cor altum, & exal-
tabitur Deus: dagitta parvulorum

Jactæ ſunt plagæ eorum. Pfſ. 6 3. 8.

O Superbia, quæ ab Altiſſimo recedis, cùm Sateréia,
altius erigeris! Prima ſuperbiæ proles Dei ig- e eie
norantia eſt. Altera, expoſitum parvulorum Oe,, .
telis pectus. Incredibile enim dictu eſt, quam terne non
miſerè torqueatur ambitio, quamque ſaucie- capiunt,
tur graviter minimis quibuſque rebus. Quid ae rere
exilius, quid inwalidius ſalutatione mancipi? er der
. . — . . . carent.
confodit, & penitùs trajecit pectus Amani. Tinlo-
Planè, cii Deus maximus ſubducitur, mini- e,nm us-
ma neceſſe eſt maxima videantur: ideoçque mi- nitas
rum non eſt, ſi ſuperbia adeò crucietur mim-
mis, quæ non ſpectat, nec contemplatur im-
menſum. Sufficit vox una, & deduétio, quæ
uno ſit paſſu brevior, ad diſcerpendum cor ar-
rogantis. Quid? quòd non vulnerantur, & ſau-
cii ſunt. Attende. Non dixit Propheta elatum
Cor jaculis Parvulorum confoſſum, quod ta-
men infirmitatis argumentum non minimum
foret: ſed dixit, ipſas ſagittas non jactas, ſed
tantüm infantium manibus ad oſtentationem
ventilatas, nimium dixi, ſagittas duntaxat par-
vulorum ſine arcu jacentes humi, nec fortè
armatas cuſpide, ſed retuſas, umbratilique
tantùm certamini deſtinatas, ipſas, inquam,
elati cordis eſſe vulnera lethalia. O ſuperbiæ
mmium vulneri pervium & apertum Pectus!
Satis eſt, ut vulnereris, ſi ſpecdtes diintaxat
ſagittas. Adeò tu ſola regnare cupis & trium-
Phare, ut victam te ſatis credas, ſi quis in te
meditetur inſurgere. Victam te credis;, ſi vin-
cendum tibi ſit. Dedecus arbitraris tuum, ſi
non omnes tibi ſine pugna triumphos parent.
Satis te vulneratam credis, ſi provoceris in
aciem. Meritô Iſaias Gloriam Flori compa-
rat, cui vel radius lucis nocet. Nihil ſuper-
bià delicatius, nihil fragilius, nihil quoque vi-
lius. Intuere radicem floris; cepa non raro
eſt. Tracta ſolia, & cadunt illico. Color
duntaxat, & fucus eſt.

Ewxpeöta Dominum, G& uſtogi viam
gjuas, & ewaltabit te, ut haæreditate

capias Terram. Pl. 36. 34. i rar-
nattone
Noli laſſeſcere, noli dimittere ſtationem 6
.
A 3 tuam.

6

tuam. Væ his, qui perdiderunt ſuſtinentiam.
Habac.2. Expecta Dominum, Nam veniens veniet, &
3. non tardabit: ſed fruſtrà expectas, ſi ejus
non obſerves, atque cuſtodias viam, quæ lex
ejus eſt: in qua ſi te repererit, tuum cor à
luto eriget, & transferet ad hæreditatem San-
Gtorum. Sed quid audio? ut hæreditate capias
Terram. Itäâne à coœlo, Domine, venis, ut
nos doceas, Terram diligere, qui eam ſine
hortatore ita deperimus, ut pereamus? Coœlum
doce nos cupere, non terram occupare, quos
nimium occupat amor Terræ. O terrenorum
ſervos, quicumque Terrarum Domini ſplen-
didâ ſed van, appellatione ſalutamini. Solus
is Terram poſſidet, qui eam calcat. En Chri-
ſtus advenit, ut nos Terram capiamus, qui
priuùs capiebamur a Terra.

Imago Puzruli JESU jacentis in præ-
ſepio nudi, & ſiniſtrà manu ſupta
pectus demiſsa, porrectâ verò ad ſpe-
êtatores derterd.

In Chriſt; O Aurum Patris, 6 Cœli theſaurus, 6 æra-
Nativi- rillin divinitatis! quid mendicas? Tua eſt ple-
sate. nitudo Terræ, & univerſa, quæ Coli ambi-
tu continentur, & adhuc ſtipem petis? Quid
expetis, à quo expectat omne ammal benedi-
Ctionem? Quod ſi libet mendicare, a Patre
pete, non ab homine. En ille paratus eſt da-
re tibi regnum, ſi quam ad nos protendis dex-
teram, ad illum erigas. Audi Te ab illo pro-
Pfal.2. 8. VoCatum: Poſtula à me, inquit, & dabo tibi
Gentes hæreditatem tuam, & poſſeſſonem tuam
terminos terre. Quid, rogo, à me expectas,
qui ab illo Imperium accepturus non emendi-
cas? O noſtrum probrum! 6 opes noſtras! au-
di quid petat cœli princeps poſt regnorum re-
Prov. 23. pudium. Præbe fili mi Cor tuum mihi. Hoc pe-
26. to, hoc mea poteſt paupertas relevari. Peto
Cor, qui veſte careo. Cupio cor, qui Coelum
deſero. Cor ſitio, qui faſtidio regnum. Non
timeo frigus bhyemis, ſi calefiam amore tuo.
En ex manibus altera meum cuſtodit Cor, al-
tera quærit tuum. Siniſtra mihi militat, dex-
tera adhæret tibi. O Virgo beatiſſima præbe
cor tuum Filio, nam ille mendicat corda. Qua-
re denegas Nato, quod ille in fœno quærit?
Fateor, Virgo non præbet cor, quia corde ca
ret, ex quo caret filio. Nimirum non depoſuit
filium ex utero, quin cor ſuum cordi ejus in-
figeret: non enim abeſſe poterat à theſauro
Matris cor Virginis. Nec fieri poterat, ut illa
haberet in pectore cor, quæ filium habebat in
fœno Ubi JESUS, ibi cor Matris, imòô cor
ejus in Jns. Niſi fortè dicamus, non aliud
fuiſſe Virginis cor, quam ipſum JESIM.
Quanquam inſidias ſuſpicor Matris erga filium.
Planè non emendicaret à peccatoribus corda;,
ſi cor Matris haberet in corde. Timeo, ne
corde careat, qui quærit cor. Prorſus ità eſt:
Nam ubi nos legimus in Cantico Canticorum:
Vulneraſti Cor meum, in Hebræo legitur, Ab-
ſtuliſti Cor meum. Haud ergo mirum, ſi quæ-
rit cor, qui cor ſibi ſentit ablatum. Mirabar
equidem;, ſi è ſinu Virginis egrederetur JE-
sUS, obſide non relicto. Qun enim relinque-
ret filius Matrem, quin cor ſuum in Matre
rélinqueret? Cor Filii mater eſt; non ergo
retinuit cor, qui Matrem rehquit. Et ſanè
ſine corde apparet, qui cùm accubaret in Li-

San. 4. 9.

Oliva

lio, recumbit in fœno. At quomodo excors
JESUsS eſt, ſi paulò ante diximus, in eo &
ſuum reſidere cor, & cor Parentis? Planèe du-
bius amimi hæreo. Filius cor petit, quòd cor-
de careat, ſibi à Matre ſublato: Mater non
præbet cor filio, quòd jam illi præbuerit cor.
Quid ad hæc audeamus? Aio, quando nec
præbet cor Mater, quia præbuit, & cor quæ-
rit filius, quia caret corde; deeſt utrique cor.
Et ſanè caruere ambo corde; Mater, quia Fi-
lium emiſit; filius, quia Matris reliquit hoſpi-
tium. Uſque adeò uterque hominem dilexit,
ut eum amando, cor inſumpſerint. Præbeamus
ergo excordi Deo cor noſtrum, ut nos amare
poſſit. Ideò enim emendicat in fœno corda,
quia ſibi ſentiens Cor deeſſe, veretur, ne mi- in aas.
nùs nos amet. Nimirum, in tanta rerum om-
nium inopia, Solam timet nudus Amor ino-
piam charitatis. Qualis Amor, Deus immor- Nibil
talis! cujus ignibus Pueri & Matris corda in- reter
tra unius noclis ſpatia ſunt diſſoluta. Quàm Denm.
grande futurum incendium Amoris eſt in lig-
no, ſi inter lachrymas ita exæſtuat, ut cor
abſumat? Verùm ſicut ille excors eſt, quia
nos nimis diligit, itaà nos;, niſi eum diliga-
mus, excordes ſumus. Prorſus carebimus cor-
de, ſi non libentiſſimè pro JESVU corde ca-
reamus. Audi illum, imòô illum exaudi cla-
mantem cum lachrymis: Fili, præbe mihi cor Prov. 23:
tuum. Audi verba mea, ſi Verbum non exau- ²6.
dis. Cares corde, ſi Cor Puero non præbes.
Ne excors ſis? eſto excors. Da Cor, ut ha-
beas Cor: hoc eſt, ut JIxsM poſſideas, Cor
ille tuum poſſideat. Cœli princeps Rex tui
pectoris inſcribi cupit. Quod ſi cordis jactu-
ram times, cupidus illum amandi, quem fſine
corde amare non potes, noli ideò à munere
retardari: da illi cor, ſed illum accipe à Sa-
cerdote, quo fiet, ut tuo non careas corde;,
qui eo non carebis, qui cor tuum habet. Fili,
præbe mihi Cor tuum. Quare, Domine? Ut te
plus amem. Emendico Corda, quia unum mi-
hi ad vos amandum non fatis eſt cor. Utque
vos diligam, quo modo amari cupitis, veſtris
amare vos cordibus opto. Domine, quando
Cor petis, quod petis, accipe. En cor, ſed
pro corde quid reponam peétori? Quid re-
ponam in pectore, Domine, pro corde meo?
Nihil, Domine, præter te, qui es Cor meum.
O Deus non jam cordis mei, ſed cor meum,
precor, Pars mea ſis in æternum. Imò non
pars mea, ſed totum meum, & omnis hæ-
reditas mea Tu ſis. O felix jactura, quæ dum
Cor præbet, JksUM accipit. UItrò carebo
corde, nèe caream Chriſto.

Accingere gladio tuo ſuper femur tuum,
potentiſime. Pſal. 44. 4.

Verè Princeps Pacis factus eſt Dominus Armaal-
olim exercituum, qui proceſſurus è ſummo . „
coœlo ſolius gladii obliviſcitur. Sanè Davide ae⸗
illo non hic David armorum longè impatien- “
tior? vel Giganti occurſurus, ferrum reñcit.
Nimirum impediunt verius, quam inſtruunt
Saülis arma, ſolà charitate terrarum orbem
expugnaturum.

Orietu

e,

1

r A
l Ciu,
m I. .
7 Slann
8 ſn
dioo
i. E
“ TuNd
l, gu
1 unn cert
GS aun woeli
e mn et
6 n Lunr
es ut n
(elns in1
1ar ſlnn
i, al

ſe, „
Uet

344 AreNn

e
l
( NINNe. g.
e e
ermit
Nt. . das

de lein 1 led

An
UN Nenten
E N enen
i, nt ne
ai
1

Nn
Mne
lcr.
er
eidr
Wrcn
Koor e.
R
en gul.
ftüthali
mmm den,
1. Müben
MMiN
nben l/
letur, Kr i
ti ferunm .
Anor ine
Denginmmon
tns anchin
ſolnn. Cunt
orsnl.
Altuet, Ut
Cols el,
in eun
8Caredinizer.
ES CNE
Munm euund ,
, gile nllinl
etbunm mnnene
ed n ens
DaCN u
1 pollcen, 0
pnnceſßs Na
1ſ cordis
andi, guenk
ided m
Hun Nuſel
on ciless t
wum bibe 1
‚Domieit
4, Jun n
8 el ar In
ani cntit
Domme, au

Spiritua- ultationis oleum,

Stromatum, Lib. VII.

Orietur in diebus ejus Juſtitia & abun-
dantia Pavis: donec auferatur Luna.

Pi. 71. 7.

In Chritki Germen Mariæ JESUS, fructus vero Jk-
Nativi- SIj Pax atque Juſtitia. Ex Virgine Deus naſ-
iate Ar- citur, ut naſcantur in Mundo Juſtitia &

guszen PaAx. Tradidit nobis Deus filium ſuum, ut
ae diſcamus nos & Deo reddere, && Cæſari:,
Vai. quæ ſunt illorum, utque in vomeres ſicas,

& enſes recfdamus. Et quidem Pacis quaſi
ſtudioſior videtur, quàm Juſtitiæ, ſiquidem
in illa exundantiam amat: Et abundantia Pa-
cis. Iſta porrò inferentur in Mundum, cum
Nihbiltra- & mundo Luna auferetur. Religioſos allo-
ter Veum. quor, quos & à Juſtitia, & à Pacis abundan-
pax cor. tia Luna impedit, ſydus videlicet incerti lu-
dis minis, certæ inconſtantiæ, diei refugum, ami-
Religieß cum noctis. Quid tuum tibi non ſatis eſt lu-

& Riele. men? Quid à Sole expetis, quod citô peri-
Sacke turum eſt tibi. Intelligenti pauca: Ab Aula

vitent. quid petis, quid expetit ab homimbus Sy-
Unio. dus in Lunam verſum? Porrò abundantia
Pacis ut naſceretur in Mundo, natus eſt
Chriſtus in ſtabulo. Et quamquam tum Ju-
ſtitiam tum Pacem Pepererit Filius Virginis,
tamen ab Angelis tanquam Primogenita ſo-
la Pax ſalutatur. Abundantia verò Pacis non
eſt ubi, excluſis hoſtibus, ſoli diliguntur
amici.

Ewaltavit ut Gigas ad currendam viam.
Pi. 18. 7.
Leiiia Niſi exultes, non curres. O lætitiæ & ex-
35 quàm aptum es Chriſti diſ-
ſaraa ja- cipulis! Plane & Ignem foves in corde, &
go Chripi lacertos ad luctam roboras, & pedes explicas
s,aendo. ad currendum. Giganti minus profuit cellitudo
corporis, quàm gaudii magnitudo.

Hi ſequuntur Agnum, Juocumgque ierit.
Apoc. 14. 4.

eiv Fehces Innocentes, qui Agnum non tam
Co-e, ſequuntur ad funus, quam præcedunt. Sed
Riligieſe Innocentibus beatiores quoque Rehgioſi ſunt;
Agnum ſiquidem, quem illi ſequuntur ad
paicua in triumpho, hi ad Crucem conſequun-
tur in acie. Quod illi poſt mortem meruere,
hi vivendo exhibent. Surgant tamen neceſſle
eſt, qui agnum iſtum quocumque ierit, ſe-
qui deliberant. Nam ab ubere Matris ad Cru-
cis ſupplicium tranſiturus eſt: & qui modò
ac ſugit, cruorem mox effundet.

Vinum non habent. Joan. 2. 3.

Amor in In nuptiis non Canæ in Galilæa, ſed Præ-
DVeum. epis in Bethlehem, dum videlicet humana di-
Chyigi winis, ima ſummis „ Paſtoribus Angeli, Re-
Nativi- Zis lachrymæ, & cantus famulorum, Virgi-
as. nitas & Maternitas, Caro & Verbum, novo
Fervor ſed vero, miro ſed ſancto, illibatéque foe-
alazan dere ſociantur, Amoris vinum defecit. Et ſa-
obſervan. 16, cui ſufficiat Amor ad diligendum abun-
tmam. e Deum jacentem in fœno? Sanè divino mi-
nor Amor, amando Deo par non eſt: nec
valet humanitas redamare eam, quæ nobis ap-
baruit, humanitatem Salvatoris noſtri LDei.

lios

Dicat Mater Jksw ad Insw, Vinum non ba-
bent. Dicat & ad nos, ut vinum fuppetat,
Implete Bydrias aqud. Hoc eſt, ſi cupitis amo- Ioan. 2.7.
ris vinum in corde, replete cor veſirum lachry-
mis ejulantis Pueri. Unda illa ignem eruc-
tat. Quis enim non ardeat, ſi vel und lachry-
mantis Dei guttula reſpergatur. Et ſanè, ſi
Puer, Matris teſtimonio, Botrus eſt Cppri, Can. 1.
quicquid ex illo exſudat, non lachryma, ſed 13. „
muſtum eſt. Sit ergo cor tuum ſicut calix in
manu Domini, ut redundet vino mero ple-
nus mixto. Verum tamen fæx ejus non eſt exi- Pf. 74. 9.
anita, ideo impleri non valet hydria lachry- Nibil
mis enati Pueri. Eflunde, rogo te, ſicut Henm
aquam cor tuum, ut impleatur aquàâ, quæ W.
vinum eſt. Verum niſi Tu Virgo ſacri con-
vivii Architrielina pariter & Sponia non ex-
haurias corda noſtra rerum terrenarum luto,
nec lachrymis implebuntur, nec replebun-
tur muſto.

Sol cognovit occaſum ſuum. Pſal. 103.
19.

Itâne tantis ſtipatus radiis, tantâque one- Mortis
ratus, nedum ornatus, luce noctis recorda- memoria:
tur, ſéque Occaſui deſtinari Sol intelligit: &
homo vallatus ærumnis, & Mortem ſecum
in carne vehens obliviſcatur occaſus? Si ti-
met noctem Sol, quis ſibi diuturniorem me-
ridiem audeat polliceri à Patre luminum? &
vitæ fons, ſuum ſibi prædicit exilium, ſuas
ſibi funeris umbras deſignat in luce! & nos,
in corpore mortis, ſepulchri non recordabi-
mur, & qui ſumus fœnum, quod bodie eſt, Matth. 6.
& cras in olibanum mittitur, Cedrorum nobis 30⸗
incorruptionem pollicemur? Niſi cineres com-
paraveris tibi, Ignis tuus citô extinguetur.
Tunc fulgebis, ut Sol, ſi te umbris circum-

ſepias. Ut vivas, mortem retine. Moriere, ſi
à Morte receſſeris. Eſt enim Feretrum morta-
libus ſchola immortalitatis, & nemo ibi ità eſt

magiſter in artibus, ut vermis ; qui dum ero-

dit Carnem, Spiritum ſervat.

Surgite, & egrediminià populo meo,
vos & plu Irael. Iie, immolate
Domino, ſicut dioitis. Oves veéſtras

& armenta aſſumite, ut Petieratis. Vorati
E d Parens fi-
XOd. 12. 3 1. lium ab.
dicare hæ-

Hæc ad Aaronem & Moyſem non David, rearelen
non Ezechias, non Joſias, aut alius Princi- o*bel-
. . . ens.
pum Juda, ſed Pharao, ſuperſtitionis ante- Religioſt
ſignanus. O Ohriſtianorum avaritiam, ul- non coact?
tra Nilum exundantem! Dimiſit Tyrannus abdicent
ſervos cum armentis; & Deo immolandi fi- ſe bonis

li, nudi à Parentibus ad Monaſteria tranſ- Mis.

mittuntur? Quis credat? Paupertatem, quam
in Monaſteris vovebunt, in paterna domo
auſpicantur. Certè ſi ad lupanar proficiſce-
rentur adoleſcentes, ditiores evaderent: ve-
rüum „ quia ad Chriſti aulam confugiunt,
corpus duntaxat ferant. Prodigo filio, quæ
eum ſpectabat hæreditatis portio delata eft,
quam cſſipaturus erat cum ſcortis: qui, ut
credo, alienus habitus eſſlet, ſi ſe ad Car-
meli ſpeluncas cellaſque recepiſſet. Adeò ex-
heredari ſolet ſola Pietas, natante inter
opes luxurie. O crudeles parentes, 6 fi-
dementatos! Illi dent Chriſto ſervi-
A 4 turis;,

8

turis, quod Diabolo mancipandis non nega-
rent. Hi hanc Domino ſuo inuri notam non
patiantur, ut ſplendidæ in domo Dei ſervi-
tutis auſpicium & omen ſit Parentum avari-
tia, filiorum inopia, ſagina vitiorum.

Laudatur peccator in deſideriis animæ
ſuxk: & iniquus benedicitur. Pſ.
10. 3.

Secura eſt iniquitas, ſi tamen apud Cæſa-

Adula- 1c
tio, & im- res holpitetur. Non caret laude Vitium, ſi

punita lauro non careat: & coronam non deſperet,
Magnats ſi tamen ex coronato Parente naſcatur. Ni-

celera. . . .
ſPr. mirum laureatum ſcelus vituperationis fulmen
tia. non veretur, ridétque vincula, quæ regnat

Zuſtitia impietas, in Dynaſta. Neſcit ruborem ſcelus
«qus om- in cocco, ſatiſque à ſecuribus ſecurum eſt fla-
nibus ſit. gitium inter faſces, eò à lictore ſecurius, &
SS ſupplicio remotius, quò propinquius lictori-
ceptione bus, quò Judici Principique vicinius. Ignis
perſona- ſtipularum ſupplicium eſt, auri verò ornamen-
am. tum. Timeat iniquitas flammas, ſi tamen cu-
bat in fono. Secura exultet, ſi in auro luxu-
riat. Maculæ in marmore non Naturæ vitia;,
ſed hominum illecebræ ſunt, ſed lapidum de-
cora,. Peccatum materies in decus vertit: &
ex ſerpentum capite, ſi Tertulliano credimus,
gemmæ eruuntur: adeò vel venenum placet,
ſi pretio non careat.

Dic puero, ut antecedat nos. I. Reg.
9. 27.

Aaâ Di- Inauguraturus Saülem Samuel Principem
nieates ſuper IHraél, eum monet ut puerum à ſe di-
svectiſer- mittat. Quid hoc præcepti eſt? Imòô verò &
Salgern hic retineatur;, & ahi advocentur, numeroſo
astean:, ehim ſervorum comitatu jamjam futurus Rex
Aalico- Hrasl eget. Erraſti, inquit Samuël; ut enim
rum de- deeſle nolo Regi aulicos, ita abeſſe volo,
kee. „quos ante Principatum ſors illi vel caſus de-
segnitas . T . .
“ confe. derat comites. Nolo ex conſuetudine veteri
nds, nOVO Principi adhæreant ſervi. Deligantur,
Servipro. hon diligantur, qui a Principum latere diſceſ-
bi int. ſuri non ſunt. Te Deus extulit, non Tuos:
non ergo ob id tantùm, quòd tibi ſerviefint,
imperale famuli debent in imperio. Jon de-
ſeratur ab evecto, qui eum rejectum à For-
tuna non deſeruit, ſi tamen probus ſit, & can-
dorem Candidato augere poſſit. Antecedat er-
go, dum inungimur;, qui nos ſequebatur, re-
vocandus ſi eum Virtus evocet, abjiciendus,
ni abjecerit ſcelera.

Dominus illuminatio mea, & ſalus
mea: quem timebo! Pi. 26. 1.

Humanarum ærumnarum Portus Principum
tis in gratia eſt. Verum longeè tutiorem in Domi-
Deum. ni providentia ſtationem reperimus; nec tu-
Confiden- tiorem modò, verùm etiam facihorem. Ete-

Confiden-

tia in hbo ²9 . 8
minibus uIn inter Pricipes plerique ſunt, quorum
vanga. Potentia & gratia eos ſecuros facit, quos ex-
Aulici cipit. At horum imire gratiam;, quam ar-
miſeri. duum! Planè per Syrtes patet aditus in por-

tum. Fateor eorum gratiam Portubus quam
ſimillmam in eo, quòd inductas Naves tutan-
tur. Sed nullæ ad fauces faces prælucent, qui-
bus Naufragi deprehendant, quà ſit in portum
accedendum. Etenim, quos hodie adulatio

Oliva

oblectat, cras irritat: modò amant eloquen-
tem, modèò faſtidiunt: brevi, nauſeant vel
ſuper Manna. Libi excedendum erit ex au-
la, quaà plurimis in eam patuit ingreſſus. Imèò
uni tibi indicetur abitus eandem planè ob
cauſam „ ob quam aditus reſeratus eſt. Ra-
rus, qui, inſtar Magorum, diverſo itinere
domum repetat ſuam, quam quo aulam ſub-⸗

wvit. Deus verò, & portus eſt; & pharum

ante oſtjum portus prælucere ingreſſuris vo=⸗
luit. Dominus illuminatio mea, & ſalus mea⸗
quem timebo? Utrumque eſt Deu, & ſalus,
& lux: excipit, fovétque ingreſſos, introéun-
tes illuminat. Nemo non novit, qua liceat
in Dei portum appelli. In quacumque hora
ingemueris, intrabis. Securus ſum de ſtatio-
ne, ſi ploro. Valeant ergo infidæ Principum
ſtationes: valeant naufragis comparandi por-
tus: in quibus procellas quoque graviores
patiar, quaàm inter inſanientis æquoris tem-
peſtates.

Siout Lilium inter ſpinas. Can. 2.2.

Non ſolius Roſæ privilegium eſt, ut pun- Tematis
gatur & fragret. Olet & inter ſpinas Li- von ti-
Rum, floret dumos inter & tribulos. Delica- wenda.
ta res Pudor eſt: non ita tamen ut pereat, ſi
fort dumis circumdetur. Vel in lupanari
Theodoræ virginitas floruit. Quid ergo delſ- Leruhulr⸗
peras de Caſtitatis Lilio, ſi turpior irruperit co-A Oraih.
nem non
gitatio. Aude, quæſo Te: tibique perſuadeas negl gant
velim inter nubes Irim gratiorem emicare: Ille ob cogira-
eſt flos charior, qui de nivibus Boreâque tri- tiones im
umphans, & ſinu hyemis quaſi transfuga erum- budicas.
pit. Neque modò Pudor, verùm & ad Deum
fuſa Oratio non minuùs placet, ſepta undique
& laniata ſpinis immundarum imaginum,
dummodò eas animus averſetur, quam thure
& auro deduécta. Qui enim Sponſam adama-
vit inter ſpinas ſicut Lilium, haud rejiciet O-
rationem effloreſcentem in dumis.

Quid eſt, quod tenes in manu tua!?
Reſpondit: virgam. Diaitque Domi-
nus: Proſice eam in terram. Proje-
cit, & vetſa eſt in colubrum. Exod.

4 „ 2 .
. Rex au-⸗

Planè ſceptrum ſi & Superiorum manibus ,,
elabatur, in anguem vertitur. Adeo exitium uperin
metuendum eſt, unde auxilium expectari po- invigiler.
tuit, ſi, otiante Moderatore, imperet Ser- Epiſtoe
vus. Verùm quando hac de re firma omni- rum dh.-
nò ſententia eſt, dicamus potins, Præſidum dentis.
Virgas in Angues commutari, ſi fortè Ter-
ram tetigerint. Ut enim terrenarum rerum

cura atque cupiditas Superiorum potentiam Aulii

franandi.

Iin terram inclinaverit „ mox venenum;, mox Superin

ſerpens, mox mors evadit dominatus. Por- g elu
16, ut non Præfectis duntaxat, ſed nobis cominsde
quoque conſulamus, quam plena Philoſo-ſus deſpi⸗
phiæ ſcena iſta eſt! Vidiſtine? Quæ in manu i,
Moyſis virga eſt, miraculis deſtinata, & im- 4
perio præparata tum Æ gypti tum Iſraelis, prænet ſi⸗
humi abjecta Anguis eſt. Diſce ergo, in ma- periores
nu tui eile Paſtoris, quiſquis virtutum & minorti⸗

jenti Pi .. . Zuſtitis
ſcientiæ prærogativà ſceptrum haberis: nam „.

ab eo projectus evades é ſceptro monſtrum. varittam.
Demum, ut intelligas cum Sancto Sanctos Ratins

nos eſſe,„ & cum perverſis ſubverti: Inter privatc.
Pro-

y Ulon
r Eerleaut

4 Ubis,
ℳNn 9
u eclntun
E A
er Eau
Mlalt
gi Nddn
nii e ſe ſond
Luo
ℳ
.. M ete,
mustandh
uſein; 4
ſents tun
k nIt P
ſin Nn Kl.
3iu tM Cntre
iun ſejle Vu
e ſelggen
ult do
Cny nonfi
Mlhn woe
Tmns, l
lu, 4
1 ngieſa

lcnunen elet
Kdlibe,

nn, neo
lieter
lnn, Er
il G⸗
Amn,
lmn, ini
gn
, Pele
Pn,

en i
11 4
1 an
ili tenit
4 „
litn eiſice
in, 6 71

Stromatum, Lib. VII.

7

—ͥ

9

ad Apo- Prophetæ manus Virga eſt fœta Prodigiis: tam in ee Palmam illi Serorcugret, z- Nlatth
na ſtatas. quæ humi fit ſerpens. Ahud quoque hinc torto patibulo deſcenſu: N Rex HMrasl eſt, aeth.
nt eocten. diſces veræ ſapientiæ documentum. Sceptra deſeendat Puzte de Cruce, & credimus i. O 27. 42.
tia eras quamdiu in manu tenentur, imperii putantur Monſtrum 11 riumphatorem mundi, repara-
zu; lakr- inſignia; decora dignitatis in Ierr am proje- taren tn NMortis comitorem „ Prodigum
* erun R. Cla Mortis recordatione, Angues videntur quæ ſanguinis, doloris avidum, imperii contemp-
uen Amies terreant, non ornamenta quæ blandiantur. torem, Deum exercituum „ Iſraëlis robur,
halmi. n"* d Addo & hoc aliud dignitate fortè minus quam Deum fortem, Altiſſimi Conſiliarium, mag-
hen ac, „. loco poſtremum. In manu, quæ virga videtur ni Conſilii Angelum, poſt deletum Sceleris
Ngrehiz esdariy- obis , ſi projiciatur è manibus, Coluber erit. chirographum, poſt expiatum Latromis faci-
Nun ne vileſei Quam ſæpè ſerpentes forent, quæ ſceptra nus, poſt reconciliatum Patri Orbem terra-
N Eln, Dignitas., creduntur, ſi deſpici inciperent. Facit amor, rum, in ipſo triumphi veſtibulo, in extremo
i ur loadeo ut dum anguem in manu tenes, Imperii vi- ærumnarum confinio, cùm jam tenebat victo-
, u le S. deatur inſigne: projice, rogo Te, & fugies, riæ arrham, cùm jam Patri Spiritum commen-
wanngk de lum con- quod anté ſtringebas. Quam ſuave mihi ſubi- —daret, defecturum ſuſpicaris, omnémque il-
Uun cek. enpii. t factum eſt carere fuavitatibus nugarum, lam fortitudinis gloriam aboliturum inconſtanti
te hinßt Dignitas de ſe ſcribit, vaticinatur de nobis, Auguſti- & Cruce fuga, fuga non tam Mortis, quam
npun idieg⸗ nus. Puto illud etiam à Dei mente alienum gloriæ ² Et quem rogo caſurum deſperabit ho-
Nle gunine io non efle, ſi dicamus Virgas miraculis deſti- ſtis vaferrimus, ſi conclavatum Cruci Domi-
S on Moriif- natas tamdiu Virgas eſſe, quamdiu in manu num credidit deſcenſurum? In portu ſi nau-
catio, asé fuerint; quæ ſi fortè in terram cadant, Ser- fragium concitavit, quis noſtrum procellas in
S pentes fiunt. Nimirum Virtutes (quibus £ Oceano cieri mirabitur? Nemo ſecurus à ca-
„Cannn oraliuen. gypto ac Pharaoni terrori fuiſſes) ſi neglexe- ſu, licèt & pluribus clavis ſit Cruci Confixus,
Tepiditas. Tis, contra Te inſurgent in angues verſæ. Ca- mortémque non impendere, ſed ineſſe ſentiat
net, An elente ve, ne Virgam deponas, cave, ne laceflas. membris fuis.
ntet hinl. Rer R Vide diligenter, ut ſemper præ manibus Pie-
bi Dii, tas ſit: alioquin ex virtute atque ſcientiâ nal- Latum mandatum tuum nimis. Pſal.
Neni gen, centur monſtra , ſuperbia, deliciæ „ faſtus. 118. 96.
V n e Nullum nocentius monſtrum Virtute atque .
itepe Talentis, ſi non laborent, & operentur in Hoc ex verbis Mariæ Magdalenæ ejus fe-
Porſchtc, manu ſita, ſed otii deſidiæque cupiditate hu- ſto canit Eccleſia. Itäane? Latum mandatum
mi conquieſcant. eſt, lachrymæ in convivio, cimis in epulis,
tcehkel⸗ . exilium Patria, hoſpitium ſaxi 5 chlamys ci-
u Breget MWe epebtaverant Peccatores, ut per- licina, ſine ſomno noctes, ſine luce dies, li-
ſitramſlgier derent me. Pſ. 118. 95. ne ſpiritu vita? Arctum planè & arctum mi- Anore
imika R Z mi,s praceptum: ſed illud, tuum „ anguſtias iſ- Auc.
“ Mira in Dæmone ſpes de caſu noſtro. Licèt tas adeô dilatat, ut antro amphitheatrum de Zugum
et, nnt armeris, licèt viceris, licèt vivas, licèt tri- amplitudine concedere videatur. Latum man- Ehriſti
runn nnſee Cirem- Umphes, victoriam ſperat. Eluxit id in viro datum tuum nimis. Ideò latum, quia Tuum. Niave.
tu, Ai Pelbzio ſanctiſſimo, Jobo, quem licèt iciret probatum Dominus dixit? Hoc ſufficit ad condimentum leti-
Shorlini Perfedzu. per omnhia, ommique virtutum genere ante cineris, ad dulcorandas lachrymas, ad inau- ceſit. “
. Huli kitl certamen exercitum; Ipſe enim nec filios pro- randum ſaccum, ad ſilicem molliendum. Ani- Can. 5. 6.
Hums. fusè diligebat, nec uxorem, ipſe fodus mie- ma mea liquefacta eſt, ut locutus eſt. Ipſa col- duperior
rat cum oculis ab omni cupiditate purus, ipſe liqueſcit anima ad imperium Domini, adeò "mari
in mun iu alienas ærumnas ſui fecerat rudimentum cer- omnis abeſt durities, ubi vox Domini adeſt. "er.
Diigee taminis „victoriæ tyrocinium; Nihilo minuùs Neque erim voce ſponſi potentior ſervi vir-
terrote li blaſphemias ab ejus ore extortum iri credidit ga, ut, cùm Potuerit illa cautes emollire, ne-
l Dæmon, ſi vel ſolis eum liberis fortuniſque queat iſta amaritiem dulcorare. Sic Chryſoſto- Rerx re-
Aliltun. ſpoliaſſet. Quémque ad pignorum rerumque mus notat, quòd cum diſcipulis lupos & la- y,
jacturam, quas amamus ſupra animam ipſi nienas Dominus prædixiſſet, Ppræmifſit ad tan- H per
noſtram invictum ſenſerat, abjectum iri ſpe- tarum ærumnarum ſolatium, Ecce ego mitto ſ.
Homil. Tavit, pelle ulcere ſaniéque infectà. Quas ob vos. Suffecit hoc ad delicias & robur. Quis Marth.
34. in es, mecum ipſe plerumque, inquit S. Chry- enim timeat enſes, quis horreat fella, ſi Deus 10. 16.
Matth. ſoſtomus, admirari Joleo, quare in mentem ille eſt, qui iſta jubet tolerari. Tunc graviſ- Beiſes.
Diabolo venit, exercitationes iſtius non ignoran- ſima ſunt decreta & in Conobiis, & in Dice- Piosrins,
ii, tot tantéſque adversus ipſum excogitaſe la- ceſibus, & in Regnis quum ea non imperan- decreta

bores. Cur ioitur illi venit in mentem? Trucu-
lentiſima eſt certè beſtia, nec unquam ſolet de-
ſperare victoriam: quod ad condemnationem no-

tis mens condit, ſed aut durities, aut rapi- Jerat.
na, aut ira Miniſtrorum præſcribit. Oves Pa-
ſtorem ſequuntur, quoquô ierit. Nequar Te Matth. 8,

2d De- Rram ſpectat. Nam ille nunquam noſtram de- quocumque ieris, exclamat Petrus; Paratus & 19.
ſperatos. ſperat perditionem, nos de ſalute noſtra ſæpius Carcerem non horrere, & Morti occurrere,
geſperamus. Hæc Chryſoſtomus non elegan- ſi juſſeris. Jibe me ad te venire Iitper aquas. Matth.
ter, ſed aureè. Quid dico mirôêrve Jobum? Non reformido ſtagnum, ſi Tu me velis ſine Et. 28.
IESUM à ſe fruſtrà tentatum in eremo, quem navigio illud trajicere. Nec pilcinam intra-
Tengeri⸗ ſciebat ſanguinis atque Paſſionis deſiderio de- rem, ſi Joannes, aut Andreas mihi merſio-
ſva ay ſideraſſe Baptiſmum, quem Herodis neglexiſ- nem demandarent. Tibi obſequar, vel Ocea-

Sreimte- ſe gratiam viderat, quem inviderat religa-
eillitats, tum cæſůmque ad columnam marmore Hr-
Tdm im- Miorem, poſt ſpinas, poſt clavos, Poſt fel-
dudentig lis Potum, cuùm ſciret ab eo prædicatum non
6 ne- qui incœperit, ſed qui Perſeveraverit coro-
Diaboli. handum, fieri poſſe credidit, ut jam arrep-

num calcaturus, tua ſi vox naufragium, dum
imperat, eripit.

10

Confidit in ea Cor viri ſui, & ſpolus
non indigebit. Prov. 31. II.

S. Mariæz
Magda- ſi ejus confidit, ſiquidem, cùm nihil cupiat

Planè in Maria Magdalena Cor Chriſti ſpon-

lena.
Ad Deſ-
peratos-

ipſe magis, quàm Pœnitentiam tranſgreſſo-
rum, horum ad ſe multitudinem congregari
conſpicit exemplo provocatæ & allectæ Mag-
dalenæ. Quis enim deſperet ſalutem, cùm
peccatricem videat converſam in Sponſam?
Quæ ſanè ſpoliis non indigebit defloratæ Vir-
ginitatis, innocentiæque deperditæ, quibus
tanquam ſpolis Dæmon exultarat; cum bono-
rum tantorum jacturam tantæ reparaverit be-
neficio Poœnitentiæ. Maculata eſt alba Virgi-
nitatis tunica fœditate laſciviæ? Sed maculas
ipſas pretioſas fecit lacrymarum, hoc eſt
Pœniten- Margaritarum ſuperfuſa copia, inſuta ſpecies.
tia omnia Imoò uſque adeò reſarcivit lacrymis ſuis In-
integrat. nocentiæ damna, ut ipſam quoque Martyrii
ſuppleviſſe lauream crediderim lacrymando.
Neque enim fraudaſſet Dominus diligentem ſe
animam Martyrii glorià, niſi ſciret profuſione
ſanguinis, lacrymarum minorem haud eſſe ef-
fuſionem; quæ tantò quoque pretioſiores videri
poſſunt Cruore, quantèò feliciùs eſt amare quam
mori, & Dei eliquari charitate, quam Tyran-
norum irâ torreri, igmibus medullas diſtillare.

Hic ſi eſſet Propheta, ſciret, quæ &

d. qualis eſt Mulier, quæ tangit eum
Luc. 7. 39.
Compati Adeéône creandis animorum morbis facta eſt

neſeientete Magdalena, ut vel in ſui curatione infirma-
ri cogat benè valentes? Non modò nocens
nocentes perdidit, verùm & innocentibus no-
cuit innocens. Ad avaritiam enim excitavit A-
poſtolum effuſione unguenti, concitavit profu-
ſione lacrymarum Phariſzum ad livorem.
Tantum eſt peccati naufragium, ut nuſquam
portum nanciſci valeat. Sive enim ad pedes
maia Confugiat Domini, Simonis laceratur morſi-
cmepiis co- bus, ſive Domini tangat caput, Judæ carpi-
operantur tur avaritidg. Planè dicerem in conviviis malè
in ma- uæri à Peccatrice ſalutem; miſi ſcirem non tam
tam. epularum obfuiſſe Poenitenti apparatum, quam
ſuperborum & avarorum, vel inter delicias
rabiem efferatam. Felix ergo culpa, quæ Poœ-
Zudæa pro. nitentiam reperit in convivio: infelix inviden-
ditio. tia, quæ alienam eſurivit calamitatem inter
dapes. Sed quid mirum, ſi Judæ inter deli-
cias experta venenum eſt Peccatriæ mulier,
quando virorum ſanctiſſimus, imò Sanctitas
ab eo ſuſtinuit catenas in horto. Non mirum,
ſi vertat epulas in judicium, qui ofcula in pro-
ditionem convertit. Accuſat epulando, ſalu-
tando damnaturus. Nimirum caveat quiſque
à mimia ſeveritate in prolapſos fratres. Nam,
qui Peccatricem auſus eſt accuſare inter fer-
cula, Magiſtrum tradere non erubuit inter
amplexus.

Et eooe Daniel ſedens in medio leonum.
Dan. 14. 40.

Danielem mirérne magis inter Leones in-
nozium;, an innocentem in aula, incertum
eſt. Ibi enim cum Monſtris, hio cinn fortuna

PFelicitas
0ν

pugnavit; cujus tantò præ illorum feritate ſæ-

Oliva

viores acrioréſque blanditiæ, quantò Davi-
dem videmus luſiſſe cum Urſis, à felicitate
deluſum. Planè, durior adversus imperium,
quàm contra feras conflictus. Ut proptereà
& purpurà, & pellibus Dominantes ornari
dixerim, ut ex cruore atque ferarum exuviis
diſcerent Principes, crudeliorem potentiorém-
que Monſtris eſſe ambitionem faſtumque reg-
nandi. Hinc enim eſt, quòd regium quoque
diadema, inſtar murorum, turritum fulget,
quòd acerbiores Virtus patiatur hoſtes in ſo-
lio, quàm arx ab hoſtibus oppugnata. Ergo
fortior Daniel, dum jejunavit in aula, quàm
dum cibus Leonum factus eſt in cavea. For-
tior, dum non comedit, quaàm cùm non co- 3
meditur! feliciérque qui potuit ridere hono-
res, quàm quòôd horrere nefcierit rictus, ra-
biémque ferarum.

Paſce oves meas. Joan. 21. 17.

Tu paſcis, ſed Tuæ oves non ſunt, ſunt
Chriſti. Ideôque attende, quàm diligenter Saperiores
Principis tui cures gregem, qui illius eſſe non elemente:
deſinit, etiam cùm tibi cœpit ſubjacere. Meas, enian
inquit, paſce oves. Non eas relinquo, etſi ti- ſ.
bi eas committam. Utque diſcas, quàm deli- Superin
catè eas tibi tractandas fovendâſque tradiderit, e"mari
non de Paſcuis interrogaris paſturus, ſed de "t.
Amore. Diligiſne inquit. Non dixit, habéſ- sSuperin
ne virentia prata, habes fluentes rivulos, ha- miris ſt.
bes ſtationem ſecuram? Nec fſcientiam, nec Eeclaſiu-
vigilantiam, nec fortitudinem, ſed ſolam ro- Kie e.
garis charitatem. Sufficit enim ad omnia A- az⸗ A.
mor, ſi adſit. Porrò à Chriſto diſcerent vel-
lem Superiores rationem paſcendi gregis. Im-
portunè à Matre filiorum Zebedæi rogatur
Chriſtus, ut filios locet in regno, à dextris
alterum, alterum à ſiniſtris. Quid impuden-
tius? Cui enim datum eſt unquam unigeni-
to Dei filio in ſolio Majeſtatis aſſidere? Mon c z3. lib.5.
utique Angelis, inquit Ambroſius, de quibus de ſide.
Scriptura dicit: quòd omnes Angeli ſtabant Apoc. 4,
in circuitu ſedis. Denique & Galtie ſe ſta- 6.
re dixit, ſicut habes: Ego ſum Gabriel, qui
adſto ante Deum: Non ergo Angelis, non ſe- Luc.l. 9,
nioribus, qui adorant ſedentem. Quid ergo
reſpondit Dominus, ut poſtulationis auda-
ciam compeſceret? Negare non eſt auſus,
quod concedi non poterat. Coœpit ſeſe apud
fœminam excuſare, quaſi hoc penes Patrem
eſſet, malens, de ſua fama periclitari quaſi
impotens, quàm denegare petita, quaſi te-
meritatem pertæſus. Audi Ambroſium. Do-
minus cœli atque terrarum verecundabatur, ve-
recundabatur, inquam; & ut ipſius verbo utar,
confundebatur, Matri pro flliis poſtulanti etian
ſuæ ſedis conſortium denegare. Quéôdque mu-
rere vehementins, non tam Dominum com-
mendat Ambroſius humanitatis, quam quo
decebat reſpondiſſe, ac ſi tanti eſſet Mulie-
rem audacem repelli; ut debuerit Dominus
quaſi de ſua Divinitate apud homines Perici-
tari. Non debuit, inquit Ambroſius, Medi- Suberins
cus omnium deſtitutam Matrem pudoris convi- tardi⸗

. . . . negandlas
cio ſauciare, ne poſtulato ſibi lfuperbius dene- Steler

gato, quaſi immoderatæ petitionis damnata, Mlk- tas.
reret. Denique Dominus non mulieri, ſed fllüs Matth.
ejus reſpondit: Poteſtis bibere calicem, quem 2o, ,
ego bibiturus ſum? Dicentibus autem illis: Pof- heeſe,
ſumus. Ait illis: Calicem quidem G&ρ. Ludm t mt
patiens & alemens Dominus prærogativam gn nien
“

ℳ0
Mnr,
e,

Uahum
ge jen
Domms!
Henn talt
eriti
le ſel
lenegls
n et!

Iy wutpe
M n d
Mm n.
atnor i

6 Cuncdogi
6 metd bat or
lin aica

er, aui
Aicchekems

NId Kekdiete

leb hln,
) Ke
le Nen,
V

lheit ii

Atng ram
um
unlt, renl
. lein
enn e
U odil⸗
ohlrn

täle

N Stromatum, Lib. VII. 11

ict Carredio eis paternæ honoriſfi entiæ reſervavit Non me- ejus clavi tui ſimt. Pendet ille pro te in ligno .
mpetm, blanda. twens, ne quid juri proprio derogaret. Woluit & Tu ab ejus corde non pendebis. Quid
rohen his, quos diligeret, videri quod peterent dene- Cruci cum corde ² Qrux tua cor Dei eſt. Ergo
nes n gaſſe Sanbtus & bonus TDominns, qui mallet ali- non eſt quòôd formides in Calvaria Charitatis.
don anni quid diſimulare de jure, quàm de haritate Deus charitas eit Proincde qui manet in eo,
Dotenink. 1.Cor.i13. deponere. Charitas enim patiens ℳ, &. Ubi amari poteſt, mori omnino non poteſt.
Uingtt, 4, ſunt ergo ii Paſtores, quorum videntur la- „ .
eun n peaia ſeminaria ſeveritatis: quibus ſacilius eſt ne- Simile eſt egnum Clorum theſauro abſ-
rm l gare petita, quaàm audire poſtulata. Itane condito in agro. Matth. 13. 44.
urialan,, Dominus mavult Divinitatis ſuæ exiſtimatio- S
gu 1 nem nutare, & quidem apud Apoſtolos; O Solum Coœlo par! O agrum theſaurorum
n Al, quam fœminam in petendo procacem con- fertilem? O theſaurum non minorem regho!
n ne . fundi: & Tu aſperitate repulſæ rubere Ca- Quid prodigioſius unquam auditum efſt 5 Et Orary
menm. nos emeriti jam Sacerdotis non erubeſces? An ager ſocundus metallorum eſt, & metalla nz,dus
ur rtekin abs Te ſedem petit in ſolio Trinitatis, quam regnorum ſimilitudinem referunt , & in ſo-. W ppro-
dett ichnn ſi denegares, auderes, quod Chriſtus auſus le. Poſuere tabernaculum ſuum adumbrata reg- poſitorum.
non eſt? na in thefauro camporum. Ità & ager æra-

rium eſt, & ſeges aurum, & aurum regnum,
n 1l n Et accepto corpore Joſeph , involvit i‚l- & regnum Cœlum. Non mirum ergo, ſi, Rclikeni
l. . . „ — 1 atri . . erſellio.
lud in Sindone manda, & poſuit il- Profligato patrimonio „ ager emitur. Veruùm 17. Sr.
quis ager iſte? quis theſaurus? Quod regnum? Voᷣ

non I . uo noα i0α ε=- bona quo-
Jin lud 1i, mndl umento uo 2000, d40d eN Puto agrum iſtum opibus foœtum Orationem yoagz z.
duiliuin Chriſti ciderat in Peira. Matth. 27. 60. ſen Contemplationem eſſe: ex qua theſaurus ,lenda.

ineer k ſepulchrij. pullulat Sanétarum cogitationum: Erravi, non Iuſpira-
.M, . „ .- ,„„ . . 6o
imb,d Sbrit Quandoquidem in Chriſti Domini Paſſione pullulat, ſed ſub humo naſcitur; quem inve- iones.
in l PaſiN. inverſa ſunt omnia, Apoſtolus enim prodidit, miſſe non ſufficit, niſi repertum rurſus tegas,
) E

ilidr ziti Latro prædicavit, Barabbas ſolvitur, Chri- & agrum coëtnas, in quo abicondare. Nimi- og den
. . . . . . . . . „ . 7vo0n ſser-
“ ſtus damnatur, dies nocteſcit, ſepulchra vi- rum Ccogitatio ſancta latebris gaudet, & ibi H

Wn Gnt tam reddunt: Narrationis quoque ordo inver- infodi debet „ Üübi oritur. Videlicet Propoſi- Obenien.
tetur, & , qui ab horto Chriſti Paſſionem or- ta nec evulganda ſunt paſſim omnibus, & im- tia.
diri deberemus, exordiemur a ſepulchro, ut pleri debent e ratione, quâ tibi à LDeo in
inordinatæ lanienæ nullus in narratione ordo Oratione produntur. Quod ut faciliùs Præſtes,
ſervetur. Præſertim cùm huc accedat;, quôd emendus eſt tibi campus, unde opes iſtæ eru

entes tinle,
c ſcienmme

ddn n Hebræorum nos ità conſuetudini conforme- untur. Curandum enim eſt „ ne alieni poſſi-
ſo lunt mur, quorum in ſcribendo initium à fine in- deant fodinas theſaurorum. Dum orares „ The-
Cencd Neg⸗ choat literarum. Ut proptereà mirum videri faurus obedientiæ irrepertus did tibi emerfit
Tebelte . non debeat, ſi in Scripturis errarunt, quorum inopinatô. Gratulor Tibi. Verùm, niſi iterum
Iegnd il videtur mihil eſſe aliud Scriptura, quam er- Orationis frequentioris eum humo adobruas,
8. uid inne ror. Error, inquam, eſt, non quando à Deo evaneſcet. Is enim theſaurus iſte eſt „ ut ſi non
nde eam didicerunt, ſed ex quo Dei verbum ſuis ſepeliatur, emori conſueſcat. Sepulchro vivit.
atis allikn

in Scripturis non agnovere. Age ergo; & Nec ſepulchrum illi ſat eſt paraſſe:

agrum
broliw, Crucifigum jam Dominum Joſephi operâ in eme in quo ſuccrevit. Vide diligenter, ne ſtu-
nes 4 G novo recentique tumulo repoſitum contemple- dendi amor, ne gloriæ cupiditas, ne volupta-
Gi mur. Ea eſt felicis digmitas ſaxi, ut non cum tis ardor Obedientiæ naſcituræ campum, hoc
0 ſnllmhi Coœlo ſolum, ſed cum Virgine, Cœli terra- eſt, tempus deſtinatum invadant, occupent,
1 li: u/ rumque Regina „ certare videatur de dignita- extermineant. Si agrum emeris, hoc eſt loca,
ſeuen. E/, te. Siquidem Virgo mortalem edidit in ſta- te mpora, cæterâque Obedientiæ ſacraveris .
Pofultfnn bulo: Peperit ſilex immortalem Chriſtum non frueris theſauro tuo: alioquin, ut primùm
re non tam terris quam cœlo. Quid, quòod ſepulchri fubtrahi tibi ſenſeris ſtudendi opportunita-
*

Ceßit Partus non Matri duntaxat eripere palmam tem, deficies, mii redemeris à cupidine ſtu-
we es contendit, verùm & Patris generationi vix diorum horas omnes, in quibus opes ger-
Nereſu/ cedit. Etenim & paterno ſinu divini intellectus minant Obedientiæ. Quod de Obedientia di-

e ſein, nunquam non exiſtens verbum prodiit, fui ctum, de reliquis intelligas velim Virtuti-

Ambrdu non opifex natalis, ſed Patris Opus ſine rudi- bus animi.
GerenlAAAHO mento: Cum in ſaxo & mortuus requieverit,
uigin S& untnortali; emerſerit architectus & rudi- Felices illi nexus gui de manicis &
7,,.,1, ,gi mentum ſui: idem, ut ità dicam, & natus neo Yi . ;
ii HW 2 Or 1a. (icain ES, compedihbus nam mit 5 -
Car⸗ & Parens lucis & claritudinis ſuæ. Ie d r ce ReIs ma Pt 7
e , voſtolum ontingentes , Martyrem, „ „
n n , , . . . reddiderun eT In, d:,
anin e, cat Domino placuit, ita factum eſt: ee unt. S. Aug. ſcrm. 28. de Marez,t
mi ⸗ dit nomen Domini benediéctum. Job. d.
deben 1 .
mig hontiſ, 21. Plena mutationum ſcena: ſiquidem Marty. viyeula.
j Arhri , rem effecit ex Apoſtolo compes, corona ip- Eatien-

* .
6 ??M . . . 4. . — L. .
/ Lai,d “ Virum membris quidem fimo affigum, ſe quoque brevi futurus. Nitnirum habuit à tin.
6 en, confor. „ο0ο Ihente confixum! O Hominem ante cru- catenis Petrus, ut Martyr fieret, habuere Perlern-
46

mari. (liiixum Deum, Domino crucifixum! Et ſa- catenæ per Petrum, ut evaderent diadema- "*“.

2
, MA. N. né quis noſtrum recuſet pro Cruce Deum, ta. Verùm Petro ferrum nobilius videtur, S. Taer-
un ini quando non Deus Crucem Ppro nobis recuſat? quando majoris apud Deum pretü Martyrium lis.
lilen. 4 Et dubitas adhuc Dei voluntati ultrò configi? eſt, quam corona. Quid quòͤd invenit vin-
gilui 1 Quid enim eâ dulcius, quid ſplendidius, quid culum, in quo Apoſtolum perficeret. Nimi-
n auguſtius? Crux tua ſit Deus tuus, munera rum Patientia ſi adſit, nec tam grandis Apoſto-
nit .

latus

I 2

latus dignitas eſt, ut augeri non poſſit, nec
tam vile ferrum, quin ipſi valeat Petro ſplen-
dorem augere.

Marmu- Detrahentem ſeeretò proæximo ſuo hunc
ratie. perſequebar. Pſ. 100. 5.

Religioſo- Perſequebatur detrahentem, qui ſuperbum
rum apud oculo & corde inexſaturabilem vix repellebat
ſeenlares à menſa. Diſce ex magnitudine ſupplicii cri-

en vwl. Winis foœditatem. Quid iniquius Detractio-
ganda. ne, quando iniquior ipſa æſtimatur in domo

Familia- David pueri Dei tum avaritia, tum ſuper-
ritas cum biâ, quarum altera vitiorum parens, ductrix
Tisntari, altera & anteſignana eſt. At, inquis, vul-
as Be Z,. nus retego, quod domi non vulgatum modè
mi zuni- eſt, ſed palam damnatum. Domi quod pro-
zos defec- ſtat vulnus medicaris, ſi retegas; vulneras
eus eis autem penè curatum vulnus, ſi alienis expo-
Propalas. nis. Non enim æquo animo feret ignominias
enmtm. ſuas revelari hoſtibus ac peregrinis, qui pa-
tienter tulit fratribus publicari. Rogo Te,
cur confoſſum in agro Parentem ſepelis, &
non potiùs inhumatum deſeris, ut eo aves coe-
li ſaginentur? An felicius eſt à vermibus exe-
di in ſqualore fœtoréque ſepulchri, quam in
Sole, pratorumque ſuaveolentià ab aquilis non
tam vorari, quam curari & reponi? Cur avi-
bus eripis, quem vermibus tradis? Nimirum
non grave creditur, cadavera ab iis exedi,
quorum ipſa ex ſeſe corpora edidere. Viden-
tur enim lactare prolem, non pati carnifices,
dum vermes paſcunt quos peperere. Quæ, é
contrario, ſi à vulturibus lanientur membra,
ſupplicium luere, non curam exercere pigno-
rum putantur. Ideéque ſatius duxere morta-
les ſuorum diſſipari corporum reliquias à do-
meſtica, licèt viliſſimà, pecude, quàm ab avi-
bus aëris, Co-lique deliciis abſumi. Prodit è
Parentis alvo cruentatus infans; adeòô vel ſan-
guineâ tunicà conſulendum natura duxit pu-
dori prodeuntis, quem nudum exponere no-
luit vel cùm nudum exponit.
pannus pro purpura eſt: in foro autem eru-
beſcit quidquid minùs rubet quaàm purpura.
Verbo: non ideò Tibi licet evulgare exteris,
quæ domi ſunt vulgatæ jam plagæ: nam quod
aperitur Medico, quod amicis vulnus aperitur,
faſciis alligatur, & involvitur, ſi fortè acceſ-
ſerint alieni.

Et dixit Dominus ad me: Sume tibi li-

brum grandem, & ſoribe in eo ſtylo
hominis: velociter ſpolia, detrahe,
citò prædare. Iſa. 8. 1I.
en ee⸗ Placet ſeveritas, quæ velocitate delectetur
“l in coërcendo. Verùm iſtud, Citòô, ſcribi de-
bet non ſtylo Dei, qui dicit & facta ſunt,
cujus, ut ità dicam, tardius imperium quam
Saperior opus eſt; ſed Atylo hominis, qui non in mo-
tardus ad mento, ſed in tempore agit & operatur. Ex-
pœnas ſit. ſpolietur vetus homo in eo, qui renovari de
die cunctatur in diem. At ſpoliari debet, non
excorliati: excoriabitur autem, ſi mos, qui

non Cuti modò, ſed Cordi quoque adhæſit,

revelletur, antequam paulatim à medullis ab-
ſtrahatur.

Oliwa

Domi etiam

Quis me tetigit. Marc. 5. 31.

Hæmorrhoifſa tam ruboris plena, quam ſan- Confiden-
guinis indiga acceſſit ad Chriſtum, & clan- tia in ſolo
culum fimbriam tenens morbum expulit. Quod Chriko
ut Chriſtus ſenſit, exclamans, ait: Quis me "on in ho⸗
tetigit? & ſubiratus Fidei mulieris, eam pro- mmibe.
dire cogit non ſine pudore in medium. Do-
mine, quid eſt, quod ultrò accedentes curas,
& ægrè adeò fers tactum tam fidelis, tamque
obſequioſæ fominæ? Nimirum quæ ex me
fluit ad curandum virtus, inquit Chriſtus, iis
debetur, qui ſpem omnem collocarunt in me,
non huic, cujus ſpes diu Medicorum deluſa
nugis, non tam de me ſperat, quàm deſperat
de illis. Non premunt turbæ quæ compri-
munt, ſed quæ me tangit, in alns tamdiù fi-
dens, illa me premit.

Germinet terra herbam virentem. Ge-
neſ. I. I1.

Ferrum paſſura Tellus, Tyrocinium in ex- Vro&
ordio culturæ vocem pro raſtro ſortitur. Ni- eccator
mirum delicatè colendus eſt Ager cùm primò ded
colitur, utque aratrum fortiter patiatur, vix “ Teick.
ſonum ſentiat in veſtibulo ſationis. Diſcis cre- Layp’
do, quàm blandè & alliciendus Peccator ſit, bland?
& exercendus TLyro. erigendi.
Conf⸗ſa-
Domine, quid multiplicati ſunt inimici .
mei. Pſal. 3. I.

Gu. 1I

5

Vellent aliqui ſine ullo Pacis diſpendio ſui Serapuh-
cordis ſacrarium inſtaurari. Non mallei ſtre- f.
pitum, non ſecurium ictus, non ſtridorem Tentaiis
aſciæ vellent exaudiri. At Salomonis dunta- "rceſe.
. . . . . 1724.
Xat privilegium iſtud fuit, & Templum ex-
citare, & à fabrorum tumultu immune illud
Præſtare. Verùm auro puro undique tectum
erat, quod ſtrepitu caruit Templum. Perfec- 1. ſoan.4.
ta charitas foras mittit Timorem. Cæterùm, 18.
nos qui non cum Salomone Innocemtiæ do-
mum ſtruimus, ſed cum Eſdra collapfam ali-
quo modo reparamus, non modè ſtrepitus fer-
re oportet, ſed & pugnas; ſimulque milites
eſſe decet, & fabros, æquè hoſtibus expoſi-
tos ac operi intentos. Nimirum non inſtau-
ratur ſine ſudore ſemel collapſa Innocentia.

Simon Petrus cum audiſſet, quia Do-
minus eſt, tunicd ſuccinæit ſe (erat
enim nudus) & miſit ſe in mare.
Joan. 2 I. 24 : S. Perrat,
Qui ſine navi properandum ſibi ducit ad grde⸗ 3
Chriſtum, ſine veſte ante eum erubuit appa- tatu re
rere. Sprevit Mare, ſed pudorem timuit: „sd.
undas calcat, ſed non pudicitiam. Ridet nau-
fragium, verecundiam veneratur. Verùm quo
modo audet retentare ſine cymba fluctus, à
quibus penè hauſtus fuit, cùm primùm am-
bulare ſuper undas ad Chriſtum tentaſſet? Ar- ire N.
guit eos Petrus, qui ſi ſemel fortè vacillare eee
Ccœperint inter undas, eas à littore ſalutant, Eernat.
nec adduci poſſunt, ut victoriam parent, ubi
inſidias ſunt paſſi. Libet hic ſciſcitari, cur Tertatn

.— . . . ti-⸗
periclitetur ibi Petrus, hic enatet. Et quidem agga.

ſi res ſpectetur, gravioris hic naufragi me- ve,ßn-
Etenim ibi Chriſtus zimihast.
iter

tus aderat, quam ibi.

inie
Clo⸗
ſeeil
n D.
e,
1 nge
4 A
it i
lar ,
un E
² n.
timdit.

len Ce.

hiumna
Ntiut. Nd
rn n
Ntutur, Nii
. lcuer
Deccanmr iyn

ſun mni

Gilpenchä⸗
n maleike
non ſtiltn
hmonis tr
Tenploner
mmmpne l
cine dn
lum, Nik
. Ceetu,
Anocente
Colalat.
Pöfrenukfr
milgienl
hoſfibus N⸗
Om n ii
4 Lcen

1, ſin N.
nun ,(
, ie Mſi.

Stromatum, Lib. VII.

Gasidenis iter imperarat, hic ultrô ſe fluctibus commi-
Deo. ſit. Ibi amore levis volabat, hic trind negatio-
ne gravatus deprimitur . Ibi ſecuritatis habe-
bat vadem vocem Verbi clamantis; Ego fum,
Matth. 14. molite timere: hic & aditi quondam diſcrimi-
5e zntie nis, & admiſſi flagitii conſcientia timorem
Serni: de. arimo incuſſit. Nihilo minus hic enatat;, ibi
riculg. mergitur: hic epulas meretur, ibi à Chriſto
S increpitus erubeſcit: ibi modicæ fidei argui-

cu, non no- 21 n 11
zu, tur, hic ſummæ charitatis prædicatur. Ni-

Non omnia
licent om-
ziut. hic ardor compreſſit. Rogo, quam cunctabun-
Zelus ani-
ſtum, audit loquentem, ambulantem miratur,
adhuc tamen, ſi Tu es, jube, inquit, me ad
Tbid.2g. Te venire. Nec antè iter invadit, quàm à Do-
Ruref- mino provocetur. Quique audito, Ego ſum,
lbid. 29. Molite timere, timet; exaudito Veni, Timo-
rem non exuit, ſed præcinxit; diſtulit, non
diſpulit. Hic verò admonitus tantum Joan-
ca miſli. ne, quòôd Chriſtus adeſſèt , illicó proſiluit
doαſu in mare „ nec Domini præſtolatus impe-
Rni. rium, nec frementes Stagni fluctus reveri-
meant. tus. 4

Serußtaloſt.
Ercleſiifti-

,nien. Juravi, & ſtatui cuſtodire judicia Juſti-

lamn . Iid Iuc. PI. LTIS8. 106.
Crrin e. Tam generoſi reus voti quid timeat? quod
Sis veſt vi. forté non timet. Audi, quid conſequatur.

toiam. Humiliatus ſum uſquequaque Domine, vivifi-
an me ſecundium verbum tuum. Unde non
hid. Immeritoò ſuis diffiſus viribus exclamat: Ad-
Ibid. 117. Tuba me, & ſalvus ero etiam poſtquàm di-
xiflet, iniquos ſibi eſſe inviſos, & legem
pretioſam. Quaſi diceret. Si, emiſſo ſancti-
tatis voto, iniquitati ceſſi: reſtat, ut, pro-
jecto clypeo, occurram Goliæ in nomine Do-
mimi. Neque enim itaà proludit pugnæ ani-
mus, uti corpus præludit. Cadit enim hic
ante fominam, ante cujus pedes cecidit pro-
ſtratus Gigas: & mihi non abſimilis Samſon;
poſt Leonem diſcerptum, puellæ ceſſit, mel
eliquans è feris, fel & fœminis. Nimirum,
qui ſtatuit non ſtetit, qui juravit pejeravit,
qui cuſtodire debuit prædæ patuit : Uti
adulter Propheta, Apoſtolus perduellis, &
vineæ oblita ſponſæ memor vinearum apertè
teſtantur. .

Qui producit ventos de theſauris ſuis.
Pl. 134. II.

Tibulatio Quid mergi times, quòͤd paulò validior

ene Aufter perflet? E theſauris divimitatis edu-
unvant;. ctus eſt, qui mare ventus commovit; ideoô-

„. que noli timere naufragium, ſed vitam ſpe-
ra. Erravi, calamitatum ventus non è di-
mnitatis, ſed ex humanitatis Dei ærario,
non erumpit ſponte ſua, ſed Domini provi-
Qentia producitur, ut tibi portum paret,
kcèt procellas tempeſtatéſque ciere videa-
r. Et ſanè quod vulnus non & vulneri-
dus eruitur Salvatofis, tanquam ex ærario
ununummus, cujus pars nulla debetur Cæſari, quia
undique ſignatus eſt imagine Crucifixi? Pla-
de theſauros vehit ventus erutus & theſauris.
Imèò theſaurus eſt, ideéque non ejicitur e
theſauris, ſed producitur. Agnoſce ergo fe-
Ricitatem tüam in tua ealamitate. Agnofſce
uIica Cymment. LTom. V

mirum quod ibi concitavit mora naufragium,

dus, quam tardus æquor explorat. Videt Chri-

1

in luto ſydus, in ſpinis roſum, in umbris

diem, in fletu florem, gemmam in ſabulo,
portum denique in procella. 1

Simile eſt regnum Cæœlorum theſauro abſ-

condito in agto. Matth. 13. 44.
Planè Theſaurum in agro habemus hiſce
diebus, Chriſtum nempe in Maria, hoc eſt,
Solem in Virgine. Et ſanè Theſaurus iſte in
terra eſt, ſed de Cœlo eſt: in luto naſcitur,
ſed lucis ope, ſed Patris expers, ſed parens
Matris, ſed artifex opificii ſui. Theſaurus
eſt Theſauro concluſus, imo & includens
theſauros, quippe cùm lateant in eo the-
ſauri divinitatis abſconditi. Porrò Pater re-
dimendi ſervi cupidus filium vendit, utque
lutum acquirat, aurum exponit. Proſtat in
ærario Virginis Gemma iſta venalis, empto-
rem quærens. Emi cupit ut redimat. Vendr
ſtatuit, ut carior tibi eſſe incipiat, ſi cariùs

Chriſti In-
carnatio.

Christus
emendus.

poſſederis. Ne vilis foret, factus eſt nihil;

utque tibi ſine pretio non eſlet, eſſe coœpit
ſub pretio.

Quoniam Tu es, qui extraxiſti me de
venire; ſpes mea ab uberibus Mattis
meow. Pli. 2 I. 10.

Quorum Religioſorum eſt Deus ſpes? Qui-
nam in Ordinibus religioſis ſunt, quorum
Cor uno pendet à Chriſto? Hi qui ità ute-
ro hæſerunt, ut inde vi magna debuerint
avelli. Sinus ordinis ſacri Domus eſt proba-
tionis, in ea Societatis filii concreſcunt;, ef-
formantur. Faſtidiis uterum Matris? ſpernes
Patrem. Spes tua Deus non erit, quando ſpon-
tè erumpis è ſinu non extractus, ſed excep-
tus. Tardius maternum ſinum reliquit Ja-
cob, quam Eſaüu, & ideòô fortè fuit ſanctior.
Diuturnmus Elephanti partus, ſed miraculum
editur. Aurum quàm lentè parturitur! Nec
vel tardiſſime naſceretur, ſi quam faſtidit
lucem obſtetrix avaritia ei reluctanti non
offunderet. Myrrha ides vel cadaveri pa-
rat immortalitatem, quia naſci neſcit. De-
nique obſtetricari ſibi ſentit aut ſolem, aut
ferrum. Per vulnera prodit in lucem, hoc
eſt, vulnerari debet, ut vivere incipiat,
cùm ſoleamus vitam abſolvere ſi vulnere-
mur. Ut proinde mirum eſſe non debeat,
ſi cadaweribus vitam quodam modo ſervet in
tumulo, quæ ſub cortice vitam haurit à plaga.
Vivit in fünere, quæ vixit in vulnere. Facilè
mimirum fugat mortem in ſepulchro, cui vita

Contingit inter ictus. Verùm ne odore Myrrhæ

allecti & abſtracti videamur, redeamus ad ute-
rum. Væ Tironi ſi Tirocinium oderit. Partu-
riri recuſat, ſi edi feſtinat. Abortus autem eſt,
feſtinatus in lucem, immô in luctum partus.
Ex utero transfertur in tumulum, qui citius
erumpit ex utero. Ad funus properat, qui fe-
ſtinat ad vitam. Citò languet, qui citò prodit;
flos: & futuræ ztatis ducuntur lineæ in ute-
ro. Dies, quibus in Matre lates, ſemina ſunt
vitæ tuæ. Liu vives; ſi latueris diu; citum
ortum non tardior ſequetur interitus. Tardius
Horet planta, quàam foenum, ſed diuturniùs
vViret: Verum ; qui de Chriſto prophetat Pial-
mus,; zgre fert delhcias Chriſti obrpi que-
xelie

Tiro per-
taſie Viro⸗
cinium.

Mr. ha li-
E
0r é6 cor-
tice manat
inciſo.

Mortfita⸗
tionam s-
mor nos
Zelo ani-
marum nie
tiate

relis imprudentium. Quiè ventre extrahi de-
buit, JESUSeſt. Eas enim nactus erat in hoſ-
pitio Virginis delicias, ut inde prodire non poſ-
ſet. Nimirum è& Liliis tranſiturus erat in ſnum,
ſi è ſinu Matris in ſinum vitæ profugiſſet.

cprigipaſ. Da nobis auxilium de tribulatione, quia

uen vana ſalus hominis. Pſ. 59. 13.

tia Eecle-
ſie. . . .
Quæ iſthæc tribulatio eſt, ex qua ſalus e-

naſcitur? Quæ iſthæc nox, ex qua dies ſalu-
tis erumpit? Planè nox iſta diei parens, nox
eſt pereuntis Dei ex qua aurora felicioris Lu-
cis emicuit. Ideò enim fugatus eſt ſol, quia
clariorem ſe ſenſit oriri ſolem in ſolis æterni
In Pl. 68. Occaſu. De limo ſuo aurum fecit, inquit Augu-
ſtinus; id eſt, eliquavit nobis ex tribulatione
ſua felicitatem noſtram. Ejus nempe livore ſa-

kla. 53. 6. „
53. 6. ati ſumus, ſi credimus Iſaiæ, ſi Paulum audi-
mus, ejus locupletati inopia, ſi legimus Petrum,
ejus exornati vulneribus, ſi denique Davidi
aſſentimur, ejus ſumus perditione ſalvati.
Finito die, juſſit omnihus reddi merce-
dem, noviſſimis uſque ad primos.
. . 1 . . .
dmio æſSa. Quid ergo eſt quòd a noviſſimis it
mvidis. Teddere! S. Auguſt. Serm. 59. De
verbis Domini.
Superiores: Planè & re futurum magis videbatur, ſi in-
Jacz,s cipiens à primis ad noviſſimos noviſſimè de-

non admo- . e E .
dan ſera⸗ veniſſet. Siquidem primi, pacto denario ac-

gan' face- Cepto, non adfuiſſent noviſſimorum merce-
re ſais. di: & ità, ſublata livoris occaſione, & no-
viſſimi exultaſſent, & primi non invidiſ-
ſent. Chriſtus tamen, ut ſuperiores commo-
nefaceret, non admodùm curandum eſfſe ſcan-
dalum invidorum, voluit, præſentibus Primis,
reddi Poſtremis ſtipendium. Nimirum nullo
dignum ſolatio ulcus iſtud invidiæ eſt, nul-
lôque curandum remedio. Quare Dominus
Superior torqueri ſaltem voluit, quos curari poſſe deſ-

Ividia in.
er pareâ.

eser peravit: & ne fortè, præ indignatione invi-
& mnvidoa dorum , cunctarentur Patresfamilias infir-

rum larra- Mmioribus benefacere, ne minimo quidem in-
us. commodo & ſe ab eorum querelis, & il-
los ab indignationis dolore redimere voluit.
Verùm, pendatur, inquit, nummus primò
noviſſimis, ut Priorum abſque fomite ſuccen-
ſus invidentiæ rogus, non impunè ardeat;
ſed, quando extingui non poteſt, ſuis hoſpi-
tibus utatur pro pabulo. Vitium, quod curà
caret, tormento non careat. Inviderent, quam-
quam Sociorum non ſpectarent felicitatem?
Videant, ut crucientur: & quando aliena
ſpoliantur opulentià, creſcat invidia coram for-
tuna.

Nr⸗ . B .
er rc. Abierunt retrorſum, & ceciderunt in

eus. Terram. Joan. 18. 6.

dreunße. Et Paulus in terram cecidit, Chriſti voce
cen enfo conterritus in itinere, & in terra reſupini
nem. jacuere milites in Horto: ſed ille furrexit
alligandus pro Chriſto, furrexere hi Chri-
ſtum ligaturi. Nimirum non omnes, qui
Chriſti voci videntur ſubdi, & dare manus
Chriſtum prædicaturi ſunt, ſed plerique cru-
cifixuri. Quot „ cum humi diu jacuiſſent

Omnia im-
piis in ma
lum.
Perſeve-
rantiæ do-
m.

14 Oliva —

Pœnitentes, evaſere in cilicio impi, Ignem αn:zu.
ſibi ſuccendentes in cinere, lucem præparan- muz, S.
tes in luctu, efformantes in luto aurum, ideò Religief
in terram prolapſi, ut laberentur & cœlo. D
Ambo luxere pœnitentes Achab & David: Eernant
verùm Servatoris hic parens, ille hoſtis fuit. ſarularee
Quòd ſi quæras, quare Chriſti voce tum Sau- Superbia.
lus eliſus in terram, tum cohors, illo tamen Teriditas.
verſo in Apoſtolum, hæc ſit verſa in agmen Correézt

furiarum: audeo dicere, parciùs hæc repre- Rin
henſa, abundè ille coërcitus eſt. Ità ſæpeèey,
Tiro valdè

dulcior reprehenſio, uti Soles brumales mo- ſeri eaen
vent humores, nec ſolvunt. Paulus non au- cendu.
divit modè, Ego ſum, ſed quis eſſet intel- Joan is. 5.
lexit, nempe Perſecutorem ſe didicit & con- .
tumacem. Milites autem, dum tantùm au-
diunt, Ego ſum, qui erant permanſerunt. Id
autem non Chriſti immanſuetudini, ſed im-
pietati eorum vitio verti debuit.

Non in commotione Dominus. 3. Reg.
19. 11.

Dæmon non Deus eſt, qui os torquet, ocu- Saperie
los turbat, caput quaſſat. Religioſore⸗ hoc Raiſee
loco mentes arguo, quæ, Dei ſe ſedes eſſe
non putant, niſi vehementi quodam ſpiritu conf’mii
cogant apud ſe Dei Spiritum hoſpitari. Non Ievei.
in commotione Dominum hi ſciant adveni-
re. Pulſaturus organa Muſica, quò delica- ate.
tiùs pleurides regulas tangit, eò ſuaviorem .
efficit ſonum. Neque enim quia ſonora ex tu-
bis aura non prodit, niſi tangantur regulæ, li.
ſuavior idcircò prodibit, ſi vehementiùs pul- gendi.
ſentur. Sic fides, qui ita pulſat ut vix pul-
ſet, gratiores facit. Etenim in Arte Mu-
ſica tyro tangit eas ſummo conatu, & ſono
minimo. Magiſter verô dum fides palpare ma-
gis videtur quàm pulſare, vocales reddit. Ut
æs campanum reſonet, funis concutiendus &
contrahendus eſt: ſed laxius ni contrahatur &
liberias, non ſonus, ſed ſtrepitus emanabit
ex ære. Auſter ſi lenis ſpiret, cymbas provehit,
ſi perflet impetuoſior, mergit.

Et erat in ore meo tanquam Mel dul-
ce. Ert cùm devoraſſem eum, ama-
ric atus eſt venter meus. Apoc. 10.

10.
S. Auguſtinus Pſalmum quadrageſimum aic
ſecundum explanans, affirmat librum iſtum
Evangeliorum eſſe doctrinam, quæ Ori, zagschyi-
id eſt, perfectis dulceſcit, amareſcit verò ven- ſisrone
tri, hoc eſt, Voluptariis. Ego verò Mem-
brorum ſervatâ ordinis dignitate, nobiliores in Monifßer.
Ore & primarios tum genere, tum ſapientid zio amari-
viros ſeu Religionis, ſeu Cleri adumbrari exi- en ae
ſtimo, in ventre verò viliores & infimos & Con- pari-
gregatione, planéque gregarios homines.
Porròô ſi quid vel in menſa inſulſius Pauper- Marſe
tas propinarit, ſeu Obedientia durius ali- nat
quid ferendum impoſuerit;, illicò videas que-
ri Ventrem, Os laudare. Delicatioribus ſarci- Obcfieni
na videtur pluma, ruſticioribus plumæ viden- 4 ,
tur juga: afluetis Melli nihil non deſipit, £.
gypti adhuc ructantibus cepas nec Manna ſa- Mrtifes.
pit. Verbo, Chriſti liber dulceſcit Ori, vileſ- Fr-
cit Ventri. Ecquod iſtud tandem portentum

eſt? Amaritiem, quam Palati teneritudo non pagpena
ſenſit, aſa

le⸗ er
Gs

lau
Ne N
4,tlens
4

y umnni
Dnu,

Mrh 1. 1.

lren g
Aheren dil
ridhe
Glln
oli ſi
ton N
n N
n igneb
N
lu kn
nlan)
n Mn 16
ude nre
det en.
Ltntn.
nſenmn I
ini,El .
.

N. N

trcpet
lgallns he
ele Eae
Aoodun Hin
hoßhiai N
ſcint n.
2, la
ed unten
i ſonnnark
gannur en,
ehementin e
llat ur u
in Ar
Dniatl, A Nn
ſdes alun
Ocales ed
CONeNtetin
ni oummkul
repiun un
cnba tſei
1.

n eunt,
41. M

.
n gunzhe,
mat kut
wan N
mureeſan i
0 del Mn

orert,
Tate,Nolid
ntate, 8

6
ere, in 1,
Heni Anmme
infnni,,
regal
uiln ,
Henms unn .
,lienn
Delicndrl
bueſinn
lmn l,,
Pr e
tankenn
hi tenenn

bul

Stromatum „Lib. VII.

ſenſit; Venter ſenſit, quem Natura, tanquam
humanæ Urbis cloacam, non tam ſaporibus
diſtinguendis, quam egerendis ſordibus at-
que flercoribus deſtinavit. Nimirum ſervi-
tutis mos iſte eſt, ut in libertate vel Pavo-
nem faſtidiat. Nauſeavit Iſrael ſuper Man-
na, eductus & laterum officinis. Nimirum et-
iam in plantis, quæ minoris ſunt pretii, tene-
ritudinem majorem ſimulant. Creſcit inter
vulnera Olea, cùm ſterilis Cuprefſus trunca-
tum nuſquam ramum inſtauret: cumque Vi-
tibus ictus foœzneremur, Botros recepturi pro
vulneribus, ſylveſtris planta Mortis germa-
na, & parens luctus delicatam adeò ſeſe ex-
hibet, ut immedicabilem ramorum detrunca-
tionem perpeti ſterilitate conteſtetur. Quid
loquimur de Cuprefſo, cùm Aurum ſpecte-
mus, cui grave haud eſt ignem & malleos pa-
ti, ità abhorrente à flammis pale, ut vel In-
cendii afflatu pereat. Adamas rotarum ferri-
que attritu inclareſcit, Vitrum frangitur, ſi
vel ungue perſtringatur.

Lihber generationis JESU Chriſti, fi-
li David, fili Abraham. Abraham.
Matth. I. 1.

Maria Omnia quæ hic ſcripturus ſum non eò col-
Re Bine lineant, ut Mariam aut Deo præferamus,
gale aut Chriſto, quorum comparatione ipſa,
Pradeſti- quamw is maxima, nihil eſt: ſed ut docea-
a ſſtur. mur Electionem noſtram à Deo omnino fa-
. ctam nullius ope, implendam, conſilio & juſ-
ſu Domini per Mariam. In hunc Fidei ſen-
ſum ſemper à me ſcripta volo, quæ de Præ-
deftinatione præſcribo. Rapior enim in Virgi-
Trædeßi hem, extra mne raptus, dum reſpiciendo Ma-
nationisar⸗ ri& full gores, ita lucis ejus exuberantiâ obruor.
Punese“ Liber Generationis JESU Chriſti Virgo eſt,
Eiiginem, quæ JESUM ipfſum generavit. Et fanè in
quo alio libro ſcriberet Chriſtus, quos rege-
neravit in vitam æternam, quàm in eo, in quo
à Patre ſcriptus eſt ipſe. Ergo gaudeat, qui ſe
legit in Virgine: exultet, cujus eſt ſcriptum no-
men in Maria: neque enim dubitare poteſt,
an ſcriptum in cœlo ſit, quod deſcriptum novit
in Virgine, quæ Corlum eſt, quæ Syderibus
cincta eſt, quæ amicta eſt Sole. Hoc meum erit
non tam probare, quàm indicare, aductis iis
in medium ex Sacris literis, quæ argumen-
tum iſtud confirmare poſſunt. Porrò Virginem
Librum eſſe teſtatur Epiphanius iis verbis:
To. 4 Bi. Viber incomprehenſus, quæ Verbum & Rlium
itheee FPatris Mundo legendum exhibitiſti. Nimirum
te decebat, ut quæ futura erat Praædeſtinato-
ltem ba. um Liber, Primogenitum Electorum in ſe
lederr. non ſcriberet modô, ſed formaret, dum Lin-
vit fol gua ejus ſacta calamus Scribæ ea protulit ver-
ne cnca ba humilitatis Pleniſſima, Ecce Ancilla Domi-
Luc. 1 38. 12 Rai mihi ſecundim verbum iuum: Et Di.
Vimtate cumulatum in ea Verbum Caro fa-
Gtum eſt. Haud nunc mirum eſt, ſi Paſtorum
Verba Virgo reponeret tam diligenter in corde
ſuo, quæ & ſe librum noverat, & Verbo
quod emiſerat Verba fſufficere Ppræoptaret:
Ut quando Cor ſuum deſtitutum præ Fo-
tu edito ſenierat Verbo Agnéôque Dei, Pa-
ſtorum illud verbis locupletaret. Et fortè Li-
er 1s Virgo eſt, quem munitum ſigillis ſep-
temn in Apocalypfſi Solus Agnus dignus habitus
eſt, qui reſignaret. Neque enim alius Matris
kihicæ Comment. Tom. V.

15
linguam noverat plenias, quàm Filius: nec fi-
liorum Chriſti nomina alio contineri debue-
re libro, quam corde Matris: ut ibi filius
ſcriberet, quos æternitati generaverat, ubi
genitum ab æterno ſcripſerat Pater. Ecquid
fuiſſe cauſæ credimus, quòd juxta Crucem
adfuerit morituro Filio Parens: quæ eum
nec religatum ad columnam, nec coronatum
in prætorio, nec in atrio Præſidis condemna-
tum ſpectaverat? Cur, inquam, adeſt Mater
Crucifixo, quæ Flagellato non adfuit? Si
Matris præſentia filium recreabat, nuſquam
abeſſe decuit; ſi verò cruciabat, tunc non de-
buit adeſſe, cuùm maximè torquebatur. Ni-
mirum in illo temporis articulo Eccleſia naſ-
cebatur, & Regni hæredes inſtituebantur,
ideò Prædeſtinationis procul inde eſſe non de-
cuit Librum. Ergo adſtat Matri Filius, ne
deſit Filio, ubi filios ac hæredes deſcribat.
Adeôque profuit Prædeſtinatis, quòͤd Cruci
Liber adfuerit, ut vel Latro e Cruce tranſcribi
potuerit in album filiorum, Libri vicinia, ex
reo factus repentind miſericordia Martyr. O
felicem Latronem, cujus dum tangit pati-
bulum vitæ Liber, in Libro vitæ vel mori-
turus exſcribitur. Impetravit, credo, Ma-
ter, dum in corde dictante filio electorum
nomina exciperet, ut Centurionis, Militum,
atque Latronis felicitati ſuffragaretur propin-
quitas Libri, ne fortè abeſſent aà Libro vi-
tæ, à quibus vitæ Liber non aberat. Felix,
Longine; qui, dum in Domini pectore cha-
rackeres mortis inſculpis, vitalibus literis in Ma-
tris pectore Filii filius nuncuparis. Planè mi-
rari deſino Ambroſium conteſtantem, ſine la-
crymis adſtitiſſe Matrem funeri fili. Stantem
lego, lugentem non lego. Sapienter ſanè. Ne-
que enim lugere auſa eſt, quæ in ſe ele-
ctos ſciebat deſcribi. Verebatur Ppientiſſima
Mater, ne profluentibus lacrymis litura fie-
ret aliqua in libro vitæ. Timuit, ut ità poë-
ticè, ſed ſanctè dicam, ne deleretur vel unius
nomen ex viventium catalogo, dum fllii
tranſcribebatur nomen in indicem mortuo-
rum. Ne perirent filii Filii, ſiccis oculis pe-
reuntem Filium Mater ſpectavit. Maluit
Mater carere Filio, quam Filiis. Verùm
luſus iſte nec Crucem decet, & Pieta-
tem haud ita commendat. Quid enim cùm
dixero abſtinuiſſe lacrymis Matrem, quò
copioſior ſuppeteret Filio Scribendorum ele-
ctorum materies, ut videlicet exhauſto ſan-
guine Nati præſto eſſent Matris lacrymæ, ne
deficiente humore minor foret in Libro vitæ
Mortalium numerus: quem, inquam, cùm ità
luſero, fructum reſeram „niſi acuminis um-
bram: Videbérque ſapientibus maluiſſe meum
ſcribi nomen inter Poëtas quàm electo-
rum nomen in Libro vitæ. Abeant proinde
luſus in re tam ſeria, ſola enim Monſtra lu-
dere conſueverunt inter procellas tempeſta-
téſque tum lacrymarum , tum ſanguinis.
Abeant, inquam, nugæ: à quibus ut longius
abſcedamus, exſolvamus nos ab allegoriæ vin-
culis, & non tam Librum vitæ Virginem
oſtendamus, quàm per eam in regno vitæ
futuros, qui fuere olim in regno mortis. Ne-
mo dubitat, opinor à Deo ab æterno &
electos Eccleſiæ filios ad regnum, & voca-
tos. Verùm, quodammodò, quæ cum Deo
erat cuncta componens Mater Dei, nul-
lum delevit à libro vitæz quem Deus ſcripſe-
B 2 11t

16

rit; ſed pleroſque in eo fortè volumine ſcrip-
ſit Deus, quos profectò non ſcripſiſſet, ni-
ſi præviſa Virgo impetraſſet. Ergo non ſolus
Agni cruor, ſed etiam Lilii ros catalogum
electorum exauxit. Imago Gloriæ eluxit
in Monte, ubi Domini facies reſplenduit
ſupra ſydera. Quid ibi ſpectatum eſt ſingu-
lare? Lux faciei, & veſtimentorum Can-
dor. Solis ac Nivis coloribus candoribuúſque
adumbrata eſt fihorum felicitas in Filio. Vi-
delicet inſignia Matris & Nati Simulachrum
gloriæ compoſuere. Ut enim ſplendor So-
hs Solem Juſtitiæ deſignavit, ità flos nivis
Virginum Virginem expreſſit. Ne fortè cre-
deres ab habitu Gloriæ habitum abeſſe Vir-
ginis, quem Pater & Luce Filii, & Matris
Nivibus texendum curavit. Ergo Virginis

inſignibus Electorum prætexta inſignitur;,

Matth. 22.

12.

Iſa. 35. I.

Apoc. 12.
I.

ut non minùs nobis Matris quaàm Nati teſ-
ſera requirenda ſit, ne excludamur à re-
gno. Quid? Epulantibus jam in menſa con-
vivis Princeps adeſt, & ſuæ non requirens
in invitatis inſignia faciei, cuùm reperiſſet
unum ſine chlamyde matris, compeditum ex
epulis in tenebras proturbavit. Nullius ex-
ploravit vultum, an ſibi ſimilis reluceret
in morem Solis, ſed à vultu converſis in a-
mictum oculis, an nix reſplenderet in ve-
ſte exploravit. Amice, quomodo buc intra-
ſti, non babens veſtem nuptialem * Domi-
ne, ſi Imago Gloriæ Tu fuiſti in Monte
Thabor, ibi non Veſtem duntaxat exorna-
ſti, ſed decoraſti & vultum: diffudiſti ſi-
cut in illa nives, ità in iſto radios. Quare
ergo diſquiſiturus, an corpora humilitatis
noſtræ configurata ſint corpori claritatis tuæ,
Vultus immemor ſolius veſtimenti memini-
ſti? Planè Virginis ſolicitiès inſignia requi-
runtur à Domino, in nuptiis Agni, quaàm Filii.
Excluderis ab epulis, ſi veſte careas: Sole ſi
careas: fortè ſolio non carebis. TLenaciores fe-
rè eſfſe nos voluit Chriſtus ſimilitudinis Vir-
ginis, quàm ſui. Huic Convivio Prophetæ
Ver conſonat. Etenim Iſaias fſuturum præ-
dixit, ut deſertum floreret, ſicut Lilium.
Et deſertum florebit quaſi Lilium. Si rem ſpe-
Gemus, uti Frumentum florere deſertum de-
buit. Etenim Frumentum ſe Chriſtus dicit.
Ità; Chriſtus Frumentum eſt, ſed Virgo
Lilium. Verùm Prædeſtinatorum Imaginem
Matri voluit ſimiliorem eſſe Chriſtus, quam
ſibi: & quamquàm Lilio frumentum ditius ſit,
Hfos mihilo minus præfertur ſegeti, non pre-
tio Lilii, ſed Virginis privilegio. Floreat er-
go Tellus, ſicut Lilium; ut intelligamus E-
Telionis effectum noſtræ per Matrem non
ſemel obtineri. Teſtatur hoc non Tellus mo-
dò, ſed Colum quoque, ut horum teſtium
geminatàâ fide nulla dubitandi anſa relin-
quatur. Recordare ſigni Magni. Mulier ami-
ta Sole duodecim coronatur fulgentiſſimis
Aſtris. Nimirum ſtellæ ſimulacra Electorum
ſunt, ſi Paulo credimus. Ut ergo profite-
retur Cœlum ſtellas ſuas debere Virgini,
duodecim illi ſtellas pendit non tam vecti-
gal „ quàm primitias felicitatis ſuæ: duode-
cim, inquam, pendit ſtellas, ut tot emi-
carent in Mariæ vertice lumina, quot cen-
ſentur electorum tribus, unaquâque ea-
rum ſideris tributo teſtante, IIli debere ſe
ſua Aſtra quæ ſolem peperit ſideribus inſi-
gnita. Verùm quid mirum, quòd Electo-

Oliva

rum tribus coronent Virginem, quæ ex ele-
ctis coronam PFilio architectatur. Coronatur
in Cœlo Chriftus Electis: Sed diadema iſtud
ſplendidiſſimum, à Matre accipit. Egredimini Can.:
& videte filiæ Sion Regem in diademate, J20
coronavit eum Mater ſua. An mirum, ſiBea-
tæ Mentes coronam gloriæ fateantur ſe etiam
debere Virgini, quando Princeps Electorum
ab ipſa coronam accepit? Haud mirum, ſi
Aſtris coronetur, quæ Solem coronavit. Ne-
que ſolam Filius tribui vult ſuæ Matri coro-
nam Prædeſtinatorum, verùm etiam fui ſibi
imperii ſceptrum tradi ſtatuit à Matre. Vir-
gam virtutis ſux emittet Dominus ex Nion⸗do-
minare in medio inimicorum tuorum. Dominetur
in medio inimicorum JESUS, eos ex hoſtibus
Gloriæ cohæredes efficiens, ſed poſtquam è
corde Virginis pro inimicis Oratio efflorue-
rit ante Patrem, is latè imperat, quia illa ubi-
que orat. Ideò S. David cupiens omnes om-

ninò nationes ac populos Deo ſubdi, Inve- Pl. 20. 9.

niatur, ait, manus tua omnihbus inimicis tuis.
Dextera tua inveniat omnes, Jiti Te oderunt.
Quæ iſta dextera, à qua invemi hoſtes filii
efficiuntur? Dextera Patris, ex Hierony-
mo, Filius eſt. Ergo dextera Filii Mater eſt.
Et ſanè Virginem & Dei eſſe dexteram, &
aptum propagando imperio Cceleſti inſtru-
mentum, alibi Propheta teſtatur cùm ait:

Emitte manum tuam de alto, eripe he, & libe- Pl. 142. 7.

ra me de aquis multis; de manu filiorum alie-
norum. Sanè, quæ à Deo mitti manus debet
in terram, non Deus eſt. Haud enim ubi-
que præſentem Deum optat Propheta adeſſe
ſibi, e cœlo demifſum: Sed Dei manum in
colo imperantem, Virginem fcilicet, preca-
tur contra alienos filios decertare. Quid? An
non Dei manus Virgo, per quam Verbum
factum eſt Caro? Porròô de iſta manu audia-

mus, quid cecinerit David. Dextera Domini Puz 16.

exaltavit me, Dextera Domini fecit virtutem,

non moriar, ſed vivam. Ubi audis, non mo-
riar, intellige Manui acceptam referre ſancti-

tatem ſuam. Non ſunt recordati manus ejus , PI. 42.

die, quâ redemit eos de manu tribulantis. En
ex Æagypto liberationem per Mariam: quæ
etiam in figura Nubis anteceſſit populum in
eremo. Et quidem Filius in Columna, Ma-
ter in Nube adumbratur. Ut verò Præde-
ſtinationem & Matris precibus & ſuæ potentiæ
deberemus, deduci à Nube de die populum
ſtatuit, vix ſibi relictis umbris; in quibus
non tam ambulanti, quam ſtertenti populo
præluceret. Ergo, quando properabant ad ter-
ram Lactis, Virgo, quando eos ſomnus re-
morabatur, Chriſtus anteibat. Benè proin-

de cecinit David: Et ſciant gentes, quia ma- Pl. 108.26,

nus tua hæc, & Tu feciſti eum. Manus, quam
Deus fecit, Verbum non eſt, per quod facta
ſunt omnia, ſed Virgo. Verùm Manus à Deo
facta fecit hæc omnia. Deus Manum fecit,

Manus reliqua effecit. Quid Moyſes? San- Eod. 15.

tuarium tuum Domine, quod firmaverunt ma- iy.
nus tuc. Manus Dei Maria & JESUS Ele-
torum ſtabilitum eſt Sanctuarium. Poſt-
quàm Moyſes dixiſſet, Omnipotentem, efle
nomen ejus, tandem exclamat; Dextera tua,

Domine magnificata eſt in fortitudine. Ac ſi widem..

non Nomimi tantùm deberet, quod omm-
potens faſſus eſt, ſed Dexteræ quoque ho-
ſtium ſubmerſionem. Ut proinde mirandum
non ſit, ſi; demerſo Pharaone, non ſum-
mus

Pfſ. 109. 2.

Stromatum ,Lib. VII. 1

ack wus Sacerdos Aaron, qui Chriſtum deſigna- ſuros homines vitam, niſi brachium Domini
⸗R bat, ſed Maria quæ Virginis nomen prælere- crearetur „quod revelatuin nondum erat: hoc
u bat, aginen duxerit, & triumphum egerit. eſt, niſi Virgo ederetut Gratiæ Mater deſi-
nn, uSd ſi adhuc Hluctuas justa Mare rubrumsquid jnatrie Gloriæ. Liat ergo aliquando tan-
uæſo, deſignavit Juchith, truncato Holofer- dem anus , guc alutem faciat in terra.
. l ne? Quid Debora, conſoſſio Siſara ² Quid Eſt- PFiat manus Iita, it Ia vet. Et ne fortè crederes .
Etin her, placato Afluero? Venit Dominus in .- Chriſtum hic prædicari, audi quomodò lo- .
Cidemn yptum, ſed ſuper Nubem vectus. Exalta- quatur de hac manu alibi. Et deducet Te mi- Flal. 44. 77
mm, ſerpens non ſerpentes vulnerantes, ſed vul- abiliter dextera tua. Nemo deducitur à dex-
nnt N neratum IIraslem ſanavit, relicto de ſerpen- tera ſua; niſi pro ſua dextera aliam intelli-
Anim te triumpho Virgim, cujus proterendum ca- gat à dextera ſua. Ergo Chriſtus deducitur
Anan diſ put erat calcaneo ejus pudiciflimo. Qui ponis mirabiliter à Virgine;, cuùm Notum in Judæa
Nune. P. kl. 10n. 3 Nubem aſcenſum tunm, inquit ad Chriſtum Deum in carnem convertit, & facit, ut ab
1er n . David. 8i Rex Gloriæ; ut revehatur in univerſo Mundo cognoſcatur. Et videbit om- Luc. 3. 60
n. Dnme Coœlum, Virgine effertur; quis noſtrum ſi- nis Caro ſaluiate Dei. Circumdemus ergo
d eheibe ne Virgine afcenfurum ſe credit,; quò Chri- Sion ; & amplexemur eam, narremus in
Nun lal.68.z6, ſtus Gne figura Virginis non aſcendit? OQuoniam Turribus ejus. Illi enim debemus fortitudi-
ratd ehime. Mcd.Se⸗ Deus ſalvum faciet Sion. Quid tum? & ædiſi- nem noſtram. Ego, inquis, Chriſtum colo:
Coin unt⸗ zabunitir oiiates itda. Extructio Sionis ſe- fufficit mihi ille ad ſalutem. Cave, rogo. Flos
s onnhes n. men eſt aliarum Urbium; quæ ſine muro ja- Chriſtus eſt: citò tibi areſcet, ſi à radice ſua
ſbil, hun Plalgg6.⸗2. Cerent, niſi Virgo ſurrexifſet. Diligit Demi- revellatur. Egredietur Virga de radice Jeſſe, & Iſa. 1I. 1

ininiei ni,

nus portas Sion ſuper omnia tabernacula Jacobi

Flos de radice ejus aſcendet. Aſcendit flos,

i Te dmn. Cur!?: Audi: Ecce alienigene; & Trus, & po- ſed de Virga. Non diun Tibi fragrabit Chri-
i en idem . es Athiopum: hi fuerunt illici Tribuit Chri- ſtus, ſi Virgo non oleat. Panis Vitæ eſt
eN Hem. ſtus electearum multitudinem etiam ſuæ Matri. Chriſtus, ſed ſuper Menſam Virginis. Fidei
Fli Marr4 Quæ enilil ſpes alienigenis illuc pergendi, ni- Menſa intellectualis „ inquit S. Epiphanius,
Ceptetamn ,1 ſi eis Mariæ viſcera patuiſſent? Denique Chri qua Fanem vivum Mundo luppeditavit. Fax
(Celi nr ſtus, antequam de hiſce ſpoliis lætaretur, Chriſtus eſt, ſed extra Virginis Candelabrpum HM
tur Cnn 1 Matrem elegit. Namé, inquit Pater; tibi Li- homini non lucet. Eece candelabrim au- Zache 4.24
ige ſe,le brum grandem: Et tum; Koribe, ſed in eo, Ve- reum, ρ lampas ejns ſuper caput ipſius. Quid
u flinmn d la... Lorite, ſpolia detrabe; citò prædare. Adhuc du- quòd; extra Virginis ſinmm, Chriſtus non
ti munn dh⸗ bitamug Mariam reſeraſl? Gratiæ januam; ſalvat. Nimirum extra Arcam Noë nullus eva-
aud ein k ph 34.2. fores Iræ obkiruete Attendamus, Benedi- ſit, nullus in Area periit. Arcam Arcâà Noë
Prophen A xiſti Domine terram tuam : Awvertiſti captivi- latiorem Heſychius Mariam appellat. Ula,
Dei munmn tatem Jacob, remiſiſti iniquitatem plebis tux: inquit, erat animalium Arca baæc autem

quibus apertiſſimè ſignificatur; ad ſolam re-

Arcu vitæ Illa corruptibilium animalium,

cordationem Virginis poſviſſe Deum fulmi- iſa verô vitæ incorruptibilis: Illa ipfum Noë, Tho. 4. Bi⸗

bliot. ho-⸗

can ſeir na, & furoris iui impetum repreiliſſe. Er- bæc ver ipfius Noz factorem portavit : Ila miſiar, 0l⸗
– go ad hanc Terram confugiat, qui ſalvari cu- tres contignatienes habebat, hæc autem univer 6or.
erens Ml pit. Securus àa flammis es, ſi in Segor es, ſum Trinitatis complementum. De hac Arca

i feet oninn
1Wds, WN.
m lelenelnit
lui Ma
1 tribulttn H
t Manun:
Celit onuim
1Columm, N.
Ut weid it.
1 he n
Ee de ilr
nbro; n in
1Kenenn oil
opekebant 1.
0 e0s ſ
bet. Bene Pr
vint, ſen
n. MNS 1
, pen
tüm Mans,

A

1

etzs e Abſcondit me in tabernaculo ſao. Quid inde
Tal.6. F. . E
boni ſperas? In die malorum protexit me.
Quid protexit;, ſi adhuc non venit dies cala-
mitatis? Proteget dicas, non protexit. Sed tam
certus eſt de ſua incolumitate, ex quo ſe præ-
vicdit in Libro Virginis deſignatum; ut futu-
ra quaſi præterita nuntiaverit. Huc ades
Job. 4. e tuo fimo, Job ſanctiffime; qui in in-

ferno abſeondi cupiebas, donec furor Do-

mini pertranſiret. Mitiora,; quæſo: ad Li-
lium confuge; non ad ignes; ad florem non
ad flammas, ad Mariam non ad gehennatn ;
& tutus es. Audeo dicere, in electis fir-
mandis Maria à Chriſto comes adfſciſcitur.
Caruiſſet benedictione Jacob, miſi adſuiſſet
Rebecca. Nimirum; quos excluſiſſet Ira Fi-
Mal.9.s. Ii, Matris humanitas introduxit. Qui exaltas
me de portis Mortis, ut annuntiem omnes lau-
dationes tuas in portis filiæ Rion. O filia Sion;
lalnes. Mater filiorum Sion, oblitus fuero tui, obli-
vioni detur dextera mea. Debet enim are-
re dextera mea, ſi Dei Dexteræ obhviſcor.
Tu ſanè, Dextera Dei; quæ feciſti mirabi-
lia in Mari rubro, & in Terra Egypti.
Sed quoniam Mariam Dexteram Dei com-
pellavimus, non injucundum erit Davi-
Plal. ug. dem audire. Fiat Manus tua, ut ſalvet me.
. Quid petis, ut fiat Manus; per quam fa-
cCta-ſunt ommia? Itäne debet fieri, quæ fe-
cit omnia poſt Mundum à ſe exſtructum? Ora-
Verat ſæpius David ex ore Eceleſiæ pro Mun-
di ſalute, ſed reſponſum acceperat, non vi-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Propheta dixit. JQurge, Domine in requiem tuam, Pl. 131. 84

Tu, & Arca Nanktificationis tuzg. Penè Chri-
ſtus Virginis Arcam fabricatur, ut Gloriæ
regno potiretur: Quemadmodum Cymbæ ar-
chitectus ſuo opere Mare tranſmittit. Propter
hanc ades bona omnmia coœlo David precaba-

tur, cùm diceret: Propter domum Domini Dei Pfal. Iar

noſtri quæſivi bona Tibi. .

Baptiſmo habeg baprizari, & quo-
modò coarcor uſque dum perficiatur.

Imago pueruli JES U in Virginis qui-
dem gremio recumbentis, ſed ejus
averſantis übera, ut oocurrat Cruci
ε Cælo ab Angelis delatæ.

Itâne? Ut angelis Puer occurrat, Angelo- Moriifea-
rum Reginam ſpernit? Nimirum Principe at- io gr⸗r ſe⸗
que Regind nobiliores ſunt Chriſti ſervi, ſi *“ Goriſto.
Minoraretur paulè minds cpeius
ab Angelis exaltanda ſupra Choros Angelo- ubihabisese

Crucem geſtent.

rum, ſi Cruce careret, in qua exaltari opor-
tet filium hominis. Meliora quidem, Virgo,
ubera tua Vino, ſed non fupplicio. Uberibus
tuis Crux antecellit: & , ad aſpectum Cru-
cis, potuit JESUsS inter ubera Matris aliquid
præter Virginem eſurire. IIlà, quæ vitam
dedit, ea, quæ vitam auferet, charior Chri-

18
ſto eſt. Obliviſcitur Lactis, dum meminit lan-

ceæ. Planè vermis, non homo, tuus iſte puer
X . . .
eſt; nam prognatus & Manna, paſcitur in Li-

Eant. 5. 1. gno. Veniat, ergo Dilectus meus in hortum

Iuum, Veniat in pectus meum Cor Virginis:
felicior ego Chriſti hoſpes, quàm Virgo. IIIa
enim caret Filio, quia non caret ubere: &
quia Crucem non habet ubi JESUs torquea-
tur, diù filium non habebit. Ego verò din Chri-
ſtum promerebor, quòôd & meo in pectore de-
ſit Puero unde paſcatur, nec deſit ubi cruci-
figatur. O planè neceſlariam Criminis ama-
ritudinem! O felhcem Culpam! Miſerior eſ-
ſem, ni forem miſer. Carerem pleniore ſan-
Gitate ſi ſcelere caruiſſem. Meo exularet à
Corde JESUS, ſi inde crimina exularent;, qui-
bus Puer amoris, & vir dolorum, acerbiſſimè
cruciatur. O Virgo, Chriſto cares, quia non
cares Deo. Deliciæ tibi tuæ obfuere: præſtat
ſpinam eſſe, quam Lilium: præſtat Crucem
efſe, quàm Matrem. Deſunt mihi ubera, qui-
bus Infans lactetur, non deſunt ſupplicia, qui-
bus Puer ablactetur. Verùm °me miſerum!
pœnitet me nunc fehcitatis meæ. Verſa eſt in
uctum cithara mea, & Crux meis compacta
ſceleribus, quæ mihi felicitatem parabat ,
dùm adornabat Domino lanienam, mihi vul-
nera parat. O breve Scelerum gaudium! O
non diuturnas à flagitio delicias! En Crux,
quæ filium alliceret, Matrem fugat. Heu
miſerum me, dum JESUM quæro, amit-
to Virginem. Declinabit enim Dei Parens
occurſum meum, verita, ne deſeratur à fi-
lio, ſi ſalutetur à transfuga. Ne meorum
peccatorum Crux ſuis præferatur mammis,
peccatorem refugiet. Si ità eſt, abeat Crux
iſthæc in Crucem, fugetur Chriſti Cruce
Crux Chriſti. Nolo Crucem, quæ Virginem
fugat. Planè non bona, non ſalutaris CGrux,
juxta quam Maria Mater JESU non ſtat. Li-
benter carebo Cruce, ne & ego Virgine ca-
ream, & Virgo careat filio. Abſcedat Crux,
ſi Virgo accedit. Quamquaàam qui Cruce ca-
ream, qui natus ſum totus & educatus in pec-
catis? Què caream Cruce, qui totus Domini
& Salvatoris mei factus ſum Crux? Nequit
non eſſe Crux, qui non poteſt non eſſe pec-
cator. Ergo quid agam? kecuiat accedentem
cum Cruce Virgo, ne à ſe filius recedat. Quid
faciam? Scio, ſcio, quid faciam. Rogabo Virgi-
nem, ut & ſibi contulat & mihi. Caritura eſt
flio, ſi careat Cruce. Reponat cor meum
cum filio in pectore ſuo. Ità enim & Cor
meum erit ubi eſt Theſaurus mens, & à Ma-
tris ubere non aberit filius, cùm filio non de-
futura ſit Crux, ubi peccatorum ſtimulis com-
pungatur. Si cum JEsU Cor meum in gre-
mio Virginis reponatur, nemo Noſtrum ſi-
de Theſauro erit. Nec Virgo fiho, nec ego
Virgine, nec Cruce fillius carebit. Si enim
cum Jrsu recumbat Cor meum in gremio
Matris, tam illa ſuo fruetur bono, quàm
Ego meo; illud duntaxat diſcrimen interce-
det, quòd Cor meum erit in theſauro ſuo,
& in Mariæ Corde theſaurus illius recum-
bet. Cor Matris recipiet Theſaurum ſuum,
Cor impii recipietur in ſuo Theſauro. Er-
& in Matre ſit filius, & peccatoris Cor in
Virgine; ut plus placeat Parentis uber per-
litum felle, & nuinùs amareſcat fel iniqui-
tatis meæ lacte Virginis temperatum. Non
refugiet ab ubere Filius, ſi non recuſat Mater

Oliva

in ſuo pectore Crucem. Loquatur, oro, Pa=
rens Verbi verbis Filii: dicat ad me converſa
Dei Mater: Fili, præbe Cor tuum mihi. En

Præſto imperio Dominæ pectus. Diducit ſeſe

tibi præcordiorum Arca, ut tuum Cor cor
meum ſit. Præbed Libi, Mater, Cor meum,
præbe mihi Cor non tuum, ſed Cordis tui.
Volo Fihum, ſi præbeo Cor. Quèd ſi piget
carere Filio;, fac filum tuum Cor meum, ut
cùm illud à Te recepero, ſentiam mihi repo-
ſitum pro Corde peccatoris Virginis filium.
Verbum feciſti filium tuum, dum carneum efle-
ciſti: converte lapideum Cor meum in Cor
carneum, & erit filius tuus. Etiam Chriſtus
tuus Petra erat, & in te Garo factus eſt: Imò
Cor meum, ut filius taus, non Petra modò »
ſed verbum eſt. Verbum eſt, quia verbis abun-
dat, rebus atque facinoribus inane. Incarna,
rogo te, Verbum iſtud;, per quod factum eſt
nihil. Erravi : Totum eſt carneum meum
Cor, tantumque eſt Caro. Ergo, quæ Primo-
genitum in multis fratribus feciſti ex Verbo
carnem, inter fratres poſtremum ac minimum

effice ex carne Verbum. Quèd ſi contingat,

ero ego magis tuus filius, quam Filius tuus.
Ille enim aflumens carnem, non relinquens
Verbum, cupiit in tuis viſceribus non exſpo-
liari, ſed ſuperveſtiri: Ego verò, ad Apoſto-
li monitionem, exuens veterem hommem,
precor ornari viſceribus Miſericordiæ. Quèd
ſi fortè deeſt tibi unde me veſtias, effuſis in
purpura Regis totis præcordiis tuis, Induar,
rogo, Dominum JESuM Chriſtum. Tunc enim
dicar tectus à Te, cùm eo veſtiar, quem Tu
non pallio, ſed carne veſtiſti. Cui pro pretio,
quando Nummus deeſt, Cor ſolvo, quod
nullius cùm eſſet pretii, ex quo tuis tractari ma-
nibus cœpit, Cœpit quoque eſſe non paupertate
ſuàâ, ſed tuâ opulentiâ pretioſum. Ità Cor
dùm tibi dedi, non Cor amiſi, ſed pretium
accepi. Adeòô dare Virgini ſolum eſt fſœnus;,
fola eſt copia: dum ejus manibus debet pre-
tium qui pretium ſolvit, quando illa conſuevit
pretio quod recipit, pretium dare ſine pretio;
imò & ſine precibus.

Et ne auferas de ore meo Verbum veri-
tatis: quia in judicis tuis ſuperſpe-
ravi. Pſ. 118. 43.

Divinæ legis ſacratior ſanctiéôrque theca
Cor eſt. Quid Dei Verbo cum ore? Amet

exulet à corde Lex, & pereat in labiis.
tiam Aurum in luto latet. Etiam Margaritum
recluditur conchà. Medulla tegitur cortice:
ariſiiſque ſpica vallatur. Dummodò frumen-
tum adſit, proſtet palea in culmo. Quid tibi,
Propheta, cum Verbis, ſi ſapiat Cor? Er ne
auferas de ore meo verbum veritatis. A Corde
cave ne eradicetur: nam Lingua nec ejicit ſan-
ctitatem, nec admittit. Sanè. Solium Juſtitiæ
Cor, religioniſque Sacrarium eſt. Verùm, ſi
Lingua de Deo loqui deſierit, deſinet Cor ama-
re Deum. Quæ in horteo Cordis reponitur
meſſis, in ore metitur: Et Monſtrum eſt;
quod diverſis Membrorum ordinibus compo-
nitur. Nemo licèt ſuperſperaverit in Verbis
Dei, retinebit in Corde Deum, ſi quem gerit
in pectore, non geſtet in labiis.

Qui

Sermo Sbe
ritualis

etr ingua; ſi li arriat. Non quàm ne-
Petrus, & Lingua; ſi libet, g T ina

Proy. 2 ˙. 83
26. N

EEnr, n
eglie
lelollt

N

Rtore
Cocnel
mibi. 1
. .
Mrct
NN N
AKnch l

4 d

e lem
uodſtdn
Arneum TeN
o, ur Din-
eli er en
n a munmn
n Cortige,
n Eüimn
Non elngber
tbunneile
eid d M⸗
rem Monia,
ricorle (l
fliun, Alti
8 tis, Iu,
Kumn. Thran
Kiar, grnl
Cui pro en
r ſro,
ötwistteckuin.
lenon anen
toſam lul
iſ, A ir
olumn k lenn,
ibus ebetſt⸗
do i onle
1Cuelteſſten

, Varbin n
tuis ,ℳelk⸗

nchagr de,
cun olel i⸗
feat iis
tian Mun
tegtn ann
Ummd- ſe
ſyi e

Qus uravit Gentem Sousw-n: quaſi
Flos Roſarum in diebus vernis. Ec-
cli. 50. 4. 8.

1. Tulipa; quàm Roſa, vilior: ſed illa viret
dinturnius, quamquàm hæc fragret ſuavius.
Zelus ſii Nimirum occludere neſcit Roſa; quain ſemel
vact, explicuit pompam ; ideôque caducus trium-
phus ejus eſt,; quæ receptui non canit. Tu-
lipa veròô aperitur cum Sole „ ad occaſum
occluditur: ides, dum parcius viret, produ-
ctius vivit. Neſcit quodam modo expirare;
dum Teſpirare magis ſtudet, quàm ſpirare:
grandi mortalium documento: & Sacerdo-
tum præſertim, quorum fragilis erit labiliſ⸗
que ſervor;, niſi odorem, quem efflant ali⸗
quando recolligant, ut diuturniùs ſpirent.

lella.

Multitudo ſonttus aquarum: Vocem de=
derant nubes. Pſ. 76. 18.

Nihil mitius Nubibus, nihil delicatius ,
nihil mollius. Verùm, quæ aquas rorémque
Irvidia n. tefris blande inſtillant, ut coœœperint inter ſe
zerinos collidi, Ignes vomunt; fulgetras pariunt;
PNi moftem parant; fulmina ejaculantur. Quis

Dnio laſa.

Shiſnata credat? Adoleſcunt inter rores flammæ, un-

darümque fulminümque eædem ſunt cunæ.
Amicmile Nimirum nulla diſcordia feralior; quàm Pio-
Tuersden riIn. Ex Regum atque Tyrannorum ſimul-

iunt . 11 . 3 un
Tainen tatibus bellum naſcſtur parens triumphi: ex

Naenz, Sacrorum Virorum diſcordiis naſcuntur hæ-
Nubes ſi ſe Depclif, ar 8 1 Ji-
ntn, „ Teſes, percditionis gehennæque foveæ. Ni

zengunt, Hirum nulla rabidior Ira; quam placidorum
Zniſeun. & mitium. Ex aquis conflatæ nubes; ſi ſe-
Tpidira, Cum ipſæ luctentur, flammas evoinunt & ful-
poß lacy. mina. Quantùm terroris è& ſinu quaàm blan-
. do prodit! Quid tam frigidum; quam fſilex
eirunſe & ferrurm? Si verò concurrant „ flammas
Geoperle edunt. Ex Angelis Dæmones; ex Eccleſia
u nerihe ſes.
ia. æreſes. Judas ex Apoſtolis, ex Manna Ver-
mes, ex Pane Vitæ Mortis prajudicium; de-
mnique ex optimis peſſima emergere conſueve-
runt, ubi incesperint depravari-

Vocem dederunt nubes. Pfſ. 76. 18.

Talenta

Quam vocem? Tonitru? Planè ex aquis
lateant.

rarò loquentibus, nonniſi fulmen erumpit.
Vel aquarum VoOx ignis eſt, ſi diu fſileant.
“ Nolit timere; eſto Nubes, in altum te ſuſtol-

cenzes pro le, lacrymas funde, &, quas dabis voces, To-
le. mitrua erunt.

Superior

Cæli feneſtra faäbta es.

Beaiſia Cœlorum Oſtium Chriſtus eſſ „»Virgo fe-
dagegt. neſtra. Hoc eſt, per filium intrant Juſti 5
caurum. Peccatores autem per Matrem. Quotquot
autem ed non aſcendunt per oflium fures
Matt. n. 12, ſunt & latrones. Sed regnum cœlorum vim
Patitur, & violenti rapiunt illud. Ergo ſi
violenti rapiunt;, & qui per oſtium intrat ,
non fur, aut invaſor „ſed amicus eſt: cla-
tum apertumque eſt , per Virginem fſal-
tari, quicumque eò hinc tranſeunt. Mihi cre-
e, raro habitatore ditaretur Regio illa vivo-
mum, ſi per ſolum oſtium in illam aditus pa-

campus iſte inacceſſos neſcio quos Montes

pateret. Mater viventium Eva, Pater viven-
tium Chriſtus; Mater mortuorum Maria. Sed
per Matrem viventium morimuf per Paren-

19

tem mortuorum vivimus. Mortis illa caret
nomine;, omine non caret. Virgo non recu-
ſat Mortis vocabulum , ut Mortem per-
dat, eâmque certiùs perimat, quò eam pro-
pinquiorem habet, ſuéque immiſtam nomini
tenet.

Montes, ſicut Cera, fuwerunt 4 facie
Domini: à facie Domini omnis
terra. Pſal. 96. 5. Commoveatur à
Jacie ejus univerſa Terra: Dicite in
Gentibus, quia Deus regnavit. Pſ.
95 .IO

Obedientia planities eſt placidiſſima : ſed Otedientis
3 Otes in Oratione
Parturit. Vix Superior præcipit; cùm illicò duteeſit.
Præceptum Domini lucidum tenebras perfu-

diſſe ſuper Terram depfehenditur, totäm-
que Terfarum molem commoviſſe cognoſ- Mor ffea⸗
tio aulceſcit

eitur, Montéſque & Maria videntur repenté Eresasrie⸗
ernerſiſſe in campo. Verum Montes iſti vario Syiritmali.
difficultatum tumore inflati citò deſilient, 3:roass
ſi, quod noſtræ nobis imperant Leges, in
oratione ante Dominum procumbamus. De-
fluent, cfede mihi, a facie Domini mon-
tes, nec defluent modò, ſed molliſſimæ inſtar
cefæ ſubſident, quæ videbantur, mandata ru-
pibus ſilicéque compacta. Melli germana vi-
debitur Obedientia, quæ videbatur Mons,
ſi coram Chriſto ſtatuatur, pro nobis obtem-
Perante Patri uſque ad Crücem. Evaneſcet
omnis terra, ſi Corlum ſpectetur. Pulvis om-
nis; & omnis terrena cogitatio exſufflahitur
ante faciem Domini. Tunc dici poterit inter
Gentes, quòd Deus in nobis regnet; ſi quos
Amor noſtri in Obedientia Montes fingit,
vertat Oratio in ceram; affine melli nomen, Cra.
luminiſque atque ignis pabulum ſalutare. Li- Rer Mird)
queſcent Montes in Ceram, incendii nequa- amor.
quam fefugam atque pœnarum; dum Lu-
men nutriat; & Ignem alat: hoc eſt, ut Religiaſa
famam religioſæ Familiæ propaget, & Chari- cere, t
tatem atque fervorem ſervet, ultrô perdet O- Eccleſß KAi-
bedientia anitnam ſuam, malens ſibi vitam de

a Pre
. Scoleſias
eſſe, quam Lucem Ordini- 6

Convertimini ad me C ego oonvertar
ad vos. Zach. 1. 4.

Miror ego; quomodò quæ omnia docet 8. Eucheri

& novit Eccleſia, nunc quodammodò hal- Hes esf.
lucinetur. Planè diſcriminis magnitudo he- tendam

betat Cor, ipſéque timor declinandi hoſ- Paſtem.
tem, hoſtem advocat. En! flagello Peſti-
lentiæ flagellari a Deo dubitat, cúmque ſciat
illi in manibus efle, quo nos verberet, quem
vel in cœlo poſitum timet, ad ſe trahit, & ſtatuit
in aris. Si & Colo eminus ſeriebat quæ infliget
vulnera propinquior factus, & cominus flagel-
lans? Certè nobiſcum agi video ut olim cum
Philiſthæis. Circumduxerunt Arcam ut ſana-
rentur; ſed quò vicinior illa fiebat, eò erat
vulnus acerbius, & ſtrages ſævior. At errat
quiſquis erraſſe credit Eccleſiam. Deus enim
4 Uti

20
uti à longè poſitos vulnerat, ità propè ſe ſtan-
tes amplexatur. Etiam ille ſiliquarum ater can-
didatus, ut Patri appropinquavit, amplexus
meruit & oſcula. Oſtendemus, ſapienter ab
Eccleſia, ut arceatur peſtilentia, Chriſtum
ad aras devocari in Euchariſtia: cum ideo
ipſius flagella ſoleant hominibus propinquare,
quòd ab eo ipſi longè recedant. Vide S. Au-
guſtinum irridentem eos, qui à Deo fugiunt:
hoc eſt qui à placato fugiunt ad iratum.

Hic, ſi ehet Propheta, ſoiret utique,
quæ & qualis eſt mulier, quæ tangit

2* Made eum, quia peccatriæ eſt. Luc. 7. 39.
.
gudicantes IInò, quia Propheta eſt, & ſcit, qualis &
emert. quæ ſit foœmina à qua abluitur, ideòô ſe ſinit
tangi: Non enim Peccatrix eſt. Tu quidem;
Wretten. ſi Propheta fores, ſcires, quæ eum mulier
e. attingit, Pœnitentiæ Magiſtram eſſe, auro-
ram gratiæ, Templum Dei, lacrymarum
vas aureum. Quanquam ſufficit, ſine Pro-
phetiæ ſpiritu, oculis non carere, ut ſcias
amaris lacrymis delibutam fœminam Pecca-
tricem non eſſe. Nonne in qua hora Pecca-
tor gemit, ejus abolentur crimina, Ezechie-
lis teſtimonio? Cur ergo iſta, quæ flumina
emittit lacrymarum, ſordeat adhuc? O quam
Phariſæo diſſimilis Elias, qui in coele æ-

sraétandi. neo & non pluvio jam à triennio, tamen ut
nubeculæ veſtigium eſſe cognovit, imbres,
& pluviam grandem ex eo fore prædixit.
3. Reg. 8. Vel minimum compunctionis ſi ſpeétes in
impio, ſanctitatem ſpera ſingularem. Qua-

al Wri nam, rogo, ratione quæ mundat innocen-
auſteri . . . .
Phassiſzo tiam, immunda ſit? quæ Chriſtum lavat, fœ-

perſimites. da ſit? Quæ agnum paſcit a quo Mundi peccata
delentur, ſit Peccatrix? Vel fimus ſi aurum
Saperior tangat, ſplendet: & tam propinqua Deo fee-
im Laph,, mina non albicet? Calet nix, vicinis flammis:
ſi verè do- & frigeat Magdalena, ignem cùm lavat? O
duerinn. ſuperbiam vel in Sole caligantem! Nimirum
peſtilens vitium, dum fœminam arguit, Deum
accuſat: dumque Pœnitenti peccata addit, qui-
bus caret, Prophetiam Deo adimit, quâ care-
re non poteſt. Erras, nec ſimpliciter erras.

Et JESus Propheta, nec Magdalena Pecca-

trix eſt. Tu verè & Peccator es, nec es
Propheta. Et, quod ſatis dolendum eſt, Pa-
nem vitæ paſcis, & fame miſericordiæ confice-
ris. Quid verò dicemus de condiſcipulis Phari-
ſæi, qui ſe ſolos juſtos jactant, cæteros verò
ſpernunt tamquam pulverem à facie terræ pro-
jectum. Planè hi quodam virtutis colore con-
tenti, quæ Poma Sodomis naſcuntur, imitantur.
Si primo aſpectu eos reſpicias, tranquillam ma-
ris faciem referunt. Quid æquore placidius pla-
cato? Nihil opinor. Sed magnos hic campus
montes habet, clamat Hieronymus. Quamdiù
nullum eos Verbum aſperum exagitat, Anto-
nii manſuetudinem ſuperant. Vix eos pungis
cùm illico, flammas irâſque jaculando undi-
que Ætnæ incendium furore ſuo mitius eſſe
teſtantur. Etiam flamma ſi non tangatur, ſo-
is inſtar lucem effundit, diem propagat. Ad
eam accede, &ũ tangito, & diſces, quid in-
ter Solem & ignem diſtet. Etiam Sirenum &
blanda frons, & blandior vox: fuge tamen,
latet enim in cantu mors. Cruore nutritur de-
ceptrix illecebra. Tenerrima Nubium compa-
go; verum colhiæ fulmina jaculantur.

Oliva

Et Miſericordia ejus d pregenie in pro-
geniss tamentibus eum. Luc. 2. 50.

Quid Deiparæ cum Timore, quæ & à pec- Timor Dii,

cato immunis, & à peccandi illecebra ommi-
nô tuta. Timoris ne Nomen quidem noſſe
debuit. Unde ſcois, Virgo » Timoris promeri-
ta, quæ timere neſciſti, quia & nequiſti vin-
ci? Quéôdque mirandum non minus eſt, Gem-
mam divinz miſericordiæ Timoris plumbo
includis? Et miſericordia ejus, inquit, à pro-
genie in progenies timentibus eum. O timoris
Præſtantiam! Voluit Deus Matrem fili fui Ti-
moris eſſe præconem.

Et ooncidam à facie ipſius inimicos ejus.
Pſ. 88. 24*

A- Facie tua; non à tergo concidet Deus Timais
inimicos tuos. Hoc eſt, ſi pughaveris, non ſi non imen-
fugeris, eos Deus fugabit, qui te oppugnant. rwjulaſi

Emittet verbum ſuum, & Riquefaciet ea.
Pf. 147. 7.

Non igne glaciem diſſolvit, non æſtu, (leaantia,

ſed verbo. Quam blandè agit cum impiis

Deus! Obduruit in moren cryftalli Fons (arreti

olim aquæ vivæ:; quem ut eliquet;, abſtinet
amni violentià tum ſolis, tum flammæ, ſo-
lümque verbum præficit glaciei diſſolven-
dæ. Emittet verbum ſuum, & liquefaciet ea.
Prophetat, inquis, Propheta; quidve ſperet
non quid evenerit, narrat. Fortè qui ſolo ver-
bo ſolvendum gelu credidit, ut ventum eſt ad
opus, intellexit;, acriori egere niſu duritiem
fontis conglaciati. Falleris, qui fallacem au-
tumas prophetiam. Prophetat, ut ais, ideéô-
que ſicut prædixit; ità omninòô evenit. Imò ni-
mius conatus viſus eſt Prophetæ verbum: So-
lus ſuffecit inarticulatus ſpiritus ſine ſono, ad
ſolvendos compedes glaciei. Flabit Wiritus ejus,
& ſtuent aquc.

Ullumina oculos meos, ne unquam ob-
dormiam in morte: Ne quando di-
cat inimicus meus, prævalui adver-
sus eum. Pfal. 12. 4.

Perfundi optat oculos cœleſti luce „ne ſopo- Taigus
re lethali mergantur: ac ſi dormire non li- éi Orais

mitis.

Pſ. 147. 7.

ceret in luce. Fulgeat, ut precaris, in oculis deek.

lumen, num ideò non obdormies? Nimirum
occurſus iſte Lucis & ſomni rarus eſt: utque
nemo vigilat in umbra mortis, ita in luce
vitæ nullus obdormit. Quàm rari inter homi-
nes dormirent, ſi cordis oculos lux divina per-
ſtringeret! Triumphum veroô quare canit ho-
ſtis, ſi dormiam? Cur dicit, Prævalui adver-
sus eum, cùm non jaculum intorſerit, ſed ſo⸗

porem immiſerit? Enimverò mortem non in Tipiditats
vulnere, ſed in ſomno hoſtis veterrimus ve- damna-

hit. Securus eſt adverſarius de morte tua, ſi
tibi ſomnum intruſerit. Nimirum Sororem Fra-
ter advocat, & ubi imago mortis eſt, mors inde
non aberit. At Eva, inquit, vitam & ſomno hau-
ſit. Et ideò fortè mortem invexit. Videlicet ſom-
ni filia mortis patens facta eſt.

Omnes

Oratio nei
Llecta.

.

mh⸗ 1

ie Abe
lnmn an
bur
ton een

r Klenc
rs eabd
le Eebete

iglumn ſd
1C hon
ritd ſowon
Aaerte

1. .
nußnmd

4 Ple etinen

a t ede
eEner))

*
8 34 Ke
3 Cnnt
n pol
onet.
eulinn.
nn Dlun
lutee r.
Dinets
n,

iniat

orict Du
areris, on is
ſeohhugun

llefaent⸗

, n l
t onn in
Crjklli kont
t, Aliet
n kemme l
cki A
7 lipeftitu
aice ſun
mte qui ſinn
Nt ventullt
e hiſi unin
gi fallcen 4
t, n ii i
Yexreni, Mm.
te vetbin
us ſne inſ
abit ifmit,

Mllun 1
.
e gun
uulii M

⸗

ſi werte ſe

Ue non E,
dunin,

recant,1
rani ek ni

Stromatum, Lib. VII.

Omnes declinaverunt, ſimul inutiles fa-

di ſunt. Pſ. 13. 4.

„„ Videamus, quale vitium agmen ducat in
Snen. tanta ſcelerum corruptela. En unde Prophe-
nur. ta exorditur. Nepulehrum patens ſt guttur eo-
Plal. 13. 3. e. Nimirum inde inchoat vitiorum cata-
logum David;, unde initium ſumpſere flagi-
tia. Irrepſit in orbem terrarum ſcelus, dum Mu-
lier incauta loquitur. Et quidem non blaſphe-
mando, non murmurando, non contumelias
evomendo;, non ſeſe efferendo ſevit peccatum
remt. Eva, ſed ſacris de rebus difſerendo, verùm
Rs, diſſerendo cum quo loqui non debuit . &
am nſ cam debuit non loqui. Non vana, non impia
Rier. dixit, cùm peſti aditum reſeravit, ſed de obe-
dientia difleruit, deque præceptis Dei. Ipſa
ſilentii violatio vel in regia felicitatis & inno-
centiæ, & ſelicitatem exterininavit & innocen-
tiam. Quid ſi nugæ, ſi rumores, ſi murmu-
rationes exaudiantur in palæſtra Pœnitentiæ,
ubi ſolæ deberent lacrymæ perſonare? Et Pro-
phetæ attende, ſi placet, ſenſum. Jepulchrum
patens eſt guttur eorum. Ideò ſepulchrum eſt
guttur, quia patens. Non mordet, non ar-
det, non iraſcitur, non mentitur; tamen pa-
tet: ideò ſolius mortis hoſpitium eſſe po-
teſt. Ut domus, itaà os, ſi rimas habet, à rui-
na non abeſt. Organorum ſuaviſſima vox ideò
eſt, quod non ſuâ ſponte, ſed alienà vi emit-
tatur. Quæ ſpontè ſtrepunt, rarôò canora ſunt.
Lyræ ideò ſonoræ fides, quòd in equuleo
quodammodò extendantur, ut ſonent.

Tepiditatis

Jerecun-
dia.

Et ne auferas de ore meo verbum veri-
talis uſabquague : quia in judiciis
tuts ſaper/pera vi. Pf. I118. 43.

Serme Spei ſuæ retinendæ cupidus Propheta, in
mmuala ae qua ſuperſperaverat, ſceptra dedignatus &
Bi. palmas, Deum precatur, ut ſacrum non to-
Rpigraz, leret perire verbum de ore ſuo. Rogo, quid
F er ſpei cum verbo? Hæc in mente regnat, in
vanu. Corde loquitur, ſpatiatur in pectore: IIIud
ablegatum à centro humani regni, in labiis, ut
⸗ e ità dixerim, exulat. Num ſi fileat, deſperat:
taie ſermo. quando florere debet verbum in ore „ ut in
s. Corde ſpes vireat? Nimirum ſpei velut horrea
labia ſunt, niſi inde frumenta ſpei divinorum
verborum ſuppeditentur, citô peribit. Defi-
ciet ſermo de rebus divinis, & mentior, mi-
ſi ſuſpirare Cor coœperit nugas. Regnat in
Corde ſpes, ſed ad cuſtodiam illius ſi verbum
Dei non excubet in labiis „brevi coronam in
compedes commutatam lugebit. Iſraeélitæ Deo
plem, ideò cupiere cepas, quia, ut puto,
de relicto regno maluere loqui, quàm de
Patria promifla. Planè non rediiſſent in F-
8yptum corde, niſi per os in Cor prius £-
gyptus repedaſſet. Admiſſa per labia Ægyp-
l 6αι. tus in præcordia, ſuo pondere urſit Iſraëlitas
trans mare rubrum. Denique, Miſit verbum
Puam, & ſanavit eos, inquit Scriptura, quo-
rum languor omnis ex iis ſermonibus proflu-
Xlt, quibus ſediſſe olim ſe ſuper ollas carnium

jactitabant. Evæ expugnata ſpes eſt per Ver-
.

—

21

Dominus in Templo Sancto ſuo: Domi-
nus in Cœlo ſedes ejus. Bſ. 10. 5.

Qui requieſcit in Virgine, in Coœlo regnat. SS.
Templum ſpecialiter ſuum incoluit Verbum cih, Ia-
ſinum pudiciſſimæ Virginis, cui commune carnatione,
cum Patre & Spiritu mundus eſt Templum.
Erravi, Cœlum non Templum, ſed ſolium
Verbi eſt, cui parabatur Templum in Vir-
gine. Nimirum Deus regnare in Cœlo po-
tuit, ſed debuit ex Virgine naſci, ut colere-
tur. Semper omnipotens, ſed coli cœptus à
toto mundo, ut naſci voluit. Videlicet & in
Coœlo ſtat à dexteris Dei, qui jacet in ſinu
Matris: & elevatum per humilitatem carnis
ſolium divinitatis in terra: vix enim in Judæa
notus Deus necdum natus, adoratur nunc ubi-
que Terrarum.

Sinite utraque creſcere. Matth. 13. 30.

Superſtitioſiores videntur Religioſorum Tire din.
Congregationes in educatione Tironum. Mul- Zanter .
ta eis indicunt, multa imponunt, quibus .
implicari nolunt, ſubſecuturis poſt Tyroci-
nium ætatibus. Vanum profectò ſtudium, à
quo ruinæ tanto labore tantéque diſpendio
exſtruuntur. Verùm errare neſciunt, qui Na-
turæ ductum ſequuntur in educandis Gratiæ
Alumnis. Quid enim? Nec ariſtas reponi
vult Natura cum tritico, ſine quibus naſci
frumenta non patitur. Pompa illa foliorum,
quibus in flore fructus faſciis veluti puerili-
bus involvitur, ſumptu naturæ maximo con-
ficitur, quam mox deſpicit, abjicitque. Extra-
hi debet è& concha margaritum, ut niteat,
ſed intrà concham efformatur. Vel flamma-
rum fſupplicio à luto ſe aurum redimit, ſi-
ne quo tamen aurum non foret dum fingi-
tur, formaturque à quo deformatur. Quid?
Nonne Bombyx, ut alas nanciſcatur carce-
rem ſibi fabricatur? Ut vitam excolat Phoœnix
ſepulchrum colit, fœnerato ſpiritu flammis, ut
à morte vitam recipiat? Etiam in vulneribus
nolumus durare emplaſtra cum carne, ſed, ut
inducatur caro, ſuperducuntur unguenta.

Quæ conventio Chriſti ad Belial. 2.
Cor. 6. 15.

Aula é qua B'atiſimæ Virginis cum pue-
ro EU dormiente Imago pendet, un-
dique impuris cinäéta Piéturis' & ſimu-
lacris.

Inducturus in Veneris ſacrarium Virginis
effigiem, procax impudicitiæ Myſtagogus in en
hæc verba Verbi parentem affatus eſt. Næ "5*udice.
ego ſacrilegii reus tenerer, ſi Pudoris gem-
mam quiſquiliis admiſcerem impuritatis , ni-

ſi me ad facinus & natura doceret, & ſacra-

rum monumenta Iliterarum hortarentur. Quid
enim verear Dei Matrem collocare cum Vene-
re, cæterôque Nympharum & profanorum
Numinum choro, quando & Natura ſpinas
Roſis immiſcuit, & Deus ſpiritum conclu-
ſit in luto; nec illa verita decolorem futu-

ram floris pompam inter dumos, nec is du-
bius illuſtriorem fore mentem in ſordibus,
quibus datura erat vitam, de ſuo ſecura ſplen-
dore.

22

rum nequaquam captiva ſed victrix: & creſ-
cunt frumenta cum paleis, & concreſcit in lu-
to aurum, & alitur ſtipulis flamma, & ful-
gent in nocte ſydera; & noctis viciniam
haud diei pompa faſtidit. Non extinguitur in
flammis ſalamandra: & decolorabitur juxtà
choreas Dei Parens? Num ſerpente imbe-
cillior, quæ Draconis caput contrivit? In
uno Pavone & pedes turpiſſimos, & pul-
cherrimam caudam eſſe voluit Natura, Unoô-
que in oculo & candorem pinxit & migrorem.
Quid? Nonne lippientis Liæ & venuſtiſſimæ
Rachel vir unus Jacob? Nonne in eodem
coaluere utero, eodémque tempore Iraél,
& Eſau? Cur recuſet Virgo contubernium
Dianæ, quando diù paſſus eſt Abraham fſi-
mul domi morari & mitriri Iſaacum & Iſ-
maëlem? ſanctificatur infidelis vir per mu-
lierem fidelem, & polluetur Nympharum pro-
tervid decus ſanctitatis? An minor integri-
tas Dei Matris Solis integritate, ut liceat
huic in ſterquilinio recumbere ſine labe, &
illi periculoſum ſit propè Satyros rufticari.
Ignis & fumi eadem incunabula ſunt, ſine
ullo diſpendio lucis in elemento longe om-
nium nobiliſſimo: & extinguetur flamma;,
quæ Solem peperit, ſi puellarum caligine in-
haletur? Vox Jacob & Manus Eſaü benedi-
Gtionem impetrarunt: & ſupplicium mihi in-
dicetur, ſi Pudori improbitatem conjunxero?
Non emicat colorum vigor, niſi umbrarum Vi-
ciniâ temperetur. Vel in aris Filii tui ſanguinem

in Calice dedicaturi Sacerdotes vimim aquâ di-

luimus: Caréque & Verbum Amoris prodi-
gium, non dedecoris portentum ſunt. Demiſ-
ſum è& Cœlo linteum Apoſtolorum Principi ob-
tulit in eſcam cum volucribus angues, cum
pecudibus monſtra. Quid expeto & Coelo lin-
teum, quod libet ſuſpicere & ſpectare in terra?
Foœda pulchris conjunxit Creator in Mundo,
crediditque ornatiorem futuram Orbis terra-
rum ſcenam, ſi nec Monſtra deeſſent. Sed
quid quæro in immenſitate Terrarum, quod
licet in ipſa veſte tua, 6 Virgo deprehende-
re? Non uno colore mitet, ſed vario diſco-
lor ornatu & pulchrior prædicatur, quo va-
rietate ſtellata notatâque præfertur. Verùm
quid in veſte miror, quod in Lihio, imò & in
Filio tuo intuemur? Floret illud in ſpinis, naſ-
citur iſte in ſtabulo. An grave ſit parenti pin-
gi cum Nymphis, cum jucundum fuerit filio
epulari cum Publicanis, loqui cum Scribis,
cum latronibus & perduellibus mori? Quid
horreas juxta ſimulacrum tuum Proſerpinæ ſi-
mulacra, quando JEsus & ſuſcepit ad pe-
des Scortum, & Judam excepit in labiis.
De cubilibus Pardorum evocaris coronanda;,
ad imperium erudita, non ad ſervitutem ab-
jecta ferarum contubernio: & times Gra-
tiis in Aula ornatiſſima ſociari. Vix lucem
natus tuus ſalutavit ab ubere, cùm foramini-
bus aſpidum dexteram non ſauciandam , ſed
triumphaturam intruſit. Vel à paradiſo, ubi
Deus ſuam locarat imaginem, abeſſe noluit
Serpentem Dæmonis & lituum S& lickorem.
Candor ipſe lucis æternas juxtà ſe ſtare un-
dique tenebras non erubeſcit: ejuſque in cir-
cuitu validam tempeſtatem nec Elias diffite-
tur, & David atteſtatur. Salomonis taberna-
culum agreſtibus pellibus & tapetiis pretio-
ſis amicitur pariter ae tegitur. Sponſam lau-

Oliva

JOan. i.5. dore. Enimverò & Lux in tenebris lucet, ea-

davere concubinæ, nec erubuit. Qui ægrius
tulere junctam Moyſi Zthiopiſſam, non effu-

gere fupphicium. Eluxit clarior Lothi innocen-

tia Sodomis: & cujus floruerat inter impudi-
cos Pudor, inter filias periclitatus eſt. Cain
& Abelis domus una. Cham & Japhet u-
num Arcæ domicihum. Columbæ & Corvi
idem hoſpitium, eâdemque ex feneſtra emiſ-
ſio una. Neronem & Petrum ſimul Roma ſpe-
ctavit. Platonis & Dionyſii immanitatem &
ſapientiam ſuſpexere pariter & horruere Sy-
racuſæ. Iſraëlitarimn Ægyptiorumque una dia

Patria fuit. Denique patiatur Mater ſtare effi-

giem ſui cum imaginibus Helenæ & Dido-
nis, quando Filius cum frumentis ſuſtinuit creſ-
cere & zizania. Phariſaicum ſapit faſtum, faſti-
dire commune Innocentiæ cum ſcorto domici-
lium. Cujus hominis audaciſſimam Orationem
ubi cum ſtomacho excepiſſem, his tandem elo-
quentiæ radiis, totam illam ſophiſmatum &
cavillorum noctem nutu verbiſque Virgimis
profligavi. Miror ſanèe (ore meo, ſed ſuo ſen-
ſu aiebat Virgo) perfrictæ frontis proterviam,
quæ non modò Pudori meo vulnus infligit, ve-
rùm ipſam contumeliæ notam loco decoris ha-

beri ſtudet; probrumque beneficium vocat.

Pereat liberalitas iſthæc, injuriarum duntaxat
prodiga. Pereat decus iſtud contumeliis foœ-
tum. Enimverò Dei Mater cum Venere ad
lenocinium intuentium ſuſpendar in Aula, quæ
Coœli nuntium in conclavi exhorrui. Ludam
cum Galatea, quæ Angelum ſalutantem vix
tuli. At Roſa cum ſpinis floret: & ideò cruenta
naſcitur; quanquam felicius eſt vallari du-
mis, quàm Nymphis. Concreſcit in luto au-
rum: ſed vilitatem contubernii fupplicio re-
dimit, purgat incendio. Spiritus & carnis ictum
à Deo fœdus: ſed pro Deo inter eos inſociabile
diſſidium. Radiat in tenebris Lux, ſed ſine ſpe-
Gtatore: Nam ſol diem vel habet, vel facit.
Frumenta creſcunt cum paleis: ſed dum illa in-
feruntur in horrea, hæ ignibus mancipan-
tur. Noctu micant ſidera: Sed non quæ meo
in vertice radiant, quibus ex Sole comtexta
chlamys Diem ſubminiſtrat. At Salamandræ in
flammis frigent. O ſtolidum caput! Mulier quæ
feliciorem Adam peperit, novit non conferri
anguibus, ſed colluctari. Uni Jacob junctæ
Rachel & Lia: ſed harum quam diſſimilis
vultus, tam ſimilis virtus: quanquàm diſpar
oculorum fulgor, tamen animorum par de-
cus. Denique ſi illa pulchrior, hæc fœcun-
dior, ſi gratior illa, hæc procreandæ Patriar-
charum ioboli aptior fuit. Coaluere eodem
in utero Jacob & Eſau: ſed infantiam verte-
runt in militiam, luctari ante docti quam
vivere, tantéôque inter ſe impetu con-
fligere, ut penè Parentis viſcera Viperarum
more diruperint. Luſit cum Iſaaco Iſmaeél:
ſed illuſit, coëgitque Patrem in Judicem ver-
ti, & domo fratris proturbatus. Vixit inter im-

k/ un .
ccbenl,

mi,
EJums
ſecl
En
An:A
Mrmmn
nde
i il
non

1 Mo bene
lltekiue
imn Tine

Servire!*
duobus &
Tepiditas.

puros pudicus Loth: ſed quid familiæ ſuæ af-

fricatum ſit, ex contubernio ſceleroſorum di-
dicit, Nepotum non tam Avus, quam
Pater factus. Jacuit ad pedes filii mei fa⸗
moſa fœmina, ſed lacrymis madida, ſed Po-
nitentiæ unguentis fragrans, non jam pecca-
trix, ſed Magdalena. Nec ego faſticho lo-
cietatem peccatricis, ſi lugeat. Mitto ego ar-
gumenta cætera vel à volucrum caudis mmu-
tuata, quæ ſi refellerem, viderer alicujus ea

duxiſſe momenti. Senſerint cæteri, ut libet,
de

A
nchr
nNNN.
N
lte .
relhi ni
Mühhten 4
una J.
kſaki
en N
eltuint
Cordant.
m Ortine
n tandemn 6
ftüummmk
lnr ſinn
kd ſo kr.
rknin,
infigte
wcoceunit.
nefietun
türumn dntat
Nntunelis k.
Chn Veren
ar in Al
hormi Hun
ſalutmmm n
ͤilet
eſcit ulne
1 Ecnnuitu
er eosiltit
Cux, A let
habet, ſ
8: ſelcnit
nibi Nanht
ded n dun
eX l ounn
At Slamnen
ghruint
Tit Mn olld
Dni Nun

s

Coaluete 2
inhutunni
Ate (Ni.
ſſen ien
llen
n in ſhe,
mlen

lun
6 lelen⸗

Stromatum, Lib. VII.

de portentoſo rerum diſſociabilium foœdere: mi-
hi ſatius eſt expungi è telis, imò & ex memo-
ria hominum obliterari, quam proſtare cum
Venere, Regémque meum ac Filium, cum il-
lus Amaſio, fœdifſiméque Adultero expone-
re. Malo filium meum inter latrones pende-
re, quam cum Scortis pingi: ibi enim caro
torquetur, hic pudor cruciatur; ibi pericli-
tatur vita, hic fama; ibi ſi conſors latronum
eſt, Joannis quoque non caret cultu, & Ma-
trem ſpectat; hic verò impuritatis ſpectator
eſt, & niſi horreat, pronubus. In ſtabulo
naſcitur: at vilius ſtabulo lupanar eſt „gra-
tiuſque ammantium contubernium Pudori eſt,
quàm impudentibus commune ſibi cum foe-
minis domicilium. Quid audes improbiſſimis
ſimulacris Virgims & Dei effigies immiſce-
re, quando non licuit Allophylis ſociare Ar-
cam cum Dagon. Excidio ſui Babylonicæ ar-
rogantiæ ſimulacrum didicit malè fœderari
aurum & lutum, licèt illud præſit in capite;
iſtud in pedibus ſerviat. Mellis ac fellis rara
Societas: rarior umbrarum ac lucis: rariſſi-
ma veneni & Medicinæ. Gemma in ſolo Auro
locatur. Et Solis ſedes Cœlum duntaxat eſt.
Apoſtolorum fides Judæ polluta ſocietate pe-
nè fluctibus hauſta; & unius de anathema-
te rapina totius populi victorias retardavit.
Vixit cum Ægyptiis Ifraël, ſed ſervus. Suffi-
cit levis quælibet macula, ut pretio purpura
careat. Non benè totius frontis, oris & ocu-
lorum Majeſtate compenſatur inimica in vultu
cicatrix. Tüne audes meis oculis ſpectacula
turpitudinis ingerere? Tu Nympharum cho-
reas & natatus exponere: quarum quàm can-
didum pectus, tam Cor ſœdum & obſcu-
rum; quantumque earum albicat cutis, tantun-
dem Mens ſordet. Si neſcis, unda illa flam-
mas eructat, in illa ridentis ſtagni eluvione ſi
corpus abluitur, animus inquinatur. Mitiùs
ageretur cum Honeſtate, ſi pro balneis cli-
banos fuſtineret. Quid Floras, quid Pomo-
nas, quid Dianas, Martem & Bacchum, cæ-
teràmque monſtrorum turbam, Divinitatis
oeulis ſubjicitis? Quid mihi, ut veſtris utar
verbis, in propugnationem æterni Verbi,
quid mihi, inquam, cum floribus Flora cu-
jus deflorata pudicitia Innocentiæ Ver neicit?
Quid mihi cum Pomonæ fructibus, cujus ſteri-
leſcit pudor Autumni neſcius, impudicitiæ hye-
mem vel in æſtate paſſus? Quid Diana ferarum
venatrix, Amorum præda? Faceſſat Mars
triumphator imbellis, cujus quaàm inaniter ja-
Ctata in acie virtus „ tam ſœdè jacens pro-
ſtratique in toro Continentia. Abeat malè fe-
riatus Bacchus, obſtetricante fulmine non tam
natus quàm proditus, qui ut bis monſtirum
foret, concipi debuit iterum, ut portento-
ſius & viro nalceretur. Verum abrumpatur ſa-
bularum ſeries impudica. Ablegate hinc aut
Scorta aut Virginem, aut Amor expungatur
à tabuhs, aut JESUS. Si Colum refert hæc
Aula , ſola in ea ſpectentur Sidera, ſolus ex
ea emicet cum Matre Sol. Diviſit Deus à luce
tenebras : ſeparentur a nocte dies, dividantur
ab umbris lumina, ne homo temerè conjun-

E quæ Deus ſapienter diſcrevit. Quègd ſi

anium hæc ſedes eſt „ ſola hic monſtra ma-
heant: nam Filius meus ſemel deſcendit ad in-
eros, ut de larvis triumpharer, non ut degeret
cum larvis. Breviter, nili pudori meo conſula-
tis, niſi audaciæ veſtræ imponatis modum »

23

lacrymis meis meam delebo imaginem, meum

cruore fihi expungam ſimulacrum. Nolo e-
nim reclinare in fornice, quem in ſtabulo re-
chinavi: nolo cubet cum umbris „ qui recu-
bat in meridie: nolo cum ſcortis degat, qui

Paſcitur inter Lilia filius Virginis, parens pu-

doris, ſiderum Sol, virtutum ſator , Patris Ver-

bum, cujus ego ſum Vox, dùm ille tacet.

Lua in tenebris lucet. Joan. I. 5.

Si Lux eſt, non extinguitur umbris, ſed

augetur. Væ luci, quæ tenebras refugit. Væ

virtuti plauſus ſectanti. Apud Deum Lux lu-
cet in tenebris, & floret Lilium inter ſpinas.

Aurum non modèò cunas habet in luto, ied &
ſedem; nuſquam enim quieſcunt metalla ni-
ſi in imo, eôque pretioſiora ſunt, quò pro-
niùs feruntur in præceps. Iris duntaxat naſci-
tur, ſi Lux obſtetricetur: ideôque citò eva-

neſcit. Colorata pulchritudo eſt, quæ lucet tan-
tùm in Sole.

Viſitabo in virga iniquitates eorum,
& in verberibus peccata eorum. Pf.

88. 33.

Exerenda eſt Virga, ſed ſi, quæ puniantur

ſcelera, non deſint; alioquin contumelia eſt,

quæ correptio eſſe deberet. Vel Aconita ver-
tuntur in pharmacum, ſi tamen ſcorpionis
Calamitatibus ſuis
Patriarchæ eruditi ſunt, ut ſe in fratrem pec-

vulneribus infundantur.

caſſe meminiſſent. Tulit non iniquè David in-

flictum à Nathano vulnus, quòd ſe intelligeret

graviùs aliena cæde vulneratum. Quid me-
moro Prophetas & Patriarchas? Ipſe A-
chab, ipſéque Herodes, non diſparia aut
ſcelere aut ſceptro monſtra, ſed neque con-
jugum impietate diſſimilia, audiere libenter
increpantem Eliam, & Joannem objurgan-
tem. Quamvis enim mordax pulvis iniper-
geretur à Vatibus, vulnerum tamen fanies
tanta erat , ut medicinæ aſperitatem nec

Talenta la⸗
seant.

Gloriæ
odium.

Humilitas.

Religionis
miutia vi⸗
liora.

Aalicus no
promotus.

ep. 11.

Judex,; &

recuſare, nec eâ ſanari poſſet. Planè ſi Sauil Lererztse,
1 . e
non peccaſſet, Samuelis verba non tuliſ- V'd in 6

ſet. Non diſplicet Virga, ſed inviſa eſt im-

can? es.

probitas judicum, coœco impetu, & im- Crrectio,
portunis odiis Innocentiam lacerantium. Fax V'd pbor-

in Sole diſpendium eſt, non ſolatium. Medi-
cina ut ægris vitam tuetur, ita benè valen-
tibus adimit. Vomicàâ laboranti in acie mi-
liti, dum hoſtis ferrum infixit, vitam inſe-
ruit, erepturus Spiritum, ſi quod pelleret pe-
riculum non reperiret. Probra, injuriæ, de-
lationes iniquæ, contumeliæ Monacho pro-

teuna.

Superior
ſit tard as
ad pœnas;,

p0 erimen

d ſcuſſam.

P&œ nitentia
inftigantur

fuere, ſed impuris æſtuanti ardoribus: for- In Tam

nicari enim piguit, dum vivere vix licuit.
Alioquin venenum Caſto fuiſſet, quod peri-
clitanti pharmacum extitit. Ipſe cibus, niſi
fame obſonatus, nocet. Ipſo melle non aliud
exquiſitius condimentum, quàm quod ama-
rum eſt. Unus Socrates conquerenti uxori,
quòd innocens damnaretur, reſpondit, cu-
peréſne forté ut nocens? Sapienter ſanè, ſi
fortitudini, non gloriolæ, vitam litavit.
Cæterùm ſecuris debetur non florentibus, ſed
arentibus ramis. Et minimè luxuriantem vi-
tem qui truncat, non putat, ſed exſcindit.
Flammas uhkròô patiuntur metalla, ſed donec

exuerint terram: Cæteruùm, ut pur gatum fuerit

aurum;

treſſori.

24
aurum, M chbano extrahas, pretium perdes,
non purgabis. Ultra rubiginem non licet li-
mæ eradere: & ſcelus inducit, non arcet, quiſ-
quis ſomniatum crimen in innocentia plectit.

Pœnitentiam agite, appropinquavit e-
nim regnum Cælorum. Matth. 3.

2.
gamen- Planè non longè ab exilio noſtro Re-
mm in gnum Dei eſt, quod tanquam inæſtimabilis

Chrißi m. pretii Margaritum in Maria, tanquam in
carnatione. . . — . ſi
Maris, imo verò Coœli, conchâ repoſitum
veneramur. Porrò Pompa iſthæc ſuperni Re-
gni pannoſitatem adamat Poœnitentiæ, cùm-
Penitemis que veſtiatur in Cœlo purpura, ornetur So-

*„”nt,. le, apud nos ſordidari cinere, pallere tene-
bris, cCilicio tegi non abnuit. Hinc Joannes, cum
Errata propinquum caneret regnum, non ad Choreas

ſupetiorts non ad citharas, non ad ornamenta metallo-
11 . . . . .
æiatis⸗ & rum excitavit animos Judæorum, verum ad

zuedess ejulatus & lacrymas provocavit. Et ſanè
ricris Tegnum iſtud, hoc eſt, Regem Regum aſpero

domus re- horrentique Poœnitentiæ apparatu gaudere;
vin nol. ex eo conſtat vel maximè, quòd in flagranti
br lib. Trubo adventus ſui primas, ut ità dicam, li-
3.in Luc. neas ducit; non niſi amaturus in terris inſua-
via & dura, cui paratum eſt ſolium & ſpi-
nis in famma. Hinc eſt, quòd invitatus Spon-
Chriſßus ſæ florentem lectulum ſpernit in Canticis, qui
s hag ſtillantem ex illius manibus digitiſque myr-
rham eſuriiſſe cognoſcitur. Cunæ in fœno;,
mors in Cruce, coœna in luctu, epulæ inter
lacrymas, receſſus in Ægyptum, poſt Re-
gum adorationem apertè teſtantur nihil Chri-
ſto gratius eſle ſuppliciis ærumniſque Poœmi-
tentiæ. Quòd ſi in ſe dolores amat, in nobis
certè& & amat, & emit. Peccat Adam; illicò
Deus ambulat in Paradiſo. Ecquid, rogo,
Deum in Paradiſum allexit, unde jam Innocen-
tia exulabat, & graſſabatur ſcelus? Quid traxit
ad regionem mortis Lucem inocciduam; Itâne
ad Adam peccatorem Deus? Damnaturus,
inquis, eum. Scilicet, ſupplicia ſitit operis
ſui, cujus & figmentum novit, & ignoſcit de-
licto, & dignitatem funere ſuo reparare non
dubitat. Quare ergo ad Adam Deus? Planè
non damnaturus; ſiquidem non adeòô noſtris
ſuppliciis delectatur, ut ea per ſe exequi ve-
lit, ſitim ſuam noſtro ſanguine reſtincturus:
præſertim cùm vel ad excidium Gomor-
rhæ Angelos deſtinaverit, é quibus, qui
ejus præ ſe ferebat perſonam, ultrà Abra-
hami domum non proceſſit. Neque enim
ſimile vero eſt, tam cupidum damnandi
Adæ fuiſſe, qui Balthaſſarem polluentem
vaſa templi, vix affictis Angelo digitis ſcribi
ſuſtinuit capitis reum. Dicam, quod puto:
credidit Deus poſt culpam futurum, ut Ada-
mum ſceleris poeniteret, cujus Poœnitentiæ
ſpectandæ cupiditate raptus eſt ad alloquium
csrverfo, perduellis atque blanditias. Dummodò vide-
acνa ret lacr ymantem, non dedignatus eſt alloqui
Deoper. denudatum. Quid dico Adamum? Cum ipſo
r ε,. CQaino & ſacrilegii & fratricidii reo Deum
loqui non puduit, eâ fſcilicet pellectum
ſpe, ut lacrymis amplexaretur dealbatum,
quem cruore averſabatur infectum. Adeòô
Pœnitentia hominum Deus oblectatur, ut
vel Caino blandiri non erubuerit, deſiderio
lacrymarum vel à Monſtro defluentium. Qui

Oliva

Eliæ vix ſe perſonatum exhibuit, Caino ul-
trô apparet. Nimirum habuit fratricida in
oculis delicias, quibus reficeret ſitim Domini.
Cum eo agit Deus, qui & primitias frugum
neglexerat in ſacrificio, & cruoris dedica-
verat primitias in maleficio; cum eo agit,
qui Mortem fratris funere deſponſaverat,
qui ſcelus, foliorum amictu vix à parente
tutum, cruore Juſti purpurà circumdede-
rat, qui hominum primogenitus Mortem
pepererat in dolore Abelis, qui Patri a quo
vitam acceperat, fillum eripuerat, qui Ter-
ram potare docuit humanum ſanguinem. Quid
multa? Cum Caino loquitur & agit Deus,
mortis pronubo, fratris hoſte, juſti Tyran-
no, eam ſolùm ob cauſam, quòôd cuperet ex
eo audire, Peccavi. Interfuit Phariſæi convi-
vio, ſed Magdalenæ lacrymis ſaginandus. In
Cruce ſitiit, ſed latronis fletum, non mili-
tum vinum. Petrum vel inter vincula perju-
rum reſpexit, ut ejus reficeretur planctu, cu-
jus ſauciatus fuerat perjurio. Uſque adeò de-
liciis Poœnitentiæ ſibi nequiit temperare, ut
eas vel inter dolores eſurierit, & qui ſangui-
nem profundebat, fletum ſitit. Quid quòd
jam immunis à cibo noſtram non deſiit eſu-
rire Poœnitentiam. Recordamini ejus diei, quo
Thomam non credentem, & contradicen-
tem introduxit Dominus non in cellam vi-
nariam, ſed in ſacrarium lateris, quaſi merca-
turus tanto beneficio Pœnitentiam rebellantis.
Ut ille manus daret Poœnitentiæ, ipſe mani-
bus non credentis Cor dedidit.

Sicut unguentum in Capite, quod deſ-
cendit. Pſal. 132. 2.

Non ſiſtit in capite, quod ê capite ma- Nridi &
nat unguentum, ſed per totum defluens cor- lagſ obii
pus, in ora tandem veſtimenti felix exun- mihett
dantia ſalutis & decorum ſtagnat. Diſcant Preraſt-
hinc plerique, non inſultare iis, quos vel uatn.
ætas, vel natura tardiores reddit in corpore .
Chriſti. Pes ille eſt, Tu verò regnas in capite? ardas.
Sed unguentum ad oram quâ pedes contegun- les.
tur, defluit. Super Montes ſtabunt aqug; ſed Piale,s
valles abundabunt frumento, quæ à ſummis il- Eger
lis cacuminibus ſtillas quodammodè emendicant.

Tardius ille proficit, ſed ut profecerit, crede Tiro dege-

mihi, exæquabit Te, vincet quoque. Citiùs ner.
natus eſt Eſaü, ſed primogenmituram ceſſit Iſ-
raëli. Magdalena tardias, quàm Phariſæus, Chri-
ſtum agnovit. Sed in convivio quis eum lau-
tins exceperit, an ipſa lacrymis, an ille fercuhis,
diſce à Luca. Ultima matureſcit in agro Olea,
ſed pretioſior fructu, quo vel ignem Coœlo pro-
ximmum nutrit, & retinet in terra. Poſtremus in-
ter membra Oculus efformatur, ſed præſtantiſſi-
mus; dignitate tarditatem compenſat. Aurora
Sole velocior: ſed obſcurior. Vitrum ſplendet
in cunis; nedum plenè in lucem editum lucet;
cùm adamantem ſummo labore erudiri neceſ-
ſe ſit ad fulgorem. Verùm illud quam fa⸗
cilè ſplendet, tam facilè frangitur, hoc ve-
rò quàm tardè lucem emittit, tam etiam
ſerè amittit. De duobus filiis invitatis à Manh.".
Patre ad vineam, qui dixit Nolo, & pri-
mus erat, videlicet Populus Gentium, ivit.
Cedri flos non olet, ſed fructus olebit. Au-
rea mala, quorum flos mirè fragrat, non olent.
Paulus fœtet in adoleſcentia; at Vir Chriſti
bonus

Ln

I ne
ttl n
1 Dero onne

8

W

a n,
tud

⸗
ee Cn

Stromatum, Lib. VII.

bonus odor eſt. Ocyùs virent prata, quàm
plantæ: ſed hæ homines, illa pecudes alunt.

Aulicus . . . . — .
tardepre- Ranæ neſciunt vocis infantiam, pipientibus in
mass. nido Lufciniis. At coaxant illæ vel in ſenio,
pyoerafti. iſtarum veroò cantus, quò cunctantior, eò dul-
„atio ſan- Cior. Vile eſt, q 10d brevi indiget ſeu naturæ
Kfa. ſeu artis Tyroci uO. In arbore noviſſimus fru-
ctus erumpit, citiſſimus flos. Apud Moyſem
reperimus Terram ante floruiſſe, quam Co-
lum: tardior ſiderun, quàm arborum, ortus.
Homo quoque inter animantes poſtremus or-
dine, dignitate Princeps. Ipfius hominis tar-
dior pars eſt, quæ eſt nobilior: Corpus enim
adventum amimæ præſtolatur. Quas tardiùs ad-
Ohek diſcimus ſcientias, eæ quoque præſtantiores
ni Ieni ſunt. Romanorum diù intra Italiam Fortuna
Uun dtetin vagiit, diù in cunis fuit; verùm;, ut ſeſe expe-
ſak 1 eſeg, divit & vinculis faſciarum, nonniſi cum Sole
* il manus extendit: adeò ut Terrarum Orbis vix
hnd adultam capere potuerit, quæ in prima xtate
kartüch Propeßta procul ſpatiari ſibi viſa fuerat, ſi fortè ad Fa-
ne k utste liſcos imperii fines protenderet. Denique, quæ
Metite,t à Coriolo, vico nullius nominis, nomen fe-
numt. Avaritia cit Coriolano, Pompeium poſt tres revectos
Quütt Srerer triumphos ſine cognomento reliquit, vix di-
N leſtl eeii. gnata Scipionem ſalutare Africanum, poſt re-
n de —motam a jugulo Populi Romani Carthaginem,
cunnlt Penef N totäamque Africam. Sed prætereatur, qui pe-
n dhimi . rit, mundi ruinis erectus Principatus. Fu-
SS giamus Babylonem, Martyrum ſanguine pur-

puratam, & jecedamus in Palæſtinam Pro-

vinciam, ides melleam, quòd Domini. Saü-
lis quam præcox regnum! ex Agaſone Prin-
ceps, dum jumenta quærit, ſceptrum nanciſ-
R citur. Quàm lenta Davidis fortuna! proludit
1g cum Leonibus, ludit cum Urſis, confligit cum
Gigante, luctatur cum Rege, fugatur a filio,
irridetur à ſervo. Quantùm ſanguinis profu-
arte dit, ut ſibi tingeret purpuram! At illius in quo
1 deſoenan, cœpit, deſiit quoque Principatus: Regni ve-
ni felng enr. r hujus non erit finis. Saræ lenta foœcunditas;
gnat. Maß ſed Iſaacum edidit. Annæ quòô diuturnior ſte-
i8, ( A rilitas, eô ſanctior partus. Deſperaverat pro-
r nant, lem Zacharias, cùm Joannis fit Pater. Ipſi Joa-
egnunaft, chim & Anna quam tardè parentes ſalutati!

Nlone ſed ſenum filia Mater Dei eſt. Jacobi quam

. e

cunctabunda felicitas, deluſa in uxore, peri-
Chitata in filio, in filia profligata, nutabunda
in Parente, in nepotibus vagata: eluctata in
utero, appetita in domo, fraudata in hoſpitio,

unt At

cent, en⸗ „
e in itinere oppugnata: infans pugnat, adoleſ-
rmahl cens laborat, ſenex peregrinatur. Quid plura?
talanſs d rumnarum cumulum ſuperſtitem filium
, luen uxit, parentans vivo, & imperanti. Sed tan-

niletn⸗ tis Præpedita vinculis, vexata itineribus, ca-
63 nen lamitatibus obruta ut erupit, ſtellis eripuit nu-
1t 1 rber merum; Palæſtinis imperium, Regibus no-
n 8 men, perennante regno ejus in cœlo. O ama-

1
okrenun. ,. . .
1 bilem tarditatem! 6 præcocem cunctationem!
Nedpre 6 feſti igritantis felicitati anctitati
e tinatam pigritantis elicitatis & ſanctitatis
me, nfen lemitudinem! Floreat ſœnum, Veris primoge-
ſrnop nitum, non aditurum hæreditatem anni, ſeris
enahf “ nempe Nepotibus relinquendam. Valeat pro-
ui nt perata foliorum pompa, cunctantibus fructi-
ud 4 bus famulatura. Etiam ampullæ citò emergunt,

zegr, Pot 1 „1;. . .
nginm, citins demergendæ. Etiam ſtipularum promp-

I ele
tius germen: at malo frumentum cunctabun-

ſlis mii aiat dum, quam præcocem paleam. Dum Judas
Mo, 13 guateg Chriſtum prædicaret, Paulus proficiebat in Ju-
5 Cenmng ,, Hner daiſino, & blaſphemabat: ſed prodidit ille Do-
cule 6 mutnus: Ihinum ad necem, hic pro Domino cervicem
agnt, Prae⸗ obtulit. Quam tardè floruit hæc planta! Quan-
4 n ee. Ethicæ Comment. Tom. V.

2 5

tis rigari debuit lacrymis, quanto cruore irri- ro non
gari! At ſemel revireſcens extendit ramos ui- St erbias
que ad Mare. Qitius Joannes Jzsom agnovit 1. e . „
in littore ſtantem, ſed eo in Navi conſideme, brehecte.
Petrus, qui non agnoverat;, itinere charitatis
convenit; Amorémque profeſſus Eccleſiæ pri-
matum eſt conſequutus. Qui tardiùs vidit, ci-
tius pervenit, & prodigioſiùs præcucurrit. Di-
ces, ille non armatur neque loricâ juſtitiæ,
neque galeâ modeſtiæ. Vincetur. Imô vincet;,
& quidem Gigantem. David pati non potuit
Regis arma: fundà nihilo minus triumphayvit.
Salomonis nimis felicia Principatus initia ma-
lè defiere: Templi exſtructio, ſapientiæ cu-
piditas, viſiones, oracula, indictæ victimæ,
ſcripti Libri, pax reddita, opulentia, ſancti-
tas, gloria, violata corruptâque tandem ſunt
fœdiſſimo Idolorum cultu. Quis crederet?
Templi fabricator Idola coluit. E Moris, quæ
tardiùs ger ninat, purpuraſcit in fructu, quæ
promptiùs viret, candidata eſt, vel poſiquaàm
maturuit.

Educam vos, ait Dominus, in ter-
ram, quæ fluit latcte & melle. Exod.
3. 8.
Fluunt planè in terra hac cum lacte mella, Religienis
& ità fluunt, ut effluant. Quæ enim vel ima- Felieitas.
go dulcedinis, ubi ſolus cinis loco Panis co- AMor? .
meditur, ubi abſinthio nos Pœnitentia inebriat, 7, dal-
ubi nullus niſi de lacrymis ſermo, nullum ni- Teibala-
ſi dolorum pretium eſt? Verùm ſileant male- tio ſua.
ſanæ querimoniæ, quàm felle plenæ, tam fi- vis.
de vacuæ. Terra Domini lacte manat & mel- Religienis
le, ſed quibus non inſulsè palatum ſapit. Te- herlsctρ.
ſtes appello Franciſcos, Catharinas, Magda- 9, e,
lenas, quibus amarities tam dulcis fuit, ut vi- jugum
derentur mella epotaſſe, dum biberent fel. O Chrißi
rem admirandam! exclamat Nazianzenus ad ſaave.
ſpectaculum Machabæorum; tormenta quaſi
theſauros præripientes, quæ non magis illata
formidabant, quam relicta requirebant, unum Orat. 20.
illud veriti, ne Tyrannus à pœrnis deſiſteret. de Ma-
Memini me legiſſe de quodam leproſo, qui, cùm chabxæis.
animam ageret, oſculabatur membra ſua, eiſ-
que gratias habebat, quòd ſibi tantas merito-
rum copias paraſſent. Hinc Paulus gaudio ſu-
perabundabat in omni ſua tribulatione. Hinc
Jacobus omne gaudium exiſtimandum aiebat,
cùm in varias tentationes incidiſſemus. Hinc
ſponſa floruit quidem ſicut Lilium, pudoris
privilegio, ſed inter ſpinas, dolorum cupidi-
tate. Hinc Cyprianus Martyrum cadavera vul-
neribus lacerata, exuſta flammis, diſcerpta
ungulis, ſanguine fœda, ſanie ſordida, non
ſpinas appellavit Eccleſiæ, ſed Roſas. Et quid
mirum ſi ſupplicia flores ſint, quando & ver-
mes è vulneribus ebullientes non niſi margari-
tæ ſunt, ut ſæpiùs oſtentatum eſt. Hâc fortè
de cauſa ſciſcitabatur Propheta, quid forent
plagæ ille in medio manuum Domini; quòd
ſcilicet videret relucere quaſdam ex eis ſtel-
las, & neſcio quem odorem ſpirare mirare-

tur ex illis.

C dapientis

26

Sapientia &kbificavit ſibi domum, eαι
dit oolumnas ſeptem & c. Prov. 9. 1.
Dià multumque peregrinata divina ſapien-
tia, & quam in coelo clara domicilio aſtro-

Eecleſia-
Nici ma-
gni ecum
ſcientia. Vix & ſtipulis compacto tecto excipiebat alum-
Scientia nos ſuos. Verùm explicavit aliquando opes
Pirorum ſuas, & quæ clamitabat in plateis, ædes ſibi
Principi. conſtruxit ampliſſimas pariter & magnificas.
Quæ olim fameſcebat, convivia parat, quæ-
que vagabatur errabunda, ſedet in throno,
& jura dat, non jam nuda, ſed purpurata.
Cur non ævo hoc noſtro Socrates vixit? pro-
pinaret ille ſanè nectar, non cicutam ſugeret,
nec catenas ferret, ſed diadema. Noſtrâ ætate
vel Syracuſis ſtaret venerabundus Dionyſius,
& Plato regnaret, non aſſecla Tyranni, ſed
domitor. Nunc, nunc Reges philoſophantur,
& Sirenibus ſuffectæ Muiæ Cæſares non la-
ctant, ut jugulent, ſed ablactant, ut coro-
nent.

Iaduite vos ſicut electi Dei ſanéti, &
7 dileéti viſcera Miſericordiæ, henigni-
tatem, humilitatem, modeſtiam, pa-
tientiam. Coloſſ. 3. 12.

Modeßia Quale cor eſſe debet Servorum Chriſti,
exterior quando veſtis ipſa non niſi ex viſceribus Mi-
& Emem- ſericordiæ contexitur! Quæ viſcera & interio-

bia vim- ràa Virtutis ſunt, his Chriſtianus ornatur & te-
tuti5. . . 2 . .!.
. gitur. Enimverò minoris apud Deum ſumt
Religioß preti, quæ ſemper virtutes latent. Apparere
paSe vult, emicare vult, proſtare ad exemplum
Sa⸗ per- vult: denique mavult veſtes eſſe, quaàm viſ-
fectio. Cefa. Adamas niſi lævigari poſſet, & ad ſplen-
eis al- dorem erudiri lapis foret »non gemma. Bom-
leg. Pyx, niſi pretioſum ſibi carcerem ſuis & viſce-
ribus architectaretur, deſpiceretur ut vermis,
Erubeſeé, non aleretur in morem gregis. Quæ nos latent
ra. Orbis terræ plagæ, etſi magnæ ſunt, nobis
nullæ ſunt. Porrò notandum, Chriſtianorum
Talentoru veſtem ex Miſericordiæ potiſſimaùm viſceribus
. Confici. Non Fortitudinem, non Juſtitiam,
ra. ir non Temperantiam, non Prudentiam elegit,

Patientia quibus ornaremur; ſed delegit ex ommibus
in Inju- Miſericordiam, cujus etiam non omnia ommi-
riis. nô viſcera ad opificium ſuum producit Dei
textrix Sapientia, ſed humilitatem, benigni-
tatem, patientiam atque modeſtiam, cùm ad
rem non uſui minus videri poſſint idoneæ E-
leemoſyna, Liberalitas, Compaſſio, cæteræ-
que Miſericordiæ appendices. Verùm in eo
maximè Miſericordiam commendavit, quòôd
nos ornat, non aliis opitulatur, quòd nos ro-
borat ad perpeſſionem ærumnarum fortiter,
conſtantérque tolerandam, non tantuùm quòd
ed freti exterorum calamitates ſublevemus.

Fehcius enim ornamentum eſt, adverſa pati,
quaàm repellere, uberiuſque commendamur;,
ſi noſtra feramus patienter vulnera, quàm ſi
aliorum vulneribus medicinam faciamus.

rum, tam humili apud mortales hoſpitio uſa;,

Oliya

ſrch
incl
Beatum dixerunt populum, cui hæc ſunt.
Pfſ. 143. 15.

Credideram ad unum Chriſti Vicarium ſpe- pelicez z
ctare, & Beatiſſimum in terris eſſe, & è& Pe-- Siarinan.
tri cathedra definire, qui potiſſimum Beati di.
haberi debeant & appellari. At vulgi nunc
eſt, hos miſeros, illos verò Beatos prædicare.
Audivi ego quemdam ad aſpectum Principis
trabeati exclamaſſe, & id quidem in æde S.
Mariæ ad Præſepé, 6 illum, inquiebat, Bea-
tum! Ità-ne, ubi Chriſti ſtabulum adoratur,
Beata ſuperbia eſt? ubi in pannis Deus coli-
tur, felix homo prædicatur in ſerico? Ubi vel
inter æſtivos calores Nix decidit, fervere non
dediſcit Ambitio? Ergo in præſepi Domini a-
liquid, præter humilitatem, placet? O bea-
tum illum! Tu certè non beatus, qui beati-
tatem ne nôris quidem. Miſeri planè nos in
Aula Chriſti, ſi ille beatus. Valeat beatitudo,
quam Murex colorat, quam Vermis orditur.
Valeat beatitudo, quæ nec poſſidentem beat, Me
& ſpectantes faſcinat. Quam inops beatitatis ä
iſthæc Beatitudo, quæ ſi unum recreat, cæte-
ros cruciat! Ulrô beatitatem abdico, quæ,
niſi byſſo veſtiatur, infeliæ & nuda eſt. Eru-
beſco rubeſcentem felicitatem. Docet quanti
honores conſtent, felicitas iſta, quæ perſæpe
cruorem præfert in chlamyde. O beatum il-
lum! Imè ò te miſerum qui illum beatum pu-
tas! nec miſerum modò, ſed & amentem,
qui beatitudinis ignarus Beatos pronuntias. Pla-
nè Beatificatio iſthæc tua, non eſt noſtræ Fi-
dei oraculum. Quid aio? Non modèò non ex
Fide eſt, ſed contrà Fidem. Audi ſanctiorem
Te Judicem. Beatum dixerunt populum, cui bid.
hac ſunt: Beatus populus, cujus Dominus Deus
ejus. Non hominum Dominus beatus eſt, ſed
Domini ſervus. Non qui imperat, ſed qui fa-
mulatur, beatus eſt. Nimirum felicitas non
ex imperio naſcitur, ſed ex ſervitute. Nec mi-
rum: Siquidem & Nocte dies prodit, è die
Nox. Florent ex cepis Lilia, & Liliis fœnum
ſuperſtes eſt. E vermibus ſericum elaboratur,

iei Kun

ex ſeſe daturum tineas, à quibus laceretur. Gtki
Concreſcit aurum non in auro, ſed in luto. n
Ex viliori ſe concha naſcitur margaritum. Penè r, u)
omnia quæ maxima ſunt ex minimis prodeunt, i,
degeneratura à dignitate ſua in partu. Ut prop- ai
tereà mirandum non ſit, ſi felicitas Dei ſervis .
ex ſervitute proveniat, emergentibus & ſinu meg D
imperii calamitatibus, nimis familiaribus Vi- ür P
ris Principibus, & hominum Dominis.
Neni n
Non ad oculum ſervientes, quaſi homi- i,i
nibus placentes. Eph. 6. 6. r
Qran!
O humanum oculum divinæ Gloriæ corrup- Ientie Enin
torem! Ut tibi placeant homines, Deo pla- prava. ☚
cere negligunt. Et quidem plerique & Deo Gloria 1 an
placere cuperent & hominibus. Verum Chri- Pans. N
ſtus duobus ſerviri Dominis non poſſe, diſer- Nan
tè conſtituit. Iſmaeli quid profuit ex Patre Pa- . l
triarchaà & Principe ſatum efle, cùm ex an- 8 lin
cilla natus & domo pellatur? Vel Abrahæ fi- al
lius inviſus Deo, quia filius eſt Agaris. Con- “ Ull el
cionaris eà quidem mente, ut primuùm ſcelera e
confodias, tum verò ut rumuſculos captes. dn ;
Captus es. Iſmaëlem edidiſti, ex Agare &— wdlece
Abra- A len

mnis Olis
dentem be,

Iuda ek k.
Doret cinr
4) e ſeller

1 bemmt

Dnekrotek

0 todd Nne
Audi ſencinen

1s Don
Rbeanal

Nitte Mt
s Nrolt,t6

eLiien

matguitunkas
minms ſokr
npenn Uint
ſelicts Dutn
petgeltigt 1
lamihandu 1

n Donins

Oiecn

mnines, Deſ
ie t ,
bis ein
po li
el
oluter n
1 7

verbum

Abrahamo natum: hæreditatem cum Chriſto
in regno non ſortietur.

Qui & tecubuit in oœna ſuper pectus
Domini. Joan. 21. 20.
mrentio (Quis iſte tam felix conviva eſt? Joannes eſt

rela. nomen ejus. Planè Gratia; & Chriſto gratio-
Luc. I. ſus, cujus & laginari meruit carmibus, &

33. pectore excipi. Quamquàm ubi reclinaret Gra-

tia, quàm in uno Chriſti ſinu? Neque enim
in ſe, ſed in authore ſuo Gratia requieſcit.
Hinc alter ille Joannes; hoc eſt alia, ſed non
difſlimilis Gratia, exiluit in utero Eliſabeth
ad adventum Chriſti. Nimirum Gratia non
ubi eſſet, attendit, ſed, unde proceflerit, a-
gnovit. Quàm porrò rarus, qui Zachariæ æ-
mulus Opera ſua non ſuum præferre nomen,
ſed Gratiæ cupiat. Dignus planè Zacharias qui
confeſtim loqueretur, quando in filio ſuum
reticeri ſtatuit nomen, & Gratiæ prædicari.

Tu autem ſervaſti bonum vinum ſque
adhucç. Joan. 2. 10.
Chriſßti Et Lucem dedit, & gemmas, & quicquid
Incarna- pretioſum in natura miramur, cùm ê mihilo
tio accee- Mundum non eduxit, ſed effinxit. Verùm

lerata Pomm vinum ſervaſſe viſus eſt Deus, cùm
Rede. Botrum Cypri; hoc eſt, filium ſuum, & vi-

rie pro. tem veram, imò vitam veram hominibus de-
weritis. tulit precibus pudiciſſimæ & caſtiffimæ Virgi-
nis. Defecerat plane vinum in hoc Naturæ
convivio, niſi una Mater Domini deſignata
impetraſlet, ut celerius ſinum ſuum, ſuique
pPectoris hydriam lacrymarum plenam, ver-
teret JESss ſuo adventu in vinum ſalutis atque
lætitiæ. Exultavit, ut videret vinum iſtud me-
raciſſimum David, quuùm à Bethlehem aquam
ſibi deferendam optavit. Sed cùm perſpexiſ-
ſet, nondum aquam vinum factam, Salvato-
ris dilato adventu, Domino profudit, ut ſuis
aliquando filiis in vinum, imò in Deum ver-
ſa refunderetur. Vinum ſanè focundum, quod
aquas omnes commutavit in vinum. Quid enim
amarum, poſt Chriſtum lacrymantem? Quid
inſuave, poſt Dominum jacentem in foœno?
Quid vile, Jns in ſtabulo reclinato?

Lingua mea calamus Soribæ, velociter

Joribentis. Pſ. 44. 2.

Non modè non loquendum eſt, ubi non
Dei in- eſt auditus, ſed abſtinendum eſt ſermonibus,
Plerdum. ſi audiantur tantm, & non etiam ſcriban-
tur. Non enim Prophetarum verba è& lingua
fluunt ut effluant, ſed calamo ducuntur, ut
Perennent, diuturnius imprefla chartis, veris,
quàm immiſſa commiſſaque auribus. Illud au-
Eecleßa- tem in calamo animadverſione dignum. Ni-
ſen. mirùm cùm atramentum ità mutuetur calami
Aulici, Cortex, ut, erudito foœnore, illud papyro
Verto Dei eponat: ſi fortè tamen non extrahatur à ca-
Juisag. lamo medulla, atramentum non redditura, &
mr Ccopioſiùs illud haurit, & exhaurit diſpendio.
Nimirum, quæ medulla putantur, interdum
& inutiliora ſunt & graviora. Utinam ali-
quando in Eccleſia Dei & in Domibus Chri-
ſti, qui nec lucere ſolent nec docere poſſunt,
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VII.

27

aut præeſſe Diceceſibus ſed latent, non plus
ebibant, & minùs laborent iis, qui, ſi de al-
tari vivunt, in altari quoque vivunt, & pro Religief
altari moriuntur. Calamus non totus ſcribit, Jeverieris
ſed totus bibit; cortex, ut quod hauſerit ef- virtutis

. . n ſper-
formet in litteras, medulla, ut, quod exhau- .

ſerit, deformet in fecem. IIle bibit, ut vivat, Eceleſia-
vivit ut doceat, vivit ut ſanctè imperet: illa Kieos, aut
bibit;, ne vivat, utque characteres obliteret. Ità colant mi⸗
quod patet ſcribit, quod latet proſcribit: do- *s ali-
. 4 . quando
cet illud, iſtud nocet. Quod quam accom- eæniten-
modatè referri poſſit ad Prælatorum aulicos & 1es, ſed
affines Præpoſitorum, nemo non videt. Quàm uariliks la-
ſæpè enim Eccleſiam quam ornat Præſul, do- berantes.
meſtici ſpoliant! Idem de Principibus ſentien- ita mix-
dum, quorum permulti Publicam rem tuen- aiiei
tur, augent, cohoneſtant : quùm qui eis hæ- franandi
rent, emungant urbes, opprimant cives, de-
decorent Dominantem. Calamus liquorem,
quem ſugit, effingit in characterum elegan-
tiam, ad doctrinam aliorum: inanis calami tu-
bus liquorem in ſe trahit, nihil chartæ impreſ-
ſurus, niſi lituræ fœditatem, Cæteris Primores
laborant; ſibi non raròô conſulunt ſervi.

Dominus ſolus Dux ejus fuit: & non
erat cum eo Deus alienus. Deut. 32.
12*

Felix populus, qui itineris ſui Ducem Nibilpra⸗
Deum habet. Felicior, qui ità Deum ſecum 'er Dez.
habet in via, ut nullum alium ducat, à quo
ducatur. Planè errabit in invio, & non in
via, qui in Chriſto non ambulabit Pproficien-
tium vid, & vit perfectorum. At quàm præ-
clara, tam rara iſta felicitas! Etiam qui colunt
unum Deum, non unum adorant Deum. Quot
interduàm Monſtra in ipſo Sacerdotum & Mo-
nachorum corde! Non Romæ tantùm Pan-
theon dedicatur. Diducito pectora ſingulorum,
& ſpectabis non ſingulare Numen in eis, ſed
Idolorum nomina ſingulorum. Egrefſus alius
eſt & domo Patris, Deéorum domo: Num iti-
neris Dux ejus Deus duntaxat eſt? Proh ca-
tervam deducentium! Etiam Rachel, contem- Religioßt
plationis imago, & exemplar futuræ in Chri- TLepidé.
ſto Eccleſiæ, ut Jacobo adhæreat, Labanum
reliquit. Verùm Parentem deſerere valuit, &
pPatriam domum, Patris tamen idola non deſe-
ruit. O portentum! Carnem ſuam odiſſe didi-
cit;, amare ſimulacra non dedidicit. Quæ Con- Arrogan-
templationis erat ſimulacrum, vel in ſtramen- ia.
tis recubans retinet ſimulacra. Rogo, quot Ra- Paventam
. oblivio.
cheles in domo Jacob quotidiè ſpectantur? An Mwotitis 15
non qui Parentum genus, opes, dignitates, occultan-
decora, familiam, domum jactare non vere- da.
tur, is tibi videtur Patrem quidem ad Chriſti Gloriæs
vocem reliquiſſle, ſed Patris ſecum Idola ave- vanae
xiſſe, ad Domini contumeliam? Proh dedecus!
Cogitur non rarò Laban Rachelem inſequi, ut
cum Hraële conqueratur de ſublatis & ſua domo
Idolis. Ea enim jactant, & ea Parentibus ſua-
dent aliquando initiati Deo viri, ut altitudinis
cordis eorum uſque ad expoſtulationem eos tæ-
deat. Meritò din ſobole caruit, quæ tamdiu
Patriis ſtatuis non caruit. Non ſuſcepit ex viro
liberos, quæ acceptis a Patre ſignis fortè ſervi-
vit. Nec pulchritudo, nec gratia ei ad fœcun-
ditatem profuit, cui Idola placuere. Et unde
putatis tantam non rarèò ſcientiam ſterileſcere
animarum meſſe, niſi quia nobiſcum retine-
C 2 muS

28

Rachelis mus Idola Parentum atque Gentilium. Veràm

ödola. minus familiæ Jacob Idolorum furtum nocet,
tum quòd ſœmina duntaxat ea non tam co-
luit, quàm habuit, tum quòd non palàm, ſed
in occulkto reliquiæ ſuperſtitionis diem feſtum
Mortiß- Verterunt in diem lucius. Si exultat ſuperſti-

ralio Paſ tio, non inſultat, quamdiù clanculùm colitur.
enum no Serviunt veriüs quàm coluntur, quæ ſub ſtra-
integra, mentis Camelorum ſepulta veriuès, quaàm ado-
rata, gemunt Idola. Haud duces dici poſſunt
itineris Dii, qui ducuntur à Rachele, non
Rachelem ducunt. Exulant, quæ latent Ido-
la, non regnant: & inter ſtercora computan-
tur, quæ in ſolo ſtramine occuluntur. Aaronis

dolola- — .
⸗ atter. Idolum metuendum magis eſt, quaàm Rache-
Aaronis lis Idola. Jam exceſſimus ex Ægypto, nul-

vitulns., lumque inde aveximus ſimulacrum: num ideò
ab Idololatria ſecuri ſumus? Periimus. Etiam
in eremo, quem non duxerant Vitulum, co-
luere, & quidem Sacerdotis Dei artificio con-
flatum. Sanè non ſuperſtitionis cupiditate, ſed
continendæ multitudinis ſtudio Sacerdos ex
auro Monſtrum fabricatur. Cujus opprobrii
renovaretur exemplum, quoties Religioſo-
rum Duces in Monaſteriis ſæculi delicias vel
inducerent, vel indululgerent, ne ſubjectos
tædere incipiat vocationis. Ornetur, inqui-
unt, cella, ne Patris domum repetat. Deli-
catius induatur, ne recordetur ſerici. Menſa
lautior ſit, ne Æigypti cucumeres exopten-
tur. Ità, dum cavetur, ne Religioſus in -
gyptum remigret, Æggyptus inducitur in ere-
mum. Quafi verò permagni referat, procul
eſſe ab .Ægypto, ſi nobiſcum Ægyptia ſunt
portenta. Quid prodeſt, abduci in eremum à
Moyſe, ſi in eremum reducitur Ægyptus per
Aaronem? Innocentiùs peccaſſemus in ſcelerum
regia, quàm peccetur à nobis in regno Dei.
Religionis Et quidem Vitulus colitur: hoc eſt, Viclima
Pinia Deo deſtinata, ſi aurea fuerit, Idolum fit. Ni-
Pcde. mio pretio degeneravit hoflia in hoſtem, ex
vans, ſacrificio Dei facta populi ſacrilegium. Cavea-
Eccleſis- Mus, rogo, ne Cœnobiorum Munera in Dei
ſici & ſacrificium parata vertantur in Idola, dum con-
Religioſi vertuntur in aurum. Tot prærogativæ, qui-
ree bus Evangelhiorum Interpres & roſtris deſiliens
gia, am t eXcipitur ; tot plauſus, quibus in exedris blan-
Regularz dimur ſapientiæ Magiſtris; tot amnimorum;,
obſervan. Corporumque inclinationes, quibus Superiores
nmgti⸗ erigimus, verendum eſt valde, ne onera in
en recta honores vertant, ne convertant Crucem in
Congra- thronum, ne cogant ſcientiam defipere, ne
zlationes doceant altum ſapere qui in alto præſident. Po-
nimie pulorum in adulationem profuſus culktus ex Con-
cs, ſulibus Dictatores fecit: docuitque eos impe-
1. . ſa. Tare, quos ad ſervitutem deſtinaverat. Princi-
pes enim deſignati funt initio adoleſcentis Mun-
di, ut populis miniſtrarent, quibus nunc à
. populis miniſtratur. Nimirùm pretioſior facta
Oeconomia verſa eſt in Imperium, cui jam fſi-
ne ſacrilegio refragari non licet. Adeò à ſeſe
deſciſcunt, quæ à ſuo centro abeunt. Dux ini-
tio à ducendo edicebatur, magno ſolatio dedu-
ctæ multitudinis, nec niſi per vim unus tan-
tùm à melioribus admittebatur. Mox, quum
præire delectaret, ambiri cæpit; tum jugum in
dominatum deſit, quem excutere ſcelus nunc
eſt. Ut mirari propterea deſinas, ſi Vitulus ad
expiationem ſcelerum deſtinatus, verſus ſit in
criminum ſentinam, ut converti potuit in au-
rum. Quid ² Nonne veſtis defloratæ innocen-
tiæ fupplicium eſt, quam ut pretioſius texere

Superior
nimis re-

miſſus.

Pauper-
tas laſa.

Oliva

non erubinmus, digritatum inſigne ſanximus?
Decus eſt imperantis, quod exulamtis teſtimo-
mium & probrum fuit. Adeò licuit vel Vermi
Tunicam in chlamydem commutare: ut quæ
olim prodebat probrum Adæ, dum pudentla
velabat, dignitatem detegat, dum dedecus te-
git. Et quidem quæ modè vernat in purpura, Ornasus
virere, imô rubere cœpit in foliis. Tam vilis vanus.
rudimenti quàm ſplendidus exitus! Sed Aaro- Puxus.
nis Ildolum fuerit, & peregrinantis & tumul-
tuantis populi ſive ſolatium ſive agger. Jam
regnamus, & itaà regnamus, ut ipfius Salo-
monis hæreditas noſtra poſleſſio ſit. Revixerat
in funere Salomonis Regis ſpes exulantis Je-
roboami, quare ut illum & vitâ exceſſiſſe ac-
cepit, receſſit ipſe eæx Ægypto, & tum Ro-
boami dementiâ, tum populi furore erectus,
Rex decem tribuum ſalutatur. Regnabat ex olitiez.
transfuga Princeps Jeroboam, cùm veritus r⸗ ſe.
ne oocaſione ſacrificiorum ad Roboamum Re- viſtickie.
gem Juda, & Jeruſalem paulatim deficerent
populi, Vitulos aureos erexit, quibus victi-
mas indixit, & Sacerdotes deſtinavit. Ità non Iavidis
Dei odium, ſed regni amor reduxit Idolola- inier ope
triam in Ifraël. Quid alius? Regnat ſuarum ?7.
paſſionum domitor. Veruùm „ duùm Roboamo
Jeroboam invidet, dum timet, ne Templi
deſiderio clientes ſui concedant Jeroſolymas,
audet Monſtris regnum propugnare. Ne ad æ-
mulum confluant populi ſeu domi ex domeſti-
cis, ſeu foris ex alienis, ejus ſanctitatis ſpecie
allecti, Genus ipſe ſuum;, ſcientiam, pruden- Vide §.
tiâmque incipit prædicare. Exclamat, Dlandiar, Auguſt.
colam, nugabor, verbo, omnia fiam ommibus Iract. 7.
ut competitorem meum aſſeclis plausuque vi- Nad-
deam deſtitutum. Et quamquàm ſcio penès il- tio pri-
lum Templum efle Virtutis, ad quod ſi acceſ- ma in
ſerint, Deo litabunt: Vitulos erigam, haud Vigilias.
veritus patronam mihi afſentationem adſciſcere, Andrex.
dùm illi alioqui adhæſura multitudo me in Pa-
trem adſciſcat. O Gloriæ ſtud'um uſque ad Ido-
la reum! O Sectatorum ſitis nec cruore victima-
rum reſtinguenda! Deſeritur Deus, ne ab ho-
minibus deſeramur. Idolorum ſpectris illudi-
mus quærentibus Deum, ne deludamur au-
ram captantes. Quâ temporis jacturà, quéôtque
munuſculis, precibus, atque laboribus, impe-
ditur aliquando mulierculæ ad ſanctiorem Sa-
cerdotem recurſus à Sacerdote non ſanctol Quan-
tùm inſumitur auri in Vitulis Templo ſubrogan-
dis, non quòd de Templo Jeroboam ſolicitus
ſit, ſed ne Roboami creſcat imperium? Heu mi-
ſeros, quos tanta Idolorum turba circumſtat!
Quæ non abduxere & patria domo (non enim
omnes gloriari poſſunt & genere & familià)
ea illis aut Aaron conflat blanditurus, aut re- pf. 96.71
gnaturus exhibet Roboam. Confundantur m-= geveri.
nes qui adorant ſculptilia, & qui gloriantur in tas, ſes
Bimulacris ſitis... Quoniam Tu Domims altiſi. Saberior
mus ſuper omnem terram: nimis exaltatits s ſterd .
ſuper omnes Deos. Ut verò difflentur Idola, Gen. 35.
præſtanda ſunt, quæ præſtitere Jacob, Moy- Exod. 32.
ſes, & Joſias. Omnes ſanè Idola non converte- 4 Reg.
runt in pecuniam, vel vaſa ſacra, ſed commi- 23. 6
nuerunt, ac penitùs diſſiparunt. Ut docerent, iu
fruſtrà à Superioribus Idola tolli, ſi iis vehntipſi neteſſe.
abuti. Debet abeſſe ſuſpicio lucri in zelo. Nili ‚mur,
omnibus conſtet, Idola abohita penitus eſſe, non fais
exiſtimabunt non tam Tibi ſuperſtitionis diſpli- “
cuiſſe argumenta, quam materiem placuiſle. 7 ,

. 4 ſed pœna
Munera a parentibus miſſa cave ne tibi uſur pes, gagitüi.

cave ne quos à non ſanctæ vitæ Viro abducis, Superiori
ſeu exempla.

„*

en
b. tey
lu en⸗

nk
3 Krinct⸗
Eeine
A Aroren
Ne ar
tobur

nie

Ra
, n
Ai n

Pl. 80. 10

ecrl.

K un .
rote ete
Re nn ag e⸗
int 4 ſperatos.
Aim mein, Ibid. 22.
boamon Re Serupulo-
in Celca .
Glidus i
narit. Ium
Aurit Iülllt⸗
egnu 1
Cum Robonn
r ln Con ſeſſa-
leDe ii auſte.

nate Nad ri⸗

N
8

Orni eN dund

ad q
d eihn Sater do-
onemalti ier ſerm.
lonea k buleß.

Deſper-

upikele t, abi⸗
lec Cilenietr genda.
N PA42.5.
n ſetngn⸗ Rde
e enenhs .. 4.
3 ld Nan⸗
In
tutbe .
ond ( B
en int Politieg.
gebel Sißmp.
HZ citas.
LZelus ſei
vacet.

Stromatum „Lib. VII.

ſeu diſcipulos, ſeu aſſeclas tuos facias, quéd-
que iniquius ferretur, ne tibi indulgeas, quæ
aliis interdicis. Quid, quòôd his quoque devi-
tatis incommodis ab Idolo ſecuri non ſumus.
Adhuc in corde latere poteſt Deus alienus,
quamquam ex Arca, campo, & luco exter-
minatus ſit. Non erit in Te Peus recens, né-
que adorabis Deum alienum. Nam ſi vel cu-
pias, quæ aut vetas, aut punis, idololatra es
voluptatis non expletæ, ſed expetitæ, honoris
noôn adepti, ſed optati.

Pater noſter, qui es in Cæœlis. Matth.

6. 9*

uis eſt, qui Deum audet Patrem appel-
lare? Filius. Filius? ſcilicet, imo hoſtis &
obæratus. Is dicit, Pater noſter, qui dicit,
Et dimitte nobis debita noſtra. Peccatorum ære
obſtrictus Deum non Judicem, non Credito-
rem, non Dominum, ſed Patrem appellat.
Plane Deus Judex eſt non Peccatorum, ſed
Peccantium. Pater tuus eſt, ſi peccaſti, & jam
ſcelus odiſti. Et quidem magis eum placabis
Patrem ſalutando, quàm appellando Judicem.
Magdalena peccatrix famoſa non laudatur
quòôd fleverit, ſed quòd amaverit. Statim à
blanditiis Tyrocinium Pœnitentiæ ſuæ aufpi-

cata eſt. Adam verecundior poſt ſcelus, Mag-

dalena audacior: IIle latet, Iſta intrat: Deum
ille fugit, iſta quærit: ſed erubeſcenda ilhus

reverentia, hujus eſt prædicanda fiducia. De-

nique Adam, ſi vultum abſcondit, crimen
quoque involvit, Magdalena tam ſe coram
Chriſto ſiſtit, quàm ſcelus ſuum: ideò quam
ille in epulo vitam amiſit, hanc ipſa in con-
Vivio vitam invenit. Doleo ſanè vicem eorum
Sacerdotum, qui, cùm moœrentiſſimo corde ad
aras accedant, audent tamen Deum ad ſe alli-
cCere lætitiæ ſponſione: Confitebor tibi in citha-
ra, Deus, Deus meus: à mendacio, ut vide-
tur, ſacrum auſpicati. Non ita certéè David,
qui Lætitiam ſibi reddi optat, etiam cùm ſce-
lera deflet. Miſerere mei, Deus, inquit: ſed
inter luctus & cineres, Redde mihi, ait, læti-
tiam ſalutaris tui. Felix Peccator, qui latitiæ
potuit meminiſſe in dolore & cinere.

Sed & ſerpens erat callidior cunéis ani-

mantibus terræ, quæ fecerat Dominas

Deus. Gen. 3. I.

Si ſolà Prudentia gloriaris, vix Serpentem
exæquas. En! cui ſimilem te reddit Politica
iſthæc tua, miſi Dei ſpiritu, & Evangelii ſim-
plicitate temperetur. Porrò tanta iſta pruden-
tia quam oppugnat arcem, qu veròô arte ex-
pugnat. Nempé mendacio certat, fœmninam

vincit. O trophæum tam pugnæ genere, quam

hoſtis fortitudine nobile! L nunc, & te Poli-

ticorum Ducem jacta. Nec foœminam viciſſes,

mii mentirere: tque pugnes, bellua fieri de-

bes. In Anguem verſa Prudentia eſt, ut tri⸗
umphet. Quòd ſi Prudentia ſerpens, profectò
Vita ejus & robur, venenum eſt.

lpſe verò dormiebat. Matth. 8. 25.
Non ſatis eſt cum Chriſto ,„ & pro Chriſto

navigare, miſi eum alloquamur; efficiamuſ-
Ethicæ Comment. Lom. V.

que, ut & nobiſcum vigilet. Remigando in-
tenti Apoſtoli, laborique non parcentes, &
quidem ut Chriſtum Geraſenis inveherent, à
fluctibus nihilo minùs penè ſunt hauſti. Ni-
mirùm Chriſtum, quem vehis, dortire non
ſinas; ſi enim, ut pro illo labores, cum illò
non loqueris, nec eum vigilem adefle tibi ſtu-
dueris, tam vità conflictaberis quam navi. Non
es ſecurus a tempeſtate, ſi ità remiges, ut ora-
re negligas. Concionari, Apoſtolicum munus
eſt: confeſſiones audire, Divinum. Excita ta-
men Chrifſtum, alioquin mergeris. Moyſes non-
ne pro Deo laborabat, cùm Dei populum du-
ceret in eremo? Quadraginta tamen ſolidos
dies totidémque noctes vacavit um Deo. Petro
totius Ecleſiæ onus incumbebat: cum Jdanne
tamen aſcendebat in Templum, ad ſtatam O-
rationis horam exigendam cum Deo, & ſine
Joanne in ſolario orabat ſolus. David à ſolio
ſubripiebat ſe „ & in ſolitudine morabatur.
JksSUsS in oratione pernoctabat;, etiam cum Ec-
cleſiam parturiret. Quid? quòôd cùm eam in
Cruce pareret, orare non eſt oblitus cum e-
julatu & lacrymis. Adeò nec opus redemptio-
nis, nec ſupplicii locus, nec latronum præſen-
tia, nec Matris propinquitas, nec Mortis vi-
cinia Orationis penſum impediunt. Conver-
tendus erat latro, commendanda diſcipulo Ma-
ter, formanda in latere Eccleſia, abolendum
ſervitutis chirographum, expugnanda mors,
exterminandum ſcelus, Dæmon profligandus,
dimittendus Spiritus, & tamen Oratio non
omittitur. Funditur ſanguis , ſed lacrymæ ef-
funduntur: protenduntur in Cruce Prachia;,
ſed & ad Deum eriguntur: expirat, ſed ſuſ-
pirat: emittit animam, & preces. Planè non
negligenda in æquore ab Apoſtolis, quæ à
Chriſto non negligitur Oratio in Calvaria. O-
randum cum pro Deo morimur, quantò ma-
gis cùm periclitamur in cymba.
Vivit Dominus, & benedictus Deus
meus, O exaltetur Deus ſalutis meæ.

Hebr. 53

O Auream vocem! O deſiderium in terra Pei voli-
quidem noſtra erumpens, ſed ſatum e cœlo. ati con-
Vivit Dominus, & benedictus Deus meus, & ! TWari.
ealtetur Deus ſalutis mez. Vitam vitæ Ppreca- Cantentit
tur, benedicit benedicenti ſibi, exaltari optat Walortu-
altiſſimum. Religiosè Jacob importunus, qui , S .
ab eo benedictionem eéxtorquet, à quo &
triumphum reportaverat. At David benedic-= Talenta
tionem, quam ille petit, ipſe impertitur. Quod "nedio-
autem maximè miror, illud eſt, quod Domi- Siatien⸗
num Deum ſuum appellat, & ſalutis ſuæ 42 7tg
Deum. Benediltus Deus meus, & exaltetur Denz,
Deus ſalutis meæ. Quid, Deus ſalutis tuæz ??
Dominus univerſorum eſt, quem Tu ſalutis
tuæ duntaxat appellas Deum. Ego ait David,
tam de mea ſalute ſolicitum Deum experior,
adeéque in curam mei excubantem, ut ſolus
videar & opus illius & regnum. Adee om-
nia quæ agit ſaluti meæ militare conſpicio;, ut
falus mea dexteræ illius opus unicum videri
poſſit. Mihi aſtra; mihi fulmina militant; illa
ſolatium exhibent, hæc timorem. Mihi tellus,
mihi mare famulatur: illa dando, hoc ditan-
do. Mihi bellum proficit; mihi Pax, Regis
mihi modò Amor, mod furor ſervit: proſ-
Pera, ne deſperem; adverſa faciunt; ne erigar.

C 3 Bre-

S

ðsð

30
Breviter, Deus non aliorum, ſed meus eſt,
& Opifex non tam Mundi, quàm ſalutis meæ.
Ubi ſunt, qui de Deo tam ſiniſtrè ſentiunt,
eumque Deum aliorum, non ſui vocare au-
dent. Mei, inquiunt, oblitus videtur Deus,
alienæ felicitatis tam memor. O Monſtrum!
David ſuæ tantùm ſalutis opificem dicit, Tu
verò tantüum alienæ. Non arduum;, inquis;,
Davidi de Deo præclarè ſentire, à quo Rex
fieri meruit. Planè Rex, ſed dolbrum. Quan-
tis ærummis coronam illam Deus diſtinxit,
Deluditur à Saüle, contumeliis afficitur à ſer-
vo, fugatur à filio. Modòô exilio, modè in-
ſaniâ, modoô fuga vitam tuetur. Filia ſtupra-
tur, filius occiditur, uxor eripitur, regnum dif-
fertur: din paſtor, din miles, diu exul, diu

Sstatus errabundus. In eremo luctatur cum Goliath;
medioeri: in aula impetitur à Rege, in exilio accuſatur
noler an- ſatrapis, in triumpho fraudatur à Socero,
Tribala- 1 ſacrificio ab uxore ridetur, in ſolio a filio

tio ſeren- exterminatur, in tranquillitate à Deo percu-
da. titur, ante luctam ignobilis, poſt triumphum
inviſus, in regno miſer, & tamen tantis val-
latus calamitatibus exclamat, Deus meus, &
Deus ſalutis meæ. Cujus ſalutis, quam Goliath
oppugnat? quam Saül odit, quam Semeiexe-
cratur, quam Abſalom inſequitur, quam Deus
affligit? O grati animi dives vena, quæ de
tenebris lumen educis, de luto aurum, de pa-
lea granum, roſam de ſpinis, beneficia ex æ-
rumnis: Et ingrati quidem Deum non diffi-
tentur Deum, ſed aliorum. Grandis planéè fi-
Exod. 14. Jes. Etiam .Ægyptii Deum Iraelis Dominum
27. appellarunt, etlämque à Philiſthæis Dominus
1. Reg.4. dictus eſt Deus. Non ſat eſt aliorum crede-
7. re Deum, niſi Deum ſingulariter tuum fa-
tearis. At illi opes indulget, me verô deſerit
PDeivoli- in panno. Væ tibi ſi fores ſine Væ. Ficulnea
zati con- non germinar;, niſi in fiercore, cùm Sol non
Jormari. emicet, niſi inter aſtra. Pus ſolo vulnere cu-
ratur. Et fi aurum uti linum aquàâ duntaxat
purgaremus, luti nomen, quod amittit in flam-
EIns, retineret in undis. Scit Dominus tibi
profuturam inopiam, cui opulentia obeſſet.
Eſt Deus ſalutis tuæ, licèt videatur adverſa-
rius eſſe fortunæ tuæ. Hoc enimverô atten-
dendum duntaxat eſt, an videlicèt ſalus tua
proficiat. Nam ſive opibus creicat ſive inopi,
leu adversa ſeu proſperâ valetudine, haud per-
magni refert. Sic David Dominum non ap-
pellat Deum ſeu coronæ, ſeu calamitatis;, ſed
ſalutis ſuæ.

Dei curæ
ſe com-
mittere.

Tollat CUrucem ſuam, & ſaquatur meé.
Marth. 16. 24.

S Andrez Quatuor fluminibus domus noſtræ Paradi-
feſtum in ſus irrigatur, quatuor videlicet ſolemnitati-
Dominica pus. Heri Andreas Patronus noſter triumpha-
prima —;R—— E 442 A
vit in Cruce: Cras Franciſcus apud Indos ad

Ad vélas. . .1 tPticr
Moriiß- Coœlum uſque pertingentem Iraélis ſcalam ſe-
cationis liciter cum aſcendentibus Angelis non deſcen-

pretium. ſurus aſcendet. Hodiè Chriſtus in Virginem e
Coœlo labitur; rutilatque, vice Solis, tranſ-
miſla in Cœlum Crux. Quò me vertam neſ-
cio. Hinc blanditur Patronus„ hinc Fater al-
licit, inde trahit Judicii Timor, illc ſiſtit di-
gnatio Redemptoris. Et ſanè diſtraheretur ani-
mus ommbus adhæſurus, nià omnes in unam
confluerent Crucem. Siquidem judicii dies
Crucem explicat,„ quam & humeris effert

Oliva

Andreas, & in pectore Xaverius geflat, &
Cordi Chriſtus inſculpit. Amatur à Kaverio; .
fertur ab Apoſtolo; fititur à Jrs, in Coœlo M
denique imperat. Hærens in Cruce Andreas
docet tolerantiam in adverſis: excipiens Fran-
ciſcus in ulnis Crucem, amanda monet ama-
ra: delabens & Colo Verbum, ut in carne
dolorum candidatus eſſe poſſit, expetendos præ-
dicat cruciatus: invecta tandem in Dei ſedem
& regnum Crux Sole rutilantior, & aſtris
clarior mentem erigit ad deſiderium ſui. Et
quidem Crucis pretium ſupra gemmas omnes
divinæ ſupellectilis inde vel maximéè eluceſ-
cit, quèd Dominus in Cœlum non Cunas, Crwux &
ubi à Matre reclinatus eſt, non menſam in wortifica⸗
qua ſanguinis ſui myfteria dedicavit, non Na- io.
vim unde Dei Verbum effudit, tranſtulit,
ſed ſolam Crucem. Erravi: non ſohus Crucis,
ſed Matris quoque ſimulacrum coloravit in
Cœlo: harum verô imaginum utra alteram an-
tecedat, dicere non auſim. Illud ſcio, ad or-
namentum Virginis & Solem adhiberi, & ſi-
dera advocari, quorum hebetatur, & caligat
omninè fulgor ad erumpentem & Cruce diem.
Cùm enim parebit ſignum filii hominis in Cæ- Matth’
lo, Jol obſeurabitur, nec Luna dabit lumen 4. 30.
ſunum, cadentibus inſuper è firmamento Side-
ribus. Quarè ſi ſignum magnum eſt Mulier a- Apoc. 2.
micta Sole, maximum certèê prodigium eſt, 1
Patibulum Solem fugans: ſiquidem majus vi-
detur eſſe Solis radios obſcurare ſplendore
ſuo, quàm Solis radiis & illuſtrari, & tegi.
Liceat proinde de Cruce loqui, & toleran-
dàâ cum Andrea, & complectendàâ cum Fran-
ciſco, & expetendà cum Jxs, ut in coœlo
denique cum ca triumphemus. Tolerat cum
Andrea Crucem Job ſuſtinens patienter ad-
verſa. Amat cum Franciſco Crucem ſponſa in-
ter ubera collocans myrrham. Cum Jrso Cru-
cem venantur, & proſequuntur, quotquot
patiendi deſiderium vel e ſolio;, vel & domo
abduxit ſeu in carceres, ſeu in clauſtra.

Bonum mihi, quia humiliaſti me. Pfal.
IIS8. 71.

Quid boni ex malo, quæque felicitas ex- Trilula-
pectari poteſt ex calamitate? Quam emer- S
gere cernimus ex noctium caligine, unde an’e 4
Dies erumpit; quam emanare ex lucta gratu- Pcusn.
lamur, cujus ſudore Coronæ ſeruntur; quam
præſtolamur ex hyeme;, cui ſucceſſurum ver
ſcimus; quam denique ex inciſione venæ ſan-
guiniſque emiſſione futuram ſperamus, quan-
do doloribus lætitia, valetudo vulneribus ſe-
minatur. Porrô utiliorem adverſam eſſe fortu-
nam homini, quam proſperam, non Palinu-
ri caſus in fabulis, ſed in Evangelio Chriſti
ſomnus docet in Navi. Vigilat Chriſtus in hor-
to, dormientibus Apoſtolis; dormit verò, iiſ-
dem inter æquoris procellas laborantibus. Ita- Ling.
ne é tam diſſimilis militibus dux, ut quieſcat Dei ci .

/Oe
llan

illis periclitantibus, luctetur, & ad cruorem giv. Hinm ti
uſque deſudet, iſdem placidè altéque dormien- . ia
tibus? Nimirum Dominus, Apoſtolis timen- ü
tibus, mihil timuit , quos ſciebat à periculis D
ad pietatem erudiri: Timet verò plurimum; dt 4
illis oſcitantibus. Et jure quidem meritòô. Nam Nche b
periclitante cymbâ ad Chriſtum omnes confu⸗ e 6
gere, poſt ſomnum, omnes fugére à Chriſto. N
Tbi vel Judas oravit, hic pejeravit vel Petrus- Sl 8
Imago wn

non D
ehlin Ne
, MNN

Cn
Chiid
4 Atnmng.
Kio, d.
lden, i

UI, & gon
4

a Calir inn
Mamento N.
Mlin-
ldem m
are Hlrdne
Kran, tg
1, & Ger.

8 Petentt
cetd Honir.
Cunn ſudr.
Ntur, Cd
0, Ne &

in Calfte

Ilne

Ale ſlcta⸗
Qum a
calhgire, e,
e ei hge,
ſennnu ,
celluum i
lione ieu⸗
ſpelannd,k
No Nnrt;
Nelnckin
NM

pidture

Stromatum „ Lib. VII.

Imago pueri Jnso nudi cubantis inter
Lilia.
Expoſtulatio Sanctiſimæ Virginis ad Pi-
οτ—+t⁰.

.—0x· ES .
O quàm ſelicius cubavit in foeno meus a-⸗

zon wdi- mor, quàam nunc cubet in floribus. Quam

Ec⸗

delicatiùs requievit in ſtabulo, quaàm nunc in
tabulis. Defuere ibi Lilia; ſed non defuere
panni, quibus non tam caro ejus, quàm pu-
dor tegeretur. Sanè ſicut inter ſpinas; ſic ja-
cet in Liliis, quia nudus jacet. Quæ iſta au-
dacia eſt, ut quem ego & Virgo & Mater
pannis involvi, audeatis vos päannis exuere:
& crudeliores carnificibus probra ejus antici-
patis, ut quem Judæi vix in Prætorio ſpolia-
runt, vos in præſepio denudetis. O Scelus!
patitur aà ſervis, quæ non fſuſtinuit ab hoſti-
bus, ſpoliatur à Chriſtiamis in fœno, qui à
Judæis non niſi moriturus exuitur. Itâ-ne à fi-
liis Adæ ſpoliatur, qui Adamum pecudum

Pl. 146.8. XUVIIs veſtivit? Qui operit Cäolum nubibus;

Pl. 108.
29.

nudus ad ludibrium proſtat? Qui Firmamen-
to paludamentum texuit & fideribus, vel pan-
nis à vobis exuitur. Ah induatur ſicut diploi-
de confuſione ſud „ quiſquis illum denudat;,
quem ego veſtivi. Caruit benedictione; qui
Noëmum non texit, & quo percellendus eſt
fulmine, qui JrsM detegit? Ergoô-ne Virgi=
nis Filius ita expingetur ac Veneris puer. Vel
in Cor-lo tenebras incolit, quanto magis aver-
ſatur in terra nudus videri. Poſteriora vix Moy-
ſi oſtendit abundè tecta divinitas, quomodò
tota proſtare debet, quæ noviſſimis tempori-
bus apparuit Servatoris humanitas? Naſciturus
& Patriain, & cunas, & domum, & opes
deeſſe ſibi paſſus eſt, non tamen faſcias, qui-
bus involvererur. Maluit paupertatem, quam
pudorem in præſepio periclitari. Bethſamitæ
quoôd exutam ornamentis ſuis inſpexerint Ar-
cam, periere; & vivet, qui operimenta ſua
abſtulit Arcæ Legiſlatoris non Legis? Tegi

debuit Salomonis tabernaculum pellibus; &

verior Salomon ad ſpectaculum impurorum

proſtabit? Quid Lilia additis, qui detrahitis

Sermy
iritua.
lis.

vela? Mollius cubaret velatus in rubo,

quàm
nudatus in flore. Sanè Moyſi blanditus eſt è
rubo inter flammas. Putas illum dormire, quem
intuens occluſis palpebris non moveri? Mo-
ritur potiùus, quàm quieſcit, & videre non
audet, qui ſe novit nudatum videri. Somnus
iſte imago Mortis eſt,

Jpheth & Sem deeſſe dolet.

Jucundum ſit ei eloquium meum: ego
verò delectabor in Domino. Pſal. 10¾.
62

Divinarum deliciarum pretium eloquium eſt
Oris noſtri. Si noſtris ſermonibus Deum de-
lectabimus, delectabit nos ille voluptatibus
ſuis. Hc fortè de cauſa lacg & mel dicitur
ſermo noſter ſub lingua, nec non & argen-
tum à Propheta appellatur; quèòd videlicêt &
Deo ſapiat ut mel, & à Deo delicias merce-
tur ut argentum. Securus ergo es de delecta-
tione tua, ſi tuo recreabis Deum eloquio. Au-
deo dicere, verbo tuo verbum Dei emes. Da

qui ſuo pudori pallium

I

igitur Verbum, inquit ad Mariam Auguſtinus;
& ſuſeipe Verbum, da tuum, & ſuſeipe divi-
num, da tranſitorium, & ſuſcipe æternum. Vox
illa: Eoce ancilla Domini, pretium fuit divi- Luc: s
ni Verbi. Rorarunt Cœli deſuper, ut primum 38.
fluxit roris inſtar eloquium Virginis. Potuit
jejunio, potuit eleëmoſynis, potuit ſolitudimi,
potuit denique Contemplationi Mariæ ſuum
dare filium æternus Genitor; ſed maluit da-
re eloquio ejus, maluit Virginem, ſancto col-
loquio, quàm Virginitate Cœli opes; ſalutem
mundi impetrare: Ut diſcamus, vix aliquid
Deo fore pretioſius, quàm Sermonem de Deo.
Nec mirum, ſi Virgini piè loquenti cum An-
gelo dedit filium Pater, quando peregrinan-
tibus Diſcipulis in Emaüs, licèt moœerentibus
ſtultis tardéque corde ad credendum ſe Filius
dedit comitem, eo ſolo nomine, quòd lo-
querentur de ſe, ſermoniſque illius Chriſtus &
materies, & remunerator, & merces fuit. Ne
multis. Labia illa Chriſtum ſtillantia Chriſto
refici meruere. Si ergo ære tam decolori ac
penè adulterino, eloquio ſcilicet cordis quo-
dam modo in fide vacillantis, meruere nihilo
minùs Difſcipuli duo illum, cujus caput aurum
eſt optimum; quid argentum igne examina-
tum charitatis, & ab omni fece, terrenâque
purgatum concretione & luto non mercabitur?
Sanè non Verbum modéô factum eſt Caro per
verba;, ſed quotidiè fit Chriſtus per verba ho-
minum Cibus & Potus noſter in aris.

Quomodo perſequatur unus mille: &
40 fugent decem millia. Deur. 32.
30. In Cantico Moyſis.

Si unus mille fugat, bis mille hoſtium fu- Concos⸗
gari debent à duobus. Verùm proportio non dia naſßrs
ſervatur in triumpho, quæ fſervatur in cenſu ⸗. 2
pugnantium. UÜbi enim adeſſe poteſt unio, vnio per-
palmæ ſine numero ſunt. Unus mille fundit ſecutioni
hoſtes, quia diſcors ſibi eſſe non poteſt: duo remwedin.
verò decem millia perſequuntur, qui Concor- Moriik-
des eſſle poſſunt. Adeò nulla firmior armatura ſons a
Concordià eſt, nullum ad comparandas victo- lior natu-
rias validius robur unione, quæ ut primùm rali boni=
inter duos naſci potuit, infantiæ ſuæ rudimen- tate⸗
tum tantam fecit hoſtium cædem, fugatura
Xerxis phalanges, ſi adoleſcat in numero co-

pioſiore.

Et irritaverunt eum in adinventionibus
ſuis: & multiplicata eſt in eis rui-
na. Et ſtetit Phinees, & placavit,
& ceavit quaſſatio. Pſalm. 105.
29.

Quàm caſtè de impudicitia Propheta lo- Correctio
quitur: quaàm pudicè de obſcœnitate ſcribit. modeſta.
Haud dubiè ſermo hic eſt de flagitio Ifraeli- vei
tarum cum Moabitarum fœminis. Lantum ta- S
men ſcelus adinventiones appellat populi, non taiur.
ſanè ſapientis. Diſcant hinc, quam modeſtè Sermo ob-
vitia produci debeant, etiam cuùm ad ſuppli- Tane.
cium protrahuntur: Quamque neceſſe ſit 3 Bt es-
dormientem tegi à filis Noë, quando debac- Religioſe
chantium ignominia; etiam cùm exponitur, amne
tam delicatè velatur. Nimirùm etiam cum ſpo- plurimi
liatur, ut flagella ſuſtineat, impudicitia nu- ns-arr:
dari non debet; ne Judex videatur impurus, ſycres.
, C 4 dGdGJGum

32
dum impuritatem videndam vel in ſupplicio
proponit. Porrô non ſatis capio, cur adinven-
tio populi dicatur Moabitidum dolus & illece-
bra: ſanè ſcriptura narrat, quòd à filiabus
Num.25. Moab invitati ſunt & vocati ad ſacrificia, &
Occaſio quòd deinde capti ſint decore mulierum. Ma-
mala vi- gqis ergo irritaverunt Deum in adinventioni-
tanda. Pus Moab, & in fragilitate ſua, quàm in ſuis
adinventiomibus. Verùm erraſſe dicuntur in ad-
inventionibus ſuis, quòd qui ea curiosè quærit,
quæ fugere debuerat;, ea adinveniſſe dicitur à
quibus refugiſſet, ſi ſe in illa incurſurum ti-
meret. Cur perrexere ad ſacrificia Moab? Cur
à ſœminis duci ſe paſſi ſunt viri, quorum Deus
dux erat? iverunt, quò non debuerant; ad-
miſerunt, quæ non putarant. A ſpectaculo ad
colloquium deventum eſt filiarum Moab, à
Familia- Colloquio ad aras, ab aris ad torum. Ergo dux

ritas cum ſceleris oculus, pronubus ſermo, iter curio-

ſaculari- ſitas. Etiamſi irriſurus pergas ad Idola Moab,
Moa, Nia. corrues; & quamnquâm Idolothytis abſtineas,
Religioſus à Moabitide non abſtinebis. Paucis: in ſacri-
in anla, ficiis Moab, idola ſpernes, Moôabitarum flias
Circum. & amabis & coles. In aula Purpuram fortè

Nectio. non indues; utinam verò Candorem non ex-
Caſtitatis . . 2 c b Diti .utz 3
guta uas: alienus deges ab ambitione: utinam à

Lasuria Pudore non recedas. Hoc ſcito, non ductos
ad aras Iſraëlitas à Moab ut immolarent, ſed

irrepit
elancu. ut fornicarentur. Lupanar in fano latuit, &
lum. qui non obtulere thus, corpora detulere. Et⸗

hoc ſanè metuendum eſt maximè, quòd duùm
armamur in unum vitiorum genus, ab alio op-
primimur. Quid timendum Iraéli advocato ad
ſacrificia Gentium? Superſtitio. Capti ſunt à
laſcivia.

Omnem eſecam abominata eſt anima eo-
rum: & appropinquaverunt uſque ad
portas mortis. Pſ. 106. 18.

Sermo pi- Numquid regredi non licet à veſtibulo mor-
ritualis., tis ad ſinum vitæ? Periit-ne ſine ſpe reviſen-
dæ lucis, qui hmen umbrarum tetigit? Fal-

Tdre- leris. Mortuis facit mirabilia, quos Medici
25 AT- . . . . 2 ..
ass ſuſcitare nequiverunt;, is, qui & mortis do-

mitor eſt, & reparator vitæ. Quaâ verô id ar-
te perficiat, Propheta narret, ut à quo in-
telleximus morbi perniciem, medicinæ quo-
Pſ. 106. que vim intelligamus. Miſit verbum ſuum, &
20. ſanavit eos: & eripuit eos de interitionibus eo-
rum. En quo modo deducta ad portas perdi-
tionis Anima reviſat lucem. Labefactatur ali-
quando ità ſtomachus mentis, ut omne cibo-
rum genus abominetur. Non illi Panis Scri-
pturarum ſapit, non illi altilia pennata con-
templationis ſapiunt, deſipit lactymarum po-
tus. Ne multa: vel Manna nauſeam movet,
cibuſque leviſſimus eſt, qui omne delectamen-
tum in ſe habet, & quem Angelorum confe-
cit induſtria. Cùm ecce tibi de Deo, poſt
cœnam, ſuavis incidit inter loquendum men-
tio, & paulatim ſolvitur in Corde glacies,
præcordiaäque recaleſcunt, tantâmque excitat
divinorum famem cibus verborum Dei, ut,
qui paulò antè Manna faſtidiebat, cinerem tan-
quaàm Panem manducet; quique nutriri vel in
croceis recuſabat, amplexetur, abſit nauſea
verbo, vel ſtercora. Triumphat in opprobrio,
qui ſine triumpho gloriæ ſe captivum lamenta-
batur. Dormit in ſaxo, qui febriebat in plu-
ma. O pharmacum immortalitatis divini ver-

Oliva

bi! Planè non in ſolo Pane vivit hbomo, cui Matt. 4
vita reparatur in omni verbo, quod procedit de 4.
ore Dei. Et quid mirum, ſi ad Verbi Dei præ-
ſentiam à portis mortis reſiliat Cor, quando
vel ſinu mortis ope Verbi divimi aufugit? Oſ-
ſa arida, atuflito ex ore Ezechielis verbo Dei,
revixere. Et quidem, ut intelligas ſermonis
Dei vim, Iraëlitæ hi nauſeabundi, ut ſtoma-
cho mederentur Orationis medicinâ uſi ſunt:
Clæamaverunt, inquit, ad Dominum, cùm tri- Ibid. s.
bularentur. Sed de neceſſitatibus eorum eduxit
eos non tam Oratio, quam Verbum Dei. Mi- Ibid.:
Iit Verbum ſuum & ſanavit eos. Ita alibi. Dor- Pf. 18. .
mitavit anima mea præ tdio, confirma me in 28. .
verbis titis, inquit, non in Verbo tuo. Tot
vulnera non ſanabunt ſanandum unicè verbo.
Et quid mirum, ſi deficiens pulvis convwaleſ-
cat per Dei verbum, quando & Celi Ver-
bo Domini firmati perhibentur? Quod enim
Cœlum;, in quo Sol ipſe aliquando defectum
non patiatur. Vis illud firmare, cura ut Coœli
enarrent gloriam Dei, & de Chriſto loquan-

tur. Audite, Cœli, quæ loquor: Verbo Do- Pſ. 32. 6.

mini Cœli firmati ſunt: & ſpiritu oris ejus om-
nis virtus eorum. Verba vertuntur in ſidera.
Sed quid mirum, ſi Oratio minàs, quàm Ver-
bum Dei;, valuit ad mentem erigendam, quan-
do ipſo Dei filio Deique Verbo Verba Dei
nutu ipſius Dei, quodammodèò plus valent.
Audi, Davidis ore, Eccleſiam : Deſecit in Pfal 1i8.
ſalutare tüuum anima mea: & in Verbum tuum 81.
Juperſperavi. Quaſi dicat Eccleſia Deo, No-
li mihi vulnera fili tui oſtendere, à quibus
non erigor, ſed obruor, tum quèd ea meis
criminibus aperuerim, tum quòd talia pati
non queam. Sonet magis vo tua in auribus Cant. 2
meis, quia dulcis. Nolo Abelis ſanguinem, 14.
volo vocem: Deficio in ſalutare, ſuperſpero .
in Verbo. Tantum dic Verbo, & ſanabor. Nianer i

Tune crucifixi ſunt cum eo duo latro-
nes: unus a dextris, & unus a ſi-

niſtris. Matth. 27. 38.

Cur ſola avaritia crucifixa cum Chriſto eſt Avaritis

in latronibus? Qa ſola crucifixit Chriſtum? „ziti

Non homicida, non adulter, non ebrioſus, Paſſo.
non apoſtata, non veneficus, non ariolus, Eecclaſßs-
ſed raptor juxtà Dominum Crucifigitur, Ut Eici ode-
diſceres, credo, ideò vel maximè crucifixum ma.
à Deo filium, ut pariter cum eo Cruci con- pauperia
figeret avaritiam. Nimirùm, qui natus eſt, Iaſa.
obſtetricante Paupertate, non moritur, niſi
ſecum avaritia moriatur. Novit enim Domi-
nus ex auri cupiditate promanare malorum
omnem omninò multitudinem. Quare liceèt
ides moreretur, ut omnia è mundo ſcelers
amandaret, tamen ſolam cupiditatem ſecum
extingui voluit, cæteris ad ſpeciem perituris,
poſt funus ſuum. Et ſanè quid mirum, ſi adeò
ſitivit ſupplicium avaritiæ, à quo ſibi & A-
poſtolum eripi primum doluit, & detrahi
deinde veſtes, ad extremum & vitam ipſam
adimi, ipſümque intercipi ſpiritum ſenſit?
Propera, rogo Te, ad crucem, & cernes in-
ter lacrymas foœminarum, inter tunſiones pe-
ctoris, inter Centurionis voces, inter naturæ
gemitus ſolam ludere Cupiditatem, ſolam &
illudere. Nam & milites ſortiuntur inter ſe
veſtem, & Latro blaſphemat. Adeò nec mori-
tura nec morituro ceſſare Cupiditas poteſt ain
illudat

lu b
3

. .
Ptte mu

Miiine

l.

Aaocel
lgillen
tecwin

Nr “
tellt et⸗
eir.
nr
W
hial
ſumm
Uitfon..
ul .
CNmedrn
tdo
Unnenebe
lrt
Ndo ekn
9rlt
Ofolar
Ir Nei ,
tn ri iun.
ntu in ſen
1, gun e⸗
gendn,lr
bo Tee D

dere, 1idn
od a
d tla
Iua in Aured
s Eugrinn
re, Ilelin
& ſandt

eo N,
G mniß⸗
un Cio 4
cliut Cntm
, nol cii
8, Mol Tllifl
Cröngtu, 1
uime cumm,
m eo Cdd,
Gi mnd
n morin,
Vit enin Dor.
panate In
. (ue
Tunen ies
picinnen le
ecen rig
d minun, n
ſbi

Electio
ſatus.

dervire
Deo.

Stromatum, Lib. VII.

Illudat Salvatori. Et ubi, rogo vos, tutus eſſle
potuit ab avaritia JksS? In convivio ungi non
poteſt, quin pungatur. In cœna Cofpus,
quod præbet, proditur. In horto experitur
inter oſcula laqueos. Spectat & Cruce chlamy-
dis ſortitionem. In ſepulchro denique quieſcit
mors, avaritia non quieſcit: Vigiles dormi-
unt, & cupiditas vigilat. Ut ſublatum Do-
mini Corpus a Difcipulis mentiantur Excu-
biæ, Nummus imperat, impetrâtque: quò ſci-
licet pecunia, quæ vitam Domino eripuerat,
immortalitatem quoque eripere moliretur. A-
deoô per Cupiditatem non ſtetit, quin Domi-
nus & expiraret in Cruce, nec reſpiraret ſub
lapide, nec redivivus ſurgeret è ſepulchro.

Beata Gens, cujus eſt Dominus, Deus
cias. Pſial. 32. I2.

Ità-ne magnum adeò eſt, ut qui jam Deus
eſt unius Gentis, ejus quoque ſit Dominus?
Adeé-ne arduum, ut quem pro Numine co-
las, pro Domino venerere? Ni foret arduum,
beatus non prædicaretur, qui illud præſtat.

Nibilpre imirum & Dæmones credunt Deo, & Deo

ter Dei.

Argumé-
tum in
Chrißi
Incarna.
tione.
Chriſtu;
litiendus.

Maria
Beatiſſi-
imng Vir-

non ſerviunt. Quotquot vitiis ſerviunt in Ec-
cleſia & concupiſcentiis ſuis, Trinitatem a-
dorant. O vecordiam! Ut, quem Deum ha-
bes, habere non cures pro Domino? Ut ſer-
vire recuſes, cui optas iacrificare? Ut, à quo
vitam hauris, eidem non impendas vitam; ut
quem Regem fateris Regum, eidem Regem
præponas; ut denique alii ſervire, alium eli-
gas adorare.

Beati omnes, qui expectant eum. IIa.
30. 18.

Cur? quia ſola expectatio digna eſt Salva-
torem excipere. Sitit ſitiri, ut Nazianzenus
ait, & pretium, quo ejus præſentia emitur,
deſiderium animæ eſt illud cupientis. Lacchæus
publicanus & peccator; ſed, dùm videre Jk-
sm deſiderat, meruit & convivam in domo
habere. Magdalena cupiditate ſua ad ſe traxit
Dominum redivivum. Sponſa, dum lectulum
Hloribus exornat, ſponſum non meretur, me-
retur autem, dum eum per Urbem quærit
ſolicita. Ides eum Simeon meruit, quia diù
expectavit.

Benedixiſti, Domine, terram tuam. Pſ.
84. I. .

. . . . 5 — .
. Non mirum inquis, ſi Beatiſſima Virgo ta⸗
lia præſtitit à Deo tam uberi benedidtione

gini : Tepleta. Ego quoque, inquis, ſi benedicerer,

tatio,

enefacerem; & ſi ille daret benignitatem,
terra mea ſané daret fructum ſuum. Erras.
Nam Deus nulli terrarum denegat benedictio-
nem, ſi tamen ſua ſit. Nota Prophetæ verba-
Benedixiſti, inquit, Terram tuam. Dei ſit
Cor tuum & caro tua, ità ut omnia illi ſer-
Viant, doctrina, ſenſus, valetudo, ſermo 5
pulchritudo, nobilitas: & ſtatim ut Deus a-
mmadverterit, terram ſuam eſſe animam tuam,
Bn & corpus tuum, & Coœlo ſtatim ſuper te
uum rorem eliquabit. Verum pejores ſumus
Aham montes Gelboë, qui victoriam & anno-

nam præbemus Philiſthiim, Iſraëli denegamus:
Unde non mirum, ſi à nobis Dominus tranſeat.

Spiritus Sanctus ſuperveniet in te. Luc.
1I. 35.

Spiritus deſcendet & Verbum, ille ut gra- Mariz.
tiam conferat, hoc ut carnem ſumat, quidni Beariſi-
deſcendat & pater, quô jam reliquæ Trini- La s
tatis perſonæ deſcenderunt. Ergo non jam Tem- brig: 6
plum, ſed Cœlum Virgo eſt, Trinitatis au- Iacarna-
la, quò immigraturi ſunt & Angeli, ut adſint io.
Deo. Sanè olim dici poterat, Cœlum Cæli Do- P ſal. 1134
minb: nam modèò cani debet, Terra cœli Do- ¹⁰⁶.
mino, quando hoſpitatur in Virgine Deus.
Audeo dicere, Mariæ ſinus Cœlo felicior eſt: Domus
nam Deus, qui ibi regnat, hic adeſt: & in- Nacare=
dè abeſt non Verbum, ſed caro quod factum eſt ““:
Verbum, cujus thronus cor Virginis eſt. Fa-
teor, Angelorum choros non eſſe omnes in Ma-
riæ ſinu, ſed Angelorum Rex adeſt, qui cor-
pore abeſt à Cœlo. Planè Gabriel beatior in
domo Virginis, quàm in aulà Dei empyreà.
Neque caret hic Deo, quo ibi fruitur, ibi ve-
r & Chriſto caret & Matre, quorum hic ſpe-
ctaculo delectatur, ſanctitate docetur. Excla-
mat, uti credo, Gabriel cum Davide ad Deum
è& domo Nazarenà. Domine, ſi per te licet,
abdico Principatum Angelorum, quibus in Coœ-
lo præſum, ut in his ædibus ancillæ ſerviam.

Quid enim mihi eſt in Cælo, quod hic non ad- Pfal. 72.

ſit: aut à te quid volui ſuper terram, quod non 25.
poſſideam in Terra tua, quam benedixiſti é
Cœlo? Fulget in Cœlo ſol, fulget Luna, e-
micant ſidera. At quæ ibi ſeorſim locis disjun-
cta & luce intueor, hic ſpecto in una Virgine,
quæ aſcendit ſicut aurora conſurgens . pulchra Can. 6. 95
ut Luna, eleétta ut Sol, & ſideribus duodecim
inſignita, ex qua prodibit quoque ſtella Jacob,
& Sol juſtitiæ.

Et reclinavit eum in præſepio, quia non
erat eis locus in diverſorio. Luc. 2. 8.

Quis, quem, ubi? Virgo Verbum reclinat
in ſtabulo. Quod iſtud Verbum ½ Verbum
Patris, Filius Matris; Verbum per quod fa- Zelus a-
cta ſunt omnia. Verbum jacet in fœno apud nimarum
homines, cujus apud Angelos ſola mens Patris etiam ſine
hofſpitium eſt. Ità-ne Verbum Dei reclinatur udde.
à Matre in ſtabulo excluſum domicilio? Ec- Talenta
quis rogo Concionatorum queri poteſt, & æ= mediocris
grè ferre, ſi verbis ſuis theatrum deſit. Ah Concio
faceſſat aliquando ſuperbia, quæ plauſuum abiqae.
nundinas inſtituit in Evangelio. Faceſſat, in- Shhoria
quam, ambitio, quæ niſi àa pluribus audiatur, vana.
loqui abnuit. Profer tu verba tua, ubi Virgo
Verbum Patris depoſuit. Satis ſit tibi angu- H
ſtum templum „ cùm Dei Verbo ſat fuerit ſitis.
præſepium pro Theatro. Et quidem ipſe Jr-
sUs vel ad unam Samaritanam concionem ha-
bere non erubuit.

Vidimus ſtellam ejus in Oriente, & ve-
nimuas. Matt. 2. 2.

Et Tu cunctaris; viſo Sole in Occidente?

. *1. 1. Procraſti=
Suffecit Magis ad exilium ultrò appetendum 2

natio.

natum in Corlo ſidus, & tibi non ſatis eſt ad Chrifti
inva- Imitatio,

invadendum regnum mortuus in Cruce Sol?
ocatio O felices Magi, ſed 6 Latro longè Regibus
impléda. felicior! Tibi indicarunt tenebræ, quod Lux
SS illis nuntiavit. Sed quod illi diutinâ peregri-
ſuperbiat. Datione, & largaâ effuſione donorum vix con-
Chrißzi ſecuti ſunt, Tibi vox una impetravit à Ver-
Epipha- bo. Adeò præſtat reum eſſe, quàm Regem;
nia. adeò vicinior non rarò Regno eſt, qui Cru-
c igenis ci, quam qui ſolio hæret. Denique, ut vide-
zutior. Fent Principes ortum Solem è throno, Suppe-
Ad mor- tias habuere & Cœlo, novâ luminis acceſſione:
zem tara. Latro vel in tenebris Solem Occidentem ag-
ri debe- novit, ſed in Cruce. Vicit Crucis fulgor &
mos„ Coli umbras, & ſceleris; Latronique conſpi-
ciendam penè Divinitatem exhibuit, cujus hu-
manitatem non videre Magi, niſi ſolo ſideris
ductu. Verùm dimittamus Latronem in reg-
num ſuum, & ad Regem noſtrum accurramus
Matth. 2. cum Regibus. Vidimus, inquiunt, & veni-
2. mus. Tu ergo quid cunctaris? Stellam, inquis,
Gratie non video. Planè non vides, ſed illa videtur.
zooperan. Refige ab humo oculos, ſi ſidus ſpectare cu-
dum. pis. Suſpice Cœlum, & innumeras ibi ſtel-
Wierz- las deprehendes. quot ſana conſilia, quòtque
Tnſpira- videres lumina tuum tibi Regem indicantia;,
tionum & ſi & Cœno in Cœlum obtutum converteres.
Vocatio- Cave, ne ſidera iſthæc, quæ in Oriente feli-
nis fons. Citatis & ætatis non vides, videnda non ſeſe
ingerant propè vitæ occaſum. Mihi crede, in
nocte tui obitus complures videbis tibi ſtellas
Gen. 15. illuxiſſe. Dicetur tunc tibi, Seſpice Cœlum,
5. numera ſtellas ſi potes. Quid, inquis, te non

ſirein. voçatum? Vocavi, reſpondebit Dominus, &
ors iyg. renuifli, extendi manum meam, & non erexi-
piorum. ſti palpebras, ut me aſpiceres. Sed heu, in illa

hora vitæ ſuprema, afſtra non ſtellæ erunt, ſed
Cometæ, qui tibi exitium jamjam inſtare por-
Sap. 5. 6. tendent. Audi ſtultorum teſtimonium. Ersgo
erravimus à via veritatis, & lumen Juſtitiæ non
Iuxit nobis! Non inficiantur luxiſſe, ſed ſibi non
illuxiſſe deplerant; quippe roſarum, quam
ſiderum ſtudioſiores, dum illas reponunt in
capite, iſta pedibus proterunt: Terræque dum
legunt ſidera, Coœli flores, inſcriptos nomen
Regis, non intelligunt. Certé ſiderum lumen
nihil æquè hebetat quam luminis copia. O

Felicitas ſelicitatis diem Chrifti ſideribus nimium infe-
nexia, ſtum! Lux Chriſti lucet in tenebris, caligat
in Sole. Denique Petrus in aula Chriſtum ne-
gat. Uſque adeò vicinum eſſe felicibus, So-
lem, nediun ſidera, & oculis ſubducit, & cordi.
Crevit autem Samul, & Dominus e-
rat cum eo. I. Reg. 3. 19.
Chriſti Samuél, dum Templum incolit, fit Domi-
e . ni templum. Audeo dicere, uti Ezechiel ro-
E‿riſu, tam in rota vidit, ità licuit Heli intueri in

atihabi- Templo Templum. Carebas Tu quidem, Puer
tat. ſanctiſſime, Sacerdotio, quo Heli fungeba-
S. Samuel, tur: ſed non carebas Deo, cui Sacerdos im-

Autlicus . . .
on bro⸗ molabat. Adſtabas Domino, & Dominus ti-
motas. bi adſtabat. Victimas quas in altari parabas,

Talenta tuo in pectore Deus incendebat. Sed conſide-
mediooria randum nobis eſt, quâ ratione Samuél fieri
meruerit Tabernaculum Dei fſui. Quaà ratio-
ne? Creſcendo. O fortunata ſtructuræ ratio!
quæ, ſine diſpendio exſtruentis, Deo profi-
cbrar uod ii gaadirur. Creſcamus & nos, &
r anmi⸗ S emplum. Puer infans eſt,
involutzs led magna duntaxat incolit pectora. Iuha-

Oliva

bitabo, inquit, in iIis, & deambulabo inter 2. Cor 6.
eos. Ideò Sponſa, quæ diè Verbum quæſivit 16.
in lectulo, nuſquam in eo invenit, licèt va-
rio eum flore conſperſerit. Nimiruùm iſte Puer „
magnus eſt coram Domino, hoc eſt, coram Rer vi.
ſe, qui Dominus eſt. Denique exultavit ut pf. 18
Gigas ad currendam viam. Creſce ergo in vi- Bphet 4.
rum perfeltum, ut infantem merearis excipe- 13.
re: in menſuram ætatis plenitudinis Cbriſti pro- lbid.
tenderé, ut Chriſto repleare. Flos campi eſt,
& latitudine gaudet. 8i meminiſti, Sapien-
tia, ut Salomoni adeſſet, dedit illi cor latum
ſicut arenam, quæ eſt in littore maris. Tan-
tà enim diffuſione anguſtius pectus non ha-
bitaſſet.

Opus fac Evangeliſtæ, miniſterium tuum
imple, ſobrius eſto. 2. Tim. 4. 5.

Parcat tibi, Paule Chriſtus: contaminaſti cais
tantarum virtutum excellentiam tam degeneris
commemoratione vitii. Quid neceſſe erat, Coneio-
poſt increpationes, conciones, ſudores;, labo- naior
réſque pro Chriſto, ſuſpicari de deliciis? Ni- 7o, 1ißea-
mirùm noverat Paulus, quid diceret, in quo Doxren
Chriſtus loquebatnr. Nili ſciſlet ipſe vel in amer,
Timotheo, poſt Evangelii prædicationem mi-
niſteriâque doctrinæ, impugnationem iſtam Mortiß.
Gulæ timendam, non meminiſſet tantæ vili- catio cor-
tatis in tanta celſitudine præceptorum. Ignoſ- boris val
cant rogo nobis, ſi timemus in noſtris, quod 4 ardus.
Paulus cavit in ſuis. Sobrietatem diſcant,
poftquam docuerint Evangelium, etiam qui
Obptimi ſunt. Legis doctor neceſſe habet hu-
jus Doctrinæ auditor eſſe, utinämque non au-
ditor tantùm ſit.

Orandum eſt, & quidem, ſi Paulo cre- De Ora-
dimus, numquam à facrificio orationis ceſ- Tione e-
ſandum. Quærere libet hic, quâ tandem ra- ſiands.
tione peragendum ſit hoc ſacrificium. In ca- Oßerien
pite ſeptimo Judith defſcribitur oratio filiorum divinam.
Iſrael, timentium Holofernem: U viderunt Judith.
multitudineni iͤlorum, proſfraverunt ſe ſuper 4.
terram, mittentes cinerem ſuper capita ſua,
unanimes orantes, ut Deus Iſrael miſericordiam
ſuam oſtenderet ſuper populum ſuum. Quatuor Erereitis
notanda ſunt in iſta populi Ifraslitici Oratio- ſiritus-
ne ad Deum. Primtim intellexere Gdiſcrimen “.
ſuum; ſecundum, humilitatem corpore præ
ſe tulere. Tertium, imbuere cinere caput:
Quartùm, unanimes oravere. Equidem is at-
tentè ardentérque preces fundit, qui quami
momenti rem agat, non ignorat. Certè ſi
nos intelligeremus, quâ de re cum Deo aga-
mus, omninò abigeremus muſcas, ſuavita-
tem unguenti contaminantes. Nec ad conci-
liandam attentionem minus efficax reperitur
conſideratio divinæ cellitudinis, quam agno-
vere, qui ſe humi abjecerunt. Et quidem,
non ſat eſt animo Deum revereri, ſed etiam
corpore id præſtemus, oportet. Efficaciſſimus
veròô cinis deprehenditur inſperſus capiti. Quis
enim ſi ità oret, ac oraſſe cuperet in die
mortis, de mentis evagatione non trium-
phet? Cinis mentem frænat. Demum unani-
mitas mirum in modum Orationi prodeſt. Hoc
eſt, ut tam corde, quàm corpore adſtemus
Deo. Tam enim odit Deus labus ſe honorantes
ſine

D ſine corde, quam corde orantes, & divagan-
Can. 4. tes ſenſibus. Odor veſtimentorum tuorum ſicut
11. odor thuris. Hoc eſt, ipſe orantis habitus olere

debet orationem. Etenim ea debet eſſe ſancti-
tas, majeſtas, atque attentio orantis animi, ut
exundet vel in veſtes. Verùm ratio iſta oran-

Nie. di ſervilis fortaſſe eft, & Holofernem timet,
vis. non Deum amat. Timenda eſt oratio, quæ
timet, nec fido fugientibus. Diù jacere in ter-
ra non licet. Hoſtis citò ſubducitur fugienti-
bus. Primo quovis afflatu cinis & capite diſ-
pergitur. Et fodus oculorum „aurium atque
animi ſolvitur facile, ubi ſolo hoſtium metu
een n conciliatur. Eamus, rogo, a transfugis ad
victorem, & à metuentibus ſervitutem ad
imperantem Davidem accedamus. Doce nos
e orare, Propheta. Audite, inquit, quæ lo-
uunn quor pro oratione mea. Dirigatur Oratio men
Ilne Plt4o . Iicut incenſiim in conſpectu tu0. Proh quam di-
verſa triumphantis, & trepidantium oratio
Colktänat, eſt! IIIi ut orent, Holofernem ſibi ante ocu-
tan N los ſtatuunt, hic verô Deum ſibi locat in men-
ectle t, Judith. te. De illis dicitur, Ut viderunt multitudinem
dores, A 7. 4. illorum, proſtraverunt ſe ſuper terram. Iſte de
E elce l. 140.1. ſe canit, Dirigatur oratio mea in Conſpeëtu 1u0.
Gceret, üg⸗ Quaſi dicat, Non attendo „cùm oro, peri-
t Nenet⸗ cula mea, ſed Deus mihi pro muro eſt, ejus
Ehrztieni vultus vagari me non ſinit extra ſe, pulchri-

tudo ejus meas diſſipat nebulas. Verbo: Men-
te pſallo, dum pfallo labiis, quia Deus im-
pollutam victimam promeretur. Unde alibi
Plal. 1r8. ait: Deprecatus ſum faciem tuam in toto corde
185, meo. Vis toto corde deprecari? Præteri quid-
Oon’/en- quid Deus non eſt, & Numinis pulchritudini
H immergere. Si faciem ejus depreceris, toto
exereiiz Corde orabis. Porrò Oratio noſtra eſſe deberet,
Ibiritus- Ut virga Aaron, quæ nec careret frondibus,
lis Iu; & abundaret floribus, fructibſque foæcunda-
ker: & retur. Videlicèt nec externâ carere debet cor-
virga. Doris feveréntid tanquam fronde, & votorum
Horibus ornanda eſt, qui flores fructus quo-
ukn que habeant propoſiti adimpleti. Quòd ſi
co Cidd mentem divagationes circumſtlant & Medita-

niflet tnten
eptorun.

d tolnn, tiones Cor avocantes, vel Abraham imitandus
Anfcinmn i eſt, vel vaccæ trahentes arcam aſſequendæ.
oreidkine Et Abraham quidem deſcendentes ſuper ca-
nem: davera ſacrificii volucres repellebat: & abi-

Gen. 15. gebat eas, inquit Scriptura. Non dicit, quòôd
12. eas occideret, vel quoòd contaminatas conci-
ſaſque ab avibus victimas inſtauraret inte-

n ‚un un gras pollutis ſufficiendo. Repetitio illa Pfal-
lralti 0e 1 mmorum quam diſſimilis Abrahæ generofitati!
Alezee iliil Serupalo- Aves abigit mordentes, non ſemeium reparat
teln anteß⸗ ſ. adipem. Abigebat, inquam, aves, non ma-
ere ie enmatio Ctabat. Plerique cogitationes impias ſat aà ſe
e. Pdutaie da. ". non credunt abactas, niſi præfocent profiten-
ndt, g 1 do & nutibus & verbis, ſe illud nolle, quod

ignorat Eccl. 10. ſuggerunt. Muſox morientes perdunt, inquit
5 r. Eccleſiaſtes , ſaavitatem unguenti. Crede mihi,
nnlas, felicius tecum actum eſſeèt, ſi nec abegiſſes

. een cogitationern impuram, quàm tanto diſpen-
eſheu dio enecaſſe. Præfocaſti tu quidem muſcam,
uins, el, dum, interrupto Pſalmorum ſacrificio „caput
mt naß oculéſque torſiſti; inſuper & fſcelus illud exe-
rerei , Tatus es: at peremptæ muſcæ cadaver, vide-
Er horli, licèt imago illa tupitudinis dum ſummo adniſu
o vcnn eliditur, cadaver reliquit, hoc eſt, altius in
ecen 12 mente hæſit. Sat flagitium vicit, qui non pro-
ſe e n , bat; quique non delectatur illudente ſibi ob-
repente Venere, abundè illam obtrivit. Con-
at. olk ſenſus ſiquidem, non ſenſus captivat Meditan-
n , tem. Qué eſt impunior illecebra viti, ſi non
6 ,
lMaiub ,

Stromatum, Lib. VII.

illi aſſentiare,
er . . . . . . . „ 2
non victor ſolâm repudio libidinis, ſed ango-
re toleratæ larvæ Martyr verius, quam miles.

3 5

eò fortiùs de eo triumphaſti,

Pergit Eccleſiaſtes. Pretioſior eſt ſapientia & glo- lbid.
ria, pardi ad tempus ſzultitid. Cor ſapientis in
dextera ejus, & or ſtulti in Iiniſtra illius. Sen-
ſus eſt. Quàm pretioſiùs foret pergere in holo-
cauſto labiorum, quàm mentis ftiultitiam in-
terruptione ſacrificii effugaſſe. Cor ſapientis in
dexteia eſus eſt, ſanctitate propoſiti fimis im-
mobilis. E contrario, cor ſtulti in illius Iiniſtra
fluctuat; quia, dum orat, non lætatur de ſuo
affectu Deum fſitiente, ſed triſtatur de cogita-
tionum incurſu, quas ſuſtinet invitus. Ita-ne?
Quid tibi cum ſiniſtra, ut ad illam cor transfe-
ras? Perſevera in dextera, & noli timere; non
enim attendit Deus, quid patiaris in mente,
ſed quid diligas ex Corde. Verùm quando A-
brahæ Diſcipulus eſſe recuſas, mitto Te ad
Vaccas, quæ Domini arcam trahebant. M ugie-
runt præ turbatione, ſed minimè ſubſtitere. Ad
ſummum, corde ulules ſilenti gemitu, ſed nul-
lo modo ab Oratione & Pfalmis abſcedas ,‚muſ-
cas Venaturus. Memento uxoris Loth reſpi-
cientis retr?, ut Sodomæ ſcelus exprobraret,
à Deo tamen percuilæ. Victimæ factæ ſunt
Numinis, Vaccæ ad ſtabulum non converſæ:
Periit Lothi uxor, quæ buſtum ſceleris exami-
navit. Perge in arrepto Orationis ſtadio, quavis
& menti obſtrepat Siren, & fumet in renibus
fomes: quæ monſtra, ſi ſpreveris, debellaſti.

Dominus eſt. Simon Petrus, ochm audiſ-
Jſet, quia Dominus eſt, tumcà ſuo-
inait ſe, & miſit ſe in mare. Joan.
21. 7.

Amor undas non timet: qui geminum la- §. Peeri
Crymarum mare ex oculis Petri emiſit. Parit iter in
undas amor, non Pavet. Ignis eſt, ſed aqua- ari.
rum popularis, & ſator, & ſi rebellent,
victor. Sanè dilexit Petrus JnswM, quem ſi g peins
amiſit ad ignem loquens, audiens in aquis negatio in
reperit. Mira res, Deus noſter ignis conſu- Chriſti
mens eſt; & tamen ad ignem graditur Petrus Paſſione.
Per undas. Sapienter ſané quæſivit medicinam
ab aquis, qui vulnus ſe accepiſſe recordabatur
à flammis. Qualis, rogo, ignis Amor eſt, qui
Petrum immittit in mare ‧ Qualis ignis eſt
Deus, qui in Petro propè ignem extinguitur,
propter oculorum undas accenditur, & per
*ι quoris aquas invenitur? Quèòd in littore Jk-
SsUS Petrum è mari evocaverit, haud mirum.
Ignis enim militem abſtraxit ab undis. Nunc
verò deduci Petrum per mare ad ignem, quis
non ſtupeat? Verùm luſus iſte Poëticam levi- gmon in
tatem ſapit „ & Petrum dedecet; & timere Deum ve-
poteſt, ne in naufragium, quod amor eflu- 4.
git, incidat ipſe, dùm incautius illudit flam- Pleria
mis, & ludit in pelago. NRmon ergo Petrus oum De- tan-
audiſſet à Joanne, qaia Dominus eſt miſit ſe an 21
in Mare. Non quà tranſeat, ſed que perve- :
niat, Amor attendit. Minatur naufragium ma- Intentio
re, ſed Dominus in littore conſiſtens Portum reca.
exhibet. Volo JEsoM, ad illum pergo; ubi
ille eſt, es curro vel per undas: triumphatu-
rus, ſi eas vicero, vichurus ſi in eis peream.
Quis timor valetudinis, ſi pergo ad vitam 2
Felix Petrus, qui fluctus ne reſpexit quidem,
dùm reſpicit JusM. Quam vero Petro ſimi-
lis Paulus! Huic magno Apoſtolo Mileti Anſr⸗
enti

ſtenti oſtenſum eſt, ceſſurum in Dei gloriam,
ſi Hieroſolymas ſe conferret. Rara ibi gemma,
ſed ſummis vallata diſcriminibus; vincula, tri-
bulationes, & aſperiora quæque Spiritus San-
tus ei proteſtabatur. Verùm 6 pectus divinam
tantùm ſitiens gloriam, cæterâque prævidens;,
Act. 20: ſed minimè reformidans! Jed nihil horum ve-
24. reor, nec facio animam meam pretioſiorem quàm
. me, dummodò conſummem curſum meum. Du-
7 , a bito, utrum alteri præferam. Calcat Petrus
2 Go. undas, ut JrxsM complectatur; calcandum ſe
Merzif. Paulus exhibet, ut Jks ſerviat. Bravium Pe-
anda. tri ſolus eſt Chriſtus, Pauli Bravium curſus eſt.
§. Fran. Securus eſt Petrus de felicitate, poſtquàm cu-
eiſcus Xa. currerit; ſecurus eſt Paulus de anguſtiis, cùm
verins. pervenerit. Ad amplexus it Petrus per pericu-
Obéedien la, accurrit Paulus per diſcrimina ad naufra-
tia indif-. . P .
ferens. gium. Excipitur ille à Chriſto poſt curſum;
hic vinculis irretitur, poſt ſudores.

Non fecit taliter omni nationi. Pſ. 147.
290.

B. Mar- Suam ſibi felicitatem gratulantes Beati Mar-
Paher tyres demirari ſatis nequeunt, quomodòô unos
ſe ex omni Martyrum Societatis Cœtu delege-
rit Deus, quos exaltare voluerit exaltatione
filii fui. Nullos enim & filiis Ignatii ante nos;,
complexa eſt Crux Domini. Aſſidere nos fecit
in throno Unigeniti, quod honoris inſigne ne
ipſe quidem Afſuerus ſomniavit, cùm evigi-
lavit ad decora Mardochæi, & ad ſalatem Iſ-
raélis. Ed nos vid ad vitam imus, quâ Vita
perrexit ad mortem.

Quos præſcivit, & prædeſtinavit con-
formes fieri imaginis filii ſui. Rom.
8. 29.

B. Mart-z- Adeò ſimiles, ut penè ſuæ invideat imagi-
res Zapo- ni Imago Dei. Etenim Tres in Calvariæ Mon-
nenſet. te ſpectantur Cruces, ſed duo ibi latrones
expirant, hic nullus niſi unius fidei reus mo-
ritur. Ibi alter furum blaſphemat, hic una
vox omnium eſt, laudantium Deum. Ibi Chri-
ſti latus ante Spiritum emiſit, quam lanceam
adinitteret in ſinum; hic ſuo ſuperſtes vulne-
ri funerique virtus lanceas priùs excepit, quam
vitam tradat. Denique factum eſt veſpere G
mane dies unus Paſſionis Domim; noſtrorum
verò militum, ut non ſplendidior triumphus,
diuturmior certè fuit pugna. Moritur Jxss
Rex Judæorum, moriumtur Martyres Chriſti
ſervi. Ille pro ovibus animam poſuit;, hi pro
Paſtore depoſuere animas. Pro hominibus mo-
ritur Deus, & pro Deo homines moriuntur.
Ut proinde mirum non ſit, ſi inde recefſerit
Sol, huc Chriſtus acceſſerit. Ibi ſepulchra pa-
tuere, hic Cœlum.

Gen. 1. 5.

.

Elegit nobis hæreditatem ſuam. Pſal.
46. 5.

B. Mariy- Hæreditas Filii Dei Crux eſt; quam ut ac-
res Zapo- quireret, purpuram ſuæ divinitatis oppigne-
nenſes, ravit, noſtræ tectus mortalitatis cilicio. Hanc
Msnne. ut compararet dedit omnia ſua; neque ſolum
ſua vendidit, ſed ipſe quoque debuit vendi
argenteis triginta. Huic vel in eremo prolu-

36 Oliva

ſit, ex tunc exultare cœpit in hæreditate ſua,
cùm in Crucis imagine cœpit exaltari. Hc ut
potiretur, exultavit ut Gigas ad currendam
viam. Denique cùm venerit in ſede Majeſta-
tis ſuæ, fugavit Solem, refiget è& cœlo ſide-
ra, fuſcabit cruore Lunam, ut Crux ſplendi-
diùs emicet, quæ, ut ſola luceat, Sol obſcu-
rabitur. Hanc porrò hæreditatem Soli Cœloô- Uitls:
que antelatam detulit Chriſtus primis Eccleſiæ rmn
temporibus Andreæ & Petro; & quibus quia
incertum videri poterat, uter altero veriùs pri-

o
mogenitus Chriſti eſſet, cùm & ille princeps lunm⸗
Apoſtolorum eſſet, & alter primas, neutrum “
hæreditate ſuàâ, hoc eſt primogeniturâ frau- ſe
davit; videlicet ne ille careret Cruce, quem
priùs vocaverat, néve illi Crux deeſſet, quem fn D
primum fecerat, ſi non vocatiomis privilegio, „Nemn, n
prærogativâ certè principatus. Moviſſimis ve- 4rlt,
rò temporibus, quam ex Apoſtolis geminis kalu
germanis detulit, tribus & Societate fratribus mn Neps
tranſmiſit. Quorum etiam, præ Apoſtolis, 4 uar

uberior quodammodèò fuiſſe videtur hæreditas,
quòd eorum Cruci nec lignum defuit, nec

ferrum. Andreæ & Petro delata Crux, ſed ha- Ealn

ſta ſublata: non und perfoſſi lanceâ Crucifixi zinn 4,
noſtri expirarunt, ligno Domimi Irsv nobi- Andn
les, nec ferro ejus ignobiles.
A

Dominus benedicet Populo ſuo in Pace.
Pf. 28. II.

Natus eſt & Virgine JIEsUs, quis non ab le Chri.
eo expeckat benedictionem, quam tamdi ex- ſe Nati.
. „ . „: . L:. Vitate
pectavit? Verùm ille, ut didicere à Scribis , gan⸗
Magi, in Bethlehem Judæ naſcitur, & nos mm.
vivimus Romæ. Quæ ergo ſpes conſequendæz
benedictionis à parvulo? Secura omninò, &
ut falli neſcia, ità & fallere: ſi tamen qui in
Bethlehem non ſumus, ſimus in Pace. O Pa- PVnio.
cis domus domui Panis quàm nomine tam o-
mine par! In illa ſiquidem benedicit, qui in
hac naſcitur. Et ibi quidem ad poœnas luctuſ-
que exponitur à Lilio tranfſlatus in fœnum, à
Matre delatus in ſtabulum: hic verò de rore
cœli, & de pinguedine terræ benedictionem
effundit. Et quidem domus Panis eſuriifſe vi-
detur delicias domus Pacis, cum horrea ſua
compleri cupit Angelorum votis non adipe
frumenti; ſed frumento Pacis. Porrò puer, cu,
qui natus eſt in domo Panis, Panis quidem Ea Un
1

eſſe voluit, ſed noluit Panis dici, ſed Prin- ſutnineer
ceps Pacis. Non mirum autem eſt, ſi ſuo in Enng
ortu benedicat populo ſuo in Pace, qui, poſt
occaſum, Pacem nuntiavit populo ſuo. Et in- Mnag
grediens in orbem terrarum; ubi nobis bene- neltſt
diceret, qui regreſlurus in Cœlum in Olivarum H m, G
montem adduxit, quos dignos duxit benedic- 0,
tione ſua. Quamquam cur invideat domus Pa-
cis domui Panis ortum Domini? Non benedi- lh tr
cit ſolum Puer in domo Pacis, ſed & commo- ze 8
ratur. Audi: Hæc quies mea in ſæculum ſacu- Pſ. 131. N n. 6
li, hic habitabo quoniam elegi eam. Quam cam? 144. uimin
Idem Propheta: Quoniam elegit Dominus dion, lbid. 13 Ih
elegit eam in habitationem ſibi. Sion autem quis ai
neſcit viſionem eſſe Pacis. Unde rectè dicitur en
de Puero hoc: Factus eſt in Pace locus ejus, Pl. 15·3. n⸗
& bhabitatio ejus in Sion. Verùm quid a Pro- hale'l
phetis emendicamus ſub nubilo, quod in E- ä di
vangeliorum luce tenemus. Ecce, qui loque- Miatth. Nri
bar, adſum. Ubi Domine, ades? Ubi fuerint 18,20, alue
duo vel tres congregati. Unio duorum Unum & ſenn ntii

Trinum 8 t

eſ
Trinum Dominum hoſpitem Ppromeretur. Er-
emnl go ſi non à Chriſto ſolumn benedici, ſed S
eMigt. naſci eum inter nos volumus, Pacem excola-
l. mus. Erit in nobis Chriſtus, ſi nos in Pace
hat. erimus. Orietur in diebus noſtris J ESUS, ſi
N . oriatur in diebus ejus J uſtitia & abundantia Pa-
C cis. Abundantia fiet Panis Angelorum in noſtris
nuladd turribus, ſi Pax fiat in virtute noſtra. Ipſe eſt
Guidon Pax noſtra, qui Panis factus eſt nobis.
leſnn Cum natus eſſet JE & US in Betklehem
onleln Juda in diebus Herodis Regis, Ecce
n magi. Matth. 2. I.
,
mü pniten i, Cbriki Felix Bethlehem, in qua Chri tus ilten
Muilitdn Nativi- Regum, inauguratur! Plané, quæ Chri Kuen
olehe Fri⸗ tate; in habebat, carere Principibus non porerat R i-
Getik nn l quidem Puer iſte lactandus erat mammil à Re-
ie Ainn, eg 5, gum. Reges autem nequiverunt ſimul & JE-
ketn teris Pauper- SU M. adorare, & aurum retinere. Quid mi-
m Eeli, as eſa. fer Primum, aurum projectum, an Verbum
Crn lner- balbutiens: Regéſne ſtupeam adorantes, an
ncel (ut lecgiee Puerum adoratum? Domus iſta domus prodi-
i nu giorum eſt, in qua opes non quæruntur,
ſed profligantur, ubi & Virgo parit, &
Regnum inclinatur, & Paupertas colitur, &
Agno Paſtores ſe ſiſtunt cuſtodiendos. Verùm
, ſud ir e. uti Vere flores fufficiunt, qui non ſufficiunt
in Autumno, itaà in exordio luſiſſe ſatis ſit.
Erumpant nunc tandem fruges, & Hloribus
poma ſuccedant. Ubi, rogo, Jnsus naſci-
tur? In Bethlehem Judæ. Juda Confeſſio,
Bethlehem domus Panis interpretatur. Duo ſa-
nè primaria Sacramenta Euchariſtiæ & Poni-
tentiæ hiice nominibus adumbrantur. Quæ qui
coluerit ſecurus eſt, quòôd ſuo in corde Puer
Virginis oriatur. Qui ſi natus fuerit;, illico
Aurum Amoris, Orationis thus, & Mortifi-
cationis myrrham producet in nobis. Hic enim
nutritur infans ablactatus ab ubere Matris,
benecket,it ejuſque ab uberibus avulſus. Porrò Munera
ad Penul iſta à Solis recipit Regibus JESUS. Non enim
latus n fenm ſervilem metum, ſed regiam amat Chriſtus
Fie endn alacritatem & liberalitatem in donis. Iſia ve-
. r6 omnia in diebus Herodis complentur. Tri-
bulatio, atque anguſtia, quæ luctum gignit,
IJrswM parit. Quæ ex oculis lacrymas emit-
tit ærumna, illa Chriſtum in corde reponit.
Nimirùm Lilium iſtud inter ſpinas naſcitur.
Jon ergo timeas perſonatam calamitatem cui,
ſi fletum prorogas, JESUM debes.
Deum ecquiſivi manihus meis nocte con-
dn, 4 ne eum, & non ſum decepius. Pſal.
! *DU . .
annulic, 17. 3
tenn
103. Facta eſt nox, in ipſa pertranſibunt omnes

heſliæ ſyluæ.

Sed non ſolæ beſtiæ venaturæ

u? M .
en i, e ſunt nocte: verùm ipſe quoque Propheta
n e tio ducit Deum ſuum ſuis exquirit manibus, & capit.
nea 16

ad Deum. O felix nox tantæ indagatrix felicitatis! Jam

non iolis Monſtris nox militat: Venatur Da-
vid Solem Juſtitiæ in tenebris „ & reperit. Ig-
noſce „Faule, ſi verba tua interverto „ & aio:
Nox acceſſit, dies autem receſſit, aſſumamus
ergo arma tenebrarum, ut eam nanciſcamur
wucem, quæ lucet in tenebris. Nimirùm no-
e Deus invenitur, quia & ſolus in nocte
quæritur. Felicitatis tempore quàm multa præ-
damur! Si dies oceiderit, Deus oritur in cor-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VII.

3

dibus noftzjs: qui ides & ſumm naſci voluit
nocte, & in meridie mori; ut diſceremus ſi-

mul nos & Diem habere poſſé Deum: raréô-
que fœdere jungi proſperitatem & Chriſtum.

Domine, memento mei, ecum veneris in
regnum tuum. Luc. 23. 42.

Vox iſta, quæ & divinitatis, & regnhi, & Argu-
funeris Chriſti meminit, meminiſſe nos cogit mentam
Magorum, quibus unus par latro, niſi fal- e8, 1:
lor, in Cruce eſt. Equidem quam inter hos“"e.
extima condittonis ſpecies apparet diſſimilis,
tam ſimiles ipfi inter ſe ſunt in corona. IIIi
Reges, hic reus; illi peregrini, hic crucifi-
Xus; illi auri liberales, hic ferri patiens: illis
ſidus oritur, huic Sol occidit; illi involutum
Pannis adorant, hic exutum veſtibus Deum
confitetur: illi nuper natum intuentur, hic
proximè moriturum ſpectat: illi exultantem in
ſinu Virginis honorant, hic expirantem in ſi-
nu Crucis exorat: IIli dona deferunt, hic reg-
num rapit. Verùm & ſimilitudo animorum
non minor eſt. IIIi ſiquidem divinitatem ag-
noſcunt in pannis, hic Deum in nuditate cog-
noſcit: IIlis non viluit Chriſtus in ſpecu, huic
rutilavit in Cruce: IIli detulere xenia, hic
obtulit cer: Ilhi thus, hic orationem, illi au-
rum;, hic fidem, illi myrrham, hic vulnera
Domino conſecravit, quod illorum deſigna- SS. Tres
bat oblatio, in hujus ſacrificio completur. Ma- Magi.
gi Gentium primitiæ, Latro peccantium: pri Lafro.
mi ipſi Chrifi Confeſſores, ſi non primus ip- Chriſti
ſe, Martyrum Chriſti, diriora ipfe certè in kpyipha-
confractione crurium ad Chriſti injuriam paſ- via.
ſus: ab Oriente illi long4 peregrinatione ad
JIEsOM accedunt, ab Occidente iſte ſuorum ſce-
lerum, procul, & de ultimis finibus peregri-
natur ad Dominum. Quid dico peregrinatur?
crucifixus eſt & ambulat; imo non movetur,
& ad JgzsoM pervenit; oritur ilh lumen Juſti-
tiæ: cum mundo occidit Sol Juſtitiæ.

Bonum mihi Lexr oris tui ſuper millia
auri & argenti. Pfal. 118. 72.

Omnia præcepta Legis leges ſunt digiti Cbarita.
Dei; fola Charitas Lex eit oris ejus. Hoc præ- .
ceptum non in Moyſe, nec in Prophetis mul- H
tifariam Deus loquens evulgavit, ſed noviſi Heben
me locutus eſt nobis in filio. Nimirum hoc ver-
bum Verbo reſervatum eſt, & is tulit in ter-
ris legem amoris, qui ſpirat unà cum batre
Amorem, in Cœlo Deum. Porre Propheta
Prælibans hanc oris legem, auro eam ante-
tulit, & cunctis operibus legis, ſed & Regis
regnique opibus. O Tu, qui multum ſemi-
nas, parce, precor, ſudoribus tuis. En ager,
ubi modico labore non modicam meſſem de-
metas. Vis multurm frumenti in horreis recon-
dere? Ama. Charitas omnibus praſtat. Bonum
tibi Lex Chriſti ſuper millia non æris, non
argenti, ſed auri. Valeat ergo ferrea catena,
valeat æs ſcientiæ, valeat argentum devotio-
nis, valeat & aurum zelans animarum ſalu-
tem: ſi amo, nullius egeo, & dives ſum. Sanè Apoc. 3.
ſine charitate, Dives pauper eſt: cum Cha- 17.
ritate verò, Pauper eſt dives. O opes charita-
tis! Non ſe cruentat ille, non concionatur,
non jejunat, amat tamen, & omnibus ſe hu-
manum exhibet: exultet, ſi Auguſtino credit,
quia dives eſt.

nio.

Heb-. I. 2.

D Rede-

Redemiſti virgam hæreditatis tux«k. Pfſal.

73 2.

Hæreditatis Chriſti virga Sola eſt Virgo.
Porròô adeône iniquè cum icelere ageretur, ſi
Dominus ex omni hæreditate ſua, quam cap-
tivari permiſit, ſceptrum liberaſſet imperii
ſui. Scilicet Virga regni Domini Virgo ſit,
ſed Faſcibus ſceleris ſubjecta. Imperet per

arig. illam Deus, ſed ipſa peccato ſerviat. Nolo

meæ virgi- iſta ſentire de ſceptro Chriſti. Dicamus cum
nis Con- Propheta: Redemiſti virgam hareditatis tuæ:
ceptie. Mons Nion in quo habitaſti in eo. Et Mons
Pl. 73. 2. 8& Virga eſt, quam eximimus à ſervitute
Peccati.

Illumina ooulos meos, ne unquam ob-
dormiam in Morte: Ne quando di-
cat inimicus meus, prævalui adver-
sus ecum. Pſ. 12. §.

Mortie Periſti, ſi obdormiſti in Morte. Et quidem
oblivis. germanus Mortis frater ſomnus eſt: verùm
quoties fœdus jungunt, actum de nobis eſt.
Nihil ità metuendum nobis eſt ac familia-
ritas quædam cum Morte, ut ſcilicet non
excitemur ad memoriam ejus, ſed ejus in
ſinu conquieſcamus. Meſſagetæ, vel Scythæ,
ità huic conſiderationi aſſuevere, ut pro cali-
cibus defunctorum oſſibus abutantur. Adeò
vel deliciis militat & epulis, quæ nos ab eis
& abſterrere deberet & avocare. Quid quòd
ex coralio mortis ſimulachra geſtamus è collo:
ac ſi ita homo diſtaret à morte, ut neceſſe ha-
Ornatus beret eam pectori alligare. Quæ quô pectori
vann. vicimior eſt, eò longius à corde diſtat, tam à
mente procul, quam propè oculos ſita. Ut
proinde mirum non ſit, ſi circumſpiciens ſe
Mors non jam terrori eſſe, ſed ornatui, pal-
lere dedidicerit, & cœperit rubere, non tam
Mors à co- quôd & coralio ſit, quam quòôd & collo pen-
ralio in deat, ludibrium ambitionis humanæ. O veſa-
pedtore niam! qui mortem fugimus, mortem emimus:
fæmina- fultiùs neſcias, an à Morte nos redimamus,

Oliva

ſepelimur, quàm triumphamus! O portenta
mortalium, ſuis in ſuppliciis exultantium! O
mortalitatis ambitionem funera deludentem!

Sapienter proindè clamat Propheta: Ulumina Pf. 12. 5.

oculos meos, ne unquam obdormiam in morte.
Ut enim obdormiamus in Domino, non ob-
dormiſcamus in morte. Abſcedant, precor,
vel à ſepulchro nugæ. Terrere ſaltem liceat
Morti, domi ſuæ. Non rideatur in tumulo
mors, non deludatur in gemmis: geſtetur in
mente, revellatur è collo. Mori lucrum ſit,
non autem mortis imago diſpendium. Liceat
urbem Agni fulgere non viliùs unius vermicu-
li ſepulturà, imò vermium innumerabilium di-
verſorio. Olim iſta. Jam non uno, ſed pluri-
mo, Adamante Mors compingitur, ut ad Cru-

cifixi Domini pedes effulguret. Ergo ſuppli-

cium Adæ ibi gemmis effulgurat, ubi Deus na-
turæ patitur, ferro trajectus, trabi confixus?
Quid ſalvum ſperare poſſumus in tota latitudi-
ne Terræ, ſi juxta Domini Crucem, mors non
palpitat, ſed triumphat? Ergo Gemmæ è ſpe-

cuum ſepulchro extrahuntur, ut, quæ nos

Mors ſepelit, micet in Smaragdo, ſplendeat in
pyropo? Quis Mortem reformidet, ſi eam fe-
cimus Regum coronis ditiorem? Frænatur Pe-
lagus pulvere, & tumidum furénſque Elemen-

tum arenis compeſcimus: quùm intereà Mor-

tem, flagitii ponam, in pompam opulentiæ
convertimus: ac ſi exundante in Magnatum
dibus faſtu, parum ſuperbiret Mortalitas,
onuſta Mors gemmis noſtro luxui ſubſervireét.
Et homines quidem mancipia reddimus cate-
nis & pœdore, Mortem verò, ut ex Tyran-
nide ad ſervitutem abliciamus, gemmeam ef-
ficimus, & fulgere cogimus, non furere. Ve-
rùm quô effigies apud nos Mortis fuerit pre-
tioſior Ambitionis inſaniâ, eò erit nobis Mors
ipſa expiraturis & inviſior & gravior. Cor-
ruptores ipſa ſui opprimet truculentius, eò
iratior, quò eam Nympham gemmis conſti-
tuimus, ne timefemus ſævituram, quam blan-
diri compulimus nitore figuræ & pretio phæ
lerarum. Et ubi non ludemus, ſi Mortem fe-
cimus ludum? At æmulabitur Samionem, qui
nuiſquam atrociùs in Philiſthæos ſæviit, quam

. an mortis imagines adamemus. Jam inter Prin- Junmn ſe ſenſit Dagonis ludibrium. Tunc re-
cipum gemmas Mors viſitur: quin & ex gem- vuliis Delubri columnis, in ſepulchrum lu-
mis effingitur, ut nimirùm non in conſpectu dionum Idoli templum commutavit. Graſſa-
ſolum Domini pretioſa mors ſit ſanctorum at- bitur in cos Mors efferatius, qui illam non
que juſtorum ejus; verùm & pretioſa impio- reveriti, oblectationi & gloriæ ſuæ captiva-
rum Mors putanda ſit, cujus Imago tanti pre- runt. Horreamus ergo Mortem, quam Deus
tii & ponderis eſt. Sed quid de Imaginibus peccanti indixit, non rideamus.
conqueror Mortis, non de Dei Genitricis ico- 8 S= Sopiririm
nibus longè pretioſiſſimis ex argilla formatis; Pater in manus tuas commendo Spiritum x
quaſi deceat eam efformari luto, quæ au- meum. Luc. 23. 46. i Un
rum peperit, ex auro vero effingi debeat quæ . umn t
homines in lutum vertit. Quid, inquam, de . Sic ex itinere Crucis ac mortis fatigata Chri- Sn Nr dirſent
pretio Mortis doleam in ejus ſimulachris, ſti Anima in Patris tandem manibus requievit, e paſts arale
quando jam ejus diverſoria Templis auguſtio- apud quem eſt fons vitæ. Inſtar alterius Co- ne Chri- euheiüih
Sepulehra ra ſunt. Mentior, ſi non ex latere in Tem- lumbæ, in diluvio aquarum multarum, cùm : ene

nimis plis aræ ſqualent, radiante metallo in ſepul- nuſquam reperiſſet, ubi figeret pedem ad S
H chris. Ubi Deus immolatur, ex luto ſtructu- Nos regreditur ramum ferens virentis olivæ, is.
garas. Ta componitur; ubi cadaver defoditur, acha- fidem videlicet Matris, quæ non aruerat. Er-

Gleria tes, amethyſtus & cChryſolitus molem com- go quod oſtendi poterit, illud erit, defuiſſe

vana. pingunt. Penéè vilius in Sion Deus, quam ja-
ceat pulvis in tumulo. Minus Evangeliſta Jo-
annes finxit, quam fingat ambitio: penè plus

Chriſto ubi in Paſſione ſua requieſceret, om-
niaque illa, quibus ſpes aliqua portendebatur
reſpirandi, verſa eſſe in inſtrumenta doloris

iſta exhibet in ſepulchro, quam ille in co- atque ſupplicii. Plane maledittus homo, qui Jerem.
lo. Et quis, rogo, Mortem exhorreat, quan- conkdit in homine: quippe cùm JESUS omina ir.5-
do ſplendidius ſepulchra rutilant, quam ſolia! ſpei ſibi verti viderit in proditiones & Cruces.
Quis non obdormiat in morte, ſi pretiolius Inchoemus à cœna. Ne fugiant diſcipuli, pedes
eorum

tentz
nl
en
linin
1 mne,
nn d.
Drecc,
l eet
Ntum
lent
un ſt,
I Uies
EVennik.
Dlund.
Alin.
Na.
1 Unt
biaun.
bi cuhun
tota lttul⸗
h, WohNN
enmer le⸗
1, r
Phlengetn
4, lemn
Freumtk.
ine Hene
intetet Mu.
um Ollent
in Mgenn
t Morult,
ni blem
eddimm ar.
ut en Iine
gemuneint,
0nn kutete ſ
rus fent e⸗
erit nobi e
Granin. 1.
Ucrlemis,
genmng nn
m, Qunbir
& Mrein
, Morent.
Galnlonen,n
sſevit, Nn
num. Iurt-
Eolehum 1
Aait Cllr
tie Ne aiit
n, G
1.

er nn

n

tis ingen i⸗ .
aibus ere
A Nernn
Clunun,
iet helan, 1
iennal,
non eal.

Matth.
26. 56.

Marc,I4. tit? Quid,

5I.

Stromatum, Lib. VII.

eorum lavat. At indecoro pulvere fuga ſordi-

davit, quos Amor abluerat. Ne ab eis deſe-

ratur, ſe illis tradit. At omnes, relitto eo, fu⸗
gere. Et quidem fugerunt ab eo, quem ſe-
cum non poterant non habere; & in pectus
receperant. Fugitis eum, qui vobis faétus in
cibum, in ſuam vos carnem Spiritu conver-
quèd unus eorum ſequebeatur eunt
amitctus ſindone ſatper nudo. Planè hic licuit
Chriſto confidere in diſcipulo: Planè, capto
Paſtore, non totus diſperſus eſt grex. Sed,
heun nos miſeros! Detentus ille à miliſtibus;
relictaà ſindone, nudus aufugit. Videlicet hoc
deerat injuriis Domini, ut ità ipſe deſerere-
tur ab Apoſtolo, (ſi iis inhæremus, qui itaà,
& ſenſere & ſcripſere) ut à Joſepho adultera
eſt deſerta. Scilicet tam pernicioſum eſt Chri-
ſto adhæſiſſe, ut vel nudus ab eo recedere
diſcipulus debeat. Et ſanè veftitus Chriſtum
fugere non potuit, qui amictum fortitudinis,
cùm receſſit, abjecit. Sed antequam hærea-
mus in ejus vinculis, pernoctemus in horto
cum eo. Ut fides; quæ rara eſt in diſcrimi-
ne, firmior foret, tres duntaxat ex Apoſtolo-
rum cœtu delegit, aà quibus & ardentius dili-
gebatur. An non in his fidat Dominus „ quos
præ cæteris ſelegerat. Enimveròô cruorem ipſe
exludavit, oravit, corruit, luctatus cum Mor-
te eſt, ipſi verò dormiebant. Cohors prope-
rat: ſurgunt Apoſtoli, timent primàùm, tum

ſperant. Quis enim milites paveret, quos dux

Matth.
26. 49.
Ibidem.

Matthe
27. 5.

puit medius. Ità Dominus,

& anteſignanus Chriſti Apoſtolus anteibat.
Aucta ſpes eſt, cùm ille propior factus blan-
dèe præceptorem affatus ait, Ave Rabbi. Quid
plura? Et oſculatus eſt eum. Modò planè licet
tibi, Chriſte, confidere in hominibus. Noli
pavere, oſcula habes, ubi vincula metuebas.
Sed proh miſeriarum cumulum! Prodnio la-
tet in oſculo: Chriſti prædicator perſecutor
eſt Chriſti: elongatus eſt amicus, quem pro-
zimun vides labiis Verbi imminere. Nuſquam
longius a Chriſto fuit Judas, quam cùm ori
ejus adhæſit. At ſuæ ſam iniquitatis Prodito-
rem tædet. Negligit Dominus ſuæ ſalutis diſ-
crimen, in ſpem erectus recuperandi Diſcipu-
li. It ipſe ad Annam, it ille ad Templum.
Ipſe ductus à militibus, adductus ille à Pœni-
tentia. Non attendit JE SUS, quò ipſe traha-
tur, ſed quò Judas accedat. Vivimus: fate-
tur apud Sacerdotes crimen, nec ſolùm evo-
mit virus, ſed & argentum vomit. Triſtatur,
& gemit proditor. O tua, Chriſte, fehcior
ſors in vinculis, quàm in prece: ibi dormien-
tes excitare non potes, hic proditorem conver-
tere potuiſti. Dum raperis ad mortem, Apo-
ſtolum à morte rapuiſti. Vivit, per quem mo-

reris: qui te ligavit, ſcelerum vinculis expedi-

tus, funem collo circumdat, ut Pœnitentium
more, humiliùs lugeat. At, 6 vanas ſpes de
deſperante! ecquis fiduciam in Proditore col-

locet? Cùm videbatur regreſlura ad Paſtorem

ovis, tunc maximè abſceſſit: & pecuniam
quidem reddidit Sacerdotibus; ſe verò Magiſtro
non reddidit, ſed laqueo ſe Juſpendit, & cre-
qui libenter ani-

mam pro ove dediſſet, ereptam ſibi ſpem ſen-

ſit, cùm perüſſe cognovit ovem,

ropter quam
ipſe peribat. Lia Pro

Nunc tandem Chriſti proditor

Juda, qui acerbius eum vulneraſti occumben-

do, quam oſculando. Jam & diſcipulis unus
Peierar . abierântque reliqui: in quo ergo
minus confidat? Prorsùs eſt nihil, ſed pro⸗
Ethicæ Comment, Tom. Ve⸗

7

29

cul, in quo Ju SUs reſpiret. En Petrum, qui
ſequitur eum à longè. Reſpiramus. Adeſt e-
nim Apoſtolorum caput, ſi membra Apoſto-
lici corporis deſunt. Et quando interrogandus
eſt Chriſtus à Pontifice, an ſit flius Dei vivi,
Ppro teſte erit is, qui palam dixit, Tu es Chri-
Nus filits Dei. Adeſt Petrus, qui Malchum
percuſſit, quis timeat? Verùm Petra fſcifla
eſt, non à virga percuſſa, ſed ſpiritu afflata
oris ancillæ. Negat Petrus ſe noſſie hominem,
quem Deum faſſus eſt. Ergo, qui maximè
profuturus Chriſto videbatur, obfuit maximè.
Quis enim Jrs adoret, ſi eum negat Pri-
mas aſleclarum illius? Deſideratus ab Hero-
de illuc tranſmittitur. Verùm non init Re-
gis gratiam, ſed albâ indutus veſte ad ludi-
brium deridetur. Planè autem nunc licèt con-
fidere; quando Barabbæ collatus, alterum ex
eis cogetur populus dimittere. Quis crederet?
Homicida præfertur Vitæ: ille vinculis exi-=
mitur, hæc flagellis proſcinditur. Iteruùm ſpes
emergit, contuſus enim & vulneratus toto

Corpore exponitur Populo. Ecce homo, cla-

mat Pilatus. Gonclamat plebs, Crucifige, Cru-
ciſige eum. Jam expirat in Cruce, & ſiti ex-
cruciatus potum petit. Accurrit illicè miles
ſpongiam arundine præferens. Tandem mori-
turo ſolatium exhibetur. Botrus Cypri à vi-
nea Irael merum ſibi gratulabitur propinatum.
Fallimur, fel eſt, non vinum, ſupplicium eſt,
quod videbatur ſolatium. En, inclinato capi-
te, tradidit Spiritum: & crebra pectorum tun-
ſio inter milites reſonat. Certè impetravit
Chriſtus poſt funus, quod vivens non obti-
nuit. Noh exultare, ſed militem intuere lan-
ceâ pectus transfigentem, extrahentémque mo-
dicum ſanguinis & aquæ, quod ſuperfuerat.
O bone Jrso, noli, noli in hominibus con-
fidere, noli ſperare in baculo arundineo. A-
trociùs tecum actum eſt, cum reſpirandi da-
batur opportunitas. Dic potius ad Patrem:

Mattha
26 64.
Jan. 6
704

Joan. t9.
5.

Ibid, 302

Tibi derelictus eſt pauper, orphano Tu eris ad- Pſ. 9. 142

Jutor... . Pater in manus tuas commendo Wpi-
ritum meum: quem nulli licuit hominum com-
mendare. Tria commendavi moriturus, Apo-
ſtolis Pacem, Joanni Matrem „ Spiritum Tibi.

Dormitaverunt, qui aſcenderunt equos.

Pial. 75. 7.

Huc Reges, huc Principes: auditis, qui

Luc. 232

Protes⸗

judicatis terram? Dormitant, qui equos aſ- tienes.

cendunt. Væ aulæ, in qua ad faſtigia digni-

tatum non pedibus aſcenditur, ſed equitando.

Rex Gα

Superior

Tota induſtria ab eis adhibebitur ut in equos 2uos pro=

aſcendant, à quibus;, ut ſe ſenſerint devehi,
obdormient. Intelligitis, credo: Si apud vos
non virtus proficit, ſed Magnatum aura:
unuſquiſque non labores curabit, ſed procu-
rabit Protectores. Dicent enim, quid cur-
rendo defatiger, ut ad bravium perveniam;,
cùm omnes quidem currant, ſed unus accipit
bravium. Non is, qui velociùs cæteris cucur-
rit, ſed qui felicius equitavit. Quod quidem
non in aula duntaxat Principes ſpeétabunt,
ſed & Religioſi plorabunt in clauſtris, miſi
Protectiones abſcindantur. Hic Pietas „ ibi La-⸗
bor, nullibi Favor præmium impetret. Alio-
quin vigilabunt pro equis comparandis, non
pro decurrendo ſtadio.

D 2 Miſit

vehant.

r. COr. 6

24.

40
Miſit eryſtallum ſuam ſicut buccellas.
Pfalm. 147. 17.

Timor
Dei.

Non potes non peccare? Planè, inquis, me
nequeo continere. Undarum more, in Mare
deferor vel invitus. Gaude: nam habes apud
Exod. 15. Prophetam: ſtetit unda ſiuens. Etiam unda
8. inbiberi poteſi à fluzu. Quo modo? Audi:
Tentatio- In Siritu roris tui congregatæ ſunt aquæ.
num re- Frigus aquas conglaciat, ne fluant: & Timor
medium. Domini Cor conſtipat, ne diffluat. Quod mo-
kbidem. dò flumen eſt, ſi hyemem expectes, Thea-
trum eſt, iter eſt, & currus ſuſtinet & acies.
Deum time, & more Jordanis, non flues,
ſed magis reflues.

Ecce is venit ſaliens ſuper montes, tran-
ſiliens colles. Can. 2. 8.
Eb Si ſis Mons, inquit S. Ambroſius, ſalit ſu-⸗
nyi abi- per Te. At, inquis, vix lapis ſum, & Ter-
tet. ræ gleba. Noli idcirco deſperare. Et glarea,
Fer vor ex ſi vult, poteſt in Montem verti. Lapis ille,

T Pe apud Danielem, præciſus abſque manibus ex-
temptu. Crevit in Montem magnum, lſed poſtquam ſi-

mulachrum dejecit. Crevit, deprimendo cel-
ſitudinem ſtatuæ. Tu quoque, ſi Mundi va-
nitatem tuo in corde protriveris, ex lapillo
Mons fies. Porrò Chriſtus, niſi Mons fueris;
non ſaliet ſuper Te.

Urhs Jortitudinis noſtræ Sion: Salvator
ponetur in ea murus, & antemurale.

Ifa. 26. 2.

Eireumn- Tunc Deus pro muro Sioni adeſt, cùm,
bpectio propugnaculis cincta undique & munita, urbs
Perfedtis fortitudinis dici poterit. Verùm, ne urbs

25 ne- .* . . . .
as* fortis, cuùm ſibi viderit circumduétum pro
ceſſaria.

muro Salvatorem, putaret fibi dormiendum
efſe ſine cuſtodia, protinus additur antemura-
Iſa. 26.2. le. Jalvator ponetur in ea murus, & antemu-
Chriſtus rale. Hoc eſt: Deus, ut nos tueatur, f ctus
zuſtidien- eſt nobis murus, & nos ut defendamus de-
dar, ⸗ fendentem nos murum, confeſtim exſtruxi-
mus antemurale. Quſtodire oportet cuſtodem
noſtrum. Ut ille fiat murus protegens, de-
bemus priùs eflſe urbs fortitudinis: cumque
ille in circuitu noſtro fuerit, tunc acrius &
vigilantius nobis excubandum eſt; non enim
nos tantum, ſed & Salvator periclitatur no-
biſcum. Sic Apoſtoli, cùm navicula fluctua-
ret, orarunt, timuerunt, excitarunt clamo-
ribus JESUM. Rogo undè tantus in Petro,
cæteriſque Apoſtolis, timor? Nonne & nau-
ta erat Petrus, & undas calcare ſolitus pe-
dibus, conculcare didicerat mare, non pa-
vere? Quare ergo timet, doctus vel enata-
re, vel ambulare in fluctibus? Nimirùm;,
non ipſe duntaxat, ſed & ſecum JESUs peri-
Cclitabatur in Navi. Non tam pro ſe, quam
pro Chriſto timebat. Sed, inquis, dixere:
Matth. 8. Nalva nos, perimus: non verò, Salva Te pe-
er riturum, niſi evigilaveris. Nimirùm is tan-
Aana⸗ dem verus Amor eſt, qui ſe ſalvum putat &
incolumem, ſi non ille pereat, quem amat.
Gloria Salva nos, ſervando Te: non enim evaſiſſe
PDei ma- nos natatu naufragium exiſtimabimus, ſi Tu
zor. dormiens vel à fluctibus alluaris. Perimus,
quia, Iu Domine, periclitaris. Ergo gran-

Oliva

dis cuſtodia neceſſaria eſt, ubi tantus pro no-

bis excubat Cuſtos. Ille nos, nos veròô il- e⸗
lum defendamus. Quòd ſi terram cuſtodiens 4
non dormitabit, neque dormiet, qui Deus ſn
eſt omnipotens; quomodò pulvis Deum de-

fenſurus otiari audebit & dormire? Ideò de
Simeone apud Lucam dicitur, quòd Juſtus N
fuerit, & Pavidus: Et homo iſte Juſtus & Ti- Luc. 25.
moratus, inquit Lucas. Animadverte non di-
ci prius Timoratum, tum verò Juſtum: ſed
prius Juſtum, deindè verò Timoratum. Tunc
erim timere incœpit, quando in ſe repo-
ſitam vidit gemmam Juſtitiæ. Juſtitia Chri-
ſtus eſt, ſi Paulo credimus. Habes Juſtitiam?
Noli eſſe ſecurus: habeto & Timorem. Sal-
vator poſitus eſt pro muro Cordi tuo, cir-=
cumcinge murum Juſtiti? Timoris Antemu-
rali. Navis quò mercibus eſt onuſtior, eò Pi-
ratas plùs timet. Antequam Chriſtum vehe-
res, dormire poteras, ſolus enim periclita- n
baris. Nunc verò JIrsos, qui tecum eſt, te= lnei,
cum jactaretur. emm

Unde ememus Panes, ut manducent hi!
Joan. 6. 5.

Non dixere, quomodò ememus, ſed undè Dei Curs
ememus, Non de pecunia, quaâ Panes eme- Ve com-
rent, fuere ſoliciti, ſed undè tantam Panum“ ".
copiam extraherent, dubitaverunt. Quid? An Dei Libe-
apud vos tantuùm æris repoſitum eſt, ut va- ralini:
leatis tot millibus epulas comparare? Undè
ememus Panes, dicitis? Dicite potiùs, qu
pecunià Panes ememus? Eſto, propoſiti iint
in proximo vico Panes venales, num ideòô
emetis eos? Quâ pecuniàâ, quàâ induſtrià, cum
inveneritis Panes, panes emetis? Enimverò,
inquiunt, Panes, qui tantæ multitudini ſuffi-
ciant, invemre, divinæ omnipotentiæ opus
eſt: quèòd ſi præſtèò illi eſſent, non Omnipo-
tentiæ, ſed Providentiæ Dei eſfſet ſervis ſuis
tantùm pecuniæ atque eleemoſynæ ſuppedita-
re, quantùm ſatis eſt ad comparandam anno-
ham. Hoc verò ſperamus, illud non præ-
ſumimus. Qui enim miracula non quærimus, Paußer-
de Providentia confidimus. Vadem divinæ d
largitatis experientiam tenemus, ideò non Se „on
quærimus pecuniam quâ Panes comparemus, deſeretur.
ſed ubinam tot inveniri Panes poſſint, per-
contamur. Si enim uſpiam ſunt, nofiri ſunt.

Eſt puer unus hie, qui habet quinque
5 d- piſec .
Panes hordeaceos, & duos piſcés.
Joan. 6. 9.
Si tantum miraculum patraturus Juss erat Grau
in illo epulo: quare, qui duodecim cophinos e,
ſupereſſe voluit poſt convivium, Panes re- pocatio
quiſivit, & non magis ex nihilo dapes juſ- ſerendas
ſit emergere? Quare, qui Panes multiplicat, Renova-
non creat Panes? Negligatur puer cum anno- v. al
na ſua, & quando miraculis menſa paranda

. 1 erent,
eſt, ſine Panibus Panes progerminent. Do- zamenſee h

cet nos ſanè Chriſtus, dum paſcit; & , qui erigunt. n,
non in ſolo Pane victurum hominem pro- Ran nu
nuntiavit, miraculis ſuis doctrinam ſuam in- ä

volvit, miſcètque Panibus Verbum. Quid
ergo docet, qui ad exundantiam quidem an-
nonam geminat, non tamen ſine Panibus
Panes exhibet ? Puto Gratiæ ſyæ coopera-
tores

on
erd i.

i Der

Il
Ed.
Uun:
E 1e⸗
alltin,
ncten N.
n .
Nr Anenr⸗
ſier, ah
Uriſtun w⸗

Nm Pendis
cun el,

nducenk

I, Kdml
n uer
tuntim an
nt. Ql u
in ek,un.
Parar! In
te donid,
Pkopolk
les, un N

ingnkri,c

mipotenne gu
, non Omm-
elet lnn
lne itk⸗
Matancanm a
Uud un e.
2 non Arlin
aden Anne,
rus, Voh ni,
ves Coneli

es Polt, i
ſut, mnin.

Stromatum, Lib.

tores quærere: Puto Pauli doctrinam, non
autem Hæreticorum dogma, firmari. Ut e-
mim blaſphemum eſt, putare boni operis ſine
gratia initium à nobis eſle „ ut Semipelagiani
ſomniarunt; Ità uberioris dona gratiæ ii me-
rentur, qui exiguum gratiæ non otiosè ex-
colunt, quod Apoſtolus tam ſæpè commen-
dat, ergo liberalis tecum eſſe vult Deus,
ſed Tu cum illo eſſe debes induſtrius. Mul-
tiplicabit quidem, ſed ſi quid exhibueris ex
eo, quod acceperis. Audi Paulum. JSurge,
Eph.5.14: qui dormis, & exſurge à mortuis, & illumina-
bit te Chriſtus. Illuminabit, ſed non jacen-
tem. Aquam ê ſaxo educturus eſt, ſed niſi
Virg tuà Petram vel percuſſeris vel terrueris,
undam non eliciet. Vult Te ſecum adniti. Re-
cuſat ſolus eſſe in miraculis, tum ut te hono-
ret, tum ut te excitet. Et multiplicabit ſemen
veſtrum, inquit ad Corinthios Paulus. Au-
get, ſed ſemen: multiplicat, ſed Panes. Dæ-
monis eſt, offerre lapides, & Panes cupere.
Neque mirum eſt, ſi ità nobiſcum agat, qui
ità egit cum ſua Matre. Herodes Puerum
perſequitur. Matri Deus infantem ſervandum
tradit; ſed ſi ſugiat. Volo eripere Puerum,
ſed ſi in Ægyptum ſeceſſeris. Quid dico cum
Matre? Secum ipſe non diversâ ratione agit.
Cupit Sapientia Dei hominem moliri. Om-
mipotentiam ipſe ſuam advocat : præſtèô illa
eſt, ſed ſi non ſola in opificio relinquatur.
Spiritum, quo vivat, inſpirabo, inquit, ſed
quod vivat, Lutum exhibeatur. Formabo
hominem, ſed non ex nihilo. Similiter & in
Canticis Canticorum non recuſat ornare Spon-
ſam, ſed ſi habeat, quod ornatum recipiat.
Can. 8.8. oror, inquit, noſtra parva, & ubera non ha-
Ibid. 2. bet. Reſpondet illico Sponſus: Ni murus eſt,
ificemus Super eum propugnacula argentea:
N otium eſt, compingamus illud tabulis cedri-
nig. O ſponſe, ſponſam non audiſti. De ube-
ribus, non de oſtio auréque exornandis te ro-
gavit. Quid tu de muris loqueris, ſi illa lo-
quitur de mammis? Ego, inquit Dilectus,
orno, non exſtruo. Si ubera non habet, non
eſt, quòd à me expectet uberum ornamenta,
atque ſtructuram. Ut autem videas, non ex
avaritia a mne id negligi, ſed ex prudentia,
exhibeo me ad vilia quæque ornanda: vel
oſtia cedris compingam, etiämque muris mu-
rænulas addam. Qui emim refugerem ſi ube-
ra exhiberet,; aurum pectori circumducere,
qui cæmentis argentum fuperextruo. Exhibe-
te, quod ornem, & ſumptibus non parcam.
Alioquin nolite à me expectare, ut non ſata-
genti dem. In principio creavi Cœlum &
terram. Exindè creare nolo, ornare volo.
Crefſcant ubera, & torques adjungam, & ea
Pl.S0. 11. lacte complebo. Dilata os taältm, & implebo
illud. Numquid potuit, quæ daturus erat ad
nutriendum, in ventre reponere? potuit, ſed
noluit aliter quam per os tranſmittere; quod
ventri largiri ſiatuerat. Coturmces juxtaà ta-
bernacula fudit, in pluviæ morem, non ſu-
pra menſas in tabernaculis: ut pranfſuros
egredi cogeret, & ſecum in beneficio labo-
tare. Item manna non pluit, intra Tentoria;,
ſed extra.

2. Cor. 9.
10,

Eihbicæ Comment. Tom. V.

VII. 41

Ahb omni vid mald brohibui pedes
meos: ut ouſtodiam verba tua. Plfal.
118. 10k.

O Regem, non Regem ſed Apoſtolum, Amore
oblitum gloriæ Coœleſtis „ gehennæ immemo- daci, non
rem, tantumque oris Domini non oblitum! etn.
Prohibeo pedes meos ab omni vid mala, non
ut Te fruar, ſed ut tua verba cuſtodiam. No-
lo te dixiſſe, quod à me non impleatur. No-
lo te aliquid commendaſſe, quod ego non
fuerim exequutus. Ut proſperetur Verbum
tuum;, prohibeo pedes meos.

Ecce Mater tuau. Joan. 19. 27.

Moriturus Jrss à Diſcipulo hoc unum pe- I2 Ma-
tit, ut Virginem tueatur. Non illi dicit, riam cul-
Inſpice, & fac ſecundum exemplar, quod ti- l, rip
bi oſtendo in monte. Crucem amplectere, bar. 2
clavos ama, cruciatus ſiti, vulnera exquirito, Exod.25.
ſpinas floribus anteferto. Haud hæc dixit. Pro 40,
ſpinis, inquit, tibi trado Lilium; pro Cruce Chrifi
tibi Matrem commendo. Si hanc amaveris, ααρι.
ſufficiet ipſa tibi pro Cruce. Et ideo forſitan
ſolus ex Apoſtolis gladio non perüt, quia
Martyrii gloriam compenſavit amor in Virgi-
nem. Fortis eſt ſicut mors dilectio, quæ regnum Can.8. 6.
Joanni acquiſivit „ quod cateris per funera
partum eſt. Nicut Lilium inter ſpinas, inquit Can. 2. 2.
de Virgine ſponſus. Hoc eſt, quod ſpinæ
vulnerando pariunt, hoc parit Virgo, duùm
amatur. Nec mirum, ſi parit ſine vulnere
regnum, quæ reperit, ſine diſpendio Virgi-
nitatis, Regem. Caret ſanguine, dum Marty-
res facit, quæ pudore non caruit, cùm Mater
eſt facta. Etiam Martyribus aliquà ratione aſ-
ſimilantur, qui ob cultum Virgimis amicti ſunt
ſtolis albis. Quà de cansà in Rege Martyrum
tum rubor vernat, tum candor? Ut diſcere-
mus, tam ſanguinis effuſione, quàm Virginis
cultu ad palmam martyrio proximam deveniri.
Quin quaſi præ cruore, in Matrem Dei Pie-
tas fulgere videtur in Martyribus. Apocalyp-
ſim ſcrutare: Dealbaverunt eas in ſanguine Ag- Apoc. 7.
ni. Quid eſt dealbaverunt in ſanguine? Ni- 14.
mirum, qui cupiebant Martyrii inſignia cir-
cumferre, Virginis candore ſunt amicti. Ma-
luit Filius vel in Martyribus quaſi præ Cruo-
re fulgere Candorem, ut intelligamus pretio-
ſum ſtbi in ipſa quoque paſſione cultum eſſe
Matris Beatiſſimæ. Niſi fortè dicamus, ideò
Martyres dealbaſſe non purpuraſſe ſtolas in
ſanguine Agni, quèd velit Agnus tum Matri
deberi Martyrii gloriam, tum ſibi.

Ur quid deſtruxiſti maceriam ejus. Pl.
79. 13.

Quare Horti concluſi ſepem diſſipaſti? aman:
quare murum vineæ tuæ diruiſti? quod, in- timorese
quis, anguſtias facerent mihi undique ſpinæ; Regula-
quôdque arcerentur amici maceriæ circumdu- zum eb-
ctu, dum beſtias & inimicos propello. Tum lervatia.
quid me arguis, quaſi aliquid damni patiar, ex AWmici-

diſſipatione maceriæx? Eam vindemiant, qui Poedt:
Pſ. 73 13

Prætergredinntur viam. Obiter & curſim vix ra- Propoſiia
cemmum viatores ad ſolatinm decerpimt. Iited einen.
verô non diſpendium vineæ eſt, ſed compen- 4%
dium (haritatis. O infelix, & in tuis incom- Vre de-

gener.
modis,

„
42
modis prorsus cæcutiens. Racemum, ais, de-
cerpunt. Repete, quæſo, oraculum Davidis.
Et vindemiant eam omnes, qui prætergrediun-
tur viam. Non eſt racematio, ied vindemia:
omnem omninò fructum auferunt, ſoléôſque
tibi relinquunt pampinos. Et Tu quidem,
ut habeas Amicos, Botros exponis: ſed com-
prehenſus es in aſtutia tua: ſiquidem illi &
vindemiant, & prætergrediuntur. Tamdiu
manſuri ſunt apud Te, quamdiù vineam tuam
exſpolient; illicò in viam ſuam regreſſuri, ut
ſaturati fuerint & incraſſati. Non enim prop-
ter te, ſed propter vindemiam intrant in vi-
neam. Atque utinam viatorum tantùm eſlet
refectio, Vinea abſque maceria. Dum enim
Tu folos peregrinos te putas admittere, jam
& ſylva properat monſtrum, ut non fructus
modò populetur, verum ut & plantas exter-
minet. Audi Verbum Domini contemptor ſe-
pis. Audi, inquam, quid Propheta intonet
Quid Tu vides, & David, in vinea ſi-
ne maceria? An ſoli viatores diverterunt in
eam, curſim ſe refecturi? Viatores? Urſum
ego video, & Tigridem, & belluam cujus
lbid. 14. ſtragem verius noſco, quam nomen. Exter-
minavit eam Aper de ſylva, & ſingularis Fe-
rus depaſtus eſt eum. Aliud hoc ſanè eſt, quam
viatorum ſolatium: exterminium vineæ eſt,
quæ videbatur humanitas: Feræ & Apri ſunt
in vinea, qui putabantur homines in via. O
inſenſate! Ferus ad te acceſſit humana pelle
contectus, & Aper ſæviet, qui habitu in-
ventus ut homo penetravit. Viatores credebas

Amici
impii.
Corſilia- tibi.
rit impii
evitentur.

Philip. 2.

7. te in vineam admiſiſſe, & admiſiſti extermi-
natores. Quid, quòd non vineam modò tuam,
C. 5. ad ſed & Te beſtiæ ſylvæ conculcarunt. Nemo
Euſe. deſtruat parietem tuum, inquit S. Ambroſius,
bium. ne ſis in conculcationem. I nunc, & ſepem
tamquàm creantem tibi anguſtias diſſipato.
Scito ſpinas aut ut tueantur tua, vineæ eſfſe
circumducendas, aut ut te crucient, ferendas
Serm. 6. in corde eſſe. Noli timere Timorem. Qui Chri-

in Pſal. Num timet, inquit S. Ambroſius, non timori
118. e,ſt ſubditus, ſed devotioni. Pietatis hic timor
eſt, non inſirmitatis.

Ad me ipfum anima mea conturbata
eſt: propteres memor ero tui de ter-
ra Jordanis, & Hermonim à monte

modico. Pſ. 41. 7.

Triſtatur peccator ob ſua ſcelera, utque
ſe ſoletur, Jordanis recordatur, diei videlicet
Baptiſmmi ſui. Sanè frigida conſolatio in aquis
Deſzera- iſtis. Recordatione Innocentiæ creſcet crimi-
Se „: num turpitudo. Eô magis conturbaberis „ quô
„, te candorem amiſiſſe memineris. Quare er-
Serupulo- g6 Eccleſia recordatur Jordanis, dum fſuis
ſ. ſceleribus cruciatur? Puto ſapienter ità ſecum
ratiocinari Eccleſiam: Si ignovit, & abluit
me in baptiſmate non cupientem ablui, &
neſcientem quid agerem: an abjiciet me, tot
gemitibus parantem illi aquam, quâ me di-
luat? Si hebetem exterſit, non emundabit
lacrymantem. Ergône Sol Juſtitiæ, qui au-
rum in ea Terræ parte confingit, quæ eum
refugit, tam altè in cavernas defofſa, ne Flo-
re quidem decorabit, agri glebas, quæ illi
Patent, hæréntque?

—

Oliva 4

Eæx Sion ſpecies decoris ejus: Deus no-
Rer manifeſte veniet. Pſ. 49. 2.

Sibi viſa eſt Divinitas minns ornata, quoad Sana;g.
divitiarum ſuarum pompam in Virgine non me Ma-
explicuit. Quaſi apparere inter homines re- Yis Praro-
cuſabat, quamdin dignum ſe opus Mundo s.
non exhiberet. Hinc eſt, quòd Moyſi vel in- n il
ter caligines apparuit, vel in rubo: quaſi vi: nis excet.
deri nollet, cujus adhuc non videbatur opus lentia
excelſum. Ommis gloria ejus, filiæ Regis ab in-. Gloris
tus. Id eſt, Gloria Dei pene omnis, ab ornatu Peickk.
Prodiit Virginis: ideè enim eum magnum Flaa.14.
prædicamus, quia magna fecit in ea. Ad- lbidem
ducentur Regi Virgines, poſt eaam. Ubi ante
Virginem telo voti immolata uſquam eſt Deo
àa mulieribus viriſque Virginitas. Conturhatæ Pl. 45.7.
Junt gentes, & inclinata ſunt regna, inquit
Propheta. Id verò unde contigit? Audi, quid
proximè præmiſerit: Sanktifcavit tabernacu-
lum ſuum Altiſſimus, Deus in medio ejus non
commovebitur: adjuvabit eum Deus mane dilu-
culo. Exaltatio Virginis Dominum exaltavit.
Ideò, qui latitabat ante hoc opus, ſpectari
negligens, vix, humero ſuo Prophetæ Moyſi
revelato, hic ubi jam Tabernaculum ſuum
perfeciſſe dicitur, videri vult, & ſpectatores
provocat dicens: Vacate & videte, quoniam ego lbid. 11)
Jum Deus exaltabor in gentibus, & exaltabor
in terra. Nunc videor videri poſſe Deus, quia
Jam opus meum complevi; ideò ſpectate me,
& intelligite ex Virgine, quòd ego ſum Deus.
Nunc tandem exaltabor in Gentibus, quia &
ex gentibus elegi, quam ſupra Angelos exal-
tarem. Magnus Dominus & laudabilis nimis: Pl. 47.2.
Sané: ſed ubi adeo magnus atque laudabilis
eſt? In Civitate Dei noſtri. Quæ Civitas Dei,
niſi Mater Dei, in qua Verbum caro habita-
vit? Meritô proindè ſubdit: Deus in domibus

Ibid. 5.

ejus cognoſcetur. Domus hujus Urbis virtutes

Virgims ſunt. In his ædibus Divinitatis eluxit
omnipotentia. Quam aptè id in conſequentibus
Propheta prophetavit: Quoniam ecce Reges
terræ congregati ſunt: oonvenerunt in unum. Re-
ges terræ, id eſt, non luti, nec ambitionis,
ſed corporis ſui. Hi Reges exploraturi Virgi-
nis excellentiam virtutes ejus cœpere ſcrutari.
Quid tum? Attende: Ipſi videntes, ſic admi-
rati ſunt, conturbati ſunt, commoti ſunt: tre-
mor apprehendit eos. Benè eſt, at quò evaſit
tantus ſtupor? exclamarunt illich, & dixe-
runt: Nicut audivimus, ſic vidimus in Civitate
Domini virtutum, in Civitate Dei noſtri, Deus
fundavit eam in æternum. Agnoſcimus ex ope-
ris excellentiâ divinitatem artificis: Deus fun-
davit eum. Tum converſi ad Dominum: Naf-
epimus Deus miſericordiam tnam, inquiunt, in
medio Templi, tui. Extra hoc Templum minùs
cognoſcebaris. Tum ad nos converſi canunt:
Circumdate Rion, & complebtimini eam narra-
te in turribus ejus. Ponite corda veſtra in vir-
tute ejus (non virtutem in cordibus, non
enim eam capiunt, ſed mergite in profundo
virtutis illius profunditatem ſenſus veſtri) G
diſtribuite domos ejus (non enim ſinguli ad diſ-
quirendas prærogativas ejus omnes ſufficitis,)
ut enarretis in progenie altera. Quoniam hic eſt
Deus, Deus noſter in æternum, & in ſæculum
Iaculi: ipſe reget nos in ſæcula. Si ergo Virgo
Sanctiſſima Altiſſimmm quodammodé exalta-
vit, quo modo, rogo, non elevabit nos, ſi
, catmn

G fu

, Dummu

a pe

eye

Dr us

Wonn 1
IWn kole

. leo, 1

ggerter

W ul
mnes 1t. iN
3 Munchle
gi chir &
cdonnl
n mugnn
in en 40 ,4
U
ann eſ
Cnnnfter,,
ne, It
it talenn g.

elin ei in

mane gie⸗
mn exakent.
Opheie Myi
Nclun inn
Hechrn

ſſe De
ſppodlhate nn.
ego lun e
tibus aru

tgne luliis
2 Cwits De,
m Cato hah⸗
1

Mwinitts nt
Coneglents
ien elle N
gur innun le

nec anbitoit

lrennr
cEepere Iiin
leuter, 4A.
nti ,l it⸗
, 1 li l
lcO, & N.

Dein
dolcuniben iſe
ſcs: Den 4
Domiuum:
n, Adhilhi-
Teuplan 14
oureriB M.
nini n:

,gl⸗

. . . 1

Introibit uſque in progenies Patrum ſuo-

rum: & uſqae in æzternum non vi-

debit lumen. Pſ. 48. 20.

Paren- Genus, & atavi, & quæ non fecimus
mm abli- ipſi, quantùm obeſtis nobis? Lux veſtra excæ-
vio. cat nos. En, qui ſcrutaturus Proſapiam ſuam
Notiliias znveſtigat Patrum ſuorum progeniem, à Patre

ande. luminum excidit. Væ Monacho, ſi ſui gene-
ris admiratione capiatur: in æternum non vi-
debit lumen. Vix enim inflatum tumore gene-
ris ſpectamus aut Humilitati ſtudere, aut eam
Lucem reſpicere, quæ lucet in tenebris.
Adhuc eſoæ eorum erant in ore ipſorum,
& ira Dei aſcendit ſuper eos. Pfſ.
77. 31.
‚miſe- Dominus in Coelo fedes ejus. uo modo
ricordia ergo, ut peccatores in Terris ſternat, ira
dum pu- ejus aſcendere perhibetur, & non deſcende-

nit. re? Puto, ut naturæ ſuæ indicaret Deus re-

e nen. pugnare ſupplicia, quæ coactus irrogat, ma-

Excom- luiſſe dicere iram ſuam aſcendiſſe ſuper im-

munica- pios, quàm deſcendiſſe. Qui enim aſcendit
zio infi- jaborat, & corporis mole reluctante progre-
gena, ſed

ditur. Noſtro more loquitur, ut mores com-
mærorem . .
bponat Punientium; neque ſolum coaétum id
praferant B
non iram ſe præſtitiſſe declarat, ſed & cunctantem. Ut
Ercleßa- enim intelligas, non feſtinare ad pornas Deum,
Hiei - iram ſuam non & Coœlo ruiſſe ſuper peccatores

lantes. , .
Sapenier dixit, ſed aſcendiſſe.

tardus ad
pænat. Melius erat ei, ſi natus non fuißſſet ho-
mo ille. Matth. 26. 24.
Apiſte Domine quare ad ortum ejus recurris,
& Tepi. cum in Apoſtolatu hærere poſſis. Etiamſi na-
das non tus eſſet, ſi vocatus non fuiſſet à Te, non
ige Te proderet. Ergo dicere licuiſſet, Melins
24sggis elat ei, ſi vocatus non fuiſſet homo ille. E-
Tepiditas leVans enim alliſiſti eum. Verùm qui ità di-
Religionis Ait, Cum nihil non ſciat, intellexit Judam non
berfedio evaſurum fuiſſe ſupplicia, etiamſi a cœtu Diſ-
ſar. Cipulorum exulaſſet. Et quidem Chriſto, ne
a, Proderetur, ſatis erat, ſi Apoſtolus non fuiſ-
et; illi verè, ne periret, id non fuiſſet ſauis.
Unde fapienter dixit Sapientia : Melius erat
ei, non verò mihi, ſed ei, Ni natus non fuiſſet
bomo ille. Quodcumque enim vitæ genus
fſequeretur, periturus erat. Solo abortu ſer-
vari potuit ab interitu, tunc tantàùm non pe-
riſſet, ſi periiſſet. Non moreretur poſt exac-
tam vitam, ſi antequam vixiſſet, exſpiraſſet.
Mn e uare Tu, qui Religioni imputas flagitia tua,
era alleris omninò. Non enim religioſa vita, ſed
ass dam. Alta tua tibi attulit interitum. Qui enim Apo-
naberi,, ſtata nec Voti reus fores, ſi permanſiſles in ſæ-
ui teus culo, Latro ſorlitan & homicida, atque adul-
r. ter plectereris „ſ1 ad Monaſterium non confu-
Nianm u, Biſſes. Non locus tibi obfuit, ſed Cor: nec
ras pecea Habitus ſanctus impulit Te, ſed perverſi habi-
turu.. tus Tibi nocuere. Zizania non ignem merue-
e re, quòd inter frumenta ſuccreverint, ſed
“ an quôd Zizania fuerint. Ophni & Phinees non

Ii pereas

Stromatum, Lib. VII. 43

eam elevemus? Quis eſt, qui magnus eſſe
cupiat? accedat ad Virginem, &£ magnus erit.
Quantùm eam extuleris & vocibus & mori-
bus tuis, tantùm ab ea efferéris.

damnati, quia Templo ſerviere: Nam Acham Lecas non
8& Ablſalom periere, galed non cidari inſigniti. obeſt.
Vitiis, non Chriſinati ſuum debent interitum, Fage,
non rei, quia intrarunt in Sanctuarium, ſed e, ze
quia intulerunt in Sanctuarium flagitia Taber- Sorg
naculo Domini inſolita. ſus ſpiri-
tualis.
Concupiſce ſapientiam, ſerva Juſtitiam,
Oeus praæbebit eam tibi. Eccleſ.
I. 33⸗

Scientia Luminare minus quodammodè eſt Seentis
ad ſolatium noctis, & humanæ inſcitiæ tene- udaar Pi-
bras temperandas. Porròô Luna ſine Sole non renuias
lucet. Serva proindè Juſtitiam, qui ſapien:. “-
tiam optas. A mandatis tuis intellexi: inquit Pfal. 118.
ſapientiſſimi filii Parens non minus ſapiens. 104.
Nota verò, quàm accuratius debeant ſiudere Scientia
Juſtitiæ quàm ſapientiæ, qui ſtudent. Concu- 2*
Piſce, inquit, ſapientiam, ſerva juſtitiam. Vix Spiritua-
cupiditatis excedit confinia ſapientia: Juſtitia liæ fudiis
verò operibus conſervatur. Et qui dicit, ut aniefe-
ſapientiam concupiſcas, & Juſtitiam ſerves, enda.
Vix tibi permittit occupari in doctrina, vixque
ſinit te à Juſtitiã tuenda expechri. Non modò
non debes furripere tempus Juſtitiæ debitum,
ut illud ſcientiæ impendas; verùm ſi ſapien-
tiam ſat tibi non eſt cupiiſſe, peccaſti. Et
quidem qui dixit, ſerva Juſtitiam, & concu-
Piſee ſapientiam, indicat à Te priùs Juſtitiam
poſſideri, quam de acquirendà ſcientiâ deli-
beraveris. Nihilo minus, jam adeptâ Juſtitiâ,
& non adeptà ſapientiâ, illam ſervare juberis,
hanc duntaxat permitteris concupiſcere. Et
Deus prabebit eam tibi. O Verbum ſapidum!
Quid Cruciaris, quid times? Deus erit Præ-
ceptor tuus, ſi tu fueris auditor præceptorum
ejus. Audi legem ejus, ut audias doctrinam
ab eo. Quid dico, Præceptor? Non Præceptor
erit ſapientiæ tuæ, ſed largitor. Et Deus præ-
bebit eam Tibi. Laborioſum nimis eſt inliitu-
toris nomen: ideò non dixit, Docebit eam Te,
ſed, Præbebit eam tibi. Quod Præbetur, mirâ
facilitate recipitur. Ut ergo ſuavitatem indi-
caret, quam experieris in conſequutione ſcien-
tiæ, ſi Juſtitiam cuſtodieris, rejecit Verbum
Docendi tanquam inſuavius, & uſus eſt me-
taphord Largiendi. Quid, quod Deus præbe-
bit eam Tibi. Quid eſt Tibi? Profuturam vi-
delicet Cordi tuo, & animæ tuæ ſalutarem.
Non enim omnis, qui ſapiens evadit, ſa-
piens evadit ſibi. Quot enim quicquid doctri-
næ comparant, vanitati, gloriæ, aliiſque,
non ſibi, comparant?

Hortus concluſus, Soror mea, Spon-
Ja: Hortus concluſus, fons ſignatus.
Cahb. 4. I2.

Si concluſa es, & Soror & Sponſa es. Nec rcfen-
ſponſa, nec Soror eris, ſi ſepium te tæduerit. Sechio.
Et quidem ut intelligas, plùs in Anima Muro- Mnlier
rum amari ambitum, & cuſtodiæ munimenta, Aoni it,
quàm ipſum animæ ornatum, attende, quo & e,reto

gatnseat.
modo Sponſus loquatur. Hortus oncluſis, in- Celt

quit, Soror mea, Sponſa. Tiun, ut quod ſemel ames.
Præguſtaverat, guſtaret iterum, repetit, quæ Meaeſtia.
dixerat, & ait: Hortus eonoluſus, fons ſignatus. Peernn
Planè immemor præconii & propoſni ſun ſpon- 4ia.
Ubi enim vocabula Sororis & Seyiztas.
ſpon-

ſus apparet.
4

ſponſæ reliquiſti? Itâne oratio creſcit, ideò-
que geminatur laus, ut quam primèò Hortum
appellaras & Sororem, Hortum deindè voces
& Fontem. Exareſcat Fons iſte, quo tanti
ſplenderis & amoris titulus evanuit. Satius
erat, ſemel laudaſſe. Quam credideramus Hor-
tum & ſponſam eſſe; nunc cùm repetitur ma-
turiori conſilio laus, non hortus & ſponſa, ſed
Hortus eſt & Fons. Abſit, ut detraxiſſe de
ſponſæ laudibus credamus, quam cumulatiùs
laudaturus, ſecundò celebrat. Abſit, ut illau-
datam putemus, quam Deus commendat. Quid
ergo dicemus latere præconii in Fonte, qui
ſubſtituitur vocabulis Sororis & Sponſæ? Pla-
nè Puteus altus eſt; nec adeſt, in quo hau-

Joan. 4. .
1I. riamus. Sanè Fons iſte ſignatus eſt, cujus tam

Tyro ſe-

. arcanum eſt Sacramentum. Equidem puto ad
rius pro-

incrementum laudis profeciſſe Sponſæ, quòd
poſita re- .
zinebie non Sponſa aut Soror, ſed Fons ſignatus dicta
Perſeve- ſit, Cùm iterùm laudaretur: quòd, apud ſpon-
vantia ex ſum, majoris ſit pretii Cuſtodiæ atque ſigilli
vereelere. nomen, quàm Sororis aut Sponſæ. Uberiùs
Exerszia laudat appellando Fontem ſignatum, quam ſi
Gpiritua- Colnpellaret amicam, id ſanè licet agnoſcere,
tia. cùm primùm Dilectam effert. Hortus conclu-
Jſas, inquit, Joror mea, Sponſa. Notaſtin?
Præmittitur nomen Horti, tum vocabulum So-
roris conſequitur. Princeps ſanè eſt in regno
Sponſi, quod in laudibus ejus eſt primum.
Præcellit, quod præcedit. Et ne id putares da-
tum Horto ob flores & aromata, non autem
ob cuſtodiam & ambitum murorum: Hortus
concluſus, inquit, non Hortus floridus aut fru-
gifer, Soror mea, Sponſa. Quæ fortè intelli-
gens ex ſerie nominum merita rerum, cùm au-
diſſet prius Hortum concluſum ſe dici quàm
ſponſam, illicò Fontem in horto concluſo non
clauſum non modè obſtruxit, ſed & ſignavit.
Quod ità pergratum Sponſo fuit, ut confeſtim
laudatam jam nuperrimè dilaudare iterùm non
refugerit, ſuppoſito tamen & ſuffecto Sponſæ
ac Sororis nominibus, ſignati Fontis vocabu-
Fame e“ lo. Ut ejuſdem, vel majoris eſſe dignitatis in-
e ber W telligerem d IrxsoM efle, non Sponiam
deſiam. telligeremus apud Jrs e, P
illius eſſe, ſed pro illo Fontem eſſe ſignatum.
Csba Meritò proindè exclamat Ambroſius: Nemo
parietem tuum deſtruat, ne ſis in conculcatio-
nem. Non te moneo, ut flores colas, ſed ut
murum cures. Vel florida ſperneris à Chriſto,
ſi carueris muro, ei placitura etiam ſine fru-
gibus, ſi tamen circumſepta fueris undique &
concluſa. Neque ſolum ſperneris à Sponſo, 6
JESU Sponſa, Filia, Soror! atque Socia, ſi
Parietem tuum neglexeris, ſed & à ſæculo
conculcaberis. Rogo te, cuſtodi murum Mo-
deſtiæ tuæ. Crede mihi, Flos doctrinæ, Po-
ma virtutum magis ſingularem ferum ad exter-
minium tuum allicient, nec non aprum de ſyl-
va evocabunt, ſi deſtrues ſepem Verecundiæ,
Apoc. 2I. atque Modeſtiæ murum everteris. Et murus
14. civitatis habens fundamenta duodecim, & in
ipſis duodecim nomina duodecim Apoſtolorum
Ibid. r9. Agni. . Et fundamenta muri civitatis, om-
- ni lapide pretioſo ornata, &c. Planè non vi-
ectio. lis debet eſſe murus in Terris, ubi tot inſi-
diæ, qui tanto ſumptu in Colis exſtruitur.
Circumſpectionis Paries non negligatur ab
Horto Sponſæ, qui tanti fit in Urbe Agni.
Nomina Apoſtolorum non locantur in plateis
Urbis, ſed in muro: & ipſæ plateæ ſtratæ dun-
taxat ſunt auro vitro ſimiliori quàm auro, hoc

eſt püriori, quàm pretioſiori. Paries vero ex

Oliva

lapidibus pretioſis. Docent hæc certé nos,
non probari eum Agno, qui exterioris diſci-
plinæ incurioſus, totum reponit ornatum in
interiori animæ ornamento. Et erat, inquit tbid. 18.
Joannes, ſtruétura muri ejus ex lapide jaſpide:
Tpſa veréô civitas aurum mundum. Non video,
quid fabricet, niſi ruinas, qui ſapienti archi-
tecto, imèò verò architectanti ſapientiæ in ædi-
ficando diſſimilis fit.

Conſige timore tuo oarnes meas: à Ju-
dicis enim tuis timui. Pſal. 118. 120.

Si Timuiſti, quid Timere quæris? Nimi- YZimor f-
rùm Timori Timor proluſit: Timor enim à alu.
judiciis ſatus, Timor pœnarum eſt, non ti- a
mor eſt Dei. Ergo Tuo Timore confige me, mei.
quem jam transfixit Timor judicii tui. Te cu-
pio Timere, non pœnas tuas. Timor ille du-
rus eſt, & oſſibus debetur: Iſte verò, quem
ſitio, delicatus eſt, & hæret in carnibus. Qui Serm. 6,
Chriſtum timet, inquit S. Ambroſius, non ti- in Pfal.
mori eſt ſubditus, ſed devotioni. Pietas hic Ti- I158.
mor eſt, non infirmitatis. Ut audis, timor iſte
magis amor, quàm Timor, eſt. Et ideèò for-
tè Perfecta Charitas foràs mittit Timorem. 1. oan.4.
quòͤd regnare deſperet, ſi ille animo ſubſit. 18.
Tam enim charus Chriſto, tam Deo pretio-
ſus Timor iſte eſt, Deum timens non ignem,
ut penè præ amore diligatur à Domino. Pro-
inde non eſt omnium Timere Timore iſto: eo-
rum duntaxkat eſt, qui jam ſecuri ſunt, nec
ulla cuſtodi egent. Deſtruxiſti omnes Jepes Pſ. 88.41.
ejus, inquit David; poſuiſti firmamentum ejus
formidinem. En quo modo anima ornetur ma-
gis, quam muniatur Timore Domini, poſt-
quàm egere non poteſt ſepium vallo. Deni-
que Beatus vir, qui Timet Dominum, in man- Pl. 1III.
datis ejus volet nimis. . .. Gloria & divitiæ in lbi 3
domo ejus⸗ & Juſtitia ejus manet in ſæculum Pi.
Jaculi. Mare eſt timor Sanctus, quod nullà verm.
fluviorum excurſione redundet. Fons eſt in-
deficiens, novorum ſemper laticum ſitiens.
Virga eſt Aaronis, quæ ſine fructibus flo-
reat, quæve flores abjiciat, ſi amygdalas pro-
ferat. Omnia ſimul habet. Satiem neſcit vir-
tutum.

Scitote, quoniam Dominus, ipſe eſt Deus.
Pfſal. 99. 3.

Felices Agricolæ, ſua ſi bona norint, inquit Servire

ille... Nos verò fortunatos dicere poſlſemus Rer .
. 8 D otatt
ſervos, ſi Dominum noſſent ſuum. Ideò Da- gene⸗

vid, ut nobis hanc felicitatem intraà ſervitutis feium.
corticem latitantem indicaret, exclamat, Ni- Apeſtate.
tote, quoniam Dominus, ipſe eſt Deus. Puta- A eritis
tiſne recefſuros interdum aliquos à domo Do- jugu.
mini, ſi ſcirent à ſe Deum derelinqui? Puta-
tis tam moœſtos remanere pleroſque in hac ſer-
vitute, ſi meminiſſent, ſe Deo militare? Pu-
tatis, tam negligenter, tamque oſcitanter ſer-
vituros nos Dominô, ſi eum ſciremus Deum:
hoc eſt, digniſſimum cultu, remuneratione
largiſſimum, ſublimem imperio? Ergo non abs
re erit ſervis Dei explicare dignitatem Domi-
ni ſui. Primòô, ne eum deſerant; Secundè ut
illi ſerviant; Tertiò, ut in ejus ſervitute &
gaudeant, & glorientur.

Ecknun P
m! Veni
1 1.

d .
tun

.
W
,: W
eianil
nen
tnnkt
de nel.

l.
en,

en N
Indt enmn
Clte In
t. Eear
imorili.
e verd
Carnibu Ee
lius ti
Tietat hel.
dlis, tmn
Et idd
tit Iinm ,
arunnd
n Deo.
ns
Domim
imoteihee⸗
deuri t, e
i me genl
nmnmmntt
ins ornennt.
Domm, N.
n lo De
Mitun, in r
is & Aniti
tet in ,n
US, Ql
t. Ton
laücum I
ge fruclhu?
amggf
atiem del

g .

Hna wilt,
g. DMend,
r
ſuumn In h,
n ne lliiy
nnt) N
, evcle 4
, Den ke
go nan .
eelne
oſae II 1
eo Pilm 1.
ue oleti
nKirenn

im

W Stromatum, Lib. VII.

Uiinam mortui eſjemus per manum Do-
mini in terra Egypti, quando ſe-
debamus ſuper ollas carnium, & co-
medebamus panem in ſaturitate. Exod.
C.⸗ 16. 3

nelizieſ- En quo modo Æιgyptus arridet, & placet,
rum in. poſtquam relicta eſt „ quæ adeòô inwiſa erat;
gratitsdo. cum incoleretur! Qui Hebræos iſtos audiret
Wieatio- in ſolitudine ità murmurantes, ſuſpicari poſſet
nis abli in Æ gypto eos regnaſſe, non ſerviſſe, nec
4, e- lateres ibi coxiſſe, ſed abundaſſe deliciis, nec
andi evaliſſe compedes & flagella, ſed coronà &
ERntatio aulà excidiſſe. Quando ſedebamus ſuper ollas

exr eWH vasrnium, & oomedebamus Panem in ſaturitate.
gia wün-

di Et hoc quidem ſomniatis. Quando enim li-
Exod. ré. cuit vobis ſedere ſuper ollas, qui cogebamini
3. plagarum redimere acerbitatem labore conqui-

rendarum paleagarum, & laterum ſubigendo-
rum? Veràùm, eſto, comederitis aliquando
carnes, cur compedum obliviſcimini, qui le-
Religiß betum recordam ini? Enimvero vel inopia pro-
aerrigan- cul poſita & relicta, opulentia putatur. Sed
tie jes- quid hoc miramur in Hebræis, fuetis demi-
SD rari tantùm terrena, quod ſatis admirari ne-
Set quimus in Evangelio? Dixit Rmon Petrus ad
Matth. JExSUM: Ecce nos reliquimus omnia. Quid
19. ²7. exrgo erit nobis? Ubinam reliquiſti iſta omnia?
Lib. 3. in Grandis ſiducia, exclamat S. Hieronymus,
Matth. Petrus piſcator erat, dives non fuerat, cibos
manu & arte quærebat: & tamen loquitur con-
denter, reliquimus omnia. Mirum ſanè, quod
audimus. Omnia jactat ſe reliquiſſe, qui re-
te dimiſit, nec fortè ſuum, & fortè non no-
vum. Et quidem hoc non dixit plebi Judæo-
rum, non Romanis ſeripſit, non narravit Gen-
Infernm tilibus, quibus notus non ità erat, ſed Chri-
orquebit ſto dixit, qui eum vocaverat, qui eum nove-
nerze rat, cui paupertas perſpecta erat Diſcipulo-
ione e, Tum ſuorum. Dixit Simon Petrus ad JES UM,
rum, qua inquit Matthæus. Nimirùm vel aſinas, quas
amiſerut. amiſerat Cis, & ſervo antepoſuit & filio, ut-
que eas recuperaret, mille diſcriminibus hæ-
redem expoſuit & hæreditatem. Adeò vel ju-
menta pretioſiora Filio ſunt, poſtquàm perie-
rint. Quid? nonne ob hederam, quæ exaru-
lon. 4. 8. erat, petivit Jonas animæ ſuæ, ut moreretur
WMWelius eſt mihi mori, quàm vivere. Cumque
Deus ipſe deſcendiſſet & Coœlo, ut vilitatem
fruticis indicaret non eſſe vitæ Ccomparandam,
hoc illi perſuadere non potuit: Audi, & ob-
ſtupeſce. Dixit Dominus ad Jonam: Putälne,
lbid.9. bene iraſceris Tu ſuper hederam * Et dixit:
Bené iraſcor ego uſque ad mortem. Et dixit Do-
minus, Tu doles Juper hederam, quaæ ſub una
noéte nata eſt, & ſub una nocte periit. O hu-
mani cordis inſaniam adeò diligentis amiſla,
ut vel hederam vitæ Ccomparet, & umbram
fruticis vitæ lucique anteponat! Etiam David
Abſalom, quem ſuperſtitem & exulare coëgit
fugere, ut periiſſe cognovit, luxit. Et
quidemm cùm viveret, fillum non nominavit,
2. Re ſed vel ſervum, vel adoleſcentem dixit: Ger-
18. vate mibi puerum Abſalom. Cùm verò plora-
bid 33. it eum interfectum, ſic loquebatur vadens:
Fili mi, Abſalom, Ahbſalom, fili mi. Quam
vilis apud Eiaüu fuere pretii primogenita, cum
eorum jus retineret?: Denique lenticulæ ea
poſthabuit. At ut ventum eſt ad benedictio-
nes, cùm didiciſſet, undè exciderat, tunc

Gen. 25.

dum maximè eſt in domo Chriſti. Nam mag-

enimverô intellexit pulmentum & Primogenita
non ejuſdem preti efſe. Aunditis Eſaii ſermo- Gen; 2 7:
nibus Patris, irrugiit clamore magno, & con- 342
Nernatus ait. Benedic etiam é&r mihi, Pater mi.
Junioris Tobiæ indolem non plenè Mater in-
tellexit, niſi cùm eo caruit: Baculum ſenetlu- Tob. 5

tis noſtræ tuliſti, & tranſmiſiſti à nobis. Nun- 230

quam fuiſſet iſta prcunia pro qua miſiſti eum.
Suſßſciebat enim nobis paupertas noſtra, ut di-
vitias computaremus hoc, quod videbamus fe-
Uium noſtrum. Ità modèò loquitur, itâque opes
ſpernit, quæ, niſi vana ſuſpicio fuit, ut ſortè
fuit, vel furto inopiam ſuam ſublevare ſate-
git. Neſcio, an invita pro recuperando ar- Tob. 2⸗
gento dimiſerit filium, brevi eum receptura, 21.
quùm Sanctus Senex ſuſpicatus ſit, Legem,
& Deum ab ea neglectum pro hædo, ſed m-
mirùm cùm abfuit, tunc illi eluxit, quis fo⸗
ret filius.

Si vos, elm ſitis mali, ſcitis bona da-
a dare felis veſtris: quantò mag!s
Pater v Ter, qui éſt in Cœlis, dabit
ſpiritum bonum petentibus ſe. Matth.
7. II.

Nota verborum arcanum. Cùm de homini- Parentuas
bus loquitur, filios nominat, Patres non no- edium.
minat. E contrario, cuùm loquitur de Deo, Confidlen-
Patrem dicit, non verò dicit filios. Vos, in- tia in Deo
quit, liis vefrrie: Pater veſter petentibus ſe. non in ho-
Nimirum Tu quidem filium Te exhibebis "inibus.
Parenti, ſed non ille viciſſim ſe tibi Patrem
exhibebit. Contra Deus, & Pater erit, & parentum
carebit filis. Adeò & ingrati ſumus, Deum oblivio.
non colendo, & ſtulti in hominibus ſperando.
Quæ porròô inſania, ut velis eſſe filius ejus, Servire
qui tibi Pater eſſe non vult: nolis autem illi, Pee felix.
qui Pater tibi eſt, filius eſſe?

Faöéta eſt autem contentio inter eos,
quis eorum videretur eſſe major. Luc.
22. 24

Non magni eſſe cupierunt Apoſtoli, ſed ma- Amkitlo;,
jores. Hoc enimverô illud eſt, quod caven- ſuperbia 5
Gloria
nus quis eſſe poſſit, ubi nullæ infulæ, nullus vana. .
honor, nullum dignitatis nec omen, nec no- ,7 idia
men? Major veròô quis non efſle cupiat? Non egrenlss.
nos Minimos eſſe tædet, ſed minores. JNedebo Iſa. 14,13.
in monte Teſtamenti: inquit ſuperborum co-
ryphæus. Quare vis ibi ſedere? an Deus eſſe
cupis? num Deo imperium optas eripere? Nec
Deus eſſe volo, nec Deum regno carere vo-
lo: nolo inferior eſſe Deo, nolo Deum ſupe-
riorem me eſſe. Nimilis ero Altiſiimo. Hoc Ibid. 14
ambio, hoc quæro. Fiam lutum, ſi Deus lu-
tum fiat: non appeto divinitatem, ſed expe-
cto ſimilitudinem: non ſit Ille me major, &
minimus fieri non recuſo, Imò non alter Deus
eſſe volo, ſed videri tantùm volo æ& qualis Deo.
Sim hulvis; dummodè videar non diſſimilis
altiſſimo. Sicut Lilium inter ſpinas, ſio ami- . 17
ca mea inter filias. O re & len⸗ Li- —
lium;, cur inter ſpinas verſaris, & non magis vanaz
flores inter Lilia? Par Liliis forem inter Li- Raeligioni,
lia, & fortè impar: inter ſpinas verò emico mania
præ ſpinis. Pungor, ſed excello. Delicatiäs viliora.
Horerem cum floribus, ſed unus ex illis: hic
ruſticor,

Humili. ruſticor; ſed præ iſtis unus. Inter flores æqua-
ar weA rer à Liliis, ſuperarer à Roſis: inter ſpinas
d7dass. Lilium ſum, differentius præ eis ſortitum &
Aulicus nomen & principatum. Malo inter filias con-
non pro- verſari, hoc eſt, inter rudes animas & imper-
as d. 4 fectas . &£ amica vocari ſponſi, & parens à fi-
vet, coro- liabus dici, quam verſari cum Sororibus meis;
nandus. & uno, cum eis cenſeri nomine, cenſeri &
merito uno. Utinam Charitas ſit & Humili-
tas ea; quæ inter filias amicam collocat. Uti-
nam mortificationis ſit cupiditas, & non ma-
gis excellendi ſtudium, contubernium Lilii
cum ſpinis. Crede mihi, Candidatus eſt, non
candidus flos, quem miraris Florem cum ſpi-
nis. Caſa non diſplicet, ſi ædes inauratæ non
præſtent. Cellæ nuditas, menſæ inopia, aſſu-
menta tunicæ Chriſti ſervum non cruciant, ſi
non diſſimiliter vivant, qui ſecum in eadem
domo moriuntur Mundo, ut Deo vivant. Ubi
omnes Crucifixi ſunt Chriſto, Crux nulli non
eſt aut lectus aut thronus. Singularitas pornæ,
punctionem in lanienam convertit. Non quid
nos vexet, attendimus, ſed quid cæteri non
patiantur.

Eæxquirite bonum, & non malignum,
ut vivatis, & ſic erit vobiſoum Do-
minus Deus omnipotens. Amos. 5. 14.

Argu-

Vivere nos primùm oportet, ut ſit nobiſ⸗
mentum 1

cum Dominus. Nec mirum: Deus enim vi-
in Chriſti vorum eſt, non mortuorum. Quid me quæris
se, . viventem cum mortuis à inquit S8. Ambroſius
ex perſona Domini. Apud illum eſt fons vi-
tæ: cujus rivulus niſi fuat in nobis, nos ille re-
Jugiet. Quaàm bonus Dominus, quti ornamenta
Iua interpretatur ſalutem noſtram ſat ſibi pa-
ratum boſpitium credit, ſi ſalvi ſumus. Porrô
quod iſtud bonum, in cujus inquiſitione tan-
tum felicitatis acquiritur? illa bona ſunt, in-
quit Ambroſius, quæ manent ſemper. Et me-
Religioni ritò in ejus pectore vult Verbum cupiditatem
berfectio. rerum æternarum, quod in æternum manet.
Nota æternorum pretium. Ut vivas, ſatis eſt
Mterno- ea exquiſiviſſe. Non dicit inveni, acquire,
vwam Ca- poſſide bonum, ſed exquire. Tanta enim ſan-
va. CLtitas Virtutis eſt, tantumque exundat pleni-
tudo ejus, ut non adepta ſolum, ſed & in-
quiſita beatum faciat. Ut vivatis. O Verbum
plenum, ſed explicatu non facile! Ut viwatis.
Vivitis; ſed ut vivatis, exquirite bonum. Vi-
vitis; ſed egetis vitä. Quæ enim vita illa eſt,
quæ bonum non exquirit? Quæ illa vita, quæ
mortem parit, quæ vitam perdit? Ergo ut
digni ſimus, quos Chriſtus ſuo dignetur hoſ-
pitio, rejectis curis omnibus, æternis dunta-
Xat inhiemus.

Beati omnes, qui ſperant in eo. Pfal.

2. 13.
Deſperat? At ego peccavi, inquis. Et ideò non di-
ſperent. Xit Beati Juſti, qui ſperant in eo, ſed Beati

omnes. Si tu unus es ex omnibus, ſpera, &
Beatitudine non carebis. Per omnes rivos Ju-
da ibunt aquæ, inquit Joël: & fons de domo
Domini egredietur, & irrigabit torrentem ſpi-
narum. Quid ais? ſpinis non aquis repletus
es. Exaruiſti, nec modò non irrigas, ſed &
pungis ſentibus peccatorum plenus. Noli ti-

mere. Fons, qui è& domo Domini egreditur,

Joeël. 3.
18.

46 Oliva

non ad Lilia currit, non ad pomaria defluit;
ſpinas alluit, torrentem ſpinarum rigat. In-
tuere JESUM in domo Phariſæi, Peccatri-
cem irrigat torrentem ſpinarum, & adeò pro-

fuit, ut rigari potuerit ab ea, verſis in roſas

ſpinis, cujus odore non modò domus, ſed &

Eccleſia univerſa repleta eſt. Phariſæi inwitan- Eapſi eri⸗
tis obliviſcitur, & ſolius recordatur Peccatri- Sendi.
Confeſſa-
rii nimi
auſteri

Cis, illius dapes negligit, hujus lachrymis re-
ficitur. Adeſt Samaritana è Sichem, Torrens

procul dubio ſpinarum: ilhicò & cibi & Diſ- ie do-

cipulorum oblitus, eam alloquitur, eam ſanat, ceantur.

eam cupit, eam ex pellice unius Dei conver-
tit in Sponſam. Nimirùm Fons iſte ſpinas
amat; ſpinas ſitit: Non enim venit vocare Ju-

ſtos, ſed peccatores. Morituro Domino ad-

fuit Maria Magdalena. Qui ei adeò blanditus
eſt adhærenti ſibi in convivio,; quid humami-
tatis exhibuiſſe putandus eſt non relinquenti
ſe in patibulo? At qui fovit ſequentem ſe ad
epulas, penè neglexit ſequentem ſe ad ſuppli-
cia. Ne illam quidem reſpexiſie legimus. O
fons domus Domini, quare tam largus ſuper
Magdalenam inter delicias, tam verô parcus
ergaà eam in Cruce, ubi in quinque flumina
exundans irrigaſti univerſam faciem Terræ?
Nimirùm Peccatrix erat in convivio, propè
Crucem verò jam erat Magdalena. Dominus
autem fons eſt, ſed declinans non ad areolas
aromatum, ſed ad torrentem ſpinarum. Pro-
indè non influit in Magdalenam, quæ ex ſpi-
nà jam Roſa evaſerat, ſed ad Latronem con-
fluit & carrifices, qui Torrentes ſpinarum,
& clavorum erant. Ideò cùm poſt reſurrectio-
nem ſuam eidem apparuiſſet, proruentem ad

pedes ſuos rejecit, noluitque ab ea tangi. Woli Joan. 20.
me tangere. Quid horres, Domine? Quæ te 17.

vult tangere, illa ipſa eſt, quæ & tetigit pe-
des tuos, & lavit. Tetigit: ſed cùm Torrens
ſpinarum erat. Jam Roſa eſt, jam Lilium eſt,
me ampliùs non eget. Reſervo ſpinis, undas

quas ſitit Roſa. Fundatur exultatione univerſæ Pfal. 47.
terræ mons Nion; latera Aquilonie, Civitas Ke- 3.

gis magni. Undè Mons Sion Aquilonem, hoc
eſt, impios reſpicit, indè à Deo reſpicitur, &
eligitur in habitationem ſibi. Verùm unde tan-
tus in iſto fonte ſpinarum amor? Undè? ex

domo, undè egreditur. Et fons de domo Do- Joél, 3.

mini egredietur, & irrigabit torrentem ſpina- 18,

rum. Domus Domini Virgo eſt: didicit in

ejus pectore fons iſte miſereri impiorum. Hor- Can.4.1

tus concluſus... fons ſignatus: (loquitur de Vir-
gine Hieronymus) de quo fonte ille fluvius
manat, qui irrigat torrentem vel funium, vel
ſpinarum: funium, peccatorum, quibus anté al-
ligabamur: ſpinarum, quæ ſuffocant Jementem
Patris-familias. Ergo à Virgine, hoc eſt, à
Lilio habet Fons, ut ſpinas amet. Nimiruùm
ſi ſpinas refugeret, careret Lilio. Nam quid
egit Virgo, ut inſereret amorem ſpinarum in
fontem iſtum. Seſe ſpinis circumcinxit, im-
miſcuit ſe Lilium ſpinis, coactſque eſt fons
irrigare ſpinas ut rigaret Lilium. Sicut Lilium
inter ſpinas, ſic amica mea inter filias. Quaſi
dicat Virgo, Filius meus Flos campi eſt, &
paſcitur duntaxat inter Lilia. Quid igitur fa-

ciam, ut ſpinarum eum miſereat? Scio, quid

faciam. Præ ommibus Liliis Sponſus me dili-
git. Me ſitit, me cupit, meam ſibi optat o-
ſtendi faciem. Quid ergo? Locabo me inter
ſpinas; & ità, ne me careat, illas quoque com-
Pplectetur; rigabit ſpinas, ut Lilium riget.
Fluminis

Can. 2.24

ele. 4
1
ulliten
Alen

auſien
n Ith
gallui
Deu in
us ne
iit in,
Puninten
Flrl,
cnn Kumn⸗
ſaskkiron
lren: 4
jt Kn
ima ſon
Mn Iun

fnt en
e
1 Hydem,

ln emanar

un, elte

el i 4
H
Wr:

4

un,
eetn.
n
l

Uumimn l,

ACt k

Wn
onim 4.
e lnän
UIlngni
kenten keil
Eadſi
legimnk 0
lugnni
Verd ſarn
ue Aomm
Gem Tene
Fni, in
. Domm
honn ad id
inarun. Nr.
, Cralſt

d Cum Tunn
o fhiin
tution
nir, (Miaul⸗
Aquianm,
eo eſionm
Verium uce

eſ . t
iminm D
loquumt ce ⸗
ſmte il

el ſmin. .

Pl. 45. 5.

„

Stromatum, Lib. VII.

Fhzninis impelis lætificat ivitatem Dei. Qua .
re impetus lætificat, & non magis lenis &α
moroſus fluxus? Enimveròô ideò lætatur Civi-
tas Dei in impetu fluminis, quòd ſentiat non

in ſe immorari quod maximè verebatur, ſed

Ibid.
ſoeë 3.
18.

rapido curſu ad peccatores ferri. Vel certè di-
camus ità. Fluminis impetus lætificcat Civita-
tem Dei. Flumen iſtud in Virginem defluxit,
ut circa eam laberetur, ſat eam contentum al-
luere. Verùm qui ut moraretur, & ſtagnaret
in Urbe, advenerat, inſtillari tantum ſibi ſen-
ſit alluendi peccatores deſiderium, ut illicò
præcipitari & devolvi ad eos coœperit cum im-
petu. Et hoc tandem eſt, quod Cor Virgi-
mis exhilarat; quæ non tam gaudet, quòd in
ſe Deus influxerit, quam quòd eum ad irri-
gandos torrentes dumorum emilerit ex ſeſe.

Fluminis impetus lIætificat Civitatem Dei

Et fons de domo Domini egredietur, & irriga-

hit torrentem ſpinarum. Quaſi dicat, ſi illinc

egredietur, huc deveniet. Cur enim deſerat
domum ſuam, niſi ut ſpinis benefaciat. Nam
flores ibi non deſunt, nec Lilia, ſpinæ deſunt,
& ſcelera: quæ neceſſe eſt quærat, ſi inde
erumpit. Scio, inquit Joël, non prætereun-
das ſpinas à fonte vitæ, ſi tranſeat per domum
Domini. Tu mihi dicis: Egredietur fons de
domo Domini. Et ego dico tibi: Et irrigabit
torrentem ſpinarum.
ut peccatores refugiat fons, qui ſtagnavit in
Virgine, & ejus & viſceribus exundavit. De-
licatius quoque Sacramentum latere hic ſuſpi-
cor. Egredietur, inquit, & irrigabit. Non di-
cit, egredietur irrigans: ſed egredietur, &
irrigabit. Sejunxit ab irrigatione egrefſum.
Non enim ſtatim irrigaturus eſt ſpinas Fons
amator Lihorum. Puto egreſſus eſt, ut ad Li-
lia deflueret: ſed Propheta ex loco unde ma-
navit, conjiciens felicitatem ſpinarum, ait,
Nolite timere, dumi; irrigabit vos, qui riga-
turus Lilia emanavit. Undè hoc ſcis? Egreſ-
lus, inquit, eſt & Virgine. Immiſit in fontem
Virgo, dum eum emiſit, ſitim ſpinarum: &
licèt ſui ortus initio ſitim pateretur daumorum,
ardentiorem tamen expreſſit. Sic etiam qui ſa-
lis plurimum deguſtavit, non ſitit, ſed ſitiet.
At, inquis, egreſſus eſt, & Lilia duntaxat al-
Iuit. En inter brachia Simeonis requiefcit, à
Paſtoribus & à Magis inviſitur, Herodem fu-
glIt, Doctoribus aſſidet, à Joanne baptizatur.
Undique & ubique flores, nuſquam ſpinæ.
Nohi timere: Qui flores alluit, vepres riga-
bit. Vaticinor: Irrigabit torrenten ſpinarnin.
En jam Adulteram abſolvit, jam Chananæam

exaudit; jam Matthæum vocat, jam vefcitur
cum publicanis, Magdalenæ blanditur, Sama-

Chriß;
Oratio
neglecza
Apafala
barens.
Luc. 22 .
Ze 4-
vimarum
ſine Ora-
rione.

ritanam alloquitur, Paralyticum curat: & ſi
vagit inter Paſtores, inter Latrones expirat.
En quo modo à floribus fons iſte exundavit
ad ſpinas. O candens Lilium, ſpinarum pro-
Pitiatio! 6 flos, dumorum tutor!

Et, poſitis genibus, orabat. Luc. 22. 41.

Quis orabat, poſitis genibus? Chriſtus.
Quantò orabat? Cùm jamjam completurus
eſſet opus redemptionis noſtræ. Puto docuit
nos, fruſtra ſperari vincula, & Crucem ſuſpi-
rari, niſi Oratione armemur. Præſumptio eſt,
non Amor, carnificibus occurrere ſine Ora-
tione. Paratus Petrus & in carcerem, & in
mortem ire cum JxsU. Duúm orationem ne-

lites ſequitur, & Tyrannorum aulas ſubire non

Non enim fieri poleſt,

Myrrha.

47

gligit, Magiſtrum deſerit. Paucis: Dormivit,
cum orandum erat, negavit cùm Palma dela-
ta eſt moriendi pro Chriſto. Sciat proindè, Orar;
non moriturum ſe pro Chriſto, ſed negaturum condiat

. . . . Mortifi-
Chriſtum, quiſquis, cùm non oraverit, ſatel dasionene.

Pati pro
Chriſto.

Oratio

reformidat. Vicit Moyſes Amalech: ſed ora-
vVit. Expavit ancillam Petrus: ſed non orarat.
Quiſquis Chriſtum defenſurus aulas ingrederis,
ſi non oraſti, time caſum, ubi præſumis trium-
phum.

Dirumpamus vincula eorum, & proji-
ciamus a nobis jugum ipſorum. Pfal.
2. 3.

Quare infremitis, & inania meditamini? Tribula-
Quid projicitis, miſeri, quid projicitis? Ju- o, 2.
gum ipforum, inquiunt, projicimus. Fallimi- srzten
ni: Jugum Chriſti projicitis, imò Chriſtum pro Chri-
excutitis latitantem in Jugo. Si enim tantùm keo.

adverſitatum & hominum excuteretis onus, Chriſtus
non diceret Pſaltes de vobis, quòd contra Do- 2 et is
Tribula-

minum conveniſſetis, & adversùs Chriſtum ,„, .
ejus. Quæ enim videtur tibi Calamitas & Per- Teniatio-
ſecutio, non perſecutio ſed Chriſtus, ſed fe- ze & Ta-
licitas eſt: Cum ipſo ſum in tribulatione, in- lenu me-
quit. Involutum paleis ærumnarum frumen- i5ροτσιàα

. . Pfal. 90.
tum Electorum non tam Te pungit, quam ma- 35. 2
mipulos tibi parat & coronas, Quid agis, Moriif-

Sponſa? Quid agis? Quid excutis & ſinu tuo? catio &
Quid inquis? Myrrbam excutio. Haud vide- Aumilia-
tur tibi retinendus in pectore Flos ejuſmodi, “ von
quo viſcera mea repleta jam ſunt amaritudine. , „
Myrrham abjicio: non enim pati poſſum tan- 18 80
tum æſtum. Siſte! quæſo Te, ſiſte, non enim repadie-
Myrrham projicis, ſed Dilectus tuus latet in- ter.
tra faſcem, quem excutis. Diſlolve eum, & re.
ſcrutare, reperiéſque intra Myrrham tegi Man- Retigtoni⸗
na, latitare ſub amaritie Mel, in amarore A- uni„
morem abſcondi. En quod ipſi loquebar, jam viliora
nobis ipia oquitur. Faſciculus Wrrha Dile- æminda.

élus meus mihi inter ubera mea commorabitur. elenee
. . 6r; . . „— . medtoecria
Non jam deſipio, non jam inſamio. Dilectus „gi, „on

in Myrrha recubat? recubabit & in uberibus ſint in vi-
Verùm doctrina iſta vix capitur. ſa.
Quis credidit auditui noſtro-: & brachium Do- Cane r.
mini cui revelatum eſt ? Exclamat Iſaias. Cur P. SS
.—. . . ;—VLatlientia
nullus tibi credit? aut cui brachium Domini / akorei-
revelatum non eſt? Audi: Et aſcendet ſicut fieationi-
virgultum coram eo, & ſicut radix de terra Ii- bus.
tientin non eſt ſpecies ei neque decor: Et vi- Ila. 53: I.
dinmnis eum, & non erat aſpectus, & deſidera- lbid.
vimus eum... Quaſi abſconditus vultus eius &
deſpettus: unde neo reputavimus eum. Quàm
aptè ad rem noſtram! Pergit Vates. Vere lan- lbid.
guores noſtros ipſe tulit, & dolores noſtros ipſe
portavit. Audiſtine? Virgultum illud erum-
pens de Terra ſitienti, illud vertetur in ma-
lum, cujus fructus dulcis erit gutturi tuo. Ra-
dix illa ſubarida & infelix, quam neſcis quid
præter ſpinas edere poſſit, illa radix eſt Lilii
& Floris imperantis in Campo. Cui non eſt
ſpecies, is candor eſt Lucis æternæ. Sponſus
eſt, qui tibi languores attulit. Cave, ne do-
lores repellas, quia ſalutare tuum in infirmi-
tate rejicies. Dernique, Abſconditus vultus ejus
eſt: quem non putas, ille eſt. Horres oppro-
brium? Ibi Sponſus latet. Ut proindè ſapien-
ter Propheta cecinerit: Vere tu es DBeus abſ- Iſa. 45.15.
conditus, Deus Irasl Salvator. Mihi crede,
non

non abeſt JIESsUS à contumelia, quam ægrè
admodùm ſuſtines. Non abeſt à Tentatione,
quam exhorres. Ideò antè dixerat Propheta:
Tantum in te eſt Deus, & non eſt abſque Te
Deus. Quaſi dicat: Quid times ſcelus, quid
paves injuriam? Nec ſcelus eſt, cùm tentaris,
nec contumelia eſt, cùm probris incefleris:
Deus duntaxat ibi eſt, & tecum eſt: & non
IIa. 48. I. eſt alius extra eum. Audite hæc domus Jacob,
qui vocamini nomine Iſrazl. Nomine enim II-
raël eſtis, & non re, qui Sponſum non ag-
noſcitis latitantem, & Dilectum in Myrrha
non videtis. Audite hæc, & credite, ſub cor-
tice Erumnarum, Injuriarum atque Tenta-
tionum tegi Deum, ut non ſolum vocemini,
ſed & ſitis Iſraéel. Aliquando circumventus
ab immundarum cogitationum, ſeu contume-
liarum phalange Regius Pſaltes, oravit ad Do-
„30.16. minum, dicens: Eripe me de mann inimico-
rum meorum: & à perſequentibus me. Illuſtra
Jfaciem tuam ſuper ſervum tuum. Nota, jam
manibus inimicorum detentus, non dicit, ubi
es, Domine, ubi es: Veni, quæſo Te, & li-
Pſ. 69. 2. bera me. Deus in adjutorium meum intende.
Domine ad adjuvandum me feſtina. Sed, IU-
Pſ. 30. 16. Iuſtra faciem tuam ſuper ſervum tuum. Quaſi
dicat, non abes, ſed lates. Ideò depone ve-
lum, quo tegeris, & ſufficit mihi. Qui vi-
deor à te, videam Te. Videam Te, qui vi-
des me. Tu inter perſequentes immiſiſti te,
ut me ſalvares, cùm videare cum eis me op-
Iſa. 54. 8. primere. Optimè Iſaias: In momento indigna-
tiomis abſeondi faciem meam parumper à Te,
& in miſericordia ſempiterna miſertus ſum tui-
dixit redemptor tuus Dominus. Quid horres?
Vulnus horreo. En Pharetram Domini mini-
tantem mihi. O ſtulte, & cordis ineruditi!
In ea pharetra, non jacula, ſed Sponſus re-
quieſcit. Solus JksUs tranſmittetur ad te,
ſi contrà Te arcum ſuum tetenderit Deus. En,
IIa. 19. 2. qui dirigitur, ipſe & loquitur: In Pharetra
Jua abſoondit me. Ideôque, cùm tetendiſſet ar-
cum, extraxit & pharetra non mortem, ſed
lbidem. vitam, non jaculum, ſed Filium. Et poſuit,
inquit, me ſicut ſagittam elettam. Ut proindè
mirabunda clamet Sponſa: Vulnerata charitate
ego ſum. Quaſi dicat cum Jeremia. Quid vi-
Thren. 3. deo? Tetendit arcum ſuum, & poſuit me quaſi
12. ſignum ad ſagittam. Attamen charitatem extra-
ho è vulnere, non ſagittam. Deus charitas eſt.
Ipſe eſt Sponſus, quam ego putabam ſagittam.
Vulnerata charitate ego ſum. Bona vulnera.
Amanda vulnera, per quæ Amor infunditur,
per quæ Chriſtus tenetur. Totus vulnerer, ut

1. Joan.
4. 8.

ubique figatur in carne mea Verbum pro me

factum caro. Non intelligo tot Amores, in-
quit illa: Vulnerata ego ſum, & non à cha-
ritate. Verbum aſperum, quo me Soror con-
fixit, enſis eſſe poteſt, Sponſus efſe non po-
teſt. Imò non poteſt non eſſe gladius, quia
Sponſus eſſe non poteſt. Imò non poteſt eſſe
V gladius, quia Sponſus eſt, qui eſt Pax noſtra.
IIa. 49. 2. Audi ipſum, ſi me non audis. Et poſuit os
meum, quafi gladium acutum. Os Sponſi eſt
os illud, quod tibi gladius videbatur, & qui-
dem præacutus. O Mulier, ſi ſcires donum
Dei, & quis eſt, qui loquitur tibi in convi-
Iſa. 9. 3. ciante, qui tibi obloquitur, exultares, ſicut
exultant viétores captà prædäs exultares in mu-
nere, non doleres de vulnere. Verbum eſt
Dei, quod tibi videtur Verbum aſperum. Ve-
rüùm, quid moramur? Refugis ſpinas illas,

Oliva

quas pungere experta es. Cave, ne perdas Li-
lium, duùm ſpinas fugis. JNicut Lilium inter ſpi- Can.xz.a.
nas, ſic amica mea inter filias. Beatiſſima Vir-
go inter ſpinas viret; ejus odore atque dehciis
carebis, ſi punctiones ſpinarum exhorrueris.
Noli timere ſpinas, quas ſi colligis, legis &
Lilium. Noli rubum timere, quamvis & Ha-
gret & pungat. Sponſus ibi eſt, & flamma
non urit, ſed lucet. Manus illæ piloſæ mini-
méque læves Jacobum tegunt, etſi Eſau ſimu-
lent: benedic Deo, & vive. Ergo permitte,
ut tibi dicam: Mulier, quid ploras? Charitas job. 2. 9.
eſt, quod videtur, livor, & plaga tumens: Toan. 20.
Sponſus eſt, quæ ſagitta putatur: Non Myr- lla. 1. 6.
rha, ſed Dilectus inter ubera commoratur:
In Pharetra cæcutiens Amor repoſuit non jaclu-
lum, ſed filium: Latet Lilium in ſpimis: ſplen-
det Deus in rfubo: Amor figitur in vulnere,
non mors: Os eſt exoſculans, quod apparet
ferrum penetrans. In Tribulatione Ipie eſt,
quem quæris. Tantùm Deus eſt in te, cùm
omnia, præter Deum, irruiſſe ſuſpicaris in Te.
Beatus proindè vir, qui ſuffert Tentationem. jac. 1.12.
Infelix Mulier, quæ abſconditum Dei vultum
non agnoſcit. Quæ, düm corticem conchylii
timet, Unionis pretio defraudatur. Quæ, dùm
tenebras fugit, perdit Lucem illam, quæ lu-
cet in tenebris. Quæ à Tabernaculo Salomo-
nis recedit, dùm pelles ei circumdatas ſpernit:
Quæ, dùm timet Virgam egredientem de ra-
dice Jeſſe, amittit florem ex ea aſcendentem.
Quid times? Virga eſt: ſed virga florens, non
mactans. Lia, quam deſpicis, pariet tibi Ju-
dam, ê cujus germine & Reges prodibunt,
& Rex Regum orietur. Doles felicitatem tuam:
ploras fortunam tuam. Si lippientem recuſas,
Solem Juſtitiæ erumpere èê ſtirpe tua non vi-
debis. Lux è& lippa procedet.

Paraſti in conſpeétu meo menſam: ad-
. — 7 7 2
versus eos, qut tribulant me. Pfſal.
22. 5.

Arma, Domine, non menſam parare debes
obſeſſo undique ab hoſtibus. Et quidem Tu
Dominus Deus appellaris exercituum; verùm
bellandi ſatis rudem te exhibes, cùm militem
tuum non armis, ſed efſcis inſtruis, contraà ad-
verſantes ei. Quid, quòd menſa iſta non tam
refectura eſt pugnantem pro Deo Prophetam,
quàm oppugnatura impugnantes hoſtes. Pa-
raſti, inquit, in conſpetctu meo menſam: Non PDei Miſe-
pro me, ſed contraà illos: adversus eos qui iri nende.
bulant me. Ergo vel Dei Miſericordia elucet .
in hoc epulo, quæ tæviendi ignara, pro ma- sSpes pra-
chinis delicias, pro fundis patinas, pro gladio mii.
eſcas, pro ariete arietes, & pro armis armos Dignita-
in hoſtes parat. Vel hinc docemur, nullam tes ren .
ſpe gloriæ firmiorem loricam eſſe: ſi quidem .
Deus, ut Davidem ad prælium excitet, deli- Superir
ciarum illi ſpectaculum proponit, quo vide- Iaboraz-
licet fortiùs in hoſtes ruat, quô lautiores vi- fes mune-
det dapes ſe manere, poſt bellum. Et ſanè ns lo
alacrius in Eccleſia laborarent Chriſti milites, denh lo-
ſi ea, quæ hortatur ad bellum, remuneratio- ieca. Lati-
ne uteretur pro lituo. Denique diſcimus in zia enia-
hac menſa, nihil contrà aëreas poteſtates va- zionis e-

1 4 — mweedium.
lidius eſſe, quam animi de Deo ſuo præſu-rtttis

mentis exultationem. Expugnabis, ſi non pug- Hiiritua-
naveris: triumphabis, ſi riſeris: non te arman- Iis TLenta-

do, ſed epulando victoriam reportabis. Dæmon tionum
enim, remedik.

wpitt

14

Mreyrn
eie

I. .
Aeoc

1— l.
Rmnme,
Chutaſe
n nnrn K
Ohmmnt.
tnonkn.
in⸗ Ur
1n lneke,
Idd n
ne Hech,
Iin k, dn
Picargin
Tytginen-
. 1. 4
Dei runm
en onchzi
t. or, d

detahen
dienteneen⸗
1 alcendet

ges Pfochun
licitatenur.
enten ien
rpe tn n

ur e N

lm erued
Er giint
1Cituuum;ten
8, Cl iis
1us, Ni.
la Ki mnu
Deo ten
es bolis
nenn: N
genin enß
ſencor
enara, Nbe
Pro munn,
ocelnut,
ele: 1
m exeiti/ 4
obit, 1. 4

—

e

4

Stromatum, Lib. VII.

enim, ut ſpernit timentes ſe, ità ſpernentes
Arma al- ſe timet. Ergo Projice arma, & menſam ap-
ucorict. para ſecurus de triumpho, ſi non timueris.
Epulare, & debellafſti.

Tuus ſaum ego, ſalvum me fac: quo-

niam uißeationes tuas ea utſivi.
Pſalm. 118. 94.

ſeeem Incipit tunc timere Propheta;, cuùm ſecurus
dir⸗ jam eſſe deberet. Antequam Dei fieres ro-
perfectis gandus erat; ut te ſalvaret Nunc verò, cuùm
necſſa- in Arce ejus jam milites, quid times? Qai ba-
rie. bitat in adjuturio altiſſimi, in protetione Dei
Pl. 90. . cœli commorabitur. Commorabitur: ſed ita;
ut undique adverſariorum jaculis impetatur.
Si enim recederent hoſtes ab homine, quoties
ad Dei tentorla accedit, is, qui jam habita-
bat in adjutorio Altiſſimi, non audiret men-
tionem flieri ſagittarum evolantium, incurſus
dæamoniorum, & negotiorum perambulan-
tium in tenebris. Planè ſi abeſſent ab eo ho-
ſtes, qui a Dei protectione non abeſt „ non
Tbid. 7. Illi diceretur Cuadent d latere tuo mille, & de-
cem millia à dextris. Ad te autem non appro-
pinquabit. Ergo adeſt, quèôd accedere non
permittitur. Tentat ingreſlum, qui aditu in-
tercluditur. Denique quaàm tibi vigilandum ſit,
cCüm requieveris ſub pennis ejus, hinc diſce;
quòd Altiſſimus, qui lædi non poteſt, excu-
bat, ne lædaris. Ecce non dormitabit, neque
dormiet, qui cuſtodit Iſrael. Sapienter proinde
Propheta timere tunc cœpit maximè, cùm ſe
vidit in domo Dei ornatum monilibus, & o-
pum copiâ locupletem. Tuus ſum ego, ſalvum
me faç. Quia tibi propior factus ſum, ideòô vi-
cinior factus ſum hoſti. Quale prodigium! Di-
ſtat à Deo Dæmon quam maximè: & tamen
nuſquam viciniorem eum experimur, quam
cum Deo appropinquamus. Nunc egeo ſalute,
quia jam milito Salvatori. Nunc paveo, quia
Tuus ſum. Nam & Navis, quô pretiolſiores
devehit merces; eo diligentius à Piratis exqui-
ritur & fortius invaditur. Ex Apoſtolis is tan-
tůùm Chriſtum negavit, qui eum ſequutus eſt.
Factus Chriſio vicinior, vicinius quoque diſcri-
men ſenſit. Diabolus enim eum timuit „ qui mi-
nus timuit. Sprevit fugientes, ſequentem inſe-
quutus eit. Ideo divino afflatus Spiritu canebat
Pſal. r18. Propheta: Fiat manus iua, ut ſalvet me- 4
173. niam mandata tua elegi. Quodam modo multi-
plicari in Deo dexteras optat, quaſi minus ſuſ-
fceret dextera una ad protegendum eligentem
mandata ejus. Fiat, inquit, manus tua, ut ſal-
vet me. Ah Domine elegi tibi ſervire, ides non
extende ſolum manum tuam, ſed quodam mo-
do fortiorem aſſume dexteram „ ut me pro-
Pugnes. Quot emim paſſimus ſum hoftes, quòd
tuus eſſe velim amicus! Fiat manus tua, ut
Jſalvet me. Cur iſta fabricatio ſortioris in Deo
manus ad protegendum te? Num oppugna-
ris? num tentaris? num multiplicata ruina
eſt, ut multiplicari debeant dexteræ „ à qui-
bus erigaris? an iterum peccaſti? an graviùs
deliquiſii „ quàm cuùm Uriæ & violaſti torum,
& ſanguinem profudiſti? Fortè, qui à Saü-
le fugere conſueveras „ne peccares, ut pec-
cares, à ſalutari tuo refugiſti? Infixus certè es
in limo profundi, & tempeſtas demerſit Te,
qui ita clamas. Vereor, ne fili tui ſceleri-
bus proluſeris: quique docuiſti Amnonem
Eithicæ Comment. Tom. V.

Pſ. 120.4.

19-
1

hum præifti Sa-
lomoni in cuſtu Idolorum?: Unde, quæſo,

laſcivire, Abſalonem furere,
clamas, Fiat manus tua, ut ſalvet me. Quæ
te nova vitia duxere captivum? Nullis vin-
cior ſceleribus, nullum patior hoſtem. Inno-
centia me timidum facit, non ſcelus. Quoniam
mandata ejus elegi, ide timeo. Ego, qui cri-
minum opprefſus vinculis vix plumas in de-
fenſionem meam adſciveram, nunc gremio
virtutis acceptus, niſi Omnipotentia vertatur
in Dexteram, paveo. Ego qui dixeram: Et in
umbräa alarum tuarum ſuerabo: donez tranſeat
iniquitas. clamo: Fiat manus tua, ut ſalvet me; pf 18.
duoniam mandata tua elegi. In iniquitatibus 173
conſtituto ſatis erant alæ ad munimen, imo
& alarum umbraculum. In umbra alarum tua Felicitas

Pfſ. 56. 2

7 8 àno“.
rum WPerabo. Nunc autem dives innocentia, Tentatio
egeo totà dexterd, imò & ipſa inſtauretur, gtilis.

ne veteraſcam. Fiat manus tua, ut ſalvet me.
Nimirûm congrefſſurus cum hoſte, quamquàm
Gigante, projeci haſtas & clypeum. Ut ve-
rò a ſocero me tutarer, gladium de Templo
abſtuli, & aberrandum din fuit mihi, ne er-
rarem. Eſto brachium noſtrum in mand: inquit
Iiaias. Domine, cum ſol Juſtitiæ illuxit no-
bis, facti ſumus egeni præpotentis ſalutaris.
In nocte vitiorum vel ſidus lucet: in die vix
ſol illuminat.

Iſa. 33 2.

Ego Dil ety meo, & dilectus meus mi-
hi. Can. 6. 2.

Amor in

Felix anima, quæ, præter JkESsM, diligit
Deum.

nihil. Nedç felik modò, ſed & ſapiens; ſiqui-
dem ſi aliquid cum illo amaret, illum non
amaret. Ecce nos teliquimus omnia, & ſecuti
Iſumus Te. Quid quæſo neceſſe fuit, ut omnia
Andreas & Petrus dimitterent, quò JnsMie-
querentur? Quid impedimenti afferre potuiſſet
dilecturis Chriſtum rete conſciſſum:? ſi Reges
fuiſſent, prudenter abdicaſſent imperium, ne
ab operibus & deliciis abducerentur, à ſequen-
do amandéque Domino. Everriculum verò
quid obefle potuit charitati? Magis ad incre-?
mentum humilitatis profuiſſet abjecti miniſterii
vile inſtrumentum. Scimus enim apud antiquos
fuiſſe in more poſitum, ut, ſi primario fortè
viro ignobilior nuberet fœmina, veſtem è& for-
nice ſulpenſam retineret, ut, ſi fortè ſuperbire
incopillet oblita generis ſui, ejus ei vilitatem
Chlamys indecora objectaret. Attamen Domi-
nus maluit Humilitatem in Apoſtolis periclita-
ri, quam Charitatem. Sciebat enim „ Vix flie-
ri poſſe, ut plenè ſe diligerent, ſi vel dirup-
tum rete ſecum amaſſent. Nihil enim adeo vile
eſt, quod ſi Cordi hæreat, non ſibi Cor cogat
adhærere. Quid vilius, quam pulmentum?
Tamen apud Patriarcham præmium pretium-
que benedickionis eſt. Vel Eſau aliquis præ-
feretur innocenti Jacob in domo Juſti „ ſi pa-
tinam deferat, quæ placeat. Fac mihi inde Gen. ꝛy.
Pulmentum, ſicut velle me noſti, & aßer, ut 4.
comedam, E benedicat tibi anima mea ,ante-
quàm moriar. Audiſtin? ut comedam, & be-
nedicat tibi anima mea. Una valet patinâ be-
nedicere ei, cui Dominus maledixit. Quid,

Matth.
19. 27.
Nthil sra-⸗
ter Deum
ciepit.
Servire
duobus.
Parva
cor occu-
ant.
Pauper⸗
tas Iæ ſa
Tel in mi-
ninmis
Fer vorem
extinguaiét.

quôd non deliciæ modò præferuntur Juſtitiæ,
ſed & virgultum antefertur vitæ, ſi diligatur.
Placuit Jonæ hedera, und nocte & adulta &
nata; adeéque placuit, ut, cùm illa repentè
exaruiflet, vitam ipſam oderit. Petivit animæ Jon.
Iſuc ut moreretur, & dixit. Melius eſt mihi mori,
E qudm

4. 8.

50

quàm vivere. Obſtupuit illicè Dominus ad
voces, & ait ad Jonam. PFutaſne bene iraſca-
ris tu ſuper hederam “ dixit : Bens iraſcor ego
Ibidem. uſque ad mortem? Et dixit Dominus: Tu doles
Juper hederam, in qua non laboraſti, nequé fe-
ciſti ut eeſeeret, quæ ſub una nocte nata eſt, &
ſib und nocte periit. O prodigium! Non Iſaac
fiho, & filio dilecto ac primogenito moritu-
rus benedicit ob pulmentum: ſed Propheta
mori cupit ob hederam. Quid timendum no-
bis, ſi pretioſa reſervenius; quando tanti viri
Cor ita frutici cohæſit, ut recuſet vivere, ſi

ille virere deſinat. Et quidem uno vix die ab

ea eſt recreatus. Adeò ad rapiendum Cor vel
Hedera fufficit, quæ breviſſimo horarum ſpa-
tio nobis fuerit uſui. Noli dicere, Brevi e4
utar re, quæ Conobitam, vel Eccleſiaſticum
dedecet. Quid brevius nocte una? Neque di-
cas vile eſt, quod amo: nihil vilius olere. Tæ-
debit te vitæ, ſi eo careas, quod nec coluiſti,
nec expectaſti, ſi vel breviflimèe eo fruaris.
Propheta es, vir es Dei; cave tamen, ne vel
Hederam ames, quia præpones eam vitæ tuæ;
& ne ad monitionem quidem Dei evigilabis,
ſed dices ei: Benè iraſeor ego uſque ad mortem.
Verùm luſimus uſque modò. Quid enim ſi Pa-
ter filio benedicat ob epulas, & Propheta de-
licias ſuas vitæ anteponat ſuæ. Et Jonæ ani-
mam vivendi tædium cœpit, & amor filio-
rum in ſenibus vehemens eſt, ſi blandiantur.
En prodigium! Audi Terra, audi Cœlum,
quæ locuturus ſum. Sponſa immaculata, ami-
ca, columba, proxcima;, Pedibus ſuis poſtha-
bet Dilectum ſuum. Pulſat ille, nec modò
pullat, ſed & blanditur ſplendido amabilique
nominum apparatu, inſuper & ærumnas ſuas
Can. 5.2 exponit dicens, Aperi mihi... quia caput' meum
plenum eſt rore, & cincinni mei guttis noctium.

Deus no- Cunctatur illa tamen? Ecquid putatis cauſæ
bu vils attuliſſe, ob quam Sponſa pulſantem Spon-
ſt fſum encluſcrit, cur non confeſtim furrexerit,
e ut aperiret. Num regni curis diſtenta, ad ofſ-
ade⸗ “ tium hon acceſſit? aut cum Principibus agens,
ol mini- ab eis abeſſe non valuit? fortè orabat, fortè
ma. tabat, & ideò tam blandè compellanti

Sponſo eſt obluctata. Audite, quid Di-
Can S. 3. lecto illa prætulerit. Lavi pedes meos, quomo-

Delicic. dò inquinabo illos? & coactus eſt Sponſus re-
cedere, ſibique diverſorium quærere ſubter
Pauper- ilices nemorum. Illud verò omitterre non

tas viola- poſſum , Omnia iſta minima, quæ Patriar-

1a. chas, Prophetas, & Sponſas in maxima com-
pulere diſcrimina, voluptatis & deliciarum
Tepiditas fuiſſe ſobolem. Iſaac, ut epuletur, Jonas, ne
paſt fe- aduratur, ne ſurgat & lecto Sponſa, ſpernunt
ov*,: Jacob, vitam & Chriſtum. Quôdque mirere
Fert. vehementiùs qui dapes expetit, ſacri ficari
Perfeſsu. Non recuſarat: qui ſolis radios ferre non poteſt,

naufragia pertulit, & in viſceribus Ceti hym-
nos cecinit: demuùm ſicut Lilium Sponſa inter
ſpinas floruerat, vineas aliorum ſuæ negligens
diligentiſſimè & laboriosè cuſtodierat, tran-
ſilierat ad montem Myrrhæ, & ad cubilia
Pardorum, Dilectum in lectulo per noctes
conqthilerat, aſcenderat è deſerto ſicut virgu-
la fumi „ quæ modoô ne ſurgat è lectulo neve
pPedes inquinet, Sponſum madidum rore gut-
tiſque noctium inhumana & inofficioſa , poſt
blanditias & preces, excludit. Quid, quoòd ne
dormiebat quidem , ſed tantùm jacebat. Adeòô
præteritæ vitæ virtus & fortitudo non prodeſt,
ſi contingat aliquando deliciarum retinaculis

Oliva

illaqueari. I nunc, & jactato ſublatam à te
Crucem in adoleſcentia tua. Vidimus Iſaac im-
molari paratum, jugulumqve offerentem cul-
tro, propè mortem benedictionem pulmento
depaciſci. Vidimus Jonam orantem in ventre
monſtri, exaſperatum ad ſolis æſtum. Vidimus
à Sponſa eum, quem in lectulo exquiſierat, ex
eodem prorsùs lectulo adventantem repelli.

Conturbati ſunt montes in fortitudine
ejas. Pf. 45. 4.

Incurvati ſunt colles Mundi ab itineribus
æternitatis Mariæ, quæ ab æterno deſignata
Dei Mater captiva eſle nequiit, ſed debella-
trix eſſé debuit ſceleris. Cujus fortitudinem

in tanta membrorum imbecillitate exhorruere
Montes ſæculi: ſiquidem Mons ſuperbiz,

Mons voluptatis, & Montes reliqui deſpera-
runt de ea victoriam, poſtquam in lucem edi-
ta eſſet, quam ſpectarant, in conceptu;, tri-
umphum revexiſſe de Montium vertice, Ori-
ginario videlicèt Crimine. Emimverè, quæ
evaſit, quod nemo evadit ſcelus, facilè illa
domabit Monſtra, quibus non licuit carere ſan-
Ctis, vel innocenter in mortali vitâ commora-
tis. An quæ velificavit in charybdi, mergetur
in freto, quod cymbæ innumeræ ſine naufra-
gio tranſiniſere? Præluxit in nocte, & noc-
teſcet in aurora. Ubi non agit, ſed agitur, &
editur, non edit, Gigantem criminum eliſit,
hanc credes conficiendam, cùm armata confli-
get cum larvis. Hydras effocat vagitu, & toni-
truis vocalior ſcorpios non terrebit? Surgit in
umbris Conceptionis, quaſi aurora conſurgens,
& crepuſculis decolorabitur, quando fulgebit
ut S0l?

Ego feci in oœlis, ut oriretur lumen in-
deſiciens, & ſiout néhula teci omnem
terram. Eccleſ. c. 24. 6.

Quæ lumen cœlo addidit, quo modo quæ-
ſo à Principe tenebrarum obfcurari in concep-
tu potuit? Verùm immunem ab umbris auro-
rain nemo noſtrum dubitat. Satius ergo erit,
oſtendere Virginis ope cœpiſſe & Coœlum co-
ruſcare, & terram ſordere. Et ſanè, ante-
quam virgo Solem novum adderet, vel Patri-
archarum ſpes erigi debuit ſpe opum terrena-
rum. Sic Abrahæ merces ita deſignatur in aſ-
tris, ut tamen in arenis quoque adumbrari de-
buerit, ne remotius felicitatis ſimulachrum mi-
ſeriorem redderet ſpem. Regna ei & Reges
ſpondebantur: Cumque nunc Pueri & Puel-
læ ſpernant principatus, inopiam ſectaturi pro
Chriſto, tunc vel Pater credentium ſpe Dia-
dematum in Dei obſequium eſt inclinatus. At,
poſt Virginis partum & ſobolem, Terra vi-
luit, Cœlum ſplenduit, mortaléſque coœpere
calcare lutum, & Solem intueri.

V mm
6 n
a
4ato,
Mine
2 nl
u d
nmn
e
,0ℳ,
al
comar⸗
,uli
,went
futbs i
b:
Cminkh
e ab
mut huſns
in) 1
Nlemm
Ulben pre
cendunek

Bea:iſe-
mæ Ma-
ria Con-
ceptio.

e,
gatns,
temm

n ſui
lchir u⸗

Beatiſſi-
ma Ma-
riæ Con-
ceptio:

oror noſtra parva, & ubera non habet.

Can. 8. 8.

In Feſto &. Agathæ.

§. Aga-
tha.

Utinam ſemper uberibus caruiſſet Soror
Synagogæ, & mater noſtra Eccleſia. Utinam
filiæ ſuæ foret ſimilis Mater, & quemadmo-
dùm ipfa nobis Agatham hodie proponit ſine
mammil-

Pauper-

tas reli-

gioſa ne
ceſaria.

mnmule

D MMrthrn
1n Elne 1
Ed l.n
Dtinhn
e elhonte
ſete
lignice
.
in boent.
netſtn 1.
Uhenice, 0.
inerd, ge
u, baclt i
Cuit careeln⸗
Vnti comman.
dch, wenge
bue
nocte, Au.
Kd anl
timimum dn

vegitu, An⸗
ftebit! Gtn

etur lunni⸗

6.

vonodn 1

Cunan nonm
1ib unbrrar,
Gating gnen
ſe & Calmer
leret, l
de Opn ann
delgumm n⸗

Ge adunhdA

ſimulchmun.
gin
e Pven l.
giuum Arm .
Lentin ſe,
Kinchann
olem, Ten .
rtallee a
tueri.

1
Obera tnn

ube. 4

ile
Pcceſi u.

R

Stromatum, Lib. VII. 51

mammillis, ità liceret nobis tum hæreticis,

loſta- . .
yder tum idololatris eam oſtendere uberibus ſpolia-

ius ſnt tam. Hoc enimverò illud eſt, quod Eccleſiam
modlerati perdidit, abundantia ſcilicèt & copia: quæ

D enim cùm parva fuit, magna fuit, decrevit
Slarni ex quo copit augeri: Quæque non caruit

mediveri. Verbo, hoc eſt (ex Clemente Alexandrino)

Morziff- mammillà Patris, daum mammis caruit, abla-
catio. Ctata eſt ab ubere divinarum conſolationum,
Kerite. ut primùm cœpit uberibus exuberare. Quo-
venie modò, & per quos Chriſti Eccleſia nata ſit,
s. S&SEe adulta perſecutionibus creverit, martyriüiſ-
Religioſm que coronata ſit, neminem latet: poſtquam
non me* verò Chriſtianorum Regum mammillà lactata
a. ef „potentià quidem & divitiis major, ſed
virtutibus minor evaſit. Ità Hieronymus quo-
que ſenſit: Nimirum in domo Abrahæ, ubi
convivium haberi cœpit, miſellus Iſaac ab ube-
ribus Saræ abſtractus eſt. Meum ergo erit oſ-
tendere hujus Monaſterii felicitatem futuram
maximam, ſi tamen felicitate pro Chriſto ca-
reat: miſerrimam verô futuram, ni deliciarum
ſibi ubera præcidat. Et utrumque quidem ex-
ſcindendum eſt Uber domeſticarum videlicèt &
Religioß externarum conſolationum: alioquin non Spon-

Paren- ſæ eritis, ſed Amazones, ſi, neglecto reli-
tum obli- gionis ubere, uber retinebitis patriæ domus,
viſcan-

tur. ut inde ſugatis, quod hic exſugere quævis ve-
Can.8. 8. ſtrum contemnit. JQoror noſtra parva eſt, &
ubera non habet. Non parva eſt, ſi parva eſt.
Etiam ſinapis granum minimum eſt in ſemi-
ne, ſed, ut putruerit, arboribus exæquatur,
& coeli avibus præbet hoſpitiumm. Etiam lapis
ille a monte praciſus exilis & parvus erat,
ſed magna præſtitit, & in montem crevit.
Verum vemiamus ad ubera; ad hæc enim A-
gatha nos provocat. Felix Soror, ſi ubera non
habes: infelix, ſi habes. Placet intueri ani-
mam, turgentibus mammis exultantem. At-
Luc. 12. tendite: Anima, habes multa bona poſita in
19. annos plurimos, requieſee, comede, bibe, epu-
lare. O plena ubera! Quis non invideat tam
beatæ animæ? Is, qui ſapit. Audi, quiſquis
Tbidem. invides, verbum Domini. Dixit autem illi
Deus: ſtulte, häc notte animam tuam repetent

à te: quæ autem paraſti cujus erunt 2 ſie eft,

qui ſibi theſaurizat, & non eſt in Deum dives.
Meritèò, inquis, ſic periit, qui in tantis deli-
ciis luxuriabat. Requieſce, comede, bibe, epu-
lare. Non ego tantis indulgeo voluptatibus,
modicâ contentus voluptate. Non aurum in
veſte, vix ſericum intexo: nec aulæa pendem
in cubiculo, ſed pannus menſulam tegit veriùs,
quàm ornat. Erras, nam Chriſtus, hâc ex-
poſitâ ſcenꝗ Apoſtolos non à deliciis, ſed a vi-
Midem. Ctu compeſcuit. Mox enim ſubditur: Dixitque
ad diſcipulos ſuos: Ideò dico vobis, Nolite ſo-
liciti eſe animæ veſtræ, quid manducetis, neque
corpori quid induamini. Verùm eſto, exun-
dantia deliciarum tanto ſupplicio damnatum
divitem addixerit morti. Quid Jonathas? Au-
1.Reg4. di. Guſtans guſtavi in ſummitate virgæ, quæ erat
43. in manu mea, paululum mellis, & ecce ego mo-
Tior. Et ne crederes, timore ſupplicii delicia-
rum ſuarum parcitatem Jonatham ſimulafſe,
idem, quod ipſe de ſe narrat, de eo Scrip-
Ibid. 2,2. tura teſtatur. Porréò Jonathas non audierat,
um adjuravit Pater ejus populum, extenditque
Saummitatem virge, quam habebat in manu, &
intinxit in favum mellis: & convertit manum
ſuam ad os ſuum, & illuminati ſunt oculi ejus.
Tamen tam parùm mellis, in tanta neceſſita-
Ethicæ Comment. Tom. V.

le iſto

te regii Filii deficientis, & populo obfuit
quo minus Philiſthum perſequeretur, & Vic-
torem in ſummum capitis diſcrimen adduxit.
O mella, quæ vel prælibata tantum luctus
parturitis! En, Deus ſilet, oraculum non
reſpondit, hoſtis evadit, Ifraël inhibetur .
triumphus ceſſat, filius Regis fit filius mor-
tis, Saul fit ex patre carnifex. Penè, ob gut-
tulam mellis, & Pater filio, & Filius vit,
& trophæis Exercitus, & Iſrasl imperii ſuc-
ceſſore caruere. Porrô non ſola fuit Gula de-
liciarum in eiu mellis, ſed & quid pernicio-
ſius illecebrâ latuit in eſca. Dixit enim Jona-
thas, guſtato melle: Turbavit Pater meus 1. Reg. 14.
terram, vidiſtis ipſi, quia illuminati ſunt ocu- 29.
li mei, eò quòd guſtaverim paululum de mel-
quanté magis ſi comediſſet populus de
præda inimicorum ſuorum quam reperit? non-
ne majſor plaga facta fuiſſet in Philiſthiim!?
Viden' ut, præguſtato melle, Patrem damnet
imprudentiæ, & ad ſeditionem populum qua-
ſi excitet. Murmuratio, ſuperbia, inobedien- Mertif-
tia, rebellio Mellis fuere pediſſequæ? Quod atiene
tunc factum eſt, nunc quoque uſu venit. Et j na Ha⸗
quot putatis retardari victorias ob iſtas ſtil- Sa⸗
las? Et quidem tunc unus Jonathas, qui præ- Gale, &
varicaverit, inventus eſt; ſed nunc fortè non volupia-
unus Jonathas & peccat, & toleratur. Non- ¹* 4azes.
ne uti prævaricantem Jonatham habemus,
ità coërcentem Saülem experimur. Ubi qui
exclamet, ſanguinis oblitus, & ſeveritatis me-
mor, Hæc faciat mihi Deus, & bæc addat, 1bid. n.
duia morte morieris Jonatha * Filius es, ſed 44.
Prævaticator, Rex es, ſed & reus; victor Cerredtio
hoftium ſed victus deliciis; ætate florens, g=nen. .
ſed crimine ſterilis; manubiis onuſtus, ſed Jervan
temperantià ſpoliatus; pugnaſti, ſed mandu- zi
caſti; viciſti, ſed non abſtinuiſti; neſciſti Perſona-
quid ageres, ſed egiſti, quod agi non de- um ae-
buit: ne morereris, comediſti, & ideò ma- Se veri a
ximè, quia comediſti, morieris: recepiſti vi- naſtist.
ſum per mella, ſed vitam amiſiſti. Diſces Im-
perii Virgam non voluptati deſtinatam eſſe,
ied Juſtitiæ: exemplo eris futuris poſt te Prin-
cipibus, vix ſceptra intingi delicis quin de
vitâ periclitentur. Ita, inquis, pereat, qui
ſuis deliciis tantum creavit periculum Iſraeli.
Pereat „ qui, inter bellorum diſcrimina, au-
ſus eſt cogitare de melle. Non ego Mella
præguſto, non ego ſæculares delicias opto in
Cœnobio. Paupertatem ſapiunt, quæ mihi
apponi curo, valetudinis firmandæ caus. Cla-
mat Auguſtinus: vel illi non diſſimilis zelo
ſacer Orator: Eſaii propter lenticulam prima- Serm.31.
tum perdidit. Qid dicitis? Solane mella no- àd fra-
cent? Solæne Regum deliciæ animas illaque- tres.
ant? Lenticula non eſt mel; & tamen, qui
eam guſtavit, Primogenitus eſſe deſüt. Sanè
vOS, ihter filias Jeruſalem, Primogenitæ eſtis,
quas & ſibi Unigenitus Patris deſponſavit:
cavete tamen, ne propter lenticulam veſtr4
vos abdicetis primogeniturd. Cavete, ne &
Mundo careatis & merito ob legumina. Ti-
meo, ne aliquæ & ſolio carituræ ſint, & Sole
nunc careant. De ligno, inquit S. Bernardus, Apolog.
Adam, non de carne damnatus. Aqua fuit, ad Guil-
quam bibere David &ũ s Rex & victor auſus non liclmum
eſt. Rex noſter, concludit elegantiſſimè S. Au- Abbaré.
guſtinus, non de carne, ſed de Pane tentatus. Serm. 31.
Nec immeritò, ſiquidem Sodomis non pavo- ad fra-
nes, non ofſtreæx, non aceto diluta margari-tres.
ta obfuere, ſed abundantia Panis. Eva quam- erin25.
E 2 di-a

52
did abſtinuit, virgo fuit, & in paradiſo per-
manſit. Ità ad terrorem noſtrum loquitur Au-
guſtinus. Specto, quo vos ſcuto à Sanctorum
Patrum jaculis protegatis. Video perizomata
ex foliis circumducta comedentibus. Nec enim
plenè Evæ ſimiles eſſetis, ſi comederetis, &
crimen fateremini. Periit Eva, non tam ob
delicias, quàm ob inobedientiam. Nos verè
iis utimur, quibus uti licet per Superiores. Ro-
go, quis vobis hæc indulſit? Obedientia, in-
quitis. Obedientia? Eorum nonne, qui vices
Paupertae Chriſti gerunt inter vos? Attendite: Nec ſi
aſs. Deus ipſe hæc vobis indulgeat, abutamini.
Plus dico, ſi eas Deus vobis tranſmittat è& Coœ-
Diſßenſs- lo, nolite ad perniciem uti. Audacter loquor:
nm: ** in hac re, quaſi, quaſi dixi nec Deo credite
vos reficienti, veſtro genio, non ſuo. Audite

non me, ſed Deum ſibi ſuiſque muneribus de-

Pl.77.26, trahentem fidem. Tranſtulit auſtrum de Cælo,
& induxit in virtute ſua Africum. Et pluit ſu-
D per eos ſicut pulverem carnes: & ſicut arenam
maris volatilia pennata.Et manducaverunt,
& ſaturati ſunt nimis: & deſiderium eorum at-
tulit eis: non ſunt fraudati à deſiderio ſuo.
Quid tum? Deus pluit carnes, ipſe attulit de-
ſiderata fercula. Securine proptereà ſunt Con-
Ibid. 30. vivantes? Adbuc eſcæ eorum erant in ore ip-
Jſorum:⸗ & ira Dei aſcendit ſuper eos. Et ne
crederes levem fuiſſe iram, & ſtomacho con-
vivas aliquantulum laboraſſe ob cibi largita-
tem: Et occidit, inquit, pingues eorum: & ele-
tos Iſrazël impedivit. O Mulier, ſi ſcires do-
num Dei! Mors eſt, quamquaàm à vita pro-
manet. Ni ſcires donum Dei, & quis eſt, qui ti-
bi dicit, Da mibhi bibere. SNi ſcires donum Dei,
ſcires non ideò tibi dari, ut fruaris eo, ſed ut
pro Deo ab eo Te contineas. Sic David obla-
tam ſibi aquam litavit Domino. Sic S. Tho-
mas Aquinas cum piſcatio verſa eſſet in quod-
dam genus piſcium, quod ipſe æger optabat,
guſtare ex iis noluit, ſed Domino dedicavit. Si-
bi vult dari, quod, coràm eo, Tu haurire ſa-
tagis. Venit mulier de Samaria haurire aquam.
Dicit ei JESUS: Mulier da mihi bibere. Peto
à te, quod abs me petis. Da mihi, quod ti-
bi comparaſti. Da mihi, ne tibi noceat. Ve-
nenum eſt, quod tibi vinum videtur. Ne in-
Prov. 23. tuearis vinum, quando flaveſcit, cum ſplendue-
31. rit in vitro color ejus: ingreditur blande, ſed in
noviſſimo mordebit ut coluber, & ſicut regulus
venena diffundet. Cave, ne nimium colori cre-
das. Si bibis, non vivis. Cùm ergo dicit ti-
Joan.4.7. bi, Mulier da mihbi bibere: non delicias à te
ſtudet auferre, ſed funera. JNi ſeires donum Dei,
& quis eſt, qui tibi dicit, da mihi bibere. No-
ta vim verbi, Donum eſt, quod abs te reci-
piat Tua: non enim petit, ut tu non habeas,
ſed ut in æternum habeas. Accipis dum præ-
bes, donat ille, cùm accipit. Ideò cùm potum
poſtulat, ait ſi ſeires donum Dei. Et quis eſt,
qui dicit tibi, Da mihi bibere. O ſi noſſes digni-
tatem à te emendicantis reculas, quas tibi com-
paraſti. Si ſcires divitias Mendici tui. Planè
Mulier, quæ rogari debuiſti, ut Deo tuo ſupra
fontem ſedenti potum miniſtrares. Explica,
Ibidem. quæſo, Te, Domine, & quando puteus altus eſt,
Thren. z. ne ſitientem diutiùs fraudes à deſiderio ſuo, Ef-
19. funde ſicut aquam Cor tuum. Nimirùm illud ſi-
tit, non aquam: in ipſo enim fons aquæ vivæ eſt
ſalientis in vitam æternam: Sed non bibit de fon-
tibus ſuis, qui ſitit cor tuum. Verùm propè fon-
tem penè naufragium fecimus; & uberum, quæ

Joan. 4⸗
19.

Ibid. 7.

Mortifi-
catio.

Oliva .

meliora ſunt vino, memores non fuimus ſuper
aquas. Redeamus ad nos, & abſolvamus oratio-
nem noſtram. JQoror noſtra parva, & ubera non Can. 8.8.
habet. Felix quæ ſi ubera non habet, habet ta-
men, ut Chriſti Soror nominetur & ſit. Quid
faciemus Sorori Chriſti ubera non habenti? Ad-
demus ubera? Abſit. Deſineret enim Soror
eſſe. Quid ergo faciemus. Audi Sponſum: G& bid. 9.
murus eſt, ædificemus ſuper eum propugnacula
argentea, ſi oſtium eſt, compingamus illud tabu-
lis cedrinis. Nolo, addantur ubera, ſed ſi,
in loco conſolationum, murus eſt, Lex vide- Saperior
licèt delicias interdicens, hujus muri non ex- Titss ſi
tent lapides; at eis argentea ſuperducantur De dene-
propugnacula, ut, quod vetatur, non durities,
ſed ornatus exiſtimetur. Eloquia Domini ar- Suderior
gentum ſunt. Verbis excludito à domo, cui E non diſ-
præes, ubera voluptatum, non verberibus: Et, Penles,
ubi oſtium extat, non incruſtetur ferreâ ſeve- at, &
ritatis & ſerupulorum lamin, ſed cælaturd aman-
ex cedro, immortalitatis præmiique comme- "ior.
moratione. Porròô tunc tam murus, quàm Of-
tium contrà ubera excubant in pecçtore Sororis
Chriſti, quòd inſolitæ externæque Deliciæ
nunquam admitti nec tolerari debeant; dome-
ſticas verò non ſemper excludi oporteat. Has
oſtium prudenter temperet, illis murus forti-
ter obſtet. Ergo non ſemper oſtium pateat diſ-
penſationum etiam in iis, quæ licent: nam clau-
di interdàm debet, uti debet ſubindè aperiri
Janua. Quin nec Portas Urbis ſanctas, quæ,
non niſi exactà quartà ſæculi parte reſerantur
poſt annos quinque ſupra viginti, noſtrum
Oſtium imitetur. Promptiùs indulgenda ſunt
aliqua, ita tamen ut nullus ſit inter Prælatos
Samſon, qui valvas à cardinibus revulſas à
Monaſterio ableget, ſemper, omnia, & om-
ni petenti permittendo. Perſtet autem Murus
immobilis, ſæcularia deſideria à domo Dei
diſcludens penitus: ſed Salvator ponatur pro
Muro, ut ait Iſaias. Nalvator ponetur in ea Iſa. 6.1.
Murus. Condiatur repulſa nominibus ſpecioſis,
& Deus author proferatur impoſitæ nobis Cu-
ſtodiæ ſibi tam charæ Societatis: non vero di-
camus, Nolo id agas, Petis, quod nemo pe-
teret, Mereris nihil, & omma tibi arrogas.
Hæ voces, non ſunt propugnacula argentea,
ſed Rupes ferrex. Æadificemus ſuper murum
arces, ſed argenteas: ſepiamus parietem ar-
gento, ſed quod ſit non Phiala, quæ rorem
exſlillet odoratum, ſed ſit Propugnaculum,
quod in everſores Sanctarum confuetudinum
temerarios explodat ſaxa & tela.

Rurſum, poſt tenebras, ſpero lucem.
Job. 17. 12.

Dormit anguis in hyeme, non perit: tor- Vreini
pet, ſed vivit. Superbia, quæ in nocte Ty- propoßta
rocinii tui latere cogitur, ſperat lucem, poſt TWen.
umbras. Ignis ille, quem Jeremias abducétus propeſis
Babylonem defoderat in arido puteo, non ſolum eri sda.
ibi non ſplenduit, ſed & in lutum verſus eſt. Gloris
Videbatur Ignis in aquam tranſiſſe: verùm, vané.
ut extractum eſt lutum & lacu, vix Solem aſ-
pexit, cuùm illicò fulguris & lucis ſuæ recorda- 1.
tus evaſit ex aqua ignis. Juſſit Gacerdos Nehemias Mamili-
aſpergi ipsà aqu & ligna, & quæ erant ſuperpoſi- iatemtol-
ta. Uique boc factum eſt, & tempus affuit quo lunt Ta-
Sol refulſit, qui prius erat in nubilo, accenſus eſt en
ignis magnus, ità ut omnes mirarentur. Noli n- E⸗ on:
dere huic aquæ: Soboles Ignis eſt, Parenti en ſden-
non dum.

Mach.

*
hemte ſegien
lin Deniri

Wuit n

Nlt vo„,:
u (ſtat 1
rgen,
g meo.

e
Oran.
amnin
ddein.
1.
N N
n N
de Il
Pre
W
lit
IAEK
In don .
etürmn
ndnte
Denmnr.
1dond, “
dberbo EV
erre,
Elumnis
icde nnne
UE,und
etore Nnn
Ee Dl
deant one
Ohontt I
monm int
unmn tri
ent: umde.
ſobince gi
ſancit n
ate teln
inti, uns
t inter de

übus kend
Ommnua, A
et alten u
à Cino

01. Dotenn
winbusſent⸗
polte bel⸗
tis: non ſene
,gvod temf
Inna thi an
nacllͤ Agi
ns ſoper nin
mus Pmmimn D
iela, lr 1l
goln
Poflgun 7
n cObloetie
teh.

Sepo
In

RN
„pon erit:

e n

Stromatum Lib. VII.

non futura diflimilis, ut viderit Solem. Imô
enis erat, quæ videbatur aqua: ſed quamdid
5 3

ee ſ. nullum fuſtimit æmulum, lbenter latuit. Ut
perbiet. verò refulſit Sol, tum enimver piguit eum te-
nebrarum ſnarum, & confeſtim fulgorem diſ-
ſimulatum expandit. Sic lapillus ille minimus,
& vix auſus contingere pedes ſtatuæ fictiles;
ut cognovit triumphos ſuos, repenté Mons
Dan. 2. ſactus faciem terræ ilnplevit univerſam. Non

amat Lucem ſuperbia, quandiu nemo lucet;,
& umverſi deprimi optant. Verùm latere neſ-
ciet, cum ahos viderit relucere. Quæ tibi
Videtur arbor hyeme aruifle, virebit vere, &
luxuriabit in Pampinis, quæ ſine ſpecie vitæ
Ila.21.1I. Vitis expallet. Cußtos quid de nocte? Ità ſu⸗
mortiß- perbia tua loquitur ad cor tuum. Jam ſuſpi-
catio Paſ- rat manè; umbrarum pertæſa diuturnitatem.
ſunum, Aurum illud, quod Æ gyptiis ab Hebræis
ece, ſublatum fuerat, videbatur ad Dei caſtra trans-
H latum, & deſüſſe abominationibus Ægypti
Cinum- fatmulari. Jam Dei ſervos ornabat, jam de-
bedio ſtinabatur Tabernaculo Dei exſtruendo. Ve-
Perfes rim quod perrexit cum Ifraëhtis, ut immo-
neeſer Iaret Deo Deorum, brevi compulit filios Ja-
cob & Joſeph idololatras eſſe. Nimirum ..
gyptiorum ſupellex ſuperſtitionem diſſimula-
re poteſt, exuere & obliviſci non poteſt. Si
neſcis, quod Templo deſtinas; idolum archi-
tectatur, tibique molitur Deum eripere. Ideô-
que vitia non domanda ſunt, ſed extinguenda.
Quandin vivunt, feritatem tegum, non po-
nunt. Abſalom, quamdiù vixit, Patri blandiri
potuit, ſed inſidias tendere non deſtitit. Sam-
ſoni Leo non domitus tantum, nec vinctus,
ſed diſcerptus mella paravit. A Saüle quoties
David filius compellatus eſt: exulare tamen
tunc deſut; cum ille deſut vivere. Iram e-
nim, quam aliquando Rex coërcebat; iterùm
in innocentem effundebat. Nimirùm Spiritus
malus ſedari poteſt plectro, ſed brevi excita-
bitur. Non ſufficit, quòd David evocetur, ut
pulſet fides. Eradicandus eſt, non ſopiendus
furor. Pharao, niſi obruatur, etiam decies cæ-
fus, perſequitur Iſraëlem. Iſmaël elici debet,
non plecti. Aloquin illud nobiſcum agetur,
quod Philiſthæis evenit. Vinctum Samſonem
receperunt, cumque ovantes eum ducerent,
repenté, ſolutis funibus, arreptâque mandibu-
là, eos fugavit ceciditque. Nec radi debet,
quem times, hoſtis, nec vinciri. Etiam exocu-
latus domum ſuper te attrahet; & perimet te
nec peribit; longè tibi nocentius futurum ſce-
lus, quam fuerit Samſon Philiſthæis. IIle, fi
perdit, perditur: Vitium funerat, & , quaſi
tartareus Pheœnix, felicius vivet in tuo cinere.

In omnibus requiem quæſivi, & in hæ-
reditate Domini morabor: Lunc præ-
cepit & dixit mihi Creator omnium:
& qui oreavir me, requievit in Ta-
bernaculo meo. Eccl. 24. 11.
Nibil
prater
Deum.

O felix commercium! Tu in hæreditate Do-
mini commoraris, & in Tabernaculo tuo Do-
Chrita AInus requieſcit. Nimiruùm impletur vox illa
abi habi. diligentis animæ: Ego dilelto meo, & Dilebtus
Meus mihi. Porròô, quid illa præſtät ante-
Niri, . quam Deo adhæreat? quid agit Dominus ut
Stain⸗. ipfi bæreat? Illa requiem quærit, & eâ nuſ-
Peliciz, dllam inventà, in Domini hæreditate commo-
vers, Tatur. Ille præcipit, & requieſcit. Sed animad-
Lihicæ Comment. Tom. V.

verte Sacramenta., In omnibus quærit Sponſa.
Sed quid quærit? Requiem quærit. Et ideò ves, S
nuſquàm eam reperit; & ad Dominum con- Apares
fugit. Tu ideò requieſcis in bonis temporali- Deo, Deas
Pus, quia non requiem in eis cordis tin quæ- adharet
ris, ſed ambitionem, ſed delicias, ſed opes. tibi, licèt
Mihi crede: ſi ſolam requiem quæreres, in ee e
ſola Domini hæreditate requieſceres. In omni- T sS
quieſceres. In omni- guaras
bus requiem quaſivi. Inter hæc omnia;, in qui- non Det:
Bus requiem quærit, Dei quoque hæreditas eſt. Aulici
Quæ enim dicit, Et in hæreditate Domini mo- miſoeri, an
rabor: oſtendit ſe jam ad iſtam hæreditatem reidis
tranſiſſe. Morabor, inquit, non Tranſibo. Id , dei
eſt Teneo, quod optavi. Sed tenebo quod cu- bereaet
pii, nec dimittam. Sola cupiditas invadendzæ Dominus;
divinæ Hæreditatis, hæredem te Dei facit, videz
& Chriſti cohæredem. In bæreditate Domini Tvee-
mirabor. Nunc verò ubique requies quæritur;, alili,
præterquàm in hæreditate Domini. Et ideò ra- vera.
ri ſunt, qui in ea commorentur, quia eam ra- Pax cor-=
riſſimi explorant. O vos omnes, qui tranſitis u,
per viam; pertranſite aliquando ad Domi-
num, & videte, num ibi ſit, quod alibi fru-
ſtrà conquiritis. Qui in deliciis fruſtrà requiem
conquiſiſti, fruſtra in opibus, fruſtrà in hono-
ribus: præguſta Deum tuum, & vide, an in-
venias in eo, quod extrà eum non invenis.
Tot Principum aulas commutaſti; ut reperi-
res, ubi pes tuus conquieſceret: quare & Re-
gis Regum non ſubis ædes, ut Domus ejus
quoque periculum facias. Guſtate, & videte,
quoniam ſuavis eſt Dominus. Volo; quæras in
omnibus requiem. Sed inter omnia, memento
etiam numerare Creatorem omnium. Si etiam
in eo quæſieris, quod quæris ubique, morabe-
ris, mihi crede, tandem aliquando in eo. I
omnibus requiem quæſivi, & in hareditate Do-
mini morabor. Quid verò⅛ Deus? Tune prace-
pit, & dixit mihi Creator omnium. Quid præ- grai⸗
cepit? quidve dixit? Nihil aut dixit, aut præ- „ obe-
cepit. Tune præcepit & dixit mihi Creator om- dientia
nium: & qui creavit me, requievit in Taber- Superiores
naculo meo. Nimirùm, antequam requieſceret **M ſaa
in Tabernaculo, ſui prænuntiam adventus præ- asrn
miſit Obedientiam. Præcepit & dixit, & tum mm ſub-
denique requievit. Sed ſi nihil dixit, quid di iectorum
xit? Quid præcepit, qui nihil præcipit? Imò mer em.
tum præcipiendi exemplar proponit, tum Obe- Sic Kecle-
dientiæ pretium declarat. Ut requieſcat Deus en
in Sponſa, Præcipit & dicit; nihilque cùm tie nihil
imperet aut loquatur, ſatis ſibi fuiſſe indicat querat.
ad parendum animi promptitudinem in Di- Saperios
lectà. Puto ità tem contigifſe. Acceſſit Spon- ſui obli-
viſcatur,
ſus, confeſtim Sponſam advocat, & ad eam „ligionis
converſus, Præcipio, inquit, Tibi: cumque ,erfectio.
illa caput inclinaſſet, ſéque dictis præſtò fore Electio
corporis animique habitu oſtenderet: ſufficit Katus.

Ser viri
Deo felixz

Pſ. 33. 92

Obedien-
tiæ Deo

mihi, inquit, Sponſus animi tui votum ob- zeli
temperandi, proptereà?, Tabernaculum para. Taciande

Et requievit in Tabernaculo meo- Porrò Tyro-
nes aliquando non tam conſtanter in hæredita-
te Domini Cor figunt & Mentem, quia re-
quiem non ante exquiſiere in omnibus. Nimis
aliqui properè feſtinarunt ad Deum. Nam ſi
pertentaſſent, Opes, Infulas, Dominatum,
ſenſiſſéntque deliciarum amaritiem, honorum
anxitudines, divitiarum aculeos, firmiùs Deo
adhærerent. Qui non ait, In omnibus requiem
quæſivi, perrarò clamat, Et in bæreditate Do-
mini morabor. Ideò Columba ad Arcam rediit;
quia nuſquàm reperit, ubi poneret pedem.

E. 3 Induit-

Corredtio
mitis ſit.

Compati
neſcien-
1es.
Compati
labpſis.
Lapſi
bland?
erigendi
Confeſſa.
rii anſte-
ri.

1. Cor. 3.
..

Ezech.
37.4.

Induite vos viſcera Miſeriordiæ. Col.

Non ſufficit Apoſtolo, ſi regnet in corde
Miſericordia, ſed exundare debet à corde in
chlamydem, ut Peccator ad Te accedere ne-
queat, quin miſericordiam amplexetur. Ni-
hil interius homini Viſceribus;, nihil ità nobis
extimum, ut Veſtis: Jubemur nihilo minùs
Commiſerationis penitiorem medullam ex ani-
mo in togam ità transferre, ut qui te petit;
ſeque refpieit lIniquus, ſed dolens, nihil in
te videat, quod clementiam & ſuavitatem non
ſonet. An verèò diſtorti oculi, ſupercilium
triſte, os torvum, voces aſperæ, minax ge-
ſtus quibus à te excipitur Pœnitens, ſint E-
vangelicæ Pietatis viſcera; tu videris: mihi
certé feritas tanta ſeveri Sacerdotis in confi-
tentem, ne cortex quidem videtur parciſſimæ
charitatis. Novati iſthæc barbaries fuere viſce-
ra; qui Draco fuit ejulantium, non Nutri-
tius. Audi Paulum; quo modo alloquatur eos,
inter quos zelus & contentio exæſtuabant. Et
ego, fratres, non potui vobis loqui quaſi ſpi-
vitualibus, ſed quaſi carnalibus. Tanquàm par-

vulis in Chriſto, lag vobis potum dedi, non eſcam.

Parvulos dicit, non impios, & parvulos in
Chriſto. Non excludit eos à Chriſto, etiam-
ſi ſine vitüs non eſſe ſciat. Neque dicit car-
nales, ſed quaſi carnales. Minuit ſcelus, quan-
tum licuit, & tegit infirmitatem. Imô in
Tranſlatione Syriaca delicatius elucet Pauli
manſuetudo: Et ego, fratres mei non potui
loqui vobiſcum, ut cum ſpiritunlibus, ſed ve-
luti ecum corporeis. Carnales dicere mimium
viſum eſt, & duriùs ſonat. Appellentur cor-
porei. Quis enim reprehendi ſe putet, fſi di-
catur habere corpus? Naturæ, non mentis
infirmitas notatur. Quid quòd, antequàm eos
corporeos dicat, fratres ſuos dicit. Ubi ſunt
noſtri temporis Ezechieles, ſed illi omninò
abſimiles, qui ad peccatores converſi excla-
mant: Oſa arida, audite verbum Domini. Sta-
tim (ut paule ſuperius ſcripſi) auſpicantur
blanditias à contumeliis. Ofla & arida oflſa
eos inclamant. Mitiùs certé egit Deus cum
luto, quàm Tu cum ofſle: & tamen propius
homini os, quàm lutum eſt. Non clamavit
Dominus, cùm limum ereséturus eſfſeêt in car-
nem viventem: lutum audi verbum Domini.
Non vilitatem illi iuam exprobravit, non mo-

Gen. 2. 7. nuit, unde illud evocaret. Sed leniter inſuf-

flavit in faciem ejus ſpiraculum vitæ. Et ſuf-
fecit. Factus eſt enim limus in animam vi-
ventem. In faciem, inquam, ejus inſufflavit,
non poſt dorſum ejus, aliis ejus vilitatem nar-
rando. Peccatori aperienda eſt calamitas ſua,
ſed tam leniter, ut animes illum, non exſuf-
fles eum. Spiritus ille divinus non dejecit lu-
team illam ſtatuam, ſed erexit: itâque coap-
tatus eft ei, ut Tertullianus auſus ſit appel-
lare Carnem, vaginam divini afflatus. Porròô
cùm vaginam audis, diſce ſponſum licèt le-
nem & animantem Enſem eſſe, quoties luto
inhalatur. Vel Angelus conterruit cuſtodes
ſepulchri albenti amictu. Quid amabilius ni-
veo nuntio? Neque enim tam lenis oratio eſ-
ſe poteſt, quin Peccatorem vulneret; qui ſuæ
conſcius vilitatis ad omma pavet, & trepi-
dat quoque, ubi nullus eſt timor. Nimirùm
tribunal illud vel ſuperioris, vel Confeſlari

Oliva

periodos vertit in gladios. Huc ſpectat viſus Apoc 1.

Joanni Chriſius gladium præacutum ê labiis
emittens. Quale rogo prodigium? Nonne
Chriſtus is eſt & Eccleſiæ Sponſus? undè er-
go illi in ore gladius, cujus labia Lilium ſunt,
& verba vita & Spiritus. Nimirùm inter
candelabra & in altari ſpectabatur, cùm hin-
gua ejus enſis viſa eſt. Intelligis, credo. Qui
loqueris extra Eccleſiam, in Eccleſia dum le-
des pro tribunali, non loqueris, ſed vulne-
ras. Enſis eſt non lingua, quà uteris, ut ſa-
cerdos. Ananias certé & Sapphira ſermone
Petri, ſed judicantis, icti expirarunt. Etiam
Moyſes ſibi videbatur, ut cæteri homimm,
ſed cæteris hominibus ſupra hominem vide-
batur: quos enim emittebat è& fronte radios
majeſtatis ipſe neſciebat, ſed eos ſciebat &
patiebatur populus ſubjectus illi. Quin nec
eorum probo morem, qui Peccatoribus mi-
rabilia de virtute prædicant, quibus mirum
quantàùm miſerorum corda turbentur. Con-
funduntur enim & verecundantur, tot au-
ditis de Innocentia præconiis, qui ſe norunt
nocentes eſſe. Labia ejus Lilia, inquit, di-
Rillantia myrrham. Flos eſt virtus quam præ-
dicas, ſed flos amaritiem diſtillat, quia co-
ram Peccatore commendare virtutem, non
eſt virtutum laudatio, ſed exprobratio vitio-
rum. Numquàm Chriſtus aut crimina expro-
bravit; aut dilaudavit innocentiam, cùm ad
eum Peccatores accederent. Magdalenam non
edocuit quantum eſſet Virginitatis decus, ſed
celebravit amantem. Petro fidei excellentiam
non aperuit, ſed reſpexit. Nihil de liberali-
tate Matthæo dixit, ſed tantùm, ut ſe ſeque-
retur, admonuit. Plerique Petrum imitati
neſciunt deterrere impios à contumelis Do-
mim, quin eis abſcindant auriculam dexteram,
quam ſolam præ cæteris deberemus lapſanti
vel reponere, vel ſervare. Ut primùm gla-
dium correptionis eduxerint, eos omninò ab au-
diendo avertunt, nullam eis reparandi fervoris
ſpem relinquendo. Non ità Chriſtus, qui Pe-
trum correxit, ſed & ſpem inſeruit. Non potes
me modò ſequi. Rectè: ſed addidit: ſequeris
autem poſted. Aliqui radunt, incidunt, diſcer-
punt, mox cùm ofla comminuerint lapſorum,

16.

Joan. 13.
36,

uno verbulo paulèò mitiori putant ſe auſterita-

tem omnem mitigaſſe: aiuntque, ex radice
Jeſſe virgam prodiiſſe, quæ vulneret, & vix
in Virgæ ſummitate florem erupiſſe, qui vul-
nera dulcoraret. Ità primum virga, tum Flos:
ſed Flos non caſu è ſummitate erumpit, ſed è
radice ſuccreſcit: Et Flos de radice ejus aſcen-
det. Hoc eſt, Non ideò lenire debes, quia ni-
mirùm vulneraſti, ne ſcihcèt habearis pro Ze-
lote Tyrannus: ſed ideò ſeces oportet, ut qua-
ſi putatus largiùs feliciſque effloreſcat. In ip-
ſa radice, undè virga procedit, flos concreſ-
cit. Finis verberum flos ſit, ideéque vulnera,
ne cogaris vulnerare. Caveamus ergo, ne ſu-
pra ſapientiam ſapere velimus: ne aliter ſan-
ctificemus peccatores, quàm eos ipſa ſanctifi-
cavit Juſtitia. Quis graviùs peccavit, quam
Magdalena,, non jam in civitate peccatrix,
ſed ipſius civitatis facta peccatum, ut Chryſo-
logus loquitur? tamen ut ſe ad Chriſti pedes
abjecit, non de ſcelere monita eſt, ſed com-
mendata de munere, non ei objecta delicta,
ſed ejus dilaudata dilectio. Dilexit multùm, di-
Xit Chriſtus de ea, ei verò edixit. Fides tua
te ſalvam fecit: vade. Ne ſibi quidem Do-
mimæ

lſa. 11.13

Luc.7.
471

Muh

Kün mine, ſed indulgentiam fidei ejus tributam ut

minus ab ea voluit deberi abſolutionem à cri-

iude præmium prædicavit. Seruchiid cum sro
mni Clemen- egit jacente in piſcina. Nihil 1 , quære 1
Tin 4 tig. JJEsUS Ver, ut eum vidit ait. 15 ſanus ie
e ri? Non ei morbi diuturnitatem, non diffi-
a cultatem objecit ſed ejus id eſſe poteſtatis
G loan.5.6. oſtendit. Vie Janis heri? Non ait: ego ſata-
de⸗ gam;, ut cureris; vel gratulare tibi, quòd in
me incideris Medicum omnipotentem, fruſtraà
tnut apud cæteros quæſiturus ſanitatem. Non itaà
kmn dixit; qui hoc dicere potuit, ſed hoc dicunt,
Uir qui id dicere non deberent. Quid dixit? Vis
dmim ſaniis Rerit? Tantum adhuc in te virium eſt,
mmn i. zd it furgere valeas, ſi velis. Narge, tolle graba-
Imki lpids. tuim tuum, & ambula. Non modòô furges, ſed
0s ſitt adeò firmis utéêris viribus, ut ipſum graba-
I. (nx tum, à quo portabaris, geſtes. Haud ità lo-
Catutun. quuntur, qui peccantibus voce fanè tonitrui
Gütnmni magni ſucclamant: Vide, rarè perfectè con-
hemmn (. valeicunt, qui ejuſmodi aliquando ægritudi-
mr, M r ne laborarunt. Demum, nullà factâ ſcele-
Ii k rum mentione, ita illum dimiſit, ut inter-

, inglit el rogatus ille à quo curatus eſſet, reſponderit;,
ns gun ſe illum non noſſe. Verùm cùm iteràùm eum
le, in; Tbid. 14. JrsUS vidiflet in Templo, dixit ilh: Ecce ſa-
Finutem, an nmus factus es Jam noli peocare, ne deterius
Drobritn . tibi aliquid contingat. Et addit S. Joannes,
Cninin en quod tunc primum cognovit Paralyticus quis
tiam, nd eſſet, qui eum curaverat. Eece ſanus factus
agclernin e Jam noli peccare, ne deikrins tibi aliquid
atis Eenb l contingat. Abiit ille bomo:⸗ & nuntiavit Ju-

dæis, quia J ESUSeſſet, qui ſecit eum ſanum.
Hinc duo deduco. Primum: ex maniuetudi-

im, Ulele ne, quâ uſus erga ipſum fuit Chriſtus, intel-
Petrun kas lexit æger JEsM eile Medicum ſuum. Pu-
contamein r. to enim intraà ſe dixifſe: Qui non ſtatim me

admonuit de ſceleribus meis, led prius ſana-
vit, & tam ſerò hac de re monuit me, non
Opera- poteſt eſle niſi JESUS. Secundum: Jnss non
riu ſala- Cognitus fuit ab ægro, cum ei per miracula
en , cEεreddidit valetudinem, ſed cùm hortatus eum
Honotem
tarae eſt, ut caveret à ſcelere: adeò nos tunc ſum-
adheren. Mi habebimur, & Mundi Salvatores prædica-

epetenilki
Dhniſtus, ik⸗

Ketuit Mife ihaee .
niem bi. bimur, non cùm ſæculares juverimus in eorum

l 2 Familia- calamitatibus, ſed cùm eos à peccatis revoca-
die⸗ ges ee,„ Dilnus. Nunc verò proh dolor! toti plerique
A Nzie gi. ſunt in promovendis iis qui ſibi adhærent:
uatki⸗ hilquera: Peccéêntne, an ſtent, vix curant. Interdum
ngue, e i Pani nonnulli ex nobis Scholaſticorum & Pœniten-
mdogs, tentivus tium non ſolùm innocentiam, ſed temporalia
ehile, e Tasden quoque promovent. Undè irrident nos illi,
rugi, iun n,, cùm recordantur, quomodò & Ambitioni &
te D Cure ſu- Vanitati, & voluptati eorum multi ſubſervie-
jaliet ie erſu rint, impetrando eis à Parentibus ornamenta
e eden in aaha- à Principibus gradus, à Nobilibus gratiam,
haben ia letteg. raptim de animæ profectu cum eis agendo.
ooret,ſ uding, V* nobis, ſi tales eſſemus. Credite „ faciêt
orelet. ErbPæſ-. Deus, ut ne quidem noſtri nominis recorden-
lt, f “ crtionum tur, & quibus nos cordi eſſe credemus „nos nec
eigenin ee noſcent. Audi: Imerrogaverunt ergo eum: Quis
ns lbe ⸗, ſunt. Aſt ille homo, qui dixit tibi: Tolle grabatum
6: he Ne lbid. 12. M, & ambula * Is autem, qui ſanus fuerat
e 7 4 efßectus neſciebat, quis eſſet. Quid clarius ad rem
Neenin i, noſtram? Et quando audivimus Phariſæorum
ite ra verba tminimè ad rem, liceat quoque mihi à
um, 100 propoſito divagari, & in fine corrumpere or-
1 Crfif inem narrationis. Notaſtin? Interrogantibus
el, ais „cur in die Sabbati grabatum tolleret,
obſec g elpondit *ger, Qui me ſanum fecit, mihi di-
leutm Tbid. . r e gabatum tuum. Et illi, Cuis ſt ille,
liei “ Tui tibi Aixit, Tolle grabatum. O Invidentiæ

„amiden
ſtin

Stromatum, Lib. VII. 5 5

mores! Cur non dicitis, Quis ille eſt qui Te ſa- Murmu-
num fecit, cùm æger dicat vobis id ſibi manda- AKeraſs- 5
tum ab eo, qui ipſum curaverat; ſed dicitis, o„e, e
Quis tibi dixit, Tolle grabatum & ambula. Pro- Lavigiæ.
digium ſiletis, quod crimen putatur, loquimi- Perſecuio-
ni: Quæritis, non quis eum curaverit, ſed quis res Reli-
illi violandum Sabbatum præceperit: Cum du- gileren.
dum Paralyticus dixerit, Qui me ſanum fecit, en bo-
is tollendum ſualit grabatum, ut reſponſioni na, &
hæreret interrogatio, quærendum fuit, Quis mala
eum curaflet, non quis ei imperaſſet, quod à "narran-
Lege vetari credebatur. Nimirùm Invidi no- * dicn-
lebant recordari miraculi, ſed quærebant, quo ,e, temer
modo accuſationes componerent. 10.
Seandali-

* . ari faci-
Et comedit omne anum in terra eorum: .

* les etians

&Oσ omedit omnem fruéctum terræz eo- de in in

5 quibus bo-
rum. Pſ. IO4. 35. na pluri.-

ma ad ſüt.
Haæc in .gypto præſtitit Bruchus. Parvum Mortif.
animal, & ab olere vaſtitatem exorditur. Sed zatio Paſ-
cave: nan, qui comedit fœnum, poſtquam Lonum.
foœno fuerit ſaginatus comedet omnem fruc- Pio laſas
tum campi tui. Iracundia, quæ in te ebulliit, Parva in
Bruchus eſt. Initio contenta eſt ſoeno: ſatis eſt nalo.
illi, ut hoſti non blandiaris, ut eum non invi- Principiis
ſas, ut ſingularia in eum beneficia non confe- Uan-
ras. Periiſti. Bruchus iſte tuus, qui foœmnum co- Pag, r.
medit, comedet fructus: cogeris de eo male is aſe.
loqui, de quo nunc tantuùm non benè loqueris.
Cogeris hoftiliter inſequi, quem tantùm non Tepiditas:
ſingulariter amas. Quod autem de Iracundia
dixi, dicito de Paupertate violata, & de quo-
cumque vitio paulatim à minimis ad ſumma
progrediente. Porrò agrorum Bruchus voran- Invidia:
di rabiem melioribus initio frugibus explet,
uſurus ſœno, ubi fruges deſierint. At animo-
rum Bruchi à deterioribus ingluviem ordiun-
tur; ne repellantur, ſi ſtragem cordium ab
optimis inchoent. Quis enim confeſtim jugu-
let fratrem, ſibi ingenio fervoréque prælatum?
Quis verò cum oculis tantiſper dejectis non
adſit properanti velocius ad bravium? Verùm
à livore oculorum progreſſi ſunt Cain in Abe-
lis cædem; Saül ad haſtam intortam in David.
Neuter pati potuit antecedentem ſe vel in ſa-
crificio, vel in triumpho.

Omnes, quæ ſua ſunt quærunt. Phi-
lip. 2. 2 I.

Quare Simulachro Babylonico Eccleſiæ & Tempora-
Siomis filii ſimiles ſunt? Aureum & ipſi ver- lium con-
ticem habent, nihil, præter opes, eorum, temptas.
interdum Mente verſantem. Cur aurum Eccle- k,ti⸗
ſiæ capita occupavit? Quia lutum. ſubſtat in slivio,
pedibus. Mortis oblivio auri cupiditatem parit.
Jaceret ſub pedibus aurum, ſi pulvis reſideret
in capite. Facilè contemmit omnia, qui ſe co-
gitat moriturum. Tu verè noli dicere, reus
ſum, ferreus ſum, aureus & argenteus ſum,
firmà utor valetudine, proſperâ recreor fortu-
nâ, non eſt, quòd mortem timeam. Fateor,
ex metallo penè compactus es, fed non totus.
Modicum hæret limi in pedibus. Dives es, ſa-
nus es, ſed & homo es. Morieris. Et unde
mihi excidium, qui & parcè comedo & mo-
deratè bibo, & vivo ad Hippocratis leges.
Noli eſſe ſecurus. Morieris. Nihil imminebat
Statuæ Chaldaicæ, ſed diſſoluta eſt. Lapis ſine
manibus præciſus devolvetur ad te, & te pro-
E 4 ſternet

ſternet. Morieris, non quòd aut multùm labo-
res aut largiùs epulere. Peribis, quia natus es,
quia homo es. Lutei ſunt pedes, licèt aureum
Circumferas caput. Quod libet, age. Natus
es, occumbendum eſt tibi. Nec vetuſtate diſ-⸗
Mors im- ſolvéris, ſed elideris violenter. Procul a te
previſa. polſitus lapis revellet ſe à monte, & mortem
inferet tibi. Undè non times caſum, inde te
impetet. Abſalom ſuâ ſuſpenſus comâ eſt: ſi-
bique Aman, in qua pependit, Crucem para-
vit. Golias, quem ſpernebat adoleſcentem,
eum ſe fortiorem cognovit. Et undé volup-
tatem expectabat Holofernes, indè exitium

paſſus eſt.

Ego dixi in eaceſſu mentis meæ: Proje-
tus ſum à facie ooulotum tuorum.
Pſal. 30. 23.

Quaàm falleris, qui Te in oratione non oraſ-
ſe credis, ſed blaſphemaſſe? Quò fœdioribus
urgeris cogitatiombus, eòô propihs accedis ad
Deum. En Prophetam, id aperté conteſtantem:
nes 4 Deo. gatetur enim fuifle in exceflu mentis, cuùm ſe
Scorupulo- D oiect didit. Ego dixi i S,
ß. à Deo projectum credidit. Ego dixi in ecαα
Tentatio mentis meæ: PFProjectus ſum à facie oculorum
nen zi. tuorum. Cùm durius loquebatur ad fratres Jo-
men da. ſeph, ardentius eos diligebat; & duùm ſe illi

Teihula-
170„ Deſo-
Natio, &

Tentatio-

S credebant inviſos, placebant maximè. Sara;,
Puſillani- Cum ab Abrahamo non uxor, ſed ſoror dicta
mos. eſt, tunc maximè dilecta eſt. Ut foret con-

jux, conjux deſüt appellari. Sic etiam Jacob,
cuùm increpuit Joſeph de ſomnmio ſiderum, pluùs
amavit. Rogo Te, quid experiris? Myrrhatn
inquis. Amaritudinem ex oratione colligo. Sci-
to, te Sponſi labiis tum maximè proximum
Can. 5. 13. eſſe. Labia ejus Lilia, ſtillantia myrrham. Oſ-
culatur Te, dum amaritudinem inſtillat. Gra-
ta Myrrha, ſi ex oſculo fluit. Non procul
ſum à labiis dilecti mei, ſi proxima mihi fac-
ta eſt amarities.

Pennæ columbæ deargentatæ, & po-
riora dorſi ejus in pallore auri.

Pſ. 607. 14.

Ità pingenda eſt Columba Dei. Argentum
in pennis, in dorſo aurum. Aurum autem
amor eſt, eloquia verôò ſacra in Argento ad-
umbrantur. Ergo ſi Chriſti Columba eſſe cu-
pis, de Deo loquere, ut evoles: Deum dili-
ge, ut onus non reformides, & jugum legis.
gserme In dorſo emicet aurum charitatis, quod leve
Ppiritua- reddat quidquid ferendum eſt. Eloquiorum

. Domini argento tanquam alis inſtructus mirum
more . 1,12 .
Juei, non Tuam ſublimè evolabis.
metis. . .
Non novi hominem. Matth. 26. 72.
g. Petri Babyloniis ſimulacris quàm non diſſimile
negatio. Eccleſiæ primarium ſimulacrum! En Petrus
Argu- in vertice aureus, dum, ad imperium Chriſti,
gnentum.

relinquit omnia, argenteo pectore dùm eum
Filium Def confitetur, æneis tibiis dum mo-
ri ſe cum illo paratum clamat, ferreis plan-
tis, cum impetu facto in cohortem, militem
vulnerat, luteos tandern in pedes deſinit;,
quos lapillus è monte ſine manibus præciſus,
hoc eſt „ ex aula vox ancilluleæ caſu emiſſa,
ità tetigit, ut prorsus tantæ molis ftatuam

.

Oliva

everterit, comminuerit, protriverit. O aulæ
Mons nimium fatalis Eccleſiæ, in qua nihil

tam vile, tàmque imbecillum eſt, ut non poſ-

ſit vel Petrum, ex Apoſtolorum Principe;
in perjurum & transfugam tranſponere, ſi
tangat. O Simulacrorum intutam firmitudi-
nem, ſi vel in poſtremo pedum vefſligid de-
generent. Sed Deo gratias habeamue: nam
ſi lapillus Coloſſum dejecit ex aula devolu-
tus, idem feliciter lapis verior ex Virgine;
abſque mamibus præciſus, ſublevavit. Reſpe-
zit lapis Petrum, & erexit. Lapis, inquam;
ille ſuper quem oculos ſeptem Propheta vi-
dit, Petram vidit, in quâà Eccleſia fundabatur,

& refecit. Noſtrum erit & caſum tanti Simu-

lacri, & JESUM delicatiſſimè illud reficien-
tem intueri. Turpiùs Petrus cecidit, quam
Adam: non enim, ut veſceretur, uxori afſen-

ſit; ſed ut Deum abjuraret, ancillæ verbo mo-

tus eſt. Sed delicatiùs refectus hic eſt, quàm
ille ſactus. Non enim manibus, ſed oculis
Chriſtus diſſolutum Petrum conſolidavit: qui-
que Eccleſiam ex vulnere peperit, Eccleſiæ
caput ſine vulnere ſanavit à vulnere.

Deus noſter refugium & virtus: adju-
tor in tribulationibus, quæ invenerunt
nos nimis. Pſ. 45. 2.

At mihi & Deus deeſt, & tribulationes
non deſunt. Deeſt refugium ad ſolatium, &
ad diſcrimen anguſtiæ imminent. Sanè. Verùm
David nec fallitur, nec fallit. Fortè Deus re-
fugium tibi non eſt, quia non te Tentatio-
nes convenere, ſed Tu illas adiviſti. Tu malè
cautus inveniſti Tribulationes, adversùs quas
haud ſe Deus tibi affuturum pollicetur. Adhu-
tor erim eſt in Tribulationibus, quæ invene-

runt nos nimis. Ideò enim periclitanti Joſeph

adſuit, quia Dominam, quam non quæſierat,
in anguem ſibi ſenſit converſam. Ideò Davi-
dem labi permiſit, quia quò non debuit, in-
flexit oculos.

Hodie ſ. vocem ejus audieritis, nolite ob-

durare corda veſtra. Pſ. 94. 8.

Fortè enim niſi hodie audieris Dominum,

cras audire non poteris ereptus & vivis. Verum
ad adoleſcentes liceat Prophetæ verba trans-
ferre. Hodie id eſt, Juventutis tuæ tempore
Deum audi ſi clamat, nam deinde clamantem
audire non poteris. Nunc enim, duùm aurora
eſt ætatis tuæ, potes audire Deum: deinde
enim, factâ jam die, exit homo ad opus ſuum
& ad operationem ſuam uſque ad veſperam,

ut Propheta loquitur. Vix ad occaſum vitz

recordatur Dei, totam verò diem expendit in
opere, ſed ſuo, non Dei. Porrò tunc cùm o-
peraberis, licèt Deus ipſe loqueretur ad te,
expelleres eum. Nonne recordaris eorum, qui
Regis cœnam ſprevere, ut boves ducerent, &
villam luſtrarent. Mundi hujus felicitas quam
ſit vana, cognoſci poteſt, vel antequàm degu-
ſtetur, vel cum tranſierit. Sol enim reſpici po-
teſt vel manè vel veſperè, in meridie verò à
nullo reſpicitur. Itaà felicitas non expenditur in
medio curſu, ſed colitur. Niſi eam in adolef-
centia & aſpexeris & contempferis, ſuſpicies.
Ah' altitudine diei timebo, inquit David. Nem-
pe qui adoleſcens ab aula divelli non cupit

Sau-

Güch
ie6
5 Gnbe
Uulhet
miri
ukti e
AMek⸗
* Ami
ope,
enil n
n
„i Neen
nile, 6
9 aeri
(ur: Mn
a N
ſa. n
1velat e
i1 Deui
me, i
Plant,
ihunt eſe
1 I in
2 ele cl
n un nie
Tentatio- Enrt
nis reme- “
dium. un Uller
Occaſßio .
mala fu-
Lionda: Hunen /
Uf.
yoeationi
rebelles.
Vocatio in
Zuventa:
te. .
procraſti⸗
natio.
Pſ. 55. 4.

Dal
ul
mmk
nake,
lete,
lod .
Gerch
J...
Noine

dec,
Oen
ndben
tuni d.
icit, in
Uxori de.
verdom.
l, G
d eh
ldurt: N
eit, Ealle
nete.

cinvennn.
K
1
. tribluin
Hſolanun l
. Jan. Jenm
Forte Diur
n te Tanm:
Hwiſt. Tun
„ Aceräb gu
ollcetu A⸗
8, Cve
nichtunn N
n non Gorkt
m. Iden Dn
Gon Cebut,

1

rtis, Mh

g

Hens Dommm
eris
ete eti⸗

ſenu⸗
7
ih /
eno

ve 40 ehet
den enel

Pontun

M Stromatum, Lib. VII. — 57

Saüli charus; cum cupiit, nequiit recedere
Eledtie ab ea. Columbæ ſibi pennas optavit, ſed dum
Batsw. columbas meditatur, Corvus evaſit, denigra-
tus ſuper carbones adulterii ſœditate. Qui vigila-
verint diluculò ad Sapientiam, invenient eam:
fruſtrà eam quæſituri in meridie. Vox Sponſi
facta eſt ad Dilectam, cùm ipſa de ſe dicebat:
Can.5. 2. Ego dormio, & cor meum vigilat hoc eſt,
dùm præ immatura ætate adhuc oculos non
aperui curis & ſolicitudinibus vitæ hujus, &
cor fluctuat ſui excitus incertitudine, tunc
ilioruw VOX Dilecti ſonat in foribus meis. Antequam
edacatio. evigiles, evigilandum eſt ad Dominum. Nam
Iaßirs cm evigilaveris in pace in id ipſum nec re-
tiones. quieſces, nec dormies. Ideò hoſtes noſtri cla-
Ppl. 89. 6. mant: Mans ſicut berba tranſeat, mane flo-
reat & tranſeat: veſpere decidat, induret, &
areſcat. Cur precantur tantum, ut vel ma-
nè areſcat vel veſperè? Quia niſi converta-
ris ad Deum vel in adoleſcentia, vel in
morte, vix converteris. Nec Sponſa in me-
ridie ſcivit, ubi Sponſus cubaret. Ideò ma-
nè optant evaneſcere & arere pietatem, cer-
ti, niſi in juventute floruerit „ nunquam
erupturam, niſi fortè in vitæ occaſu, inci-
piat virere cùm deſines vivere. Repleti ſu-
Pl.89.14. mus manè miſericordidä tua. Cave ergo, ne
ſtillam miſericordiæ & ſermonum Dei fruſtra
ſuſpires in meridie, qui manè repletus miſe-

ricordià, miſer eſſe non reculaſti.
Deſperati
ſerent.
Lapſi

Can. 1I.

ſuan vo Domini: ſperavi in miſericordia.
mai-
ler Plal. 5§1. 10.
Tobias
ſenior:
leruſalem Cujus vox iſta eſt tantæ plena fiduciæ? A-
eivige belis an Enos, an Enoch, an Jeremiæ in
1 „ Utero parentis ſanctificati? Davidis eſt;, ejuſ
Dominus Que non innocentis quidem, ſed adulteri,
in operi- non luctantis cum Monſtro, ſed fœminæ
bus wa- ſuccumbentis. Pfſalmus iſte primus eſt ſupra
vus ſua quinquageſimum, & eum ſubſequitur, quem
nert Wwn dictante dolore, ſuis Propheta lacrymis ex-
tamen aravit. Tu Olea, & quidem fructifera in do-

deſperat no Dei es? Et ubi voces illæ ſunt: Miſere-

polle ali: re mei, Deus, ſecundim masznam miſericor-

quando Jiam tuam ubi multitudo miſerationum »
renovari. u4 niſi ab! d ſſ b jari
lnd ipio uerere, deſperabas tuum expiari

eodem poſſe piaculum. Tu Oliva, qui vix Quercus
capite, es, ex quo ſues glandem excutiant? Nimi-
nonfu- rùm ſcit Propheta, Dei miſericordiam ad de-
dicn, ut licias uſque & decora Peccatoribus indulge-
aliquo re. Scit, poſt ſcelus, non modò non abjec-
modo re- tum ſe eſſe à Domino, ſed erectum altius. Et
ſciantur quidem nuſquam ſe, ante peccatum, tam ſplen-
eiine dido vocabulo cohoneſtarit, doctus clariores
e dex nos fore poſt culpam, ſi nos culpæ pœniteat.

ſapphiro Porrò non eſt, quod putes, magno niſu id à

& Sma. Deo præſtitum. Nam, qui initio Pſalmi quin-

ragdo in. quageſimi conterritus foæditate & magnitudi-
anpre. ne delicti ſui clamabat: Miſerere mei, Deus,
Dhett. lecundum magnam miſericordiam tuam: & ſe-
bid.n. undum multitudinem miſerationum tuarum de-
20. le iniquitatem meam. Mox, quaſi curaturo ſe
uea. Medico intuliſſet injuriam, quòd ab eo curan-
mos ſn das plagas ſuas miſi effuſis miſericordiarum tor-
turos rentibus deſperaſſet, corrigit ſe, & ait: Aſ-

nonopti- Peges me hyſſopo, & mundabor. Quaſi dicat,

randne Non amplius quæro, ut me amplius abluas:
ta um non peto flumina ut munder, fatis eſt levis

optini Ego autem ſicut oliva fructifera in do-

aſperſio Miſericordiæ tuæ ad purgandum pec-
catum meum. Simulacrum iſtud criminis mul- Pf. 50. 3.
tiforme, lapillus præciſus & monte Miſericor- Ibid. 9.
diæ tuæ, ſi vel tangat, evertat. Stilla una
dulcedinis tuz Mare magnum & ſpatioſum
manibus ſcelerum meorum condire ſufficit.
Refluant promdè flumina aquarum multarum
ad thronum pietatis tuæ, undè fluxerunt: nam
mihi gutta una, ut dealber, ſatis eſt. Scio
Nazianzenum dixiſſe: exiguum abſinthium a- Apolog.
marorem ſuum melli celerrime impertire— Mel 1r.
contrà ne duplo quidem majus dulcedinem ſuam
abſinthio infundere. Abſit autem, ut hoc ſen-
ſerit de melle, quod ex ore Sponſi diſtillat,
cujus guttula quævis, quodvis Mare fellis pec-

catorum indulcat. Quale Mare fellis fervebat

in Magdalena? uno Vade in Pace, verſa eſt Marc. 3.
amaritudo ſceleris in mare mellis, quo Spon- 34.
ſus ipſe cupiit ſaturari. Ità eſt, inquis: Sed
quid ſi, poſt innumera à Deéo accepta benefi-
cia, adversus Dominum rebellavi? Qui fluvii
ſufficient ad mundandum me? Quomodè ig-
noſcat Deus, poſt adoptionem, rebellanti?
Imô quia plurima præſtitit, præſtabit plura.
Dediſſe, cauſa erit, ut det. Recordare Eze-
chiæ. A Deo innocens diù ſervatus, tandem
hoſtium potitus in acie, Deo gloriam non re-
tulit. Indignatus Dominus immiſit in eum mor-
bum, & mortem ei nuntiandam curavit per
Iſaiam. Tum ille, Obſecro, inquit, Domine, Ila. 38. 3.
Memento, quæſo, quomodo ambulaverim coram
te in veritate, & in corde perfecto, & quod bo-
num eſt in oculis tuis fecevim. O orandi magis
peritum Principem, quaàm perorandi. Ergô-
ne, ut Dei iram avertas, ejus in te dona gra-
tiæ commemoras, quibus ad hanc uſque æta-
tem ſervatus es? Nonne augetur delictum
tuum, quo diuturnius, ex ejus munere, ſine
labe vixiſti? Profer itaque ærumnas tuas, non
dona ejus, ut tui miſereatur tuis miſeriis per-
motus, non autem iraſcatur tibi ingrato ſibi.
Erramus: Indulgebit eò facilius, quò ſe Regi
meminerit indulgentiorem fuiſſe. Et nos qui-
dem quare citiùs filio parcimus, quàm ſervo,
niſi quia plura illi præſtitimus? Nullum ex ho-
ſtibus ſervandum David mandavit, niſi ſolum
Abſalonem. Non aliis minus ille peccarat in
Regem. Sed filius erat. Suadet natura indulge-
ri, quibus multa indulſimus. Noluit mortem
inferri, cui vitam dederat. Pautas tantis blan-
ditiis ſtuduifſet Jnsos Judam ad bonam men-
tem revocare, niſi prius eum ad apicem Apo-
ſtolatus evexiſſet. Amabat in proditore mune-
ra ſua, ideò ſitiebat ſervare, à quo perdeba-
tur. Nec Tu, Petre, dignatus fuiſſes reſpectu
Chriiti, niſi antequàm rueres, ſupra ſidera
tuum ipſe imperium extuliſſet. Enimverò in la-
tronibus id eluxit; quoorum alter omninò per-

iit, alter fuerat periturus, niſi jam fide purga-

tus Dominum obteſtaretur, ut recordaretur ſui.
Adeò plùs profuit Petro à Chriſio plurima re-
cepiſſe, quam Latroni propè Dominum expi-
rare. Judam à quo prodebatur lotione pedum,
communione ſanguinis, admnonitionum blandi-
tiis, deliciis ofculi ſanare ſategit, quòd prius
in eum dona ſua congefliflet. Latronem, à
quo ignorabatur inter cætera deſefuit, quòôd

ſuæ liberalitatis in eo veſtigia non recognoſce- pf.67 nr.

ret. Paraſti, inquit David, in dulcedine tua Lapſi eri-
pauperi Deus. Quid, quæſo, inveniſti, Domi- gendi ma-
ne, in pectore proditoris, ut in eo Menſam ap-? e⸗ a„⸗
parares inſtructiſſimam, & Panem apponeres ?¹,

grati ſient
nge& zaims.

5 8

Angelorum. Pauper ille, & eò pauperior, quò te

sSuperior vendito, ditior eſt: Undè ergo ornamenta il-

mitis eum li, ut Te hoſpitem in ſuo corde reciperet ve-

akene⸗ latum? Pane nimirùm in dulcedine tua præ-
rantibus, 4: .. . .. 1 pr⸗
& 3 Par aſti hoſpitium tibi in præcordiis proditoris,

exaltaris. Memoria beneficiorum tuorum reddidit tibi
Inimici expetendum Cor omni ſcelerum labe pollutum.
Diligendi Petro item, in quo, cùm fidem ejuraſſet, om-
aerden- mia fortè dona virtutum diſtabuerant, quid

ziles, . . . 4..
“ R profuit, ut reſpiceretur, niſi dulcedo charitatis
grati. tuæ, qud olim eum complexus fueras. Reſpe-

xiſti eum negantem, quia eum reſpexeras piſ-
cantem: revocaſti ad vitam, quia jam vocave-
ras ad fidem. Reſolviſti vincula cordis ejus,
quia ei ſolvendorum criminum feceras poteſta-
tem: & noluiſti eum non aſpicere, cui te aſ-
piciendum in Monte præbueras. Meritô proin-
pſ. 56. 3. deè exclamat Propheta: Clamabo ad Deum al-
tiſimum : Deum, qui benefecit mihi. Imòô noli
confugere ad eum, ſi benefecit tibi. Si enim
benefecit tibi, non peccator modò es, ſed &
ingratus, ideéque duplici titulo inviſus. Scili-
cèt: ità cum filis hominum agitur, qui plùs
eum odere, quem altiuùs elevarunt: at invitus
Deus trahitur, ut malè faciat, cui aliquando
benefecit. Nonne vinitoribus illis, cùm ſervos
occidiſſent, iraſci nequit, ſed alios tranſmiſit
ſervos, iiſque interfectis, filium miſit? Uſque
adeò odiſſe penè neſcit, quos dilexit, ut magis
filium tranſinittere voluerit ad ſicarios, quam
eos & corde & vinea dimittere. Vanus ergo
timor eorum, qui Deum inf ſtiorem ſibi futu-
rum putant, quia indulgentiorem erga ſe ſunt
experti. Duùm emim ſupputant munera Miſe-
ricordiæ, computant Iræ ſupplicia: ſed fal-
luntur. In multitudine virtutis tux menti ntur
tibi inimici tui. Mentiris Deo, quiſquis juxta
numerum munerum divinorum infligendarum
plagarum rationerm ſubducis. Ah miſeri, no-
Pſ. 6G7. 5. lite timere! ner facite ei, qui aſcendit ſuper
ocaſum: Dominus nomen illi. Nihil occidit,
niſi quod ortum eſt. Quod fulgere deſüt, quia
interdùm fulſit, non deſeretur à Domino. Afſ-
cendit ſuper occaſum, ut occidentem reducat
in ortum. Recordamini Jacobi & Romani
Macarii, quos turpiter lapſos antiqua Inno-
centia reduxit in viam. Qui dominatur in vir-
tute ſua in æternum: canit Propheta. Nun-
quam deſerit eos, in quibus ſuæ virtutis thro-
num repoſuit. Quod luculentiùs quoque habe-
Ibid. 10. Mus alibi. . Pluviam volumariam ſegregabis
Deus hareditati tux, & infirmata eſt: Tu verô
perfeciſti eum. Imòô ideò ſpernatur, quia deſe-
ruit eum, cui benignitate tantà voluntariam
pluviam ſegregarat. Quin, hanc maximè ob
cauſam, perfecit infirmatam, quèd illi, ante
imbecillitatem, ea tribuerit, quibus fulcire-
tur, ne rueret. Quòd ſi erubeſcis ad eum ac-
cedere, poſt contemptam liberalitatem ejus,
accedet ipſe ad te: non enim quærendus eſt,
ut miſereatur, qui ut puniat, trahi debet, &
pſal. 60. violenter trahi. Permanet in æternum in con-
8. Wectu Dei: Miſericordiam & veritatem ejus
quis vequiret? Ecquis, rogo, jactare poteſt, à
ſe Miſericordiæ fores pulſatas? Quis unquam
Dei benignitatem prævenit? Quis pedem do-
mo extulit Dei pietatem quæſiturus, ut non
eamn din excubantem in limine ſui cordis offen-
derit. Stat ipſa ad oſtium, & pulſat. Oſtium
Chriſto clauſum non niſi peccatoris cor eſt. Ir-
rumperet;, ſi punire cuperet: aut certè non
pulſaret, ſed expectaret: pulſat impatiens mi-

Pſal. 6.3.

Oliva

veròô ablutus obtuli, mihi proficit. Et hoc, s

ſerendi. Diù ferre non poteſt ſuæ Indulgentiz
dilationem. Eſurit miſereri tibi. Cœnare vult
tecum, non ut ipſe veſcatur, nam dixerat. Ni pl.49.12.
eſuriero non dicam tibi, ſed ut Tu miſericordià Dei Miſe-
ejus ſagineris. Miſericordiam & veritatem ejus 'icordia.
quis requiret ? Cur Miſericordiæ aſſociat ve- oenen.
ritatem? Puto, quia tunc præcipuè verax ap- zia.
paret, cùm miſeretur. Dum minatur verus
eſt, ſed verax non videtur. Excidium enim
Ninivitis minatur, nec inducit. Davidi tri-
duum indicit luctus & vaſtitatis, nec biduum
explet. Nuntiat Ezechiæ interitum, & vitam
protelat. Verùm nunquàm ſe miſerturum pro-
mittit, quin miſereatur. Stat promiſſis Miſe-
ricordia, à minis recedit Juſtitia. Veritas Dei

Soror eſt tum Juſtitiæ tum Pietatis; ſed, re- 4

lictà Juſtitià, Miſericordiam ſequitur. Miſeri- Lapſi
cordia & veritas obviaverunt ſibi: Juſtitia & blande
Pax oſculatæ ſunt. Nota, quà ratione Deus vir- erigendi.
tutes ſuas aſlociet. Miſericordiæ comitem dat Pl'l. 84.
veritatem, Pacem adjungit Juſtitiæ: ut & iſ- g gerio
ta ſævire non poſſit cohibenda per Pacem; & mitus ſit.
ab indulgendo deficere nequeat Miſericordia,
veritatis admonitione, ad miſerendum impul-
ſa. Hinc puto verba illa profluxiſſe ex ore Pau-
li: Repoſita eſt mihi corona Juſtitiæ, quam red-
det mihi Dominus. Quid ais? Quæ iſthæc co-
rona Juſtitiæ? Naufragia pro Chriſto pertuli.
Sed & Eccleſiæ naufragium intuliſti. Emerfi-
ſti Tu è& profundo aquarum: merſa IIla eſt in
ſanguine filiorum. Spiraſti cædes, ſi Ccæſus
tantuùm non expiraſti. JEsum, quem prædica-
ſti, antè perſecutus es. Mortuum adoleſcen-
tem excitaſti; ſed quot viros infeciſti? Si vas
electionis es: recordare, quia vaſa mortis cir-
cumtuliſti blaſphemus, perſecutor, impius,
crudelis, parricida. Et hæc quidem fui, ſed
ablutus ſum, ſed juſtificatus ſum, ſed ſancti-
ficatus ſum: Ideò repoſita eſt mihi corona Juſti-
tigæ. Nihil detrahi debet laboribus meis, ut,
quod contraxeram delictis meis debitum, ſol-
vam. Quod iniquè egi Jrxsos difſolvit: quod
. . . F, meds
quidem non meditantis affectus ſunt, ſed do- & Au-
centis dogmata. Sic enim Theologorum ſancit guſt.
ſapientiſſimus. Quamvis enim impius vixerim;
ut me correxero, nihil ago, quod non Gloriæ
pondus exaggeret. Ut proinde liceat mihi meo
in funere dicere ad Dæmonem cum Martino;
Apage, mala beſtia, nihil hahes in me. Pecca-
ta ſi quæris mea, exquirito illa non apud me,
ſed in vulneribus Domini mei. Ut enim ea reci-
peret ab Ira Patris, cruorem dedit. Computa
vulnera ejus, ſi numeras delitta mea. Appende
pretium, ſi expendis peccatum. Peccavi ſaper nu-
merum arenæ maris: ſed magna velut Mare fa-
cta eſt contritio ejus. Crucifixiſti innocentem, non
cruciabis reum. Lavo manus meas in ſanguine
Juſti. Redde Tu, quod fudiſti, & tum exige,
quod admiſi. Sapienter planè David hoc in Pfal-
mo, ubi ſe vocat Olivam fructiferam, Dia-
bolo in initio exprobrat ſtoliditatem imaginari
triumphi. Quid gloriaris in malitia;, qui potens Pſ. 51.
es in iniquitate ? Quaſi dicat. Fruſtra trium-
phum ſperas ex eo, quem alliſiſti. En in O-
livam verſus ſum poſt ſcelus per Pœnitentiam,
qui antequam ruerem, vix fœnum apparue-
ram. Exlolviſti me, dum me viciſti. Convalui
ex infirmitate. Profuit ad nitorem ſœditas e-
mendata. Niſi periiſſem, perieram. Quid in me
vides ſceleris, poſt ſcelus? Olea ſum, frugifer
ſum;, in domo Dei ſum, ſpero in Mizrkodi
ei

Uinehe
Men
gluen
S. ENe
„ gün

6
ſe.
(e
iee en
nn t
t de ⸗

junuam

uto un
3 10.

, en

Loonts, E⸗

RAI ! 6
4 1 llre

nllene

Eerie
8 VN
erat. A)
rKordi di
ten eto
Nendt ve.
tat 40

tur “

un an
ii
dec Ridbnn
6 Ve
Tnun .
nids M.
Neiu
: ld,t.
tun. S
Ufiutl
n. Deurn
Coniten
er uen;A
Mileronni,
endum innl.
le evorle.
tie, dian er
e iher Cl
Chüſo knd
tubki. Doxt
merla Ilndt
õ
quem rle
umn ahlelt⸗
nlecſk! An
Vela monnd-
CNtor, inn
nicen ,
um, lel
nibi nnt
btibus nei,
Gebinn,
8 Eilller grl
rohet Nh
us ſut, Ab
heologorun o
d impiun .
vodl 1n n
Ge lcet niit
en cum Minn
ber in i li-
Ia mmn ml 1
. Ur eiin lter
. Pucni /
Ai Gehit M
ei itttennmii,

t Mes

Ai, n
Ato 8
lkſenn

Niättten i

ſiie⸗ ſln

Chriſti

Stromatum, Lib. VII.

Dei mei, expecto nomen ejus, quod tu exhor-
res. Miſericordias Domini in æternum cantabo
poſt culpam, qui Juſtitias in innocentia ceciniſ⸗
Ila. 5o.3. ſem. Egregié Iſaias: Juxt eſt, qduli juſtiſicat
me, quis contradicet mibi? Semus ſimul: quis
eſt adverſarius meus Accedat ad me. Ecce Do-
minus Deus, auxiliator meus: Quis ſt ,qui con-
gemnet me? . OQutis ambulavit in tenebris, &
non eſt lumen ei? Weret in nomine Domini, G.
innitatur ſuper Dominum Deum ſuum. Quid lIu-
culentius? Filius tenebrarum es? Cares luce?
Innitere Deo tuo, & ſplendebis. Debes Do-
mino tuo decem millia talenta? Noli triſtari.
Solvit ille pro Te.

Ecce ſto ad oſtium & pulſo: i quis au-
dierit vocém meam, & aprurit mi-
hi januam, intrabo ad ülum, & owmä
naho oum illo, & ilie mecum. Apoc.
3. 20.

Ubi, quæſo, voces illæ ſunt ſaginati & glo-
Incarna- rioſi cordis, delicias ſuas in hominibus conte-

D 3 ſtantis: Ji eſuriero non dicam tibi meus eſt enim
Perwe. orbis terræz. Quare ergo, qui Terrarum orbem
alitas.. poſſides, excubas ante hominis oſtium, ut cos-

nes cum eo? Ut video, facta eſt fames valida
in cœlo, quando cogitur Deus emendicare ab
AuiChri. hominibus conam. Nimirùm jactarat illud in
Ium ha- Veteri Teſtamento, quando filium ſuum adhuc
ber, on- retinebat in ſolio gloriæ ſuæx. Tunc enim ejus
nerd erat plenitudo Terrarum, & pulchritudo Agri
Feliciæ erat cum eo. Dicere tunc poterat: N eſariero
vera. non dicam tibi: Mens eſt enim orbis terræ. Poſt-
Pl.49. 12. quam veròô dedit Filium, omnia pariter cum il-
Chriſas lo donavit nobis, ut loquitur Paulus. Ideôque,
ne⸗ ar- ut eſuriem ſuam expleat, pulſat fores noſtras.
tat, illue J1:. . —. . .
mvia s Uique adeò liberalis fuit erga homines Dei Mi-
na infert. ſericordia, ut nec ſibi quaſt retinuerit, unde paſ-
ceretur. Vel certè dicamus & verius & Deo dig-

mlͦès. Antequam Verbum Caro fleret, delicias

Cilu, POnitentiæ non plenèe Deus guſtaverat, veſce-
Dei pæ. batur enim Angelorum amore, & quanquam
nitentis apponerentur ei lacrvmæ Ponitentium, haud

ee eis nutriebatur. Paſcebatur Lilus, Myrrham
iie ge⸗ "negligens. At, ubi deſcendit in hortum noſirum,
tin manducare cœpit Panem doloris, & cinere

ut dape uti: enimverò lacrymarum ita captus
eſt dulcedine, ut reverſus in Coœlum, fſuis ipie
manibus abſtergat omnem lacrymam ab oculis
Sanctorum, quibus non abundè refectus, in ter-
ram revertitur, excubat ante oſtium, & defe-
rens Manna, lacrymas & Pœnitentiæ fercula
elſurit, ut itaà dicam, ac emendicat. Cur enim
putas illum pulſare ad oſtium? Audi, quid præ-
Apoc. 3. Mittat. Emulare ergo, & Pænitentiam age. Ec-
20. ce to ad oſtium, & pulſo. Optimè, niſi fallor,
id nobis expreſſit in Canticis Sponſa, cùm de eo
Can.v.13. loquens, ait: Labia ejus Lilia, ſtillantia mir-
DPam primam. Utriuſque convivii & Angelo-
rum & Poœnitentium præfert in ore reliquias;
Lilia videlicèt, quibus veſcitur inter Angelos,
Myrrham, qu cum peccatoribus alitur. Verùm
exundat Myrrha & labis, quoòd avidiùs eam gu-
ſtaverit. Imo ipfa Lilia, ut eum paſcerent, di-
ſtillare cœρρunt myrrham. Ex quo enim Lilia,

R

59

hoc eſt, ex quo Angeli perſpexere tantam lacry-

marum eſuriem in Deo, à nobis didicere & iſi
lacrymas fundere,; & dolorem eliquare. En

Prophetantem Iſaiam Myrrham è& Liliis exſu⸗
A

dantem: Et Angeli Pacis amare flebunt. Angs
ſunt, Pacis alumni ſunt, quæ omnia exultatio-
nem ſonant: tamen amarè lacrymantur, ne vi-
delicèt ſua Lilia Deus faſtidiret, ſi non & ipS4
myrrhæ amaritudine condirentur.

Sotvite, & adducite mihi. Marth. 2 I. 8.

I nunc humana Sapientia, & obedientiæ ne-
gligens cæcitatem, ſcrutare malè oculata conſi-
hum Dei. Quid ſi Apoſtoli jufſi alienum jumen-
tum cum pullo ſolvere, cunctati eflent? Nimi-
rüm, quod videri potérat otioſum imperium,
Chriſto peperit triumphum: prophetia & Sa-
cramentum fuit, quod primàâ veluti fronte præ-
ferebat, penée dixerim, imaginem quamdam non
ſapienter imperantis. Verùúm ipfi non paruere
ſolum, ſed & ſtravere veſtimenta ſua ſuper A-
ſinam: ſuo nobis inſinuantes exemplo, non mo-
doò implenda eſle, quæ mandantur, ſed & or-
nanda eſſe, adeéque diligenda, ut noſtris quo-
que veſtibus, ſi minùs emicat, quod Præcipi-
tur, exornetur.

Credo videre bona Domini in terra vi-
ventium. Pi. 26. 19.

Felix ſanè Propheta, qui hoc ſperavit. Sed
nos feliciores, qui quod David credidit, vide-
mus. Beati, qui non viderunt, & crediderunt:
ſed beatiores nos qui & videmus & credimus in
terrà mortis bona viventium. Porrô terra iſta
Euchariſtia eſt, in qua non ſoluùm bona Domi-
ni latent, ſed & bonus Dominus. In ea ſiqui-
dem conduntur & frumentum electorum, &
vinum germinans Virgines, & vitis vera, &
flos campi, & mella diſtillantia è labiis. Om-
nia plané bona Dei, opes, vita, Divinitas,
Trin tas omni's in häc viventium terrâ ſpectan-
tur ſimul & poſſidentur. Ita enim oculus cum
Fide conſentit, ut & videre liceat, quæ credi-
immus, & credere, quæ videmus.

Ut quid perditio hæc? Potuit enim un-
guentum iſtud venundati multo, &
dari pauperibus. Matth. 26. 9.

Quis crederet, is qui ſe ſimulat tam ſolici-
tum pro pauperibus, fur eſt, & latro. Adeòô
non continuò charitas eſt, quæ pro egenis per-
orat. Nempè, qui perditum putat quod in
Chriſtum effunditur, Judas eſt. Caveant hi
qui de ſumptibus Templorum liberius detra-
hunt. Quod Chriſio datur, non perditur. Nec
ſemper Chriſto inopes antecellunt. Puto non
omnes fuſſſe abundantes Hieroſolymis, cuùm ex
Præcepto Dei tantùm æris aurique expenſum
eſt in exſtructione Templi Domini. Non ideò
tamen Candelabrum ex aurichalco confici de-
buit, quia fame non unus ibi quaſi conficieba-
tur. Suum Deo ſervandum eſt decus, nec la-
teritium eſſe debet Tabernaculum Chriſti, quis
Minimi ejus cubant in latere.

FINIS LIB RI SEPIIMI STRO MATUM.

STROMA-

Iſa. 33. 7.

Obedien-
tia caca.

Argumè-
tuam de
Sancb ſſie
ma Eu-
chariſtia.
loan. 20.
29.

Sandliſi-
ma Ee-
chariſtiz.

Templo-
rum or-
natis.
Zlantes
indi ſere-
ti.

1

GTROMATUM

ENX DIVINIS SCRIPTURIS
LIBER O& C TAVUS.

Et Lux in tenebris lucet. Joan. I. §5.

In Chri. U iſta Lux eſt, cui
Ki Paſſio- umbræ Mortis, & ca-
= ligo luctuum non offi-
wor .* 1
Chrißi ciunt? Quale lumen;
ergs Pee- apud quod non eſt tranſ-
catores, mutatio, nec viciſſitudi-
& os ium nis obumbratio? Sanè
i S Lux iſta, Lux eſt Amo-

ris, quæ neſcit occaſum.
Amor omninò Lux iſta eſt, qui vel in lati-
bulo Dei, quem tenebræ circumſtant, adeò
luxit, ut de ipſo fonte lucis, & vitæ trium-
phaverit, revehens indè opima mortalibus ſpo-
Amor lia, & vitam, & lucem. Amor denique Lux

Re⸗ in ea eſt, quæ tenebras non veretur, afſueta tri-
Amor in umphare de Sole, ante quam Agnus Lucerna

Peum, eſt, quam Pater, in Amoris meridie, hoc eſt,
Charua., in Cruce reſtinxit. Lux denique Amor eſt,
quam Dei Sapientia prætulit, ut drachmam
perditam inveniret: quæ ut clarius luceret, Sol
ipſe Juſtitiæ occidit, & Candor lucis ſepulchri
Chriſti tenebras non expavit. Hanc ergo Amoris lu-
Paſſio. cem;, quaàm ſplendidéè in tenebris ſuppliciorum,
& dolorum Domini radiaverit, videamus; vi-
debimus autem, ſi quæ luxit in tenebris Cha-
ritas, tanquam Lucifer oriatur in cordibus no-
ſtris, quatenus illuminet abſcondita tenebra-
rum, & revelet in dolorum exundantia abun-
dantiam charitatis. Et Lux in tenebris lucet.
Noctis poſtremæ veſtibulum in Aula illa ſpe-
ctatur, in qua Agnus Agnum comedit, & Do-
minus à ſervis comeditur. Quantùm ibi, Deus
immortalis! tenebrarum fuit, ubi adfuit is, qui
& Principem tenebrarum excepit in corde, &
Solem ipſum inocciduum valuit in occaſum
urgere. Quid umbrarum deeſſe potuit, ubi
Judas adfuit, latibulum tenebrarum & prodi-
tor lucis, apud quem Avaritia, quæ latebris
gaudet, ſolium ſuum exſtruxerat. In cujus pe-
Ctore cùm facta nox eflet, omnes omninò be-
ſtiæ ſylvæ, id eſt, vitia omnia tranſierunt,
imòô moratæ ſunt, ut Leonem ex tribu Juda
ortum alterius Judæ maleficio interficerent.
Verùm videamus, quo modo in tanta ſcele-
rum caligine Charitas emicuerit. Imminere
ſibi occaſum Lux ſenſerat eà nocte, in qua

tradebatur; ſed de Diſcipuli cæcitate ſolici-
tior, quàm de ſuàâ nece, quid, rogo, non
egit, quid omiſit, quid non aggrefſſa eſt, ut
aggreſſorem ſuum nobili triumpho perdoma-

ret? Coœnam Amor apparat, ratus, fore ut

Paſchali Agno Lupus ſaginatus, Dei Agnum
non eſuriret. Verùm Agni eſu irritata in Lu-
po fames magis quam extinéta;, cùm intelli-
geret ſolo Dei Agno faucium rabiem explen-
dam. O prodigium amoris! 6 Charitatis exceſ-
ſum! 6 commentum! 6 lucem in tenebris ru-
tilantem! Audite Cœli, quæ loquor, audiat Ter-
ra verba oris mei, & divini Verbi induſtrias.
Quis ſtupeat nonageſimam ovem relatam hu-
meris Paſtoris? Scio tunc, cùm ovis impoſita
eſt dorſo ejus, factum fuiſſe Principatum ſu-
per humerum ejus. Tunc enim regnaſſe viſa
eſt Charitas, cum ovem errantem humeris Pa-
ſtoris reportavit. At quaàm nobilius triumphan-
tis Amoris prodigium Paſtor geſtatus in Viſceé-

ribus ovis degenerantis in Lupum, quaàm ve-

Cta ovis dorſo Paſtoris. Judas Lupus rapax
non valet expleri, niſi uno Dei Agno. Quid
Lux agat, ut luceat inter has umbras? Si per-
dit Agnum, explet Lupum, ſed parùm lucet;
ſi Agnum ſervat, Lupum non paſcit. En emer-
gentem è& tenebris, & in tenebris Charitatem.
Vivit Agnus, & Lupus paſcitur. Tradere me
vis, Juda? en me tibi trado. Meas eſuris car-

nes? Accipe, macta, & manduca, Hoc eſt Luc. 22.

emm Corpus meum. Sitis cruorem meum, Bi-
be lætus; Calix, quem delibas, ſanguis meus
eſt. Ità, ne traderetur ab Avaritia Corpus per
Diſcipulum, fecit Amor;, ut à Magiſtro dilci-
pulo traderetur. Abſit, ut dicam, ſi Dei Ag-
num Judas non eſuriſſet, Dei Agnum adhuc
Eccleſia eſuriret. At dixerunt viri tabernaculi
mei, Quis det de carnibus eus, ut ſaturemir?
Quis? Unus, qui eum tradit, eum Vobis tra-
det. Scio pleroſque, putare Euchariſtiæ epu-
lum nobis Virginis precibus impetratum. Ig-
noſcat, rogo, Dei Mater, ſi clamo, neſciens,
quid ſcribam: Lux Dei lucet in tenebris, non
in luce; Dei beneficia non ſola Innocentia ex-
orat, ſed Perfidia, quamvis in excidium fui;,
extorquet. Adæ Inobedientia Verbum com-
vertit in Carnem: Proditio Judæ, penè di-
xXi: non ſola Virginis Oratio, Carnem V erbi
commutavit in Panem. Tibi, Virgo, debet
Eccleſia Redemptoris acceleratum Adventum,

Con-

Deut.32.

—

JZudas.

Sanikiſi-
ma Eu-
chariſtia.

19.
Miſſa.

Job. 31.
I.

Ccmnin
eNd
, u
oer
ZunN
uninkt 1
NM oli
iie, Att
H umet
hum Na
rNld
1 lat
nriu n
ter guik

7

.
IIN.

li oe

IEhmI⸗
In lle ec

rlir kr e

uanaren.
en n l

„.

.

Convivium verò ſuum, & ſuum Manna Ju-
dæ quodammodò debet. Siquidem Chriſti Cha-
ritas, ut diſcipulum lucraretur, quemadmo-
dum Pater Verbum miſerat ſervili indutum ha-
Ckrigas bitu in Mundum eum refecturus, ità ſe Filius
mieritur tranſiniſit in pectus Judæ velatum Pane, ut
ceerdi jua- illud emolliret, & reſtauraret. Ingreditur pro-
de. indè, mutato habitu, in Lupum Agnus, ut
eum convertat in Ovem, ſed qui è luto valuit
primum Adam efformare; in luteo corde ſecun-
dam Adæ ſimulacrum non reformat. Siquidem
cor illud jam occupaverat ferreus Amor Auri,
in quo ſicut Cæſaris non poteſt imago non
ſculpi, ita in eo Dei nequit effigies retineri. Et
duplices quidem Tenebras in illo corde Lux
reperit expugnandas: Principem videlicèt te-
nebrarum, & umbrarum Parentem, hoc eſt,
Dæmonem, & Avaritiam. Illum ne ſuo quidem
dignata eſt prælio: cum altera diù eluctata eſt,
D ſed fruſtra. O Monſtrum! Dei Charitas, quæ
de Deo triumphat, Avaritiatn non vicit, ſed ne
quidem emolhvit, quæque Diabolum fugare
otuiflet & corde Judæ, ſi voluiſſet, cuùm diù
laboraſſet, voluit, ſed neutiquàm, ſervatàâ Im-

CEcttite li.
4 . 1ogo,

gerellrchr pio arbitrii libertate, Avaritiam excluſit. Qua-
hho petn le, rogo, quale Deæmonium Avaritia eſt, quod
natib, Men non dico in oratione, & jejunio, ſed in lotio-
o Den Ia ee ne, & cibo ejici nequit! Ingreditur in Mun-
Wümm. Zadas ſe dum Deus, & Dæmon egreditur. Intrat in pe-

Haſpendii, ctus Judæ, nec inde Cupiditas exit? Quæ nox
P1- ſhæc eſt, quam Solis adventus non excludit?
444 „ Nimirùm nox eſt, quæ Solem ipſum, ipſiuſque
ueu: ſut. Solis architectum, & lumen valuit extinguere.

Nox eſt Cupiditas, quæ nec ipfa ſinit ſidera in-
terlucere. Stupet Dionyſius Patrem occurrentem
Filio. Quid is occurſus cum Chriſto intrante
in Judam? Ille redibat Converſus, Iſte abibat
Perverſus. Pater egreditur è& domo, Chriſtus
ingreditur in pectus. Hora eſt, ut jam Aurora
ſurgat à cœna, & quæ ita emicuit in corde
Judæ, ſui oblita, & proditoris ſui ſalutem ſi-
tiens, rutilet aliquando tandem in Horto Geth-
in ſemam, ubi licebit Luci prælium reparare,
pu, inter laternas, & faces cum Juda. Cujus dum
ds 1 n re . tardat adventus, ſpectemus, quaàm ſplendidam
gger E ſe exhibuerit Charitas in ſummis tenebris, er-
ga diſcipulos dormientes. Procumbit in genua
Irss, & exundante in corde triſtitiàâ, agon
in agoniam commutatur. Adeſt & Cœlo Calix,
ſed non vinum mœrenti animo propinans, at
Superior ejus ſitiens cruorem. Tam denſæ fuere dolorum
iehi tenebræ, ut penè lucem extinxerint. Quæ ta-
men ad Apoſtolorum recordationem recaleſcens,
illos adit, ſolatur, monet: cumque jamjam paſ-
ſurus eſſet, ipſe, ſatellites & carnifices, ca-
vVet, ne in tentationem incurrant. Uſque adeò
Lux lucere in tenebris non dedidicit, ut vel
Sanguinem exſudans, & limen mortis attin-
gens, uni timeat diſcrimini dormientium. Hos
inter æſtus en cum cohorte transfugam, ex
Apoſtolo Apoſtatam, ex Diſcipulo Prodito-
rem, facibus deduéctum & deducentem umbras,
umbrarumque Principem ſuo in pectore vehen-
tem. Planè circumventam tanto tenebrarum in-
curſu Lucem occidiſſe expectatis. Alienæ ta-
men ſalutis non obliviſcitur Dominus, in tanto
periculo ſuæ. Prodigium Amoris fuerit, mo-
lientem inſidias in convivio proditorem demul-
ſiſſe, nunc certè palam graſſatus deſerendus
eſt, ut vitam perdat qui vitam prodit. O Cha-
ritas, quæ ſemper luces, exclamat Auguſti-
nus, & nunquam extingueris! O Lux, fons ipſe
Ethicæ Comment. Tom. V.

n n tenenn

Stromatum, Lib. VIII. — 61

luminis in tenebris docta rutilare! Planè Lux
in tenebris periculorum ſuorum noſtra dunta-
xat diſcrimina nititur amoliri. Adeſt Judas ima- Avaritis
ginem Cæſaris in argenteis habens, ſed Dei
carens imagine in corde, Patris Imaginem Pa-
cis Imagine deterſurus. O Siren, quæ mul-
ces, ut perdas! Obviant ſibi Miſericordia & Zelus a-
Mendacium, Injuſtitia & Pax oſculantur ſeſe. arum
Judas Chriſtum, & Chriſtus Judam oſculatur. nitr -
Huc ades, Sponſa, divini oſculi tam diù can- .
didata, & vide, qui Tibi negavit oſculum,
quo modo Proditorem oſculetur. Nimirùm Lu-
cem iſtam ideò fruſtrà ſuſpiraſti, quia in me-
ridie exquiſiſti, quæ ſplendidiùs lucet in tene-
bris. Olet thus, cùm ardet, ſupplicio in de-
licias verſo. Amor quoque in umbris emicat, Zelus a-
& ſtellas æmulatus latet in die, micat noctu. *arum
Careret oſculo Judas, ſi amaret, meretur 2-
quia non meretur. Nullum Apoſtolorum le- Iaimics
go ad labia Domini admiſſum, præter Judam. dilectio.
Joannis privilegium fuit in pectore recubaſſe.
Non datum Virginitati, quod Proditioni da-
tur: Illa ultrà pectus non procedat, hæc au-
deat oſculum non petere, ſed rapere. Ea ta-
men tenebrarum copia exundabat in ore trans-
fugæ;, ut vicino Sole, quid ageret, non vide-
ret. Miramini, credo, Charitatem Domini non
ſibi in hoc congreſſu, ſed Judæ conſuluiſſe,
nec egiſſe, quà ſe ratione ſubduceret inſidis,
ſed quo modo ad ſe raperet raptorem ſuum;
qui ad cumulum improbitatis es remotior à
Juſtitia fiebat, quò ei fiebat vicinior, à Chri-
ſto tùm maximè alienus, quùm maximè pro-
pinquus fuit. Uſque adeò non amplexus, ſed
amor proximum facit. Judas ſiquidem & e-
longatur à Domino, & oſculo dignatur, & eò
à Patre longiùs diſcedit, quò magis accedit ad
Filium. Videamus autem, an inter ſatellites
ſui tandem Charitas recordetur, & alienæ ſa-
Iutis curam ponat. Irruunt, in catulum Leo-
nis Juda, Judæi Leones, & diſſolutis faſcibus,
expeditiſque vinculis, eum tenere ſtudent,
quem retinere nolunt, cupiuntque ſtringere cu-
jus vitæ filum incidi ſolvique optant. Quid
Dominus? Non modò lucem ſuam non abſ-
condit inter manus umbrarum, ſed auxit. Et-
enim veritus ad humanitatem inſtillandam fu-
riarum mentibus Humanitatem non ſufficere,
Carnemque ſuam, ad convertendos in carnem
lapides, fore invalidam, Divimitatis opes pro-
mit, ſtillamque ſuæ Divinitatis effudit, cujus
immenſitate milites obruti abierunt retrorsam,
& ceciderunt in terram. Videbatur optimus Pa-
ſtor, ſi dediſſet pro ovibus animam: qualis,
rogo, Paſtor jam iſte, qui pro Lupis divinita-
tem præbet? Sed quàm prodiga Divinitatis
Charitas, tantundem avara humanitatis ava-
ritia, nec cùm cadit cecidit, ſed per ruinas va-
lidior, auſa eſt vincire quem expaverat, utque
ſalutem non teneat, tenet Salvatorem. Felix im-
piorum caterva! ſi quam in manibus tenes Inno-
centiam, retineres in corde: Planè dimitteres
Juſtum, ſi Juſtitiam teneres. Sed væ tibi, quæ
ſalutem ducis, nec duceris ad ſalutem. Crede
mihi nullo pacto habere Juſtitiam potes, niſi
dimiſeris. Cares Deo, quia non cares. Rapitur
tandem ad iniquitatis Sacerdotes ſalutis victima.
Ibi dùm ſacrificari incipit inter colaphos & con-
tumelias Hoſtia Pacis, Petrus fidem ejurat; hoc
eſt, cum Jnss inchoat ſacrificium, Sacerdos
deficit. Quot Monſtra in uno Monſtro! Coa- 8, Peeri
cto in Aula Concilio, Pontifices non Deo im- negatio.
F molant;,

Pamilia-
itas cum
mulieri-
bus.

Pl.3. 16.

Pl. 18.6.

62
molant, ſed Deum. Imò verius Sacerdotibus
immolatur Deus, quibus ut miles blandiatur;
InsM Cædit. Magnum piaculum, quòd in Au-
la Chriſtus negetur. Quis enim atrocius? Sed
hoc veſtibulum eſt, & atrium Aulæ. Negatur
in atrio Chriſtus, ſed in Aulæ conclavi cædi-
tur, damnatrque. Quòô ſecretiora Aulæ per-
Vaſeris, eò ſceleſtius haberi Chriſtum depre-
hendes. Ideò verò ab oſtiaria Petrus admitti-
tur, ubi Chriſtus aderat, ut ille à Chriſto ab-
eſſet. Uſque adeò noxium eſt mulierum com-
mercium, ut ab eis admitti vel ad Chriſtum
nequeamus, quin Chriſtum dimittamus. Porrô
quàm male convenit inter Aulæ ofſtiariam &
Oſtiarium Coœli, cui recluditur gehenna, dum
aula patet! Quid, quòd Sacerdotem adire non
licet, niſi per fœminam? O probrum! Si Mu-
lier nolit, Pontificem Caipham non convenies.
Meritò e in domo Chriſtus damnatur, ubi ad
Pontificem per fœminam tantùm aditur. O ſem-
per fatale fœdus fœminarum & virorum! Ad-
lunt Suſannæ ſenes propè fontem, & ardent:
Loquitur cum ancilla Petrus ad ignem; & con-
gelaſcit. Quale iſtud venenum eſt, quod nec
Hammis, nec undis cedit! Varientur elemen-
ta, modò aqua te recreet, modô te igris ſo⸗
veat: par ubique naufragium, ſi adſit ubique
fozmina. Nec ſenectus ſecura de Cafſlitate eſt;,
nec de fide Petra & fundamentum Eccleſiæ,
ſi mulier vel aſpici poſſit, vel audiri. Ita fri-
eſcente ad focum Apoſtolo, raptatur à ſatel-
Ftinus Chriſtus, cujus lux ne in tenebris quidem
injuriarum ſuarum negligere potuit diſcipuli
tenebras, enimveroô luxit illicò in umbris cha-
ritas, & Petrus luxit, ſuique penè oblita diſ-
criminis Apoſtolum ſolvere nititur à crimine,
noſtrorum ipſa vinculis peccatorum devincta.
Ita quam elicuit Moyſes aquam è petra virgæ
iu, mitiùs eam elicit & Petro Chriſtus blan-
ditiis oculorum. Ut penè utriuſque prodigium
retuliſſe videatur Jeremiæ oſtenſa Virga ocu-
lata, quæ ut auſteritate rami Moyſem expreſſit
Petram vulnerantem, itaà benignitate oculi
Chriſtum adumbravit Petro ſuccurrentem. Vi-
debatur olim Amoris prodigium, ſi Deus ſuo
dignaretur intuitu Juſtorum geſta præclara:
undè Vates exclamat præ ſtupore: Ecce oculi
Domini ſuper Juſtos. Nunc veròô, ad cimulum
charitatis, ecce Oculi Dominmi fuper impium
& rebellem, ut dignam ſe prolem proferant;,
lacrymas Pœnitentis. Meritô autem extra au-
lam exivit, ut fleret Petrus, qui ſciret in aula
poſſe vel Apoſtolos ruere, flere vix poſſe. De-
nique, ut in ſe rediret, exivit extrà aulam;
qui, ut in aulam intravit, exierat à ſe ipfſo. Pri-
mus ergo Poœnitentiæ flos exilium eſt ab Aula,
& quem Jxsus reſpicit, Domum Pontificis is
non aſpicit. Verbo, exivit ipſe ex aula, ut è
ſuo corde Satan egereretur, quem exceperat,
cùm Chriſtum negavit. Libet ſpectare lacry-
mas Petri; rarum enim ſpectaculum eſt Prima-
tis lacrymantis. Erravi; nullus Præſulum non
lacrymaretur cum Petro, ſi è domo exiret ſum-
mi Sacerdotis. Egrediuntur, inquam, non pau-
ci & domo Pontificum lacrymantes „ non quòd
eos Chriſtus reſpexerit, ſed quòd eos Chriſto
ſuffecti Eccleſiarum Principes non reſpexerint.
Interim qui Exultavit ut Gigas ad currendam

viam, jam irriſus, jam cæſus, jam doloribus

coronatus donatur purpurâ, ut regno exuatur.
. . . .*S
Adeò felicitas Chriſto contraria eſt, ut eum

erucies, ü corones. Quid, quoed Barrabbæ col-

Oliva

latus neci addicitur, dimiſſo ſicario. Rogo, quid
Ppræſtabit redivivus, ſi moriturus reum à fup-
plicio ſubducit? Si vitam ſervat, cum vitam
perdit, quas nos docturus eſt vitæ vias cùm re-
ſurget? Quamquam quid mirum, ſi moriturus
moriturum à Cruce liberat, qui mortuus mor-
tuos evocabit & ſepulchro. Crucem geſtat, &
quamquam ſanguinis ſui prodigus, lacrymarum
tamen fontem obſtruit in fœminis, ſibi pera-
manter parentantibus. O charitatis jubar, nec
in ſummâ dolorum nocte dedoctum elucere!
Exundantem fletuum laticem à ſe ad ſcelus Ju-
dæorum corrivat, cupidus non ſuo duntaxat ſan-
guine, ſed obvis quoque mulierum lacrymis
fœditatem & maculas Synagogæ diluere. Wuper Luc.23,
vos ipſas flete, ait, & ſuper ſilios veſtros. Ità ne? 28.
Ergo prodiga humana Religio eſt, ſi profunden-
ti pro ſe ſanguinem refundat lacrymas? Placent,
inquit Dominus, lacrymæ, nec eas ſiſto; at eò
fluant, quò meus defluit cruor. Matrem ſuam
abluant filiæ Sion ſuis fletibus, quam ego itaà
abluo cruore meo, ut alienis quoque luctibus
madere cupio. Adeò ſalutem ſitit impiorum, ut geperius
fruſtrà non ſuſtineat vel muliercularum effundi ſui li
lacrymas, quibus illacrymatur, ni ſcelus popu- viſcatur,
li & lacrymentur, & lavent. Ità, ſuis doloribus .
& vulneribus præſentibus futurum Sionis exci-
dium prætulit. Verùm, dùm nos moramur in
via, ille jam Montem ſubiit, nec Crucem ge-
ſtat, ſed geſtatur à Cruce. Quas ibi dolorum
tenebras paſſa ſit Lux, ipſe teſtatur Sol, no-
cte pullatus in meridie. Diffulæ toto mundo
umbræ tenebras indicant, quibus circumſfuſa
Lux eſt. Hora eſt, ut jam noſtri obliviſcatur
Dominus moriturus. Scilicèt: imô veròô clarius
ejus, in peccatores amor, in ſcelus odium emi-
cueére. Sitio, clamat; confixus ligno. Quid ſi-
tis, exclamat Bernardus? quid de ſiti quereris,
qui de ſpinis, clavis, Cruce non doles? Quæ
iſthæc ſuis, quæ Verbum ſilens clamare cogit
de patibulo? Botrus Cypri es, & ſitis? Cali-
cem ſalutaris propinas Eccleſiæ, & ſitis? Cruo- Laerymas
rem in potum fundis, & ſitis? Nrit, inquit ticba
Gofridus, nec ſitit ſolum addit Auguſtinus, ſed laſphe⸗
„ . . . . . mantis
& eſurit. Sitit Fons, ait Nazianzenus, & Panis Latronis,
eſurit. Rogo quid cupit? Salutem peccatorum, pon vini
peccati extermimum. Eôque & fames & ſitis militi,,
progrefſiæ ſunt, ut Latronem furatus ſit, quem ld vins
voraret jam tartarei Lupi feritate ſemeſum. 1 ottek.
Quis hoc, inquam, vel ſomniaret, ut Charitas Zilus a-
quatuor confixa clavis, lanceâque brevi trans- zimaram
figenda, inter adſtantium blaſphemias, inter inter in-
naturæ convulſiones, inter vulnerum cruciatus, commoda.
oblita ſui, peccatorum memor de lucrando la-
trone ageret, cùm animam jam agebat? Ergo
ad impium, qui à ſiniſtris erat;, latronem con-
verſus, eum & exemplo & verbo revocare
conatur ad vitam, in ipſo geminæ mortis con-
finio. Quid ſuſpiriorum emiſit ad Patrem;
quid cruoris pro illo effudit in terram, quid
illi divinorum arcanorum non aperuit;, ut ille
pectus fidei reſeraret? Qui adamante durior,
& ſævior tigride, tum verba contemnens, tum
Verbum, cumulavit ſceleribus ſcelera, ſuun-
que Redemptorem, quando crucifixus non
poterat manibus, quæ ſola ligno non hærebat;,
linguâ crucifigebat. Perire ſtatuit ante conſpe-
ctum vitæ: cumque liceret illi Crucem in reg-
num vertere, mortem in immortalitatem con-
vertere, fierique ex reo Regem, & ex Latrone
Martyrem, maluit perire, quàam Dominum ſalute
ſua recreari. O planè dignum patibulo furem,

qui

O,
qui te Chriſto ſuſtuliſti? O dignum morke mon-
nn firum, à quo ſperni potuit vel vita! quo mo-
KCNI. do ità in te cupiditas elanguit, ut Au borue-
Imdöftn ris fartum pacilci pro funere, nunc recuſes res-
nomde num deprædari & vivere? Audeo HW „ ſæ-
lgeltt vior tu Judd; Judæis immamior, carnif MZ
dne in Chriſtum crudelior; ſiquidem gravius ille
l. tulit tuum, quam ſuum funus: illumque W
ht, bius læeſit, qui vitam recipere ab eo n di
unn inet quam qui vitam ab eo abſtulit. Undè a 3 a-
Al trem converſus conqueri cœpit iis vnnr h
ditual. pſ 21. 1. Deus meus, Tiare me dereliquiſti * Qua D
uun n ret, Pater ſancte, non me putavi re eſer-
lner he tam, cùm me in Crucem actum mun us exbe
neſnulte vit, Cùm ferro terebratæ ſunt manus, GuI Ppi-
hbümnink nis tempora perforata: nunc prorsus mne bte⸗
Tmaibker tum credo, quando tanti enguinn pretio gen
Eis lnri unam perituram reducere ad cau am non .
Mimen i Ergé-ne Latronis vita non benè emitur funere
qune Fili? Ergo, qui totum prædicabar rnern ſer⸗
Podelik rarum redempturus, furem unum aà ſupplicio
kimhimn non ſervo? ſaltem, qui duos & Diſcipulis in
Clhnmmtkad, fiadio dolorum meorum perdidi, duos mihi
ſedene detur Latrones vel in Cruce acquirere, ad ex-
nüiſclun tretnæ ſolatium calamitatis. An fortè alter ex
M his pro Juda datur, alter denegatur pro Petro,
1 Dr quod jam redierit meis fletibus adductus ad me?
eee O feftinatos nimium perduellis luctus! O quaſi
erCnnt poœnitendam tuam, Petre, pœnitentiam! O
ndi lacrymas penè deplorandas, ſi fortè ideò mihi
tekentiht Latro negatur, quod, qui negaveras, lacry-
H maris. Quaſi me tædet, quòd te tam citòô reſ-
uibun hrk pexerim. Penè ingemo, quòd tam feſtinatò in-
olri ſdkn gemueris. Si te ſerius convertiſſem, fortaſſis &
nnd ſea Apoſtolum recuperarem poſt triumphum, &
elualne, in ſupplicio Latrone non carerem. Mihi, Pe-
hen E tre, quaſi plůùs obfuiſti fiendo, quàm negando.
d delieon Te non amiſi, cùm Te amiſi; cùm verô mihi
won Te reddidiſti, abſtuliſti mihi Latronem in ſup-
lens ciluti plicio conſortem, in regno non futurum colle-
e, ſilll gam. Quæ ſanè Dominus non eo ſenſu protu-

e, & ulr

lit, ſi protulit, ut doleret de feſtinata lacry-

ſus! Uut in mantis Apoſtoli pœnitudine, quam & voluit »
Er Augufinn ’, & cupiit quàm ocyſſimam; Sed ut exprimatur
ziamzennk,6la, Chriſti de compungendo Latrone anxitudo. Eſt
luemn pereinnu, enim non infrequens in Scripturis divinis mos
e & kmgih per ea quoque, quæ myſteriis tantàùm aguntur,

Qeclarare, quæ verè aut cupiuntur aut fiunt.
Plal. 115. Jic Pfſaltes ait, omnis bomo mendax quamvis
non quivis hominum mentiretur. Sic à ſe inter-
fectos in matutino Peccatores univerſos affir-

n fenblur,
Keitite
mmiaret,it 2.
Neigue eſſi(5

Phiphenia mat, quos optabat omnes mori peccato. Qua-
SAberumc“ re ea & hic & alibi propoſita loquimur, quæ
or be tal⸗ afflati Dei Spiritu Paſſim & ſcripſere & ſenſere
nfm Aelaltl Pientiſſimi Eccleſiæ Magiſtri. Non Momis ſed
t, Etori- Simplicibus ſcribimus, cum quibus ſermocina-
th erdo H tio Domimi eſt. Tum iterùm converſus ad Pa-
eht Pf. 2r. 3. trem exclamat. Deus meus, clamabo per diem,
Ae G non exaudies: & nocle, & non ad inſipientiam
em n,. mihi. In te ſperaverunt Patres noſtri: in te ſpe-
rn irn Taverunt, & non ſunt confuſi. Ego autem ſum
nnan ee e vermis, & non homo, opprobrium hominum,
n an G abjebtio plebis. Non enim filius tuus videor,
hone ſed vermis; qui ea impetrare non poſſum, quæ
gniſe Gvrn ſervi tui minori conatu impetrarunt à Te. Sara
ndo ote, ferilis Iſaacum repentè concipit, dùm ridet:
1ligno⸗ 1 r && ego inter ſuſpiria & lacrymas Latronem Coœ-
eKnut d lo parere non mereor! An fœminæ riſus fleti-
4 ie r bus filii apud Patrem pretioſior, ut cùm illa
nnonili meruerit Patriarchæ mater eſſe, nequeam ego
gen d Pater eſſe Latronis! Verbis ſuis Anna Samue-
mm Donn “ lem obtinet; & Verbum tuum Vulneribus ſuis
uun zeien 4

Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VIII.

63

Furem lucrifacere non meretur. Licuit Eliæ in
lectulo inclinanti ſeſe ad vitam puerum revo-
care, & mihi in Cruce recumbenti negatur ab
interitu ſervare Moriturum; præſertim ſi ego
non fruſtrà & Via dicor, & Vita, vitzæ vici- Joan. 14
niorem, quam morti. Ille ego qui me prædi- 6.
Xeram omnia tracturum ad me, ſi forem ele-
vatus à terra, unum rapere non poſſum Fu-
rem elevatus in Cruce; Quid mihi cum æneo
ſerpente in eremo ſuſpenſo? Proh dolor! An-
guis potuit, quod Filius non poteſt. Imagine
Patris divinà ænea imago Filii potentior eſt:
illa etenim, quæ vitam non habebat, vitam
ſervavit, ego qui vita ſum, nequeo à morte
liberare Crucifixum cum vita. Erue à framea
Deus animam meam, & de manu canis unicam
meam. Quid timeret animæ ſuæ Chriſtus à
Diabolo, qui ante ejus pedes egreflus erat?
ſed nimirùm animam ſuam JIJrss ſecum non
habebat, ſed in Latrone, cujus ſalutem dili-
gebat. Anima enim ex Auguſtino, eſt ubi a-
mat, non ubi animat. Ideò Chriſtus dicebat
Patri: Pater, ſi illum non reſpicis blaſpheman-
tem, reſpice animam meam in illo benedicen-
tem tibi. Si non ignoſcis Latroni, parce ſal-
tem animæ Filii. Cetus, licèt monſtrum, ta-
men duùm Prophetam in ſe haberet, Tibi pro
Templo fuit. Sit & anima Latronis non vilis,
in quà Unici tui unica commoratur. Quod iſ-
tud dedecus triumphi mei, ut æqua ſit Hoſtis
abacti, & ovantis Regis præda. Alterum Mi-
hi, Pater & crucifixis, alterum relinquis Sata-
næ. Salomon ego quoque ſum, referam, pre-
cor;, ſententiam, quam tuli. Non dividatur;,
quæſo, quod repeto, non dividatur. Uterque
aut mori debet, aut vivere. Cur enim ſepa-
ret à regno mors, quos cupiditas ſociavit in
ſcelere, & ſcelus in Cruce ſimul compoſuit?
Unum amborum ſupplicium eſt, una ſit u-
triuſque in felicitate conditio. Ambo fures,
ambo latrones ſunt, ambo talione mulctentur.
Mihi liceat ſuffurari Latrones. Rapto vivant,
qui Furto pereunt. Vivant rapti, qui rapien-
do vivere deſierunt. Prophetavit inter Pro-
Phetas Saül, vivat, cui mori contigit cum vi-
ta. Proludat naſcituræ Eccleſiæ Fur natus in
funere. Lubens occumbo, ſi ille vivit. Liceat
Soli, ante Occaſum ſuum, Heſperum ſibi hæ-
redem ſufficere. Pretium occumbentis Solis ſit
vita ſideris. Cadat in terram granum, dùm
ſurgat in ſpicam ſtipula. Plus eſt perire vitam,
quam vivere moriturum. Minus eſt, ut reg-
num Latro conſequatur, quam ut ſupplicium
toleret Filius. Oculi tui Columbarum, abſque eo Cant. 44
quod intrinſecùs latet. Quot Ego tibi oculos 1:
dedi, tot mihi redde Latrones. Oculum pro
oculo. Candor atratur, albicet Æthiops. Por-
rô, ſi tibi adſtantem Mariam humanis & no-
ſtris verbis alloqueretur, his ferè vocibus eam
compellaret. Maria, ut te Matrem plus dili-
gam, hunc quoque & mihi & Patri ſupplican-
do, parias Furem, ac Fratrem. Mulier, ecce oan, 19.
klius tuus, niſi illum facis fratrem, & germa- 26.
num meum. Vale Parens, ſi parere deſuüſti, imoò
ſi nunc primum parèêre recuſes. Unum tibi de-
beo jam converſum Latronem, alterum mihi
debes. Non agnoſco Rachelem, quæ unum Gen. 45.
duntaxat educat Joſeph, inauguratum jam re- 27:.
gno. Benjamin lupus rapax, & niſi Filius dolo-
ris mei ſit, veſperéque dividat prædam, quam
ego indiviſam ſperabam, pariendus tibi eſt, ſi
optas à me Mater ſalutari. Pulchra es, & nulla
F 2

Pſ. a J. 21.

te

64

Oliva

7

te lædit macula, ſed infœcunda es, ſi uno fœ⸗ ts S. Auguſtinus adtirari nequit;, ratus, Oc-

ta peccatore, effota es. Felicius à te editus ſum,
quam pro te & coram te moriar. Ibi ſiquidem
ex animalibus nullum non mihi ſervivit in fo-
no lacrymanti: hic verò expiranti in ligno al-
ter & ſociis illudit. O Deus cordis mei, quare
Thabori Calvaria poſthabetur, ut cùm illic
loquerer tantum de exceffu, ſtipari meruerim
hinc Legiſlatore, hinc Prophetâ; hic verò ex-
ceſſum ſuſtinens, altero tantùm ex latere vi-
dere valeo Latronem confitentem. Cur ibi mo-
nentur Diſcipuli, ut filium audiant; hic præpe-
ditur Mater, ne exaudiat filium. In hæc verba

Luc. 23. Verbum ſuſpirans expiravit. Pater, inquiens,

46.

in manus tuas ommendo Spiritum meum. Hoc
eſt, Fruſtra jam Spiritum retineo, qui non vi-
vificat Periturum. Si ille vivere non poteſt, nec
ego valeo. Odi vitam, quam ali non inſpiro.
Tibi trado ſpiritum, qui mihi, & tradere La-
tronem reculas in Cruce, & calicem in horto
tradidiſti. Sed libens trado, ſed obediens tra-
do, ſed tuæ voluntati magis, quaàm ligno cru-
cifixus trado. Satius enim eſt, Latronem care-
re regno, quam paternis non conſignari ma-
nibus Spiritum Filii. In hæc verba emiſit Spi-

Joan. 19. ritum. Vnus illicò militum lancea latus ejus a-

34.

42.

peruit, & continus ſanguis pariter & aqua ma-
navit. Hoc tantùm ſupererat, ex opibus ſan-
guinis & vitæ Redemptoris. Cur verò, qui
reliquum cruorem tam liberaliter pro nobis ef-
fuderat, & Patri ſolverat pro redimendis ho-
minibus, guttas illas reſervârat in corde? Puto
pretium fuiſſe pro redimendo Latrone blaſphe-
mo à Chriſto paratum, quod ideò non ſolvit,
quia redimi recuſavit infelix à morte. Verùm
ante Latronem non converſum præmitti debet
alterius Latronis ad Chriſtum traductio, quem
Dominus ut emolliret, alliceret, & permove-
ret, ipſa protulhtt ornamenta divinitatis. Ut enim
Leo & Gofridus aſſerunt, vidit aliquid in cru-
cifixo, quod vix ſpectari poterat ab Angelis.
Tanta ſitis ſalvandarum animarum, ut qui
Sponſam vix induxerat in cellam vinariam,
Latronem introduxerit adhuc blaſphemum in
ærarium divinitatis ſuæ, in quo neſcio an ſolius
humanitatis opes conſpexerit, qui Chriſtum &
Regem illicò credidit & Deum. Ubi ſunt, 6
Paule, poſt peregrinationes & vincula triumphi
tui, & ad tertium uſque cœlum aſcenſus? Ti-
meo;, ne te prædicantem Chriſtum Latro vice-
rit, necdùm plenè blaſphemare dedoctus. Vidi-
ſti arcana ibi Verba, hic vidit arcanum Verbi;
Tu Cœlum ſpectaſti tertium, huic reſeratum
eſt Cœlum Cœli; Tu quæ vidiſti loqui neſ-
cis, hic, quem vidit, confitetur: Tuè& cœlo
iterùm relaberis ad compedes: hic & Cruce in
regnum ſubſilit. Proh quàm prodiga theſauro-
rum ſuorum Charitas eſt, quàm noſtræ illa a-
vara ſalutis! Quid? quòd merces unius vo-

Luc, 23. cis, memento mei. Regnum eſt. Hodis mecem

eris in Paradiſo. Aſſumitur in regnum Latro,
& Mater relinquitur juxta Crucem. Penè obli-
tus eſt Dominus uteri matris ſuæ, dùm obli-

viſci nequit filii uteri ſui. Quamquam neſcio,

an tam citò, tâmque copioſa perſoluta foret
tibi merces confitenti, ſocio & ſceleris tui &
Crucis ſuæ non permovendo tantâ imperii ſpon-
ſione. Speravit enim Dominus, quod uni ſpon-
debatur, utrique profuturum, jam confitenti
ad ſtipendium „ adhuc blaſphemanti ad ſalu-
tem. Præponi quoque debent Latroni non con-
verio fuſæ pro crucifixoribus preces: quas ſa-

caſus immunem eſle Lucem illam amoris, quæ
de ipſis calamitatum tenebris ſidera præpara-
bat & lucem crucifixoribus ſuis, verſis, ab
eis inflichis plagis, in illorum medicinam. In-
terponi autem poteſt inter Judam à Chriſto
ſaginatum, & excitatumn à ſomno Petrum,
corpus Domimi difcipulis omnibus traditum,
ne Oves in illa diſperſione gregis, luporum-

que incurſu Paſtore carerent. Accipite, inquit, Matt. a6,

& comedite, Hoc eſt Corpus meum. Ac ſi dice-
ret: futurum eſt, ut vos, me deſerto, fugia-
tis omnes. Sed vos me relinquetis, ſed non i-
tem vos ego relinquam, qui vobiſcum in pec-
tore adero, uſque ad conſummationem ſceleris
Mundi. Fugietis à me ſed mecum. Vos mecum
non eritis, at ego vobiſcum ero. Securi eſtis à
Lupis, qui vehetis Paſtorem in pectore qui vos
vehit errantes in humeris. Exciderat etiam au-
ris Malchi reſecta ità nunc ab oblivione, uti
tunc à Petro. Quam clara rutilavit in tenebris
lux, quæ carnificum ſuorum & tutrix, & re-
paratrix fuit. Quæro, cur latitans Divinitas,
quæ nullum edidit ſignum in aula Herodis,
ad preces Regis immota, ad gemitum ſatelli-
tis ſeie prodit, & vulnus curat? Nimirùm Lux
iſta lucet in tenebris, & quemadmodùm feli-
ces ſpernit, ità miſeris ſplendet. Satius Hero-
di fuerat, non eum rogare, ſed ei cæcos clau-
déſque offerre, ſi verè optabat erumpentem è
corpore Divinitatem intueri. Niſi fortè dixe-
ris, in aulis damnari poſſe Divinitatem & ir-
rideri, efferri, exaltarique non poſſe. Quot
enim ſpectavit Pharao prodigia, nec credidit?

Religio munda hæc eſt: ouſtodire ſe im-
maculatum ab hoc ſeculo. Jac. I. 27.

Hæc me verba ad adoleſcentes locuturum Adoleſ-

excitarunt, ut in corde filiorum Virginis abo-
lerem effatum quoddam nimis juventuti per-“
nicioſum. Enimverò dandum aliquid tenerio-
ri ætati, clamatur utique, parcendum natu-
ræ, ſi liberiùs indulget ſibi, duùm ætas vires
progrediendo accipit. Quod ſanè proverbium
quot conſtat ſyllabis, tot jaculis miſeram con-

fodit juventutem. Scaturigo hæc nimirùm eſt Filiorum

ducatio.

5 bun
agllele,
Pain

26.

l, s, 4
ne ſhetten

ut in

—

entium

Went

r,. .
An Nn

vitiorum ommum. Hinc funera pudoris, hinc educatio:

Innocentiæ vulnera, hinc lues Animarum,
&ä Cordium vecordia. Clamant Poëtæ, quo
ſemel eſt imbuta recens ſervabit odorem teſta:

Horat.
Epiſt.l.1.

Et nos rudes annos conſpergi patimur tetro Epiſt..

vitiorum cono, benè, ut ſomniamus, in ſene-
tute olituros. Dementia iſthæc conſutatur ab
Apoſtolo, qui eam vocat, Religionem Mun-
dam quæ ſe a primis annis à vitiis ſervat immu-
nem, Religio munda. Notate verborum ſenſum.
Cavendum eſt, non à vulneribus duntaxat ſæ-
culi hujus, ſed à maculis quoque, ſufficit enim
nævus, ut moriare. Si maculaberis ab hoc ſæ-
culo, cæderis. Non enim ſæviora vulnera in-

fligit Mundus in corde, quàm maculas. Davi- Parvain
dem enim proſtravit non jaculo, ſed macula. male.

Porrô ab his maculis Jacobus monet, ut ſe quiſ⸗
que cuſtodiat. Cuſtodire ſe inmaculatum ab hoc

ſæculo. Fruſtrà Pater, fruſtrà excubat Pæda- Amore
gogus, niſi Tu te cuſtodias. Unuſquiſque ſui duci.

cuſtos eſſe debet, ſi cuſtodiri cupit. Quis ſan-
ctior Jacobo? Quis eo vigilantior, qui, vel

Affedt ,
& amore

cùm caligaret in morte oculatiorem ſe proba- Juci, mon
vit, & videndo quem nepotibus alteri alterum Mesn.
Ppræfer-

tcze.
,e
Mepn.
mm. I.
RN
0 Nennn,
Utulm,
hirin
Pie, igli,
llm.
Nlonn N.
Müonen 8

leti
. Tünen
.Eanh
pedeun
deret etiune.
Oblirone
art intntn
2 tun, K⸗
tan Dinnin
alli Heod,
emitummkidt
Nimürunln
edmoddnnkk.
ed ei nd
t erunhemm
Niſi Kedr
iwinitteni.
non ale
Ia, ec

cnhulieſ

6lo⸗ Ja,lnn

Centes uun

rum Vlgtuiz
mnis dwennnf⸗
n alquidten
Porcetdlnn u
i, dim eun
ſne porin
llismmienn d
o hec inig 4

Nera ligi,
. es Anmnam
mant Dofte,
ubit odnen hei
lgi haint
onnians,i⸗
Thec chnin
Rekgonn r
gtisſentin
nitisſennan
evetbonn .

Circum-
. . ul-
peſtio
trenés.
Gratis
rooperan-

usm.

Vroeinis
Krenuum

ſit.

Matth.
7 25.

Stromatum, Lib. VIII. 6 5

præferret, & prævidendo quæ longè poſt ſe
erant futura. Effugere tamen non potuit, quin
li a filio de peſſimo crimine deferrentur. Sci-
licèt impollutus Joſeph vel cum ſcorto; pol-
luti fratres inter fratres: ille pudicus in domo
adulteræ, hi ſceleroſi in Patris & Patriarchæ
ſanctiſſimis ædibus: ille in .gy pto verus II-
raélita, hi in domo Iſraél Ægyptiis nequiores:
ille in cuſtodia cuſtos ſui, hi curatores gregis;,
ſed non ſui cordis Paſtores: denique ille agnus
inter lupos, hi lupi inter oves. Uſque adeò ſi
ſe quiſque non ſervet, nullæ proſunt excubĩiæ
nullique obſunt ſcelerum irritamenta, cum
ſtat amimus ſuper cuſtodiam ſui. Liber enim
in compede Joſeph à ſcelere, cum fratres e-
jus captivi criminum eſflent in pileo. Verùm
regrediamur ad ſcopum noſtrum. Cur adoleſ-
centiæ laxari non debent habenæ, quò paulò
liberius excurrat, dum ætas fervet? Quia, ſi
manum ſemel criminibus dederit, nec cùm ſe-
nuerit, innocentiam diliget. Quid nonne Cam-
pus ſi din negligatur, ita ſpinis dumetiſque op-
pletur, ut coli ultrà non poſſit? Perpendite,
quæſo vos, Arborem ſummo vere germinan-
tem. Hæc ſi fortè flores, ventorum vi, vel
glacie ſuperveniente;, amiſerit, fruſtrà fruc-
tus promittit in autumno. Licèt enim imbres
copiosè & cœlo fluant, licèt ſtercora radici
apponantur, licèt tempora bellè procedant,
licèt non ſolis influxus, nec cultoris deſit in-
duſtria, ſi vere flores excuſſit, numquàm ex-
coquet fructus. Eâdem ſanè ratione cum ado-
leſcente agitur. Quiſquis enim Innocentiæ flo-
res projecit, nec cùm canis Candicabit albus
erit. Optimis imbuetur diſciplinis, conciona-
torum rigabitur imbribus, fœcundabitur ju-
ſtorum exemplo, fruſtrà tamen fructus expe-
Gtatur eo ex corde, unde flos decidit. Do-
mus illa, in quam venti fluviique irruerunt;,
cur non cecidit ? Num ob contignationem;
aut ob angulos ? Audi. Non cecidit: fundata
enim erat ſuper petram. Rursùs illa, quæ ce-
cidit, exædificata narratur ſuper arenam. Cæ-
terum, id unum ſi excipias, benè compacta
ſurrexerat. Ergo vel ruina, vel victoria pen-

det ex fundamento. Recordamini Babylonici

Simulacri: immixtum eſt nonnihil luti in pe-
dibus ejus. Ominor, quanquam non Propheta:
Non din ſtabit Coloſſus. At luteos pedes cru-
ra ferrea excepere & ferreas baſes ſubſecutum
eſt argenteum pectus, & pectori ſatis firmo
impoſitum eſt aureum caput. Quid timendum
tam valido firmatéque Signo? Imô quid non
timendum tam infirmis, fragilibuſque plan-

tis? Iterum ominor: Statua iſthæc facilè ſolve-

Iſa. 13.

19.

tur, quæ opificium ſuum malè eſt orſa. Quid
plura? Totam Molem evertit lapis ultrô &
monte devolutus. Planè ſenectus aurea, Cæù;=-
teræque ætates argenteæ æreæque parum pro-
derunt, ſi lutea fuerit adoleſcenria, quæ Sta-
tuæ fundamentum & baſis eſt. Obtenebratus eſt
Gol in ortu ſuo: & luna non ſplendebit in lumi-
ne ſuo. Omninèò ſenectutis nox illunis erit &
tenebroſa, ſi Aurora tyrocinii palluerit. Ju-

das, ſi credimus Auguſtino, protervus extitit

puer: licèt luto Apoſtolatus aureum verticem

impoſuerit, Chriſtum haſtæ ſubjecit, ſe arbo-
ri impoſuit. Verbo; crepuit medius, qui pri-

mævam ætatem traduxit in vitiis. Julianus A-
poſtata, teſte Nanzianzeno, fruſtra pueritiæ

vitia operire tentavit Monachi pallio, reger-

minante improbitate in ſolio, quæ olim in ſcho-
Ethieæ Comment. Tom. V.

lis effloruerat. Ideò clamat Propheta: Bonum
eſt viro, cuùm portaverit jugum ab adoleſcentia
ſua. Dedebit ſolitarius, & tacebit. Ne ſi poſt
decurſcæ juventutis annos, inquit S. Gregorius,
Jugum tulerit, erroris uſu, & peccandi conſue-
tudine exagitetur, eôſque patiatur impugnatio-
num tumultus, quibus quotidis. .. aut vicétor
exiſtat, aut victus. Nimirùm, ut ipfſe notat, is
tantùm ſedebit, in pace ſcilicèt & ſine lucta,
qui cervicem legi ſubdiderit, dum ætas viret.
Qui veròô orditur ſanctitatem cordis in occaſu

vitæ, luctari poteſt, evadere non poteſt. Et

undè putamus tot ſcelera in Senibus, niſi ex
ſceleribus promanare Juventutis. Davidem au-
diamus: Non enim, qui operantur iniquitatem,
in viis ejus ambulaverunt. Qui modéô vir pec-
cat, adoleſcens procul dubio peccavit. Ziza-
nia, quæ apparent in meſſe, ſata ſunt inter ſe-
mina. Infeſtus Jacobo Eſaü, cùm in patriam
regrederetur. Sanè: ſed furoris ſemina jaéta
ſunt in utero Rebeccæ. Pugnavit penè ſenex,
qui necdùm natus luctam inchoavit. Hinc Deus
ad Iſaiam: Clama. Et ille: N's slamabo ?
Omnis caro fœænum, monitus eſt, ut clama-
ret. Quare ità vociferandum eſt, ut caro Foœ-
num proclametur? Nimirùm olera ut naſcun-
tur, ità virent. Arbores conſeri poſſunt, &
oleaſtrum licet in oleam demutare, pinaſtrum

in pyrum. Clamat ergo Iſaias! Omnis caro fœ-
num. Ac ſi dicat: Olera eſtis: non Arbores!

cavendum ergo;, ut feliciter germinetis, ſe-
minis vitium fruſtrà correcturi. Quis enim ra-
po lactucam inſevit? quifve lolium vertit in
frumentum? Quale fœnum oritur, tale mori-
tur. Ergo & homo, qui fœnum eſt; ut pri-
mam exegerit ætatem, ita ultimam traducet.
Ejice ancillam, & filium ejus, clamabat Sa-
ra. Quare tam efferata indignatio in ancillam
& filium? Quia ſi Iſaaci corrupta fuiſſet ado-
leſcentia, fruſtrà Senectus Innocentiæ devo-
veretur. Egredietur virga de radice Jeſe, &
Ros de radice ejus aſcendet. Nota, erumpit vir-
ga, & floret: ſed flos non de virga egredi
perhibetur, ſed de radice. Flos de radice ejus
aſcendet. Primævæ ætatis radix ea eſt, quæ ſive
florem, ſive ſpinam producit. Hinc eſt, quòd
Diabolus omm ſtudio elaborat, ut radicem
tenerioris ætatis inficiat. Brogzan „ inquit S.
Gregorius, totam ſibi arborem fructus ferre
conſpicit,; quam veneni dente in radice vitia-

vit. Huc facit quod de ſe non ſine luctu Da-

vid canit imò plorat: Ecce enim in iniquitati-
bus conceptus ſum: & in peccatis concepit me
Mater mea. Quid? Conceptuſne tantùm in pec-
catis fuiſti, & non etiam natus? Num ſancti-
ficatus adhuc in utero Matris ſuæ David, ut
Jeremias? Cur ergo dolet ſe conceptum po-
tius, quàm natum in ſcelere? Nimirùm radix
infecta fons eſt totius calamitatis. Videbitis,»
inquit David, quò evadet radicis infectio.
Statim natum Parentum Oblatio & Circum-

ciſio purgarunt me. Sed vitium, quod hæſit

aliquando in radice, erumpet poſt longa tem-
pora in ramis. Nec à cæde, nec a moœchia ſe-
curus ſum, licèt modò ſim impollutus. Satio il-
la in peccatis peccata metet. Ideò in perſona
Chriſti, adeò gloriatur, ſe vel in utero im-
munem fuiſſe à contagione. In te projectus
Jum ex utero: de ventre Matris meæ Deus meus
es Tu, ne diſceſſeris à me. Spes mea ab ube-
ribus Matris meæ. Morituri Domini hæc ver-
ba ſunt; qui nec ſudores prædicationis, nec
F 3 eremi

Thren. 5J.
27.

In Pſ. &.
ex pœni-
tentibus?

Pſ. I 8e3

Iſa. 40,6

Gen. 217
10.

Iſa. I1. 17

C. 20. l. 1
moral.

7

Pſ5

II

66

eremi jejunium, nec ſpinarum tormenta re-
colit, ut exultet, & Deum, hoc eſt, ſe ſciat
adfuturum ſibi: ſed immaculatos primæ æta-
tis dies. Spes mea ob ubera Matris, non ob
vulnera filii. Penè dixerim, Plùs me roborat
ſanctitas illa, quæ mihi in ſinu Matris à me
effloruit, quàm hæc, quæ inter Crucis bra-
chia tantos protulit fructus. Et certè tota Do-
mini in ſcelus hoſtilitas?, qua flagitüs crevit
inacceſſus, ex Unione prodiit hypoſtaticâ, quàâ
Verbo juncta in fui creatione anima ejus, ri-
ſit Satanæ aſſultus, & vel infans eliſit Aſpi-
des Tartari, & cum Leonibus luſit, nullo re-
bellantis fomitis ſuccuſſu etiam innocente fa-
tigatus. Sic legimus de ſenibus triumphaſſe
Suſannam, æquè funeris & laſciviæ victri-
cem, und Timoris divini armatam loricâà. Pul-
Dan. 13. ohram nimis & timentem Deum: parentes enim
2. illius erudierunt Filiam ſuam ſecundum Legem
Moyſi. Non tunc honeſtiſſima foœmina pave-
re Deum coœpit, quum eam non unus Dra-
co è& coœlo innocentiæ refigere tentaret, ſed
hauftà cum lacte pudicitis, quam coluerat in
faſciis, nudata retinuit. Ità quoque Tobias
conſenuit in lege Domini, quia in ſinu Præ-
ceptorum adoleverat. Hæc, & his ſimilia
ſecundum Legem Dei puerulus obſervabat. Er-
go, ut Senes ſplendeatis, eſtote aut Soles in
aurorâ adoleſcentiæ, aut in nocte pueritiæ
aſtra non Cometæ.

Tob. 8.

Reſurrexit: Non eſt ic. Marc. 16. 6.

Reſurrexit: Nec hic eſt. Sed, ut reſurge-
ret, hic fuit. Fuit hic, & ideò reſurrexit.
Nidulus enim reſurgentis ſepulchrum demor-
tin. Ergo nos qui pridem Crux fuimus in quàâ
Chriſtus expiravit; qui Prætorium fuimus,
in quo Chriſtus cæſus eſt; qui Annæ fuimus
Domus, ubi damnatus eſt JEsUs, ſimus nunc
Sepulchrum, unde redivivus ſurgat & fu-
nere. At quæ fuit ſepulturæ Domini ſtruc-
tura? Sanè ex lapide, in quo inciſum fuit mo-
numentum. Nota: ſepulchrum Chriſti incidi-
tur in petra. Nimirùm indomitum & lapiden
Cor, ſi ſcalprum non refugiat, Chriſto parat
ſepulchrum. Efferatæ videlicèt paſſiones, quæ
cum lapideæ ſint, nec flecti poſſunt, ſi Mor-
tificationis ſcalpro elaborentur, locum reſurre-
Lapſiop- Cturo exſtruunt. Non in luto, non in mol-
timifürt., Liori materie præparatür ſolium gloriæ Domi-
Tyroexer- ni, ſed in lapide. Neque enim Deo habitacu-
Snaur⸗ lum parat Cor, cum jam Paſſionum impetus
L ae emolliri cœperint, ſeu temporis diuturnitate,
Fepvor ſell timoôris frigore temperati: ſed cuùm ebul-
Ktatim. liunt, vincique neſciunt, ſi vincantur, & e-
Preerafti domentur, Chriſto tumulum architectantur.
natio no- Id nos docuit Jrsus, cùm percutienti maxil-
„ lam, alteram illicè exhibendam admonuit.
Mort ifi- 24*. .
zatio Paſ- Non énim, poſt acceptam alapæ contumeliam,
hienum in aliquandi quieſcere permiſit, quoad efferata
earu vi- ultionis libido ſedetur; Sed mox ut cæderis,
Sore. illice cædendam maxillam exponere juberis.
Sic Chriſtus non Judam amicum vocavit,
TZempori Ccum oraret, ſed cùm proderetur. Sic pro cru-
n Peen. cifikoribus non redivivus, poſt reſurreckionem,
T,,G. 1.d Ihoriturns oravit in Cruce. Sic David a-
muz, R-- Juam Domino fudit, cùm eam ſitiret maxi-
medium. &. Enimverò Paſſionum impetus, qui non
eliduntur cùm fervent, Tempori litantur non
Templo. Hoftias vivas amat Deus, & Pau-
Ius inperat. Quid enim Deo facrificas, ſi

Chriſti
zeſurre-
io.
Tyroci-
niusm.
Chriſti
Paſſio.

Mortifi-
eatio Paſ-
fohum.

Oliva

Iram temporis diuturnitate annoſam & lan-
guidam inhibeas? Tunc Deo grata foret;,
cùm necem molitur & cædes. Arbores, quæ
in ſylvis præmoriuntur, flammas non mitri-
unt: igneſcunt, ſed non ardent. IIlæ ad ſide-
ra uſque efferunt flammas, quæ, duùm vire-
rent, ſucciduntur. Solus Bombyz ſeſe viven-
tem in ſepulchro condit, & ideèò ſolus ſeri-
cum fabricatur. Solus Phonix ſeſe funerat ſu-
perſtitem, & ideò poſt funus vivit. Frumenta
niſi terre mandentur antequàm putreſcant,
non florent; integra tumulantur, ut germi-
nent. Arborum rami non ii duntaxat trun-
cantur, qui aruere, ut felicius plantæ pro-
germinent, ſed ibi adigitur ferrum, ubi vi-
ret arbor, ut fertilior reparetur.

Beati omnes, qui timent Dominum. Pſ.
127. I.

O Exundantiam felicitatis! 6 Divini Ti- Feliciras
moris pretium! Omnes beati ſunt, ſi Domi- vera TIi-
num timeant. Etiam vinctus, etiam exul, e- or Do-
tiam cœcus, & inops, ipſi miſeri Beati ſunt, ini.
fſi tamen metuunt Deum. Quiſquis ergo infe-
lix es, ſi vis, potes eſſe beatus. Porròô quæ iſt-
hæc Beatitudo eſt, quæ omnes poſſeſſores ſuos
beatos facit. Purpura, ingens portio felicita-
tis: non tamen continuò beatus eſt, qui pur-
puratus éſt. Si enim in purpura vel inopid, vel
metu, morbo conficiare, purpura ipſa ærum-
nas nutrit. Sceptrum, felicitas eſt: ſed ſi ſpe-
Ctes in ſolio funera tuorum, miſer in throno
es. Quid enim corona prodeſt; ſi filium,
quem genus ad regnum evehit, febris in ſe-
pulchrum defodit. At Timor Dei nullas ex-
horret calamitates, ubicunque eſt, beatus eſt.
Denique Beati omnes, qui timent Dominum.
O beatitas! Vel in fimo Job beatus, quia
Dominum timuit. Vel in naufragio Jonas bea-
tus, quia Deum vereri plùs cœpit, cuùm in .
fſepulchro vitam reperit. Vel in compede Jo- 5. Falib.
ſeph beatus, quia libertatem promptiùs per- Homines
didit, quàm Timorem, utque Dominum ti- non timi.
meret, non timuit Dominam; meritò nactus ,
principatum in vinculis, qui maluit catenis hroli.
conjungi, quàm Dominæ obſequi. Ideò Do-
minus evaſit, quia evaſit Dominam: ità, dum
fugit Dominam, ad eum confugit Domina-
tus. Uſque adeò beatitudo Timoris Domini
nec carcerem reformidat, nec inſidias, docta
coronam è& vinculis fabricari. Weerh

U

Ra ſikt

Fili hominis, pone faciem tuam ad mon- d
tes Irasl, & prophetabis ad eos, ρ
dices. Montes Irael audite Verbum
Domini Dei. Hæc dicit Dominus Deus
montibus, & collibus, rupibus O
vallibus. Ezech. 6. 1I.
cùm ab Iſraël Verli Dei

emp⸗
d contemp
zu5.

Magna calamitas viſa eſt,
converſi ſunt Apoſtoli ad Gentes, eò qu
apud Judæos vilior haberetur prædicatio E-
vangelii. Nunc verô tanta vilitas Verbi Dei
eſt, ut non Gentes, non Samaritas;, ſed
Montes & Rupes alloqui Prophetæ cogantur. Concis
Quod ſanè non uni Ezechieli contigit. No- „atere,
ſtris nàmque temporibus tantum divini Verbi quvi⸗

41:1: — . . dm freduen-
faſtidium homines cœpit, ut ſolos interdu aleonie

liceat ad parietes concionem habere. Dorenet⸗ 1, int.

E
hn
tes
on M.
n.
le We.
MNert
Hhnen
1unn,
t,U Een.
ntax N
ne n
ITN 8 N .
.

ominun

6 Dirin ,
nt,l Du⸗
etiann ell en
len Beanin
ſcuig ergot
Pond qui
Spolellngin
5 porti kin.
tu eſt, gi

deſt,
hit, Khnit
or Dei mlus-
e el, lent
tinent Dinma
b beant,
fragio MMuß
8s Cegit, l
l in onerl⸗
en pranftif
e Dommt,
am; Hent 1 1
gi Gulntes,
obleg. i
niem: tut⸗
conlugt Drr.
0 Timoti
Pec iicimtn

I1

,n tuan

ahi c
1 audte
1 Denude
tu, MMi
1.
n ,,
,
6 Gentes c)
ketut bi⸗ 1
ed ſen
lirs e
ls 8
n
Poet

chielt cnc
mun 6 n,
t oe
n habeſe

,
9

Stromatuin , Lib. VIII.

hic quoque Concionatores „non ſectandam eſ-
alas a- ſe frequentiorem auditorum panegyrim. Nam
imaram Ezechiel, tantus Orator, jubetur verba face-
infevens: re ad rupes. Quid quereris Solos tibi parietes
ad emues. Peroranti adeſle? Solæ rupes interfuere decla-

Perſns manti Prophetæ. Et quidem ne crederemus
leet. incultiori, & extemporaneâ uſum ad eas ora-
pelices tione, Deus ipſe concionem dictavit. Verùm
ven ſu. quid eſt, quod; cùm jubeatur Ezechiel allo-
perbiant. qui montes, cùm loquitur, etiam ad valles
S verba facit. Quid Vallibus cum Montibus ?

ven, ri. Fortè quia, cùm apud Deum perſonarum diſ-
ſtar. cretio non ſit, tantidem ſunt Valles ac Mon-
Semoſpi tes; ideòôque ad Montes proclamare juſſus,
ügatk Valles inclamat. Niſi fortè dixeris, Valles Mon-
1, rige. tibus coæquari, imô & in Montes excreſcere
vebam, ſi aldiant Verbum Dei. Quis enim tam de-
Dei Rene- preſlus in ſenſu carnis ſuæ, qui ſi Dei Ver-
vations bum audire incipiat, non illicè in æmulatio-
. nem Apoſtolorum & Martyrum affurgat?

Beati mites, quoniam ipſi poſſidebunt ter-

1

ram. Matth. §. 4.

Cedant arma cadântque, non enim jam
r. Reg. ferro, ſed manſuetudine triumphatur. Præce-
15.4. pit itaque Naul populo, & recenſuit es quaſi
aagnos: ducenta viillia peditum, & decem mil-
lia virorum Juda. Et ne putares Iſraëliticos
milites quaſi agnos balaſſe verius, quàm bel-
laſſe, devaſtaſſe eos legimus regionem omnem
Manſvue- Amalec ab Hevila uſque ad Sur, ducto quo-
“ que Agag in triumphum. Quid Moyſe po-
tentius? Quis eo fortior, qui ſubhverſo, imèò
Vidatig ſubmerſo Pharaone, tot Reges debellavit?
alleg. & mitiſſimus ommnium hominum füuiſſe traditur.
Eraleßa- David Urſum diſcerpſit, Philiſthæos fudit,
ica gu. Gigaltem ſtravit. Tot verò palmas non tam
viſtidio. armis, quàm manſuetudini debuit. Memento
Przt.r. Domine David, & omnis manſuetudinis ejus.
Perſ»un Neque verò mirum eſt, ſi mitiſſimi virorum
tionà Re fortiſſimi quoque ſint, quando ipſa elemen-
medinm. ta, quæ placidiſſima putantur, Mundum e-
Tyronin; vertunt. Quid mitius Aére? Vix percipitur,
Fdendum. vix ſpirat, vix eſle creditur. Ubi verò pu-
Correcio Shandum, tum enimverò elementorum ſtre-
miti: nuiſſimus æquora commovet, plantas exſcin-
Zaus 4. dit, naves demergit, domos concutit, con-
nimarum, Cuſſôque ſolo, terrarumque ſinu conſciſſo ur-
ſit blan- bes non modèò quatit, ſed haurit, fulmina
da. jaculatur & colo, omnia ſus déque vertit,
H zuiniiane eo videtur truculentius „ quo nul-
Cuasm. lu elementorum tranquillius credebatur. Un-
ſpeckio in dâ quid mollius? Cymbulà ſua calcari tergo-
Derfedtis Ta patitur, exiguo ſabulo ſuos coëêrceri fines
S e. non dolet, ipſos ſuſtinet pueros amplitudini
ai,, ſuæ illudere, à quibus per jocum ulnis in ob-
ſequium totius corporis ſubigitur. At quæ vel
mmyoparones pati docta eſt, Naves aliquando
non patitur, & ſuos pertæſa fines, non tam
pugnare cum littore, quam ipſi cœlo bellum
inferre molitur. Rogo vos, quid Iràâ ferocius?
milites ſcribit, exercitus immittit, urbes e-
vertit, naturæ jura ignorat, cruore Maria ru-
bere cogit, hominem vertit in monſtrum, lin-
Suam enim in enſem acuit, oculos contorquet
II fulmina, manus convertit in machinas, in
enſes digitos, in rogum cor mutat. IIli non flu-
vViorum impetus, non montium prærupta,
non Oceam procellæ, non aéris inclementia
obſtare poſſunt. Una Manſuetudo cum Ira con-

Superior

.

greditur, & domat. Reſponſio mollis frangit Prev. 150
ram. Benè ergo dicitur: Beati mites, quoniam 1I.
ipſi poſſidebunt terram. Neque verò dixeris Matth
Terræ vocabulo non Mundum, ſed Carnem 5. 4.
deſignari, quam manſueti compreſſo cupidita-
tum tumultu feliciter debellant. Hoc enim ve-
rô illud eſt, quod Manſuetudinis decora com-
mendat maximè. Ità ſit. Manſuetudo poſſideat
terram, hoc eſt, carnem. Carnem, inquam,
Manſuetudo edomat, monſtrum illud indomi-
tum, mare illud inſamens, hydram illam tan-
tarum peſtium feracem. Manſuetudo vincit
Carnem, quam non domuere Hilarionis vigi-
liæ, Franciſci nuditas, pallor Hieronymi,
quæ ſcorpiones non reverita Monachorum in-
ſilit antra, quæ purpuram dedignata, Re-
gum aulas incendit: Carnem denique Man-
ſuetudo poſſidet, quam non poſſedit Paulus è
cœlo redux. Sed quid mirum, ſi Manſuetu-
do de carne triumphet, quæ de ſcelére trium-
phavit. Scio JEsOM & Leonem &- Agnum pa-
riter extitiſſe. Vicit tum Agni tum Leonis in-
dutus exuviis. Sed dum Leonis imaginem præ-
tulit, vicit ille quidem, ſed quem depreſſerit
hoſtem ignoramus. Vicit Leo ex tribu Juda. At Apoc. 5.
dùm more Agni decertavit, Peccatum vicit. ean .
Eoce Agnus Dei „ cce, dui tollit peccatum 2.
Mundi. Ideò victor, inquit de eo Augufſtinus,
quia victima. Emitte Agnum Domine domina- Iſai- 16.
torem terræ. Quia enim coram tondente ſe non -
aperuit os ſuum, intonuit de &lo Dominus, Pf. 17. 144
& Altiſſimus dedit vocem ſuam. Prophetarat
olim David futurum, ut Apoſtoli terrarum
orbi cum ſummo imperio præficerentur. Con- Pl. 44. 17:
Ritues eos Principes ſuper omnem terram. Ar-
duum ſanè opus, Piſcatores Mundo præeſſe.
Rogo vos, quo armorum genere, quibus bel-
landi inſtrumentis terrarum Orbem imbellibus
capitibus Dominus ſubjugavit? Quibus? Man-
ſuetudine. Audi: Ecce ego mitto vos, ſicut oves
in medio luporum. Inermes, imbelles, indo-
Cti, ovind duntaxat armati manſuetudine Mun-
di domitores domuere.

Matthe
10.0 1 S⁰

Saule Saule, quid me perſequeris! Act.
9. 5:

Mira dignitas animæ patientis pro Chriſto!
Etenim Apoſtoli, cum Jrsm audirent, &
divinorum ſecretorum conſcii facti eſſent, vix
Amici dicti ſunt: Jam non dicam vos ſer- . 442.
S.,, Dixi amicos. quia qugcunque audivi à

Perſecu-
tio utilis.
Dei Amor

d tus.
Patre meo, nota feci vobis. Idem cum adver- Joan. 15.

ſa patiuntur, & ſuſtinent, non amici, non 8 5§.
fratres, non filiũ, ſed Chriſti membra, ſed 2, i,.

ipſe Chriſtus appellantur à Chriſto. Quid me Seyvire
perſequeris? Noluit dicere, inquit Auguſtinus, Deo felix.

Janctos meos, ſervos meos, poſtremò honorabi- Tract 28

lius fratres meos: ſed me, boc eſt, membra in lorh.
1

mea quibus ego ſum caput. Proh quanta ſubli- ttinmn
mitas Patientiæ! Ad quem honorem non ad “
verſarii rabies effert! Mirabamur olim à Deo
nuncupatione Sororis, Fratris imo Matris
quoque cohoneſtatos, qui Patris voluntatem
exequerentur. Nunc verô; qui perſecutiones
tolerat, non Chriſti Mater, ſed Chriſtus eſt.
Penè idem nobis præſtat Perſecutio, quod
carni Chriſti Unio hypoſtatica confert. Imò
validior ipsämet Unione quodammodé Per-
ſecutio. Illa enm humanam carnem Verbo
ſociat, non verò convertit in Verbum: Hæc
F 4 verò

1
Eecle fiæ- verô Chriſtianos commutat in JIxsUM. Undè
ſici zoli clamat ipſe è coœlo: Quid me perſequeris?
debent. Magna virtus Virginitas, quæ COhriſti parens
Perſecu- effecta eſt. At Patientia major eſt, quæ Chri-
, . ſtus evadit. Saule Saule, quid me perſequeris?
Sioſo". Elucet hinc quoque Chriſti amor in ſuos, ques
non ſuos ſed ſe appellat.

Marmu- Quid moleſti eſtis huic mulieri! Matth.
rat iones 6
. 26. 10.
ſignum
probita-
ris. Diù peccat Maria Magdalena; & nemo lo-

Wcze quitur. Convertitur Maria, & nemo de ea
non obloquitur. Proſternitur ad pedes Jkso,

nos reſpe- 1 . .
Sus oa & adverſarios patitur: Accurrit ad caput e-

care debe jus, & laceratur. Plorat; peccatrix dicitur.

mwaes. Epulas parat; prodiga eſt. Seu lacrymas, ſeu

Perſecutio unguenta effundat, compeſcere non poteſt ſu-

acn hio⸗ ſurrones. Tum Phariſæos, tum Apoſtolos in-
ziiatis., feſtos habet. Et Phariſæus quidem de Magda-
Homini- lena latrat, cùm vix limen exceſſerat impro-
bas non bPitatis: Apoſtoli veròô de ea obloquumur, cùm
Pn⸗an. jam ei remiſla fuerant delicta, cumque ipſa
imier æ= ſuis lacrymis à ſcelere, & ejus precibus ſur-
Juales. rexerat frater à funere: cum diu jam Chriſti

Cæcn, E- veſtigiis adhæliſſet; cùm teſtimonio veritatis
vangeli-. dilexiſſet multum. Adeò tardiùs interdum A-
eiti. poſtolicorum virorum, quàm Phariſæorum In-
vidia, & maledicentia conquieſcit. Cùm jam
à Chriſto tua fuerit Phariſæis probata charitas,
adhuc ea ab Apoſtolis improbabitur. Cæcus
ille Evangelicus, cùm aurum magnis clamo-
ribus poſtularet, nemo reclamavit; Ut pri-
Luc. 18. Mum inclamare cœpit, JEd ,kili David, mi-
ſerere mei, ſtatim reprehendi cœpit: Et in-
orepabant eum. Itaâ-ne? Avaritia clamare po-
teſt, Pœnitentia ſucclamare non poteſt? Au-
rum licet expetere, & Jkswm optare non licet?

29.
Ibid.

Malediétus homo, qui confidit in homi-
ne: & ponit carnem brachium ſuum.

Jer. 17. 5.

Confden- Quaàm inſigniter hic improbatur hominum
ia in ho- in hominibus confidentia! Non dicit Prophe-
minibnie ta, Corruet, qui adhæret homini: ſed Ma-
ledicatur. Neque dicit, Maledictus, qui ho-
mini ſervit, qui homini adulatur, qui nimiùm
homines colit: ſed ſi in homine confidit, Ma-
ledictus eſt. Idque, niſi fallor, duplici ex ca-
pite. Ium quia Cor minus Deum reſpicit,
cùm fidit homini: Tum etiam quia ii, qui præ-
ſiò ſibi fore ſciunt humanos favores, minus la-
borant: eôque non præclarè geſtis promereri ſa-
tagunt, quod conſecuturos ſe ſperant hominum
Perfecio- Patrocinio. En, qui confidere dicitur in homi-
nes noxie ne, ideéque maledicitur, brachium ſuum po-
S ſuiſſe perhibetur patronos ſuos. Et ponit car-
ico, nem brachium ſuum. Suum abjicit brachium,
& ſibi ſupponit alienum. Mereri negligit, quod
Dignita: ex aliena ſperat humanitate. Rogo vos, quan-
èn indi- tôò accuratins & literis ſtuderent homines &
õ artibus, ſi palmas & digritates non patrocinia
Sir arres. deferrent, ſed merita referrent! Vel inermis
1. Reg. Paſtor cum Gigante congredi non timuit, ubi
17. regiæ nuptiæ non ſtirpi, non opibus, non
Rex quos adulationibus, ſed fortitudini & victori propo-
evehat. ſitæ narrabantur. Si genus ſpegétaſſet Saul in
Genero, nec Golias periſſet, & corruiſſet Iſ-
raél. Sciant proindè Principes, carituros bra-

Olva

chiis Aulicos, ſi ipſi eorum eſſe brachia non hei
recuſent. Sie currite, ut comprehendatis. Si 1. Cot. namn
porrò non Curſus, ſed aut Genius, aut Amor, 2.25. . ſaul
aut, quod peſſimum eſſet, Aurum pallia diſ- inci

penſat, jam non ſtadium gratulabimur inſtitu-
tum, ut procurratur; ſed ſtatutum congiarium,
ut torpor & aſſentatio locupletentur.

Poreſtis bihere calicem, quem ego bi-
biturus ſum! Dicunt ei: Poſſumus.
Matth. 20. 22.

Penè divinus Amor imbecillior Ambitione Amtitis
eſt factus. Siquidem quod ille audet, hæc non evdax ad
refugit, ejuſdémque poculi venenum haurit Pabores
Diſcipualorum Superbia, & Verbi Charitas. Gloris
Porrò quàm ſitiens honorum Ambitio! Nul- vana.
lum reformidat dolorem, nullum ſubterfugit Labor ſe-
diſcrimen, nullum diſpendium pertimeſcit, ularium
non vincula, non vulnera, non ipſam exhor- crormis.
reſcit mortem, dummodò optatâà Sede potia-
tur. Quid quòd nec ipſam novit pateram,
quam ie potaturam promittit. Avaritia, ſi a-
grum coëmit, de pretio agit. Miles ſi propu-
gnhacula invaſurus eſt, ſitum explorat. Nautæ
non omni freto ſeſe committunt. Sola Ambi-
tio calicem exhaurire audet, nec vidit. Non
curat, quid ebibat, dummodèò ei liceat ad Cu-
ras pervenire. Per venena non refugit tranſire
ad ſolum. Et quidem non calicem duntaxat
JksUS Diſcipulis proponit epotandum, ſed ca-
licem, quem ego, inquit;, bibiturus ſum. Ita-ne,
tantùm audetis? Quem ego, inquit, bibiturus
ſum. Non propono vobis calicem humanis vi-
ribus parem, ſed meis non imparem conatibus.
Imperterriti Diſcipuli reſpondent, Poſumus.
Poteritis vos, quod poterit Chriſtus? Quid ſi
quadraginta ſolidos dies jejunandum efſet in
deſerto? Poſſumus. Quid ſi ſuper fluctus am-
bulandum é Poſſumus. Audet Ambitio, Deo ſe
parem facere. Quod ille facturus eſt, ſe præ-
ſtituram ſperat. Sanè ſi JIkss dixiſſet tantum;
Poteſtis bibere calicem, exterreri cupiditas de-
buit. Porrò cùm addat, quem ego bibiturus ſum;
aliquid humanis auſibus majus proponit, &
tamen audent. Dicunt ei, Poſumus. Vidimus
Ambitionis audaciam, lubet nunc intueri de-
mentiam. Non enim tantùm ſuis non æqua vi-
ribus deligit, ſed & conſilia probat, quæ aliàs
improbabat. Unum è filis Prophetarum tranſ-
miſit Eliſeus ad Jehu, ut eum Regem inaugu-
raret. Qui, cùm perveniſſet ad Jehu, ſevoca-
tum à ſocis in conclave, ſacro perfuſum oleo
Regem renuntiavit. Unxi te Regem ſuper popu- 4. Reg-
lum Domini Iſraël. IIlicò aufugit puer. Jebu 9. 3.
autem egreſſus eſt ad ſervos Domini ſui: qui di-
xerunt ei: Recténe ſunt omnia? Quid venit in-
ſanus iſte ad te? Qui ait eis. Noſtis hominet⸗
& quid locutus ſit. At illi reſponderunt: Falſum Adula-
eſt, ſed magis narra nobis... Hæc & hæc locutus ltteg:
eſt mibi, & ait: Haæc dicit Dominus: Unxi te pon pro-
Regem ſuper Iſrazl. Feſtinaverunt itaque;, & u- metus. l
nuſquiſque tollens pallium hfuum, poſuerunt ſub En her li,a
pedibus ejus, in ſimilitudinem tribunalis, & ce- i, :
einerunt tuba, atque dixerunt: Regnabit Jehu. aactr Cnl
O monſtra! Inſanus puer eſt, alt⸗ ſunt, quæ sudühk.

erigk, ge⸗
rnerte Nte
mmme Mt

nCin.

nuntiavit. Verùm, ubi imperium detulifſe noſ- Ambiti R e&
citur, Propheta repentè creditur, & verba erodule. eide ,
ejus Oracula ſunt. Uſque adeò vel eos, quos (knan
delirare credimus, prophetare non dubita- a er
.

mus, ſi ſceptra nobis & infulas ominentur. Sanè
Puer

Mrilk
dngttid
r,

nen
Elſunn.

o hü
kt,lnin
enehum ki
etbi Gin
Anbiin ⸗
un S

n ihln etr
ati Eele
rt atta
Ammtu l:
Msi
Prr. N
Ent. Dla A
nec Wit N
ei Headll⸗

tunu ſn⸗
ingit n
licemhuumt
Npaemahn
dent, M
Chrikut ul
rencun et
ſuper Mdse
t Anbim
Aunwek,
Us Cilet une
Aleti oictu:
ng Uhum
uig nogi,l
Ilſmu. ſmn
et nunc inen
ſisvonl
1 probet d⸗
Propkeumm
un Regen
tad letvßer
ſacro ellu
er

Stromatum, Lib. VIII.

Puer Eliſei cùm à Propheta mitteretur, Sa-
piens haberi debuit: inſanire verò videri po-
tuit, cùm militem inunxit, & Regem renun-
tiavit. Veruùm Ambitio, quæ Prophetarum
ſocium delirum credidit, cùm à tanto Prophe-
ta delegaretur- cùm rem ità inexpectatam po-
pulo nuntiavit, velut Prophetam habere cœ-
pit. Nimirùm in Ambitionis domo Propheta
non eſt, qui filius prophetarum & ſocius eſt;
ſed qui Cupiditatem palpat, & Imperia præ-
dicit. Et tunc quidem optimus Adoleſcens pro-
phetabat, non adulabatur“ jam verô palpa-
tores mentiuntur, non vaticinantur, attamen,
quia prædicunt optima, optimi prædicantur.
Vel Baalam Prophetes erit, ſi victorias nun-
tiaverit.

Nuntiate dileto meo, quia amore lan-
8460. Can. 5* 8.
veatif- Hac correpta febri Maria languet. Amore
me Virgi- perit, felicior infirmitate, quàm ſanitate. Uti-
zis Asa- nam nos quoque tam fortunatâà febri labora-
Nig remus, quos ides languor occupavit, quia
ihil præ . .
e, Dez. Charitate non languemus. Videamus, ſi pla-
Amr in cet, initia virginei languoris, non ut releve-
Deum ve. mus eam a febri; ſed ut intelligamus mirum
rus. non fuiſſe, ſi præ amore languit in funere,
quæ nedum nata vi amoris penè periit. Quæ-
nam vox Virginis prima fuit? Audiamus. O/-
Can. r. I- duletur me oſculo oris ſai. O febrim! O cha-
ritatem! Jam nauſeat ſuper cibo leviſſimo vo-
luptatum, rerumque omnium terrenarum !
Non opes, non delicias, non honores, non
libertatem, non regnum, ſed oſculum petit.
Viæ nata, imò ne nata quidem, ſed æ*gra in
Templo materni uteri omnia faſtidit, præter
oſculum. Audeo dicere: Penè Virgo dulciùs
loquitur, quàm Verbum: ſiquidem Chriſtus
ingrediens in orbem terrarum, ut teſtatur Pau-
Hebr. 1o. lus, converſus ad Patrem dixit: Oblationes
5·. & ſacrificia noluiſti, corpus autem perfæciſti
mihi. Audin? Filius Crucem memorat, Ma-
ter Oſculum flagitat. Mentior, niſi quaſi fe-
ré ſplendidiùs loquitur Virgo, quam Jkss;
ſiquidem hic Patibula meditatur, illa Amoris
delicias eſurit. Ambo præſtantiſſimi: & qui-
dem nuſquaàm non minor Filio eſt Mater; ille
enim Deus „ hæc Mater Dei. Attamen à no-
ſtris ſi judicium auribus exquiratur, videtur
Parenti a Filio datum, ut ſe, non ſanè San-
ctiùs, led quaſi glorioſiuùs balbutiat. Oſculetur
me oſeulo oris ſui. Nota, non ipfa cupit deoſ-
culari ſponſum, ſed Sponſi oſculum ſitit. Pa-
rum illi fuit Deum amare; niſi ſciret ſe à Deo
redamari. Oſculetur me, quæ oſculata ſum
eum. Minus eſt, quòd oſculer illum, niſi
me ipſe exoſculetur. Morior, niſi amer ab
eo, quem diligo. Non modò non quæro in-
fulas „non opes expecto, voluptatéſque; ſed
iſfam divinitatis dexteram minus facio, ſi de-=
Can. 8, ſit Oſculum. Læva ejus ſub capite meo, & dex-
tera illius amplexabitur me: Verdi deſpectam
me credo, niſi qui me complectitur, deoſcu-
letur. Etiam Orbis terrarum pendet ex ejus
digitis, etiam opes & vita in illius dexterâ re-
ident. Vilis tamen ero, ſi par Mundo fuero.
orior, ſi eandem cum vitâ ſortior dignitatem.
Quid mihi cum dexterâ Sponſi, ſi ⸗imſtram
urum occupat. Oſculetur me, ſi diligit me.

69

Amplexum dexteræ dedignor, quamvis hya-
cinthos in ejus dexterà deprehendam. Lutum
me & cinerem æſtimabo, ſi lapidi non ante-
feror. Oſculetur me oſculo oris ſati. Magdalena
ſat felix fuerit pedum attactu: ego miſera ſum,
ſi labia non attigero. Imò attingere non ſuffi-
cit os Sponſi, niſi ſuo ille me ore ſanctificet.
Volo amari. Oſeuletur me oſeulo oris ſai. Et
hæc initia fuere Virginei languoris. Ità Virgo
uſque ad oſcula Amoris æſtu ægrotavit, dum
adhuc concluſa in ſinu Matris deliteſcebat. Quid peyvor
mirum, ſi moritura Amore languet, quæ ne- Kaim
dùm nata penè Amore extincta eſt. Diſcimus Procralti⸗
hinc, Charitatem neſcire initia. Diſcimus non "οο
cunctari Amorem, aut paulatim proficere. Si Renova-
amas;, ſtatim oſculum petis, illicô cuncta for- io, &
tunæ blandimenta faſtidis. QOſeuletur me oſculo Pœniten-
oris ſui. Amor Gigas eſt, vel in cunis. Ideò fis vera⸗
rari Deum diligimus, quia cunctabundi vias
Amoris decurrimus. Si Amore mori cupimus
cum Virgine; edamus primam cum illa vocem:
Oſculetur me oſculo oris ſuti. Parum amas; ſi ali-
quid cupis, præter oſculum. Parum amas, ſi
tibi ſufficit non peccare. Non amas, ſi oſculum
non optas. Samaritana aquam ſitiit, ſalientem
in vitam æternam . Maria Fonti vult immer-
gi, ab Ætternitate in mortalitatem deſcenden-
ti. Omninò Amore non langues, ſi contentus
es pedibus Sponſi. Audeo dicere; Non dices,
Amore langueo, niſi dixeris cum Maria, tuæ
initio juventutis in Domino inſtauratæ: COſcu-
letur me oſeulo oris ſui. Exploremus nunc, quò
ingens Amoris æſtus eruperit. En quò evaſit:
Uleum effuſum nomen tuum. Mirati ſumus oſ- Cant. 1.
cula flagitantem, plùs miror ſolo contentam z.
nomine Sponſi. Quam delicatè amat, cui ſapit Nibil pres
vel nomen! Quam facilè Amoris ignes conci-
pit, quam ipſum quoque nomen incendit! In-
ter oſcula Verbi flagrare etiam glacies potuit.
Solo duntaxat inungi, recreari, roborari, &
paſci Dilecti nomine, ſolius eſt Sponſæ. Quis
ſolo Regis nomine contentus eſt? Quis divi-
tem ſe credit, ſi opes nominet? Maria ità di-
ligit, ut Sponſi vocabulo recreetur. Oleum ef-
Jfuſum nomen tuum. Minùs, inquit, amabam;
quæ ſine oſculo non amabam. Exigua Amo-
ris vis, quæ niſi ſummis Verbi deliciis fulcia-
tur, cadit. Nunc diligo, quando oſculis de-
ſtituta, Sponſi duntaxat nomine reſpiro. De-
ſint complexus, deſint blanditiæ, ofſcula ab-
ſint, vivo, ſi Sponſus regnat. Sonet ejus no-
men in corde, & felix ſum. Recogitatum
Sponſi nomen Mentem nutrit. Parvula fui „
cùm oſculorum lac concupivi. Nunc evacua-
vi, quæ erant parvulæ, quando ſolido aridô-
que Nominis cibo enutrior. Oleum effuſum no-
men tuum. Jugum divinæ legis non deliciis;
non oſculis leve redditur mihi, ſed à facie
tantuùm nominis, hoc eſt; olei ſuaviſſimi ac
diffuſi computruit. Nonne febris Amoris in-
crevit; quæ vel ſine oſculis ardet, & ipsâ in-
cenditur divini nominis commemoratione? Se-
quitur: Trahbe me poſt Te curremus. En ut Can. g.
crevit languor! planè crevit; ſiquidem cur- 3
rere non poteſt, niſi trahatur. At quàm velo- Ferver
citer curris, quæ trahi cupis! Ita-ne? Quæ Tes e
vix emifla carceribus ad oſculum oris deve-
neras, ac ſi otioſa reſideres, trahi debes 2
Volas ſuper pennas ventorum, prævolas an-
te Cherubim, & curſus avida velocioris ,
clamas, Irabe me ⁶ Nimirùm verus Amnor:
vel

Can. T. X

7
vel cum evolat, ſe ſtare credit. Nos vero i-
deò ſegnes in curſu ſumus, quia ſi pedem mo-
vere cœErimus, ipſam nos ventorum exæ-
gelu: a- quafle velocitatem ſomniamus. Trabe me:
nimarum. poſt ie curremus. Sola autem non currit Cha-
Henor ritas. i verè amat, amoris ſocios inquirit.
mutuus. Trabe me: poſt ie curremus. Nota Amorem,
umili. mirare Humilitatem. Quàm ardenter amat,
, in per-. quæ alias ſecum ad Sponſum currere cupit!
e. Quam demiſsè ſentit de ſe „ quæ Cæteras ſe-
sari faci- cum æquèé curſuras non diffidit! Quis no-
les & ca- ſtrum putat habere poſſe itineris ſui ſocium?
tergs con- Primna, quæ nobis currentibus cognitio ſub-
reépit, ea eſt, ſolos nos in ſtudio currere,
& neminem ea poſſe, quæ poſſumus. Non
ita Virgo. Trahe, inquit, me, & curremus.
7„ Si me traxeris, non ideò ſola ero, ſed reli-
quæ idem ſtadium decurrent. Imò, miſi fallor,
ſe cæteris inferiorem æſtimat, quæ ſe curſu-
4 2 iri, ram non credit niſi trahatur „ cæteras verô
Cürfuras prædicit, quamvis non pertrahantur.
T ahe mé, curremus. Trahe me debiliorem
reliquis ſodalibus, & mecum ſodales current.
Trahe non nos, ſed me: non ego curram;,
inqunt, ſed curremus. Ubi infirmitatis men-
ti0 fit, ſolam ſe nominat: ubi virtutis &
Cüurſus memimt, ſodales præfert. Curremus;
guperbie Trahe me. Verùm de amore, hoc eſt, de
*1 languore, non de humilitate Virginis loqui-
s Pnbli. mur. Trahe me, abſtraxit nos, & noſtri cur-
um. ſus penè obliti ſumus, dùm curſuras ſodales
Virgiris ſpectaturi conſtitimus. Trahe me, poſt
twor ve- te curtemus. Magnus amor amantem ſequi.
A5. Nos quidem vel ſi parùm dilexerimus: Dile-
tum poſt nos ſequi volumus. Non enim ejus
voluntatem implere ſatagimus, ſed neſtræ il-
lum cupiditati ſubſervire non ore, ſed votis
expetimus. Inſania porròô ifthæc eſt, non a-
mor. Si amas, trahi optes oportet, & vio-
lenter rapi poſt Dilectum, non verò præire
eum debes, quæque naturæ diſplicent, ſi
Sponſo placent, implenda ſunt. Pergamus,
alioquin morientem Virginem non ſpectabi-
rhus; citius enim hora deficiet, quàm Amor
Can. 1I.3. Virginis. Introduxit me Rex in cellaria ſita ex-
ultabimus, & lIætabimur in te. Cellaria Dei,
dona ſunt Dei, & mundi fortunæque munera.
Quid mirer primum. Non ſe intruſit in cella-
ria, ſed nec à miüniſtris Regis, verùm ab ipſo
Rege illuc eſt introducta. Honores, opes, di-
gnitates quærendæ non ſunt, ſubeunda cella-
ria, niſi in ea deducamur. Quòd ſi non quæ-
ſita deferantur, repudianda quoque interduùm
Dienita- ſunt. Solus Rex Virginem in cellaria duxit.
zes reu- Intuere Mariam ſolam in ædicula Nazarena.
Janda. Sanè cellaria non rimata eſt, quæ fabro nup-
relicitas ſit. Adeſt Angelus, defert Virgini cœli ter-
fagienda. ræque imperium, dùm eam Dei Matrem con-
ſalutat. En cellaria eructantia ex hoc in illud,
divinorum ſcilicet bonorum, & humanæ ple-
Luc. I. 34. niſſima fauſtitatis. Cunctatur ingredi. Quomo-
dò ſiet iſtud à à ſolo ſe Rege paſſa eſt introdu-
Ibid. 38. ci; Ecce ancilla Domini. Introduxit me Rex in
cellaria ſua. Regem, non Sponſum appellat,
cùm agitur de ſubeundis cellariis. Quaſi Dei
præſtolandum imperium ſit, ubi agitur de re-
Cipienda felicitate. Suſpectus Amor eſt, cùm
patent cellaria: ſola Obedientia dilectam in-
troducit. Non enim ut Deum plùs ames,
altiſque extollas, infulas, opéſque admitte-
re debes; ſed ne Deo relucteris. Non Spon-
ſus eſt, ſed Rex cùm ducit in cellaria, hoc

ſores

on Wrern

Oliva

eft: non amatur tantuùm, ſed imperat. Imtro-
dixit me Rex in cellaria ſua. Ingens charitas, Dignitas
quæ nihil curat, optat mhil, vixque deducta n' mutet
à Rege Regis ærarium ſubit. At major eſt, ores.
cùm in affluentia bonorum omnium, umius Talemis
tanmtùm recordatur Sponfi. Iniroduxit me Rex 31 Gle-
in cellaria ſua: exultabimus, & lætabimur in eet.
tée. Verè amat, quæ in cellariis de ſolo Spon- .Z
ſo lætatur. Magna felicitas éſt à felicitate non oge,s
vinci, clamat Auguſtinus. Quis noſirum ſi vel tis.
irriſura fortuna arriſerit, Dilecti meminit? elicitas;

Teſtatur David, qui vix cellaria attigit, hohe
cùm illicò Domini eſt oblitus. Pergamus. A- “

liud eſt, in quo Mariæ amor elucet. Migra ſine Spiri.
Jum, Jed Jormoſa. Mirati ſumus in felicitate 1s i,ſiat.
felicitatis immemorem;, magis demiranda eſt, Felicitas

cùm ſe inter ærumnas beatam credit. Quæ e- 2e.
nim provolutis ante filium Regibus opes de- ag gn

ſpexit, & honorem repudhavit: eadem, con- Chrißo
fixo in Cruce filio, ſtetit imperterrita inter glorioſt.
Latrones. Nigra ſum, ſed formoſa. Mater di- Cant. 14.

cor Crucifixi, ſed ancilla ſum Dei, ſed pa- Stans

rens Verbi. Nigra ſum paupertate, ſed Vir- medioeris
ginitate formoſa. Faber eſt, cui nupſi: ſed latitiam
Deus eſt, quem peperi. Exulo in «Ægypto, ſed Renia.
mecum Angeli peregrinantur. Deeſt patria, tehae.
ſed non deeſt filius. Procul ſum à Templo, Keligionis
ſed non procul à Deo. Nigra ſum, ſed formo- munia
ſa. O fortunati ærumnoſi, ſi ſuam noſſent in viliera.
calamitate fortunam! Audite Virginem. Ni- Taleati:
gram ſe noſcit, ſed & formoſam. Theſaurum de
enim fſibi in corde repoſitum ſentiebat, undè contemar.
inopiæ & exilii compenſabatur deformitas.
Pulchritudinem in nigrore agnoſcebat, quæ ſe Trilula-
& vilem ſciebat & ſanctam. Abjiciatur ergo "io aren-
degener pudor: formoſi ſumus, etiamſi nigri.““
Pauper es? ſi Juſtus es, deſpice nigredinem
corporis & demirare pulchritudinem mentis.
Felicem te prædicato, clama, & dicito cum
Maria: Niger ſum, ſed formoſus. Non curo
paupertatem, non dedecus, qui decorus ſum
pudicitià, & dives fide. In Academia non pro-
hcio, ſed in Odæo contemplor. Verba Do-
centis non intelligo, ſed Verbum Patris agnoſ-
co. Non ſum Magiſter in Iſraël, ſed ſum Cru-
Cifixi Domini Diſcipulus in Monte. Luce ca-
reoο acclamationum, ſed proborum Laude non
careo. Plùs me meus delectat Candor;, quaàm
Fulgor alienus. Niger hominibus ſum, at Deo
ſum formoſus. Reſtat adhuc, quod Virginis
charitatem commendet abundantiùs. Faſciculus Can. I.
myrrhæ Dileétus meus mihi: inter ubera mea 12:
commorabitur. Placet Chriſtus, ſed quamdiù a
Lilium eſt, & campi Floſculus. At ſi conver- in adver-
tatur in myrrham, ſpernitur. An non Apoſto- ſis.
li, qui Jrsom miraculis coruſcantem ſecuti Religise.
ſunt, eum deſeruere inter latrones deputatum. Tennit
At Virgo Filium, non Lilium amat. Vel fKori-? i.
dus, vel myrrheus, filius eſt, JEsUs eſt, ideòô-
que pretioſus & charus eſt. Imò nuſquàm Di-
lectum charius ſtrinxit, quaàm verſum in myrrhä.
Inter ubera wea commorabitur. Enimverò A-
mor, ſi fictus non eſt, quò ſibi duriorem Di-
lectum ſentit, eò ſuavids illi blanditur. Sanè Job
uberiùs nunquam dilaudavit Deum, quàm cùm Rei 4
ab eo Satanæ traditus eſt. Hinc Virgo Spon- mig dn
ſum ſe in cellaria deducentem Regem nominat: zobis non
tunc Dilectum vocat, cùm amareſcit. Introdu- favet.
xit me Rex in cellaria ſua... Faſciculus myrrhæ In Tribu:
Dileclus meus mibi. Plus diligit Myrrheum, esce-
quàm Odorum: plùs amat, cum amaritudine untati
inebriatur, quaàm cùm introducitur in cellaria. conferma:

Fer vor
in ter de-
ſolatio⸗

nés.

in ſi
mg
ſenil
zut lu
uun ul
. i 4
ſalnn 4
tenikl
loteſch d
„E ujen
Munt, E

un

te

Cdlinn;
N

Cettn

NWN
n nki
demnrarch

dettennte ta
Nu. Mint
tate, ſd
i umnſ:
in Loppne
Deeſ en
um à Tenh
in, ſlſr
Duam wlat
Virgien k.
atm. Ihum

atur Eehuma
nolctkehei
Abjtaun e
us, ktünl
eſeite igelen
udinen Imn
a, & Cann
moln. Num
ui ecnun
lcadennin nuft
hor Fahh.
tbum Parua
ecl, lr
Monme. Iut
bonumin.
lt Cndl
nibos ſun,4l,

n
t; m , ⸗

S

Stromatum ‚Lib. VIII.

Et una Virgo eſt, quæ Sponſum plùs dilexit
amarum, quàm amantem. Væ Chriſto, ſi &
nobis vertatur in Myrrham. Confeſtim excu-
tietur & ſinu, illicò calcabitur; ſi & flore in
dumum tranſeat. Thus imitemur, cùm exuri-
tur. Quid agit, cum torretur? Cruciantibus
ſe odorem diffundit, cœlo fumum immittit.
Tribulationem tuam ante Deum pronuntia:
Deo revela cauſam tuam: cæterùm humanum
te, & ſuavem Perſecutoribus exhibe. Abra-
ham æquè Deum dilexit, cùm & filii ortum
nuntiaret, & cùm filii imperaret ſacrificium.
Maria dilexit Deum cùm filium pareret Vir-
go, & cum ſine filio Mater remaneret. Por-
tenta iſthlæc ſunt Amoris tantâ febri laboran-
tis, ut cùm mella reſpuerit, myrrham eſu-
riat: Verùm ſuperſunt luculentiora prodigia
Cane 3. Charitatis. Audi. Nicut Lilium inter ſpinas, ſic
ariica mea inter filias. Verè uni adhæſit Spon-
Zelasa- ſo, quæ inter fllias conſtituta; à quibus coli-
hilnag. tur, & quas excolit, eis tamen non modèò non
re⸗ inhæret, ſed inter eas ita degit, quaſi inter
Amicitio. ſpinas Lilium. Rara charitas, quæ filias ve-
le etiam pres reputet; quæ inhærentes ſibi refugiat;
elwa/ quæ alnantes non amet. Planè ſolus Filius Ma-
S Ii placuit, cui nec filiæ placuere, cùm eam
nimazam Circumſtarent. Vel ipſa Magdalena Virgini
nulli ad. ſpina Viſa eſt: & quæ florem campi odore reſ-
bereat. perſit; Lilio, præ comparatione filii, non niſi
duberior rubus haberi potuit. JusM Magdalena dile-
nemineim ð . . . 3
è multum, ſed Maria minus dilecta. Erra-
amet. VI, Dilecta multam eſt à Matre, quæ mul-
Superior tum dilexit Filium: verùm non ideò cor Vir-
arr 75 ginis inhæſit ei, quæ Chriſti plantis adhæſit.
Intangfp Maria enim filias non refugit, ſed inter eas
rräa. Conſtitit, quemadmodum floret in ſpinis Li-
linm. Haud tamen arduum eſt, vicinas, no-
tas, propinquas, ſocias non nimium amare: at
eis non adhærere, quæ te ut Parentem colunt,

bProdigium amoris eſt, JIks tantüum memorfis

vVel inter fihas. Sicut Lilium inter ſpinas, ic
amica mea inter filias. Sciunt quid dicam, quid-
ve Prædicem in Virgine, qui vix Pœnitentem,
à ſe converſum ſibi adhæſiſſe experiuntur,
cum ommia ſúſque déque verti patitur, ne ab-
ducatur. Eò quoque ſpectat, quod de ſe ipſa-
met Sponlſa teſtatur, dicens: Jicut malus in-
Reni2- ter ligna ſylvarum, Rie Dilectus meus inter fi-
Miata,, liog. Equidem ſi frugifera tantam Arbor no-
g: gi ,is bis JksUs videretur, homines reliqui, ut ſunt,
ità quoque haberentur à nobis, Quercus,
Ulm Lignâque ſylveſtria. Sanè qui horas in-
terdum integras diéſque ſolidos terimus cum
hominibus colloquendo, familiaritatem cum
Chriſto in oratione non refugeremus. Et ſanè
quid homines ſunt ſi conferantur cum Jnso,
niſi Ilices, glandes tantàùm proferentes, Suum,
hoc eſt, Paſſionum noſtrarum pabulum. Nihil
enim æquè nutrit animi appetitus, ac vanus
ſermo. JEsUs ſolus inter ligna ſylvarum malus
eſt, cujus verba animæ nutrimentum ſunt, &
cordis deliciæ. Ideò Maria, quæ vix Angelos
audire potuit, Filü verba conferebat in cor-
“ videtis, Amoris ardor excrevit nimium.
Vigo filiag ſi 2 1 im penè extra ſe rapta
lcomnepen Adben itimat dili fallor amoris
Cant. 3. inctit. umbit. Ita ſané. In lectulo,
1. Jurt, meo per noctes quæſivi quem diligit ani-
a nea“ qucſivi illum, & non inveni. Surgam;
Oemrcuibo civitatem: per vicos & plateas quæ-
am, uem diligit anima mea. Quàm conſtanter

Can. 2.3,

Dilectum amat; quæ, ſtrato lectulo, flori- Deſola,
buúſque toro reſperſo, ſpretam ſe videt à Spon- oner
ſo deſertämque, & nihilo minus diligit. Si in- 4,4,d,.
dè abeſt Sponſus, ubi quò caput reclinet non
invenit; injuria non eſt. At florentem lectulum
à Dilecto ſpermi, dolor eſt Sponſæ maximus,
& ſummum dedecus. Arere in oratione, aut Nihil pras
in divina menſa Cor; cujus deſidia Sponſo le- ier Dea.
ctulum non paravit ſeu lacrymis;, ſeu jejuniis;
ſeu ſuſpiriis, mirum non eſt. At poſtquàm la- Ervercitia
vVeris conſcientiam, luſtraveris mentem, cor Miritua-
ſacraveris, fraudari Sponſi præſentià, & nul- * .
las Verbi experiri delicias meditando, injuria, peyvoy is
& ſupplicium eſt. Magna conſtantia charitatis, Deſalatios
quæ Dilectum fruſtra quæſitum in Lectulo, nibus.
per plateas ſequitur, & exquirit in vicis. Fa-
teor, hoc ſtupeo maximè in Virgine. Quoties
Cor pudoris auguſtale, & virtutum arca, cum.
ſe floribus undique reſperſiſſet, diùà tamen
Sponſum quæſivit, nec reperit. Factus eſt Do- Thren. ²
minus velut inimicus. Inebriavit deſolationum 5:
abſynthio pectus, quod ſe omni pulchritudi-
ne cohoneſtaverat, ut Sponſum exciperet. Et
quidem durius id eſt, cùm ſpectamus alio-
rum corda adhuc polluta & inornata afflari
deliciis Chriſti; cùm interim nos, in ſecreto
præſtolantes conſolationum ubera, amaritudi-
ne repleamur. Faſcicilus myrrhaæ dilectus meus Can. 13
mibi: inter ubera mea commorabitur. Tum 12:.
veròô: Ego ſos campi, & lilium convallium. Can. 2. 1
Sanè durum, quòd Jkxss, qui in campo cor- Perſecutio
dis latiſſimi, & nullis legibus coêrcito olet oos ve-
ut flos, quique in vallibus terrenarum vilium- *at, nalis
que mentium ut Lilium fragrat, inter ubera arti
Sponſæ myrrheus fiat, & amareſcat. Odorus non pro-
eſt, ubi ſpernitur; amarus eſt, ubi lactatur. motus.
Abeſt à lectulo, & invenitur non procul à Religio a=
cohorte. Galeas fovet, Lilia calcat. Tu verò "netar, eâ
verè illum amas, ſi te fugientem ſequeris, ſi aa
ſequentem perditas mentes non fugis. Non le- Iaboran.
go JkxswM ſui corporis ferculo Virginem in tes.
cœna ultima refeciſſe, quem ſcio ſui cruoris Chbriſßi
poculo Judam recreaſſe. Quid audio? IIli non 77 S.
dedit corpus, à qua corpus accepit: IIIi ſan- proditof;
guinem tradit, à quo Principibus tradebatur. .
Proditor Pane vitæ nutritur, in quod miſerat
lignum: Et Virgo eo caret pane, quem ipſa
ſuo corde fermentarat. Epulatur Judas, qui
prodit; & Maria eſurit, quæ eum pavyerat.
Ille Chriſto vivit, qui mortem intulit Chri-
ſto. Illa ſine Chriſto quodammodèò perit, quæ
vitam detulit Chriſto. Et nihilo minùs, quæ
jejunaverat, Judà epulante, ad Crucem fe-
ſtinat, cùm ille ad laqueum properat. Apo-

ſtoli fugere, quorum pedes JksUs laverat.

Virgo JEsUM ſecuta eſt, quæ ſola & illota &
munda remanſit. In leæctulo meo quæſivi, quem
diligit anima mea. Ac ſi dicat; fateor, nunc
mihi videor amare illum, quem fruſtrà quæ-
ro in lectulo, à me illi præparato. Sola Ma-
ria digna erat ſacri corporis alimento, quæ
Sola epulis abfuerat. Surrexzit ergo, & repe-
rit latroni regna promittentem, à quo ne
micam quidem Panis illius accipit, quo ab-
undè canis, non cuſtos, ſed proditor Domi-
ni ſui, ſaginatus eſt. Vel ſpinis, vel flagel-
lis, vel clavis, vel carnificum manibus pedi-
buſque, ipſiſque Hieroſolymæ viis cruor Do-
mini impluit, cujus guttam fruſtrà illa ſitiit,
quæ ſuo lacte enutrierat vagientem. Quærit
tamen, & diligit Cruci infixum, & fuos non
admittentem complexus amplexatur. Tandem
devenia-

Can. 3:17

Can.5. 7e deveniamus ad exceſſum Charitatis. Percuſſe-
Amor in Tunt, inquit, me, & vulneraverunt me: tule-
Deum ve- Tunt pallium meum mihi cuſtodes murorum. Ad-
rus Trilu- juro vos , fliæ Jeruſalem, ſi inveneritis dilec-
lazionem tum meum, ut nuntietis et, quia Amore lan-
Bnet,. gueo. Nota: Non ait, Nuntiate Dilecto, quia
„ “ vülnerata ſum, quia ſpoliata fui, quia fru-
da. ſtrà quæſivi eum: ſed nuntiate ei, quia A-
Dei volä more langueo. Inter vulnera ſolum Amoris
taii con- vulnus experior. Non quæro pallium, quod
P amiſi, ſed JxsoM quæro, quem diligo. Lan-
„ , gueo, ſed præ Amore. Nuda ſum, ſed quia
ande. Chriſtum non induor. Sané Amoris ſumma
hæc eſt, inter vulnera carnis Amoris tantùm
vulnus ſentire; Dilectum quærere etiam poſt
vùlnera, & jacturas. O Amorem, 6 Febrim!
Nunc ſanè expirabit Virgo, quando vulnera
non ſentit, & infirmitatis pondere oppreffſa
ſenſu caret infirmitatis, tamtumque Dilectum
quærit, poſt theriſtrum amiſlum. O ardorem!
ſium! Quam bené Virgo Amoris ignem
non ferens dicere poteſt cum Auguſtino: N
Serm. 30. Perſecutoris nobis amma deeſt, hdei tamen
1. San- amma non deeſt. Non ardemus quidem corpore
15. pro Chriſto, ſed ardemus aſfectu. Non ſubjicit
mihi perſecutor ignem: ſed ſubjicit mihi deſide-
rium Salvatoris. Miramur, cur vulnerata æ-
ſtum vulnerum non ſentiat? Amoris flamma
doloris æſtum conſopivit. Reſtinctus eſt pla-
Ibid. garum ardor incendio charitatis. Dum Cbriſti
ardet deſiderio, perſecutoris pœnam non ſentit.
O felicem Virginem, quæ non aliàâ laborat
febri, quàm Amoris. Sanè quæ tam beatè æ-
grotat, non tam periiſſe dici poterit, quàm
amaſle. Utra fortunatior, Mariæ Mors, an
Chriſti? Hic præ dolore, IIla moritur præ
Amore. Amore langueo. Nec minorem fe-
brim Amoris eſſe dixerim, quàm Caloris, Ccla-
mat Ambroſius. At quàm felix Virgo Amoris
febri, tam nos infeélices febribus vitiorum. Fe-
L. 4. in c. bris enim noſtra, inquit Ambroſius, Avaritia
· S. Luc. ſt: ſebris noſtra, Lübido eſt: febris noſtra, Lu-
xuria eſt : febris noſtra, Ambitio eſt: febris no-
ya Iracundia eſt. En quibus morbis urgemur
ad ſepulchrum. Cur ille periit? Quia dum coa-
cervandis pecunis in hiat, contabuit. Cur alius
expiravit? Quia, duùm liberius indulget vo-
luptati, extinctus eſt. Cur hauſtus ille eſt un-
dis? Quia dum purpuram ſeétatur, naufra-
gium invenit. Cur demùm hic concidit? Quia
dùm iræ ſuæ frœnum non parat, occichitur.
Omnes denique noſtris vitiis interimus. O æ-
rumnam! Dura Mortis conditio, ſed cauſa
Pſ. 8&1. 7. Mortis iniquior. Vos autem ſicut homines mo-
riemeni. Si mori cupimus languore Virginis,
langueamus Amore Virginis. Felix nors Amor,
qui, ut vitam Spiritui Virginis indidit in cœ-
lIoO, ità vitam illi eripuit in terris, quam idem
Spiritus ut Sole redderet clariorem, olim in
ædicula Nazarena inumbravit.

Adjuro vos ſiliæ Jeruſalem, ſi inveneri-
tis dile’tum meum, ut nuntictis ei,
Juia Amore langueo. Can. §. 8.

Antequam in hæc verba erumperet, dixe-
rat ſe diu fruſtrà Dilectum quæſivifle, vul-
neraque recepifle pro Sponſo, paſſam ſui quo-
Can.5.7. que pallii jacturam. Perouſſerunt me, & vul-
Zudican. nerz verunt mé, tulerunt pallium meum mihi cu-
tes temer ſtodes zmurorum. Itäâ-ne? A te inveniri non po-
76.

72 Oliva

tuit Dilectus tanto ſtudio conquiſitus, & pu-
tas inventum iri a filiabus Jeruſalem? Tu, Scandali-
quæ nec vulnera, nec paupertatem verita ex- Tari fa-
plorafti Dilecti ſemitas vel inter milites, à qui- ciles.
bus rarò Jkss non abeſt, nec reperiſti, futu- goney
rum putas, ut iis occurrat, quæ ne fulgorem mumas.
quidem gladiorum ſuſtinerent pro Sponſo? O
Mentem nimis de ſe demiſsè, de cæteris verô
nimis ſplendidè ſentientem! Ni inveneritis Di-
lettum meum. Quaſi dicat; Fortè illæ inve-
ment, quem ego non invemi. Cur? Qiia fi-
læ Hieruſalem ſunt. Opinentur cæteri, ut li-
Pet. Ego Sponſo charas eſſe puto Filias omnes
Sionis. Si Filiæ ſunt Sion, Sponſum & quæ- Izwidis
rere debent, & invenire feliciter poſſunt. Non inter e-
enim eas Sponſus inter Filias urbis ſanctioris Tiales.
adlegiſſet, ſi earum faſtidiret occurſum. Planè Keligieß
Sponſa eorum ſuperbiam retundit, qui de fſer- “
vis & Filiis Dei demiſsé ſentiunt. Si Filiæ Je- Nipidma
ruſalem ſunt, Sponſæ pares funt. Et fortè fa- ſe.
Cilius illis, quam tibi Jss occurret.
Eleëmoßz.
na ; nam
Introduait me Rew in cellaria ſua. Can. e.
ant, ſi
1. 3. ia
miſj/a.
Sua ſunt cellaria, etiam cùm tua ſunt. In- Ecclefa-
troductus es, ſed Dominus renuntiatus non es. Kiei diſ-
Rex ille eſt bonorum, in quæ te introduxit. benſato-
Sanè id intellexit, quæ ſe introductam dixit, poninz
1. . vomini
& tamen non ſua dixit eſſe cellaria, ſed Spon- ià ſunt,
ſi. Introduxit me Rex in cellaria ſua. Sua, inquit, Gratie
non mea. Hinc eſt, quòd Sponſum advocans Dei ons
in hortum, quem ipfa diligenter excoluerat, ferend
& diù poſſederat „dicit: Veniat Dilectus meus Cene
in hortum ſuum: comedat fruttum pomorum ſuo- Scchid
rum. Erudimini, qui poſſidetis terram. Divitiæ qusseve-
veſtræ, veſtræ non ſunt, ſed ſunt Dei. Ergo bet.
diſpenſatores vos ſcitote opum honorumque e
eſſe, non Dominos. Ideò Lucifer, qui ſuam en
credidit ſapientiam, quam acceperat, deſipuit. ,et, zui
Perdidiſti ſapientiam in decore tuo. Porrò cum ſunr opii-
Sponſam in cellaria induxiſſet, non ad rapi- vi-
nam & luxum, ſed ad eleéëmofynam incita- Ezech:
vit: Ordinavit, ait, in me charitatem. Cæte- H
rüm non ſe Sponſa intromiſit in Dei patrimo- idem om-
nium, ſed eam illuc Sponſus introduxit. Er- ziéns &
ravi, non Sponſus, ſed Rex diſpenſationem ei Nes d.
tribuit, bonorum ſuorum, ut ſciret, non Amo- e.
re, ſed Judicio diſtribuenda à Præfectis eſſe aeft.
divina munera ſubjectis. Quin Rex cellariorum „zada, ns
eile non deſut, quamvis ea tibi tradiderit. Tu charisſid
aliis imperas, ſed ille imperat tibi. Adeſt quo- 5 h,
que Deus, quò te introduxit. Non enim ſine Fiunand
ſe ſuos aliquid agere patitur Miniſtros. Rex regat
Miniſtres
ſuos.

Renuit conſolari anima mea: Memor pei me
fui Dei, & delectatus ſum. Pl. 76. 4. Vetm.
tere⸗
Ut delecteris, debes non delectari. Anima Letitis,
enim Davidis tum delectata eſt, cùm renuit & Vilap-
conſolari. Hoc eſt, tunc dulcedinem ſenſit di- ss vei
vinæ vVoluptatis, cùm luem calcavit volupta-
tum terrenarum. Vis lætus eſſe? Projice quam- .
cunque lætitiam. Er filii Rion exultent in Re- Pl. 1492,
ſuo. En, in quo exultandum ſit. En unde
amior voluptas emanet. Exaltent in Rege
ſuo. Noli quærere voluptatem; extra Jk-
süM. Nota, non dicit exultent in muneribus

Nihil
4ater
eum:

Regis ,ſed in Rege. Plerique exultant in o-
pibus ſibi à Deo concefſlis. Ali in Agni
ſibi

tummunr

1 eerent
Meſept
.

Amor in ſibi delatd per Deum. Hi non verè exulta- vulgus imperitum, & ad vitia proclive, ſed
Wne Deum bunt, ſiquidem in ipſo Rege non exultant „ in delectus gentis manmipulus , ſed reſiduum po-
a vem. quo tantum exultandum eſt. Filii NRion exultent puli „ quod fortè al⸗ ion litarat, ſed Sa-
RK in Rege ſuo. Sed quis exultare oreri in Re- Gerdotes & Frophetz æ& manus edllind
e ge? IS tantùm, qui fuerit Rex. Au i Regem. e lerunt. t hos quidem Dominus ne feces im-
6 Grn Pl.6a.12. Kex ver latabitur in Deo. Miror plane. Ne- puræ voluptatis expeterent „ liquidiſſimæ vo⸗
Omel que enim noſtri temporis Reges omnes delec- luptatis floſculis coronarat, imôò ſeſe Deus in
“D tantur in Deo, tot undique deliciis plerique eo- ſertum exultationis contorſerat . & tamen quos
Gienn). rum diffluentes. Ergo ne deceptum fateamur Deus tam ſplendido lætitiæ diademare inſig-
Kllein Davidem, Regis nomine non Reges, ſed Ju- niverat, quos regnatrice exultatione perfude-
nus ſtos deſcribi credendum eſt, qui ſuis affectio- rat, quos ſe ipſo coronaverat, Gula ſubje-
R nibus principantur, & ſuum cor regunt. KRex cit, proſtravit Calcavitque. Porròô non ſum-
okkkn verò lætabitur in Deo. Quamquam ſi pro Rege mis tantùm labiis voluptatis poculum prægu-
nimkte Reges intelligamus, ſuaviſſimè Prophetæ ſen- ſtarunt, ſed, ut Vates ait, abſorpti ſunt à vi-
rinſe ſus concinmit ſententiæ noſtræ. Siquidem cum no. O ſcelus: 6 luctum! Ne Sacerdotes qui-
ſriniri ipſos Reges in Deo nacturos lætitiam affirmat, dem & Prophetæ, quorum tempora orna-
uln D procul dubio teſtatur, nec in ſumma delicia- bantur pro ſerto exultationis ipſo Deo, fſuſti-
tr, iet rum aflluentiaâ ſperandam lætitiam eſſe, niſi à nere potuerunt impetum Gulæ. Puellam ven- Joël. 3.3.
w lk eliciras LDeo hauriatur. Rex verò lætabitur in Deo. Non diderunt pro vino, ut biberent. En quo modo
n. Kinz de,. pauper, inquit David, deſtitutus omm co- vel pudor haſtæ ſubjicitur, ne Gulæ calices
E. pia, non exul profugus à patria, non capti- deſint. Non mirum ergo, ſi Paulus, qui Ti-
vus onuſtus ferro, non quivis alius ærumnis motheum non monet, ut ſuperbiam declinet,
ri ſu obſeſſus ſed Rex dives opibus, clarus gene- ut ſe ſubducat avaritiæ, ut libidinem fugiat,
re, imperio felix, triumphis fortunatus, inter admonet tamen, ut ſibi à Gula præcaveat. Jo- Adam.
blandientis fortunæ munera lætaturus non eſt, brius eſto, inquit. Nimirum Luxuriæ & A- 2. Time4
ſi non in Deo delectetur. Etiam Reges volup- varitiæ domitor non rarô Gulæ jaculis cadit.“:
n i tatem fruſtraà quærent in regno, in eo dunta- Tam caſtus Adam, ut ne ſuam quidem nu- Volupta-
Nonfatn xat eam nacturi. O voluptatis regiam in Dei ditatem noſſet, tam pudica Eva, ut nuda eſ- 1 & Gu⸗
Uæ te Imnmi ſinu exſtructam? O deliciarum fontem nuſ- ſet coram viro & Virgo: verum uterque ma- 1 1 ren-⸗
trodhcendn, quam emanantem, decurrentémque niſi propè luit exulare, quam eſurire; mori, quàm ab-
llann,llhr, thronum Agmi! Planè deeſt in Mundo beati- ſtinere. Hinc Paulus clamat: Vidua .. Qucæ r. Tim. 5.
1ſ4. Nint tas, cùm vel Reges in Deo tantum lætari poſ- in deliciis eſt, vivens mortua eſt. Si conjugatæ 6.
ponſun dta ſint, ſi verè beari cupiunt. Solus Jnss oleum Apoſtolus timuiſſet à Gulà non mirarer; ve-
enter elclien, efluſum eſt. rüm quòd vereatur, ne deliciis cedat, quæ
niat Mlum Caſtitatem in viduitate conſervat, mirandum
Cungmmmf Er tentaverunt Deum in cordibus ſuis, eſt. Vidua, quæ in deliciis eſt. Quaſi dicat
8 tertan. Dinn ut peterent eſcas animabus ſuis. Pſ. Paulus, Deliciæ & Viduitas non ita à ſeſe
Aſr Dül 14 8. disjunguntur, ut ſoœderari non poſſint. Quo-
pum huaig 77. 18. ties enim, quæ virum neglexit, vinum ada-
cllr, gi B mavit? Sanè Judith non viduitatis pudore, ſed
ccehert,n Gule Itane? Superſtes Gula fluctibus &, ubi Pallore lejurii armata;, ſecura Occurrit Holo-
re t. Dui denra. Tgyptii periere cum Rege, vitia emerſere phermi. Si Caſtitatem fufficere putaſlet ad tri-
lt, mar cum profugis? O monſtrum! Evaſit Ifrael umphum, quæ dia vidua & pudica domi re-
einhinn compedes Pharaonis, & Voluptatis ſervitutem ſederat, jejunmiis non vacaſlet. Tres pueros
Chenimen e m Libertate ſuſtinuit. Nimirum Gula, quæ non pudor, ſed Jejumium ſervavit in flammis.

lt inDeen
inrocdunt

Be

Stromatum, Lib. VIII. 73

natat in calicibus, eluſit mare. Undis non pe-
rüt, quæ aquäâ non extinguitur. Vixit inter
undas, quæ vino alitur. Rogo, quis Mon-

Jertum exultationis reſiduo populi ſui. Sanè hi,

Non lego Samſonem à fœminis abſtimiſſe, ſed
abſtimnſſe ſcio à wino: & ideò vel impudicus
vicit, quia ſobrietate armabatur. Scio Domini

Ptolemæus cum ſuis, & ſumpſerunt arma ſua,

3 henn⸗ ſtri adeò uimmanis effugiet ridtum, ſ1, poſt mi- mortem Judam pactum eſſe pecuniàâ 3 ſed, ne
ſen t racula & victorias, inſidiis ejus Ifrael ceſſit? crederemus Gulæ manus à Chriſti cruore im-
dacg Sed cur miramur ſi Mare Gula non timuit, munes eſſe, ad proditionem profugit à menſa.
in erce quæ Dei templum reverita non eſt? In ipſis Nimirùm ſcelus omnium maximum quod ex-
ir aris, ipſôque in ſacrificio fili Heli Gulæ im- cogitarat Avaritia, Gula perfecit. Qui intin- Marc. 14:
rat thi 1 molabant, & voluptati ſubſervire coëgerunt git mecum manum in catino hic tradet me. Ne 20.
N. NNn pfum victimarum adipem, quem populus li- videlicèt feliciùs inſidiata videretur primo A-
r Muifn Mortif- tabat Deo. Quicunque immolaſſet viétimam, dæ, quàm ſecundo. Si enim illi: Paradiſum
za d,. veniebat Puer, inquit Scriptura, Sacerdotis, eripuit, huic ſuſtulit Vitam. Sanè Machabæus
u no: tilie dum ourntur carnes, & babebat fuſcinu- Simon invictus inter arma, inter calices vic-
Reg. 2. lam. Vel ipſi Deo eripere hoſtias non eru- tus eſt. Cùm enim fſuperſtes fratribus hoſtes
1 in. ;. buit procax voluptatis illecebra. Verùm quod in fugam ageret, Ptolemæus eum, quem fer-
Iſaias de Gula conqueritur, portentoſius vi- ro expugnari non poſſe ſciebat, deliciis cir-
on eleln 1.28. 5. deri poteſt tanto Templi portento. In die äi- cumventum ſubegit. Et cùm inebriatus eſſet Gi- 1. Mach.
e erit Dominus evercituum corona gloriz, & mon, inquit Scriptura, & flii ejus, ſurrexit 16. 16.

n cN quos Dominus diademate voluptatis ſuæ cir- &. intraverunt in convivium, & occiderunt eum,
S cumdedit, lutulentas Gulæ virulentias Calca- & duos fſilios ejus, & quoſdam pueros ejus. Er-
de ul 4 bid. 7. bunt. Audi „ quod ſequitur: Verùm bi quo- go, qui eadentibus in acie Cæteris Machabæis
andn ð 12 due Piæ vino neſcierunt, & præ ebrietate erra- ſteterat gladiorum contemptor, poculorum
Hylleit verunt: Sacerdos & Propheta neſcierunt præ trophæum jacuit in menſa. E contrario Ju-
gen ⸗ ebrietate abſorpti ſimt à vino; erraverunt in dith armata Jejunio Aflyrios profligavit. Je- Jud th. 8.
e in ebrietate, neſcierun videntem, ignoraverunt junabat omnibus diebus vitæ ſux, inquit Scrip- 6.

Judicium. Examinemus, quæſo, ſingula. Non
Ethicæ Comment. Tom. V.

tura. Porrò Holophernes jacebat in lecto,
G ni-

nimnia ebrietate ſepultus. Ut planè neſciam,
Illäâne victoriam jejunio debeat, an Hic funus
conviviô. Sanè Judith jejuna vicit, Holopher-
nes temulentus periit. Quid quòd Vagaoô Eu-
nuchus Holophernis nullà validiore machin
expugnandam Viduæ honeſtiſſimæ pudicitiam
cenſuit, quaàm deliciis. Cum enim Dux im-
maniſſimus captus eſflet fœminæ venuſtate;
nec tamen ſperaret ſuis illam cupiditatibus aſ-
ſenſuram, quòd Caſtitatis eam ſciret retinen-
tiffſimam, Vagao Eunucho id negotii commi-
ſit. Intellexit Eunuchus, quàm difficilis ſibi
provincia demandaretur. Relucebat enim in
oculis Judith pudicitia; quæ vultu quidem pul-
chra, ſed animo longe pulchrior;, ut aurum
geſtabat in chlamyde, ità circumgeſtabat in
Corde Caſtitatem. Ergo cùm & hinc Ducis
Cakitas libidine urgeretur, hinc Viduæ inhiberetur pu-
periclita- dicitiä, tandem virile ſominæ pectus, non
Sus. dignitatibus, non ferro, ſed deliciis ad illece-
*. pras iniquiſſimæ voluptatis flectendurmn duxit.
Nudith. NWon vereatur bona puella introire ad Dominum
12. 12, meum, ut inoriſettae ante faciem ejus, ut
manducet cum eo, & bibat vinum in jucundita-
te. O Scelus! 6 Monſtrum! 6 Gulæ machinas!
Speravit Vagao Ifraëliticæ gentis deécus, Caſti-
tatis vexilliferam, Viduarum gemmam, Ju-
Tentatio dææ Solem, uno Verbo, Juditham ſperavit
num fons. Iucem Fœminarum, Populorum ducem, ſidus
Moſaicæ legis mox triumphaturam de Affſyriis
vertendam in ſcortum, ſi epulas paraviilet. Uſ-
. que adeò afſuetus dolis ſemivir adversuùs He-
roinæ pudicitiam potentiorem machinam fore
credidit ventris ingluviem, quam regni inſig-
nia. Sed quid miramur, ſi Eunuchus ſperavit
viduam ornatam, pulchram & transfugam
Duci, Victori, amanti conſenfuram poſt epu-
las; quando populus Ifraél armatus, victor,
Deo dicatus à Deo educatus poſt dapes Idola
Num. 25. non expavit. At illi comederunt, & adorave-
2. runt Deos earum. Mulieres victæ perſuaſerunt
victoribus in convivio idololatriam: & mira-
mur ſperari in transfuga cum victore ſoedus
amoris poſt regium epulum?

Miſerere mei Deus. Pſ. 5O. 3.
Ad Deum confugis ſceleribus onuſtus? adeò
impurus ad puritatem accedis? Fœda quô vi-
ciniora fiunt pulchritudini, eò fœtidiora ap-
Compati parent. Si vis nanciſci Patronum delictis tuis,
neſcientes noli Deum quærere peccati expertem, ſed
irberfee- eum adito, qui aliquando peccarit. Facilius
es A enim miſerebitur tu, qui miſericordiam im-
ploravit. Fallimur ſanè. Sapit Propheta. Is
enim pronmior ad miſerendum eſt, qui minus
eget miſericordil. Duriores in peccatorem
ſunt, qui peccarunt. In Canticis Canticorum
illa, cui ubera deſunt, parva dicitur, & par-
Can. 8,8. vula. Woror noſtra parva, & ubera non habet.
Ex Hebr. Soror eſt nobis parvula, & ubera non
ſunt ei. Si cares ubere, ſi neſcis compati, ſi par-
vulis neſcis lac præbere, cum Paulo, parvus,
imô Parvulus es. Quò quiſque innocentior fuit,
eò quoque indulgentior eſſe ſolet. En teſtes
hujus rei. Mulier, quæ erat in civitate pecca-
trix, irrumpit in convivium, ubi fortè Chri-
ſtus aderat cœli innocentia, & Phariſæus ſen-
tina ſynagogæ. Utrum deliges Patronum ſce-
leribus tuis. Ille impollutus eſt, hic Phariſæus
eſt. Peccatum ille non fecit, hic ne in convi-

Lapſi eri. v10 quidem flagitü eſt expers. Adverſabitur

gendi.

Oliva

planè natus & Virgine enutritam in theatris?
qun veréô in peccatis natus eſt, totus miſere-

bitur peccatricis. Cave mulier, ne ad Phari- Confeſa⸗

ſæulin accedas: calcibus repelleris ab impuro, vi: nimu
à Chriſto verò excipieris, ſanétificaberis, lau- auſteri.
daberis, defenderis. O miſericordiæ florem te, e
naſci ſohtum in viſceribus puritatis! Væ no- ilre.
bis, ſi à noſtri conſimilibus expectare debere- tas.
mus flagitiis noſtris indulgentiam. Siſtitur A-
dultera inter Chriſtum & populum. Quis eam
damnat? quis abſolvit? O pietatem innocen-
tis! O nocentium duritiem! Miſeret Chriſtum
Mulieris, fremit in fſœminam Vulgus. Adul-
tera ab adulteris rapitur ad ſupplicium; à
JESU exſolvitur. Perlifſet Samaria, ſi quem
Apoſtoli devocarant è& cœlo ignem, ſua Chri-
ſtus lenitate non avertiſſet. Quoties, Domi-
ne, dimittam peccanti fratri, inquit ad Jxz-
sUM Petrus. Sané Tu, qui toties peccaſti,
qui deſipuiſti in monte, qui vacillaſti in ma-
ri, qui dormiſti in horto, qui in aula nega-
ſti, qui Cruci non adfuiſti, qui Satanas dic-
tus es, millies indulgendum cenſebis peccan-
ti. Domine quoties peccabit in me frater meus, Matths
& dimittam ei ? Uſque ſepties * Et tibi quando 18. 21.
octavum crimen dimitteretur, ſi ultra Sehti⸗
mum miſericordia non parceret? Uique ſepties?
Erraſti in monte, tabernaculorum architectus,
& prædicationis oblitus. Erraſti in campo Jx-
SUM a paſſione dehortatus. Erraſti in horto
dormitans, cum Chriſtus oraret. Erraſti in
fluctibus, cüm, coram creatore dubitaſti de
naufragio. Erraſti in cœnaculo, cùm te non de-
fecturum à Magiſtro jurabas, etſi omnes defe-
Gflent. Erraſti, cùm gladium eduxiſti, Chri-
ſti juſſu reponendum. Erraveras quùm nullà
defenſionis ſpe, Malchum percuſſiſti. Jam ſep-
ties peccaſti. Octavum mendacii, perjurn, &
abnegationis ſcelus quandonam dimittetur ti-
bi? Ferieras, ſi Te JksUs audiſſet. Wſque ſep- bid.
ties? Dixit illi JSS. Won dico tibi uſque ſep-
ties, ſed uſque ſeptuagies ſepties. Qui octies
peccavit, ſepties dimittit. Qui peccatum non
fecit ſeptuagies ſepties. In matutino interficie- Pf. 100.3.
bam omnes peccatores terræ: ut diſperderem de
civitate Domini omnes operantes iniquitatem.
O miſericordem Judicem! In matutino. Et
quare non expectabas, ut Nox omninò recede-
ret, & dies clarius rutilaret? dubiâ adhuc luce
nec illi plenè ſciunt quid faciunt, nec Tu ple-
nè vides, quem ferias. Noli, quæſo Te, tam
diluculò impios judicare. Fortè ſi dies appro-
pinquarit, recedent impii ab umbris ſuis: pu-
debit fortè illos tenebrarum ſuarum, ut fulſe-
rit lux. Te quoque miſerebit aliquorum non
tam peccantium, quàm deceptorum, ſi; or-

.„

to Sole ſpectaveris reos. Nolo inquit. In ma- Saperie?

tutino interficiebam. Saltem cohibe gladium. mWizai
Vinxiſſe ſit ſatis. Quòd ſi vinxiſſe non ſuffi- c
cit, vulnerato; non autem interficito. Interf- ii
ciebam. Noli interficere. Conclude in erga-
ſtulo, flagella, crucia, torque: forté licebit
emendatos dimittere, quos ſi occideris, exſuſ-
citare non poteris. Illud faltem liceat exorare:
Abſtine Tu à cade, & aliis cædem manda
transgreſſorum. Fortè enim plerique innocen-
tes, qui Regi obſiſtere non audent armato,
cauſam dicent apud lictores. Sed ſi nec hoc
impetro, moneo, ut non omninò omnes conci-
das. Decimare ſufficiat. Interfectis non paucis,
metu cæteri perterriti reſilient à ſcelere. Va-
næ preces. Iuterficiebam, inquit; in matutino Pl.
om-

100:

erſen
Dmn
e/ ute

ole 4
6 lal.
untn
a ⸗
Duni
hum
one U
glne
Erloet,
mnli
IiNe
Eetwketnes
ate oi
ſoltu
lithemmn
Pinas a
mir n N
dunai,
4,6 Mun
lCue n
in! guue 1
ei Dei
aid
ir heme
icdh bomn
iu iu,
ſrut;Alhr
PMuje,ton
Wetem: N
n kiguich

iinmcon

ſsfun gis
nDaude
l Ut:
eichi)
unnn. 0

omnes peccatoret terræ: ut diſperderem de civi-
tate Domini omnes operantes iniquitatem. Sci-
licèt, ratio iſthæc eſt expiandi civitatem, eam
cruore, ſtrage, cadaveribus opplere. Tu qui-
dem ità. Quid verò Deus Te Sanctior. Audi:
Pfſ.733. Et abundavit ut averteret Iram ſuam & non
aecendit omnem iram ſuam. Et recordatus eſt,
quia caro ſunt: Wiritus vadens, & non rediens.
O portenta! Adulter & homicida nulli parcit.
Deus ſumma ſanctitas incircumciſos corde, &
ſummè impios ſervat à cæde. Et David qui-

el dem perſanctè efferveſcebat in impios, quòd
ucn 1. Rex foret, & noſceret gladium ſibi à Deo tra-
gdka, ditum in ultionem Malefactorum. Nos veròô;,

,ian qui non armati è ſolio proſilimus in transfugas
rruc & turbatores imperii, ſed ſtolati excipimus

nis, u redeuntes oviculas ad altare, noſtriſque pedi-
ncntail bus advolutas, quàâ ratione proterimus, quas
ies berih JEsUs aberrantes quærit, & ſuis humeris re-
Aluhinn vehit ad Paſcua, non abjicit in voragines. Tu
n alng 6 ſanè Jonas, non JESUS es. Et cœpit Jonas
1 Kmnuch 1.3. Htroire in Niniven civitatem itinere unius diei:
nled nr & clamavit, & dixit: adhbuc quadraginta
e iitnm dies, & Ninive ſubvertetur. O Verbum aſpe-

Ettbiceth
1 ultr: Et
Une

71

rum! Quare non eos hortatus es ad pœniten-
tiam? quare eos non provocas ad luctum?
quare ad Dei miſericordiam non trahis? Adeò

Umm achitch jejunè de excidio tantæ urbis vaticinaris. Et
finng Ninive ſubvertetur. Quaſi dicat; Actum de
neſt in vobis eſt. Egomet urbis partem luſtravi non

atet. Hudir minimam, & ſcelera ubique graſſari video.
tore Obhunit Quod audieram, cerno. Peribitis. Adhbuc qua-
,Chn kit draginta dies, & Minive ſubvertetur. Prophe-
eti omsbs Confeſſa- ta es; ſed hac vice nan Prophetaſti. Salvabi-
1edtwiki, aten. tur Ninive, non evertetur: convertetur, non
eras uun fubvertetur: Parcet Deus, quibus Tu non
cullli, zal⸗ parcis. Et quidem tanti rigoris nuntius non
cä, ebihl ità Juſtitiam coluerat, ut non à Dei facie pro-
n Cnite t fugerit. Poſt naufragia, & pericula, & do-
Cillt. Ubr micilium in ventre Ceti, compati neſcit. Ad-
“ uc quadraginta dies, & Ninive ſubvertetur.
Porròô Deus dixerat ei, non ut minaretur ex-
Pme .. 2 cidium, ſed ut ad lacrymas hortaretur. Nur-
I. 2.

ge, & vade in Niniven civitatem grandem &
prædica in ea. O ſuavem prædicationem! O
aptam demulcendis Auditoribus orationem! O

tlet iniſtiin 14
1 uhnin 1 ad amandum Deum verbum efficax! Ninive

lubvertetur. Quid ſi ploret? quid ſi jejunet?
Evertetur, an ſtabit? Non hoc meum eſt.
Ego non converſionem prædico, ſed Urbis
everſionem prædico. Quid, quòd duri & ſæ-
vI, hujuſcemodi Innocentiæ tutores, & cen-
ſores ſcelerum, iniquè ferunt ſi converti vi-
derint, quibus ſubverſionem prædixere. Au-
di, quid egerit Jonas, poſt placatum Deum à
Don.4. 1. Nimvitis. Et afflictus eſt Jonas afſtictione mag-
22, & iratus eſt. Undè tanta indignatio? For-
„ tè ſprevere Ninivitæ minas tuas? Fortè Deus
actus eſt perſeverantem in flagitiis urbem ex-
terminare? O monſtra! Dolet, quèòd Ninivi-
tæ ingemuerint. Sibi non vult ignoſci, quòd

otonm, 4
Wo inum
winnle un
intetfe

Cror iis parſum ſit. Mori cupit, quia vivit Nimve.
e: in m. Aucdchamus „ quò eruperit. Obſecro, Domine,
lachen Tenkig non hoc eſt Verbum meum, cum ad-
Nen ln Aue eſſem in terra mea “ propter hoc præoccu-
li ate⸗ „ukorin pavi, t fugerem in Tharſis. Non ignoro Sacra-
penn 2 menta hic latere, non Iram furere. Puto gavi-
non u 65 zu: Ne. ſum Vatem de beato mœrore Poœnitentium.
le N o madre Prophetavit plus ille de noſtra ſeveritate, quam
mindNN, viride de incolumitate tantæ à ſe Urbis ſervatæ.
let le, 9 Mii. Omias noſtras ſumpſit in ſe, patietur quoque

Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VIII. 75

vitio quod expreſſit, meritas à nobis irrogari
reprehenſiones. Sequitur. Scio enim quia Iu lbidem.
Deus clemens & miſericors es, patiens, & mul-
tæ miſerationis, & ignoſcens ſuper malitid. Et Superiore“
ideò doles? Malléſne illum immitem & Iæ- Majores.
vum, & immiſericordem? Ecquando te bellua
vomuiſſet, ſi transfugas Deus & rebelles non
reſpiceret? Pergit in oratione ſua. Et nunc, Ibidem.
Domine, tolle, quæſo, animam meam à me, Appella-
quia melior eſt mibi Mors quàm vita. Sed ro- zio licita
go vos, cur in Niniven ſolvimus, cuùm durio-
ra præſtò ſunt nobis in Evangelio. Nonne cui Matth.
decem millia talenta dimiſſa fuerant, conſer- 18.
vum tenuit, & penè præfocavit, coëgitque
in carcere ſibi de centum denariis ſatisfacere.
Ità eſt, tamdiù fulſere in cœlo ſidera noſtro-
rum criminum teſtes, nec nocuere nobis: Vix
& ſtercore tenuiſſimi viliſſimique Vapores pau-
I altiùs ſe extulere, cùm illicò originis obliti,
& terram pertæſi, fragore magno Mundum
ſuccutiunt, fulgurâque fulminâque jaculantur,
mortalium ingenti tum metu, tum dam.
Ergöne tamdiu luxit Sol, nec mortales exuſ- Religio
ſit: vix nebula ſubſiliit, & univerſa permiſ- . Gi &.
centur? Audeo dicere, vapor eſt, non ſidus, honis ut
cujus fulgor fulgur eſt, & fulmen jacit. Sol gecleſis
lucet innoxius. Roſa eſt, quæ ſpinas non faſti- Dii, nee
dit. Aurum concreſcere non renuit cum luto. "aed ſper-
Frumentum ſtipulas tolerat, & vix eos deſerit nesdæ.
poſt flagella. Iſmaëlem domo expulit non vir,
ſed mulher. Qui filium mectare non timuit,
filium ejicere non potuit. Iſaac eſt, qui iſ-
maëlem patitur. Jacob eſt, qui Eſau convi-
vit, amat, amplectitur, oſculatur. Nullus A- Zelantes
poſtolorum proditorem exquiſitiùs indagavit, indiſere-
nullus itaà in eum exarſit, ut Petrus. Sed nul- "i.
lus tam miſerè defecit à Chriſto quàm Petrus.
Mori non recuſavit JESUsS inter Latrones.
Deſcendere in ͤÆgyptum Abraham non eſt ve-
ritus. Iſaias habitavit non invitus in medio po-
puli immunda labia habentis; & ideò fortè
meruit labiorum ſuorum expiationem. In Eze-
chielis Curru Aquila Bovem non averfſatur.
Patitur Deus in tabernaculo cum auro æs,
pelles cum ſerico. Epulum verò quo Phaſe
celebratur, Agno pariter & Lactucis præpa-
ratur. Denique & anima lutum tolerat, &
Verbum ſibi carnem adſociat, & Virgo migre-
dinem ſimul & venuſtatem ſuſtinens, excla-
mat; Nigra ſum, ſed formoſa. Docemur credo Can. 1. 4.
his, non virtutis, ſed infirmitatis argumentum
eſſe, infirmos pati non poſſe. Certè granum
frumenti ſi admiſceri nollet pulveri, citôò in
horreo corrumperetur,; & nuſquam ſpicam
ederet, & vitam aleret.

Hoc enim ſcitote intelligentes, quòd om-
nis fornicator, aut immundus, aut
avarus (quod eſt idolorum ſervitus)
non habet hæreditatem in regno Chri-
Iti & Dei. Eph. 5. §.

Neſcio quo modo non paucis impudicitiæ LPuxuris.
vitium luſus magis videatur eſſe, quaàm ſce-
lus, cùm Paulus immundos eliminet è reg- De Luru-
no. Eò deventum eſt, ut non uno in loco .
equeſtris ordinis teſſera fornicatio ſit; & mi- SS
noris jam pretii nobilitas eſt, fi eſt pudica.
Monile Juventutis eſt petulantia, iſque tan-
tùm ſplendorem familiæ ſervat, qui pudorem
profligat. O mores, 6 tempora ! Haurire
6G 2 cu-

S. Greg. virtus fatuitas creditur.

oculis peſtem, flammas ore diſſeminare, ve-
nenum labis ſpargere, Virginitatem corrum-
pere, jura matrimonii violare, decora ſunt
non ætatis tantùm felicioris, ſed auguſtioris li-
Pl. 13. 1. bertatis. Corrupti ſunt: & abominabiles facti
ſunt. Statim ac corrupti dicuntur, abomina-
biles prædicantur. Eſtne Luſus abominatio?
Iniquitas nomine palliata diligitur, dum men-
tis perverſitas, Urbanitas jocatur. Puritatis
Nimirùm luſus, &
I 1I0.mor, amatoriæ ceremoniæ „ ceremoniæ vocantur.
c. 16. PFas qui vitat, ruſticus dicitur. Oppida non
curat libidinoſus, & honorem poſthabet vo-
lutabro. Ac ſi credimus Iſaiæ, non Eques,
ſed Equus eſt, & fœdum pecus, qui foœmi-
nis adhinnit. Certè apud Chriſtum Mulierem
vidiſſe concupiſcentia eſt flammarum rea, non
urbanitas cordium domina. Mentior, niſi pe-
cudibus viliores impudentes ſunt in ſacris li-
teris. Hinc eſt, quòd prodigus adoleſcens,
qui vixerat intemperantiùs, alendis ſuibus præ-
ficitur, ut qui fœdiſſimo depravatus vitio de-
generarat in belluam, dux fieret putidiſſimi
pecoris, & porcis conviveret, qui vixerat im-
pudicus. Scilicèt urbanitas & luſus eſt fœmi-
nas cupiiſſe, geniéque indulſiſſe ſuo, cùm,
Prophetarum oraculo, Intemperantia coœlo
fulmina exprimat. Si nævus eſt carnis illece-
bris indulſile, cur pluvio è& cœlo igne ſulphu-
réque impuræ urbes obruuntur? Si luſus eſt
voluptatem ſequi, cur flammis tot regiones
delentur? Supplicium certè adeè novum &
atrox non luſum, ſed ſcelus docet eſſe Incon-
tinentiam, quam fupernus Judex tam imma-
ni ſupplicio non expiavit, ſed protrivit. IIIud
hic etiam recolo, quod ab Eccleſiæ Primate,
& inter animarum Patres revera ſapientiâ, in-
tegritate, religione, prudentiãa, famâque emi-
nentiſſimo, ex pœna nimirum, quæ ſcelus hoc
conſequitur, gravitatem flagitii conjici poſſe.
Gen. s. 6. Tactus dolore cordis intrinſeeus, Delebo, in-
quit, hominem. Quodnam ſcelus eſt, quo Deus
Ibidem. & dolet & excanduit? Acceperunt ibi uxores.
. de Audi Ambroſium. Eò uſque increvit culpa, ut
4 de Diem Dens qui naturaliter non movetur aut irà,
aut odio, aut paſſione ulläà, provocatus videa-
tur ad iratundiam. Quid Mundus, nonne e-
luvione periit, quod bumanum genus intem-
. perantius egerit? Demerſi ſunt homines, quia
caro erant. Quod, rogo, crimen tam atrox,
quaàm idolis litare? Quæ tam levis noxa,
quaàm extorrem multitudinem obviam factis
fœminis abuti. Verum, poſt victimas litatas
vitulo, penè parcitur populo: poſt violatas
Ammonitidas, imò non violatas, ſed recep-
tas, viginti quatuor millia virorum interne-
cione extinguuntur. O luſus idololatriâ fœdio-
res! O nævos, quos tantorum hominum pro-
Scandala fuſus cruor vix abluit! Non ignoro & poſt
non per- vitulum ad triginta millia occiſa. Verùm ſup-
*H. Plicium de idololatris jubente Moyſe, ſupph-
enam cium de fornicaris imperante Deo ſumptum
eſt. Ibi Moyſes ex Dei verbis Levitas ar-
32. mat; Hic Deus ipſe Moyſi mandat, ut im-
Pudicos contrucidet. Ibi, qui vitulum confla-
it, vixit; hic Zambri, qui mœchatus eſt,
gulatur. Denique Idoli architectus expunc-
s haud eſt ex albo Sacerdotum; At forni-
Garii vindex cooptatus à Deo eſt inter Ponti-
ces. Quin & poſteros ejus ſibi miniſtrare
voluit in tabernaculo in ſempiternum. Dicam
quod ſentio. Omnium calamitatum Scaturigo

Oliva

aß

Luxuriæ impunitas eſt. Nam ex decem præ-
ceptis Decalogi nullum ſpernitur citrà ſup-
plicium, niſi ſola fornicatio. Deſertores fidei
exuruntur, Blaſphemi ſtigmate notantur, Par-
ricidæ inſuuntur culeo, Homicidæ ferro pe-
reunt. Fures ſuſpenduntur. Sola Luxuria,
quæ bis in Decalogo prohibetur, nec ſemel
punitur in-foro. Ergo nos Deo ſapientiores,
qui quod ille vetuit bis, indulgemus? Et ille
quidem vix aliud punit ſcelus, quam quod
apud nos eſt impunitum. Vix familiam unam
ob parricidium delevit. Ob Luxuriam & Mun-
dum ſemel, & Pentapolim in perpetuum ex-
tinxit. Quid peccant Achab & David. Uter-
que Rex uterque homicida: Sed ille occidit 3
ut poſſideret: Iſte occidit, ut moœcharetur.
Quid Dominus? Parcit Achabo ad primam ca-
pitis inflexionem nec malum inducit in diebus
ejus: Davidi, poſt multas lacrymas, ſuppli-
cium non remittit, ſed in filio & per filium ple-
ctit, altero moriente, altero rebellante. At
dices, adulteræ ipſe pepercit in Evangelio. Imò
palam parcere non eſt auſus: tantùm non dam-
navit dimiſſam. Neque enim illud dixit de a-
dultera, quod dixerat de Publicano: Nempè
mortem ſe nolle peccatoris, ſéque Medicum
eſſe, non Judicem. Imèò illis dixit, ut eam ſa-
xis obruerent, ſi forent ſine crimine: illi dixit,
ne in poſterum peccaret. Ergo Mundi calami-
tates immittuntur ob impunitam Luxuriam,
quam Deus punitam vult, & nos patimur
impunitam. Sed eſto: Fornicationi parcatur,
quam Leges non puniunt. Cur adulteria, cur
fœdiora flagitia tolerantur, quas Leges ferro
ignique addixere. Si tolerentur ſcorta, cur to-
tâ paſſim urbe proſtare permittuntur in fori-
bus? Rogo vos, ſi mœchia non omninò inter-
dicta eſt: cuinam illa ità licet ut Principi;
præſertim poſt bella, & triumphos. Attamen
David poſt victorias victus ab Impudicitia,
impetrare filio vitam non potuit, ſacco cineré-
que veſtitus. Et ſanè mirum non eſt, ſi Deo
inviſa adeò impuritas eſt, quæ ſceleris primo-
enita, Mater eſt criminum numquam effœta.
Kecordemur „poſt eſum pomi ſtatim Impudi-
citiam irrepſiſſe. Eguere involucris parentes
noſiri poſt culpam: nullumque ſenſere infeſ-
tius crimen, quàm impuritatem. Tunc eru-
buere ſe nudos: Tunc veſtiri debuere vel fo-
liis: Tunc de prole ſuſcipiendâ conſilium cœp-
tum primâque in exilio Virginitas periit. Por-
r16 non prima duntaxat Intemperantia è ſcele-
re prodiit, ſed primaria ex ea crimina prodire
conſueverunt. Quò non abducit humanam
mentem Impudicitia? Salomonem à Dei col-
loquio ad monſtra Moabitarum inclinavit. Sam-
ſonem invictum hoſtibus, ſcorto tradidit vin·
ciendum. Davidem Gigantis domitorem ad
fominam abjecit, effecitque, ut qui a vul-
nere inſequutoris ſui abſtinuerat, fidiſſimi mi-
litis cæde manus mentémque vitiaret. Perii-
mus, ſi amavimus. Graſſatur monſtrum im-
mane, omniâque funere complet. Fac ali
quis concupiſcat: enimverò ſenſus illicò om-
nes à virtute deficiunt. Oculus, lingug, ma-—
nus, aures, pedes, cor Mochiæ militant. EEx
puteo abyſſi fumus & locuſtæ, à quibus om-
nia exterminata ſunt in cœlo & in terra. Ni-
mirùm mulli parcit Sanctorum, omnia bona
corrodit. Verbo, ſi quam deperiſti, periſti.
Proindè ut ſcelerum omnium colluvionem in
Jeruſalem Dominus præſignaret, eam non
parri-

aem

.

Joan. 8.

nechin
dinn
eit in e
Perflim,,
ebellun
Nunla
tüm wnd.
ls cuitce⸗,
lcn: Nn
ſge eün
int, en⸗
tmine: Uic,
Müwcicds
am Lunma
& n En
tioni n,
r adultta, ar
uas egs kn
lr Coru, t.
lituunmn utn
on omnnnone
et n Ninf,
mpho Anat
6b opuben
it, ſacoe
non eſ, I
e ſelketuzin⸗
umnduntket
nifatmn Ind⸗
olucts iin
Gne llin i
tem I
i ebuer i
Aooſkum t;
litis eiii
4 ctimine d
bduct ng
mren 2Dil
minelmann.
Gt, tlili
1s lumimnet
t n1.
Vicirer
omhke. 1
ſenſn Ni

las, un 4

Stromatum, Lib. VIII.

parricidam, non avaram, non idololatram ſed
Jer 3. I. fornicariam appellavit. Tu autem fornicata es
cum amatoribus multis. Si leve ſcelus eſt, cur
Apoſtoli non aliud Gentibus interdixere ,niſi
Act. 15. idolothyta, & ſornicationem? Quòd ſi acer-
bitatem morbi licet ex medicinæ præſtantia
conjicere, videamus, quàm parabili pharmaco
cæteræ vitiorum peſtes curatæ ſint, quanto
wero labore impendioôque Impudicitiæ facta ſit
medicina. Publicano quid ſceleſtius? Viduas
opprimit, Pauperes torquet, Divites ſpoliat,
Templa dilapidat. Tot tamen tantaque piacu-
la delicatè feſtivéque inter epulas expiantur.
Vocatur à telonio Matthæus, JzsM convi-
vio excipit, ſtatimque ab uſuris rapiniſque
ad evulgandum Evangelium deſtinatur, ex
Pubhcano repenté Apoſtolus. Verùm Magda-
lena non ita parabile medicamentum fſortita
eſt vulneri ſuo. Irrumpit amore ſaucia in do-
mum Phariiæi nobilis Fœmina non epulatu-
ra, ſed ploratura. Non accumbit, ſed pro-
cumbit: non calices haurit, ſed alabaſtrum
exhaurit: non bibit, ſed gemit: non ſoca-
tur, ſed rugit. Unguenta fundit, effundit
lacrymas, diffundit comam, ofculatur pedes,
convivantium dicteria patitur, opum, famæ,
ruboris prodiga. Quid officiorum omiſit pien-
tiſſima Poœnitentiæ hoſtia? Litavit fletu, ſa-
crificavit affectu, flagravit amore. Nihilo mi-
nas, poſt victimas labiorum & cordis, poſt
lacrymas & unguenta, amaſſe quidem dici-
tur, ſed dimittitur. Itne Matthæo dicitur,
Matth. 9. Jequere me. Magdalenæ intimatur poſt luc-
9. tum, ut recedat. Vade in pace. O pondus Im-
Luc.5o. pudicitiæ ære gravius, ſed plumbo vilius! &
quidem Paralytico ultrò peccçata condonat,
Matth.9. Kemittuntur tibi peccata tua. Cur? à quo? No-
1. „li quærere. Remittuntur. Magdalenæ verô lu-
arer vehe Xuriam remittere vix auſus, ſemper veniæ in-
mentiori dulgentiam in eam refudit: Remittuntur ei
cura. peccata multa, quoniam dilexit multüm.. PFi-
Luc7.47. des tua te ſalvam Fecit. Ac ſi timeret haberi
bid, 5o. tanti crimminis expiator. Ergo, ne Confeſſarii
blanditis ſeſe inungentium, & non charita-
ti ponitentium aliquid dandum putarent, un-
guenti quidem & oſculi memimt, ſed ob A-
morem Fidémque a ſe Magdalenam Domwi-
nus expiatam proteſtatur. Non ſi alabaſtrum
tibi infundat, ſed ſi ardeat, abſolvi debet.
Petrus ejurat fidem, & reſpicitur. Vix plo-
rat, & Princeps Eccleſiæ conſtituitur, ex
transfuga fidei cœlorum claviger. Latro, ſce-
lera quibus Crucem promeruerat, blaſphe-
miis cumulat: nihilo minus vix ſui memorem
Deum eſſe cupit, & regni hæres ips profeſ-

Iae“ ſi Numinis die inſtituitur. Thomas Chriſtum
lei furrexiſſe negat: Tanti criminis ream dexte-
erigendi.

ac non alio recludi ergaſtulo ſenſit, quàm a-
nal, Moris æario; hoc ſt perfidia conſcia manus pro
parcir. Arcere lateris & viſcerum Domini ſortitur do-
icilium. Luditurne, an plectitur perduellis?
“ Curaturne an coronatur Thomas, cui patet
aditus in præcordia Salvatoris ? Nemo non
peccat: ſed nemò difficilius, quàm Peccatrix
curatur. Omittamus cætera. Non poteſt Deus
„ hon odiſſe Impudicitiam, qui naſci voluit
Eph. 5.z. Virgine. Hoc enim ſcitote intelligentes; quòd
omnis fornicator aut immundus, aut avarus
(Quod eſt idolorum ſervitus) non habet hæredi-
tatem in regno Chriſti & Dei. Nota emphaſim
verborum. GSoitote intelligentes. Id eſt: Dili-
genter incumbite in id percipiendum quod digo.
Ethicæ Comment. Tom. V.

77

Quid dicis, Paule? quem excludis à minima
parte regmi Dei & Chriſti? fortè parricidam;
aut perjurum, aut apoſtatam? Quòd ſi impu-
dicos excludis à regno, corruptores Virginum,
gomorrhæos, inceſtuoſos, adulteros excludis?
Hos inquit Paulus, gehennæ mancipo, ſed
non ſolos; flammarum reos etiam fornicarios,
etiämque immundos pronuntio. At ex his quos
deligis forté Sacerdotes, Antiſtites, Senes
quorum vel ætatem vel dignitatem illecebræ
dedecent. Nulli parco, ait Apoſtolus. Pue-
ros cum Senibus, Milites cum Monachis, Re-
ges cum Sacerdotibus, eodem indiſcriminatim
ſupplicio involvo. Omnis fornicator, aut im-
mundus non habet hæreditatem in regno Chriſti
& Dei. Ubi ſunt modò noſtri ſæculi pudici
Equites, qui pudicitiam vilitatem rati, pa-
ruùm nobilitatem tueri putant, miſi matrona-
rum pudori illudant. O luſus citò degenera-
turos in luctus? Ergône familiæ ſtemma ideò
in bello claruit, ut lucem, quam inter arma
hauſit, ſœminarum ludibrio impendat? Sed
videamus, cur ſit Deo adeò inviſum Mon-
ſtrum, quod nobis luſus videtur. Puto ideò
Deo ingratum eſſe, quòd nulli parcat ætati „»„
quèòd nullum exhorreſcat ſcelus, quòd quo-
quò irrumpat, ne Prophetis quidem illudere
veritum. Nulli parcit ætati. Senes teſtentur
Propè Babylonem lapidibus obruti. Nix can-
dicabat in comâ, & vitialis flamma ardebat
in corde. Non erubuere ſoœdiſſimè maculari
propè fontem, ausique ſunt matronam ſe la-
vantem inquinare Impuritate conſilii. Quis il-

Cireum-

lud ſomniaſſet. In horto Mulier nuda, & Se- Heätio

nes Paludati aſſident: ex his ſoli Senes ſunt
impudici. Nullum exhorreſcit flagitium. Si
amaveris, non dico mœchaberis „ non dico
deliciis diſſolveris, non dico familiam negli-
ges, non dico aurum dilapidabis ‚non dico de-
ſeres Patrem, uxorem, flios: ſed rues in ſce-
lerum barathrum, non abſtinebis cæde lita-
bis ſaxo. Certè Davidem Regum mitiſſimum
Impudicitia adeò efferavit, ut cruorem fidiſ-
ſimi firenuiſſimique militis ſitierit. Et ſanè
quem non emolliſſent verba illa plena robo-
ris, plenaque fidei in quæ ad Davidem U-
rias reſpondit: Arca Dei, & Wraël, & Juda
habitant in papilionibus, & Dominus meus
Joah, & ſervi Domini mei ſuper faciem terræ
manent . & ego ingrediav domum meam, ut
comedam & bibam, & dormiam cum uxore
mea. Quid ſanctius, quid fortius, quid fi-
delius audiri poterat? Laborarat diù in bel-
lo, domus aderat, nec deerant deliciæ; ſe-

omnib as
neceſſa-
ria.
Wtas non
attenden-
da.
§. Sauſan-
na.

Luxuria
ecrudelis.

2. Reg. I1.
1I⸗
Reges Mα
Duces
diſcant
Reſpubli⸗
cas guber-
nare.
Eecleſia-

2 ——
quebatur enim eum cibus regius; uxor pul- Hiei,graſ-

. . ante ha-
cherrima eum præſtolabatur, Rex inſtabat, Tg⸗t
ut quieſceret aliquantulàm: nihilo minus Ar- ſolvantur

recordatione, & perficiundi
deſiderio ne limen quidem attigit domus ſuc,
Axorem non ſalutavit; flios non vidit, maluit-
que cum ſervis dormire ante portam domus re-
giæ, quàm domi ſux Dominus recubare. Nihi-
lo minùs tam religioſum, tam ſtrenuum, tam
ſtudioſum regiæ gloriæ, tam incurioſum com-
modorum ſuorum Militem David non ſolùm
morti deſtinat, ſed nuntium ſui funeris re-
mittit ad Joab, & cùm expoſuerit hoſtium
furori, forté, quod tamen omnino non puto,
non illi vitam duntaxat temporariam, ſed æ-
ternam ſi non eripuit tam improviſo occubi-
tu, potuerat ademiſſe. Quis enim me certio-
rem facit de ſalute militis à Rege adultero

G6G 3

belli pro Rege deliciis.

Zelus a-
nimarum
commoda

Pernat.

Parentum
oblivio,
dom Telo
animarü
& Gloriæ
Dei milin
tamus
conirà
Mundum.
Gloria
Dei mas

epu- jor.

Eecleſia- epulis excepti, cadentis in prælio, ubi ſi ani-
Kicus ve- mus adfuifiet expiandorum ſcelerum, tempus
7a. defuit? Benè quidem de Uria ominari licet,
tam probo: ſed per Davidem non ſtetit, quin
2 Reg- II. corpore, animéque caderet. Ponite Uriam ex
15. adverſo belli-, ubi fortiſſimum eſt prælium G

derelinqitite eum, ut pereuſſus intereat. Quot

idi mu- . . . . .
Vigin Hlagitia in uno crimine! David, ut amavit,
ie⸗ –— . . 7.
ebriam Confeſtim adulter, proditor, parricida, quò

de ſan- inchoatum ſcelus perficeret, penè univerſum
guine exercitum peccare coëgit. Et derelinquite eum,
lanctorũ: ut percuſſus intereat. Juſſit omnes mulites pro-
Pocaz. ditores eſſe fortiſſimi commilitonis, quem non
Deliciæa uno confodit vulnere, ut dulciùs ocyuſque ex-
& Volap- piraret, ſed omnium hoſtium Jaculis lanci-

tates ſber nandum diſcerpendumque dereliquit; adeò ut

v. . . 2.2
"ast,,, repenté Urias non vitam ſolum amiſerit de-
Luxuria —

bydra ſce- ſertus ² ſuis, ſed famam quoque ſuam de-
lemm colorarit, temeritatis reus, quòd ſolus auſus ſit
omn ium, hoſtium omnium impetum ſuſtinere. Ergo U-
Dr. rias uxore, vitâ, membris, ſepulchro, fa-
8. David. mm caruit; uſque adeò bonorum omnium ja-
Ctura fit, ubi David furit hortante Impudi-
citig. Verùm etſi Uriæ David omnia abſtu-
lerit, plura tamen Davidi à Luxurie ablata
ſunt. Nempè ut vidit, pudorem, fidem, ve-
racitatem, libertatem, manſuetudinem, hu-
Fame ni- manitatem, juſtitiam, militem perdidit. Ubi
mis eurs enim ſuperfuit pudor in impuro! ubi in ad-
& Bxcu- ultero fides? ubi veritas in mentiente? ubi
Vit: 4ad honor in proditore? ubi libertas in eo, qui
evazant. ſervis abutebatur? ubi in homicida humani-
tas? ubi æquitas in cæde militis? ubi Dei ti-
mor, ſi tot flagitia patrantur, ne unum pro-
Fma cu- deat ſcelus? Verum hæc quamvis immania
1, „„" condonari poſſunt Regi ſemel lapio, proden-
nones fri- ti quidem militem, ſed Deo adhærenti. Ea-
wolæ ea- Mus, quæſo, in Settim, ſi cupiamus imue-
venda. ri, quam ſcelerum ſcenam Luxuries pandat.
Num. 25. Morabatur autem eo tempore Iſraël in Lettim,
. & fornicatus eſt populus cum ſiliabus Moab.
Quid indè conſecutum eſt? Num ſola impu-
dicitia graſſata eſt? Num quievit IHraël poſt
ſcorta? Sequitur. Quæ vocaverunt eos ad ſa-
crificia ſua. Porrô Hraél quid præſtitit, ad ir-
ritamenta tanti flagiti? Noônne tremuit: Non-
ne expavit? Noônne Dei populus, qui ob e-
rectum olim Vitulum ad triginta millia ju-
bente Moyſe interfecta recordabatur, exhor-
ruit vel nomen tantum ſacrifici? Exhorruit?
Scilicèt. Audi horrentem. Sequitur. At illi
comederunt. Suffecitne tantum Scelus? Sequi-
tur: Et adoraverunt Deos eurum. Et ne cre-
deres paucorum fuiſſe tam atrox ſtagitium,
aut ſemel tantùm brevique tempore ante ido-
la procubuiſſe. Pergit Scriptura: Mitiatuſque
eſt Iſrazl Beelphegor. O vitiorum voraginem!
Eo devenit Ifraël poſt mœchiam, ut non ſo-
lùm interfuerit ſacrificiis Moabitidum, quod
ſolum illæ expetierant, veruùm comederunt
cum eis, procubuere ante idola. Horreo fſce-
lus. Defecere à Deo, & abdicatò veri Nu-
minis religione, profeſſi funt ſectam adulte-
Pſol. 105. rarum. Initiatuſque eſt Iraël Beelphegon. Et
28. initiati ſunt Beelphegor, inquit gemebundus &
ſtupens David. Quod exprefſliùs vertit He-
braica tranſlatio, quæ legit: Et adhæſerunt ip-
Ei Baalpheor. Non modô adoraverunt, ſed
ità aflectu & corde inhaæſere Idolo, ut avelli
ab eo non poſſent, magiſtrique fierent autho-
réque novarum fuperſtitionum. Et initiati
ſamt Beelpbeger: & comederunt ſacrificia mor-

Gula. Poſt
epislas
Thus.

78 Oliva

tuorum. Et irritaverunt eum in adinventionibus
ſuis, G multiplicata eſt in eis ruina. Sed quid
iſta miramur? Mulierum inaures vel in manu
Sacerdotis quid effecerunt? Monſtroſum Ido- Exod. 32.
lum. Vel vitulus adoratur à Secerdotibus ſu-
premis, ſi Mulierum ope confletur. O forni-
cationis fiumen non inhibendum, quoad ex-
currat in vitiorum omnium fretum! Nota,
quæſo, non ſolum colluviein ſcelerum in for-
nicariis, ſed procliwitatem ad ſcelera. Et for- Num
nicatus eſt, inquit, populus cum filiabus Moab, .
quæ« vocaverunt eos ad ſacrificia ſua. At illi
comederunt, & adoraverunt Deos earum. A-
nimadverte, poſt fornicationem, non paula-
tim abduci primùm in hortos, deindè in lu-
cos, tum in domos, poſteà in armamenta-
rium, ut demum quaſi, datà occaſione, in
Templa idolorum eos Fœminæ invitarent non
ſacrificaturos, ſed ſpectaturos duntaxat non
ſacra, ſed aras. Nihil horum. Nullæ indu-
ciæ: Nulla involucra: Ars nulla. Non dedu-
citur, ſed præceps datur amimus ad ſcelera,
ut voluptati inſervierit. Et fornicatus eſt po-
pulus oim filiabus Moahb; quæ vocaverunt eos
ad ſacrificia ſua. At illi comederunt, & ado-
raverunt. Quid planius? quid compendioſius?
IIli fornicantur: hæ vocant. IIli adorant; ne-
que ſolum adorant, ſed ut nec coacti aut
triftes, ſed prono amimo id præſtitiſſe teſten-
tur, non adorant & lugent, ſed epulantur
& adorant. At illi comederunt, & adorave-
runt. In ore dapes, in manu thura. Nimi-
rùm Moabitides à fornicarüs ſperarunt, ſe
impetraturas idololatriam, etiam ſine fucis.
Qued ſperarunt, impetrarunt ſine mora. Sed
quid miramur inter milites luxu victoriaque
diſſolutos invectam à fſcortis idololatriam:
quando in exordio principatus à Rege, ca-
lente adhuc Patris cadavere, inter funera,
uctus & cineres Idololatriam impetravit mu-
lieris, penè dixerim, caſtus amor? Duxit 3. Reg.146
uxorem (de Achab loquitur) Jezabel filiam 3 1.
Eihbaal Regis JSidoniorum. Et abiit, & ſer-
vivit Baal, & adoravit eum. Vel uxor in-
temperantiùs adamata rapere poteſt Princi-
pem in initiis imperii, quando virtutem ſi
non ſequimur, ſimulamus, rapere, inquam,
poteſt Regem Amor non omninò impurus,
conjugiique nomine aut debitus aut palliatus
ad monſtra, cogitque ſervire lapidi imperan-
tem populis. At mitiùs in nos ſæviret lues Lururis
teterrima, ſi quàm facilè nobis imponit, no- vix ak.
biſque innaſcitur, tam facil quoque extin-d
gueretur in nobis. Verùm citò corripit, vix Ole. .
comprimitur. Non dabunt cogitationes uas, F.
ut revertantur. Cur? Audi: Quia Wiritus Cakita-
fornicationum in medio eorum. Davidem quàm i enra.
. . 7.: 17 8 1.1 Obſtina-
citò invaſit! Vidit: Arſit. Ut veròô evigila- in fa-
ret, Prophetæ monendus fuit oraculo; mi- viriis
nis exterrendus. Samſon flagravit ſtatim; ſed
amare tunc dedidicit, cùm Samſon eſſe de-
ſüt. Salomonis lapſum ſcimus, pœnitentiim
eſcimus. Omnes, qui ingrediuntur ad eam, Tro M
non revertentur, nec apprehendent ſemitas vi- .
t. Loquitur ibi Salomon de adultera. Quid
clarius? quidve horribilius? Sed redeamus,
obſecro, in Settim. Iratus Dominus ob for-
mcationem filiorum Hfraël cum fihabus Moab,
mandarat Moyſi, ut fanguine viginti qua-
tuor millium turpifflimam impuritatis macu-
lam tergeret. Ergo, evaginatis gladiis, Oomn- Ziern-
nique populo proludente luctibus funeri ſuo, a
mor- vie.

257

1 Puu

Te dlent

11 bun

gtienihe
Nidi
nna
mn lin

.On.
lle
m! N

n itr.

1, Wl
Genken
In Ananet.
cilkt,
inyitaktn
duntant n
Mlein.
l. Nndt.
A lekn
icn 4 1

Docennt e
Aenunt, balr
ChNpenA
Uladorarten
Ut (decle
reſtille
ſed eulnn

u thun N.
8 perunn
etiumn ſir in
tſoe mon
lunm vbn
idolerin .
s 4 Nekene
, el In
m inhenmit
18 am! I,

n. Vel wa!
ge Poltl Hi
Dundo witmn

ee, ilie
Olmnind nun
Pitus at
e hidiinſes
n liſd l
e qvocte 64
(1d oigl
(Ngitttinis
n. Dmileng

Ut ved eß,

alpavit, V.

Stromatum „Lib. VIII.

mortis ubique pallor, pavérque omnia fune-
Num. 25. ſtarat. Dixitque Moyſes ad Judices Iraäl: Oc-
1. cidat unuſquiſque proximos ſuos, qui initiati
ſunt Beelphegor. Audità mortis ſententi „quid
egiſſe pütatis impudicitiam? Palluit, inge-
muit, ejulavit, inducias poſtulavit, ut ſcelus
expiare poſſet, antevertit cineribus cineres,
ſepulchro infodi elegit antequàm moreretur,
ut Deo ſaltem in ultimo vitæ confinio faceret
ſatis. Scilicèt. Audite, & obſtupeſcite. Pergit
Scriptura: Et ecce unus de ſiliis Iſraël intravit
6, coràm fratribus ſuis ad ſcortum Madianitidem
Phirees. vidente Moyſe, & omni turbä filiorum Iraöël,
Severitas . . .
Lura. Jli ſebant ante fores tabernaculi. O impuden-
riem., tiam pluſquam palmarem! O flagitium, vix
gehennæ fuppliciis univerſis plectendum! O
Mare impuritatis ſine littore! O cupiditatem,
ne tunc quidem finiendam, cùm vita finitur!
Deſut transfuga pudoris ante vivere, quam
mochari. Spectante omni populo, ipſo viden-
te Moyſe, imminente toti mulſtitudini fup-
plicio, flente turbà, unus filiorum Iſraeël,
mortis hoſtia, gehennæ pabulum, iniquitatis
præda, mancipium impuritatis, ne prius ſce-
lus terininaretur quàm vita, lupanar hubiit,
ut innocentiam tunc maximè vulneraret, cuùm
erat miſerrimè jugulandus. Quid, quæſo, in-
ter violas Luxuries aget, ſi laſcivit in fune-
re? Filæ Loth, vel flagrante Mundo, quam-
vis ſolæ eſſent cum Patre, poſt ſunus Ma-
tris, poſt buſtum Patriæ, poſt Angelorum
colloquia auſæ ſunt Matres fieri fratrum ſuo-
rum. Graflator & carcere in urbe Italiæ pri-
maria damnatus, jamjamque ad Crucem rap-
tandus, epulatus eſt ad ſatiem, crinem diſcri-
minavit & pexuit, manus ſinigtnate abluit:
& rogatus, cur hæc ageret ſuſpendendus poſt
horulam: Occurret, ut ſpero, inquit, Ama-
ſia, cui placere volo antequàm peream. Ad-
fuit impudentiæ teſtis oculatus, & morituro
deputatus Sacerdos & Societate facti execrator
& ſcriptor. Horatius item ſicarius gemino in
capite accepto ictu graviſſime decumbebat in
compede. Pridiè quam ad laqueum traheretur
inſtantiſſimè petiit, ut ſcortum ad ſe- duce-
rem, ne inexpletâ libidine moreretur. Idque
dum negaretur, cum lacrymis, ut ſibi per-
mitteretur ſæpiùs rogavit. Ecquando monſtrum
inane morietur, ſi furit in vincto, ſi vivit in
ſupplicio? Putatiſne in epulis ploraturam Li-
bidinem, quæ ludit in patibulo? Quis furor
voluptatis in deliciis, ſi debacchatur in luc-
tu? Què non perrumpet nullo ſpectante,
quæ, vidente Moyſe, adit ad ſcortum? Fa-
Maridiza EOr, extrà me rapior cùm rapi video unum
obruena filiorum Iſrael in fornicem, quando natabant
Maſars Davimenta ſanguine impurorum. Et ſanè lu-
ninrte ſiſſet impudens Zambri inter funera, niſi e-
Carni. ſuele ferro Phinees mortis primogenitum ef-
Fr, ggun feciſſet, qui noviſſimus fornicari auſus fuerat
derola. Doſthumus impuritatis. Nimirùm ſi ſemel ar-
7et, Co- ſerit cupiditas, nec morte extinguitur. Quid
miriſam quòd Cain, in ipſo damnationis ſuæ articulo
oluptati ſubſervivit? Tremebat, & ludebat.
Audi. Eoreſuſque Cain à facie Domini habi-
adit profugus in terra ad Orientalem plagam
Eden. Cognovit autem Cain uxorem ſuam, qugæ

§. Loth.

Saſanna

& dixiz,
que diti
non poſ-
ſunt.

Eemie1s. oncepit, & peperit. Itäne? nec a fugiente li-

bido fugit. Non miror, quèòd Judicii dies ſu-
Perventura dicatur nubentibus, quando Cain,
poſt judicium, cognovit uxorem. Cineribus
deſolatorius innocentiæ Carbo nutritur, non

79

opprimitur. Hinc eſt, quòd Dominus, cùm

.

per Iſaiam hortaretur populum ut à vitiis ſe
coërceret, ab oppreſſione, ab avaritia, à cru-

delitate monuit ut converteretur ad humani-

tatem, ad eleémoſynam, ad Juſtitiam; non
eos tamen ab incontinentia dehortatur. Diſol- Iſa. 58.6.
ve colligationes impietatis, ſolve faſciculos de-
primentes, dimitte eos, qui confracti ſunt, li-
beros, & omne onus dirumpe, fran te eſurienti
panem tuum. Et quare non deterret à libidine,
qui revocat ab uſuris? Num fſceleſtius eſt, con-
gregare pecuniam, quàm diſſipare pudorem?
Enimverô non minùs diſplicet Deo impuritas,
quam fœnus: ſed converſionem, quam ſpe-
ravit à cæteris vitiis, deſperaſſe viſus eſt in
fornicariis. Fornicati ſunt & non eeſaverunt. Ole.4 10.
Acta res eſt: ſi laſcivire cœpiſti, non deſines.
Rarô à calice Babylonis labia revelluntur. Re-
cordamini mulieris, in adulterio deprehenſæ.
Non eam Chriſtus ſupplicio addixit: at illi
edixit: Vade, & jam amplius noli peccare. Joan. 87
Niſi Dominus dubitaſſet mulierem relapſuram, 12
non eam profectò momiſſet. Momit? Ti-
muit. Nec vanus Timor: Quis enim ſemel
mœchatus eſt? Porrò quàm ſlolidum vitium
iſtud eſt, quâmque ſalutis non capax! Dices,
niſi lupanaria permittantur, atrociora com-
mittentur Nego. Nam ignis non extinguitur
igne, ſed accenditur. Fateor tamen eos, ut
bplurimum Principes vacare culpa, qui Forni-
ces inviti non obſtruunt metu aliorum novo-
rumque criminum, quæ ſequerentur, cædes,
calumniæ, & mala plura. Intueamur Sama-
ritanam peccatricem haurientem aquam. Cum
nullo Jkss altiorem prolixiorémque ſermo-
nem habuit, quam cum Samaritana. Quibus
verborum dehciis, quo allegoriarum lenoci-
nio, quâ luce charitatis cæcutientem in umbra
mortis ſoeminam excitare, & illuminare ten-
tavit? Verùm oleum penè perdidit JESUS &
operam, dum aquam quærit, & pudicitiam
ſiit impudicæ. Evigilavit tandem; fateor,
ſed quoties fruſtrà excita eſt! Piſcatoribus di-
citur, Venite poſt me, & Navim deierunt. Pu- Marth. 4.
blicano dicitur, Nequere me, & ſequitur. Dæ- 9.
moniacus audit, Ephphetha, & loquitur. Qua- Matth. 9.
triduanus Lazarus vivit, audito Veni. Verbo, ,
Morbi omnes, omniâque ſcelera, tantùm di- Marc. 7.
citur verbum, & curantur Sola Meretrix, loan. 1I1.
poſt longam orationem vix convaluit. Quàm 35.
ſæpè lapia, dum curaretur! Chriſto exprobrat Samari-
religionem, objicit ignorantiam, docet docen- Paga, zi
tem ſe, ridet Salvatarem ſuum, mentitur co- Ja mna.
ram veritate, fonti denegat potum, fatigatum
non relevat, ſed arguit. O difficilem impuri-
tatis curationem! Tot laborare cœpit vitiis fœ-
mina, ut ab omnium radice ſcelerum ſanare-
tur. Sed quid miramur ſtoliditatem in Samari-
tanà, quando Prophetam obſtupuiſſe cerni-
mus, poſt culpam. Totam flagitii ſui ſcenam
Davidi Nathan retexerat. At ille cani fabulam
de alio ratus, ferebat velut Judex ſententiam,
cùm reus teneretur. Vivit Dominus, quoniam 2. Reg 12.

Rlius mortis eſt vir, qui fecit hoc. Cümque j.

alia proferret in eandem ſententiam, abrupit Veccati
orationis & indignationis filum Nathan dicens: nk.
Tu es ille vir. Proh ſceleris coœcitatem! Da- 1bid. 7.
vid, vir adeò prudens, tantæque olim ſa-
Pientiæ, ut divina evulgaret, ità obduruit
poſt facinus, ut vulneraretur, nec ſentiret;
exponeretur ilh crimen ſuum, nec agnoſceret;
reus eſſet, & ſe putaret Judicem: cumque

4 Ca-

80

capitale ſupplicium tuliſſet in -raptorem ovis,
non intelligebat ſe dupliciter mortis filium,
Concio li- qui uxorem rapuiſſet alienam. At, inquis, Pau-
bera. lus ne nominari quidem in nobis vult Immun-
Epheſ. 5. ditiam. Non ergo texenda erat de impudicitia
3 2 oratio tam longa. Fornicatio autem & ommnis
immunditia, aut avaritia, nec nominetur in vo-
bis, ſicut decet Sanctos. Non nominetur ad
voluptatem, ſed exprobretur ad terrorem.
Ahoquin cur ipſe, qui immunditiam nomi-
nari non vult, tam frequenter de ea memi-
nit ad Romanos, ad Corinthios, ad Galatas,
ad Epheſios? Equidem, ut quod ſentio, can-
didè dicam. Puto Concionatorum ſilentio Im-
pudicitiam in dies magis magifſque proficere.
Quam Deus in lege ſua nominavit & vetuit;
de qua tam frequenter ore Moyſis & Prophe-
tarum locutus eſt ad populum Pater: quam Fi-
lius non ſemel præfocavit in ſemine, ab aſpectu
fœminæ deterritis auditoribus ſuis: quam Ja-
cobus, quam Judas, quam Petrus in ſuis ſcrip-
tis ſæpiùs arguunt: de qua Paulus non erubuit
loqui, nos Prophetis, Apoſtolis, Deôque ip-
ſo ſanctiores, caſtioréſque, ne Impudicitiæ
vocabulo aut labia noſtra, aut Auditorum au-
res polluamus, Mundum perire patiemur? Sci-
licèt, auditorum, utinam paucerum, verecun-
dia, quod diùà noctuque impudemtiſſimè pa-

Contis- trat, andire ſine rubore non poteſt. Quid
natores Chriſtus? Noônne Virgine natus? Noônne Vir-
invehan- ginum Sponſus? Nônne Lilium eſt? Quo-
tur in Lu- — . . 4:1]
ariazz: ties labia ejus, quæ favus ſunt mella diſtillans,
difleruere de Impudicitia? modò moœchari aſ-
ſerens, qui fœminam ad concupiſcendum vi-
det: modò adulteros pronuntians uxorum re-
pudiatores: modò adducens Eunuchos in me-
dium, qui ſe ipſos caſtraverunt: modòô Sa-
maritanæ exprobrans Septemviratum incomti-
nentiæ. Denique ſi adeò abſtinendum eſſet
vel à nomine Impudicitiæ, quare ipſe, quos
perfidiæ arguit, adulteros etiam ſine noxa vio-
Matth. lati thalami appellavit? Generatio adultera.
12. 39. Certè Joannis Evangeliſtæz puderem æquabit

nemo, cui Virginem Matrem Dominus com-
mendavit, ipſe tæmen quam diſertè copioſé-
que ſcripſit de Meretrice magna Eccleſiam
corrumpente? Altero Joanne quis purior? Au-
lam Herodis ſubi, ſi eum audire cupis de In-
temperantia diſſerentem. Iſaias tunc loqui coe-
pit contrà fornicarios, cùm gemmeo calculo
miniſterio Angeli labia ejus ſunt perpurgata.
Sanè, quod non Prophetæ, non Deus, non
Apoſtoh refugere, quare nobis evitandum du-
cemus? Quæ Hieronymus tantæ vir pruden-
tiæ ad Euſtochium Virginum monile ſcrip-
ſit, cur nos eloqui erubeſcemus in Templo,
ubi forté rarus ex Auditorum cenſu vixit im-
pollutus? Nimirùm in Epulis, ubi ſoœminæ
pariter & Virgines adſunt, amatoria Cantica
plena adulteris cantillari poſſunt, & contra
adulteros in Templo declamari non poteſt?
Apoſtolus quando dixit hæc non nominanda
in nobis, intellexit ad delicias, & illicium,
non ad exprobrationem ſceleris. Abjiciatur,
obſecro, pudor iſte tantæ impudentiæ fomes.
Malo auditores mees rubere, quam fœdari.
L4. mo- Plerumque, inquit S. Gregorius, per hoc
ralac.I;, quod exterius erubeſcunt, ad interiora ſua
redeunt, & contra ſe internum judicium ſu-
munt. In qunbus fit, ut mala majora corrigant
per bona minima, ſcilicèt per exteriorem ve-
recundiam; interiorem culpam. Illud quoque

Oliva

addo, Deum Mundum aquis obruiſſe: cum-
que mendacium, homicidium, perjuria, ido-
lolatria inundaſſent, de ſola tamen eum legi-
mus conqueſtum luxurià. Non permanebit, in- Gen.5.31
quit, Spiritus meus in homine in æternum, quia
caro eſt.

Cogitaverunt, & loquuti ſunt nequitiam.
Pi. 72. 8.

Frœnandum omninò Cor eſt; nam, ſi co- Cogita-
gitaveris, loqueris. Non ibi quieſcit ſcelus, um
ubi naſcitur; inſtar flominis fontem deſerit, & peg, i
Mare petit. Mittet radicem deorsum, & fa- D
ciet fructum ſursum. Cogitaverunt, & locuti dum.
ſunt nequitiam. Cave, ne ſcelus mediteris; ſi Peccata
enim in corde floruerit, germinabit labiis. laiere non
Quid ſecretius corde, quid occultius? Quid- rahunt.
ve apertius atque publicius eo, quod linguàâ
mamifeſtatur? Et tamen Iniquitas corde præ- Serme
concepta, illicò proſtat in ore. Cogitaverunt, Vanus.
& locuti ſunt nequitiam. Non dicit excogita- Familia-
tam nequitiam emicuiſſe in oculis, apparuiſſe risas um
in vultu, expalluiſſe in genis, ſed produſſe pa- Jaculari-
lam & lingua. Non poteris non loqui, quod *n:.
vel tantùm cogitaveris. Quid tanto cum frago-
re ſonat, ut fulmen? Ex minutis, & omninò
viſum effugientibus, vaporibus coaleſcit. Quæ
putas minima, erumpent cum fragore.

Tuno reliquit eum Diabolus, & ecce
Angeli acceſſerunt, & miniſtrabant

ei. Matth. 4. II.

Ut floret è dumis Roſa, ità naſcitur & Ten- Occaſer
tatione triumphus. Nihil vilius cepa, nihil mala de-
Narciſſo gratius: flos pulcherrimus è radice vitanda.
prodit teterrima. Quid tetrius diabolicis inſi- Tentario
17 . . quando
diis, quid dulcius Angelorum epulo? Acceſſe- ,ni-
re Angeli, ſed Dæmon præceflit. Fruſtrà præ- menda.
ſtolamur diem, niſi Tenebræ anteceflerint;
quæ quò diuturniuùs graſſatæ ſunt, eò Lux eſt
propinquior. Et ecce Angeli acceſſerunt, & mi- Matth.4.
niſtrabant ei. Vicit; ſed in eremo. Ut diſcas, I1.
timendos non eſle adverſarii conatus & dolos,
ſi ad nos ille accefſerit, metuendos veròô, ſi ad
eum ſtolidè acceſſerimus. Et accedens Tenta- lbid. 3
tor, dixit ei. Quia acceſſit, receſſit quoque.
Tunc reliquit eum Diabolus. Felix lucta, in 1bidem.
quâ hoſtem non quærimus, ſed obvium habe- 4.
mus. Vel Gigantem inermis & penè puer Da- 8. David.
vid dejecit, non tam ſuo robore, quam hoſtis -Reg .
temeritate. Egrediebatur enim monſtrum illud
& caſtris, & Iſraëlem provocabat: & ideò ſo-
là fundà ſterni potuit hoſtis, qui refugientibus
prælium occurrebat. At, qui Gigantem vicit
inermis, à fœmina victus eſt, poſt victorias.
Nimirùm ibi diſcrimen illi advenerat, hic ipſe
ad diſcrimen acceſſerat. Et ne putares hic ca-
ſum, ibi triumphum partum eſſe, quòd durior gabia
conflictus ſit luctari cum fœmina, quam cum Ren.
Gigante, recordare Davidis regreflum à pug- ſeſtio.
na. Obvios habuit choros puellarum blandien- Tematio-
tium ſibi, ſumque illi triumphum commen- aum font.

dantium. Et tamen adoleſcens, victor, trium- e.

phator ex fœminis ornatiſſimis, ſéque unum 7a
demirantibus & amantibus, nullam redama- „mwarum
vit, nullam concupivit. Idem verò ætate gran- „on beri-
dævus, curis diſtentus, virtute rubuſtior, ſo- litat
litarius ambulans in Solario, vig mulierem vi- 'n i ee.
dit, & corruit. Itâne? Qui Virginum Phalare etientie.

astur

Sa
lente
el
Hid
en 4.
minp
Ee nin
veleit
Pkſlone
ley
Cnen⸗
un &
tTenn
n A il
ſolin,
t unte
tbit inn
(ginnum
nlalu,e
(
Emi can,
Ani bl
eiline
nert, le
ſem. Jn
lehen
um. 0
tIkenmm t
Dmmm: V
ige Hn
t. (n,r.
in, ae
n u!
ltäin cngr
Kanbmnut,
ſoiiſen
w, K
Sthk inn
erb
nalen
ünitn eſl
tuühn

NN

un dni

n .

in, .
un len
nekit,.
nun, i

teglien.

Mun,end
eſet n5
en ktiin
ram kt

inabit
luns) ;
Jwod in
corde ee
Cyimnm —
Ert lclgtun
le, nnie,
ed roctlen
n logn, ul
Auto eunſtz⸗
Is, & Cnnd
Celelet
Krigore

1 1.
migiſrghee
7 Nihtftumn

eltimms
1s Gaboltesſt
leptlo!
ræ Antecelan
ſant, ed lus
teſenul 6
temo. Utdlan
cobatus A⸗
endos d,l
lell Iur!
, eelit elt
Felis in

velarun ,
upbun

/

Stromatum, Lib. VIII.

ſaltantes inter tympana, & plauſus ne reſpexit
quidem; uxorem militis videt ne quidem ſe
videntem, & mœchatur. Nimirùm ibi ſœmi-
næ illi occurrerant, hic ipſe occurrit ſœmninæ.
Ibi diſcrimen incurrit, & eluſit: hic diſcri-
men accerſiit, & periit. Noli deſperare de
triumpho, ſi te Impudicitia conveniat: noli
de triumpho confidere, ſi Tu Impudicitiam
arceſleris. Nimirùm, non illi exuſti ſunt, qui
Babylone in fornacem ſunt conjecti: illi Perie-
re, qui ultrò acceſſere ad fornacem. Samſoni
occurrens Leo non vitam abſtulit, ſed trium-
phum, & delicias peperit. At ille Samſon erat.
Et Tu eris Samſon, ſi Monſtris non occurre-
ris, ſed illa occurrerint tibi. Inſidiatur in ab-
Pſal 9.9. . .
ſcondito, quaſi Leo in ſpelunca ſua. Expectat
te, non te quærit. Diſcerpet accedentem! co-
ronabit inventum. Flagitii Capitolium non
Capitolium eſt, ſed Antrum ejus. Si irrueris
in ſcelus, peccabis: ſi te crimen invaſerit, eva-
des. Quaſi Leo eſt ſcelus, ſed in ſpelunca ſua.
Extrà eam, ex Leone fit Lepus. Vicit David
pfaltrias blandientes ſibi; victus eſt a muliere
honeſtiſſimè ſeſe domi emundante. Multum
intereſt, ſceleris ſuſtineatur impetus, an pro-
vocetur. Juvenis, Pulcher, Captivus, Ser-
vus Joſeph evaſit Dominæ ſuæ tum blanditias,
tum minas. Quale diſcrimen! Juvenem eſſe,
& à fœmina tentari: Servum eſſe, & rogari
à Domina: Voluptatem offerri, & Mortem
eligi: Pallium dimittere, & Compedes incur-
rere. Quis, rogo, dominatum domus & Do-
minæ, carceri & infamiæ poſthabuiſſet? Ni-
mirum ſecura fuit de victoria Caſtitas, quæ
Libidinis congreſſum non quæſierat, ſed of-
fenderat. At, inquis, ut Chriſtum ſequeretur
Petrus, Aulam ſubiit, & cecidit. Cecidit;
ſed citò ſurrexit. Pejeravit, ſed & flevit. Quam-
quàm, ut verum fatear, in laqueum ſe Pe-
trus induit, & ideò captus eſt. Cur enim à
Chriſto de futura negatione commonitus, cùm
jam eum à longè ſecutus eſſet, & timere coe-
piſſet, pavoris ſui, & dominicæ prædictioris
cConſcius aulam intraret, vir alioqui non ſem-
per firmiſſimæ fiduciæ, quam naufragus in un-
Entatie dis modicam eſſe cognoverat, & cæli ſatelli-
num fons. tis reus in horto? Ergo negavit, quia ſeſe diſ-
Tentatio- crimini imprudens objecit. Qui occurrentem
wum re- ſibi cum gladiis & fuſtibus turmam non expa-
medzm. vit, fminam timuit ad quam ipfſe acceſſeérat.
bi militem vulnerat, hic ancillam reveretur.
Ibi Chriſtum educto gladio defendit, hic Chri-
ſtum ejecta fide dehoneſtat. Uſque adeò at-
tendi debet in lucta non tam hoſtium robur,
quam acceſſerintne illi ad nos, an nos potius
Ad eos ultrò acceſſerimus. Recordemim Moy-
ſis & Petri. Uterque in aula, uterque fidem
ſuam oppugnari ſentit. Et Petrus quidem vir
rat Moyles verò puer. Petrus Chriſto ad-
hæſerat, Moyſes à ſuis projectus erat. Petrus
Etr ina Domini roboratus ad necem, Moy-
es impietate Aulicorum provocatus ad ſcele-
Nihilo minus vocem Ancillæ Petrus expa-
V, blanditias Reginæ Moyſes irriſit. Ile
nculs timwuit, hic ſceptrurn abjecit. Ille Chri-
confeſſionem poſthabuit mancipiorum con-

Dan. 3.

t

betudini : hic Chriſti opprobrium theſauris

gyptiorum antetulit. Breviter; Puer in au-

Ah Regum enutritus non amat Imperium, Apo-
ſtolus in aulam ad breve tempus ingreflus Fi-
Uem deſerit. Nimirùm ille raptus eſt ad au-
lam, hic aulam ſubiit: ideéque Filiam Pha-

cipit,; & laudibus efferre.

81

raonis feliciter fortitérque ille contempfit, An-
cillam Annæ hic foœdiſſimè ignaviſſiméque ex-
horruit. ½ quàm facilè eluditur Iniquitas,
cuùm nos illa convenit! Heu quàm facilè no-
bis illudit Iniquitas, cùm convemitur à no-
bis. Dina egreſſa corrumpitur. Diù peregri- Dina.
nata Virgo cum Patre pudorem ſervat: ſe-
mel tantùm diſcrimini ſe objicit & defloratur.
Evam non deliciæ ſeduxere, in quibus ado-
leverat, ſed ſerpens ſeduxit; quem non ex-
clufit. Nunquam Pomum eſuriit, niſi poſt-
quàm in illud oculos convertit. Amas Trium-
phum? Noli luctam amare. Hoſtem vinces, §. Saſan-
ſi non provocaveris. Evades ſcelus, ſi ei non na.
occurreris. Suſannæ pudicitia damnari non
potuit, quia, occluſo horto, lavabatur. Ac-
cuſari tamen potuit, quia lavari non refu-
git. Ut ità dixerim, Iniquitati aditum & ob-
ſtruxit pariter & patefecit, quæ ſecretum
quidem elegit, ſed potuit nudari, undè vi-
ri non longè aberant: ideéque, etſi non periit
quia caſtiſſima, periclitatur, quia alienis ocu-
lis objecta. Salomon inter meretrices jus di- Salomon.
cit, inter uxores jus violat. Ibi leges ſervat,
hic idola veneratur. Nimirum Ammonitidas
ipſe evocarat ad ſeſe; at ſcorta ad illum ac-
ceſſerant. O portenta! Adoleſcens Salomon in-
ter Scorta Juſtitiam colit; idem Senior, in-
ter conjuges proſternitur idolis. Time vel phar-
maca, ſi illa exquiſiſti; venena ſecurus bibe,
ſi tibi propinentur. Hoſtem occurrentem ſibi
David ſervavit, militem ad ſe accerſitum in-
terficiendum expoſuit. Uriam, inquam, pro
ſe pugnantem interemit. Saüli ſe inſequenti
pepercit. Nimirùm, ſceleris hic oblata occa-
ſio eſt, ibi verò exquiſita. Ab immiſſo jaculo
vulnerari potuit Saul, occidi non potuit: ab
enſe verò quem geſtabat, eſt interfectus. Adeò
faciliùs noſtris, quam hoſtium armis concidi-
mus: hoc eſt non iis diſcriminibus peribimus,
quæ nos invadunt, ſed iis ſubruimur, in quæ
noſinet immittimus.

Et repleia eſt piritu Sankto Eliſabeth,
& exclamavit voce magnd, & di-
rit: Benediéta tu inter mulieres, &
benediöétus fräctus ventris tui. Luc.
1. 41.

Spiritu Sancto non imbuitur, aut ditatur Erga
Elilabeth, ſed repletur. Porrò tam locuple- Bea Mi-
tis irrigationis qui primus flos? Mariæ laus. mam tir-
Mariæ dignitatem! Ut te commendet Eli- ginen
ſabeth, inundari debet divino Spiritu. Uſque ee ra⸗

. .—1L Spiritus
adeò non aut tyrunculi, aut neophyti, ſeu ſarai

imbecillis ætatis eſt, ſed mentis omminò Per- opus.

fectæ, ſanctôque Numine afflatæ Virginem Beazißtn
colere, & loqui de Virgine. Nota Repleta "a Pige
Spiritu anus non oratura ſecedit in conclave, edee
non litatura victimas marito parat, non Deo Sanetee⸗
fruitura vigilat, non jejumiis vacat ccœleſti
alenda nectare, non aurum dilargitur coe-
lum mercatura, ſed Virginem nominare in-
Nimirum Opus
tam grande eſt laudare Virginem, ut repleri
priùs opus fit divino Spiritu; tämque nobi-
lis hoftia eſt de Maria ſermo, ut quæ Numi- Serme

ne afflata ubertim eſt, mhil antiquius ha- errie-
beat, quam in Virgims præconia geſtire? A- “.
nimadvertas hic velim, de ſacris rebus ſer-
monem inſtituere, opus eſſe animæ non ſolum
magnæ:

82

Act. 2. 4. magnæ, ſed Spiritu omninò repletæ. Et re-
pleti ſunt omnes Wiritu Sancto, & cœperunt lo-
qui. Hic quoque Eliſabeth repleta Spiritu eru-
Luc. I. piſſe fertur in Laudes Virginis. Sequitur. Ec-
44. ce enim, ut facta eſt vox ſalutationis tuæ in au-
ribus meis, exultavit in gaudio infans in utero
Sepmo meo. Non ad Mariæ adventum Infans exiluit,
Spirius- ſed exiluit poſtquam illa locuta eſt. Parvuli
lis. necdum nati, inquit S. Bernardus, anima li-
Ser. I. de “ 2. Andeo di-
aſſumpr. quefacta eſt, ut Maria locuta eſt. Audeo di
initio, cere, Nec Mariæ ſanctitas atque præſentia ex-
citaſſet Joannem, niſi de Deo Maria loqui
Erge Bes cœpiſſet. Sed quid mirum, ſi Joannes non ex-
tiſimam ultavit, antequam Virgo loqueretur, cùm
al cœlo Verbum Mariæ verba expectarit, ut de-
Ses, liliret in terram. Rursuùs: Infans exultavit non
Spiritua- ad pPræſentiam tantùm Chriſti, ſed poſt vo-
Ii,: Beaziſ: cem Virginis. Chriſtus aderat cum Virgo in-
Rimæ Vir- travit, nec tamen aut infans exilit, aut anus
sints prophetat. Maria loquitur, & illicò Infans

3 Lgaudio, Mater Spiritu Sancto completur. Et

1bid. 4r. Füétum eſt, ut audivit ſalutationem Mariæ Eli-

ſabeth, exultavit infans in utero ejus: & re-
pleta eſt Spiritu Sankto Eliſabeth. Expreſſius
in tranſlatione Syriaca: Et factum eſt, cum
audiret Eliſehebaa ſalutationem ipſius Marig,
ut exultaret infans in utero ejus, & repleta eſt
Wiritu Sanctitatis. Non poſtquam audivit,
ſed cùm audiret ſalutationem Mariæ, Anus
afflata eſt Numine. Mirabar ſanè divinum Spi-
ritum ità cunctari loquente Virgine, ut, non
niſi completo ejus ſermone, deſcenderet in
Eliſabeth. Vix Maria exorſa eſt loqui, cùm
illicò Spiritus exundavit, tum in filio, tum
in parente. Quòd ſi invadant divinæ fluenta
gratiæ cum Maria officiosè hoſpites conſalutat,
quæ donorum copia, ubi illa adhortata fuerit;,
mentéêmque vel inumbrarit, vel inunxerit?
Quid Virginis patrocinium præſtabit, ſi ſalu-
tationes ejas hoc eſt, urbanitates, & quaſi
Ibid. 44. cæremoniæ animum Numine locupletant? Ec-
ce enim, ut facta eſt voz ſalutationis. In Sy-
riaco. Ecce enim, cùm incidit vox ſalutationis
tuæ in aures meas, gaudio magno ſubſultavit
infans in utero meo. Vox Mariæ non exami-
nata ab Eliſabeth, nec poſt longam medita-
tionem, nec poſt multum tempus, ſed mox
ut auribus accidit, replevit infantem gaudio,
parentem Spiritu. Sermo enim Virginis tam
ardens, ut vel prolatus Mentes caſtificet, &
animo nedùm conceptus, & aures attingit,
Sermo ſpi- COr ſanctificet. Et repleta eſt Spiritu Sancto
rinals Eliſabeth. Et exclamavit voce magnaà, & di-
praſertim xit: Benedicta tu inter mulieres, & benediétus
Bez vit. frubtus ventris tui. Audiſne? Eliſabeth JE-
gine. sUM laudat & Mariam; ſed priùs de Maria
Ibid. 41. Vaticinatur, quàm de JIns. Penè dixerim,
gratiores filio ſunt laudes Matris, quam ſuæ;
&, ubi Salvatoris & Virginis ſunt texenda
præconia, præſtat à Virgine exordiri: ne ſi for-
tè vox laudantem defecerit, Matris dotes ſi-
luerit fili commendator. Illud quoque animad-
vertas velim, ab Eliſabeth Virginem dilauda-
tam ſine reſpectu ad filium, non verò filium
ſine, ut Philoſophicè loquar, relatione ad ma-
trem. Benedicta Tu inter mulieres. Nulla fi-
lii mentio, nulla de maternitate commemora-
tio. Veruùm cùm JnsM benedicit, Matris me-
minit: Et benedictus fructus ventris tui. Quaſi
dicat; Te quidem benedico in te conſiſtens,
tuiſque contenta ſplendoribus, Puerum autem
laudare nequeo, quin uteri tui recorder. Fa-

Oliva

teor;, Major te parente Puer eſt, Tuque filio
es minor. Sed tamen, mihi Maria vel ſine
JrSU, neſcio quo modo, ſapit: Minus mihi
dulkeſcet vel JESUsS, ſine Matre. Fortè, qui
eſfſe in te voluit, noluit placere ſine Te. Nec
mirum, ſi nomini Virginis dulcedinem quan-
dam indidit ſupra nomen ſuum, qui honoris
quoque pluùs juſſit deferri Virgini, quàm ſibi.
Recordemini Moyſis. Juſſus eſt a Domino ſi-
bi calceos extrahere. Cur? Locus enim in quo Exod. 3
ſtas, Terra ſancta eſt. Non ſanctitati ſuæ, non 3. „30
igni, qui ſimulacrum ejus erat, non ſibi, ſed
Terræ, ex qua Rubus germinaverat, hoc eſt,
Virgini cultum imperat exhiberi. Nimirum
& à Moyſe coli expetit apertius Matrem quam
ſe, & ab Eliſabeth ſine Matre laudari non
vult. At cur Eliſabethæ Numen tam abundè
influit, cùm Zacharias ne afflatus quidem di-
catur divino Spiritu. Itaâne Spiritus Sanctus
Anum inundat, Sacerdotem ne quidem irrorat.

Audacter loquar. Non ſanctior Eliſlabeth quam

Zacharias, ſed illa Mariam laudare poteſt,
hic Mutus eſt. Divinus autem Spiritus non ef-
fundit ſeſe, undè Virginis encomia diffundi
non poſſunt. Friget ſine Spiritu Vir, cui ad
Mariæ laudes Vox deeſt. Fervet in uxore Spi-
ritus, quam novit in Virginis præcomia erup-
turam. Caruiſſes Tu quoque fortè Spiritu,
Eliſabeth, quamquam ſancta mente & corpo-
re, ſi linguũ caruiſſes. Non enim reſpexit Nu-
men, quid egeris, ſed quid egerere, & loqui
poſſes. Nos licèt Sacerdotes, dignitate ſupere- Spirits
mus LZachariam, ſanctitate exæquemus, fruſtrà Sanétus
divinum Spiritum præſtolamur, ſi ad celebran- abe ſermo⸗
dam Dei Matrem ſumus elingues. Neſcio, qui ar er.
intercedat Spiritum inter & Virginem nexus: H
illud ſcio, nec datum Zachariæ Spiritum ad ge viygi-
Virginis laudes minds idoneo; datum verò Eli- ne, ibi
ſabeth: tuncque ſuper Apoſtolos conſediſſe, imhluit.
cùm inter eos Virgo adfuit. Et quidem divi- ete
num Spiritum Apoſtoli ante diem Pentecoſtes /.
à Chriſto acceperunt, cùm inſufflavit, & dixit:
Accipite Wiritum ſanctum, quorum remiſeritis ſoan. 10.
peccata, remittuntur eis. Verùm torpent ad- 22.
huc & timent. Rogo, cur inſufflatus à Chriſto
Spiritus Apoſtolos non incendit, incendit autem.
cùm in cœnaculo depluit. Ignoſcat, obſecro,
JIEsUsS. Aberat Virgo, cùm inſufflatus eſt Spi-
ritus; adfuit, cùm pluvius in cœnaculum de-
cidit; ideéque ibi non ſolvit gelu, hic corda
exurit. Quid, quòd JksUs ipſe, cum divino
repletur Spiritu, in ſinu Matris reſidere deſcri-
bitur. Egredietur virga de radice Jeſſe, & ſlos Iſa. 110 1
de radice ejus aſcendet, & requieſcet ſuper eum
Wiritus Domini. En quo modo cum requieſce-
re fertur ſuper florem Spiritus, flos ipfe & Vir-
ga fertur erumpere. Primuùm memoratur, undè
flos eruperit, tum narratur, quæ Lux florem
inſederit. Super IESUM Spiritus, ſed & Virgi-
ne JIxsus prodit. Hinc eſt, JESUN velle, ut
Mater radices mittat in electis ſuis, ne illorum
felicitas, quæ nutare non poteſt, quodammodò
nutet. In electis meis mitte radices. Quaſi dicatꝭ Eccl. 24.
Penè Coœlites ipſi vererentur, ne radix ſan i- 14.
tatis exareſcat, ſi Tu radices in ipſis prædilec.
tis meis non egeris. Quis enim ſine Virgine ſal⸗
vatur? Magi, & in eis Gentilitas, ad JESUN
convertitur: Sed cùm Virgo infantem geſtat.
Latro in Cruce credit; ſed ſtabat juxta Crucem
Mater JESU. Quæ omnmnia nihil de digmitate
detrahunt Æterno Verbo, cui libuit, infe-
riorem ſeſe Matrem ita elevare, ut, penè ⸗
e

.

W
inn ni
re
bengur
kbomtt
Anſt
DommI.
eifu,n,
hon di
Al,in,
Mlimmd
. lude IN
n tin An
Wsden..
iritn Nin
liicdenim
litbeiignn
eulen ,
ünmnt.
conin Aſini
u n, i
et inman
Prechhi
done Nin
nente Ken
im tehhenſe
getele, An
ignittelgeet
Emin
1, Raden
wes⸗ Nrog,
Virgnen en,
ane Iüin
anmnſeihh
ſtolos cnlel/
Etqidn in,
Cſhnit n⸗
Gunn ſin ii
jetuln tohhen
duflim0.
tmrendtu⸗
lonolot, n
niſkmd
eel
it geln .
tri elket I

Stromatum, Lib. VIII.

ſe in ea incatnato, eam juſſerit honorari.

Et in meditatione mea eNardeſcet Ignis.

Plſ. 3 8. 4.

Oratie ꝙG Etnicat in meditatione fiamma, ſed ſi me-
Contem. ditatio tua ſit: hoc eſt, ſi tibi attenderis in
platio nor Meditatione; Vulnerâque curaveris tua. Con-
Kris on- AIimit or meum intrà me⸗ & in meditatione

aet⸗ mea exardeſcet ionis. Si Cor tuum intra te
vor. .. „ —— —— ——R . .
miu stis. fuerit cum Oraveris, ſi non divagabitur ad alie-

na erimi- has plagas feriendas verius, retegendaſque;
na dam- quàm curandas, crede mihi, concaleſcet, &
calorem Ignis ſubſequetur. In Hebræo. Ca-
ſein luit cor melum 12 medio mei ; In mneditatione
malia. Mea exarfit onis. Aliquorum Cor, cùm me-
Oratio ditatur; ne in ultimo quidem confinio ſui re-
eorun; mWanet, led cæterorum centrum pervadit; cum-
Ri. „ que Iua negligat vulnera, alienas puſtulas ſcru-
Rii ze. tatur in alieno non dico vultu „ qui proſtat;
dicant te- ſed Corde, quod Deus voluit inwium eſſe, &
mere de inſcrutabile. Sié Phariſæus in Templo orans,

enniss ſucrum crfiminum negligens, Publicani pec-
Wred tus luſtrabat. Certè in Oratione ejus haud
elo in- .

diſereo igis exarſit, Eujus inſania damnata eſt, à
inſegunn- Judice, ejus ſuperbiam acerbius rapinis uſu-

tur. riſque Publicani reprobante. Non ſum, ſicut
verbre aæteri hominuim. Extordis hujus Cor haud fe-
aliorum.

Religi,s manſit in medio ejus, cùm ad exploranda
non ſer. totius hufnani generis ſcelera impudentiſſimè
nani ſa. Pforupit. Neque ſolum Phariſæos morbus iſte
culater, inwädit, ſed & Prophetas interdum tantil-
Luc. 18. lam ſtringit. Cum moraretur in ſpelunea
montis Horeb Elias, dixit ad eum Dominus:
3. Reg. Quid hio agis, Elia? Et ille reſpondit“ telo
19, 14 Delatus ſum pro Domino Deo exereituum, quia
dereliquerunt pattum tuum filii Iſrazël: altaria
5. Elias. tua deſtruxerunt, Prophetas tuos occiderunt
gladio, derelictus ſum ego ſolus. Subridens Do-
minus arguit, ſed blandè, Prophetæ Oratio-
hemn, nimnis extraà ſe rapti,; nimiumque & ti-
moris ſui oblitam, & alieni memorem cri-
lbid. 18. inis. Derelinquam mihi in Iſrazl ſeptem mil-
lia virorum, quorum genua non ſunt incurva-
ta ante Baal. Quaſi dicat: Meditatio tua,
meditatio tui non eſt, nec Te ſpectaſti, ſed
5⁵ David. Iiraelem. Ideéque Ignis in ea non exarſit,
ſacéque cares, qud prælucente ſeptem millia
virorum videas, quorum genua ante idola
Religieß non procubuere. Cæterum Tu quidem Pro-
landtiors Pheta es & cultor meus, ſed non ſolus.
Fris es Non duo aut tres tecum ſunt, ſed ſeptem
u Be. Millia. Miror ſanè, quòd tot millibus cir-
eleſtaſti- Cumſeptus ſolum te eſſe credas, & derelic-
eo, tum. Videtur mihi illud accidere pleriſque
H in meditatione, quod Davidi accidit in col-
moy guam. loquio habito cum Nathan. Peccarat Da-
ui fori, Vid. Paulò poſt Nathan adfuit, qui, ut in-
von ſem. dicaret Regi ſcelus ſuum, parabolam propo-
Wa- ſuit Divitis rapientis ab inope Ovem. Iratus
2. Reg, ReG indignatione David adverslis bominem
12., . Alum nimis, dixit ad Nathan: Vivit Domi-
us, quoniam filius mortis eſt vir, qui fecit
boc. Ovem reddet in quadruplum. O Mens
adulteri, quò deſperatius laborans, eò incon-
fultius aliorum morbos exquirens! Redi, re-
di, prævaricator ad Cor. Siſte, miſer, in
medio tui cor tuum, ut exardeſcente flam-
In intueri poſſis in umbra criminis tui, quis
ille ſit, qui ovem abſtulit. Dixit autem Na-
than ad David: Tu es ille vir. Itane cæ-
etis, Ut cùm furantem ovem fil ium mortis

Ibid. .

pronunties, Te ne reum quidem agnofſcas;
qui conjugem Uriæ abſtuliſti? Raptor ovis
morietur, deprædator uxoris vivet? IIlus ca-
put obtruncabitur, Tuum verò coronabitur.
Qui alieno pecore paravit epulum, enſem
non evadet: Qui alieno ſanguine ſuæ libidi-
ni delicias conquiſivit, ſceptrum non ponet?
Tu regnabis in ſolio alieni pudoris, & ſangui-
nis prædo? ille cruorem fundet in carcere,
qui ovem rapuit à grege. O caligantem in
umbra Mortis vitæ arbitrum! Nimirùm ità Zelaniés]
judicatur; ubi qui Judex leviſſimi criminis ſe- 7, Faaß⸗
det, reus eſt immanium flagitiorum. David enses ze⸗
tam mitis ante ſcelus, ut vel Saüli parceret merè, &
non parcenti ſibi, damnat capitis raptorem CGompari
ovis, poſtquàm ipſe Decurioni ſuo uxorem & "eſcientes
vitam eripuit. Uſque adeò, qui ſæviores funt ri,, . ls
in aliena vitia, ſceleroſiores quoque, interdum Tun, era
ſunt in vità ſud. Implacatior David in reos viſzmor
poſt adulterium, indulgentior poſt triumphos. ſeelerum.
Epiſcopus Trevirenſis Sanétum Goarem mira- Cogniris
culis clarum, tanquam præſtigiatorem, zelo Li ost:
magno inſectabatur. Tandem coràm multitu- Cenſori-
dine puerulum, qui ad fores Eccleſiæ tres an- bus alios
te dies projectus fuerat, ei exhibendum cu- rum.
rat, monito; ut; ſi vir Dei, & non Magus
eſſet, à Deo ediſceret parentes pueri. Tum
Goar præcepit Infanti, ut Patrem ſuum nomi-
naret. Puerulus eductà è faſciolis dexter, eâ-

que in Epiſcopum, qui Ruſticus appellabatur

extentâ, En, dixit, Pater meus Ruſticus. Tunc

Epiſcopi hypocriſis deprehenſa eſt, & Goaris
innocentia. Uſque adeò, qui inceſti ſunt, in-
dagatores ſe ſimulant vitiorum. Qui detegi Ribadan
ſatagebat adulterii reum, author erat adulterii. in extra-
Sed redeamus ad nos, dùm cupimus Meditan- menſe
tem in cor ſuunm redire. Ut Davidi Nathan Maio, 86
ſceleris turpitudinem ante oculos poſuit: Ità Sur. To.-
nobis vitii neſtri fœditas in meditatione pro- 4
ponatur. Verùm ut ille damnavit divitem ſuæ
immemorem rapinæ: ita nos non rarô; quod
in nobis damnare deberemus crimen „ puni-
mus in aliis. Non ità Sponſa. Anima mea li- Can. 5. 6.
Juefacta eſt, ut Dilelctus locutus eſt. Quod Di-
lectus loguebatur, non ad alios transfefebat,
ſed ſibi; ſuôque cordi aptabat. Oratio mea in Pſ. 34. 13:
Einu meo convertetur. Quod contemplor, mi-
hi proderit, & in me remanebit. Caluit cor Pſ. 38. 45
meum in medio mei: In meditatione mea exarſit
lonis; ex Hebræo. In medio fui conſtitit Cor,
ne, ſi fortè ad confinia ſui progrederetur, ità
ſua expiaret vitia, ut aliena quoque explora-
ret. Stetit in medio ſui, ut quoquèò oculos
verteret, ſe tantùm ſuâque vulnera circumſpi-
ceret. Porrò Cor in medio iui reſidens facilè
concaleſcit, & ignem elicit. Caluit cor meum
in medio mei, in meditatione men exarſit Ignis.
Ignis iſte prælucere quidem aliis poteſt, ſed
Te primùm urat, tibique imprimis proſit.
Lampades ejus, lampades ignis atque flamma-
rum. Septuaginta vertunt. Alæ ejus, alæ ig- Can. S.
nis, fammä ejus. Non abnuo Meditationem
tuam lucere aliis: ſed, quæ aliis Lampas eſt,
Tibi ſit Ala. Quæ prælucet aliis ad ambu-
landum, Te ad volandum excitet. Lampas
ſit, ſed & Ala. En quo modo Propheta ora-
tionem ſuam ſibi ſubſervire coëgit. Concaluit Pfſ. 38. 46
Cor meum intrà me-⸗ & in meditatione mea
exardeſcet Inis. Quid tu? Prælucente jam
igne; quid explorat? alienâne vitia, an vi=
tam ſuam? Audi. Locutus ſum in lingua mea: Ibid. 54
Notum fac mihi, Domine, Enem meum. Viden
4 Ut

ut Ignem, qui exarſerat in meditatione, non
ad comburendas aliorum ſtipulas, ſed ad ſcru-
tandam vitam ſuam adhibeat. At, inquis, ip-
Ibid. 7. ſe quoque in alios inquirit, dicenzs: Verumta-
men in imagine peftranſit homo: ſed & fruſtrà
conturbatur. Theſaurizat & ignorat cui con-
gregabit ea. Perge, quæio, ut videas, an ſe
difquirat, ſibique conſulat in meditatione ſua.
Wid. 8. Sequitur enim: Et nune quaæ eſt expeltatio
mea ?* Nonne Dominus * Et ſubſtantia mea a-
pud te eſt. Ab omnibus iniquitatibus meis erue
me. Viden’ ut prælucentem Ignem circumtu-
lerit ad inveſtiganda ſcelera ſua. Et quidem
cùm generatim damnat theſaurizantes, nemi-
nem nominat. Cupiditatem damnat, non cu-
pidos detegit. At cùm ſe nominat, ſceleſtum
ſe quoque dicit, & ab iniquitatibus fuis erui
cupit.

Et erat ſubditus illis. Luc. 2. 51.

Obedien- Quis erat ſubditus, & quibus? Joſepho &
tia caivis Mariæ JEsUS, hoc eſt, fabro lignario Mun-
f u cdchi ſaber, & Sapientia Patris fœminæ ſubde-
oit, batur. Nimirum, quamquam foœmina illa eſ-
praſtäda. ſet, & ille faber, tamen Patris vices gerebat

Joſeph, Virgo Mater erat, ideòque vel Deus

illis obtemperat. Diſcamus hinc nos, non at-
tendendum in Prælatis noſtris genus & proa-
vos, ſed dignitatem. Non undè ortus, ſed
ubi ſedeat, videndum eſt, tam in Principe
quam in Præſule. Petrus piſcator fuit: ſed
Superior ſupplices habet vel ad cineres ſuos Mundi Do-
ettsm vi- minos, & Cæſares. Et quidem, cum Reges
coli de- ſubdi Pontificibus obſcuro loco natis non re-
enr cuſent! in monaſteriis Prælatorum vilior in-
muatuus. fula erit, ſi vilior proſapia Prælati ſit? Potitus
regni hoſtiumque David accerfiri juſſit ad ſe
2. Reg. 9. Miphibofeth, filium Jonathæ. Cum autem ve-
6. niſſet Miphiboſeth, inquit Scriptura, filius Jo-
nathæ, Rlii Sail ad David, corruit in faciem
Juam , & adoravit. Qui cùm intellexiſſet à
David, quòd regià mensà dignandus eſſet: A-
dorans eum dixit: Quis ego ſum ſervus tuus,
norari quoniam reſpexiſti ſuper canem mortuum, ſimi-
ertamſi lem mei. Nota: Non dicit, Quis es Tu? Sed
electus eſ- quis ego ſum? Infortuni ſui mennnit, non

1bid. 8.
Rex debet

Ver. generis David. Neque dicit, Quis ego fui,
a Ler ſed, Quis ego ſum. Fortunam ſuam, non

Nobilitas ſuorum attendit. Ideôque ſervum ſe agnoſ-

non jac- cit quondam ſervi ſui, nunc verô Regis ſui.
tanda. Clarior aiebat, ego in lucem editus: Sed il-
Religioß le me major agit in luce. Nos regnavimus:
3it,n ipſe regnat. Parentis ego proles coronati, ſed
coronàâ exutus: ſtirps ipſe lſai, ſibi diadema
impoſuit. Nos vagimus in purpura, ipſe & vi-
Humili- vit & morietur purpuratus. O arrogantiam no-
Zas.

ſtram regio faſtu turgidiorem! Miphiboſeth
regio ſatus ſanguine, accerſitus a Davide ad-
eſt, nec adeſt ſolàm ſed adorat, & corruit.
lInſuper ſervum ſe dicit ſervi Patris ſui;, ſéque
coram eo Canem, imoò Cadaver, profitetur.
Et quidem cùm ipſe in aula floreret regni Prin-
ceps, David panno contectus, & pane con-
tentus gregem paſcebat. Doceamur;, quæſo »
demiſſionem à Principe ante illum procumben-
te, qui pPecora deducebat; cùm ipie à Princi-
pibus regni hæres deduceretur. Cumque ille
le canem mortuum coram ſervo Patris ſui fa-
teatur, nolimus nos oblatrare in eos, quos non
funda, ſed Deus ad imperium erexit. Hinc
quoque diſcant velim Eccleſiæ Principes, quo

„

Oliva

cultu colendus ſit qui poſt ipſos, ad Apoſtoli-
cas ſedes clavum penè tenet cum Navarcho
animarum. Regnabam, inquis, cùm ille ne
de vultu quidem noſceretur. Nec David agnoſ-
cebatur, cuùm in regia Miphiboſeth regiè mu-
triretur. Verùm ut Ipſe regno excidit, Davi-
dem adoravit. Utinam non exaudiatur inter-
dum tum in Clero, tum in Coenobio vox illa
inſaniæ plena: Quæ nobis pars in David vel
quaæ« baæreditas in filio Iai?“ Cur Lilium non
calcas, quod prodit è lutoſa radice? Cur le-
gis Roſam, quam ſpinæ pariunt? Cur Au-=-
rum tanti facis, cujus & luto genus? Ignem
laudas, quem ſtipula non rarôò peperit. Fru-
menta recondis cum paleis nata. Homo denique
& Terra eſt: ITu lutum es. Attende unde quis
imperet, non unde prodeat. Nam nec Marga-
ritæ minùs placet candor, licèt inter .Æthio-
pas adoleverit. Nec Quercum Cæſarum tem-
pora faſtidiunt, quòd ſatam glande non igno-
rent. De ſerpente mulier cultior fit, ut Ter-
tullianus ait, nec erubeſcit: & nos erubeſce-
mus generis humilitatem in Imperante.

16,

Et mittet radicem deorsum, & faciet
ructum ſursum. Iſa. 37. 31.

O Humilitas, quæ quò profundiùs demitte- 4,„z.
ris, eò eveheris ſublimior! Abraham locutu- a ſubli.
rus ad Dominum, ſe pulverem cinerémque ma.
dicit. Loquar ad Dominum meum, cum ſim pul- Gen. I18.
vis & cinis. Sed quid audit à Domino: Bene- “
dicam tibi, & multiplicabo ſemen tuum ſicut 17. 2e
Stellas c&li. En quo modo fortunatus agricola
puluerem ſpargit, ut ſtellas metat. Humi ſe
provolvit, ut & coœlo micet. Cineri, hoc eſt,
extinctæ flammæ ſe comparat, ut cum ſideri-
bus ardeat, fulgurétque. Qui loqui non au-
det, Verbi divini Avus. Veniamus ad David.
Quid de ſe fatetur? Canem ſe mortuum no-
minat. Quem perſequeris „ Rex Iſra?l? quem
perſequeris ? Canem mortuum perſequeris, & pu- 1. Reg. 24.
licem unum. O nunquàm indonatam apud Do- 15.
minum Humilitatem! O granum demiſſiomis
nunquam in terram non bonam cadens, fruc-
tümque afferens ad mimimum centeſimum. Qui
ſe canem ante Regem profeſſus eſt, ante ſe vi-
dit regium genus ſeſe profitens canem. Miphi-
boſeth enim filius Jonathæ fili Saul, adorans
Davidem dixit: Quis ego ſum ſervius tuuts, quo-= 2. Keg.2.
niam reſpexiſti ſuper canem mortuum ſimilem .
mei. Liceat hic curſim à laudibus Humilitatis
gradum facere ad faſtum Conſularium, qin fe ,.
non evadit Supplicium. Eô devenerat Saulis Rexſi
timor, ut vel gener ejus ſe canem nominare affabilu.
cogeretur. Quid præſtitit Deus? Nepos Saülis Dignita
coram eodem Davide canem ſe mortuum dixit. ores kos
Damnata eſt Regis ſuperbia, quæ paſſa Duces Mmuler.
ſuos ſeſe demittentes, in hærede abjici inferius
vix potuit. Tu procumbes in Nepote coram Paœne
eo, qui fruſtrà ante Te procubuit. Qui ſe “
canem nominat, ut ſe colat; genus tuum au- Pa.
diet cani ſeſe comparans, cùm excoletur. Ei Matthy:
quâ enim menſurà menſi fueritis, remetietut ,.
& vobis.

Quia feciſti rem hano. Gen. 22. 16

Libet quærere, cur Abrahæ inchoatum ſa- Obedier.
crificium Deo ità gratum extiterit, ut ſtellis tia teet.
illud non conſignarit modè: ſed & coronave- ar one;

. . . ſt retio=
rit, Jephte verò, pro abſoluto filiæ holocan ſam fanin
eus

3. Reg. la,

e,onn
Nieno,
1n
aſberd

.. .
Himden

lerer,l.

t,
Emn Nuräin
Alk en den
4, in
lmne
n fenche
ltha ler
Klun Ann
Senſhhimnh

Emg! ln
Pehett R
nnocenae
en ml
enm
t imter An
Ceſhnmk.
Endenang
iorft, H
& Melleis
eregte

n, 6 ſi
Zl

Olundnis ent.

brehan In,

ortönank An
metet. Hn-
Cirilo 4
t, M aun ken
eniamms A
nſe momumt

ens anell.
Pln daul,

Coachtinn ,,
erereni
ſe Canen nn
Pes? Neyes-

Stromatum
8 +
Deus ne meminerit quidem. Certè uterque
prolemn dilexit;, uterque proli pro Deo non
pepercit . quòdque inchoavit Abraham, Jephte
perfecit. Ita eſt Sed IIIe ex obedientia fihium
Obedicmia fulneri deſtinavit, Hic verò ex voto. IIII impe-
in ſiri. ratum eſt fili ſacrificium; hic filiæ holocauſtum
iuialibits. ſpopondit. Denique hic, ne peccaret;, gla-
dimnmn erexit; IIle exſtruxit Aram;, ut placeret.
Libet in Sacrificio Abrahæ illud quoque ani-
madvertere, quam ſeriò Deus ſervi ſui virtutem
det hie. explorarit Cujus tirocinium ne tum quidem ſi-
miri voluit, cum præ ſen'o vita erat finienda.
Vide, quo modo ſervum ſuum Deus & egre-
di è& domo, & peregrinari diu, & adverſa
Trnam pati, & à nepote ſecedere, & hæredem dih
Nru e præſtolari, & demum ſibi filium ſacrificare con-
. ſtituerit. Uſque adeò vel in ſenio Tironem ſuum
Deus tentavit, minus ſibi placiturum, ſi uni-
cüm filium quem diligebat ſuis manibus exen-
terare, Oſsaque ejus & membra comburere re-
Paerteß culaſſet. Rogo, quis noſtrum Deo placere
d d. jam poteſt, quibus grave eſt Parentes non al-
loqui, cùm Senex Abraham filium jugulare
Snes non ſit juflus. Nimirum Parentes reliquiſſe non
uent /i ſafficit, niſi eos oderis: nec odiſti, ſi pro Deo

omnia lice: . . .
e &nulâ eos ſacrificare cunctaris. IIlud verò ſcias, e-

5§. Abra-
ham.

ANmnoS
duci.

reion: tiam peilimos à te dilectum iri, etiam poſt exa-
probandos . uſi IVrnbiadh ſ videris tan-
ſe. Ctas in clauſtro olympiadas, ſi vel videris tan

tům: Quantò magis Luxuria, & amor impurus
Senes fer- efloreſcet, poſt octiduum peœenitentiæ;, ſi lite-

veam. rulas & ſalutationes non rejicias? Guilielmus
s Aquitaniæ Dux, poſt novem exactos annos
cura. Hieroſolymis in ſpecu, uno ſuorum colloquio

ita labefactatus eſt, ut illinc diſcefſerit, prin-
it. Ccipatum refumpturus. Quanquam ſuæ illum
t: in itinere puduit inconſtantiæ. Joſeph, ut fra-
Reridivi, tres vidit „ à ſe peſlimi Criminis accuſatos .
niſiOeœbo ingemuit, commotaâque ſunt viſcera ejus. Da-

vid Abſalonem ab exilio revocatum ut vidit,

datur. fratricidi immemor oſculatus eſt. Nimirùm
citò repullulat amoris germen.
Miſericordiam & veritatem ejus quis
requiret! Pſ. 60. 8.
Serupali. Plerique Veritatem requirunt, plerique Mi-

H &, beſ ſericordiam. Rari tamen Deum ita Juſtum
Berast. eſſe meminerunt, ut miſericordiam ejus re-
cordentur. Rariſſimi, qui Juſtitiam exhorreant,
cùm de ejus benignitate ſuis ſceleribus blan-
diuntur. At, inquit meticuloſus, ubi dealba-
bo veſtem Innocentiæ ſuper carbones nigrio-
rem foœdiorémque? Ubi? ubi cæteri, qui ami-
Ccti ſtolis albis ſequuntur Agnum. Ubi? In ſan-
guine JESu. An non profuſus ille eſt in remiſ-
ſionem peccatorum? Quos ſpectas in cœlo can-
didatos immortalitatis, non ſuo ſunt candore
candidi, ſed laverunt ſtolas ſuas, & dealbaverunt
„ eass in ſanguine agm. Ubi lavit Magdalena tot
erRi. maculas, ibi tu quoque mundaberis. Sed ve-
mnmialnus ad Impios, quorum fſcelera tum Mi-

Quverßo ſericordiæ recordatione, tum oblivione Ju-

Pngee e⸗ ftitiæ mirum quantùm exaggerantur. Pecco.
eitarie Sed Deus propitius fiet flagitiis meis. Quid ſi
Præſunp. Hon flat? Miſericors eſt ſed etiam Juſtus. Con-
eem. vertar, antequam moriar. Et fortè non conver-
teris. Ægra Pœnitentia, quæ decumbit in
. ecto. Infirmus dolor, quem parit infirmitas.
Non fidendum Vitæ „quæ gignitur ex morte.
Sera converſio, tunc aperire oculos, cùm clau-
dumtur. Rogo, quis tibi promiſit vitam in fune-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Lib. VIII.

N

nere? Quis tibi cineres ſuaſit, cum reſolveris
in cinerem? Quomodò Miſericordiam ſperas,
qui Juſtitiam non ſpectas. Uterque pes Sponſi
retineri debet Juſtitiæ videlicèt, & Miſericor-
diæ; ſecùs claudicabit Chriſtus, nec ad te ſana-
turus adveniet. Aderunt, inquit, Sacerdotes
Miniſtri Domini, & convertar. Adfuit malo
Latroni Chriſtus, adfuit Virgo, adfuere Mag-
dalena & Joannes. Vidit patientiam Dominmi,
vidit ſocii ponitentiain, ſpectavit fugam So-
lis, luctum lucis, tremorem terræ. Audivit
adhortationem collegæ: Neque Tu times Deum, Luc. a3
qui in eadem damnatione es: & irriſit. Chri- 40.
ſtus, ut puto, qui à militibus potum petivit,
non ſemel a Latrone ſitiens ſalutem ejus, Lacry-
mas poſtulavit, ſed blaſphemias recepit. In-
tellexit vix duobus verbis a collega expiata
fuiſſe flagitia, & regnum impetratum. Denique
Centurionis & militum tunſiones ſpectavit, &
ſprevit. Et omnis turba eorum qui ſimul ade-
rant ad ſpetctaculum iſtud, & videbant quæ fie-
bant, percutientes pectora ſua revertebantur;
inquit Lucas. Et cùm omnis turba lacrymare-
tur, Latro Blaſphemabat. Quòd autem ſuper-
vixerit Chriſto, & ſpectarit tum Chriſti mor-
tem, quæ ſaxa diſſolvit, tum militum pœniten-
tiam Joannes inlinuat, qui crura ejus fracta me-
morat, quando jam Chriſtus expiraverat. Ergo
Tu ſperas in Lecto, quod Chriſti collegæ non

Obszinati.

De Latro-⸗
ne malo.

Ibid. 48.

obvenit in Cruce? àa Miniſtro Chriſti præſtabitur

tibi, quod à Chriſto morituro præſtari, ut ita
dicam, morienti non potuit? Nomen Virgi-
nis imploratum Pœnitentiam impetrabit, quam
præſentia non ſuaſit? Quis Sacerdotum aderit
tibi? num Sanctior Joanne? Stetit propè La-
tronis crucem Joannes, nec miſer reſipuit. Om-
nis turba cohgemuit, uno excepto Latrone.
Nimirùm facilius converſi ſunt, qui Chriſtum
crucifixere, quam qui Pœnitentiam diſtulerat.
Latro vixit? blaſhemus periit. Auxit ſcelera in
morte, non delevit. Carniſices Chriſti dolue-
re de nece Domini, Is dolere non potuit, qui
inter dolores extinguebatur. Propè vitam, mor-
tem non evaſit. Propè mortem, vitam reſpuit.
Salutem propè ſe crucifixam habuit, nec tenuit.
Nimirùm Pœnitentiam aàa morituro ne Chri-
ſtus quidem impetravit, cùm moreretur. Do-
lor inter dolores vix floret. In Cruce amor Cru-
cis haud reperitur. Cum jaces, ſurgere; cùm
moreris, reſurgere; dolere, cùm doles; cœlum

Procraſti⸗=
natio.

Mors im-
piorum,

petere, cùm humi defoderis; lugere, cùm plan-

geris, vitam inchoare novam, cum vita deſinit,
prodigium eſt; quod ſi in altero Latrone eveniſ-
ſe gratularis, in altero non eveniſle reformida.
Mihi crede, quæres in infirmitate non dolorem
à Chriſto, ſed ſanitatem. Audi: Unus autem de Luc. 2 ¾.
his, qui pendebant latronibus, blaſphemabat eum, 39.
dicene⸗JNi Tu es Chriſtus, Salvum fac temetipfum
&nos. Vitæ cupiditas nec in funere deſüt. Et ubi,
quæſo, vita non optabitur, ſi quæritur in pati-
bulo? Ubinam Vitæ amor deſinet, ſi creſcit
in morte? Tædebit nos vitæ in Solio, ſi vita
placet in Cruce. Ecquando Crux amabitur, ſi
deponi de Cruce volumus, cùm Chriſtus in
Cruce expirat? Atque utinam perditus La-
tro vitam peteret rogando, non blaſpheman-
do. Salvari vult corpus, cùm animam perdit.
Quid proderit, ſi corpori vita concedatur, ſi
Tu blaſphemiis occidis animam, quæ vita eſt
vitæ tuæ? animam occidis, & vitam optas? Vi-
tam blaſphemas, & Vitam amas? Quæ inſania
vitam cupere, & vitam execrari! Verùm infelix
Latro,

Poœnitentia
ſera.

Latro, cùm ſanitatem quærit, ſalutem amiſit.
Cùm vitam amat, vitam odit. Tu quoque; ſi
vitam expectas à funere, tuo damno intelliges
infirmam, eſſe Pœnitentiam, quam parit infir-
mitas. Vis ſanus fieri? Tolle grabatum, &,
duùm ambulas, ad Chriſtum ambula. Ipſe
emim eſt via, veritas & vita. Sed vita non benè
quæritur in ſinu Mortis. Vive dum vivis, ne
moriare cùm morieris. Neminem adhuc legi
in divinis Scripturis redifſe ad Deum, cm
moreretur. Unus Ezechias jamjam moriturus
ingemuit, & ideò non vitam duntaxat impe-
travit, ſed & Solem retroagere curſum ſuum
coëgit, ſanè inaudito novéque portento. Quam-
quàm non inſolentius fuit Solem retroceſſiſſe,
quàm Regem moriturum in oratione lacrymaſ-
ſe. Lacrymas quidem ejus non deſpexit Deus;
verum ne Pœnitentiam ad mortem differremus
exemplo Regis, maluit eum vivere quàm mo-
ri, ut de vanitate ob victoriam conceptâà dolere
poſſet. Ego certé Prophetas audio inclaman-

S

tes cordibus impiorum, ut convertantur à viis
ſuis peſſimis. A viis, inquam, monent, ut
convertantur, non à termino. Atqui, cùm mo-
reris, viam confeciſti, in termino converiris.
Adventante Sponſo, fatuæ Virgines oleum
quæſiere, ſed occluſo oſtio excluduntur. Di-
Mattih um eſt illis, Neſcio vos. Orate, ne ſiat fuga
25. 4
13. veſtra hyeme vel Sabhbato. Hoc eſt, ut Patres in-
Matth.24. terpretantur, ad Deum fugite, antequàm à vo-
20 bis aufugiat vita. Quis enim inter juſcula &
pharmacopolas meminiſſe Dei conſuevit? Fa-
teor, receptum à Patre filium, qui ſubſtantiam
omnem prodegerat. Sed ſuis pedibus ad Pa-
rentem acceſſit. Sed diu vixit domi, diù lu-
xit. David, poſt adulterium, prophetavit. Sed
non decumbebat, cùm veniam, quam popoſ-
cit, obtinuit. E contrario Abſalon diù pepen-
dit è quercu, nec doluit. Diù cum morte con-
flictatus eſt Saul, nec gemuit. Qus ſivit infe-
lix non vitam, ut dolere poſſet, ied mortem,
ne doleret. Chriſtus advenit , ut peccatores
vocarét ad pœenitentiam Sed nulli decumben-
ti dixit, ut veniam poſceret. Benè valentes
hortatus eſt ad pœnitentiam. Paralyticum priùs
Joa. 5. 14. ſanavit, tum ad pœnitendum hortatus eſt. Ec-
ce jam ſanus fäabtus es,»Jam noli peccare. Ipſe
Toan. 1z. eſt, qui dixit, PDum lIucem babetis, credite in
6. lucem. Ipſe eſt, qui anguſtam ad vitam viam
eſſe teſtatur. Ipſe, qui loquebatur in Paulo,
Gal. 6. 0. clamavit grandi voce: Dum tempus habemus,
operemurer bonum. Ipſe eſt, qui horà duodecimâ
nullum vocavit ad vineam. Ipſe denique de-
miratus in morituro Latrone initia Pœnitentiæ,
ei regnum ſpopondit. Fateor, non ſcio noſtri
ſæculi Prædicatores a quo Prophetarum didi-
cerint, ad cœlum iter tam patens eſſe, ut nul-
lus excludatur à regno, ſi jamjam moriturus
ad aliorum preces ſemiſomnis Chriſti corpus
admittat in corpus, cùm dimittendus eſt & cor-
pore; ſi, inquam, admittat corpus Chriſti in
ſtomachum, quod nunquàm admiſit in men-
tem: ſi tunc relinquat mortem, cùm vitam re-
linquit: Si tunc Mundum dimittat, cům emit-
titur & Mundo. Atqui, inquit Auguſtinus, no-
ſtris Doctoribus doctior ſanctiôrque, N te mo-
riturum flagitiorum tædeat, non Tu peccatum,
ſed ie peccatum reliquit. Eamus, quæſo, & frua-
Sap. 2. 8. mur bonis. ooronemus nos roſis..., nullum ſit pra-
tm, quod non pertranſeat luxuria noſtra, ſi,
poſtquam diù in ſepulchro ſcelerum jacuimus,
cùm iepulchro inferendi erimus, ad vitam re-

Oliva

revocandi, vocandi ſumus ad regnimn. Protinus
vive, ſi vitam cupis. Noli fidere vitæ, quam
propè ſepulchrum reperis commorantem. Mal?
vives, qui vivis in ſinu Mortis.

Ducebantur autem & ali duo ne-
quam cum eo, ut interſicerentur.
Luc. 23. 32.

Duo iſti nequam quinam erant? Audi: Ii
crucifixerunt eum, & Latrones; unum à dex-
tris, & alterum à ſiniſtris. Itäne? Solum in Zudcen &
Mundo graſſatur furtum? Ubique pendulos & Zisßiiaac-
patibulis latrones intueor. Ubique pannoôſos HH
qui, ne morerentur, pauculos argenteos fura- aigue pecu.
ti ſunt, mori cerno. Quæro, ubi adulteri? "a.
ubi Gomorrhæi? ubi Pauperum tigrides? ubi pesſina
pupillorum hirudines? ubi falſarii? ubi homici- mum arup.
dæ? ubi fœneratores ſuſpenduntur? An ſoli ".
fures morte plectentur? Quæro, Num ple-
ctendorum una ſit veſtis, quà ad dedecus in-
duantur: num ſuſpendendis, ut probroſius pe-
reant, calcei extrahuntur? Omnes enim pan-
noſi, penè omnes excalceati pendent & trabe,
neſcio an ad terrorem iniquorum, an ad pro-
brum Judicum nonnullorum, quibus poœenas
dat non Iniquitas, ſed Paupertas. Vereor, quam
juſtè viderint ſapientes, vereor, ne multi pe-
reant, non quèòd aliena rapuerint, ſed quòd rap-
toribus mihil tradere queant. Plurimos ad ſup-
plicium traxit non ſcelerum copia, ſed pecumia-
rum inopia. Si plura rapuiſſent, non rape-
rentur. Pereunt, non quia furati ſunt, ſed quia
nihil ſuperfuit & furto, quo ſe redimant. Vi-
verent, ſi cæteros in partem rapinarum voca-
re poſſent. Peribis, miſer, non quia aliis fu-
ratus es, ſed quia deeſt, quod tibi cæteri ſuf-
furentur. Si tam feliciter fures facere pofſſes,
ut furtum feciſti, evaderes. Reus es, quia ti-
bi res non eſt. Inopia, quæ Te furem fecit,
reum facit. Furare iterum, & vives. Etenim
damnaris non auri rapinà, ſed argenteorum
inopid. Vix primarium virum pendere ſpe-
ctaſſemus ob ſcelera, niſi Deus, Abſalone,
caſu, ſuſpenſo, Quercum vertiſſet in pati-
bulum, & Comam reconcinnaſſet in laqqueum.
Adoranda profectò & celebranda Affyria,
quæ Amanum Principem ligno ſuffixit. Deus
eſt, qui contrà Solem Primores tribuum juſſit
crucifigi. 3

Luc. 2.33.

Eæi citò in plateas & vicos civitatis:
E& pauperes & debiles, E& αο0ρ ι
claudos introduc hao. Et ait ſervus:
Domine, factum eſt ut imperaſti, .α
adhuc locus eſt. Luc. 14. 21.

Menſa iſta, cui non ſufficit colluvies uni- Convivio-
verſa pauperum, ex plateis, viciſque civi- as
tatis ſummo ſtudio collecta, tribus duntaxat din iemin-
divitibus parata erat. Illi nempè, qui villam Ses.
emerat; alii, qui duxerat uxorem; tertio nmerzlili.
denique, qui juga boum poſt emptionem e
probatum ibat. Et cæperunt IPimul omnes ex- Luc 47g.
cuſare. Quot ſunt hi Omnes? Tres ſunt. O rmihi
divitum ingluviem, 6 prodigentiam; 6 lu. „fes
xum! Tribus homunculis paratæ epulæ. Urii
ſufficiunt; imò ſtructo convivio univerſa paupe- Aelieie,
rum multitudo non ſufficit. Domine, factum exztet
eſt, ut imperaſti: Et adhuc locus eſt. Denega .
1

(potes,
*
ivlune/
gille
mlertli
Hin
Men 14
ntn
men
Arm en
n
ace u
vur.
4 i
H ndler
(d i⸗
ommiuun
mathent:
P:n
runit
2 lan e
a ſtat
ſo emcart
icetn.
ſbo üm
trin n
nſit

E Mlumdtn
iis clmn
M Mt l

Aneirie)
eberk .
Untg A
E tes

Dnnit
4) Gen
ten Ml

n n
fſenen.

ihrnt
nun 3
e! Wni
ellln
emi,
Tgenkcitree
iſitt,
rühthihmi,
d Eedent.
ur hrobraln
Mne enim
penlen euir
tun, n d 8
n,udu e
ts Teteni
eort, de T
fintſelquit
hia, Elpe⸗
iflent, ns
atiſunt,
ſe tednm I
rapinmm ur.
mon l
nod ibi erik⸗
Ures korte t
Reus 6) un
2 Te ſenk
, wies lü
,Eed Argenmin
mum penlte;
Ders, An
ertilet i K
innaletinlien
Alebradi i
more ubnn,

dieht in
er, uild
Et H
nere
u nnpn

Gratituds
rara in no⸗

Ibid. 20,

Tbid. 16.

Kula
luxus.

lubeat in menſa victorem lancinare.

ſi potes, vel inexplebilem eſſe felicium vora-
citatem, vel eorum non ferendam luxuriem,
uando tribus non ſufficit, quod toti penè
urbi ſuſfecit. Et quidem, quòd ſimul omnes
convenerint, ſimũlque ſeſe excuſarint frivo-
lis ſanè nec ità conſtantibus argumentis, ſuſpi-
cionem facit, ideò ad prandium ire eos noluiſ-
ſe, quòd minus lautæ illis viſæ ſint „quæ para-
tæ jam erant deliciæ. Non enim veroſimile
eſt, tot emerſiſſe repentè negotia, ut, qui
pridiè vocati non abnuerant, poſt paucas
horas de uxore; de villa, déque bobus deli-
berarint. Villam emi.. uxorem duxi... Juga
boum emi quinque, velamenta ſunt recuſantis „
non involucra cupientis, ſed implicitæ men-
tis. Quid quèòd & tribus minus lautum viſum
eſt convivium, quod multitudinem famelico-
rum explevit: & Domino Tres viſi ſunt mul-
ti. Audi: Homo quidam fecit o&œnam magnam,
& vocavit multos. Multos: id eſt, Tres. Vi-
de, quaàm ærumnoſa divitum conditio ſit.
Tantâ ſolicitudine inter ſeſe agunt, ut qui
Tres evocavit ad prandium, multos invitaſſe
ſibi videatur. Nec immeritòô: ſiquidem quod
Tribus viſum eſt parùm & ſordidum Epu-
lum, totius civitatis rabidos ventres exſatura-
vit. Valete, divites: domi veſtræ conate.
Nam meam ſcitote vobis caſam interdictam.
Nolo parare epulas, quæ tribus non ſufficiant,
cùm illis abſumendis nec univerſa pauperum
collectio ſit par. Sed quid mirum, ſi Coœna
tantæ multitudinis tribus non ſatis ſit, quan-
do umius chlamys vix multorum patrimonio
confici poteſt. Inſularum & ſaltuum pretium
eſt unius fœminæ comptum capillamentum,
ad naturæ terrorémne dicam an ludibrium?
Planè nimimm excrevit noſtri ſæculi luxu-
ries. Minori diſpendio bellum non ſemel pa-
ratur, quàm prandium. Jam mella à convi-
viis rejecta ſunt. Saccharum minus ſapit, niſi
elaboretur in Coloſſos. Deerat enimverò hoc
Gulæ probrum, ut Statuas eſuriret: & quan-
do Achillem debellare non licuit in acie,
Tigri-
des, Leones, Angues finguntur è faccharo,
ut vel monſtra liceat Voluptati abligurire.

Statuaria artium Regina & Regum decus

non immortalitati laborat in foro, ſed illece-
bræ proludit in mensà. Omnia degenerare coë-
gimus. Simulacra non oculis duntaxat, ſed
& palato blandiuntur. Viliùs cœnavit, qui thea-
trum inter calices non extruxit. Diſpereat in-
ſana Gulæ luxuries, cui ultrà Pavones libuit
ſimulacra eſurire. Nimirùm jejunaſſes, niſi He-
rOas glutires. Poſt turdos & mullos impranſus
videri poteras, niſi equeſtris ordinis decora
in probrum convertiſſes tuæ conæ. Jam ſi-
fns non virtutis præmium, ſed voluptatis il-
icium ſunt. Statuas non forum duntaxat ha-
bet, habent & menſæ. Diogenes, Catones,
Heraclitos proſtare inter pateras docuimus: &
qui Regum olim refugére convivia, nunc
non modò à conviviis non fugiunt, ſed in con-
viviis ſunt ſtatuæz. Alexander Perſarum ter-
ror, ludibrium ebrietatis eſt. Qui inter arma

invictus ſtetit, vulneratur in epulis. Cadit Dæ-

dalus inter cyathos, qui trans mare vectus
eſt cerà. Quem maria non hauſere, perit mo-

dico vino. Verbo, docuit voluptas ſimula-

era dulceſcere, docuit fragilitatem ſtatuas, do-
cuit & ſigna excipi patinis. Plus Socrates in
veſtro calice horreret nectar, quam cicutam
Ethieæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VIII.

S

87

in ſuo. Minùs doleret Niobe diriguiſſe in ſa-
xum;, quàm in ſaccharum: ibi perſtat, hic dif-
fluit: ibi terret, hic recreat: ſi marmor eſt,
lacrymas ciet, ſi è ſaccharo fingatur, inter luſus
& riſus diſſolvetur.

Eſtote Miſericordes, ſicut & Pater ve-
ſter miſeriçors eſt. Luc. 6. 36.

Vix magni eſſe copimus, cùm illicò om-
nes non ſolùm parvos cenſemus, ſed neque
excreſcere poſſe putamus, ac ſi Gigantes na-
ti eſſemus. Audi Davidem horum in ſe mo- compari
res exprimentem. Numquid mortuis facies mi- naſcieniee.
rabilia, aut Medici ſuſcitabunt , & confite-
buntur tibi? Numquid narrabit aliquis in ſepul- Pl. 87. 11.
chro miſericordiam tuum, & veritatem tuam
in perditione? Numquid cognoſcentur in tene-
bris mirabilia tua, & Juſtitia tua in terra
oblivionis * Ut videtis, eos ſurrecturos non
ſperat, qui jacent. Tu verò, quid dicis de
te ipſo? Quid ages, dùm lapſi in ſepulchro fœ-
tent ſemimortui? Et ego ad te, Domine cla-
mavi, inquit, & mansè oratio mea præveniet
te. Quàm grata fuit Deo oratio tua, quæ
prævenit Solem, ſed Lapſorum veſperam pro-
phetavit. Audiamus, Ur quid, Domine, re- Ibid.
Ppellis orationem meam ? avertis faciem tuam à
me?. . In me tranſierunt lIræ tuxk: & terrores
tui conturbaverunt me. Denique ſic conclu-
dit: Elongaſti à me amicum & proximum: G' Ibid, 19.
notos meos à miſeria. Nimirùm qui te elon-
garas à miſeris, ingenns nunc meritò, notos
tuos à tuis miſeriis elongatos. Qui durum te
exhibuiſti jacentibus in ſcelerum tumulo; ja- 4
ces non immeritô ſine ſublevante. Oratio tua e
repulſam paſſa eſt, quia duritie cordis tui
miſeros repulit. Nota, poſt exprobratam mi-
ſeris conditionem ſuam, quid dicat: Et ego,

Ibid. 14.

inquit, Ad Te, Domine, clamavi. Quid cla-

maſti? Numquid mortuis facies mirabilia * Eò
zelus immoderatus dementiæ venit, ut exi-
ſtimet oraſſe ad Deum, cùm peccatorum ca-
lamitatem ſugillavit. Chriſtus nec quatri- confeſſaris
duanum jam foœtentem in conditivo relhquit. *rmnis ſeve-
Chriſtus in Cruce pro carmificibus oravit.“
Non oraſſet ſi actum de illis cenſuiſſet. Quòd 1 afe reci⸗
ſi Dominus non deſperat Deicidas ad Deum tiendi.
redire poſſe, Tu quomodè non evigilatu-
rum pronuntias, qui fortè ne dormit qui-
dem, ſed dormitat tantùm. Scito ipſos Do-
mini lictores, Evangelio dediſſe manus. IIIi
fudere lc nes „qui Chriſti ſanguinem pro-
fuderant. Scito ſpinas, quas horres, parituras
aliquando Roſam, quam diligas.

Facta eſt cum Angelo multitudo mi-
litiæ owleſtis laudantium Deum, &
dicentium : Gloria in altiſſimis Peo,
& in terra Pax hominibuüs bona vo-
luntatis. Luc. 2. 14.

Muſica in luctu, importuna narratio. Et
Muſica in ſtabulo haud ſolatium opportu-
num. Puer alget, & Angeli canunt. In tan- Latitie pi.

tà rerum omnium inopiãs undé erumpit aet; in
vox exultationis & titiæ? Quæ conve- Sede 7,1.
nientia luci ad tenebras? Rejecti Puer & bula-ione.

Mater jacent cum jumentis in antro, & &W Tempe-
H 2

exul-

„ lium ja-
Sturd.

Felicitas
vera.

Tribulatio
ferenda.

Ftatu me-
diocri, &
Talentoris
inopia con-
teniume ſſe.

Patientia
alacris.

Chriſti Na-

zivitas.

Mort iſita-
tionis ar-

dor.

Pauperta-
tis amor.

Can. 8. §5.

Iſa. 35. I.

lbid.

Can. 2. 2.
Pati pro
Deo.
Mortifica-
tionuim ſi-
nis.
ter Chri-

ſtum.

exultatur? Nimirùm futurus aliquando vir do-
lorum, puer nunc eſt non tam candidus pro-
pè Virginem, quaàm candhdatus humi itatis,
quam in præſepio amat, penè dixerim, pluſ-
quàm Matrem. Ità eſt. Amat infans in
Virgine plùs humilitatem, quàm mater-
nitateimm. Imòô niſi ſoret humilis, non foret
Mater. Et grata utrique, paremi videli-
cèt & puero, tanta ſpretæ Conditionis ab-
jectio eſt: ideôque exultant Angeli, quia
exültant in ſtabulo divini hoſpites. Porrò
hoc illud eſt, quod in præſepio præ Cæteris
miror. Miror Foœcunditatem in Virgine, mi-
ror Virginitatem in Sponſo, miror Divinita-
tem in Puero, miror Deum in cunis, miror
Lucem in tenebris, miror Diem in nocte, miror
ante Agnum jacere Paſtores, miror ſilere Ver-
bum, miror denique Theſaurum Patris pannis
involutum: ſupra hæc verò miror circa ſtabu-
lum Cantus, & in agro ad Paſtores miror pro
tanta abjectione Lætitiam; miror ibi pulſari fi-
des, ubi nulla felicitatis imago eſt. Et ſanè, quid
mirum ſi hoc mirer ego in Deo, quod Deus
admiratur in Sponſa. Quæ eſt iſta, quæ af-
cendit de delerto deliciis affuens, innixa ſuper
Dilectum ſuum? In deſerto eſſe, ubi nulli flores
ad ſolatium præſtò ſunt, ubi deſunt deliciæ cam-
porum, ubi nullus adeſt homo quem alloquaris,
non mozrere, non abjici, ſed aſcendere; cœli
meminifſe, cum nemo recordatur tui; Deo
frui, cùm nullo frueris; neque ſolum aſcende-
re, ſed aſcendere exultantem bonæ ſpei, læti-
tiæque plenum, verbo, affluentem deliciis,
magnum profectò eſt, præſertim ſi omni ommi-
nò deſtitutus ſolatio, & adjutore, uni Sponſo
innitaris. Innixa ſuper Dilectum ſuum. Pla-
nè, quæ eſt iſta? exclamare cogimur. Quid
enim prodigioſius, quàm aſcenſus è& deſerto,
ubi abjectio deprimit, ubi fortunarum &
favorum inopia mentem jacêre cogit? Quid
æquè mirandum, ac deliciarum afflue ntia
in Eremo, hoc eſt inter dolores lætitia?

Denique, quid tam inauditum, quaàam à

Deo in miſeriis relinquu, & Deum non
derelinquere, imò inniti maximè Sponſo, cùm
te vides in deſerto abjici, alüs ludentibus in
horto. Innixa ſuper Dilectum ſuum. Quan-
do, & ubi? In deſerto. In cella vinaria,
in domo cedrina, in argenteo ferculo, cùm
à Deo fulciris opibus & honoribus, Deo fi-
dere haud mirum. Tunc verò inniti ſuper Di-
lectum, cùm ejus Te providentia deſtituit
rerum ommum inopem in deſerto, prodi-
gium eſt. Ideôque dicitur: Quæ eſt iſta? Huc
quoque ſpectat illud Iſaiæ vaticinium, ubi
ait: Lætabitur deſerta & invia, & exul-
tabit ſolitudo, & florebit quaſi Liliun. Ger-
minans germinabit , & exultabit lætabunda
& laudans: gloria Libani data eſt ei, decor
Garmeli & Saron. Undè tanta fertilitas in de-
ſerto? Audi. Sequitur: Ipſi videbunt gloriam
Domini, & deorem Dei noſtri. Nimi-
rùm viſio Chriſti animæ diligenti pro agris
& deliciis eſt. Florent, exuberant, exundant
amanti vel rupes, ſi Deo fruitur. Deſertum
& Jubilus rarò fœderantur. Sed ſi fœderentur,
evictâ ſterilitate vel ſilices fœcundabuntur. N-
cut Lilium inter Ninas ic amica mean inter fi-
lias. Planè non poterat non eſſe Amica, quæ
Spinis obſita non exaruit, ſed effloruit, &
læta quaſi flos germinavit. Quid lætius Lilio?
Quid tetrius ſpinis? Sed Sponſa inter ſpinas

Oliva

Lilium eff, ideôque amica eſt. Sanè quèd
amica dicatur, non tam Lilio debet, quàm

Spinis. Verùm transferri cupio quæcunque di-
P Amer ve.

ximus ad Chriſti dulcedinem. Dulcis enim wms mnitzi.

ità eſt præſentia Servatoris, ut vel in deſerto uzn um
conſiſtentem Sponſam, ſi ei innitatur, deliciis in
affluere cogat. Hinc eſt, quòd vel inter ſpi- lite⸗
nas ut Lilium renidet, ſi Amica ſit. Hinc & Felaitas
eſt, quèòd deſerta florent quaſi Lilia, & ger- mier 1.
minant ut Carmelus, ſi videre contingat ini- mos Chyi.
bi decorem Domim. Hinc Paulus clamat: du. aaſer.
perabundo gaudio in omni tribulatione noſßird. Con.7.d.
Cur? quia vivebat in eo Chriſtus. Vivit verò in Gal.2. 10.
me Chriſtus. Vincula ferrea vertebantur in au
reos torques cordi Chriſti præſentiâ perfruenti. Veize-
Nota, inquit Chryſoſtomus, non abundat gau- urc.
dio, ſed ſuperabundat, & quidem non in ali- Tiitulatis
quâ, ſed in omni tribulatione ſud. Sic Ste- e
phanus, inter procellas lapidum, JESUMVi-
det & gaudet. Denique, ſi Virginem inter-
rogas reſidentem cum puero in ſtabulo, ubi
habitet; Reſpondebit tibi, neſcio ubi morer,
ſcio autem cum quo morer. Chriſtus adeſt,
præter eum nihil attendo. Trahe me, poſt te Can. I. .
curremus. Quò excurretis? Què ipfe ſecefſe-
rit. Poſt ipſum vel ad patibula excurremus.
Non quærimus quò abeamus, ſed quem habea-
mus. Nec gehennam horremus, ſi J SUsS ad-
ſit in Flamma, ſi inter frementes Dæmones
nobis ſubrideat. Rubus, & quidem flagrans,
viſio magna eſt, & expetendutn ſpectaculum,
ſi inſit in ſpims Deus. Faſciculus myrrhæ ſi
Dilectum includat, inter ubera locandus eſt.
Lectulus noſter floridus. Non poterat lectulus big ,
tibi cum Chriſto communis non eſſe floreus,
etiamſi ſpineus fuiſſet. Ubi Chriſtus, ibi de-
liciæ.

Maria autem conſervabat omnia ver-
ba hæc, conferens in corde ſuo. Luc.
2. 19.

Quorum erant verba iſta tanti apud Vir- Tiests
ginem pretu? Quorum? non Scribarum, madim,it,
non Angelorum, non Joſeph, led Paſto ſed ikens
rum. O noſtram ſuperbiam! Nos à collo- Paic.
quiis noſtris ſimpliciores rejicimus; Virgo quæ eoeati
Mater eſt Sapientiæ, non modò in colloquium mullum ve
admittit ruſticos, ſed lhbenter audit, ſed ji
verba eorum reponit in pectus. Ibi reponit elke
Paſtorum verba, ubi repoſuerat Verbum Pa- ReiR,
tris. Imèò nobiliori hoſpitio excepta ſunt ver- H
ba ſimplicium, quàm Dei Verbum: hoc ,
enmim reſedit in alvo, illa in corde ſunt re-
cepta. Quid ais, qui omnes præter Plato-
nem, aut Zoroaſtrum faſtidis? Quæ Ver-
burm Dei in lucem edidit, Paſtorum verba di
concipit, & in regià amoris educat. At:
inquis, de Deo loqui neſciunt, vix de di- vertotlas
vinitate balbutiunt. Eos amo, quorum lin- dn iu
gua emittit flumina arcanorum. Tibi placet, maloler.
quod Sponſo non placuit in Sponſa, quamn mane.
ideò dilaudavit, quòd verecundè parca bal-
butiret de Deo verius quàm loqueretur. ”M
vus diftillans Iabia tua, Sponſa. En ftillas à
mat, non flumina, Chriſtus in Sponſa. Verurn
mel, quod è& labis guttatim ſtillat, ſub lin-
gua exundat. Favus diſtillans Iabia tua, lbidem.
STponſa- Mel & lac ſub lingun tua. En quo-
modò flumen ſervet, qui guttas emittit. dermo der
Stillat mel, ſed & favo. Favus eſt, Ai “
undat

Aaναaͤoνρ

,5 Pets P

d
Condlet

Mle 1

An Cnk

r, E
N ine
lr N
Lin, “
Chäigt ün
Hudmrg

Nicdantui
eniiſenti
n adintane
dem nunnd
t. N
m, Nrn.
Virginnn.
in Kebale
cio dhi mr,
Chnſi ad,
Irle ne, n
e b
buhk exunen

ſed venie

, Jron
mentes Das
Gnicdenl
tum Heln
Ciculus une!
bera Iwndud
n potent
8 non el ii

Chrikts tie

but onti f
colce ſl

„Denl
ina tunri dn
1 hon di
Poeph ti⸗
um! Ni*
cinu,n
mod nl
Pbetet I,
1
pectus. lin

Ment Notn,

,

lbidem.

concin ex
Oratiene
Luc.6.45.

Honor mu-

Abundat pietas in corde, quanquam ex ore
Vix fluat. Stilla illa ex favo eſt. Ex abundan-
tia cordis os loquitir. Tu quidem fluenta fun-
dis ex ore, ſed ſub linguà mella non ſervas.

neus: 6⸗ 1 .
Quid quòd is, qui ſermone non abundat;,
k affatu luo ſanctificabit te. UVnde ſequitur: Odor
veſtimentorum imorum ſicut odor thuris. Pe-
Can. 4. 11. —

Syirinalia né balbutit, vix ſtillat verbum & lingua e-
ob hHudia jus: ſed ipſe habitus orationem efflat. Spi-
nn r in rat in veſte Spiritus, ſi ſtillat tantum ſer-
ad magna InO & labiis. Malo cum eo verfari, qui, ſi lo-
mrekanda qui neſcit, olere novit; quam cùm illo, cu-
ueus, jus pietas defloreſcit tota tota quanta eſt in
ſientiæ, verba. Labia ejus Lilia diſtillantia myrrham
haaet primam. MWanus illius tornatiles aureæ, ble-
Can. 5.1. Na byacinthis. Nota: Non exundant labia,
diſtillant: Ità eſt. Fateor, jejunè loquitur &
ineleganter. At quæ ſtillant labia, Lilia ſunt:
quam candide, quam caſtè, quam ingenuè
loquitur! Et quid diſtillant? myrrham primam.
Sapit ruſticus ſermo primitias Spiritus. Loqui-
Pet 4. u. ur, quaſi ſermones Dei. Stillat, ſed myrrham,
anerie & quidem myrrham primam. Tu flumina
Rd Siri emnittis, ſed aquarum lutearum. Simplicior fra-
ius inugen:, ter ſimpliciùs ſermocinatur: ſed ſtillæ ejus ſtil-
læ ſunt Myrrhæ primariæ. At, inquis, loqui
neſcit. Redis eòdem. Nec Jeremias loqui po-
terat, & prophetavit. Et dixi A, a, a, Do-
mine Deas: Ecce neſcio loqui " quia puer ego
ſum. Dominus verò quid dixit ad eum? Au-
di. Et dixit Dominus ad me:- Noli dicere,
Puer ſum : quoniam ad omnia, quaæ mittam te
ibis, & univerſa quæcunque mandavero tibi,
loqueris. Joannes noônne & ſylvis progreditur,
& vox fit Verbi. Sed, inquis, filius Prophe-
tæ eſt, & claro genere editus. Quid Amos?
nônne Paſtor fuit? nénne obſcuro natus paren-
te? Non ſum, inquit ad Amaſiam, Prophe-
Amos, 7, ta, & non ſum filius Prophetæ: Sed armenta-
14. rius ego ſum, vellicans Gyeomoros. Ex nume-
ro Paſtorum fuit Amos, ait Hieronymus,
imperitus ſermone, fed non ſcientià. Deni-

Jer. I. 7.

rdr. D que ipſe de ſe ait: Et tulit me Dominus cum
lbid. Jequerer gregem, & dixit Dominus ad me-
Vade, propheta ad populum meum Iſraël. Ve-
rùm quod ſequitur, quatit cor, & perterre-
Ibidem. Tacit aures. Sequitur. Et nunc audi verbum
Domini. Tu dicis: Non prophetabis ſuper Iſ-
rerbumn ael, & non ſtillabis ſuper domum Idoli. Prop-
en dum., Iér boc hæc dicit Dominus : Lüor tua in civi-

tate fornicabitur, & filii tui & filiæ in gladio ca-
Correszio. dent, & humus tua funiculo metieturn, & Tu
i- in terra polluta morieris. En faſtidientem ar-
mentarium quod ſupplicium conſequatur. Tæ-

Emleßafi. debat illum ſtillarum, & jejuni oratoris: Non

6 H Rillabis ſuper domum Idoli. Dixerat enim
dehen, d Amos Amaſias: Gradere, Jfuge in ter-
am Juda: & comede ibi panem, & propheta-
bis ibi. Qui ſtillas ſprevit eloquentiæ, flumi-
nibus poœznarum obrutus eſt. Inelegantes, &
minus eloquentes devita. Neſcis quantùm tibi
dolorum coacerves, dùm ſtillas ſpernis fra-
tris indiſerti. Utere Doctioribus, alloque-
re Sapientes. Mihi crede, prodibit ex adi-
pe veſtro iniquitas: efflorebit inter ſimpli-
cCes ſanctitas. Beatiſſima V irgo, dùm cum
Angelo loquitur, vix illud nobis reliquit ora-
Luc. 138. Ulum, Ecce ancilla Domini, fat mihi ſecun-
dum verbum tuunm. Cum ſalutat anum conju-
„ Satam, canticum illud contexuit, quo Ma-
lbid ay. gnificaſſe viſa eſt Deum. Magnificat anima
liea Dominum. Ut vides „ Copioſiùs exunda-
Pthicæ Comment. Tom. V.

Ibid. 12.

Stromatum,

ibi eſſe poteſt, Virgo eile non potefl. Co-

Lib. VIII. 89

vit anum alloquuta;, quàm cum eam Angelus
ex Dei verbis ſalutavit. Lærtabitur deſerta & Iſa. 35. I.
invia, & exultabit ſolitudo, & florebit gatä-
Ii Lilium. Germinans germinabit, & exulta-
bit lætabunda & laudans gloria Libani da- Crreitio 2
ta eſt ei, decor Carmeli & Jaron: Ipſi vide- Sipetel“
bunt gloriam Domini, & decorem Dei noſtri.
Inelegans , indoctus, imperitus, elinguis
Verbum Patris eloquetur. Wolite timere pu- Luc. 12. 32.
Sllus grex, quia complacxuit Patri veſtro dare
vobis vegnum. Videtis ſimplices in angulo con-
ſidentes? florent quaſi Lilium, licèt deſer-
tum videantur: floret ibi pietas, Chriſtus in- Relie f
dèe orietur. diſcedent ex illo angulo Ange- Laie: non
li, viſuri faciem Patris in oratione, quia in Cpernendi,
ſermone effati ſunt Verbum Patris. ILpſi vi-
debunt gloriam Domini, & decorem Dei noſtri.
Pannoſis Decor Domini revelabitur: Balbu-

Iſa. 35. 2.

tientibus Verbum aderit: fuliginoſis Candor

lucis æternæ emicabit: Speculum ſine macula
non deerit maculoſis: verſantes prunas, ef-
fundent lacrymas: elixantes carnem, Spiritu
condientur: olera vellentes commutabuntur in
arbores: foculi Sordibus in cœlum immigra-
bunt. Verbo, Lætabitur deſerta. Carmelo au-
tem quid fiet? Andiamus Prophetam. Luxe-
runt ſpecioſa Paſtorum, & exſiccatus eſt vertex
Carmeli. Nonne Prophetaram, licèt nec Pro-
pheta, nec Prophetæ filius? Miſeret me ve-
ſtrum, Sapientes. Periſtis. Deſertum floret.
Carmelus aret. Simplicibus, quibus deſunt
verba, Verbum non deeſt. Vos exaruiſtis, in
quorum ore vernat eloquentia. Niſſ ſunt in
deſerto aquck, & torrentes in ſolitudine : Et
quc erat arida, erit in ſtagnum, & ſitiens in
Jontes aquarum. Stillæ abierunt in flumina.
Qui loqui non poterant, non cefſant lauda-
re nomen Domini. Atque utinam verſis in
torrentem ſtillis, torrentes non degeneraſſent
in arenas. Verum; ut gratulor deſertum flo-
rere, & petras undas eliquare, hoc eſt,
exundare inter ruſticos eloquia Dei: ità do-
leo, rarò quidem, ſed interdùm tamen flumi-
na exaruiſſe, imò quod gravius eſt, non a-
ruiſſe, ſed in picem defluxiſſe, Sermones vi- C,g a.
delicèt Dei initio profluentes cum copia pie- nus.
tatis & ſapientiæ, ad mundana tandem di-
vertiſſe: hortumque refertum floribus, non
Charitatem, ſed amicitiam vanam, hoé eſt, olus
& urticam edere. Non ego, ſed Iſaias vati-
cinatur. Et convertentur torrentes ejus in pi-
cem, & humus ejus in ſulphur. Vellem equi-
dem conventus noſtros quam ſimillimos eſſe
Virgini triumphanti. Dignum magnum apparnit Apoc. 12.
in o&lo, inquit Joannes. Malier amitcta Sole, & 1.
Luna ſub pedibus ejus & in capite ejus corona
Rellarum duodecim. Videmus in Virgine, quod
in coelo ſpectare non licet. In coœlo enim di-
viſim iſta intueris, nunquam vero ſimul.
Abeſt Sol, ſi adſunt ſidera. Fugantur ſidera,
ſi Sol advenit. Luna ſi illunis eſt, ſtellæ mi- Honor mu.
cant: hæ pallent, ſi illa fulget. Luna, Sol, tuus.
Siderâque fozderantur in una Virgine, quæ
nuſquaàm foœderata ſpectantur. Intelligis, cre-
do. Sapientes, inſipientes, mminus ſapientes ibi
coaleſcunt, ubi de Virgine ſermo eſt. Sol

tantum in coœtu Sapientium effulgurat. Cœlum Ueiofrear
Lverna.

Amos. I. 2.

Iſa. 35§. 6.

Iſa. 34. 9.

lum eſt, ubi Sol micat fugando ſidera. Ubi Nagiti:;
emicat Virgo, Luna, Sol Aſtraque collu- burvitiores
cent. Erravi. Adſunt cum Sole in cœlo minora Krt chari.
lumina: adſunt;, ſed non fulgent. Exundantia
H 3 Solis

Dignita
non mutet
Mmores.

Felices non

Jſuperbiant.

Talenta ſi
ne ſpiritu.

Scientia
vera Afa.
bilitate
non saret.

verecun-
aia.
Superior
coli detet
licèt ffabi.
lis & biu
manus ſit.

Rex coli
gebet ab
ealtatis.

Aulicifræ-
nandi, ſi
non vere-
cunde ſa-
tagant.

conſcliarii
honorent
conſulen-
tem.

Apoc. 12.
I.

Can. 2. 1.

90
Solis faces ſiderum obruit. Non abſunt, mican-
te Sole, ſidera, ſed pallent. Abeſt indè Virgo,
ubi ſi Aſtra adſunt coràm Sole non vibrant ju-
bar. Quid prodeſt, quòd non fugentur;, ſi eis
fulgere non licet? Spectatura, non ſpectanda
adſunt. Fratrem ruſticiorem Sapiens admittit:
advocant doctiores indoctos, & in conſeſſum
ſuum invitant. Verùm hiſcere his non licet,
ne geſtum quidem facere permittuntur, Au-
ditores tantùm ſunt ſemper. Effundunt ſcioli
imbres eloquentiæ: interſunt ſimplices. In
Virgine Sol emicat, ſed Luna quoque micat,
promicant & Sidera. Si enim non ſimul emi-
carent, ſimul ea non ſpectaſſet Apoſtolus. Si-
mul micant, & quidem fulget in pectore Sol,
coronatur Sideribus vertex. Non ſufficit ad-
vocaſſe fratrem: liceat miſello loqui, ſi licuit
intereſſe. Sol in Virgine non eripit fulgorem
ſtellis, ſed addit. Quid, quòd in capite Aſtra
refulgent. Uſque adeò non debent rejici ru-
ſticiores à conſeſſlu Sapientum, ſed digniori
debent interdum ſede dignari. Et in capite
ejus corona ſtellarum duodecim. Careret Virgo
diademate, ſi Sole contenta foret, & Sidera
faſtidiret. Qui conſeſſus erit coronatus? Non
ubi Sol radiat, at ubi Sidera viſuntur. Cre-
de mihi, mihil digmus, quàm ſpectare mini-
mos inter maximos. Verùm Sidera ſui muneris
recordentur. Coronent verticem, à quo excep-
ta ſunt. Coronent, inquam, caput, non cal-
cent. Teſtentur modeſtià & verecundiâ ſuâ,
non ideò ſubiiſſſe caput, ut ſede conſidant al-
tiori, ſed ut ſedem excelſam, quæ ſe excepit
honeſtarent. Placent ſidera in capite; ſed ſi
capiti ſubſerviant, illudque ornent, non au-
tem ſi, ad cubandum, ejus celſitudine abutan-
tur. Et in capite ejus corona ſtellarum duode-
cim. Ut vides, non inhærent ſtellæ capiti,
non incumbunt, ſed punibundæ, ſed coronatu-
ræ adhærent. Volo adſit ſimplex frater inter
præfulgentes Theologos: volo, quòd ſubh-
miori quoque aliquando dignetur ſede. Memi-
niſſe tamen debet ſidus ſe eſſe, non ſolem.
Non primus loquatur, etiamſi primus ſedeat.
Non doceat, ſed coronet. Laudet, quæ pro-
feruntur, non proferat quæ cum ſtomacho au-
diri debent. Denique etſi nullus in ſede ordo
ſervatur, ſervatur tamen modus in comme-
moratione luminum, quibus Virgo veſtitur.
Primùm enim Sole amicta perhibetur; tum
Lunæ innixa effertur; coronata demùm ſide-
ribus prædicatur. Licèt ſubſtet Luna pedi-
bus, licèt præſint in vertice ſidera, licèt reje-
Ctus Sol perſtet in chlamyde: nihilo minus in ipſa
confuſione locorum ordo ſervatur, dùm præ-
clarius lumen primo loco commemoratur. Mu-
lier amicta Sole, Luna ſub pedibus ejus: & in

capite ejus corona ſtellarum duodecim. Verbo:

Cui honorem, honorem. Sidera vel in capite lo-
cata Lunæ cedant neceſſe eſt. Benè eſt, in-
quis. Placent ſidera. Sed Sol ſplendidiùs ru-
tilat. Splendidius rutilat, ſed cum eo ſplen-
dent & Aſtra. Rectè: At videmur nos paulò
eruditiores inter nos feliciùs ſanctiuſque de di-
vinis myſteriis colloqui. Utinam de divinis
arcanis, non autem de humanis inſomniis collo-
quamini. Ego ſanè Verbum Patris in ſtabulo vi-
deo. Video involutum pannis. Sapientiæ ho-
loſericum, eloquentiæ oſtrum Verbo non
blanditur. Chriſtus ſe florem campi inculti,
non exculti horti ornatique appellat. Ego flos
campi, & Lilium convallium. Planè& in ore non ita

Oliva

exculto comptôque Chriſtus viret. Lilium Ma-
tris, & Patris Verbum felicius in humihtate
vallium provenit, quàm in celſitudine mon-
tium. Non in fublimitate Sermonis Dei Ver-

bum effloreſcit. Divina myſteria felicius elo- Serm5. de
quitur ſimplicitas, quaàm ſapientia. Abigatur Nat-Dom.

procul, inquit S. Leo, terrenarum caligo ratio-
num, & ab illuminato fidei oculo, mundanæ

ſapientiæ funus abſcedat. Ubi ſapiens à ubi Scri- 1. Con. 1

ba ubi conquiſitor hujus ſeæculi? Exclamat Pau- 20.
lIus. Audiamus quid addat Apoſtolus. In Dei
ſapientia non cognovit Mundus per ſapientiam
Deum. Petrus piſcator fuit, clamat Hieronymus;
& tamen peneè latinè balbutiendo de Romana
eloquentia triumphavit. Paulus ſermone im-
peritus Athenis Areopagum expugnavit. Infr-
ma Mundi elegit Deus, ut confunderet fortia. bid. 1,
Noôn enim indoctos duntaxat, inquit Chryſo- Remilr.
ſtomus, ſed & pauperes, & contemptibiles, in C.nEp.
& ignobiles vocavit Deus, ut potentes confun- d Cor.
derentur. Ignobilia Mundi, & contemptibilia bidem
elegit Deus, & quæ non ſunt, ut ea quæ ſunt .
deſtrueret. Hinc Chryſoſtomus quemdam Chri-
ſtianum redarguit, qui contendebat Apoſtolos Hom. in
ſapientiſſimos fuiſſe, & Paulum Platoni præfe- 1
rebat. Cùm illi dixerint, inquit, ruſticos fuif.
ſe Apoſtolos, adjiciamus, item indoctos & il-
literatos, pauperes, abjectos, imprudentes, obſ-
curos. Non ſunt hæc maledicta in Apoſtolos,
ſed decora. Siquidem hi ineruditi, ruſtici, in-
docti, viros & ſapientiâ & virtute præditos ſu-
perarunt. Fuere, inquies, Apoſtoli piſcatores.
Sed antequàm ad evulgandum Evangelium diſ-
pergerentur, imbuti ſunt divinàa ſapientia. In-
docti fuere, ſed ſapientiam loquebantur. Er-
ras. Indocti fuere, & non ſapienter prædi-
cantes docuere & domuere Mundum. Pla-

cuit Deo per ſtultitiam prædicationis ſalvos fa- ¹. Cor. n

I.

„

cere credentes. Spiritu, non humanâ Sapientia
imbuti ſunt. Ut homines docerent, eorum
abſtinuere doctrinâ. Quiſnam Philoſophus? ut
cum Chryſoſtomo properemus ad finem. Quis
ſyllogiſmorum ſtudioſus? Quis Judæorum do-
Gtrinam eruditus ſalutem dedit, & docuit ve- Hom:4.in
ritatem? Nullus profectò: ſed à piſcatoribus C. ad
hæc omnia facta ſunt. Vox Turturis audita eſt Sar
in terra noſtra. Non Luſciniæ concinnitas, ni. .
ſed gemitus atque ruſticitas Turturis Sponſo
perplacuit. Nec mirum, ſiquidem, ut Turtur
cecinit, illicò, fugatà hyeme, vernarunt agri.
Jam hyems tranſiit, imber abiit, & receſſit-.
Rores apparuerunt in terra noſtra, tempus pu-
tationis advenit. Myſtica ſunt hæc, & in Cor- cngz, ſin⸗
de impleta verius, quàm in campo. Et undeè zier.
rogo tanta in animabus tàmque repentina fer
tilitas? Audi. Vox turturis audita eſi in terra no- Tbidem.
ſRera. Ficus protulit groſſos ſuos, Vinec Rorentes “
dederunt odorem. Unà voce ſata eſt tanta feli- medoeris,
citas. Ut olim ad Verbum Dei Mundus efflo- ſeé inten,
ruit: ità nunc ad vocem Turturis extrà Mun- Ziuar.
dum poſitæ Mentes germinarunt. Ille dixit, & o,giins
facta ſunt. Hæc cecinit, & refecta ſunt. Ruſticio- uinam
ris Avis ſtridor verius, quaàm cantus, reduxit ver, sdbiberdi,.
fugavit hyemem, imbres compeſcuit, flores e.
duxit, excoluit vites, plantas animavit. Quam
ſæpè unius ſimplicioris voce multorum cor Te-
viruit! Sæviebat in Auguſtini pectore vitio-
rum hyems. Vix Pauli vocem audivit, Cun
illicò orer⸗ cœpit, & germinare. At, in-
quis, Paulum audivit. Audivit Paulum; Sed
quid audierit, audi. Legi in ſilentio capitu-
lIum, quo primum conjecti ſunt oculi .
9

lbid.

n Her;
eſti!

ſem of. Rh
Dunen. H

türallleh
Eeleich,

r

Dyn
enttli
Achrnth .
Molan N
der ſchenin
tHherone
Eemc .
bugmrn u.
fuldmn iit
inguit Cin

Cnntennti

lt e⸗ ut
Gvemdm C.
Cebet Autien
n Phuoni a
t, IWltoenſt
mindocrit
nprudemtntt
rudtitl, ulr
ttate aimmt
Poſtoh lan
nEVaEhGN
Vina Epen b
Dbemk.
h ſapieltr et.
e Mundem I-
icatini ,n
hamann Son
Gocetelt, t
m Prlohrtuin
nis A kNn
us udemut
edit, A hen
ſed 4 lanm

eTurmmi if
ſaie coneln,
s Iununs N
ne, Verſanm 1
, Nit, ni⸗
nnſre, ma
in Canpo. e⸗

& ebrietatibus, nos, in
athilibus & impitdicitiis, non in contentione &
æälatione- Jed indnite Dominnm TE SDRé Chri-
ſtum, & carnis provideniiam ne feceritis in
concupiſcentiis. Nec ultrà volui legere „nec
opus erat. Statim quippè cum fine hujuſce ſen-
tenti?, quaſi luce ſecuritatis infusũ? cordi
meo, omnes dubietatis tenebræ diffugerunt.
Quaàm facili ratione vir tantus evictus eſt! An
aliquid in omnibus Pauli epiſtolis ſimplicius
planiuſque iis verbis reperiri poteſt, quibus
ingenium Auguſtim indomitum manus dedit.
ncioſim. Nulla ibi exordii venuſias; nullus ſententia-
M. rum lepor; nulla ſermonis ſublimitas. De ar-
canis cœleſtibus, de Deo, de Trinitate men-
tio nulla. Dicitur ibi quid deceat tantùm, nec
probatur. Quid incultius, quaàm, ne verbo qui-
dem nomimbus interpoſito, dicere, Non in co-
meſſationibus & ebrietatibue. Quis tam ineru-
ditus, ut hæc fari non poſſit? Neicio, an alia
Paulo periodus ità incompta exciderit. Sed
quod ſtultum Pauli eſt, ſapientius Auguſtino
viſum eſt. Rhetorum princeps, quo nullus ele-
gantior audiebatur illo ſæculo und Pauli ex-
lege periodo, ineruditâ, concisâque traducitur
ab hæreſi ad fidem. Placuit Deo per ſtultitiam
prædicationis ſalvos facere credentes. Turtur,
non Luſcinia hyemem vertit in ver. Cor at-
tendi debet undè promanat, non verò quod
promanet verbum. Senſus & Spiritus, non
concinnitas verborum cor vulnerat. Jeremias,
inquit Hieronymus, quibuſdam aliis Prophetis
videtur eſſe ruſticior, ſed ſenſibus par eſt: quip-
pè qui eodem Spiritu prophetaverit. Non
quid, ſed quis loquatur, permagni intereſt.
Can.5 6. Anima mea liquefacla eſt, ut Diletétus locu-
uss eſt. di Chriſtus loquitur in fratre, ſat eſt
verbum unum, ut colliqueſcas. Porrò Chri-
ſtus frequentius ore ſimplicium, quàm Sapien-
Prov.32. kiurn loquitur. Cum ſimplicibus ſermocinatio ejus.
ormiebant ſimul propè Arcam Samuél &
Heli. Hic Sacerdos, ille puer erat. Effundenda
illinc de ſiatu Reipublicæ oracula. Dominus
locuturus ad Iſraélem aderat. Utrum elegit
1. Reg. z3. Deus, Oftiariumne, an Pontificem? Et venit
10. ominus, & ſtetit: & vocavit ſicut vocaverat
Jecundo, damuel Samuzl. Ter Donunus ad Sa-
muêlem venit. Puer docet, Sacerdos audit.
Inmnterpres Dei non Pontifex, ſed muriſier Pon-
drece 3 tificis eſt. Non ætatem „ non dignitatem,
Srtezda, IIO ſapientiam deligit Deus, ut loquatur:
ſed puerum, ſed balbutientem ſuorum eſſe
sSamuit jubet oraculorum Interpretem. Samuél vix
loqui didicit, Jeremias loqui neſcit: & ta-
men ille Pontificem inſtruit, hic Reges ar-
Can. 1.16. guit. Lectulus noſter floridus: tigna domorum
noßrarunm cedrina, laquearia noſtra ppreſſina;
inquit Sponſa. Quantus vernantis eloquen-
tiæ, olentiſque ſapientia apparatus! Num ibi
Chriſtus? Num eò Verbum deſilit? Audi
Can. 2t. quoct Sponius dicat. Sequitur immediatè. Ego
os campi. Ac ſi dicat „ Tu paras flores, ſed
ego Flos ſum. Tu verba apparas, & ego ſum
Verbum. Tu comparas Sapientiam, ego eâ
non egeo, quia Sapientia ſum, & omnis ex
me manat Sapientia. Tu denique extruis do-
mum;, ego catpum amo., Tu ornamenta
duæris, ego ruſticitatem ſector. Noli eum
Jukrere in lectulo florente, qui ruſticatur in
ArO. Quam benè compacta domus eſt! Hinc
Cedrus, inde Aurum, illie Flos, iftlc O-
um emicat. Alius Platonem per volutat.

Rom. 13. Won in comeſſationibus
1 ¾.

§. Augult.
lib. 8 Cõf.

c. ¹2.

1. COr. I.
21.

Præfat.
Jerem.

Stromatum, Lib. VIII. 9 1

Alius Scripturas didicit IIIe Auguſtinum, ille
Nazianzenum legit. Exclamate, invitate Chri-
ſtum, dicite: Lebtulus noſter floridus. Dicam Can. 1. 16.
ego, Non in flore Dominus. Audite. In leſctulo
meo per noctes quæſiwvi quem diligit anima mea: Cant3
quæſivi illum, & non inveni. In angulo, ubi
ruſticiores modeſtè colloquuntur, deſunt hu-
manæ eloquentiæ Flores, ſed Flos non deeſt
divinæ Sapientiæ. Nulla ibi exſtructa domus,
ſed aperta camporum planities. At Chriſtus
Flos campi eſt, non domus. Confiteor tibi,
Pater, Domine cæli & terrræ, quia abſcondi-
Ri bac à Sapientibus & Prudentibus, & revela-
Ni ea Parvulis. Ità Pater: quoniam ſic placitum
fuit ante te. In domo Zachariæ infirmior ſe-
xXus prophetat. Uxor oracula fundit, Sacer-
dos mutus eſt. Parens Vocis non loquitur,
Mulier vaticinatur. Elhſeum delegit Elias ad
Prophetandum, cùm ſtivam teneret. Reperit
Elileum filium Saphar, arantem in duodecim ju-
gis boum.... Ex ore infantiun & lactentium
Pperfeciſti Iaudem. Benè autem non ait feciſti,
ſed perfeciſti laudem. Perfecit laudem Deus
ex ore infantium, non ſoluùm fecit: hoc eſt,
perfectiſſimè perorarunt Chriſti cauſam elin-
gues. Pereat ergo faſtus Sapientum: pereat
eloquentium arrogantia. Vocemus parvulos,
advocemus ſimplices. Nohi faſtidire ruſticio-
res, quando Maria, quæ Verbum peperit
Dei, Paſtorum verba reponit in corde. Li-
lium floret & cepa. Flamma è ſtipulis & faci-
lius & clarius emicat, quaàm è& frumento. Au-
rum in luto concreſcit. Vermis eſt holoſeri-
ci architectus. Licèt foliis veſcatur, non eſt
folium, quod elaborat & edit. PLapides exca- 6
vant aquæ, inquit Job, & alluvione paulatim ter- Job. 14. 15.
ra conſumitur. Gutta ſimplicioris ſermonis duri-
tiem emollit, ſaxeumque cor perſodit: at elu-
vies eloquentiæ ſœcunditatem camporum de-
vaſtat. Volo quinque verba Jenſu meo loqui, in-
quit Paulus, ut & alios inſtruam quàm decem
millia verborum in lingua. Unum ſupereſt ſin-
gularitati iſtorum ſcutum. Aiunt enim, ſi ru-
ſticiores adſint fratres, non licet profunda my-
ſteriorum examinare. Scilicèt. Vos arcana, vos
divina tractatis. Oro vos, veſtræ non vos pu-
deat infirmitatis. Qui de terra eſt, de terra
eſt, & de terra loquitur. Iſaiæ labia ignito cal-
culo expurgata ſunt, ut Chriſti Incarhationem
Prædiceret: & vos linguam luti plenam in ſo-
lium divinitatis inferitis: Putas, quæ loque-
ris, non dico intelligantur, ſed intelligas, tu
ipſe qui loqueris. Etiam nos hbumi repentes,
inquit Auguſtinus, infirmi, & vix ullius mo-
menti inter homines, audemus tractare iſta, &
iſta exponere: & putamus nos aut capere poſſe
cum cogitamus, aut capi cum dicimns. En
Auguſtinus tanti vir ingenii & luminis quo
modo ſeſe retrahat ab arcanorum tractatio-
ne. Qui ſi credimus, ne ipſi quidem Evan-
geliſtæ, uno excepto Joanne, auſi ſunt os
ſuum in cœlutmm ponere, divinitatis myſteria
reveriti, non eloquuti. Cæteri tres Evangeli-
ſtæ tanquàm cum homine Domino in terra am-
bulantes, de divinitate ejus pauca dixerunt.
Ergo ideo advocandi ſunt inter vos ineruditi, Ibid.
ne audeatis illa tractare, àa quibus Evangeliſtæ
divino afflati Spiritu abſtinuerunt.

Matth. ii.
25.

3. Reg. 19.
19
Plal. 8. 3.

1. Cor. 14.
19.

Joan. 3.31

Tract 26.
in Joan.

Woli

92

Noli altum ſapere, ſed time. Rom.

II. 2I.
Tiro imper. Videris fortè tibi multùm virtutis collegiſſe,
fectior tole. ideéque, & Tu te effers, & fratrem ſpernis?

dur, ſ . D 1
migo, Quantm collegiſti? Multùm. Sed tibi non ſuf-

naiuræ ſit. ficit: & fratri parùm illud ſufficiet, quod col-
legit. Abundantia tua finietur brevi, at illius
exiguitas vix finietur. Exhauſta ſunt in Sarepta
idoniæ divitum dolia, cùm Viduæ lecythus
Jud e mes eXxundaret. Forté cum ſuo exiguo in Eliam
naat:. incurret, à quo inopia ejus locupletabitur.
aifscte Quamquàm intùs habet, undè augeatur,
deiis, qui quemadmodùm tibi quoque ineſt, undè eva-
minasAMor cueris. Multum coacervaſti, & ille parüum?
tife vtioni e. .
ſhiadent, ſed Eſto: Sed illud parùm illi multum erit. Tuum
ien ri in multum, tibi non erit muktum. Spectaſtine
an. unquam Horologia cryſtallina, in quibus
horæ minutiſſimum in pulverem ſolutæ de-
H nor mu. labuntur. Perſtat interdum Vas ingens con-
zuuss. fertum pulvere. Perſtat è regione cry ſtallinum
7i onum longé brevius non multo pulvere refertum. Ex
*onum 2 . . . . .
diſpar exi- utroque fluere pulvis incipit. Quid multa?
tus. Uno vix dùm expleto quadrante amplioris
Vaſis exhauſtus eſt pulvis: depluit & breviori
pulvis, depluétque, nec abſolvetur, niſi ho-
rà abſolutàa. Quid hoc portenti eſt? Ubi pluùs
pulveris eſt, brevius fluit pulvis: diuturniùs
cadit, ubi exiguus eſt? Nimirùm in grandio-
ri cry ſtallo plùs ineſt pulveris, ſed patentiori
effluit foramine: anguſtior Phiala, ut pa-
rüùm habet pulveris, ita inviſibiles pulveris
atomos emittit per foramen anguſtum. Non
quantùm inſit cribrati pulveris attendi debet,
ſed quam pateat foramen, per quod tranſmit-
titur. Horam explet non pulveris copiâ,
ſed foraminis anguſtia. Sic in Tyrone non
quantùm virtutis collegerit, peripiciendum
eſt, ſed quantùm profuſurus, ubi tyrocinio
excefſerit. Mitioris naturæ adoleſcenti non
magna virtus ſufficiet in annos plurimos.
Ferventiori ſumma virtus nec in dies mul-
tos ſufficiet. Unicuique pro modo corporis ſui,
aut parvus eſt cibus, aut magnus & quod
alii puſillum eſt, æqus id ipſum alii multum
eſt. Quod viro parum eſt, hoc infanti ſuper-
NRuit. Duo ligna Sareptanæ Viduæ cami-
num incendebant. Babylonicæ fornaci ſuppe-
tias exciſæ ſylvæ ſubmittebant. Luſciniæ hor-
rea explentur uno milii coro: Aquilæ
guttur nec centum cori explebunt. Quod
Catello annua annona eſt, Leoni nec diur-
na eſt. Unà Afſſueri cœnâ abſumptum eſt
tantùm deliciarum frumenti & vini, quan-
tùm non uni urbi ſufficere potuiſſet in plu-
res menſes. Homo niſi ſerat, metat, re-
condâtque in horrea, perit. Volucres cœli
obviis granulis ſaturantur. Ille, poſt meſſem,
eſurit: illeæ ſine horreis non vivunt modò,
ſed & canunt. Saul, ut pugnare poſſet, ar-
Non omnis Mabatur. Exarmatur David, ut triumphet.
lieen om- IIe ad edomandas animi affectiones vix
. ex holoſerico funem texuit. Tu catenas
comparaſti, & geminatos reſtes. Verùm
ille catellum ligare debet , Tu tigridem.
Fames vix eum afflat; te torquet, & exu-
rit. Facilius furor tuus catenas diſrumpet,
quàm funem illius non tam Ira, quàam Ru-
bor. Arces quaſdam decutia una tutatur, lo-
ci aſperitate abunde munitas. Alias, poſtquaàm

TLiro non
ſu erbiat.

Mort fta.
e qux ueni
ſaß it alii
non ſi fficit.

In Tirone
non rofe
ödtus, ſed!
indoles at-
send deby't,
nurt ſei 1rns
an Prip ſi-
ea ſervarua-
ruus ſet.

Stisper or
n ſat om.-
mnihus idem.

Origen.
ho. 9. in
Jerem.

B „Oliva

—

foſſam duxeris, murum extruxeris, propu- Viia wiru
gnacula fuperextruxeris, ne bellicis quidem &Zalus
tormentis hoſtium furori ſubduces; cumque szspetan
inde lapidibus arceatur hofſtis, hinc nec magno
bombardis propelletur. Cryſtallus, ſi terga- 24 i Err.
tur, lucet: Adamas, niſi tundatur, pallet. tn .
Pinguiori ſolo ſat eſt ſemel aratrum immiſiſ- ia, quilus
ſe: Sterilioris campi repetenda quater eſt en, Parz
proſciſſio. Non idem ubique labor neceſ- Rscane.
ſarius . In Campania ſi digito Terræ infof- 'emolatig,
ſo ramum infixeris digitalh ſcrobi, arborem ſs: vacag.
excreviſſe gratulaberis, poſt annum. Poſt mam.
decennium ſatus in Liguria ramus, virga
eſt. Non quantùm laboris inſumpferis, ſed
quàm felici ſolo laborem impenderis, meti-
re. Cymbulam hic paravit, ille navim. Ve-
rùm luſurus ille eſt in freto, ſtagno ſimi-
liori, quam æquori: luétaturus hic eſt
cum Oceano. Denique ille canendo vehetur,
hic exſudando impinget. Non multùm, in-
quis, profecit in tyrocinio. Non multùm profe-
cit, ſed profecit ſalls. Tu profeciſti multum,
at non ſatis. Plumbea glans ſclopum abundè
armat: quam ſi Bombardæ inſeras, ludis. Pi-
la ferrea tibi non ſufficit, ut cum fragore ho-
ſtiumque cæde explodaris. Ille glandulum emit-
tit, & vulnerat. Nimirùm ſummis ingemiis ad Yalemii;
magna uti non poſſumus, ſi mediocri virtu- van
te pollent. Non pœnitenda prodeunt operd αα

. . . Morißca-
mediocres animæ vel modicâ inſtructæ fortitu- tio crporis

Srientla
eger ſpiri⸗
tu.

dine. Aliquos ars, aliquos natura ad magna S Ge.
. . . P riem o. .
comparavit, etiamſi non armentur. Samſon „mia

inermis obvià jumenti mandibula mille viros
cecidit. Quos nos armati ſuſtinere nullo mo- Eedahaht
do potuiſſlemus, ille exarmatus profligavit. dlaren
Minori apparatu inſtruitur, non ſcutum ar- umè de-
ripit, non enſem comparat, non ſumit ga- éem.
leam. Sine illum in hoſtem prodire. Mandi-
bulam offendet, & ſatis eà inſtruetur, ut pha-
langem contrucidet. Quod tu ab enſe expe-
Ctas, ille à lacertis habet. Armet te ferrum,
illum Natura obarmavit. Tu, niſi diùà ores, din
legas, diù lugeas, vitiis occurrere non potes,
& pereunti Mundo opem ferre. Ille, quem
rides non lugentem, ſat naturæ ferventioris
incenſus ardore, & ſua edomabit vitia &
aliena. Fruſtra timet Quercui Cucurbita,
quòd illi adoleſcenti non paret adminicula co-
lonus. Ex imbecillitate ſua metitur alienum ro-
bur; ſed errat. Cucurbita eſt, quæ, niſi ful-
ciatur, ruit, arétque. Quercus ſuo ſtat ro-
bore, etiam cùm furgit. Vitis, miſi arundi-
ni alligetur, ſerpit. Ulmus ſuſtineri non
debet, & ſuſtentare poteſt. Sed redeamus ad
horologia pulvere horas metientia. Ut dixi-
mus, non quàm copioſus ſit pulvis, ſed quam
anguſto foramine defluat, perpendi debet.
Collegerat multùm virtutis Saul, adeò obe-
diens ut aſinas quæreret; itaà humilis,
ut regnum fugeret; ita modeſtus, ut in fe-
no Samuëlem revereretur; ita humanus;,
ut vel hoſti parceret; ità juſtus, ut nec
filio parceret; ità patiens injuriarum, ut
Goliæ contumelias iuſtineret; ita fortitu-
dinis munerator, ut filiam ſponderet con-
gredienti cum gigante. Proh quantùm pul- Soul &
veris repoſitum eſt in præfulgente cry- §. Dauid.
ſtallo! Non ad horam, iſed ad diem in „
tegram, integrôſque annos fluet, nec ex- arliu.
haurietur. Tanto refectum pulvere Horolo-

1. Reg 9.

I. Reg. 0,

gium non horas dimetietur, ſed Olympiadas. Homermu

E contrario, Davidis horologio non tantum mus.
inerat

Pwich her
futds 1
unn nol
.. E. nn
s A I
9 m AN. .
,Lanetd
tmhon, fil
le Nil,
ſee Ml,

Eepetwn Met

8

„Do

1 Cucen E
r. Ouin
Gao enpore
e ſfecit
utt luebt

enng, Ni
eerg, .
lemin .
ſign
turng h
dende en
Imbſtin,.
Vmul .
feciliir,
dopon zut⸗
leras, N.
cum kigtet,
Cbnallmak
Nmis nit
mecien ſer
Pkodeun ad
inſtruc

libuls nlemn
tinere mon

, non I
Pproch.
nſtrvetnuß⸗
tu ab ale
Armet te hmn
, tili dlm
Utrere non ſ
ſetre, Ile,
atale etftin
edomabit in
ercui Chuft
Uet dmmiru
Getiturdend
ek, enni.
ercns n ler
ts, bi 1
Gis ſuſtimn ¹
dech 1ed
Eetienti .

1
elpene .
6 Gail 4 D 4 H

Stromatum,

inerat pulveris. Nimirùm regnum, quod Saul
dechnavit domi latens, ipſe exquiſwwit, è domo
lavidia ins plOſiliens. Aulam equentavit . Reges coluit,
wrequater nctas non effagit „ nulli hoflium pepercit.
Verbo, tyrocinium Saülis & modeſtins & tem-
erantius, & latebrarum amicius viſum eſt. At
mani ſecu- Saulis horologium citò pulverem tranſmiſit.
Saes. Davidis horologium nec funere finietur. Sum-
ma virtus in Saule, ſed & naturæ indoles vir-
Nlsee tutum prodiga. Ubi multùm inerat pulve-
Simisalies ris, ibi laxum valdé foramen patuit, per
n „: quod quam ocyſſimè pulvis effluxit. Davidis
mris ſeve- Manſuetudo non tantùm pulveris diuturniori
thatu. tempore, per arctius foramen, trajecit. De-
nique Saul, qui hoſtem ſervabat, ducem 8&
generum inſectatus eſt: qui Samuelem audie-
bat, nec Deo ſubdi voluit: qui regnum de-
clinabat, ne regno excideret, inunctum Re-
gem conquiſivit ad necem: qui injurias ſuffe-
rebat ſuas, alienas exhorruit laudes: nec ſi-
bi pepercit, qui Agago pepercit: Conſulere
non erubuit fœminam habentem Pythonem,
cùm de ſumma rerum ageretur, qui ne aſi-
nas quidem ſequi auſus eſt, inconſulto Vi-
dente. En quam patens foramen! En quam
exiguo tempore tam laxo foramini tantùm
pulveris ſuffecit! E contrario, David, qui
non æquè latebras ante regnum amabat, è
ſolio, comparatis à columba alis, profugie-
bat in ſolitudinem. Qui Goliam ſtravit iner-
mis, Saüli ignovit armatus. Qui exprobran-
tem Ifraeli Gigantem ferre non potuit, con-
wicia lapidéſque in ſe jacientem Semei patien-
ter tulit. Qui gladium recondere non po-
terat, filii interfectorem non occidit. Pla-
neè, quod alteri parum eſt, etiamſi multum
ſit, alteri multum eſt, quamquàm ſit exi-
guum. E cereis facibus non quæ minor eſt,
ocyùs abſumitur, ſed quæ minori igniculo in-
terlucet. Copioſior cera liberalius ſplen-
Eccl 5 0. det, & brevius ſolvitur. Ubi multæ ſunt
opes „ inquit Eccleſiaſtes, multi & qui co-
Pplalo. 16. Medunt eus.. .. Melius eßt modicum juſto, ſu-
per divitias peecatorum multas. Apud E.-
thiopas ubi cœlum flagrat, ſi pertenui ami-
Clar tunicâ, tegor abundé. Tu verò inter Sar-
matas poſt pelles duphicéſque tunicas, con-
gelaſces. Nec Ego nudus ſine pallio, nec
Tu tectus es, contectus pelhbus. Subula me
inſtruit capreas venaturum : Jaculis haſtiſque
non ſatis munitus es, qui Urſos, Pardéſque
inſequèris. Tu cryſtallo indiges, ut eminus
intueri poſſis occurrentem hoſtem. Ali per-
acuta oculorum acies proditorem prodit,
quamvis Optico tubo non utatur. Ubi ſono-
ræ& voces reſonant, nec tibiæ adhibentur, nec
vocum ſuppetiæ conquiruntur.

1. Reg. 28.

Et vos, oum Jeceritis omnia, quæ præ-
cepta ſunt vobis, dicitz: Servi inu-
ltiles ſumus. Luc. 17. 10.

alk a Parvum te credere, poſtquàm magna præ-
Raan⸗ & Hitcris, magnum eſt. Etiam Bombyx, quam-
muriunt diu foliis veſcitur, & repit, ſe vermem eſſe

Superbiam. Don ini uè fer 1
Wuadin. t. At, ubi ſericum elabora-

iniperario. n Ke rioſiun opus abſolverit, pudet il-
Aulicus VII tatis ug: . r. —
nn. en tatis iuæ: extenuans proptereà ſe,

iss Ai. . reliquiis viſcerum, quæ operi ſuperfue-
nilknden. unt, alas ſibi fabricatur. Qui vermis eſle
6 ſMrrbi, HoOn rechſabat adrepens frondibus, in ſerico

*

Lib. VIII. 93
conclavi Ales eſſe adnititur. Verùm qui in-
ter vermes Bombyx erat, inter alatos & pen-
nigeros Papilio fit. Ad ludibrium & funus
ſuum alatus proſilit & ſerico, ut brevi in pul-
vere conteratur, qui cubare & tegi potuiſſet
in ſerico. O ambitio alarum architecta, qui-
bus à ſinu duntaxat avolare licet feliciatis
& pacis! Gall quoque, qui diù repferat
vermis, poſt victoriam ſibi alas adjunxit,
ſed damno ſuo. Qui enim reptando ad ſo-
lium aſcenderat, pennatus à regno, à vi-
Ctoria, à vita, à Samüele, ab innocentia,
ab obedientia, à Deo avolavit. Planè ar-
duum eſt, magna præſtare, & ſe non ma-
gnum exhibere. Malogranata, ut purpuram
induerint, occludi cortice non ſuſtinent. II-
lico diffihunt, ut ofſtrum proſtet. Verùm

cité piget illa publicitatis ſuæ. Putreſcunt

enim, cùm patuerint. Cum corticem fran-
gunt, coronam quoque diffringunt: quæ-
que coronata erant cum tegerentur; ut car-
cerem effregerint, regnum & vitam amit-
tunt. Quid Vapor ?² Vix e fimo coœlum
petiit: cùm illicò tædet illum ſuæ fſortis.
Naturam immutare ſtudet, aſtris propior fa-
ctus lucere cupit. Quid plura? Igneſcit, &
fulgur fit. At qui dùm vapor foret vel è fimo
ſubſilire, in cœlum potuit: cùm Ignis fit, de-
ſilit confeſtim è& cœlo, noſtro quidem dam-
no; ſed excidio quoque ſuo. Nos percellit,
ſe perdit. Felicius agebatur cum illo in ſter-
core, quàm in coœlo. Ibi vapor erat, ſed aſcen-

Dignitas
mores mis-
tat.

Tilenta ſi-
ne Piriti.

marum Ke-
gularum
ob' ſer van-
ti m tuea-⸗
tur.

Kelipi oeſass
in aula ſit
bius.

Verecun-⸗
ia.
.
Aulicits
modeſtur.

Tulenta las
tent.

Aulicus n;
promotus,

Religionis
munia vi-
liora non

debat. Indé ruit, cùm fulgur eſt. Intuere in ſpernsn

agro fonum: cùm din viruerit, tædet illud
generis ſui, pudet herbam eſle. Erumpit in floſ-
culos. At, ubi effloruerit, exareſcit. Olera quo-
que, ut florem emiſerint, proxima ſunt interitui.
Semen eſt, qui flos videtur. Flos oleris ſuo non
fructui proludit, ſed funeri. Vilia quæque de-
floreſcunt, ſi floreant. Apud Sinas malva cùm
purpuraſcit, conſeneſcit. Oleris enim cani-
ties purpura eſt, uti incrementum, infimo-
rum eſt decrementum. Phoœnix, cum aromata
& cinnamoma coacervat, non ſolium ſibi pa-
rat, ſed ſepulchrum. Cycnus cùm ſtridorem
in cantum mutat, expirat. Non canit, cum
canit, ſed cadit. Canit, cùm more anſerum
ſtridet : cùm elegantiùs clangit, diſperit.
Tormenta bellica cùm fulmina æmulantur,
diffringuntur. Fragor nimius, non validioris
ictus, ſed ruinæ indicium eſt. Cùm tonuit,
crepuit.

Tene, quod habes. Apoc. 3. 11.

tur.

Humilitas.

Inter Chriſti famulos adlectus es, 6ave, ne Rel'gionon
tædeat te vocationis tuæ: non enim eos de- deſer enda.

ſeres, quin deſeraris a Deo. Non egredimur

è& monafſteriis, quales ad ea convolavimus. Apiſtata.

Fortè non optimi ad Chriſti domum acceſſi-
mus;, ex ea non niſi peſſimi digrediemur. Ju-
das fortè non perfectus adnumeratus eſt cum

Keligionis

perfebtνο.

undecim: verùm è& cœnaculo, non modò non *

probus, ſed improbus, ſed proditor, ſed
dæmone plenus effugit. Denique Chriſto vin-
cula, ſibi laqueum, ſibi patibulum, illi cru-
cem paravit. Verbo: cinn eſle deſiit Apo-
ſtolus, Apoſtata factus eſt. E. paradiſo Luci-
fer non cecidit, niſi Dæmon. Aut Diabolus,
aut Lucifer, cum fueris in cœlo, ſi proruas;
eris. In cavea Babylonis Leones quamdiù cum
Daniele fuere, dedidicere furorem. Vix ſejuncti
ſunt

N

Oliva

ſunt à Propheta: & Feræ iterum fuerunt,
Propoſita & illicò cœperunt furere. Qui priùs ne unum

retinenda. quidem tetigere virum, multis deindè exſatu-

rari obeſis divitum corporibus non potuerunt.
Tu non Ovis es, ſed Leo es, non naturam
exuiſti, ſed degis cum Juſto. Cave, ne à
Recidivi Propheta disjungaris. Si enim ejus exemplo

Perſæ ve-
vantia.

g 3,e. Careas, fures illicò, & deſperatiùs, quàm an-
Zant. te, inſanies. Vapor, ut ad nubes aſcendit, ſi

deſcendat, igneſcit, & Mundo fit fulmen
ocaipa & exitium. Væ illi, væ illis, ad quos re-
e . vertitur. Non enim Tellus vaporem, quem
enzone etniſit, recipiet, recipiet fulgur: & vapor, ut
abducentes, deſcendendo, excanduerit, ruinas edet, & inter
rfuGuinas ſe quoque perdet, poſtquam alios perdi-
fta derit. Væ parentibus: væ Apoſtatæ! Se per-
ba, det, vos evertet. Fulmen redit, qui vapor
abierat. Bombyx & ſerico non erumpit, niſi
Papilio. Videtur ſibi aliquid eſſe cum alis. Ve-
rüùm brevi in lutum expiraturus decidens, ſe-
rô intelligit, ideò ſibi additas pennas, non ut
volaret altiùs, ſed ut ocyùs ferretur ad fu-
nus. Infelix Papilio, qui quamdiùà Vermis
eſſe non recuſaſti, ſericum intexuiſti. Ut tu-
mere cœpiſti in decore operis tui, alas ti-
bi addidiſti, non ut evolares, ſed ut evaneſ-
ceres. Deſiiſti Bombyæx eſſe, hoc eſt, inter ver-
mes gemma gemmis charior, & matronarum
miniſterio delicatè enutritus: factus es cum
alis non Ales, ſed Papilio, avium ludi-
brium, & ludus aurarum. Aliquantulùm
quis in religione profecit. Diſertulus eſſe
cœpit ex opifice. Non peſſimè perorat. Se-
ricum conficit, ſive domeſticis is implice-
tur muneribus, ſive literarum ſtudiis vacet.
Tædet illum, poſt elaboratum ſericum, Bom-
bycem efle. Ales eſſe expetit. Alas ſibi parat;
erumpit è& gurguſtio. Num avis? Papilio eſt.
Ne refalutatur quidem, qui ſalutabatur in
foro, & ab hominibus vocabatur Rabbi. Fe-
liciùs tecum agebatur, 6 miſer, cum vermis
eras. Vermis eras, ſed Bombyx. Delicatiùs
alebaris, quàm luſciniæ. Ales evaſiſti. Nunc
tandern poſt alas repis. Verùm hæc non pie-
tatis, ſed felicitatis diſpendia ſunt. Mona-
ſterium reliquiſſe pluris conſtat. Non mo-
4. Reg. ß. de contemnimur, ſed degeneramus. Num-

12. quid non meliores ſunt Abana, & Pharphar
fuvii Damaſci omnibus aquis Wrazl, ut la-
ver in eis, & munder Ità indignatus dixit
Syrus Naaman, cum audiſſet à nuntio Eli-
bid. i0. ſei: Vade, & lavare ſepties in Jordane. Ve-
um erravit. Quamquàm enim Abana co-
pioſior fortè & purior Jordane flueret; deerat
tamen illi virtus Prophetæ, quâ Jordanes va-
Apoltata. lidus reddebatur lepræ extergendæ. Noli dice-
re: Etiam in ſæculo, Lacrymarum, Oratio-
nis & Caſtitatis flumina decurrunt. Ut quid
moror in Cœnobio? Cave. Nam in ſolo Jordane
Naaman mundatur. Non deſunt ibi fluvi;
Spiritus ibi deerit Eliſei, undas ſanctificantis.
Obedienua Calliditate mulieris Thecuitidis, & rogatu
Ipreia. Joab admiſſus tandem eſt in regiam Davidis
Pe mer Abſalon. Verùm qui malebat interfici, quàm
sssue,. Carere Patre, citò mutavit conſilium. Videba-
. tur ſibi mori cum Patre, quem ſine Patre vitæ
Si rionr tædebat. Ergo miſſionem à Davide petit.
Aer, Dixit Abſalon ad Regem David Vadam,
. veddam vota mea qukæ« vovi Domino in
FHiebron. Noluit illum Pater vi retinere. Di-
Ib, 4. 8. xitque ei Rex David- Vade in pace. Quòd tan-
vibſſalon.

dem evaſit tam exacta votorum religio? Audi:

—
=

. “ .
Et ſurrexit, & abiit in Hebron. Quid tùm?
Audi: Miſit autem Abſalon exploratores in uni-

verſas tribus Iſrazl, dicens : ſtatim ut audie-

ritis clangorem buccinæ, dicite: Regnabit Ab-
Jalon in Hebron. Ea vota quàm fuerunt ina-
nia! En pacificas in bellum verſas. En rebel-
lionem, vitiorum anteſignanam, ſub religione,

virtutum duce, latitantem! Vadam, & red-

dam vota mea. Audin' pudicum? Vota mea.
Quaàm bellè loquitur. Vota tua ſunt Votum
regni. I, miſer. Clamabitur ad buccinæ clan-
gorem, Regnabit Abſalon. Sed turba non pro-
phetat. Pendebis è quercu, non ſedebis in thro-
no. Tua te coma captivabit. Caput, quod de ſti-
nas coronæ, laqueo deſtinatum eſt. Cur is petit
à Davide dimitti? Ut pacatiùs vivat, ut pro-

cul à Patre expeditus curis, Deo tranquil-

lius militet domi ſuæ. Cur vota non emittit
noſtra? Ut vota ſua Domino reddat. Infe-
lix! An non deprehendis latere perſonatam
ſub religione proditionem. Rebellabis, non ſa-
crificabis. At, inquies, mihil tale meditor.
Ego cogito cogitationes pacis, & non rebel-
lionis. Abſalonis quoque comites pacem me-
ditabantur: Sed rebellare coacti ſunt. At-
tende illud quod ſequitur. Porrò cum Ahſalon
ierunt ducenti viri de Jeruſalem vocati, eun-
tes ſimplici corde, & cauſam penituùs ignorantes.
Cogitationes tuæ cogitationes Pacis unr: ſed
apoſtaſia, quæ te abducit à Patre, prodi-
tiones meditatur. Ut deveneris in Hebron,
intelliges, votâne an vitia te illò deduxe-
rint. Vota mea. Vitia mea, dicito. Verùm
timeri hoc poteſt de Abſalone, qui vota lo-
quebatur, non cogitabat. Num omnes, qui
à Chriſti domo diſcedunt, vitiüs implican-
tur? Redibo, inquies, in ſæculum, ubi &

Baptiſmo initiatus, ubi Exomologeſi expiatus,

ubi Vocatione elevatus ſui. Numquid Ba-
bylonem eo? Profectò. Sed mundus, qui
antequàm recederes te expiavit, inficiet re-
vertentem.
mùúm ex eo formatus eſt Adam. At, cùm

in eundem Damaſcenum campum ejectus eit,
ſpinas & tribulos ei peperit. Simon ab ido-

lolatria Simon venit, ſed ad idola ut re-

diit, incantator, & veneficus fuit. Dina egreſ-

ſa corrumpitur, clamat Hieronymus. Corvus,
qui quamdiù in arca fuit, abhorruit à pu-
tredine carnium, vix emiſſus ex Arca, ad ca-
davera rediit. Corvus in Arca hordeo miliô-
que veſcebatur. Extrà Arcam putredinem ite-
rùm eſurät. Quid quòd Cham extra Arcam
irridere Patrem non timuit, qui antequàm
Arcam ingrederetur, nullius vitii improbi-
tate notabatur. Quo modo facti ſunt in deſo-
lationem: ſubitò defecerunt: perierunt propter
iniquitatem ſuam, velut ſomnium ſurgentium,
Domine: In civitate tua imaginem ipſorum
ad nihilum rediges. Nota, cogitur Deus abo-

lere imaginem ipſorum in civitate ſua. O ſi
videret is, qui excedit ex civitate Domim,

quomodèò ibi pictus verſaretur! Quot Japones
ad ejus pedes jacebant Chriſto parti! Quot
ejus verbis compuncti peccantes! Quot ha-
hitæ ad expiationem ſcelerum Conciones!
Quot ſcripti Libri in propugnationem Evan-
gelii! Ibi ſpectabantur admota lumbis cilicia:
ibi viſebantur ſemotæ deliciæ gutturi: ibi tra-
ductæ in oratione noctes ſplendebant: ibi lu-
ſtrata Oppida, repurgatæ Triremes, ſanctifica-
ta Patibula, in templa Carceres demutati noſce-
bantux.

.

Ibid.
Ibid. 9.

ero
enu
vo St
l mnee
ttennmd
1 ine
Sn, Mond

1bicn.

Limus non obfuit, cùm pri-

inn ende 8
1 Contit 51
tte, Non
Atin, A I

um

nge ſe

Pl. 72. 19

d
fe nr
Allle.
li4.
Enmnt.
.
lgn
1, En
Ne n
lunt Vorn
riint
tanmgt
1 .

1 rit
et,Upr.
R Umnl
n non enti
tediht .
e pellnen
lbbim.
tile nelin
& mntch
es Peen ni
i lnt
un Ail
nn Merti en
titit iginen
baeis lu
Pate, .
is in Hn,
e ild dan
cicito ſen
e, gui l
mn one
Vitis ingiu.
Eerlon Kit
Nlogel eliin

Nmqud E

1 und, S

Vit, iMhe e

bfuit, nf⸗
damn. At,
ppumefete
. Sinon 0
d ddl u
fuit. Dmnan
Oid 0Nd
DDhorman 1
Mand
ca horten
n Oneältt
amn enti
,gui meg
6 TIi unt
li ſun i
. einn,
iun lir⸗
inugiten ſe
cogitu n

Stromatum,

bantur. Ibi Angeli fulgurabant, qui te 1nori-
turum tuerentur bi conſidebant Virgo π Chri-
ſtus, qui vità functum locarent in ſolio. Om-
nes iſtas futuras tibi palmas, ſi perſeveraſſes .
delere cogitur Deus, cuùm abis. Neſcio, undeè
lues erumpat. Illud experimur: non mii peſ-
ſimos exire ex Arca, qui intrà Arcam non
mali vixere. Audaciùs loquar. Nec Noë viro
integerrimo proſuit poſt moram in Arca fa-
Clam, Mundum itérùm repetiiſſe. Et quidem
cum primùm ex Arca egreſſus eſt, victimas
obtulit. Edifi-avit autem Noë altare Domino.
Verùm ab aris ad agrum ſe conferens, deli-
cias parare coœpit, qui victimas apparaverat.
Breviter: Cœpitque Nosë vir agricola exercere
terram, & plantavit vineam. Bibenſque vinum
inebriatus eſt, & nudatus in tabernaculo Iuo.
Ame ingrefſlum Arcæ, nec bibiſſe legitur

Gen. 8.20.

Gen. 9. 20,

Noë, nec inebriatus fertur. Poſtquàm ex Ar-
ca exceſſit, & vineam plantaſſe, & potus per-
hibetur, & nudus proſtitit ante filios. Nimirùm
Arcæ domicilium ſanctum eſt; ſed è ſua ſan-
Qitate ad vitia abeuntium animos dimittit
deſertores ſui. Qui diu in monaſterio jejuna-
vimus, non cibum duntaxat extrà Monaſte-
ria, ſed delicias exquiremus. Diuturna Caſti-
tas, ſi degenerat, cupiditatem non explet con-
jugio, niſi uxori addantur & ſcorta. An-
te Arcam Noë aquäâ exſaturatur: in Arca
Nequidem aquam ebibit: extrà Arcam ſitit vinum. Par-
der. citas, quäà in Arca uſus eſt in cibo & potio-
gose e, eum ad delicias excitavit. Ergo extra Ar-
velitan a. Camn Noë delicias quærit. Heu nos! Et Mariæ
elet. calamitas non deeſt redeunti è Templo. O
degant. Virgo quam beata cunn pergeres in Jeruſalem
cum filio; quàm æ& rummoſa, cùm redires. Mu-
Hier, ubi eſi filius tuus? Mulier, quid ploras?
quem quæris? Abeſt mihi filius, ex quo ego
Hieroſolymis abſum. Quid hoc portenti eſt?
Qui Cruci occurret, Matrem fugit? Qui Ju-
dam non reſugiet, fugit à Matre? Nimirùm
non Te fugit Jeius, dum fugit à te, ſed nos
erudit, abſeefſurum ſe ab eo, qui è domo Do-
mini abfſceflerit, quando nec Tibi filius ad-
fuit, cum a Templo „quod adieras, quamvis
Sanctiſſimè, abfuiſti. Te plexit innocentem,
t nos errantes & peccantes inſtrueret. Te
poena coronabit, nobis amaritudo ſupplicium
erit perfidiæ, non exercitæ Virtutis aut in-
crementimn, aut merces. Petrus, ut Cœριt
Chriſtum à longè ſequi, fidem quoque brevi
ejuravit. Apoſtoli cùm à Chriſto recedunt „aut
JIrsuM vendunt, aut J ESUM negant. Adam
quamcdi in Paradiſo fuit, peccati ſupplicia non
pertulit. Et quanquàm peccaſſet, loci tamen
ſanctitate commotus, nuditatem texit: quique
ejectus extrà Paradiſum Virginitatem ſuam illi-
cò profligavit, in Paradiſo, ne nudus quidem
apparere ſuſtinuit. Et quidem, ut apertiùs co-
gnoſcamus quid loci ſanctitas conferat, quôdve
detrimentum virtus ſufferat extra Paradiſum,
quæ aliquando in Paradiſo floruit; Adam cùm
nupſit, & Virginitatem amiſit, jam Deo ſe ſub-
diderat, ex peccatore poœnitens: cum verò ſi-
bi folia circumdedit „ Peccator non Juſtus
Erat. Nihilo minus pollutus ſcelere, quia tamen
in Paradiſo morabatur, pudorem nuditatis
erubuit, cui non gravis fuit Virginitatis jactu-
rà electo & Parachſo. Uſque ade innocehter
nocet iniquitas conſiſtenti in Paradiſo „ &
Poœnitentia imbecillè tuetur lacrymantem ,
ſi Paradiſo egrediatur. Et quamquàm ple-

“ 7
rique poſt emiſſa Vota (nam de Novitiis re-
cedentibus hoc loco non ago) ſæculum repe-
tierint, ſceleribus inacceſſi, & Stolis albis amni-
cti etiam maculas evaſerint, Urbibus ac ipſi
Eccleſse vixerint falutares, hi tamen rari ad-
modum funt: quuùm elenchus eorum, qui pe-
riere, & Coœ=lo Monaſteriorum in cœnum paternæ
hæreditatis relapfi, ſit ſanè, pra multitudine à
Deo punitorum, ſine numero. Quare, ut una
Hirundo Ver non conſtituit: ità Salva in Syr-
tibus Navis Myoparones & portu non Pelli-
cit in Oceanum. Qui ſtat, non abeat: non e-
nim quid aliquando evenire, ſed quid evenire
ſoleat qui ſapit, obſervat. Petrus flevit, quia
negavit. Sed Judas, quia prodidit, crepuit.

Sinite utraque crefcere. Matth. 13. 30.

Propter frumenta zizaniis parcitur: non
autem propter zizania exuruntur & Frumen-
ta. Quare ergo nos in fratre ſi nævus fortè
inſit, totum deformem pronuntiamus & odi-
mus. Si Juſti decem fuiſſent Sodomis, tota
illa impurorum colluvies incendium evaſiſ-
ſet. Et Peribit frater, ſi vel unum erumpat
vitium inter virtutes innumeras? Garrit. At
caſtus, obediens, humilis, eloquens, ſapiens
eſt. Deus parceret Gomorrbæ, ſi tot inter
impudicos pauculi degerent impolluti. Tu per-
dis garrulum tot dotibus inſignem? Innume-

ris ſtipatam ſpinis Roſam legis, & tot non fa-

ſtidis aculeos, ut uno fruaris flore. Unam au-
tem tot inter roſas faſtidis ſpinam in fratre?
Circuite viam Jeruſalem, inquit Dominus ad
Jeremiam, & aſpicite, & cenſiderate, & quæ-
rite in plateis ejus, an inveniatis virum facien-
tem judicium, & quærentem ſidem, & propitius
ero ei. In Hebræo: Nrutamini in plateis Jeru-
Jalem. Vide, quomodò ſi unus adſit Juſtus
toti ignoſcatur Urbi, jamjam captivandæ. Imòô
ubi vulgata habet, an inveniatis virum , LXX.
omiſerunt dicere Virum, & indefinitè poſue
runt, i eſt faciene judicium, & quærens Edem.
Nimirùm, non propter virum duntaxat, ſed
propter mulierculam unam, tantæ Deus pe-
perciſſet multitudini degenerantium. Nos ve-
10 propter innumeras virtutum gemmas, nec
uni ignoſcimus puſtulæ. Nec Vicarium Chri-
ſtus, nec Sponſam, nec Apoſtolos, nec Pro-
phetas habuiſſet, ſi omni ex parte immacu-
latos duntaxat cooptaret. Petrus negat, Sponſa
Pulſantem repellit, Apoſtoli catenatum deſe-
runt, David adulteratur. Nabuchodonoſor eſt,
non Deus, qui omnem faſtidit maculam in wi-
niſtris ſuis: Pueros in quibus nulla eſſet macutla.
Babylone non Hieroſolymis ſimulacra pre-
tioſa lapidibus pulſantur & evertuntur, ſi vel
pars minima pedum ſit lutea. Denique lapis
fuit, qui ex auro, argento, metalléque confia-
tam ſtatuam percuſiit in pedibus ejus ferreis
atque fictilibus. Et lapideus eſt, qui in fratre,
cùm nec caput aureum, nec pectus argen-
teum;, nec æreum ventrem, tibiäſque ferreas
damnare poſſit, minimum teſtæ ſi deprehen-
dat in infima parte corporis, omnia pPariter
ſpernit, conterit, & ad ruinam impellit. At,
inquis, Sponſa tota pulchra eſt. Tota pulchra es,
amica mea, & macula non eſt in te. Quomo-
dò ergo eam Salomon maculatam induxit;,
quaſi Sponſum rejecerit? Grandis ſane macu-
la in Sponſa, Sponſum repuliſſe. Imô hoc
arguit duritiem noſtram. Siquidem cum cer-
tua

Tiro tole-
randus.

Lapſi fe-
1dr, N bo.
ni aliquid
habent.

Compati
neſcientes.

Religioſi
O Eccle-
ſiaſtici ho⸗
nor ndi li-
èt ex eis
nonnulli
degenerent.

Religio nen
ob im perfe-
Eios dam-
nan da.
er F. I.
Fuper ior
diſ retus
ſit.
Tulent«
aſtimanda.
Z⸗lus in-
diſere⸗tus
Reformato-
ruin a gae
Cenſorum.

Dan. 1. 4.

Dan. 2.34.

Can. 2. 7.

tum ſit, quòd poſt lotos pedes cunctata ſit pul-
ſanti aperire Sponſo, adhuc tamen tota pul-
chra & immaculata prædicçatur. Nimirùm ſine
macula apud Sponſum eſt, quæ und tantum
reſpergitur maculàa. Tota pulchra eſt Chri-
ſto, quæ minùs infuſcatur labeculis: quæque
ſurgere cunctatur, quia ahas Sponſum quæſie-
rat, amica eſt, pulchra eſt, immaculata eſt.
O nos duri, qui totum fœdum luridumque
nuntiamus fratrem, ſi vel uno tantùm nævo
inſpergitur. Noë nec nudus ebriuſque rideri
poteſt impunè. Non enim meminiſſe debuit
filius, quòd modico vino victus Pater jace-
ret, ſed quòôd aquarum eluvionem imperter-
ritus ſuperaſſet. Noli ridere victum a vino.
Mirare potiùs in ſemiſomni triumphum reve-
ctum de diluvio.

Jubilate Dco ommnis terra. Pſal. 65. 2.

Deſolatio. Omnis? Judæa jubilet, in qua natus eſt Do-
nei ſetèdæ. minus. Ethiopia verò cur jubilet, quæ tam
Talena longé abfuit à vera Luce, quam propior So-
mediseria. li eſt? Jubilet omnis terra. Non enim feli-
cior eſt, quæ felicior videtur. Natus in Judæa
Dei volun- Chriſtus, ſed in Judæa quoque crucifixus eſt.
e ees (uid illi profuere Salvatoris cunæ, quas ipſa
in eo, quod patibulo funeſtavit? O ſi audiſſem ego Je-
Ervor de: ſum, inquit nonnemo, peccator non forem.

F. Judas audivit, & vendiclit: Herodes vidit, &

Iocius ſan. ſprevit: Caiphas agnovit, & damnavit: Lon-

GSos nonfa- ginus adfuit morituro, & confixit. Non JE-
. su M audiviſſe, ſed JESUM dilexiſſe, optan-
Grstie coo- dum eſt. Licet verò JESUM diligere vel So-
perandum. domis. Jezabel Eliam audivit, ſed Jezabel
eſſe non deſiit. Audivit Joannem Herodes, ſed
Lecorum obtruncavit. Lucifer in Cœlo ortus, ſed ce-
indiſſeren. . . . . . “
tia. cidit. Petrus Chriſtum negavit, cùm Chri-
ſtum ſequeretur. Planè ſanctitatis ſuæ faber

quiſque eſt, ſi gratiæ, libertas cordis ſocie-

tur. Felices videmur nobis, ſi pendentis & Cru-
E.irtus nen cce Domini imaginem complectentes expire-
ſolida. mus. Felicior eſt, qui in corde Chriſtum geſtat,
quaàm qui imaginem præ manibus habet. Im-
pius Latro cùm moreretur, non Crucifixi ima-
ginem, ſed Chriſtum confixum cruci ante ocu-
los habuit, & blaſphemavit. Quàm multi Chri-
ſtum, dùm tenent, expellunt! Quam multis
Chriſtus tranſit in imagine! Nabuth non mi-
nuùs beatus, cui vita inter ſaxorum turbines
erepta eſt. Daniel inter Leones ſanctus: Pha-
riſæus in Templo nequam.

Mori im-
piorum.

*

Labia Sacerdotis ouſtodiunt ſcientiam:
GO legem requirent ex ore ejus, quia
Angelus Domini exercituum eſt. Ma-

lach. 2. 7.

Sacerde.. Refpexit Propheta terrarum Orbem uni-
um deni- Verſum, & „ quamvis mira repererit, mihil
asi. tamen invenit, quo ſibi videretur pro digni-
tate explicare poſſe Sacerdotum dignitatem.
Vidit in littore conchas, vidit in conchis
margaritas, vidit in pratis flores, vidit in
fodinis aurum, vidit gemmas, vidit purpu-
ram, vidit monilia, vidit Templa, vidit de-
nique pretioſa quæque, & cuncta præ Sacer-
dotum fulgore ejus oculis viluere. Scio „ in-
quit, Juſtos arbori comparatos. Scio Virgines

. aris exæquatas. Scio lucernis aureis Docto-

rum jubar collatum. Scio Virginum Virginem

Oliva

—

appellandam eſſe virgam. Scio Dei Filhium
Flori camporum & Liho conferendum. Hæc
novi. Verum Sacerdotum ea dignitas eſt, ut —
biſce explieari nominibus non queat. Quin &
coœlum faſtidio. Piget, eos aut Stellas aut Soles
ſalutare. Non quieſco, donec ad Angelos deve-
niam. Ulterius pergerem: verùm ultraà beatos
Spiritus progredi non licet. Sacerdos Angelus
Domini exercituum eſt. Non modèò Angelus
Domini eſt, ſed Angelus Domini exercituum:
hoc eſt, Domini majeſtatem ſuam oſtentan-
tis. Veruùm;, quid mirum ſi à Propheta dican-
tur Angeli, qui Dii appellantur a Deo. Diis Exod. n
non detrahes. Diis, id eſt, Sacerdotibus, ut ꝛ289s.
Gregorius notat. Non ergo mirum, inquit ipſe, 1
illos veſtra pietas honorare dignetur, quibus in ſa- .
cro eloquio honorem deferens, &cs aut Angelos, aut tun, au.
Deos ipſe etiam appellat Deus. Magnum ſanè eſt guſtum.
Sacerdotes Deos dici. Sed longè excellentius, .
quòd Dii appellentur à Deo. Titulorum emm Recdcgei.
amplitudo eò creſcit, quò dignior is eſt, à quo ben:
tribuuntur. Sic Imperator, quos nos Sereniſſi-
mos & Eminentiſſimos ſalutamus, vix Illuſtriſ-
ſimos & Reverendiſſimos inſcribet. Ergo ſi ſum-
ma dignitas eſt Deum dici: inexcogitabile de-
cus eſt a Deo dici Deum. Oleum effuſum nomen Can. t 2,
tuum, admirabunda Eccleſia cecinit. Stupet enim
Divinitatis titulum hominibus communica-
tum. Verùm ego minus miror nominis profu- R
ſionem; quod ſatis demirari nequeo illud eſt:
non modò Hominem appellari Deum, ſed à
Deo Deum conſalutari.

Infirmitas hæc non eſt ad mortem, ſed
pro gloria Dei, ut glorificetur lilius
Dei per eum. Joan. II. 4. —
Amo infirmitatem, quàâ non modè Dei glo- e hun
ria, ſed Dei filius exaltatur. Amplector lan- atili.
guorem, opto vilitatem . opprobrium amo, eae,
ſi Dominus glorificatur in ærumnis meis. Stu- 4 Des zer-
des, nec proficis? Laboras, nec proveheris? miſſe in be⸗
Pugnas, nec coronaris? Noli timere: Inhrmitas ſinn.
læ non eſt ad mortem, ſed pro gloria Dei.. Ni Mart. 27.
Filius Dei eſt, deſcendat de Cruce. Quis ſervus 40.
tuus, inquit Auguſtinus, & dilectus tuns e re
non exclamavit in corde ſuo, & dixit: O fi Haenht.
modò deſcenderet, & iſti omnes, qui inſultant;, tere
confunderentur? Sed non erat ſic: Morien-
dum erat propter morituros, & reſurgendum Zin w
propter ſemper victuros. Hoc illi, qui vole- muus.
bant illum de Cruce deſcendere, non intelili-⸗
gebant: At ubi reſurrexit, & glorificatus aſ- it
cendit in cœlum, intellexerunt opera Domini.
Lætabitur Juſtus in Domino. Petri negatio non pc 6;. u.
ad mortem, ſed ad vitam fuit. Paulus carnis
æ&ſtuat incendiis, ut candidior ſit. Fit Joſeph
ſervus, ut regnet. Exponitur Moyſes, ne pereat.
Perierat, miſi periflet. Exulat deindè, ne diu
exulet populus.

Surge, amica mea, ſpecioſa mea, & ve-
ni. Columba mea in foraminibus pe-
træ, in caverna maceriæ. Oſtende mi-
hi faciem tuam, ſonet vox tua in au-
rihus meis: vor enim tua dulcis, G
facies tua decora. Capite nobis vulpes
parvulas, quaæ demoliuntur vineas.
Nam vinea noſtra floruit. Can. 2. 13:
14. 15. L
Profectèò

ndken
Oeurr
t.

,gnihun

Reklktin
imlonmax
ior eſunt
Nnos Berel
Us,VirlI.
betliolie
excogteble⸗
int Anpeten
uS CoOmIIN.
r nomini g
negneo Uns
i Deum,

A moren 6

7

Amplerk

Pprobtun
fumtsne
ec pio
timete: I
Mrin UII
Ouce. Qskni
& Ccun.
o,& Cit 0
ne, uinſih
let e: Nre-
8,& S
Pocili,
ere, Nn ,
& Aprfen,
tuct opeſe e,
, Petri gemu
or ſt. Ht.
Moſſereſt⸗
let Geince,e⸗

nun,
rann,

lu.

er or ui,

n tun i

Ewertitia

mond per-

w, MNimirüm, miſi cor viriliter ſe erigat, planè ſa-
agenan,

erum otium folitudinis degenerabit in merum
otium. Porrô in Hebræo habetur: Nurge ti-
bi. Hoc eſt: Surgamus, ut nobis vacemus,
noſtraque vitia eradicemus: non ut zelo tan-
tüm adversus Mundum, & ſæculi ſcelera im-
buamur. Nobis vacaturi ſurgamus. Secundòô,
Amica mea. Niſi Chriſtum dilexeris, lubens
cum Chriſto non verſaberis. Ut libenter cum
amico loquimur ità Chriſtum alloqui non tæ-
deat. Tertiò, Specioſa mea. Expianda con-
cientia prius eſt, & emundandum cor. Non
enim in exercitiis dealbari debemus, ſed deli-

ciari. Rursus, Specioſa mea appellatur, quia

is aptus eſt ad perfruendum deliciis Spiritus,
qui non ſolum in vultu numerat ſenſus, ſed &
eorum venuſtatem expolit. Formoſitas faciei,
non ſola facies Chriſto placet. Non ſatis eſt ha-
bere oculos; radiare debet ex iis Modeſtia,
Caſtitas, Innocentia. Etiam Monſtra membris
pollent, ſed deſormibus. Niſi formoſitati ſtu-
deas, non eſt, quèòd ſperes tibi ſolitudinem
profuturam. Quartò, Et veni. In Hebræo ha-
betur: Et veni tibi. Surrexiſſe non ſufficit,
niſi & properemus. Fihius prodigus non modò
enxſurrexit, ſed, & feſtinavit ad Patrem. Ple-
rique erigunt ſe, at ne unguem quidem mo-
vent. Deſerenda eſt conſuetudo priſtina. Iſ-
faaslitæ, quamdiù ex E.Æ.gypto non exiere, Deo
ſacrificare non tentarunt. Poſt hæc, umim ſu-
pereſt, quod uti & difficillimum, & præſtan-
tiſſimum omnium ultimo loco reſervatur. Co-
. lumbe mea. Duo hic inauuntur: Candor Co-
lumbæ, & Candor, qui uni Deo placere ſa-
tagat. Columba mea. Porrò in Columba non
tain pudorem, quam ſimplicitatem ſignari hoc
loco dixerim. Hæc enim una virtus aptiſſima
eſt ad promerendos ſponſi amplexus. Una
fimphicitas eſt, quæ pertingit ad arcana divi-
El. 54.7. nitatis. Quis dabit mihi pennas ſicut Columbæ,
volaho &. reguieſeam. Propheta non Aqui-
læ, ſed Columbæ ſibi alas precatur, gnarus
divina ſimplicitati feliciùs patere, quam fa-
fſapientiæ. Quòd ſi res digna admiratione di-
cenda ſit, jneruditio, quam ſapientia, ad
hanc ſuſceptionem & aptior eſt & facilior.
Paſtor enim & ruſticus facilius eam ſuſcipit.
Propterea fide & ſimplicitate opus eſt. Stul-
tam enim ſecit Deus ſapientiam. Quinto lo-
co: In foraminibus Petræ, in cuverna mace-
Mmitatie ig. (Quò tandem vult nos ſponſus evadere, &

Ohrigi. ubi conſiſtere? in vulneribus ſanè ſuis „ quæ
Mortifi-

2 D . J
catig do ſunt officina viriutum. In his porrô non ex-

horA. Pencdi vult amorem, quo tanta paſſus eſt: ſed
mulenlibilitatem, ut ità dicam „ quà, poſt tan-
Patipre tos Cruciatus, commotus non eſt. Vulnera ſua
trit Petræ foramina appellat. Petra enim perfora-
nin - lr „nec reſilit: vulneratur, nec vulneribus
ignum aliquod præbet præter vulnus. Vul-
nerato carnem: illicò reſilit. Quod ſi fortè li-
gatum ſit membrum ſauciandum, nec jam
moveri poſſit, illicè ſaltem cruorem emittit,
teſtem vulneris. Lacrymatur ſuo more, do-
let, pallet, injuriam ſuam teſtatur, & publi-
cat. Petra verò nullum vulneris indicium dat.
Sic Chriſtus, eum maleqiceretur »non maledi-
cebat: cum pateretur, non comminabatur. In-
ſtar ſilicis nullum doloris aut indignationis ſen-
ſum in vulnere brætulit. Ad hanc indolen-

43.

Ethicæ Comment. Tom. V.

1

Stromatum, Lib. VIII. —

Profectò ad ſeceſſum cordis, deliciaſque ſo-
Spiritua- litudinis evocatur Mens. Expendenda ſunt
lia quer que Sponſus loquitur. Primo Surge: dicit.

Pœnbtrn⸗
tia infli=
Ga ſuſfe-
rendæ.
Dei vo⸗=⸗
luntati
cenfer-
mari.
Ercuſa-
tio non

tiam excogitandam meditandâmque nos Chri-
ſtus vocat. Niſi eò deveneris, ut pungaris nec
indigneris: ut vulnereris nec erubeſcas: ut
mordearis nec latres, profeciſti nihil. Neque
illud omittendum eſt, foramina iſta, forami-
na Petræ dici, & cavernam maceriæ. Et ſeri-
cum acu perforatur, ſed ut aurum trajiciatur
per vulnus, & pretioſius, poſt vulnus radiet.
ures quoque transforantur : ſed foramina proferen-
unionibus opplentur. Compendium eſt, quod da, nee
diſpendium videbatur. In annulis quoque cæ= ſeribenda
laturæ ſpectantur, ſed gemmas foramen præ- Abologiæ,
ſtolatur. Quin parietum foramina, quibus
trabes immittuntur, ut domus exſtruatur, ci-
t6 obſtruuntur. At foramina petræ, atque
maceriæ diu negliguntur, & rarò opplentur.
Quis enim in maceria curet foramen? Quis in
petra rimas farciat? Rursuùs in caverna mace-
riæ aliquid tegi arbitror retegendum. Vulnus,
adeò hiulcum & grande;, ut cavernam exæ-
quet, & Maceria, prodigium ſanè eſt. Vi-
deas ſanè non paucos vulneratos: ſed vitæ au-
ſteritate viam ſibi pandunt ad libertatem. Je-
junant, vigilant, laborant: vulnera ſanè iſt-
hæc ſunt cavernis propiora, quam foramini-
bus. Verùm caverna maceriam non patitur. ſervanzis
Vulnerari nen abnuunt, at coërceri, & obe- non ſingu-

dire non ſuſtinent. Solus Chriſtus in Cruce & larktates.
vulneratus eſt, & obediens factus eſt. Quot a Merii-
. . S Zelo a-
macerias diſſipantes. Reſtringi nolunt, qui vo- nimartt
lunt vulnerari. Utinämque non ideò vulnera
cupido.
nibus petræ, in caverna macericx. Nota: prius Religioſt
ad foramina, deindè ad maceriæ cavernas Haili-
0 tate coro-
non vult, qui ad foramina priùs, quam ad ca-
vernas vocat. Non rarò, qui maxima aggre- tientiam.
Parva in
Sponſam prius ad foramina, tum verò ad ca- jages
verhas evocari: quôd properantes ad Chri- Ebriſti
laxiora experiantur. Foramen, ſi pergas ad Electio
Chriftum, in cavernam dilatatur. In aula ve- Katus.
vernæ videntur, coarctantur in foramina &
ſciſſuras. Huc uſque ad ſohtudinem Sponſa Exvereltis
. . . . 1ℳ.
Sponfi, quid primum ab ea exquiritur. Tria
expetumtur. Petitur, ut vultus oſtendatur, ut
horum expectabam. Cor ſitiri, non exquiri & Ser mo
.1; ... Spiritua-
vultum credidiſſem: ſuſpiria, & vocem opta-
tudinem. Verùm modeſtiæ decorem, vocis Cireum-
ſanctitatem quærit Sponſus, & vulpes timet. Lectio in
magni fieri exterior pietas debeat, neſcio: il-
lud ſcio, ſolum faciei decus, & vocis ſonum
delicias Eremi. Ad foramina vulnerum invita-
vit eam. At ab ea non vulnera tantùm exigit,
quòd vulpeculæ timendæ ſunt poſt ecſtaſim eatio Paſ-
& raptus? Quid quòd eas abigere non ſuffi- Brnun,
„ da.
Non expellitur vulpes, ſi expellatur tantùm.
Capi debet.

Obedien-
tia in Pi .
rituali-
bus.
Regula-
rum ob-

cavernas ſpectamus, ſed non in maceria, imè Ketioxe
patiendi
deligant, ne maceriam patiantur. In forami-
aisſteri
Sponſam evocavit. Enimverò Minima ſpermi
nant Pa-
dimur, refugimus minima. Vel certè dicamus,
aono.
ſtum anguſtiora initio offendant, deindè verò ſuave.
r, & in voluptatum ſemitis, quæ initio ca-
provocatur. Poſtquam latuit in vulneribus 6 e-
voxX ſonet, ut vulpeculæ capiantur. Sanè nihil Modeſtis
ri; nihilque metuendum putabam, poſt ſoli-
Sentiat quiſque, quod vult. Negligine an per- Perfectis
requiri à Sponſo in Sponſa;, poſt raptus, &
ſed decorem vultus, & ſonum vocis. Quid Moriifi-
. . . omnims-⸗
cit; ſed fallax hofſtis capi debet, ne redeat.

Feni

Dignita-
zum fuga,

Ambitio.

Hamili-
tas.
Aulicus
non pro-
vrot us
exultet.
Dignitas
fugienda.
Religionis
munia
viliora.
Felicitas
noxig.
Status
mediocris
ssstior.

Dignitas
RoXνιαο.

98

Veni de Libano, Sponſa mea, veni de
Lihano, veni: ooronaberis de capi
Amana, de vertice Sanir, & EHer-
mon: de oubilihus leonum, de monti-
bus pardorum. Can. 4. 8.

præſentiam adeò ſitit,
ut ubera ejus vino, & fragrantiam unguentis
optimis prætulerit, & inſuper eum & in le-
Gulo quæſierit, & per vulnera inter milites
exquiſierit, ter vocari nunc debet, nec ac-
currifſe legimus. Veni, veni, veni. Cur cun-

Sponia, quæ Sponſi

Ctaris? Sponſus vocat, nec properas? Quare

mon evolas ad Sponſum? Volarem, inquit, ſi
vocarer ad Sponlum. A Sponſo evocor, non
ad Sponſum. Ad coronam vocor, non ad Di-
lectum. Ille me tenet, illa me terret. Dilec-
tus trahit, ſed corona me retrahit. Amo Spon-
ſum, ſed coronam odi. Volo Sponſum, ſed
amplectentem, non coronantem. Ponat dia-
dema, & volabo. Adeò coronam odi, ut vel
Sponſo carere non recuſem, dummodè illa
caream. Malo exulare vel à dileécto, quam in-
ter amplexus ejus diademate prægravari. Ve-
ni? Scilicèt. Tu, qui dicis veni, cur in mon-
tem ſolus profugiſti, cùm Rex fores à populo
renuntiandus? Cur me ad ſceptrum voôcas;,
qui à regno refugiſti? Ne tunc quidem coro-
næ fido, cum àa Sponio traditur. A Deo Saul
evectus eſt, & perüät. A Deo David inunc-
tus eſt, S& corruit. A Deo Salomon firma-
tus eſt, & tamen regnandch concuflus vanitate
in veritate non ſtetit. Sponſus eſt, qui vo-
cat, ſed corona eſt, quæ præbetur. Nolo ire.
Cur? Sponſus eſt, qui dicit, veni. Qui di-
cir veni Sponſus eſt, ſed ego Sponſa eſſe de-
ſinam, ſi regnare cœpero. Ne ille poſt coro-
nam à me recedat, ad illum ego accedere
cunctor. Denique, quàm ſit fatale diadema;,
vel ex eo conjicere licet, quòd è& Pardorum,
Leonum, Ferarumque compactum eſt non tam
exuviis, quam veneno. Quæfſo te, timorem
pone. Regnum eft, ſed allegoricum. Hoc
quoque tineo. Si nulla corona eſt, non tra-
datur. Ut Juid enim ad umbram vocor? Si
aliquid eft, licèt minimum, licèt typicum,
diadeinatis ſpeciem habet: nolé ire. Si fuero
Regina, non ero Sponſa. Si non caruero co-
ronà, carebo Dilecto. Utrumque habere non
poſlum. A quonam Moyſes populo præfectus
eſt, niſi à Deo? A quo ei datus collega im-
perii Aaron, niſi à Domino? Ille tamen ſe-
mel penè deſipuit ad petram: hic verô deſi-
puit non ſemel. Denique Idolum conflavit in
imperio, qui Deum nuntiavit in ſervitute:
quique Regem ſervus non timuit, penè Rex
famulantem ſibi plebem uſque ad Vituli de-
dicationem expavit. In Libano morabor, &
morjar; & niſi projiciat Sponſus diadema, nec
tertium vocata appropinquabo. Plùs reformido
thronum;, quàm carcerem: Hic vincirer, ibi ex-
ſolvar. Satius porrô eſt „ libertate defſtitui,
quam lege. Sceptro mihi charius eſt frænum.
Hoc enim retineor, ne exorbitem, illo ab-
ducor a via vitæ. Malo proptereàa catenas, qui-
bus ſi alliger, velocius decurro ad bravium,
quàm ſyrma, quo Præpediar in ſtadio. Sepul-
chrum iolio antefero: eò ſi pro Chriſto infe-
rar, ſpem habeo reſurgendi; ſi verò ſedero in
cursli, Mors mihi imminebit. Hoc illud for-

—ͥ

Oliva

2

tè eſt quod Seniores viginti quatuor coëgit co- Apoc. 4.

ronas deponere, cùm adoraturi viventem in 2.

læcula procumbebant. Sciebant enim vix ſi-
mul Deum aderari, & coronam geſtari⸗ poſ-
ſe. Coronatus enim adorari cupit, non adora-
re. Ut ergo colatur Deus; vel in cœlo deponi

debet corona gioriæx.

Væ vobis, ſoribæ & Phariſæi hypoori-
tE&; quid degimatis mentham & ane-
thum GO pminum 5 O roliguiſtis Juc
graviora ſunt legis, judicium, & mi-
Jericordiam, & idem.. . Duces cci,
eolantes ouli-em, Camelum autem
glutientes. Matth. 23. 23.

Non mirum, ſi Chriſtus adeò exarſit in
ejuſmodi genus hominum tam palliatè impium,
cùm ex illo & Mundo extremam perniciem,
ſibi fupplicium impendere præ-

In COhriſzz
Paſſone
argumen-
& ſupremum ſi um,
. — . Chriſti
ſagiret. Planè hypocriſis Deum patibulo ad- Paſte.
dixit. Nemo eorum, qui tanti ſceleris Came- Hypecri.
lIum deglutiit, culicem non excolavit. Exor- i«, &

diamur a Juda. Qui Dei cruorem effundendum Vrupuleß

curabat, profundi unguentum timuit. Ut quid “ yi.
perditio iſta unguenti facta eſt? Itane Magda- Matth.

lenæ effundi unguentum non debet, & Ohri- 26. 9.
ſti ſanguinem proſfundere non times? De pau- Zuaices,
peribus angeris, ne pereant, & Patrem pau- S tee
perum interficis? Rursaàs, Chriſto ſacrificanti ie it
adfuit: Agni ceremonias omittere non eſt au- ſerazulo.-
ſus. Communicavit, Sacro interfuit brevi Do- K, ſi in
minum proditurus. IIli miniſtravit in vitæ fer- wsrima
culo, cui cædem parabat in templo. Quid Seer
quòd oſculum pacis ne tum quidem neglexit, zaiſee.
cuùm in Dominum injiceret vincula. Rabbi ii.
quoque eum dixit conſultatione ſané perhono- Vinus
rifica, cùm ludibris eum omnium exponeret. 2es ſoli-
Demum veritus pecuniam apud ſe retinere re- al ſi⸗
ligioſus proditor, veritus non eſt ſe laqueo ſiue yiri.
præfocare. Penè nullus Judà religioſior, nul- m.
lus ſceleſtior fuit. Deum prodere non timuit,
timuit triginta argenteos domi ſervare. Nec
proditore irreligioſiores fuere Saçerdotes, qui
pretium ſanguinis contrectare veriti, ſangui-
nem conculcare non erubuerunt. Audi pios
probéſque. Non licet ea mittere in corbanam,
quia pretium ſanguinis eſt. Cavent inquinare
pretio ſanguinis corbonam: non cavent com-

Matth.
27. 6.
In vidia;

maculare corda cruore innocentis. Vilius ſane &£ nr.
3811 . . 5 Ii inatſete-
apud vos cor, quam crumena: in illud ſfan zal.

guinem immittitis, in hanc pecuniam non liati
mittitis. Pergamus à Sacerdotibus ad Pontif- Saperin
ces. Conquirunt undique teſtes. Nolunt con- vigil
. n 8. .
demnare, niſi conviétum. Abſit. Sine teſtibus “
cauſam dici nolunt. Teſtes quærunt; ſed fal- rimi,
ſos teſtes non rejiciunt. Et quidem, aucdità Regala-
blaſphemià, ut ſomniabant, ſcidere veſtimen- rum o-
ta. Sed auditâ teſtium iniquitate, ſpectatâ mi- r vantis
litis impietate alapam JusV infigentis moti nn
non ſunt. Irridere, expuere, damnare inno- emptus.
centem in die azymorum non timent; at in Vyifn-
Prætorium Præſidhs ingredi recuſant, ne con- mitas.
taminentur. Quam eleganter doloſam iſto-
rum religionem irriſit Eccleſia! Denique cum
fieret eis poteſtas à Pilato damnandi Domi-
num, abnuunt. Nobis non liret interfccere quem- Joan. 1.
gquam. Non licet interficere, & licet pete- 31.

re, ut crucifigatur. Auxiſtis ſcelus vaferri-
maâ religione. Si occidifletis, Soli peccaſle-

Rgtr
een
W
Mld.

lpnn
n
un 1
Dmmng,
lelin a

3.

Nk.

Gei enhe,
Aatim,
in entins
pen
in Mbioad,
clruCae
SClert Uit.
en ekincenng
ltimmt l 1,

line Mn

terſuit ben).
kavit in rk
gvidemtegen
e Meſein
Mnimm ene
n etle E
telpilloht
odele mntiun
Ini tale
e Sceldann
e veimi, A
nt. AM

jere i id

Stromatum, Lib. VIII.

tis. Nunc verò & vos, & Præſidem reos fa-
citis Numinis trucidati. Tu verò, Pilate,
quid aquam petis? Abluis manus, & cor in-
quinas. Quid proderit eluiſſe carnem, ſi con-
ſcientiam polluis? Non audet reum pronun-
tiare, ne ſit injuſtus: audet crucifigere, ne
videatur populo reluétari. Religioſior quoque
eſt Pilatus. Cùm enim noviſſet, quòd Chri-
ſtus Galilæus eſſet, ad Herodem eum tranſ-
miſit: veritus falcem mittere in alienam meſ-
ſem, qui veritus non eſt debitam parricidis
Crucem immittere in corpus innocentis. Pro-

perat ad ſupplicium Dominus. Miſeret eos

Domini, & quem agi in Crucem optant,
gravari Cruce non ſuſtinent. Simonem co-
gunt funeſtæ trabi humeros ſupponere. Quam
pii, quibus durum eſt, Chriſtum Crucem ef-
ferre, quem jamjam elaturi ſunt in Crucem.
Nec defuit propèé Crucem religio. Sitien-
tem Dominum clamare non ſuſtinent: verùm

aceto & felle potant. Tutudere quoque pec-

tora ſua, audito Domini ejulatu: ſed ex iis,
qui pectus ſuum percuſſere, unus Domini la-
tus ferro confodit. Pectus ſuum religiosè per-
cutit, & Domini pectus immaniſſimo vulne-
re dilacerat, iæviens in cadaver. Remanere
Sabbatho in Cruce corpora non ferunt, ſed
crura miſerorum frangere, & in demortui
jam Domini pectus graflari non verentur.
Sepeliri ſinunt lacerum corpus: ſed quod
inhumatum jacere præ religione paſſi non
ſunt, reſurrectionis glorià fraudant, corrup-
tis cuſtodibus. Breviter, vix cyminum non
decimatum reperies in Domini cruciatibus:
Tunc enim maximeè fuere religioſi, cum ma-
xXimè fuere impii. Atque utinàm hoc quo-
que tempore, in Eccleſiæ perniciem dum ex-
colantur culices, cameli non ſorberentur. Sa-

nè Bernardus capiendas vulpeculas monet, ti-

metque a dæmonio meridiano non minus quàm
à negotio perambulante in tenebris. In ſacro-

rum apparatu cæremoniæ multæ: utinam &

pietas multa. Decreta multiplicantur quoti-

18. 1 . 2 ;
la. 38.. diè: utinam & fides augeatur. Ecce in pace

amaritudo mea amariſima. Aperta perfidia
citò damnatur: religioſa iniquitas, non ini-
quitas, ſed religio putatur. Vix fupereſt,
quod reprehendatur : & tamen nihil repre-
hendendum quoôd inter Chriſtianos non reg-
net. Non deeſt lues, ſed clam ſerpit. Latet,
non deeſt. Ita fit ut & medicamine careamus,
nec careamus vulnere.

Cculi mei ſemper ad Dominum. Pfal.
24. 15.

deeen Planè nihil ità Pudorem ſervat, quàm irre-
AMis. tortus ad Deum oculus. Qui, ut cœlum fuſ-

picere debet, ità homines averſetur, neceſſe
eſt. Cadit illicò pudicitiæ flos, ſi liberius ocu-
lus divagetur. Novit id David. At, inquies,

Magdalena Angelos aſpexit, cuùm proſpexit.

4 ie eſt: ſed flens, & Jk SUM quzærens, &
§. Mag- in ſe

pulchro reſpiciens Angelos videre me-

rit. Dum ergo feret, inclinavit ſe, & pro-

is ſp, „ „ . . . .
o eri⸗ in monusmentum. Et vidit duos Ange-
aos in albi. Tibi quoque permitto, ut ſe-

pulchrum aſpicias. Extrà ſepulchrum vero
ſi reſpexeris, ſepulchrum fies, non Ange-
0s offendes, imo verò offendes. Quid, quòd
Magdalena ne ipſos quidem Angelos, poſt-
Kihicæ Comment. Tom. V.

quàm vidit primum, iteratò reſp xi. Tule- lbid. 13:

runt Dominum meum & neſcio uhi poſie- Ca irg.

funt eum. Hazc cum dixiſet, converſa eſt re- is ura.

trorsum, & vidit JEsUII ſtantem. En quo- Modeſtia.
modò Angelos quoque timet, nec in eos in-
tendit obtutum. Quam verecundiam ſibi gra-
tiſſimam fuiſſe teſtatus eſt Ixss, qui ſta-
tim adfuit. Quaſi diceret: Quæ Angelos
intueri refugis, Angelorum Regem in ſuo
decore videbis. Etſi, ut quod ſentio ediſ-
ſeram, nec JESUM reſpexit quem non ag-
novit. Imò dùm eum alloqueretur, terga
ei verterat. Aloquin, ut eutm agnovit, non
converteretur. Dicit ei J E &ιVS. Marin. Con- 1bid. 164
verſa illa dicit ei, Rabboni. At, ſi placet, Quaren-
aliò myfſteria transferamus. Terga vertit Mag- Aus Chri-
dalena vel Angelis: & poſtquam eis terga Pro,ocfe⸗
Vertit, illicò JkSUsS affuit. Diſce iis adeſſſe ram, 7
Chriſtum, qui Conſolatores, hoc eſt, vel Amiei.
Protectores, vel Amicos, vel etiam Diſſuaſo- riarum
res lacrymarum refugiunt. Mulier, quid plo-
vas* Quot non ſunt Angeli, qui hanc Ange- i ii⸗
lorum vocem uſurpant! Ille, qui tibi ab obe- 4mi
dientia prægravato, ſeſe patronum exhibet, tiele.
inquiens: Quid ploras? Si ſapis, dicito cum Chriſtus
Magdalena. Tulerunt Dominum meum. Hoc babitatin
. XA Societaten
eſt, non gemo quòd onerer, ſed doleo, quòd 4a mah
amiſerim fervorem illum, quo omnis mihi zuſcultat.
ſarcina, levamentum videbatur. Et cùm hæc Ibid. 13.
dixeris, dorſum verte, viſurus illico JEsM,
tutiorem Patronum moœroris tui. Alius cor-
de & ore levis, cuùm ferre non poſſit gravi-
tatem & luctum tuum, immurmurat: Mu- Amici-
lier, quid ploras? Si non deſipis, reſponde-iolæ.
to: Tulerunt Dominum meum. Chriſtus cru- Lmitandi
cifxus eſt. Peccatur quotidiè in Deum: Mun- optimi.
dus obruitur inundatione ſcelerum, & quæris ter ins
cur plorem? Quæro ego à te: O vir ſapien- Bernen-
tiſſime, cur rides, cùm in ore non ſapientium 4a.
riſus abundet? Cur rides, qui habitum pœ- Propoßita
nitentiæ circumfers? Vir dolorum dux noſter retinends
eſt. His dictis, terga verte, & JESUM cum
Magdalena videbis. Alius denique apertè im-
pius accedit, & ait: Mulier, quid ploras? O
ſanè effœminate „Quid lacrymas emittere non
ceſſas? Num dies Judicii advenit? Pone luc-
tus foœmineos: eſto vir, & viriliter age. Reſ-
ponde & huic noviſſimo, ſicut & primo. Ju-
dicii dies ſi non advênit, adveniet. Ploro,
quia non ploras. Pergamus. Converſa illa di-
dit ei, Raboni. Nunc verè Magdalena es. In Chri-

Chriſtus non in fulgore gloriæ ſuæ, ſed pan- s,ar
nofus in forma hortulani, poſt tot luctus, ap- iriont⸗

parens adhuc amatur. Prodigia Amoris iſt- viliora
hæc ſunt. Quæ ſpreverat paludatos, & emi- wunis
cantes in argentea chlamyde Angelos, pan- non refu-
noſum JksUM complectitur. Et quidem Kezenn,e
ſciebat um ſibi ſe ſordidum exhibere, qui sce,
aliis in claritate immortalitatis ſuæ erat ap- Nithil
pariturus. Itâne? exclamare poterat. Lugen- prater
tem me vides, & Angelos deſpicientem, Dezim .
& vilior mihi, poſt triumphum reſurrectio- Relegtene
nis tuæ appares, quàm apparueris cum mor- viliora.
talitati adhuc obnoxius eras. Mihi panno-
ſus, mihi hortulanus es? Non ità Petro te
negaturo viſus es in Monte „ Sole nivéque
paludatus; nec ei in littore te colonum præ-
bebis, quamvis negaverit te. Ego una aut
Te careo, aut te fruor ruricola. Nihil
horum illa aut cogitavit, aut protulit. Suf- Zelus in-
fecit ill vidiſſe JIESUM vel ruſticum. Si Agifferens.
Chriſtum verè amas, placet ille tibi vel
I 2 agri⸗

100

agricola. Si nihil quæris præter JEæsUM, nihil
faſtidies propter JEsUM. Ubicunque ipſe erit,
pretioſus erit. Et in ſerico & in panno Chri-
ſtus idem eſt. Amatur ſericum, ſi minus pla-
cet in panno.

Miſus eſt Angelus Gabriel à Deo in ci-
vitatem Galilzzæ, cui nomen Naza-
reth. Luc. I. 26.

Chriſti
Incarna- Miraris, quòd Nazareth parva civitas, &
rio. tanti Regis nuntio illuſtretur & tanto? Sed

Beniſ. magnus in parva civitate theſaurus latet, la-
4 . .
n. tet inquam, ſed homines, non Deum. An
ziætio. Non theſaurus Maria? ubicumque illa eſt, &

Tepidi & Cor ejus eſt. Oculi ejus ſuper eam, ubique re-
Lepſi non ſpicit humilitatem ancillæ ſuæ; Ergo lætentur
deſperent, minus Juſti, ſi, qui parvo ſunt corde, in cor-
Bearihi de tamen geſtant Mariam. Non lacrymis mi-
mam vir ſellus madet, non thus redolet orationis, non

g9 nem co- aurum Sermonis Dei poſſidet. Oppidulum

lunt. eſt, & quidem minimum. Sanè minimum, ſi
uc abeſt ab eo Virgo: Quæ ſi adeſt, Deo par-
vent Vum non eſt. Vidiſti? Audi: Amen dico vo-
Judican. bis videte, ne contemnatis unum ex bhis puſil-
es teme- lis. Puſilli ſunt, ſed magnus eis theſaurus

7. ſubeſt. Rursuùs, ſi Nazareth Deo parva non

Math⸗ eſt quia Virgo in eo eſt: Quare nobis urbes
De be- non parvæ minimæ videbuntur, in quibus
ſaurus Deus ipie adeſt, vocat, & præſtolatur nos?
Beatiſi- Cui nomen Nazareth. Nazareth interpretatur
ma Pirgo flos. Amat florigeram patriam flos de radice
X. Jefle, & libenter inter liha paſcitur. Flæs
Logarum . . .. .
indiffe- Saumnpi &. Lilium convallium. Commendat e-
rentia. nim flores Pulchritudo, Suaveolentia, & Spes

Can. 2. I. fructus. I éque florem reputat Deus, ſi tibi
Chriſtu, nec honeſtæ converſationis decor, nec bonæ

s, opinionis fragrantia, næc intentio deſit futu-
Caſtiias Iæ retributionis. Hæc Bernardus. Ut vides,
Deo gra- Chriſtus diligit flores, ſed ſi fructus partu-
tiſima. riant. Nunc ver eſt. Floremus, ſed neſcio,
Ser 3. in an flos omnis in fructum erudiatur. Is erudi-
Aunua. tur in fructum „ qui majora meditatur in po-
gener. ſtierum, quàm agat in præſentia. Novit enim
Trici- neminem ante bellum bello proludere, ut
niaum co. cùm pugnæ tempus advenerit, otietur. Uti-
adtam. nam nullus ſit ex floribus, qui tacitus ſecum
Terre dicat: Tranſibit ver, in quo florere compel-

da. lor. Vivam aliquando more meo, qui quo-
tidiè morior, ad nutum aliorum. Audiamus,
Luc.r. 28. quibus verbis ſalutetur Virgo à Dei nuntio.

Talenta Ave gratiâ plena: Dominus tecum: Benedicta
veriora. tu in mulieribus. Audin? Legatus Dei non
commendat in Virgine, aut acumen ingenii
Ruis ſingulare, aut generis regium decus, aut coœ-
n i— 2. . . .
S lo parem pulchritudinem. Divma duntaxat
quanta commemorat, in eâque magni facit unam
dignita. gratiæ pulchritudinem. Et quidem nota or-

dinem donorum. Primò Commendatur gra-
virius ſo- tiæ plemtudo: Secundò, Domini in ea com-
lida Con- morantis præſentia: Tertiò, Inter mulieres
Potatiovi celiitudo. Divinus ſanè ordo in divinis. Au-
Se Gi deo dicere, Dominj ſentiæ præfero Gra-
tualibus — eFE2 mI pPrælentiæ præftero Gra
melion. tiæ ubertatem. Amo Deum, ſed illum ad-
eſſe mihi non gratularer, ſi mihi Gratiæ
ſanctitas deefſet. Supra Dei hoſpitantis apud
nos fehcitatem, Sanctitatis & Gratiæ nobiſ-
cum diverſantis efferenda Juſtitia eſt. Alio-
qui & Adæ adfuit Deus in paradiſo poſt me-
ridiem, quem adventu ſuo morti addixit.

Oliva

—

Dei præſentia mortem infert, ſi abſit Gra-
tia, hoc eſt, cordis innocentia. Quid, quèd
Deus cum Virgine eſſe non dicitur, niſi poſt-
quam plena dicta eſt Sanctitate.

Prius di Dignitas
citur Gratiâ plena, & deindé, Dominus te- Tuibas
cum adjungitur. Non enim ideò- plena fuit enſer n.
gratiàâ, quòd Dominus illi adfuerit: ſed ideò e

Dominus fuit cum illa, quia fuit in illa gra- Supe ior
tiæ plenitudo. Diſcant Principes à Regum er vehat

Rege favendi artem nobiliorem.
ideo multos plenos eſſe promeritis, quia Prin-
ceps illis favet. Suſpicor, non paucis ideò
deeſſe Principes, quòd plenitudo in eis inſit
gratiarum. Miramur ſubitèò in terræ filio per-
obſcuro effloruiſſe virtutes omnes. Natus for-
té e remige, regium aut conſulare jactat
genus. Syllabas non penitùs callens Poeëleos,
Oraculum Senatus vocitatur. Regiam, non
Academiam inſtruimus: damus jura Urbibus,
non jura à Muſis accipimus. Non qui Tro-
jam canat, ſed qui Carthaginem vincat, diſ-
quirimus. Cur ergo, optimis præteritis, foœ-
minatos adhibemus? Aris admovetur theatro-
rum duntaxat gnarus. In terrarum imperio
collega adſciſcitur, adulantium vix collega.
Nobilis repentè, ſapiens, prudens fertur, cu-
jus ne nomen quidem ſciebatur. Undè tanta
gratiarum eluvio? ex Gratia. Dominus cum
illo eſt? exindè omnia bona advenere in eum.
Sanè Deus non ita cum Virgine agit. San-
Ctitas in ea præcedit, & deindè Dominus
conſequitur. Ave gratid plena: Dominus tecum.
Quam multis non deeſſet Dominus, ſi ipſe
ibi adeſſet, ubi virtutes adſunt! Initio rerum
prius Terra germinavit, quarto poſt die Sol
effulſit. Non fons, ſed corona Sol fuit ferti-
litatis. Nunc ut Sol, ità interdum Princeps,
non muneratur fœcunditatem, ſed facit. Ve-
rùm ut, quid ſentiam, aperiam: Veſtiri Si-
mius poteſt ad inſtar hominis, homo eſſe non
poteſt. Homo naſcitur, non fit. Statua eſt,
non Homo, quam artifex induſtrià ſuæ manus
effinxit. Quantumcunque vitrum auro cir-
cumdederis, vitrum eſt. Gemma jaceat licèt
in luto, gemma eſſe non deſinit. Vel inter
ſpinas Roſa florum Regina ſalutatur. Et co-
li diligentius, & ſplendidius rigari Olus po-
teſt: non tamen exæ quabit delicias & oſtrum
Floris principantis. Ubicumque Zizanium ſe-
ratur, Zizanium eft. Frumentum vel in fimo
ſatum, ſi metatur, nutrit. Dimittamus Prin-
cipes antequaàm dimittamur, & ſpectemus,
quid egerit Virgo perhonorificè ſalutata. Quam-
quam in ipſa ſalutatione latere adhuc en-
mam non unam ſuſpicor. Ave gratiâ plena,
Dominus tecum, benedicta tu in mulieribus.
Ut diximus, Non ideò Gratia plena dicitur,

quia illi Dominus adeſt, ſed illi adeſt Do-

Vereor, dignes.

minus, quia plena eſt Gratia. Optimus ille Fawilis-

eſt, inquis, libenter cum eo ago. Placet,
quòd agas libenter cum optimo. Placet, quòd
tibi optimus placeat. Quæro tamen, ideone
placeat, quia optimus; an potiùs ideò opti-

ritatess

mus videatur & prædicetur, quia placet? Si „mti⸗

laudatur, quia placet, Amor eſt & Aſſenta- vera.

tio. Si placet, quia laudabilis eſt, cCharitas
eſt Dei æmula, qui Virginem, antequam in-
habitet, repleri volmit Sanctitate. Optimus

Vir eſt. Crede mihi, Ideò optimus, quia cha-
rus. Cum illo libenter es, & ideò, quicquid in
illo eſt, Virtus eſt. Sic Sponſa tota pulchra
viſa eſt Sponſo, & ſine maculâ, quæ tamen ſi

Superiof
4Juos pro⸗
vehat.

lur Tole.
Gn ſaie po
Me M

wN

N)

i lintu.
min Hopte
Prin, ün
Ha,i ſpen

.
Anſert, C

Kmr hene
Widt neral
l Uuchi
utthnenonn
imi mee⸗
rhelce TAdhn
Nearldinh
amn ki
uhiig
An 1
flie

td
,
r
Ni
nmu r
Aen ne
tr 10
n P
n
h Tutr
N
n
ni
ene e
4, Malr
nſin
Negun n
lun Uthe
Nngi l
m Fineinl.
Pretertit l
OVetor tren⸗
Trarum n i
n i dlen
dem kent,l
Domnn
dhertentn
leinde Do
Domika ne
horinn, lit
nt! loino an
m Sol itke
erdunm Füng
tam: Ninis
, hompchn
n ft. Nuuc,
Cuſtri ſun
Vitrun Aun,.
entnn etl
alutamn, e
Gelics San
mqe luun,
wentumn e uu
Duünitumutn
1; S
lceſalten
ltere An. 5

He grtti
Ae l

i in nit⸗
ati Pen
d 41
niti⸗ ne,
n en e0.

tino. Pvot,
el, N.
ro talien/
ün 8 4
. ie e
,
on le,
Cbii lrd
inen, “
n ,
2cttat⸗
otn,
& de,0
5 pn⸗ a

4 e ,
cul/

29.

Stromatum, Lib. VIII.

ommi caruiſſet macula, profectò pedes non
laviſſet, quos lavit, & ne iterùm inquina-
ret, ipſimet Sponſo aperire cunctaretur. Quin
&& Sponſo viſa eſt rubicunda, quæ ſe fatetur
Can4. 3. nigram. Ille ait: Sicut fragnen mali punici,
Can. 1.5. ità & genæ tuæ. IIIa ait: Nigra ſum. Woli-
te me conſiderare, quòd fuſen ſim. Nimirùm
charitas operit multitudinem peccatorum. Por-
rò inibi Sponſus, non ſuo ſed noſtro lo-
quitur more. Quaſi Actor in theatro noſtros
mores ſuis nobis vocibus repræſentat: ut ſcia-
mus, ſi amor non recedat in ferendo judicio,
etiam non optima à nobis ut optima coro-
nanda. Vel Iſaaco perditus Eſau viſus eſt dig-
nus benedictione, quia amabatur. Hederam
Jonas quia dilexit, vitæ præferendam duxit.
Nihil tam foœdum, quod ſi ametur, fulgere
non videatur. Planè non tam bonus frater
eſſet, ſi minuùs tuo genio concordaret. Ser-
vetur, quæſo, ordo, quem Gabriel ſervavit:
Religioſo- Ave gratiâ plena, Dominus tecum, Benedicta
rum glo- u in mulieribus. Audis? Benedicta, inquit,
vnin non in Prophetis, non in Regibus, non in
e e Angelis, ſed in Mulieribus. Non eris mag-
landi pe. na, quòd, ſupergreſſa conditionis tuæ ſortem,
rin vi expugnatura ſis, ut David Golias blaſphe-
deantur, mantes. Non beata prædicaberis, quòd Scrip-

ſei u turas interpretatura ſis, ad inſtar Eſdræ. Mag-
Beta na eris, quia quod muliebre eſt, non mulie-
Sus. briter exequéris. Pariendo, non prophetan-

Gloria do, aut bellando conſequêris orbis terrarum
vera- principatum. Paries filium, lactabis, nutries,
Femecn verbo, muliebria implendo, effereris ultrà Se-
Relizioſa: Laphim. Ut maxima habeare, non magna præ-

in aala. ſtare debes cum gloria, ſed minimis diſtineri

Familia- Te oportet, ingloriosè, ſed ſanctè Infantem
vitas cum pantis involvendo, fœno excipiendo, exhi-
Punt. bendo Paſtoribus. Fortia Gedeoni relinquito,
us ſit . . .
ſenita. laudata dimittas Salomoni. Tu benedicta, non
in triumphantibus & regnantibus, ſed in Mu-
lieribus. Quin ex fis, non Juditham cum te-
lo, non Eſtherem cum corona aſſectari jube-
beris: eam ſequeris, quæ colum tenuit, ut
cœlum teneret. Conficies Chriſto inconſutilem
tunicam, ne algeat, non ejus evulgabis evan-
gelium, ut ſplendeat. Virgo es, quæ Virgi-
num ſunt, operaberis. Diſcant Eccleſiaſtici,
diſcant Monachi per ea, quæ ſui ordinis ſunt,
benedictionem omnium gentium adipiſci. Ne-
mo à nobis expectat politicas præceptiones,
ant bellicas machinas, aut urbanitates forenſes.
Plorando, docendo, evangelizando Magni præ-
dicabimur. Benedicta tu in mulieribus. Bene-
dictus unuſquiſque in ſuo gradu. Nec cala-
mum laudamus, ſi vulneret: nec enſem reti-
nemus, ſi ſcribat. In flore odorem ſpectamus,
non ſaporem: In cibo ſolus odor non olet. Au-
Luc. 1. diamus aliquando tandem Virginem. Quæ,
cum audiſſet, turbata eſt in ſermone ejus, &
cogitabat qualis eſſet iſta ſalutatio. Nihil adhuc
actum erat de futuro conceptu, ne fortè me-
Congra- tu pudoris turbatam illam putaremus. Lau-
mtattna data tantium eſt, & turbatur. Nimirùm Vir-
"iu., ginis humilitas mortalius pati vulnus non po-
Ghrie teſt, quàm ſuam laudem. Quid dicimus mi-
e te. ſeri ad heæc? Quid dicimus? Turbamur ut Vir-
Iamili. 9g0, ſed non ſicut Virgo. Turbatur ille, &
is, vera, IhCeſtus incedit. Quid agis? Quare concidit
vultus tuus? Num laudatus es? Num dictum
eſt tibi, quòd Gratia plenus ſis, quòd bene-
dictus ſis futurus inter Sodales? Scilicèt. Dic-
tum eſt mihi, deeſſe mihi loquendi gratiam:
Eithicæ Comment. Tom. V.

tor
deeſſe ad ſcribendum ingenium: ideòque re-
ceſſit ſomnus ab oculis meis. Ut video, Ru-
bor tuus, ut rubor Roſæ eſt, è ſpinis naſcitur.
Sanè Maria ad iſta non turbaretur, quæ con-
turbata eſt, ut audivit perhonorifica ſibi præ-
dici. Una Iris eſt, quæ fulget in nubilo. Una
Virgo in titulorum ſerenitate pallet, quæ in
tempeſtate injuriarum fulgentiſſimè radiaret.
Da mihi vitem, quæ amputata & religata vi-
reat, & Botros pariat. Da mihi Roſam, quæ
inter ſpinas regnare ſe credat. Da Bombycem,
qui vermis appellatur, & ſericum elaboret,
ſeſéque occulat, cùm opes theſaurôſque ſuos
effundit. Sequitur: Et ait Angelus ei: Ne ti-
meas, MWaria Inveniſti enim gratiam apud
Deum. Cùm audiſſet ſe ſalutari plenam gra-
tiæ, & intellexiſſet ſibi Deum adeſſe, non
modò mirata eſt, ſed & conturbata eſt, ti-
muitque. O verè mira Virginis humilitas!
Stupuit, quòd ſibi Dominus adeſſet, quòdque
inter mulieres benedicta prædicetur. Adhuc
non audierat ſe Deum parituram, & audiens
tantùm quòd Beneditcta ſit in mulieribus, mira-
tur & pavet. Et quæ Benedicta erit, ſi tu
non es Benedicta? Cares omni culpaâ: ſola im-
munis fuiſti ab Adæ contagione: in ipſo ar-
ticulo conceptus tui Angelos exæquaſti; &
cùm his ſcires te gemmis renidere, miraris,
quòd Benedicta præ cæteris foœminis efferaris?
Nos certè, cùm omni virtutum decore carea-
mus, indignamur, ſi non præferamur univer-
ſis. Sanè intelligo, nihil putidius eſſe inani-
tate; nihil divitiis ſanctitatis demiſſius. Sic
Daniel pro Dei lege inter Leones conſiſtens,
cùm audiſſet Habacuc dicentem ſibi: Daniel
tolle prandium, quod miſit tibi Deus, exclama-
vit: Recordatus es mei Deus, & non dereliqui-
Rti diligentes te. O portenta humilitatis! Pro
Deo ſex dies inter feras jejunus conſtiterat, &
Cùm ſe deſertum queri poterat, itaà exclamavit
pro prandio vili, & meſſoribus deſtinato, ut
nos exclamaremus, pro ambroſia & nectare no-
bis & cœlo demiſſis poſt ſolium & delicias.
Itäne? dicere poterat pane ruſtico recreandus.
Leonibus pro Deo objicior, & ſex dies jeju-
nare me patitur; cümque ſolari me ſtatuit,
intrita gregarii panis in alveolo fruſta, duris
meſſorum iliis præparata, apponit mihi? Sci-
licèt, his deliciis, aut Domini munificentia,
aut inter Leones jejunantis Prophetæ fides exæ-
quatur. Quid neceſſe fuit ad Prophetam deſti-
nare Prophetam, ut fruſtula inconditi panis
deferret? Liberalius pavit Eliam Corvus,
quam Tu me. Sed, ut video, non omnes Eliæ
ſumus. Ego quia cœlum non clauſi, liberali-
tatis divinæ januas patefacere nequeo. Miracu-
lis alor, ſed fame pereo. Pauciora, quæſo,
prodigia, ſed fercula copioſiora. Non mittat
pendulos Prophetas, ſed tranſmittat dapes eſu-
rienti opportunas. Has querelas ne ſomnia-

vit quidem: quin obſtupuit, quòd Dominus

ſui recordaretur, ſéque abundè dilectum cre-
didit exhibitione, penè dixerim, furfuris. No-
bis Angelorum panis cortex videretur ſylve-
ſtris, 6 vel die und inter agnos reſediſlemun
pro Deo non jejuni. Non abſimilis Danieli
Eliſabeth, quæ Mariæ adventu conterrita di-
xit: Et unds boc mihbi, ut veniat Mater Domi-
ni mei ad me? Uxor Sacerdotis & Prophe-
tæ es, divino oraculo concepiſti, legatione ad
virum tuum Gabriel eſt functus, Joannem ge-
ſtas in utero, cognata es Verbi divini, regium

Talenta
me dio-
cria.

Religionis
munia
viliora.
Tribula-
tio verior.

Luc. 1. 30.

Humili-
tas ſe in-
dignam
cenſoet 6 -
ni honore
& mune-
re.
Cognitie
i.
Religionis
muner”
vilioræ
appetens.
5§. Daniel.
Dan. 14.
366

Religioſi
delicati.
Guloſi.

Pauper⸗
taz.
Concio-
nator ve⸗
rus, non
delicatus.

Arrogan-
tes.

§. Eliſas
beth.
Luc. 1. 434
Arrogane
tes

102
à Davide genus ducis aut à L evi, & epaveſ-
cis, quòd Virgo, necdům Dei Mater, vix Deo
fœta ad te divertat? Nato tuo JESUS ſe ſi-
ſtet abluendum, & Maria te non conveniat?
Planè Humilitas Amss & Virginis obviaverunt
ſibi. Quèò grandior quifque eſt, eò ſe mini-
mis fatetur dignum, indignum ſummis. Pe-
Luc. 5. S. trus tunc exclamavit, Exi à me, Domine, Jutia
bomo peceator ſum, cum in captura piſcium co-
pioſa exultare poterat, minuſque ſibi videri
Domini præſentià indignus. Cùm nihil coœpe-
rat, Dominum ſecum ſtare patitur: ejus ex-
horruit præſentiam, cùm rete vix trahi pote-
rat. Sic Centurio indignum ſe fatetur adventu
Domini, in quo Dominus tantam invenerat fi-
dem, quantam non facilé invenerat in toto Iſ-
Matth. raéle. Domine, non ſum dignus, ut intres ſub
8. 8. tebtum meum. Nota, quaſo, viri humilita-
tem ex magnitudine ortam. Trium meminit,
ſui, ſervi, & domus. Ex his duo indigna vi-
deri poterant Chriſti majeſtate, nempè famu-
li conditio ſordida, & tectum fortè minus
comptum, utpotè militibus fortuitò accom-
modatum. Solus Centurio dignus videbatur
tanti hoſpitis majeſtate, qui & generis, &
muneris, & fidei claritudine refulgebat. At-
tamen non ſervi vilitate, non tecti humilita-
te, ſed ſui indignitate Chriſtum ab officio re-
tardat. Domine, non ſum dignus ut intres ſub
Luc. 1.30. teétum meum. Ego is ſum, qui te arceo. Ne
Talenta timeas, MWaria. Quid timebat? Magnitudinem
Jumma ſuam. Sciebat enim evanuiſſe Luciferum in
eονHς ſuo, gemmiſque circumdatum degene-
perieus., decore ſio, gemmniſque circumdatum degene
Talenta rafle in carbonem defolatorium. Sciebat Spon-
mediocria ſæ lectulum floridum caruiſſe Sponſo. Scie-
ztiora. bat plenum jejuniis & virtutibus Phariſæum
Status in ipſo orationis holocauſto delirafle. Sciebat
mod iocris . —1 z ; 1..
ſecurior. Davidem in abundantia ſua conturbatum, &
in exceſſu mentis ſuæ projectum à facie ocu-
lorum Dei, alliſumque cùm elevatus eſt. Scie-
bat balbutifſfe Moyſem, poſt habitum cum
Deo colloquium. Sciebat pane Angelorum
refectum Populum cepas eſuriifle. Sciebat;,
poſt exſtructum Deo Templum, Diis Salomo-
nem litaſſe. Sciebat, poſt victoriam, Samſo-
nein ſiti mulctatum. Sciebat auream Abſaloni
comam in laqueum verſam. Sciebat truncatum
Gigantem ſuo gladio. Sciebat denique non
abfuiſſe à paradiſo Anguem, admixtam aro-
matibus Myrrham, lotos Pedes, Sponſum ex-
cluſiſie puliantem, florentes Vineas à vulpe-
culis depaſtas, circumdatum oleribus Lilium,
concretam ſpinis Roſam, pulcherrimæ Mulie-
rum intimatum, ut abiret poſt greges, quòôd
ſe neſciret. E contrario, non ignorabat me-
diocrem conditionem & feliciorem efle & tu-
tiorem. Nimirùm Cepa Lilium parit, ſpina
Roſam parturit, Vapor concrefcit in Fulmen,
mortalium terror, & Dei nuntius. Lutum
coagmentatur in Aurum, Aquæ durantur in
Lapides, & Glacie Cryſtallus efformatur. In
ſanctis Animalibus ab Ezechiele depictis, fa-
cies Bovis non decolorabat faciem Angeli, nec
obſtabat, quo minùs alis uteretur. Amos à
vellicatione Sycomori ad prophetandum afſu-
mitur. Deſertum ut Lilium floret in Iſaia.
Putreſcit granum ut ſpicam pariat. Plumeſcit
in cinere Phœnix, ſuâmque debet rogo fune-
Luc. I. fique immortalitatem. Ne timeas, Maria:
30. V Inveniſti enim gratiam apud Deum. Quid mi-
Gratie raris Virginem exaltatam, te veròô cur que-

aberan. reris deſtitutumn? Gratiam invenit: hoc eſt,
ℳ BIm.

Oliva

ſtà contenti ſanctitatis. Intùs formatur Chri- Tuis fat.

non otianti delata eſt tanta dignitas, ſed quæ-
renti. Non excepit Virgo, ſed reperit Domini Dei curs
benignitatem. Et quare reperit, quia, apud le com-
Deum, quod optabat, quæſivit. Apud Deum S
Cor ejus exquiſivit quod quærebat, & ideò, “
quod quærebat, invenit. Quia apud Deum Paan.
quæſivit, invenit Deum; Tu verò ubi quæris,
quod cupis? O nos dementati, qui cordis noſiri
ſaturitatem quærimus ubivis megis, quàm ubi
verè eſt. Denique Maria cœlo purior, candi- Oraiis
dior liliis, ſanctior Angelis Gratiam invenit. »maia
Quis merita ſua jactabit, ſi Virgo, poſt tanta T'buen-
promerita, reperiſſe dicitur non coronam, ſed ige
gratiam. Sequitur. Ecce concipies in utero: tia Di.
& paries flium: & vocabis nomen ejus JE- bid z1
UVM. Ergo Jrss priüs concipi, deindè edi, Vroque-
tum nominari debet. Potuiſſet Verbum Patris 7,
in pectus Virginis deſilire jam car : ſed briken
VIg lam carneum : led concipis:
ſi hàc ratione deſcendiſſet, nutrix, non Mater
Verbi, Virgo extitiſſet. Concipi debet, &
quidem intùs in viſceribus: hoc eſt, ex no-
ſtro debet ſanguine, noſtrâque ex carne illi
corpus compingi. Plerique in vultu, & in la- Chyik;
biis Chriſtum concipi autumant, quâdam cru- maier

luones
Non &

1

ſtus. Detrahi nobis debet ſanguis & caro, ut Monehis
illi membra aptentur. Non uno ſuſpirio, un- ſue Spi-
ve lacrymulà, ſed ſanguine præſtantiſſimo rim.
Chriſti conſtat conceptus. Igitur, quæ mihi
chariora & propiora ſunt, illa in Domini
membra vertantur. Ludis proindè, ſi Chri- Virtus ſp

ſtum nec intùs concipis, nec carnis ſanguiniſ-
liſi 10 il li . . ortiß.
que diſpendio illi corpus effingis. Porrò Chri- si,

ſtus non ità concipitur à nobis, uti nos ſumus
concepti. Corpus noſtrum din embryo fuit: Tyre ſer-
Chriſti corpus rudimentum ſui neſcivit. Mini- vens
mum quidem, ſed abſolutum perfectumque eh
fuit primo illo temporis articulo, quo com-
pactum fuit. Ocuhis, pedibus, manibus non
caruit vel in rudimento ſui. Et quam abſolu-
tum illi corpus, tam expedita quoque ei ratio
fuit. Non enim Dominus torpuit, deſipuitve
vel in uteròô. Statim ſanctus, ſtatim ſapiens
vagiit. Neſcio, an ii conceperint Chriſtum,
quorum Spiritus tam ſæpè & repueraſcit, & de-
ſipit. Chriſtus non grandia geſſit in utero, ſed
grandia eſt meditatus. Nihil puerile in puero
ſpectatum unquam & uſquàm. In aliquorum
ſinu Chriſtus conceptus caret linguàâ; tædet eos
de Deo loqui. In aliorum verò caret manibus;
dicunt enim, & non faciunt. Alibi caret pedi- Gleris
bus, ſiquidem moveri & parêre non queunt. vana.
Ferè nuſquaàm non caret humeris: Quid enim Talenis eleh
pati poſſumus? Quid quòd concepiſſe non ſuf- latere ne. (ie
ficit, miſi, quem conceperis, parias. Quam rn
multi Jnsum concipiunt: quàm pauci pariunt d i.
JESUM! Scilicèt JrsOs, qui inter Angelos in gifken-
florea urbe conceptus eſt, edi debet in ſtabu- ia ad ſo
lo, & inter animalia reclinari. Piget parere Religions Nu
in foœno, quem non piguit in flore concipere. ven,, 4
Qui legit, intelligat. Tyrocinii domus nimis Matth.
florida Chriſtum facilè concipit: ſed cùm totâ ,4. 16.
Bethlehem excluſi poſt peregrinationem & re de-
cenſum cogemur Chriſtum deponere in præ- gener.
ſepio, nos noſtri fœtus tædebit. Stcut malus Can.2. 33
inter ligna ſylvarum : ſic dilectus meus inter
Rklios. O dura conditio! Arborem eſſe frugi-
feram, & in ſylvam tranſportari, ſociandam
quercubus & pinaſtris; ubi nullus qui riget;
nullus qui excolat, nullus qui poma dignetur
decerpere. Solo vento ſuccuſla cadent, ut ſues
mixta glandibus exſaturent. Quàm durius,
hominem

„

ſecan
. ON N
, elte
Colen
Eic,
a)
iei
, unih
undr . D
M Sſ
danch
gien in en g
hner ein .
l, end
Cäheln: ki
I, mN
epi Eden,
el,ar.
de er e
Nl Kk
r udencen
ſornenn i
gnis Ee
noſen u
L prebaniln
Gur, dun
illa in Dui
roinde, l
Carnig kumus
gis. Ponn,
18, Uti ulen
lin enbrſ in
i neſaint e
in petſicinn
colo, donn
Dus, Malbl
Et ina
ta gvolre iti
rpuit, Elen
E, finmn in
egenit Cnin
. euetlihi
gelltin uen .
l weriein u
m. In in
4lnen; s
nocitet nult
. Albi eſe
arere Mn
meris: Oi
, anig
gnun henh li⸗
1intet A
eielet nin,
a. Mſe,
in fore unch,
Ceimi Conn 9
chit. ſr⸗
gegin
dehoe
. Dr M
Adebit. “
dilr
n N
Atboten ,
et cu⸗
on i
bi Nulrs 34

ponn
5 u 1 3 1
ali ali,

Stromatum

hominem eruditum in oppidulo latere cum in-
doctis! Verùm ſi Chriſto ſimilis es, patere
ablegari à viridario in nemus. Deo, & Spon-
ſæ Malus ſum, etiamſi videar una ex abietibus
infœcundis. Athanaſius cum ſua doctrina ad
quinquennium in puteo delituit. Paulus in ca-
tena. Chriſtus in fono. Exclamatur paſſim
cum Rebecca, quando à Nazareth tranſlatos
Gen. 25. nOs videmus ad ſpeluncam, Ni ſie mihi futu-
rum erat, quid neceſſe fuit, concipere? Dura
tranſinigratio à flore ad ſaxum, ab Angelo
ad jumenta, à domo Virginis ad præſepe.
Qui ſcripturas evolvendo, & Sanctorum Pa-
trum liliis paſti Chriſtum concepimus: cum
dolore Chriſtum pueris pariemus inter Hora-
tii, Virgili, & Ciceronis virgulta. Durius
quoque erit, peregrinari cum filio in Ægyp-
tum, eum piſcatoribus turbiſque miſcere, vi-
dere denique poſt facinora & palmas agi Spiri-
tum noſtrum in Crucem, & reum pendere in-
ter latrones & ligno. O ſi ſcires, Spiritum
iſtum, quem concepiſti, quanta maneant de-
decora & ſupplicia! Planè comæ inhorreſce-
rent capitis tui. Si JEss eſt, Herodes pa-
tietur & Scribas, Judas ſuſtinebit & Pontios.
Sitiet, eſuriet, ſatiabitur opprobriis, lapidibus
impetetur, tentabitur, proſcindetur, appella-
bitur Samarites, negabitur à Petro, deſere-
tur à ſuis, poſthabebitur Barabbæ, flagellabi-
tur, conſpuetur, crucifigetur. Vide Ignatii pa-
rentis tui Spiritum: conjice ex illius ærumnis
Luc. .3I. tua probra. Et vocabis nomen ejus JENUIW.
Quo inſignietur nomine Spiritus, quem con-
cepiſti? Putas, vocabitur JIExss? Utinàm ſplen-
dido cohoneſtetur vocabulo! Vereor tamen,
ne Ventus, ne Vanitas, ne Ambitio, ne Mœ-
ror, aut Indignatio appelletur. Qui modè Jk-
sUs eſt, ni caveas, non Salvator, ſed exter-
minium erit & tui & noſtri. Pudet dicere:
vitio noſtro Chriſius ex Pomo in Folium dege-
nerat omni vento circumagendum. Spiritus
noſter, qui ſalus eſſe debuerat, fit ſalutis pro-
Tbid. 34, ditor. Sequitur: Quomodò fiet iſtud, quoniam
suſpieioß virum non cognoſco? Vox QOuomodò, non eſt

22.

ε.. qubitantis, ſed ſciſcitantis. Non quaſi incerta
culo, ſcripſit Ambroſius, ſed ſcire cu-
cuncta- E Oraculo, Piit »
bundi. Piens magnalia Dei, percontatur tanti miraculi
Okedien- Tationem. Pauci Virginem, non pauci imi-
zie t en- tantur Sponſam: quæ, cùm Sponſus pulſaret,
Taire.. clamavit: Expoliavi me tunicà med, quomodò
induar illâ?s Lavi pedes meos, quomods inqui-
Cortra, nabo illos ? Hiſce ineptiis & quæſtiunculis à
dicere ſer. Sponſo deſeri meruit. Planè faſtidit ſatores

un. dubiorum Chriſtus, qui ſalit in montibus, &
Colles tranſilit. Montes obſtant, inquis. Ma-
QRe animo, & hos Chriſtus tranſibit. Noli
Marc. 9. nodum in ſcirpo quærere. Omnia poſſibilia ſunt
etl 1 Aredemi. Qui obſervat ventum, non ſeminat,
. E ger, “ nubes, nunquàm metet. Non
Obedien- Convaluiſlet ex infirmitate ſua Ezechias, ſi
Rarac. ficorum ſibi maſſam, Iſaiæ mandato apponen-
aen dam, deriſiſſet. Eam, cèt ineptam alio-
zinte, duin ad ulcus, excepit, & poſt triduum aſ-
Superin. cendit in Templum. Abrahæ imperatur, ut
rum ſenſs tollat unigenitum, & occidat in monte. Di-
nke cere potuiſſet: Domine, paratus ſum, quod
Sdar. jubes, exequi. Verùm non poſſum non revocare
tibi in mentem, quòôd is, quem mactari jubes,
Ilaac ille eſt, in quo & benedicendas gentes,
. & mihi vocandum ſemen ſpopondiſti. Vide,
quid imperes, ego jam illum ſacrifico. Haud
ità deliravit. Duxit filium, eduxit gladium:

„Lib. VIII. 103

&, quod his majus eſt, non ſolàm non ex-
horruit fieri carnifex fili, ſed amittendo fi-
lium, ſpem poſteritatis ex filio non amiſit. Non
Putavit poœnituiſſe conſilii ſui Deum, nec jam
nolle in Iſaac propagandam poſteritatem ſuam:
ſed & illum mori,; & ex illo prodituros,
qui viverent, firmiſſimè credidit. Contrà ſpem Rom. 45
in ſpem oredidit, clamat mirabundus Paulus. 1¹8.
Unde & pergens in adtniratione ait: In pro- Ibid. 204
miſſtone etiam Dei non baæſitavit difkdentid:
led confortatus eſt zde, dans glorizzn Deo-
pleniſſima ſciens, duia quacimque promiſit,
Potens eſt & facere. Abrahæ non abſimilis
Joſeph. Ecce Angelus Domini apparuit in
Jomnis Joſeph, dicens: Durge, & accipe pue-
am, & Matrem ejus, O Juge in Rovptum.
Juturum eſt enim, ut Herodes quærat puerum
ad perdendum eum. Si contradicere voluiſſet
Joſeph, promptum erat. Fili honora Domi-
num, & ambulabis fiducialiter... & ſi dormie-
ris, non timebis. Quid me jubes timere He-
rodem, qui, præter Deum, juſſus ſum time-
re neminem? Num diviſus eſt Deus? Quo-
modèò illi pareo timendo, qui timere debeo, ne
non paream? Jubeor, & prohibeor ab Hero-
de cavere. Deliramenta noſtra iſthæc ſunt. Ipſe
ſiluit, & ſeceſſit. Qui conſurgens accepit pue-
um, & Matrem ejus, & ſeceſſit in TRgyptum.
Non ſic Judæi, qui cùm à Chriſto audiſlent:
Abrabam Pater veſter exultavit, ut videret Joan. 82
Diem meum: vidit & gaviſus eſt. IIlicò obje- 56.
cerunt: Quinquaginta annos nondum habes, Ibid. 57.
& Abraham vidiſti? Digni ſanè, qui duriori
reſponſo confutarentur. Dixit enim eis JkEsUs:
Amen Amen dico vobis, antequàm Abraham lbid. 584
Reret, ego ſum. Sic cùm audiſſent: Panis, quem oan. 6,
ego dabo, Caro mea eſt; conſeſtim dixere: LQuo- 52:
modò poteſt hic nobis carnem ſuam dare ad
manducandum. Judæorum eſt hæſitare ad ſin-
gula, dubitare de univerſis, nolle Deo aliquid
condonare. Non ſic Apoſtoli, qui cùm tot Docilitaz.
nocte nihil cepifſent, cùm eis Chriſtus poſt
reſurrectionem diceret: Mittite in dexteram Joan. zr.
navigii rete, & invenietis: Nihil cunctati, ni-
hil objicientes, miſerunt rete, & ceperunt.
Et quidem, cùm hæc audierunt, eum eſſe Jk-
sUm non putabant. Vix enim poſt capturam
piſcium Joannes agnovit vultum Domini con-
velati. Fateor, objectiunculæ iſtæ moroſiſſi-
mæ infuſcant ſimplicitatem operis. Muſeæ mo-
rientes perdunt ſuavitatem unguenti, vociferatur
non immeritò Salomon. Muſcæ interrogatiun-
culæ ſunt, quæ dùm ſolvi debent, hoc eſt „
occidi, moriendo perdunt fragrantiam tum obe-
dientiæ, tum verecundiæ. Impleto, quæ tibi
dicuntur, quamvis aliquid tibi proponendum
occurrat. Objectionem ſuffocato. Non te diſ-
rumpet, etiamſi eam premas in corde. Muſ-
ca eſt, non Elephas. Non obrueris mole muſ-
cæ unius. Sane in Ægyptiorum plagis, non
ultima fuit muſcarum inundatio. Et venit muſ- Exod. 8.
ca graviſſima in domos Pharaonis, & ſervorum 24.
ejus, & in omnem terram Tgypti: corruptä-
que eſt terra ab hujuſcemodi miſcis. Quâ im-
portund pecude adeò vexatus eſt Pharao, ut,
qui pati potuerat rivos ſanguinis, ranas &
cyniphes, nec Moyſi permittere voluerat,
ut ſacrificaret, poſt muſcas confeſtim dixerit:
Ite, & ſacrificate Deo veſtro. O inamœnum,
importunum, putidum, noxiumque animal!
Putant quidam, grandis eſſe ingenii, nun-
quaàm alterius dicto acquieſcere, miſi prius
I 4 PepPe-

Matth. 2e
13⸗

Prov. 3.9.

Matthe 2.
14.

Eccleſ.

10. I.

Scioli.

Ibid;

104

pepererint muſcam. Proh nobilem partum!
Non grandis ingenii, ſed cerebri putreſcentis
œtus eſt fœtidum animal. Ex fimo oritur
Muſca. Sapientis eſt, neſcire dubitare. Vi-
des ſpinam? pariet, ſi neſcis, florem. Cole
eam, & riga. Qui rigem ſpinam, inquis? Ex
ſpina flores? Ita, mi ſciole. Non modèò flo-
rem pariet, ſed Roſam edet, Horumm Reginam.
Non quicquid tibi non probatur, alienum quo-
Pſ. 38. 3. que à vero eſt. Obedi, & ſile. Obmutui, in-
quit Propheta, & ſilui à bonis. Vides nubem?
Ignis ex illa erumpet. Scilicèt. E ſinu aquarum
Ignis prodat? Imo cum aquis prodibit. Ruet
mixtum imbribus fulgur. Granum ſinapis;
quod minimum eſt inter ſemina, inter olera
arbor fit. Concreſcit & glande Quercus. Fe-
ſtivum eſt, quod dicturus ſum. Ex longo jam
tempore non pluerat in Ifraél. Orante autem
3·Reg.18. Ehaà, Ecce, inquit Scriptura, nubecula parva
14. quaſi veſtigium bominis aſcendebat de mari.
Qui ait: Aſcende, & dic Achab: Junge cur-
rum tuum, & deſcende, ne occupet te pluvia.
imque ſe verteret huc atque illue ecce cœli
contenebrati ſunt, & nubes, & ventus, & fa-
ta eſt pluvia grandis. Aſcendens itaque A-
chab abiit in Jezrahel. Seròô ſibi conſuluit
Achab. Dùm diſputare inſtituit, an ex nube-
cula tantùm pluviarum emiſſuri eſſent cœli tri-
bus planè annis ærei & ſicci, egregiè madi-
dus Rex expertus eſt: quod ego, ut ad ſo-
brietatem ſapere diſcant, ſobriè ſaperdis no-
ſtris opto, precoôrque. At iſtæ nugæ ſunt;, jo-
ci ſunt. IIlud lugens inclamo, Mundum ideò
periüſſe, quòd prædicante Noë eluvionem, ne-
mo crediderit poſſe fieri, quod hactenus fac-
tum non fuerat. Sic Loth, cùm viris filiarum
ſuarum prædiceret everſionem Sodomorum,
sen. 19. Viſus eſt eis, inquit Scriptura, ludens loqui. Et
Mirc. 9. Virgo peperit, & Deus vagit. Omnia poſſibi-
a;, lia ſunt credenti. Sequitur. Spiritus Santtus ſu-
Luc. 1. 35. Perveniet in te, & virtus altiſſimi obumbrabit
Hamili- tibi. Idebque, & quod naſcetur ex te ſanctum,
a. vocabitur filius Dei. Vis Chriſtum concipere?
Kemiles- Ignem exquirito & umbram. O rarum foœdus!
Religionis Opiritus ſuperveniet, & virtus obumbrabit. Cùm
manera flagraveris, non lucebis. Si arſeris, & latue-
viliora. ris concipies JESUM. Quantus ardor in Vir-
Talenz gine , quæ Deum geſtabat in utero? Sed
Eine ſppiri. quantùm in ea umbrarum, quæ totâ excluſa
tu urbe, caruit diverſorio, Dei Verbum paritu-
Arrogan- ra. Quem videas umbras pati pofle, ſi fortè

ses bi ſcintillula in eum defiluerit divini Spiritus? Et
gas que 12 nata ug Sy ipſi, vogzcepit f.
:s. c Elizabeth cognata tua, & ipſa concepit fi-

Ibid. 36. Lium in Jenetctute ſua. Ut Virginem uberiori

Invidia exultatione compleat Gabriel, eam monet de
inter prodigioſo cognatæ conceptu. Enimverô uni
* guales. Virgim nuntianda eſt felicitas aliena, ut læ-
Charitas

tetur. Non ſuam imminui gloriam foœcundita-
erga pro- .1: 12 .
ximas, te anus & ſterilis credidit, ſed augeri. Non
Ceongra- dixit: Quid ſingulare mihi collatum eſt, quòd
zulationes Virgo pariam, ſi parit anus, ſi ſterilis con-
Bi Vne. cipit? Tam mihi, quam illi nuntiata eſt pro-
. “ ola per Angelum fœcunditas. Jam mira-
culum non habebitur, quòd ego conceperim,
ſi concepit Eliſabeth. Et quidem prima illa in
munere eſt, quæ ſex ante me menſes foœtum
mutun, geſtat in alvo. Abeat peſſum livens ambitio:
Humili- mercenarii & vinitores ſunt, quos tædet alienæ
tas reti- Mercedis. Virgo ità Phoœnix eſt, ut ſola in mu-
venda: nere, glorisque eſſe nolit. Utinam nos quoque
Vrode- exultemus in fratrum exultatione. Sanè in Jo-

X
Scn: ſephum fratres armavit ſomnmiata pubeſcentis fe-

Vnio.

Honor

7

Oliva

8 N ℳ

licitas. Dixit autem Maria: Ecce ancilla Domi-
ni. Exclamat An broſins: Ancillam ſe dicit Do- Lib. 2. in
mini, quæ Mater eligitir: nec repentino exal- Luc.
tata promiſſo eſt. Humilitas in tyrone haud vir-
tus eſt ; inſania enim eſſet, ſi ſuperbiret. Quis mntat.
enim in umbra, & pulvere intumeſcat? Ve- bropoßita
rùm neſcio, an denuſſio capite ambulaturus retinenda.
ſit, cùm efferri cœperit in palæſtris. Vapor lor,
cùm & fimo in cœlum ſubfilit, placidiſſimus Slts
eſt, quovis auræ aut flabelli impulſu ventila- .
tur. Ut nubes attigerit, igneſcit, fulgurat, Opera-
fulminat, arces ſibi obſtantes ſubvertit. Gra- rius poſt
num ſinapis, dum ſeminatur, minimum eſt ingentis
ompnibus ſeminibus; cùm creverit, aves dun- fera Sa-
taxat recipit, & vermes faſtidit, olerâque de- er.6
dignatur. Saul poſt aſinas ibat non invitus, an- dient.
tequam eveheretur: poſt galeam & coronam Zelus a-
Samuélem ſprevit, & nec Deum audivit. La- vinsorum
pillus Babylonicus, antequam triumpharet de ue Cer.
Statua, vel ſine manibus ad inſtar folii devolu- &nin.
tus de monte eſt, & vix pedum fictilia tangere à Feren-
auſus eſt. Ut verò ante ſe ruere molem illam tis ad
conſpexit, tum enimverô excrevit ſupra altitu- Pauberes,
dinem à ſe disjecti ſimulachri: quique ſuper- „ d,
biam molis, dum parvus eſſet, vix comtigit, a laozt.
ut eam attigit, ſuccrevit in montem. Lapis au- Talenta
tem, qui percuſſerat ſtatuam, factus eſt Mons hne Hiri-
magnus, & implevit univerſam terram. Qui 1⸗ gie.
legit, intelligat. O operariorum nonnunquam a i, “B
grandiorem faſtum eorum faſtu, quos ad hu- nibas.
militatem deduxere! Superbos deprimimus ul- Dan. 2.
que ad pedes Chriſti, & nos erigimur ſupra 3.
Alpes Aquilomis. Cur ille non obedit? cur H
ſuperbit? Cur totum occupat Mundum? Quia A. 10.
Simulacrum caſu, non vi ſuâ, eliſum pro-
ſtravit: quia Principem docuit humilem eſſe,
cœpit ipſe ſuperbire: quia ille, qui magnus
erat, factus eſt conſilio ejus parvulus, ipſe,
qui parvus erat, factus eſt magnus. Teſtaceus Dignitas
Romæ Mons, ad radices Aventini, ex diffra- mores nen
ctis lagenis ita crevit, ut vento intuùs tumens muten
vini dolia hyemare cogat in æſtate; & nullà n;
ità glacie refrigerantur tum vina tum poma, fpyanandi.
quaàm illicò frigent, ſolà aurâ rimis teſtarum
trajectâà à Colle in fruges & vitra. Granulo ex
ore paſſerculi in Arcis mœnia delapſo, ut ſtir-
pes egerit in ſaxis, propugnacula & rumpit &
dejicit. Adeò nihil tam minimum contemnen-
dumque eſt, quod virium incremento, non
maxima, etiam Enormia non avertat, ſibique
Turres non faciat vectigales.

Qui vos audit, me audit. Luc. 10. 16.

Non omnes, qui obedientiam profitentur, obedien-
obedientiam ſervant. Aliqui non obediunt: tia, α
aliqui non plenè obediunt: alii demum perfe- nonef
ctifſimè obediunt. Horum typum expreſſit e 4.
Sponſa varis in locis. Et primò quidem Ino- commit.
bedientium expreſſit typum, cùm ait: In le- tere peni-
Etulo meo per noctes quæſivi, quem diligit ani- k.
ma mea. Sanè quæ ſuum dicit lectum, ſequi- Cam3.
tur conſilum ſuum, non alienum imperium;
quæque noctes nominat, per ambages à ſe &
clanculùm deludi Superiores declarat. Et nota
inobedientis cordis cæcitatem, adhuc à ſe quæ-
ri profitetur Sponſum, cùm obedire detrec-
tet. Verùm Deus non irridetur, deridetur ma- Gal.6. S.
gis inquiſitio exquirentis fraudata deſiderio
ſuo. Quæſivit enim, nec reperit. Semiobe- Servtre

dientis adumbravit dubiam virtutem, cum ait 4udbes
ad Sponſum: Lectulus noſter Roridus. En duc Can.1,16.
modo

lycin
Sundts
icne n
eCloe
r Ce⸗
un M.
n ec l
eeet, e
nom Pe
Penmnig 9
6 lbi obe⸗

eint, kl

n ait,
nofcen
iggeget1

lt Cr.n
tninn e
) e . N
Detiget
inthe,
CNNN
Audint l n
Gunphem
olicite
mmolen ſani
tupradln
Nucne inee
Tir ntgt,
en epi a
nr ei M
1 terran. E
m NoNIIN
1 alb
deppimmm-!

Mundm,

A, din r
t humlendl,
ke, di un
parrlig ie
eni. Uün
Gtini, eicht
to inn iu
ltate; Al
Vina tun i,
I nmie th
vine Crmhl,
1delaſe ur
clle & nt
imumctt
increlleno, 1
aentat,

3

3 Luc. 10

iam Nkten

Stromatum, Lib. VIII. — 105

Apoſtolus, penè expiravit. Et cùm vidiſſem Apoc. 15

obedien- modò non jam ſuum, ſed neque Chriſti ap-
ia im- pellat lectum, ſed communem ſibi cum illo. No-
berfedta. ſter, ait. Non vult ſequi ductum ſuum, ſed
neque à Deo duci ſe ſinit: & ipſa Dei, &
Deum ſua vota cupit implere. Porrò Lectu-
lus ejuſinodi florere poteſt, fructibus abunda-
oledien. re non poteſt. Pompa quædam & ſuperficies
tiateife virtutis floret ad tempus, cæterùm vera ſo-
d4. lidque virtus inobedientiæ Chimærd, Numi-
ne ſcilicèt atque Homine conflatà, non germi-
nat. Obedientium denique Simulacrum effin-
Can. 4. xit, cùm clamabat: Veniat dilectus meus in hor-
37. mm ſuum. Sanè profecit Sponſa, quæ cùm
olim nec lectulum abdicare vellet, & vel ſuum
diceret, vel noſtrum appellaret; nunc totum
hortum Sponſi eſſe teſtatur. Profecit quoque
benignitas Sponſi, qui, ut audivit abdicatum
à Sponſa hortum, illicò in eum deſcendit, &
quia ubi obedientia, ibi virtutum germina ſup-
petunt, favum, myrrham, aromata, liliãque
Ibids 1. collegit. Dilectus meus deſcendit in bortum
ſuum... Ui lilia colligat. Sanè fertilis Hortus
tuus erit, ſi deſierit eſſe tuus. Si tradetur
Sponſo, nec Sponſo carebit, nec Liliis. Uti-
nam Deo fiderent, qui vel Clero vel Monaſte-
riis aggregati militant Deo. Siquidem, ſi ſe
ſuâque penitus abdicarent, illicò in eorum Chri-
ſius deſideria non inclinaret modòͤ, ſed trans-
formaretur. Ergo, ut omnia conſequare, ni-
hil aut petas, aut optes. Dormienti, etiam
apud JEsUM, regna trophæaâ que obveniunt.
Ingeruntur optima expetenti minima.

Domine, quis habitabit in tabernaculo
tuo, aut quis requitzſoet in Monte
Jſancto tuo! Pfſal. 14. I.

Vis arda Quis crederet? hoc è& Pſalmo primarius
ſaluti. Concionator in urbe urbium principe illud de-
Concio- duxit, quod minimè expectari poterat: pate-

lasct. re ſciliceét omnibus coelum, nullumque tam
"d. maculoſum vivere, quem in regno innocen-
Zimor tiæ ſedes non maneat. Periimus. Indè palpan-
Dei, tur flagitia, undè exterminari debugrunt. Su-

pereſt, ut luſiſſe credatur Deus, cùm gehen-
Peccan. nam minatus eſt. Nec mirum, ſi hoc de gehen-
ium ſpes na diceretur, quando auditum eſt in Templo

nis. Dei, qui Ilderim locavit in capite Chriſti judican-
uar tis, quòd die illà expaveſcendâ miſericordiam
*

Præ ſe ferat, in qua certum eſt, quèd ſolius
Juſtitiæ memor erit. Libet magis lugere, quàm
3 Reg.i9. dicere. Dices: Non in igne Dominus, non in
2. commotione Dominus, ſed in Spiritu auræ tenuis.

Ita eſt: ſed Eliæ id accidit præcincto cilicio,

non Jezabeli gemmis phaleratæ. Non in com-
motione Dominus, ſed ante Dominum turbo,
Ignis, & terror. Timeatur Deus, ut non ti-
meatur. Ut nobis adſit in rore, nos præcedat
turbine. Video ollas ſuccenſas in Jeremia; video
igneos apud Ezechielem currus; intermortuum
ſpecto Damielem ad ſpectacula divinorum; au-
dio Chriſtum monentem ut vigilemus, incla-
mantem væ divitibus, væ ridentibus, væ felici-
bus, excludentem Virgines, proturbantem vel
e* convivio, ubi omnia feſtiva, non veſtitum
veſte nuptiali, proteſtantem arctam viam eſſe
ad regnum; & credere poſſum vel cum Amaſio
introire poſſe Scorta ad Agnum, quem ſola Vir-
Sinitas comitatur? Si tam blandus eſt, quare
Joanmi tam terribilis apparet: Ignitis pedibus,
oculis flammeis, armato ore, quem ut aſpexit

eum, cecidi ad pedes ejus tanquàm mortuus.
Plena ſunt ſacra volumina væ, fulminibus, flu-
minibuſque igneis, & nos prædicamus, viden-
do & fornicando licere ad Chriſtum perveni-
re? Certè Deus, ſi Evangeliſtas ſuos & ſacri
Verbi præcones tam ſuaves & blandos adamaſ-
ſet, non eos tam ſever ſpecie Ezechieli exhi-
buiſſet. Audi: Et ſimilitudo animalium, aſpe
tus eorum quaſi carbonum ignis ardentium, &
duaſi aſpectus lampadarum. Hæc erat viſio diſ-
currens in medio animalium: Splendor ignis, &
de igne fulgur egrediens. Ubi quæſo lilia? ubi
violæ? ubique terror. Splendor, ſed Ignis: &
Ignis non lucis ſolatium, ſed terroris fulgur
ejaculatur. Habacuc certè progreſſuras gentes
de vitiis in virtutes ait, non Miſericordiæ re-
cordatione, ſed terrore Juſtitiæ. In Luce ſagit-
tarum tuarum ibunt: in ſplendore fulgurantis ha-
Rtæ tug. In vita Gullielmi Aquitaniæ ducis, fer-
tur, quòd Eremita, ad quem accurrit, durè il-
lum accepit, nec illi dixit, ſat eſt, quòd Cel-
ſitudo veſtra non fornicetur, non ſæviat, non
blaſphemet: verùm loricâ indutum ferreâ pe-
ditem tranſmiſit ad Pontificem, denuntians ei,
à Confeſſariis deludi eos, quibus, poſt ſcelera,
levis pona præſcribitur. Quèòd ſi in Apocalyp-
ſi, ubi opera quidem ſunt, ſed plena non ſunt,
Sardium Angelus mortuus dicitur, & repen-
tinus ei obitus imminet: Quis, rogo, vitam
immortalem polliceri poteſt iis, quorum ope-
ra nulla ſunt? Nio opera tua, quia nomen hba-
bes quod vivas, & mortuus es. .. Non enim in-
venio opera tua plena coram Deo meo. Non di-
xit, langues, ſed mortuus es. At, inquis,
ſcriptum eſt: Quoniam ipſe cognovit figmentum
noſtrum. Ita: ſed lege, quod ſequitur: Miſeri-
cordia autem Domini ab æterno: & uſque in æter-
num ſuper timentes eum. Miſericordia ab æter-
no eſt, & æternùm erit, ſed non ſuper furen-
tes, at ſuper timentes. Innumera Scripturarum
teſtimonia proferri poſſent, quibus apertiflimè
monentur homines, ut ſalutis curam cum ti-
more perficiant. Certè Dominus, cùm aperuit
Apoſtolis ſenſum, ut intelligerent Scripturas,
non de riſu, deliciis, epuliſque locutus eſt, ſed
de clavis, ſpinis & Cruce ſectandâ ſermonem
habuit. Tunc aperuit illis ſenſum, ut intellige-
Tent Sripturas. Et dixit eis: Quoniam ſic ſerip-
tum eſt, & ſic oportebat Cbriſtum pati, & re-
Jurgere à mortuis tertiâ die: & prædicari in no-
mine ejus pœnitentiam & remiſſionem Peccatorum.
Cùm Scripturæ patefiunt, non convivia com-
mendantur, ſed Chriſti angor inſinuatur. Val-
dè dubito, an Scripturas intelligant, qui Scrip-
turarum allegatiomibus palpare voluptarios con-
ſueverunt. Ubi Scripturas aperiri audio, vi-
deo illicò neceſſe habuiſſe vel JxSUM dolores
pati. At, inquis, reſurrectio & peccatorum
remiſſio promittitur. Sanè: ſed illius memi-
nit poſt paſſionem; hanc inducit poſt pœniten-
tiam. Non abnego remitti ſcelera: ſed ſi luc-
tus præcedat. Reſurrectionis ver nuntio, ſed
iis, quos dolorum hyems oppreſſerit. Solitudo
RKorebit quaſi Lilium. TIis dicitur ut agant diem
lætitiæ, qui in triſtitia fuerunt. Cæterùm pro
faſciis cilicium, calvitium pro cæſarie, pro
tympano ſtridor voluptariis prædicuntur. Et
erunt, qui beatificant populum iſtum ſoducen-
tes, & qui beatificantur, Præcipitati. Propter
hoc ſuper adoleſcentulis ejus non lætabitur Do-
minus, & pupillorum ejus, & viduarum non
imiſere-

17.

Ezech. z-
13.

Habac. 3.
II.

Confeſſa⸗
rii nimis

blandi.

Apoc. 3.
1.

Pſ. 102.
14.
Ibid. 17.

Luc. 24.
45.

Iſa. 3 5. 1

Iſa.9. I6.

Sandtiſ-
Sma Eiu-
chariſt:ia
Felicibus
non ſapit.
nbi habi-

tat.
Tribula-
zio, Ten-
tatio &α
Mortiſfs.
æattio ſedes
Chbriſti.
Cane I.
16.
Deſola-
tiones uti-
le5,
Pelicitas
noxia.
Mortifi-
satio ne-
ce‿ſaria.
Pati pro
Chriſto.
Sanktiſ-
ſima Eu-
chariſtig.
Conſola-
tiones Dei
cui den-
Sisr.

Ila. 55e I.

6⁶

San. 4.

miſerebitur quia omnis hypocrita eſt & nequam,
& univerſum os locutum eſt tultitiam.

Sicut Lalium inter ſpinas. Can. 2. 2.

Ut Sponſa, ità Sponſus floret. Viret illa
inter ſpinas, floret hic in ſpinis. Præſertim ve-
rô dùm latet Chriſtus in Euchariſtia, iis floret,
quibus Mundus aret. Sic Sponſa din Dilectum
in lectulo quæſivit, nec reperit. Ideò putat
Bernardus non inveniſſe, quia Gigantem quæ-
ſivit in lectulo. Sapienter ſans. Ego tamen
ide non inventum digerim, quia floridus erat
lectulus. Lectulus noſter floridus. Si ſpineus
fuiſſet, & nequaquam Hloridus, procul dubio
ab eo Sponfſus non abeſſet. Hâc enim de cau-
ſa vulneratæ, & deſpoliatæ Sponſus occurrit
Dilectæ, quam dolore expertem contempfit.
Et quare putatis fruftrà quæſitum Sponſum in
florulento toro ad oſtium Sponſæ occurrifſe,
pulſaſſe, vocaſſe, rogaviſſe, tantàmque in-
troëundi præ ſe tuliſſe cupiditatem, affirmando
ſe guttis noctium madefactum hoſpitio indi
gere? Quare, inquam, tanta cupiditas ſubeun-
di Cubiculi poſt repulſam? Fragrabat in eo
myrrha. Ad ſuaviſſimum anguſtiarum odorem
vir dolorum accurrit. Indè enim non abfuiſſe
myrrham ex eo licet intelligere, quòd ma-
nus Sponſæ diſtillaſſe feruntur Myrrham proba-
tifſimam, cùm ſurrexit, ut aperiret Dilecto.
Ideò ſe Horem non hortuli benè conſiti, ſed cam-
pi dixit, & Lilium convallium. Ideò cum aro-
natibus myrrham demeſſuit in horto. Ideò in
pectore Sponſæ myrrheis faſciculis involvitur.
Ides in rubo apparet Moyſi. Ideò in medio
fornacis adſtat cum pueris. Ideò Manna dun-
taxat in eremo depluit. Hinc eſt, quòd in do-
mo Phariſæi diſcubuit, quia amaritudine poeni-
tentis Magdalenæ ſaginandum ſe noverat, qui-
bus abunde paſtum teſtatur Chryſologus. Ni-

mirùm efſurientes implevit bonis, dimiſſis in-

ſuis opibus divitibus planè inanibus. Sic Chri-
ſtus ad ſervum Centurionis accurſurum ſe
cit, quòd ærumna tum infirmitatis, tum ſervi-
tutis eum raperet fragrantia. Hinc clamat:
Omnes ſitientes venite ad aquas, & qeti non ha-
betis argentum properate, emite, & comedite.
Non divites, ſed inopes, non ſaturi, ſed ſiti-

di-

bundi evocantur. Date ſiceram mœrentibus, &

vinzim his qui amaro ſunt äanimo. Pretium a-
quarum Ohriſti ſitis eſt ex Nazianzene: hoc
eſt, ſi miſer es, felicitatem emiſti. Si non
cares ſiti, non carebis aquis. Enimverò Gra-
num Chriſtus ſe nominat; ut inſinuet ſe in-
trà ſiipulas florere, minimè florentis fortunæ.
Sanè Lalium Euchariſticum inter ſpinas ver-
naſſe viſum eſt, quando in qua nocte trade-
batur Dominus, excoluit florem auguſtiſſi-
mum. At, inquies, Aufſter perflat, cum aro-
Mata fluunt in horto. Ità eſt: ſed præceſſit
Aquilo. Niſi furendo ille præceſſiſſet, fruſtra
Auſter blandiretur. Quid quòd ipſemet Chri-
ſtus cùm à Sponſa invitaretur ad Lectulum. Le-
tulus noſter floridus; & ad domum cedrinam;
ipſe ſe florem campi appellat: hoc eſt, florem
armorum, vulnerumque amicum, deliciarum
werò hoſtem. Hinc eſt, quòd Sponſa, cur ſe
foribus, pomiſque in ſuo languore ſtipandam
curaſlet, Sponſo tamen cavit, ne aliud nuntia-
retur præter languorem, verita, ne ſi ſtipa-
tam illam floribus cognoviſlet, quàm longiſſi-
méè recederet. Neque dicas eum in hortum

Oliva

deſcendiſſe. Deſcendit ille quidem in hortuu;.
ſed ubi myrrha maturuerat: amaritiei, audeo
quaſi dicere, cupidior, quam Sponſæ. Certè
Sponſa, cùm dilectum locavit in pectore, eum
Myrrhæ faſciculum eſt experta.

Reges eos in virga ferrea. Pſal. 2.9.

Ad Dei Verbum ita Deus loquitur, ut vi- Concio-
delicèt timore in officio cominendos curet, "atores
quos acquiſicrat ſanguine ſuo. Et quare putre- e
do & vermis audet excutere a dextera Chri- Laianmz
ſti ſceptrum Timoris, quod in ea locavit Pater, pradican-
& pro virga ferfea virgulam floridam, imò 1“5.
floſculum reponere, paſſim nuntiando populis Timendus
nihil mitius, mihil fuavius, patientius nihil Sger ra⸗
Chriſti regno & imperio. Itâne? Monet Deus pa pec-
Filium, ut exhibeat ferrum populis, & Tu flo- cantium.
rem locas in dextera Crucifixi. Aut clavum, lia ſa-
aut ferream virgam locare debes in manu ejus, .
niſi velis ſeductor inveniri, & reus teneri pa-
terni conſili. At, inquis, in cœlo canitur læ-
titiæ & miſericordiæ canticum, Alleluia. Poſt Apoc. 19
bæc, audivi quaſi vocem turbarum multarum in 1I.
cœlo dicentium Alleluia., Exaudio ego quoque
Alleluia; ſed in cœlo. Placet Alleluia, ſed
ubi à flagitis tuti funt cives. Canatur, ſed ubi
regnatur. Ut diſcas, non nos duros, ſed Te va-
num eſſe. Qui canunt in cœlo Alleluia, ad nos
tranfmiſere librum plenum væ, & amaritudi-
nis. At Columba ramum olivæ detulit. Ità
ſanè. Columba, non Corvus. Ut nimirùm in-
telligamus; non Impiis, aut Procraſtinantibus,
ſed Innocentibus miſericordiam adblandiri.
Canitur Alleluia, ſed lege ibi, quid cum Al-
leluia cantetur. Nempè laudantur Judicia ejus,
quia Juſta, commendatur ultio de peccato-
ribus ſumpta. Rursùs, nec in regno ſecuri-
tatis, ipfa exultatio procul eſt à timore. Re-
ſonante enim Alleluia, ceciderunt ſenicres vi- lbid. 4.
ginti quatuor tremefacti, & proni in terra di-
Xerunt, Alleluia. Nimirùm nec in colo cani
debet ſine pavore lætitia. Denique è tonitruis
erupit Alleluia: Ncut vocem tonitruorum magno- Ibid. 6.
rum dicentium, Alleluia. Placet Alleluia, ſed
fulmine. Exulta, ſi potes, inter fulgura. Quid
agimus nos, qui in exilio excolimus Alleluia in-
ter Lilia, quod in cœlo non niſi cum Tonitruis
reſonat. Dices, ſed clamat Propheta: Et læ- Pfali2
tentur omnes, qui ſperant in te: in æternum exil-
tabunt, & habitabis in eis. Rectè: ſed Prophe-
tam audi nunc, eundémque Evangeliſtam & “
Apofſtolum definientem, quænam fit ſpes. Et I. Ioddig:
omnis, inquit, qui habet hanc ſpem in eo, ſan- 3:
ctiſicat ſe, ſicut & ille ſanöétus eſt. Ergo præſump-
tio eſt, & non ſpes, quæ non expiat à ſcele-
re, ſed inquinat. Meritò proindè ſubdit Joon-
nes: Filioli nemo vos ſeducat.. Qui facit pec- Ibid. 71
catum, é Diabolo eſt. I nunc, & profitere hir-
cos ex Chriſti grege eſſe. Ideò David definiens
veram ſpem ait: Et non delinquent omnes, qui Pl.33,23.
ſperant in eo. Verùm quando ad Apocalyp-
ſim ſuperiùès confugiſti, moremur aliquantu-
lùm in eodem capite, & videamus, an Rex
ille potentiſſimus prædicari velit tam miſericors,
quàm affingitur ab Oratoribus interdum in
Templis. Et ecce Equus albus, & qui ſedebat ſu- Apoc.15.
per eum, vocabatur ſidelis, & verax, & oum Ju- I1,
Ritia judicat, & pugnat. Oculi autem ejus ſicut
Kamma ignis . Ey veſtitus erat veſte aſpersd Se⸗
Janguine : . Et de ore ejus procedit gladius
Aciitäs

6 re

inung

veritas
Regſie

rtun,
Ade
(en
Ore ntn

. 19

1

tu, Nnnr
Ae,
lun ne
Nart inze
Nidem, de
lenting i“
Mortba,
Aur danm
n manlen

eteten ſ.
10 Cannur k.
Alehti Nin

negoq
Alehan,
natut, bl
10s, len
Uleluia, an
& ammier.
2 GCetult 1
Utmiminm-⸗
Ocraſimmnbe,
am Whlren
qil an
tur Judcait
tio de e
n teglo kin
mdre
t gin,
toni in tii-
gec in eid
itruorunnmie
cet Aleluu,
el ſloun
mnsAe .
lcum Tun
Mofbeu hl
in denniu.
e: kahrl
Hyenglia
enam t en ,
ſen n 1

nnt
n aſiti
nde ihan 1

1 ce ,

Stromatum, Lib. VII. 1 07

acutus, ut in ipſo percutiat Gentes. Et ipſe re-
get eos in virga ferren & ipſe calcat torecular
vini fi roris iræ Dei omnipotentis. Et habet in
„ veſtim ento, G in ſemore uo ſeriptum . Rex Re-
Rsruirein gum, & Dominus dominantium. Quid ais ad
m Cyle- Rac! Eſtne ommino lrarum expers Judex Mun-
mydi ſan- di à (Quare populos ſeducimus? Quare floreum

Rex inſe
per ſe; 7
niat: &.α
ità adſit

Aun⸗ e. ekhib emnus eum, qui ſe terribilem exhibet vel
aer te⸗ Joamai? Oculi ignei, armatum Os, ferreum
gt. Seen krum ſonaântne Juſtitiam an Miſericor-

Suferior Gien1? Veſtis aſperla ſanguine videturne tibi
ibſe invi eſcila indicare, an potius funera: Quid Tor-
aelet⸗ „s Culezu Iræ Dei omnipotentis ab ipſo compreſ-
. Iuin.? Torculari exprimitur vel fex botri. Pla-
catis m& wult totam Iram effundere, qui eam torculo
uratur. cx] mimit. Infſcriptio verô illa Regis in femore,
nôr ine innmuit, nec obliviſci bpoſſe, aut præte-
rire velle, queæ fragilitati, crimina à tam mul-
tis indulgentar. Vel in femore regiam exercet
Peſteſtatem. Ubi ergo Pater erit, ſi ibi Rex
eft, ubi Patres inſcribimur? Væ nobis, per-
intnis! Deus nec in ſemore regiam deponit Se-
veritatéem. Quid aget de iracundia, de ſuper-
Pia, de crudelitate, ſi nec carni parcit? Et per-
Aiet terram Virgä oris ſui & ſpiritu labiorum
Norum irterficiet impium. Et erit Juſtitia cin-
cgulum Inmborum ejus. Haæc autem aget, cùm
Tbid. 1. apparebit ut flos. Egredietur virga de radie
Jrſe, & Mos de radice ejus aſcendet. At, in-
AYiunt, in nuptüs unus duntaxat e cœna trahi-
tut in tenebras: ſed hoc me terret. Si enim nec
in epulo parcit, ubi parcet? Si ubi tot veſtes
nuptiales emicabant, eàâ exutus tanto traditur
ſupplicio, quid præſtabit, ubi nullus ferè ful-
get in ſtola innocentiæ? Nos quidem inter æra
multa probata, unum non difficie admittimus
adulterinum æ& : Deus veròô tot inter Juſtos
unum reperit reprobum, & plectit. Sed unus
tamùm plectitur. Quia unus tantum caruit ve-
ſte. Nunc ſi unus tantùm caret innocentiâ in
Mundo, unus peribit. Non enim plures non
veſtitos nuptiali chlamyde invemt, & ex eis
umum duntaxat malè tectum abjecit in tenebras.
Quem offendit, illum damnat. Alioquin Vir-
gines quinque invenit fatuas, & omnes exclu-
ſit. Unus peccavit David, & ſeptuaginta mil-
lia interfecit. Unus Achan erravit, & innume-
ri cecidere. Solus peccavit Adam, & non ſo-
Ius exulavit. Dices, quid de ſe ipſe dicat, non
attendo; ſcio prædictum de illo, quod valdè
Iſa.42. 3. Miſericors futurus ſit. Calamum quaſſatum non
conteret, & linum fumigans non extinguet. Ut
(ſciathus an in hoc oraculo lrarum aliquid la-
teat, audiamus expoſitionem non meam, ſed
Gregorii. Quid calami nomine, inquit, miſi
L. 33. Judaici populi temporale regnum denuntiat? vi-
mor. C. rens quidem exterius, ſed interius vacuum. Et
Qduia in eodem populo genus jam regale defece-
rat, & regnum ejus alienigena poſſidebat, aptè
hoc idem regnum calamum quaſſatum vocat.
Quid verò per linum miſi Sacerdotium ex primi-
tur, quod lineis nimirùm veſtibus utebatur?
Quod quia charitatis ardorem perdidit, quaſi
amiſſo jam igne fidei, non ardens , ſed fumi-
gans fuit. Incarnatus autem Dominus calamum
quaſſatum non confregit, & linum fumigans
non extinxit, quia Judææ regnum, quod pe-
nè deſiructum jam fuerat, ejuſque Sacerdo-
tium, quod ignem fidei non tenebat, non po-
teſtate Judicii perculit, ſed cum patientiæ lon-
Samimitate toleravit. Ergo tota ejus Miſericor-
dia non confringentis calamum eſt, quèd ali-

Iſa. 117 4.

quandiù toleravit Jeruſalem, quam brevi im-
mani obſidione vexatam expugnatâmque dele-
vit funditus. Si parcere dicitur, dum urbem
excidio penè ommnium crudeliſſimo evertit, quid
Præſtabit ſæviens? Fateor, ex nullo Propheta-
rum oraculo vehementiùs timere didici Iram
Dei, quam ex hoc, ubi everſurus urbem eam
tamen non ſe quaſſatum iri profitetur, quòd
ruinis ejus annorum non longas inducias indul-
ſerit. Abſolvamus omnia, in medium adductâ
viſione Joannis. Vidi, & ecce nubem candidam: Apoc. 14
& ſuper nuthem ſedentem ſimilem klio hominis, 14.
habentem in capite ſuo coronam auream, & in
manut ſaa falcem avutam. O pavorem! O me-
tuendum Principem! Si cùm ſedet tranquillus,
Sc quidem in habe candida, qui color pacis in-
ſigne eſt, falcem pro ſceptro geſtat: quid ro-
g0 geſtabit, cùm ambulaverit ſuper pennas
ventorum, & ignis ante eum præceſſerit, il-
lum ambiente in circuitu undique tempeſtate
Prævalida? Si coronatus auro falcem excrit,
quid jaculabitur onuſtus caſſide? Si inter can-
delabra ita formidandus apparet, ut Joannem
intermori coëgerit: rogo, quam terribilis ap-
Parebit in tribunali judicaturus? Et quidem ani-
madverte loquendi formam. Ubi agitur de
milericordiæ inſignibus, additur, quaſi: Tan-
dum lana alba. Tanquàm nix. Nimilis aurichal
0.:: Facies ejus ſieut Sol. Ubi verò Irarum inſtru-
menta expomuntur, additur omninò nihil. Ha- bid
bebat in dextera Iſua ſtellas ſeptem, & de ore lbidem.
ejus gladius uträque parte acutus exibat. Non
tanquam Gladius, ſed revera gladius prodibat
Peracutus. Hæc porrò ne putares ſapere duritiam
legis, poſt Evangelium Evangeliſtæ patuere.

Apoc. 1.
13.

Tulerunt pallium meum mihi uſtodes mu-
rorum. Can. 5. 7.

Par ſanè crimini poena. Ne tunicam aftere- Vecatio-
ret, pulſantem ab ſe Dilectum excluſit. Ex- ni ISi-
WPoliavi me tunicâ meâ: quomodoò induar ilid? S,
Ne tunicam contereret, Sponſum ſprevit. En H
quomodè Sponſum exquirens amittit tunicam. reluctans.
In co, in quo peccavit, plectitur. I nunc, & Gan. 5. 3.
lude cum Verbo. Cave, ne illud excludas : Dei 6
nam eo privaberis, quo ad repulſam impelle- ir-
ris. Non unus, ne Libertatem amittat, vocan- Obedien-
ti Deo obluctatur. Væ miſero! Brevi & Deo ia ſpreta.
carebis & Libertate, in com pede eorum fſce- Religionis
lerum compellatus, quorum ne quidem nomina ""ania
ſomniaſti. Alius, ne excidat hæreditate, obe- rrz
dire Sponſo detrectat. Ad inopiam redigetur Sanirati,,
omninô. Ne minus amer, Sponſo non aperio. & Fame
Detereris brevi ab amicis, quos ne la deres ara ni
Chriſtum excluſiſti. Valetudine deſtituar, ſi il- "ia looo-
luc me contulero, quò me Obedientia impel- if dn.
lit. O te miſerum! Morieris, ſi illè non te con- ri den &
tuleris. Veſtis, quæ Sponſum excludit, detra- Oted en-
hitur: & quam induere recuſavit Sponſa, ut tiam tol-
aperiret Dilecto, eàdem exuctur per vim, cùm S
Dilectum conquiſierit. Cur non obedis Chriſto H
tuo, cùm ad te accedit guttis noctium, hoc fons.
eſt, ſummis conſectus curis, ut per te ſuccur-
ratur anguſtiis ſuis, exercitio muneris vilioris .
quod tot alii refugiunt? Cur non admittis ro-
gantem pulſantéemque? Quia, inquis, meum
decus in vilitate illà muneris periclitatur. Cre-
de mihi, Periculoſius periclitabitur in ſplen-
doribus Luciferi Miniſterä. Permittet Deus,
ut vilior fias in ſummis, qui ſummus evalſiſſes
in minimis. Saül aſinas quæritans, in ſceptrum
Imncur-

108

incurrit.

Wemili-
tas ſubli- Booz. David aà paterna domo ablegatus prolu-

Ruth ſpicas colligens cooptatur à

mis. , 6. . .
ſit, luctatus cum Urſis, atque Leonibus, tri-

Religionis umphis ſuis. Idem, dum paſcit gregem, in

veut Regem ungitur. Quin & viliſſimo defunctus
io*s. munere, viam ſibi ſtravit victoriæ. Cum enim
1. Reg. detulit polentam, panes & caſeum, ex Patris
17. 14. imperio, ad tribunum & ad fratres, Gigantis
extulit ipolium, & gener Regis efficitur.
Omnes, quæ ſua ſunt, quætunt, non
+ 0 „ 4 .
quæ ſunt JESUCHRISTI. Phi-
Eeeleſia- Non ſoli Mercatores mercaturam exercent:
Ktieorum Sacerdotium quoque mercatura interdum eſt:
7, „ Etiam Petri navicula rarò quidem, aliquan-
* . . . .
d:a, do tamen merces vehit. Aliquis aliquando Ec-
cleſiaſticorum ſine ſpe lucri Eccleſiæ non inſer-
Ambitio. Vit. Magnus interdum concurſus ad Petrum:

ſed, qui olim clamando, Aurum & Argen-
tum non eft mihi, claudos ambulare docuit; ſi
eadem nunc ſucclamaret, cogeret claudicare
Cürſores. Inter innumeros qui mente optimà
Eccleſiæ miniſtrant, aliquis aliquando ſeſe im-
miſcet, qui pro Eceleſia ne pedem quidem pro-
tenderet, ales repentè futurus è teſtudine, cuùm
Act. 3. 6. Petrus ait: Argentum & aurum non eſt mihi,
quod autem habeo, hoc tibi do. Induere cruo-
re Martyrum. Is tàm rarus, inſtrumenta do-
loris Domimi, ſuperbiæ ſuæ famulari jubet, ut
fiat ambitionis ſtemma, quod cæteris incita-
mentum eſt Humilitatis, & Laboris. Video
claudos ad Petrum currere, ſed quia dicturum
malè ſperant, argentum & aurum eſt mihi.
Tunc per hos clamare verius poſlet Petrus,
Argentum & Aurum non eſt mihi. Non enim,
ſub rapaci Sacerdote, Petro ſerviret argentum
Petri. Vaniſſimi Levitæ cupiditati, vanitati,
luxui militaret Auri ſacra coacervatio. O pau-
periorem (Si quæ non agitur hâc noſtràâ ætate,
ageretur aliquando expedita ab eo nundinatio,)
poſt opes, Petrum! Queè ditior effet, paupe-
rior fieret. Sed quo anmo putamus laturum
tunc illum ſacrarum pecuniarum dilapidatio-
nem, qui, retinentem fibi partem patrimonii
ſui Ananiam, lethaliter perculit cum uxore?
Væ Sacerdotibus, Si qui, futuris poſt hos
(quos nunc miramur planè alienos prorsùs ab
auro) temporibus, rapinam rimarentur in ho-
locauſto. Nam ſi perit, qui coràm Petro non
toto ſe ſpoliat patrimonio, quis finis deſpolian-
tium Petrum, ut ſuorum amplificent patrimo-
nia? Planè Petri Navicula magnis tunc jacta-
retur fluctibus, nec foret, qui Chriſtum exci-
taret, ut Ventis & Mari præciperet tranquilli-
tatem, quam in ſubmerſionem ſacrorum Nau-
tarum, non Neptunus concitat, ſed Plutus,
non Tolus ciere ſolet decumanis excitatis, ſed
Favonius author Malaciæ. Eccleſiam ſiquidem
non procellæ quaſſant Freti perfurentis, ſed
illecebræ arridentis Oceani. Perit Virtus, ſi
non periclitetur: enatat, ſi mergitur; cui Por-
tus Charybdis eſt, cui Syrtes ſunt Statio.

Avari-
zia.

Venite, mittamus lignum in panem ejus.
Jer. II. I9.

In vidi O Furor? Panem fatentur, & tamen de eo
accuſato- corrumpendo conſilium ineunt. Parcerem ſa-

ves neor- nè illis, ſi in ejus panem lignum mitterent,
rigibiles»

ſementem fecere criminum. Saül quoties Davi-

Oliva

quem venenum putarent. Verùm inecuſabi- & per.

lis malignantium iniquitas eſt, quæ vitam & lſecutoren uN
ſermonem Juſti Panem dicit, & tamen inficit. Mort .
Equidem, ut irrepſerit in cor Livor, nec ſan- eati e
ctitate, nec potentiâ abſterremmur à perſecutio ſenum
ne Juſtorum. Inſecutus eſt Pharao Ifraëhitas. Principiis etl

Eſto, excedentes ex ..gypto transfugas puta- Razdi uen,

verit, ideéque fupphicio dignos. At, cùm vidit ir vigis. er N
Patuiſie recedentibus viam in .Æquore, ad tan- imn on
ti miraculi novitatem venerari debuit abeuntes:
debuit iis propitius reddi, quibus, vel Maris nlliert

. 11
Hert,d

procellas intuebatur, & blandiri & famulari. 2Dðèðèð
X . . . . . 4
Veruùm . Invidentia ut ferri cœperit in præceps, nek,
nulla vi retinetur. Stephani vultum clareſcen- Magum,
tem, & Angelico perfuſum nitore ſuſpexere Auct,

Judæi, lapidibus nihilo minùs obruerunt. Spon-
ſa a cuſtodibus inventa, cœpit non benè excipi.
Eſto obvolutam pallio non agnoverint, ideoô-
que non mirum ſi eam reveriti non ſunt. At,
poſtquàm ei abſtulerant pallium, & Regis
Sponſam efſe cngnoverunt, cur non honoratur?
Scilicèt. Tunc enimverò furere ſtatuerunt. Per- hinati,

erhn, Nr

cuſſerunt eam, & immani audaciâ vulnerave- Ren Nuid
runt. Puto, ſi agnoviſſent eam, cùm detrahe- e. , umegter
rent pallium, reveriti Sponſæ nomen coluifſf- Crumfi,

ſent, non vexaſlent. Verum, quam non notam
ſpoliarunt, notam percuſſere. Neſcit enim qui-
eſcere furor, ut ſævire cœperit. Chriſtus, poſt ,ſ
ſolis eclipſum, ſeductor appellari non Gelir, An.2.
qui malefactor ante prodigia lucis appellatus
eſt. In horto ad ejus vocem corruere milites; Gratis
non tamen ei pepercerunt, cùm ejus imperio Dei copbe⸗
furrexere. Immaniores fuere poſt miraculum. aα
Noônne apertiſſimè cognovere Scribæ, fſurre- Peccati J
xiſſe Dominum è& ſepulchro? An ideò adora- Aamze.
runt? Cumulavere tunc, maximè ſceleribus
ſcelera. Seduéctorem dixere Chriſtum, Apa-
ſtolos furti inſimularunt, mentiri milites coëge-
runt. Domini miracula, in Judæorum pectore,

dem Juſtiorem ſe faſſus eſt, quem tamen per-
equi non deſtitit. Eſau in Matris utero infeſtus
fratri, nec poſt funus Patris ceſſavit ab odio.
Impius Boleſlaus Staniſlaüm propriãa manu ob-
truncat, à quo mortuum Petrum in judicium
adductum expaverat. Judæi Lazarum redivi-
vum necare ſtatuerunt, quòd multi eo redivi-
vo in JEsM crederent.

Sedens adversum fratrem tuum loqueba-
ris. Pſal. 49. 20.

Itine? Ut nihil fiat, frater occiditur, profu- Lingus
ſo non cruore innocentis, ſed pudore? Sedes, & o7a.
jugulas? Nec Tigrides ſedendo ſtrangulant. Leo 1 i, .“
ſurgit, cùm lacerat. Fulmen cadit, cùm cædit.
Evaginatur gladius, ut trucidet. Carnifex ſtat,
cùm perimit. Tu ſolus, ſedendo;, interficis. Et
quidem linguâ, quæ ſævit, non evaginatur, &
vulnerat. Planè non erravit natura, cùm rubo-
rem labiis impreſſit. Quid enim ante linguam,
vel propè linguam, jacet incruentum? Quid,
quòd non rarò nobis illud accidit, quod militi
propè Crucem contigit: qui, ut oſtenderet,
quàm ſcitè collinearet, haſtam in cor Jns infi-
xit. Ad pompam artis, ſæviit Galeatus miles in
cadaver hominis & Dei. Utinàm Tu quoque
ideò non adversùs fratrem loquaris, ut teſtatum
ſit, te poſſe aculeatè loqui. Fit ſtrages animo-
rum;, ut hvor non exulet: & ne nihil agatur;,
noſtris facetiis confoſſa proborum Fama animam
agit. Ludus eſt, ferire non carnem, ſed corce⸗ .
* .

N

e
millt
Ns Ae,
„

ol t N
lgud
cnnd
ote,elt,
iti
1 Kn
ninineeg
lum Cerie
tote ilenn
twerunden
on benten,
dverint, i
non ſunt
non honcran
ſttnenne
dici nlldein
m,Chnceree.
2 Nen kll.
Glum Inu
Neleteing;
. RK
elari nonet,
lhrizei
ottete ip,
un en iin
Pokt mmun
Chrikun k⸗
Gtrimäimtenf
deonnn it
Seil oonae
Ibem tni
lins ent
clntl
ehiü md
Nttun n n
ei Luumnii
Atnlien en

,tuun l

cilth, e,
pudotel ⸗
nlalt,
alr Cnit,
endo, ne

rtleltunm

.. (W
ccictt,
gu .. 1

“

Pan
lnnarli,
vit GIeins

Stromatum, Lib. VIII.

Et cum pervetſo perverteris. Pſal. 17.

„Quamlibet dulcis latex fluat, ut in mare
Amicitia . . .
imuri. defluxerit, amareſcit. Dicunt omnes- Crucift-
Matt. 27. gatur. Non omnes in forum iniquo in JEstN
2;3, animo concurrerant. Alius eò accurrerat ut
Iitandi fureret, alius ut ſpectaret, alius ut opem fer-

eptimi. ret, ſi liceret. At ubi exclamari à Scribis coe-
Mendi pit; clamaverunt omnes adversùs JEsSUM. Ar-
danna. duum eſt, difſentire à concione. Quod agitur,

illud agamus, neceſſe eſt. Petrus in atrium in-
greſſus eſt, ut Jzsk vinctum lacrymaretur.
Verùm, ut vidit miniſtros ad prunas, à luctu
ad delicias ſeſe convertit. Inter Moabitidas,
vel Salomon Idolum coluit. Vix, inter pro-
cumbentes, ſtatur. Intuere in fodinis aurum:
neſcit in luto fulgere. Luteſcit cum luto. Non
dià innocens fuit Eva Serpenti adblandita. E
conſortio cum animalibus, videri fortè poteſt
Noëmo aliquid hebetudinis affricatum. Deni-
que, innocenter quidem, ſed improvidè jacuit
ludibrium fili, & probrum ſenectutis.

Fem, e. LDominus regis me: nihil mihi deerit.
re ner ö Pfſal. 22. 2.
Kämia.,
Dei eore Qdi mihil deerit, ergo nec Fama. Quare er-
Ie permir go tam ſolicitus angeris, ne pudore fuffunda-
e. IisS? Qui veſtit Lilia agri, non ſinet te inte-
Ezcuſa. Ctum. Ipsà felicius nuditate tegéris. O Maria,
tiones fri- quam procul à te abjeceras Famæ curam, cùm
vo« ab Angelo Mater Domini dicerere! Nuntia-
Derig tur illi, quòd conceptura, & paritura ſit fi-
ir ſele. lium. IIhcoò interrogat, num ſalvà Virginita-
tata. te, id ſit futurum? Ut reſcivit Viginitate non
Hemili. ſe carituram in partu, reliqua Deo permiſit.
. Non emm Angelo dixit. Salvo pudore conci-
piam, ſed famà periclitabor. Quid enim ſentiet
oledien- de me Joſeph, cùm uterus intumuerit ? Non
tia œca. te, quæſo, tædeat tantum Sacramentum illi
quoque indicare, ne parturientem Deum; ſuſ-
Picetur iniquitatem concepiſle, ſcelus paritu-
Gloris nö ram. Non mode hæc Angelo non nuntiavit,
Theréla, ſed nec, cùm videret, tumeſcente jam utero,
fluctuare virum incertum conſili, monendum
cenſuit de myſterio. A Deo ſe curari certò
ſeiebat, illi ſua ſéque penitùs curanda dimiſit.
Nec fruſtra. Angelico enim monitu, certior
ſactus eſt Joſeph de integritate Sponiæ, quam
Virginem & fœtam credere, ejus tantùm te-
imonio, quæ conceperat, prona nimis ad
credendum ſimplicitas videri potuiſſet. Abra-
hamus, indictâ ſibi de filio hoſtid, non mi-
nus fllio ſpoliabatur quàm fam. Quot enim
maledictis patuiſſet Senex, fili vel Carnifex
vel Sacerdos! Undè probaret, quòd Dei juſ-
ſi in ſua viſcera ſæviiſſet? Verùm, duùm tamam
negligit, & filium non extulit, & extulit no-
men. Apoſtolis mandavit Dominus, ut ſolu-
tum cum Marre pullum ad ſe adducerent. Ti-
mere certè poterant, ne aut furti Dominus
die illa, aut inſaniæ notaretur, alieno ovans ju-
mento. Verùm aſello inſidens Rex, Prophe-
ta, Salvator conſalutatus docuit, ibi fſamam
decorandam maximè, ubi, Deo ommi de no-
bis permiſsâ curd, extremum imminere diſ-
crimen putabatur.

Ethicæ Comment. Tom. V.

109

Væ, gui conſuunt pulvillos. Ezech. I 3.

Sæviores procul dubio pulvilli, quàm gla- Tepidors
dii ſunt. Graſſantur hi mitius in Ecclefus, Proleczo-
quam illi; mallemque vibrari haſtas in Chri- gecoyiias
ſtianos ſatagentes, quàm pulvillos dormienti- tom im-
bus ſupponi. Ut quod ſentio ſcribam : Non pedientes.
carent pulvillis, qui pulvillos ſupponunt. Si Protecfto-
enim ipfi ſtarent, non ità cadentes jacentéſ- Sirneig
que foverent. Gentilium mores minus, ut cre- Kaads.
do, Petro diſplicuerant, cùm à Chriſto au- rum cu-
divit: Euntes in Mundum univerſum, Prædi- Kodia.
cate Evangelium omni creaturæ. Nihil viſus eſt Marc. 16,
arduum audiviſſe: at ubi orare copit, & ad
opus accingi, non modè perdifficilis, ſed om- ic
ninò inexſuperabilis viſa illi eſt animarum ab difßicilis.
Idolis ad Chriſtum traductio. Demiſſo & coœ-
lo linteo monſtris oppleto, horruit Petrus.
Abſit Domine, quia nunquäm manducavi om- Act. I e
ne commune, & immundum. Excuſarat Petrus, 14.
ut puto, Gentes, eâſque docibiles Dei credi-
dit, cùm de iis convertendis inter Apoſtolos
ageretur. Verùm in Oratione Monſtra appa-
ruere, quæ in colloquutione homines, etſi
immites, videbantur. Quaàm multi Peccatores
excuſant, quos procul dubio Angues appel-
larent, ſi in oratione ante Deum eorum mo-
res expenderent! Petro tunc Monſtra viſæ
ſunt Gentes, cùm oraret, & cùm jlamjam ea-
rum Duces efſlet excepturus. Quoties Abraham
aut otioſos; aut ſævos appellavit eos, à qui-
bus Aves occidebantur! Ut verò ſacrificium
exorſus eſt, tunc enimverò earum importu-
nitatem deprehendit. Deſcenderiuntque volucres Gen. 15.
ſaper cadavera, & abigebat eos Abram. O- II.
ranti Jacob non omnes Angeli aſcendere viſi
ſunt. Afſcendentes ſpectavit alios, alios verò
deſcendentes reſpexit. Non modèò Jahel Siſa-
ram initio non odit, ſed fortè amavit. F ugien-
ti occurrit, fatigatum excepit, dormiturum
operuit. Brevi tamen pertæſa hoſpitem, quem jud. 45
ſine ira in domum admiſit, imperterrita ex- 21.
cluſit & vita, infixo ejus temporibus clavo. O
quot Jaheles, Siſaras non improbantes, quæ,

Zelus ob.⸗
ſervantig

ſi fortè eorum experirentur mores, non faſti-

dirent ſolùm eos, ſed immamiſſimè lacerarent.
Intra ad me Domine mi, intra, ne timeas. Ibid. 18.
Verùm blanditiæ citèò in funera verſæ ſunt.
Vel ipſi Sacerdoti Aaron viſa eſt non execran-
da, percellendaque importunitas, populi ef-
ferata cupido idololatrandi. Denique ſuis ipſe
focis ex auro vitulum conflavit. Quid verò
Moyſes? Flagitium inexpiabile credidit, &
innumeræ multitudinis cruorem effudit. Ni-
mirùm verſanti cum populo Aaroni quaſi vi-
ſa eſt ludere multitudo, ante idolum provo-
luta. Moyſi verò deſcendenti de Monte ſce-
leris immanitas tota innotuit. Ità eſt, non om-
nibus flagitioſorum turpitudo proſtat. Edixerat
Jrsws futurum, ut à diſcipulo proderetur;
deſignavit quoque proditorem buccellæ intin-
ctæ exhibitione. At nullus proditorem depre-
hendit. Et Irsüs quidem non dixit, Qui in- Matth-
tinget, ſed qui intingit mecum manum in pa- 26.232
ropſide, hic me tradet. Is proditor deſignatur,

qui intingit! nihilo minas cùm ſolus intinge-

ret Judas, proditor credi non potuit. Uſque
adeò vel proditores Chriſti videri nequeunt
ipſis Apoſtolis proditores, cùm à Ohriſto pro-
KE* duntur.

I1IO

duntur. Quid quòd Abrahæ luſiſſe viſus eſt
Iſmaél, cùm futuris flagitüs in Iſaaci detri-
mentum proluderet. Juſſus ille eſt à Deo, u-
xorem audire, puerumque cum Matre domo
proturbare. Ubi cum Deo egit de ſerva, dé-
que Filio ejus, non ſeriò tantum, ſed ſeve-
riſſimè in eos animadverti, utre duntaxat a-
quæ & pane inſtructis, quam longiſſimè à ſuo
tentorio exulare juſſis ambobus. Nec poſi tres
annos permiſlum eſt Domino à Villico, ut ſte-
rileſcentem ficulneam exſcinderet. Nunquam
deſunt ſterihbus Patroni. Credo equidem,
quòd ſi fruéctuoſæ arbori Paterfamilias ſecurim
interminatus eflet, pauciores pro ea interceſ-
ſiſſent. Placet Roſæ fovere ſpinas, dumiſque
incubare. Non una eſt Cleopatra, quæ aſpi-
dem lactet. At luimus ſaginatæ viperæ poenas,
noſtro funere ejus toxico comparato. Vivent
& in Eccleſia, & in Cœnobiis Deo penè mor-
tui Alumni impuniti: ſed moriemur nos, qui
non perdimus degeneres, at præponimus pro-
ficientibus.

Mortiß. Exerce autem te ipſum ad pietatem.

catio Paſ- . . —— .
ſianum. Nam corporalis exercitatio ad modi-
Mor tißi- ocum utilis eéſt. I. Timoth. 4. 8.
catio Cor-
poris mi- . . . .
noris pre- In Syriaco. Exerce te ipſuim in rectitudine.
rii ι, Nam exercitatio corporis ad exiguum tempius
en 6 prodeſt. Utilior ſanè & ſævior cordis lamiena;,
7asi, onr. duam carnis. Hinc ex Domini verbis David

dis, & clamat: Lapidem quem reprobaverunt ædifican-
Glorig. tes. Lapis angularis Chriſtus eſt, qui non que-
Pfſal-117. ritur, quòd contuſus, conciſus, comminutus
22. toties fuerit Judæorum immanitate, ſed illud
Ideò Re- . . . J. .
ligioſi au- duntaxat dolet ſe reprobatum ab eis. Nimi-
ſieri non ruùm cordis cruorem fudit reprobatio, clavi ve-
ſpernant 1ò ſanguinem corporis profudere. . grius ve-
Eccleſia- rò tulit Dominus contumelias ſuas, quam pla-
Picos en gas. Rugiebam à gemitu cordis mei. Tum caro;,
R 4 go. tum cor, ſua vulnera in Chriſto complorabant.
via jeju- Illa de vulnere, illud de dedecore lacrymaba-
nantes. tur. Verüm Dominus irrugit, ob gemitum
Pſ. 37. 9. Cordis non carnis. Ideò Iſaias, cum eum appel-
Gleric lavit virum dolorum, non plagarum, ſed op-
wanaæ ron.- . 4 e
temptio, Probriorum meminit. Deſpettum, & noviſimum
& iv Re- Viroriun, virum dolorum. Clariùs ex Hebræo.
ligione Deſpectus eſt, & abjectus inter viros, & vir
wmunerum dolorum. O quàm durum cilicium humilitas
Mae eſt! Quàm ſæva catena dedecus! Malo jejuna-
ſolidior & IE, quam deſpici. Malo plorare, quàm rideri.
verior ſt Jatius, eſt, inquit Hieronymus, Romachum
Mortiß. dolere, quàm mentem.. Sicut fragmen Mali
Tere. punici, ità genæ tux, abſque eo quod intrin-
., 2313 Jecus latet. Fragmen vulnus eſt. Sed fragmi-
22s & Ha- e ſævius eſt, quod intùs latet. Cordis lanie-
miliatio. na carnis conſciſſione pretioſior, quia & a-
Virtus ſo- cerbior, Sponſo eſt. Hinc illæ Domini voces:
in: Ego autem ſum vermis, & non homo, oppro-
Spord brium bhominum &. abjeélio plebis. Omnes vi-
pro Chri- dentes me, deriſerunt me. Quando de vulne-
So. ribus agitur corporis, Dominus plagatus qui-
Talenta dem, ſed homo dicitur. Virum dolorum. Ex-
alacriter. ferre infirmitatem. Ubi verò vulnera cordis?

Pſ. 21.7. hoc irriſiones „ contumeliæ, probra explicant.
Gloria Ex hominum expunctus ſyllabo, vermis ap-
VYana.

pellatur. Ea Propter Chriſtus, cùm induceret
Iſa 53. 3. parabolam vinitorum, dixiſſétque à colonis

ſervorum, alios fuſtibus, alios gladiis occiſos,
filimm extrà vineam ejectum, ibique confoſ-

Oliva

ſum exponens, quaſi immaniores fuiſſe colo-
nos indicavit ejiciendo, quam occidendo. E- ſ⸗
quidem cruoris prodigos reperies innumeros, D
Gloriæ raros. . D
. iiltk.
rlen
Miſereor ſuper turbam: quia ecce jam nnd
triduo ſuſtinent me. Marc. 8. 2. n e
. ,et
Pernega, ſi potes, regno diſſimilem Domi- Servie luge
ni ſervitutem. Quid, quæſo, felicius, quam Der ſelix. e⸗
Chriſtum ſequi, cui pluùs æquo viſa eſt ex- ſol
pectaſſe Turba, quæ triduo cum eo ſubſtiterat. . bele
Subi, quæſo, aulam, & ſcrutare, an triduo Aalici
quatriduéôve præſtolati tantùm ſint benignita- miſeri. zet
tem Principis ſervi annorum centum. Non qua- ſac
triduo expectarunt, ſed quatriduam ſunt, & it 4
fœtent, diuturnitate miſeriarum omninò pu- n,
tres, & exeſi. Neque ſolùm ob id, felicius eſt 1
Deo ſervire, quàm Regibus: ſed eâ quoque de 1
cauſa, quòd quæ Chriſtus largitur, minima n
quidem videntur, ſed inter manus exſaturato- 1Kn

rum creſcunt. Fragmenta ſunt cùm apponun- Vide §.
tur, panes fiunt cùm manducantur. Pullulabat Ambroſ-
annona inter digitos convivarum, ſi Ambroſio in Luc.
credimus. Verùm in aula apponuntur panes, Digaita-
ſed micæ erunt, cùm ori ingerentur. Abbas tes miſers
remuntiaris? Salutationes undique, & ubique .
gratulantium officia. Verùm, ſubductis ratio-
nibus, tantùm exhauſere munera, ſigilla, pen-
ſiones, onerâque cætera, ut miſer ex Abbatia
ſolùm tibi ſupereſſe baculumn doleas, quo ne
quidem ſuſtineris, ſed flagellaris. Rursus Deus
attendit merita ſingulorum. Quidam enim de Marc. 8
longe venerunt. Ubi, quæſo, iſta audiuntur 3.
præterquam in aula Chrifſti? In Aula, propè
Principem eſſe, ſalutare eſt, de longè verò ve-
niſſe mortale. Non quantùm incommodi ex-
hauſeris, ſed quàm charus illi ſis, origo eſt fe- .
licitatis tuæ. Et dimiſit eos. Neque hæc mimi- Ibid. 100.
ma felicitatis portio eſt, jam expletum ſatu- SeperiÜk
rumque dimitti. Ex Aula quamplures jejuni evea⸗
emittuntur. Nulli licet ſaturato diſcedere. Iunc Dignitas
ſerviendum eſt, cùm diù inſervieris. Vel liber- cui confe-
tas amittenda eſt, vel merces. Denique quan- rende.
ti facienda eſt divini Regis humanitas. Miſe-
reor, inquit. Non-rogatus, ultrò ipſe ſervo-
rum meminit. Neque ſolùm proſpicit, ſed mi-
ſeretur. Ex imis præcordiis noſtræ calamitati
conſulit. Quære iſta apud homines. Beneficia
non largiuntur, ſed ingerunt. Coacta in ma-
gnis ædibus congiaria projiciuntur, non diſ⸗
penſantur, ut rapto vivant, qui rapturi inſer-
viunt. E Domo Dei profluunt Dona vera &
Latices, non Tantalos hiantes eluſuri, ſed ex-

. trin
Mr

man
utn
0
mig

pleturi, pro Numine laborantes. Manus Deo Alm
loquitur, non os. Imô, nec os à Deo impe- N
trat, ſed auris: Qui enim audierunt, hi epulas, un
non flagitantes conſequuntur. Adeò Numini is El n
maximè ſupplicat, qui nihil petit. Kge
. un
N
Projecit, & verſa eſt in colubrum, itd Eebeh.
1
ut fugeret Moyſes. Exod. 4. 3. un
. h
W

. . . 7 . n
Quòè fugis, quidve refugis? Quid fugio ra. „
Serpentem. Nonne vides, quâ feritate mihi N

mortem minetur, qui me dudùm fulciebat? R
Et quidem non tantùm doleo, quòd baculus
meus degenerarit in monſtrum, ſed quòd co- Nl
ram Deo degeneraverit. Siſte, quæſo. Nem- Ral
pè: Poſt amplexatam Religionem degeneravn Aril
miſellus.
. eh

1.

len D
ln te
enliſt
le atii
tun Nac,
idanin
im ommn,.
d eina
tgitur, niin
anug erltus
Gmeho
nur. Mll
ollntn E
gerentat kit
e, Ei
, wbide
nerayl
ilet er i
n Goleu, m
laris. Auale

de longene .
n incomd
lliſs, Uiſddt
m ehein
gvunglunß⸗
Nato Clccter ſt
ermiets W
ces. Denigkes
mn roffet t
is noltee .
Ahominet lun
unt. Ccn
Viciuotur uu⸗
t, di afun
Kount Dunt
untes elvlutp
hokantes.
gec 0
ulennn,if
n. A0N
rur. A

uibi pen⸗.

2

.,
alinu
. . 4

1 N. 9
ein⸗ bimn,
le, 4 Gn in,
nſtumn,
e,

eligohen ,

MMGHOH

Stromatum,

miſellus. Qui Legiſlatorem ſuſtentaturus, ut
baculus, credebatur, ei inſidiatur ut anguis.
Nihilo minus eum comprehende; nolo eum
calces, nolo premas. Eleva illum, & eleva-
Lapfeu- bit te. Qui Anguis modò eſt, dum humi jacet,
tatur Sa- t fuerit à te erectus, Ægyptum univerſam
perior. perterrefaciet. Virga iterutn erit , miraculo-
bid. 4 rum parens, ſatrix libertatis. Dixitque Domi-
nus , extende manum tuam, & apprehende cau-
dam ejus. Extendit, & tenit, verſäaque eſt in

Lapfs zs Virgam. Illud omitti non poteſt, quòd non ca-

isſalian- put, ſed caudam tenuit, ut Serpentem in vir-
so, gat converteret. Plerique, cum Virga An-
guis eſt facta, ſtatim caput ejus apprehendunt,
ei converſionis initia exprobrando, & primas
tyrocimii flammas objiciendo, ut recordatione
reſtincti incendii, qui frixit, uratur. Itaâ-ne,
inquiunt, oblitus es tui? Huc recidére vota
Alpes exhauſtura, & Pados? Omitte, quæſo,
injurias. Blandè illum tractato. Conformare
moribus degenerantis. Indulge, blandire, te-
ne: & miro modo, cùm caudam demulleris,
totus iterum ex Angue fingetur in Virgam. Li-
bet quoque de Virga efferata diverſa ſentire.
Amiciti. Projecit, & verſa eſt in colubrum, ità ut fu-
le, & bio geret Moyſes. Ubi verſa eſt in Serpentem Vir-
tectiones, ga? In eremo, coram Deo. O quoties Angues
& Gonß- eſſe deprehenderemus, quos fore baculos Se-
erele e nectutis noſtræ interpretamur, ſi coràm Deo
us in O- Virgas ſomniati Regni expenderemus. Perpen-
ratiosee- de, precor, quot te nugis inquinet, quot cu-
vanehàn ris implicet , quot exuat virtutum inſignibus
d 8: tuus ille baculus, cui inniteris. Meditare
Aaal s Pauliſper, in terram projice, & deprehendes
ribus Rexr in pulvere, hoc eſt in vitæ hora ſuprema;,
nen fdat. Colubrum fuiſſe, qui fulcrum putabatur. Quot
Rer Angues apparebunt in cinere. Sed Moyſes
Ornttene, quidem fugere potuit: Tu verò non effu-
& Mortis 8168.
wéemoria

expendat.

& habes hic ad manum haſtam aut gla-
dium. I. Reg. 2I. 8.

Ità ad Achimelech præfatus eſt David, cüùm

profugus à Saüle, jam accepiſſet à Sacerdote
panes propoſitionis. Et cùm nullum reperiſ-
ſet enſem præter eum, quo Goliathi caput
Vro de. abſciderat, illum ſuſtulit. Ita-ne? Arma quæ-
erer „is Ppugnaturus cum Rege, qui arma rejeciſti
ileit. congreſſurus cum Gigante? Quare funda non
ſatis te armat? Quare Nomen Domini non eſt
tibi pro thorace? Quid actum ſit cum Davi-
de, non inveſtigo. Quid nobiſcum agatur quo-
tidié, novi optimè. Quot militiæ ſuæ tyro-
cimium poſuere cum funda. Inermes olim oc-
currebamus vel Goliathis. Tum veròô, nec
znn, fugere audemus, nedùm pugnare, miſi armis
H teliſque loricemur. Obſcuriùs loquor. Qui in-
„„ ter ardentis Spiritus tyrocinia vel regiam ſupel-
Zlu a. lectilem repudiabamus, paſtorali contenti fun-
nimarum dd, & baculo: brevi eò devenimus, ut ex-
nus pilanda ſint templa, detrahendâque Deo ſpo-
Nne lia, ut nobis abundè proſpiciatur. Et panes
ammd, PrOpoſitionis dari, & Deo dicatus enſis, à
rum im- dacerdote exhiberi debuit Davidi, & quidem
Hatiezs. Mon ut triumpharet, ſed ut fugeret. Heu quò
o i Eelabimur! Allia, & Cepæ ſuffecere laboran-
& berſ⸗. Wus Hebræis! Manna, poſt egreſſum ex E-
euteres. SyPto, non ſuffecit. Coturnices mancipia vi-
crvielt. liſſima eſurire auſa ſunt, & abligurire. Quam-
. quam ne myſteria vertiſſe videamur in crimi-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Lib. VIII. 111
na, ſatius eſt Davidem vindicare, & fateri
duriorem eſſe conflictum cum Principe, affi-
ni præſertim, & de quo meritus præclarè ſis,
quàm cum Golia. Infelix David, Urſos diſ-
cerpit, Gigantem ſternit, Philiſthæos fugat,
infurgente verò in ſe Socero, exulat. Uſque Invidia.
ades æmulatione mitiores ſunt feræ. Durius
in Davidem Saül ſæviit à livore, quàm à dæ-
mone exagitatus. Semel energumenus ha-
ſtam toidt: diùà invidus inſidiatus eſt ge-
nero.

Aulicoriâ
conditio
miſera.

Sermo veſter ſemper in gratia ſale ſit con-
ditus. Coloſſ. 4. 6.

Nemo penè non loquitur grandia, & ta- Sermo

men nemo fit gigas. Quid, rogo, eſt, quòd spirika-

de corlo loquimur, & nihilo minus terra re-"*

manemus ac cinis? Nimirùm non quid loqua-
mur, ſed quomodò loquamur, permagni re-
fert. De Chriſto diù inter ſe locuti fuerant E- Intentie
maunta contendentes Diſcipuli duo, dolore "edta.
luctuque confecti, nec tamen arſere. Vix affuit ge,ven,
inter eos JEsUs, & ad primas illius voces eo-
rum corda caluere. Ex eadem auri maſſa, tum
bubo effingi poteſt, tum Phœnix. Ex una vi- Concio
te & pampini prodeunt ventorum ludibria, Zmplex
& botri naturæ decora. Malo fabam, ſi con- Et.

diatur, quam Perdicem ſemicrudam. Altare,

ubi Domino litabatur, è luto fuit: aureo in-
terim Vitulo, ad Judæorum ſcelus & exci-
dium, erecto. Cinerem tanquàm Panem man-
ducabat David: cùm pleriſque primarius ver-
tatur panis in cinerem. Ambroſius ardet in deſ-
criptione veris & æquoris, nobis frigentibus
inter dominicæ paſſionis incendia. Aln floret è
Spinis Roſa, alii Stellæ vertuntur in Cometas.
E Cepa erumpit Lilium Innocenti: Superba
fulmina propè Aſtra concreſcunt. Ligneæ A-
pellis tabulæ pretioſiores longè ſunt noſtris ſi-
gnis argenteis. Illud porrò diſertè pronuntio, Modeftis:
rarò Dei verbum adolefſcere inter clamoſas vo⸗ Porgueg.
ces, quod natum eſt ex Virgine, dum medium gia Re-
ſilentium tenerent omnia. Non in commotio- cszartioń
ne Dominus, non in turbine, ſed in ſibilo ſanctifi-
auræ tenuis. Factum eſt verbum Domini ad t.
Jeremiam, qui vix loqui poteſt.

Lætificabis eum in gaudio cum vultu tuo.
PlI. 20. 7. Latitiæ
fonz.
Divina
præſentia.
Voluptas
Ver.
Felicitas
vera.

Tract. Fl.

in Joan.

Nemo non cupit gaudium, ſed rari eo po-
tiuntur. Nimirùm in vultu Dei is naſcitur
flos, nec uſquàm legi poteſt, quam in fœcun-
diſſimo divinæ præſentiæ campo. Porrò, qui
Deum mente retinet, modè lætificatur, ſed
in gaudio lætificabitur. Vbi enim benè erit ſi-
ne illo, inquit Auguſtinus, aut quando maléè
eſſe poterit cum illo 7 Tentaris? Non avellaris
à facie ejus, & inimici machinæ diſſolventur.
Præ fulgore in conſpectu ejus nubes tranſierunt:
grando, & carbones ignis.:. Providebam Do-
minum in conſpectu meo ſemper, quoniam à dex-
tris eſt mihi, ne commovear... In convertendo
inimicum meum retrorsum: infimabuntur, &
peribunt à facie tua. Apertiùs LXX. Caum
reverſi fuerint inimici mei, retrorsum impin-
gent, & peribunt à facie tua. Repullulat for-
tè vitium non exciſum, ſed ſucciſum dunta-
kat in exortu novæ vitz ? Truncato illud

K 2 gladio

Pl. 17.13.
Pſ. 15. 8.

Pſ. 9. 4

1II2
gladio divini vultus. Deum mecditare, & .-
Pl. 17.24. gypti obliviſceris. Nonne audis: Et ero imma-
gulatus cum eo. Vis eſſe ſine macula? Noli eſſe
ſine Deo. Navicula undarum fluctus compreſ-
ſit, ut primùm aut recepit JEsOM, aut exci-
tavit. E contrario, procul à Deo Mens infi-
Pl. 9. 5. gitur in limo profundi. Audi: Non eſt Deus in
conſpedtu ejus: inquinatæ ſunt viæ illius in omni
Iſa. 64. 7. tempore... Abſcondiſti faciem tuam à nobis, &
Pfſ. 12. I. Alliſiſti nos in manu iniquitatis noſtrg. Audi
iterum : Uſquequò avertis faciem tuam à me?
lbid. a. Quid ſequitur: Quamdi ponam conſilia in a-
Pſal 103. ima mea, dolorem in corde meo. Avertente
29. autem te faciem turbabuntur auferes Wiritum
eorum, & deficient, & in pulverem ſuum re-
vertentur. En quot damna nos comprehendunt
à Dei vultu elimnatos. Aptè proindè nôtat
Hieronymus diſcipulos non ad nutum, ſed ad
imperium Domini ab eo abſceſſiſſe, quaſi
præſcios ſecuturæ illicè, abſente Domino,
Lib 2. in tempeſtatis. KReòôte quaſi inviti à Domino diſci-
Matth. puli receſſerant, ne, illo ablente, naufragia ſu-
Pſ. 44. 10. Rinerent... Adſtitit Regina à dextris tuis: in ve-
Nitu deaurato. Plané Regina non poterat non
eſſe, aut carere aureo ornatu, quæ Deo ad-
Iſai. 57. ſtiterat. Abſcondi ab eo faciem meam, & in-
17. dignatus ſum, & abiit vagus in via cordis ſui.
Dei pra- Non dicit, Indignatus ſum, & ideò abſcondi
ſentia in faciem. Sed priùs, Abſcondi faciem, & dein-

ra dè, Indignatus ſum, inquit. Non enim iraſci
6 * potuiſſet, ſi ejus in ſe Impius præſentiam reti-
titis.

Tribula- nere ſtuduiſſet. Tamdiù abes ab Ira Dei, quam-
tionà re- diù à te Dei facies non abeſt. Neque illud mi-
medinm. nimum eſt divinæ præſentiæ compendium,
quòd ante Deum baculus, quo innitebamur,
Projectus, Serpens eile deprehenditur. Quot,
qui putantur amici, & baculi nuncupantur
juventutis noſtræ, ſi coràm Deo expendan-
tur, non fulcra, ſed Ceraſtæ ſunt. Neque il-
lud omitti debet, quòd, multorum ideò ora-
tiones non exaudiuntur, quia, qui preces fun-
Pſ. 17. 7. dit, profundit è mente Deum. Clamor meus in
eonſpettu ejus, introivit in aures ejus. Si Ora-
tio tua fucrit in conſpectu Dei, aures Dei
Pl. 18. 17. patebunt tibi. Meditatio cordis mei in conlpe-
&u tuo ſemper. Rursus, ad plenam Legis ob-
. ſervantiam, plurimùm confert Dei in mente
Pf. rI8. præſentia. Jervavi mandata tua, & teſtimonia

18e⸗, tua. Cur? Quia omnes viæx meæ in conſpectu
&α Exer 140. Etiamſi Alpes obeſſe nobis videantur, ne

citia ſpi- viam mandatorum poſſimus decurrere: ſcito,
ritalia coram Deo, tumulos omnes complanandos.
dikraétio. Montes, ſicut cera, fuxerunt à facie Domini.
we, enter Et Joannes, qui Chriſti adventum prædicat,
Pfſ. 96. 5. Prædicat quoque prava in directa, & afſpera
futura in vias planas. Addamus illud: Nam,
Lſ. 22. 4. etſt ambulavero in medio umbræ mortis, non ti-
mebo mala. Quare! Quoniam Tu mecum es.
Etiam in ſinn mortis, vives, ſi Deo adſis.
Hinc orta eſt tanta illa ſitis in corde Prophe-
Pſ. 26. 8. tæ divinæ præſentiæ. Tibi dixit cor meum:
exqetiſivit te facies mea: faciem tuam, Domi-
e, requiram. Et alibi clarius divinam præ-
ſentiam clypeum eſſe declarat, contrà dæmo-
Pfſ.30, 16. num haſtas munitiſſimum. Eripe, inquit, me
de manu inimicorum meorum: & à perſequen-
tibus ne. Et quonam modo erueris? Sequi-
tur lluſera faciem tuam ſuper ſervum tuum.
Certè rariores Juſtorum plagæ eſſent, ſi fre-
quentiùs Dei facies refulgeret in mente. Nera-
Ma. 6. 2. phim ſtabunt ſuper illud : Sex alæ uni „ & ſex
alæ alteri.. Et elamabant alter ad alterum.

menta virtutum eſle.

Oliva

Sanbtus Nanttus. En quomodò, dùm Deo ad-
ſunt, & alas ſibi, & voces Angeli compara-
runt. Neutris nos careremus, ſi ſuper Dei ſo-
lium ſtaremus. Sabant, inquit. Non eo ac-
currendum aliquando, ſed inſiſtendum diu.
Megit os, inquit Paulus, in ipſa ante Mundi Epheſ. 17
conſtitutionem, ut eſſemus ſancti & immaculati .
in conſpeétu Dei. Quid quòd non Dæmones
ſoluùm, ſed & homines (quod me ſententia
longé eſt difficilius) eorumque dicteria vince-
remus, ſi nos Dei præſentia commumiret. Et
juſti epulentur, & exultent in conſpectu Dei:
& delætentur in lætitia... Aſcondes eos in abſ.
condito faciei tux: à conturbatione hominum.
lgnis in conſpectu ejus exardeſcet. Friges? Ut Pl. 49. 3.
caleas, ad eum accede. Accedite ad eum, & pf. 3; 6
illuminamini: & facies veſtræ non confunden- zi e.
tur. Quam rarô de lapſu ruberemus, ſi hære-
remus vultui Domini! Et in circuitu ejus tem-
peſtas valida. Mundus cur pleriſque non tur-
bulentus, ſed floridus apparet ? Quia Deo
non proximant. Si ibi ſtares, nutarent cæ-
tera, & Maris inſtar procelloſi quaterentur,
à te ſpreta, non te quaterent, à te expetita.

Pſ. 57. 40
Pl. 30 21.

Pl. 49. 35

Non eſt Deus in conſpectu ejus: Inqui-
natæ ſunt viæ illius in omni tempore.

Pf. 9. 4.

Septuaginta legunt: Nec erit Deus in om- Felititas
nibus cogitationibus ejus. Proſperabuntur viæ hoxia.
ejus in omni tempore. Infelix ſanè Felicitas, ſi
& vias inquinat, & è& corde Deum eliminat.
Viden', idem omninò eſſe, Proſperari & in- Siatus
quinari; quoòdque nocentiſſimum eſt, Ubi ediocris
Proſperari dicuntur viæ, abeſſe Deus fertur “dier.
à cogitationibus univerſis. Et ſanè, ubi ful-
gere tot miror ſidera, ibi procul dubio Sol oc-
cidit. Ubi aurum naſci intueor, ibi multàm
luti „ Multumque ſterilitatis eſſe ſuſpicor. Di-
tior nemo Salomone fuit, & Idolorum cul-
tu ſtultior nemo. Achab Regum perditiſſimus:
vineam poſſedit, & domum ſtruxit ebur-
neam. Raròô abeſſe felicitatem à ſcelere in-
venies. Adde illud quoque, rarius carere vi-
tiis opum compendia. Citò lutum colligit am-
nis exundans, inquiebat Ambrofſius. Qui ali-
bi quoque ait, incrementa pecuniæ, decre-
Etenim, inquit, dum Libtr. of-
augere opes, aggregare pecunias, occupare ter- fic-c.28.
ras poſſeſionibus cupimus, Juſtitiæ formam erui-
mus.

Et fecerunt vitulum in Horeb, & ado-
raverunt ſculptile. Pſ. 105. 19.
Quaàm liberalis, quâmque ingenioſa Super- Servire
ſtitio eſt, ſed nobis quam parca, ignarâque Pev exo-
conſilii Religio! Pudet me mei. Pudet homi-
nem eſſe. Itaà-ne, ut peccetur, nihil non per- „ancips-
rumpitur; ut verò litemus Deo, grana ver- i, Am-
tuntur in trabes, in Montes excreſcunt arenæ! éitioni
Ut tabernaculum Deo cœli extrueretur, pro- faeillind.
digia exquiſita ſunt, infundi debuit Sapientia Elg;-

1 . atnus.
& coelo in architectos. Ne Deo deeſſet ad i.

commorandum diverſorium, neceſſe habuit Deus vi-
in fabrorum mentibus habitare. Idolum ve- lis nobis
rò, mulla lege latâ, nullis deſignatis artifi- S-
cibus, nullis conquiſitis inſtrumentis, ſtatim
conflatur, & quidem aureus. In eremo ſunt,
. ubi

cularinm.

n
i .
ntet

hnin
44 n
tn eil
de n.
Wtarent .
Clitelentn.
eeet

lun li
nin

Oermr
n , US
e Dau kn'

Penitmn.
ſrurt kr.
1 alr⸗
rids ett⸗
Im ligte
wl (i⸗
lir, ef
, igit,4,
, Nll tiele⸗
1 Frnin⸗

1eb, 0.
0).l.

ggetiol⸗ 4
5 ae
ca, N,
. Pükshe,

0,
glmal,
ungen ,
ut e
gele4/

Stromatum
ubi rarus ſaber, nulla aurificina, rexum om-
nium inopia: tamen, ut Monſtrum colatur,
præſtò ſunt fuſores, officinæ, aurum, Sacer-
dos, victimæ. Viden'’, quàm expeditè inſana
peccandi prurigo in ſumma rerum inopia;, re-
rum omnium copiam nanciſcatur; & ubi vi-
vere non licuit, licuit, libuitque labore, ſum-
ptuque immodico ex auro Peſtem fabricari.
Quamplures reperias, qui ſi morituro, tan-
tùm obolo, imèô bolo opitulandum ſit, ino-
es ſe clamitent, illicéque mendicaturos, ſi
mendico ſubvenerint: Quos tamen videas, ad
nutum Principis, tantùm auri argentique pro-
fundere, ut Peruanas credas metallorum fo-
dinas in eorum fuifle ædes tranſpoſitas. Nini-
ruùm Irus quiſque eſt, cum Deo erogandum
eſt: nemo ut Ambitioni litet, non ditior eſt
Croſo. Vix in media Ægypto inter regias o-
pes, Dei ſimulacrum ex ære fingi potuiſſet
labore decennali. Vitulum, intrà paucos dies,
confarunt fili Iſrasl in eremo, ex auro. Nul-
llus in aula orare per horam novit. Nullus in
Tlemplo die ſolida non nugatur. Quare oppor-
tunitatem inſaniendi, vel in aris reperimus:
& ſtatas Deo horas perſolvendi deeſt hora
procul ab aris? Audiamus, quò devenerit ſu-
Pf 105. perſtitionum libido. Et immolaverunt klios
37. ſuos, & tlias ſüas dæmoniis. Et ne putares
Religiſo oblatos duntaxat à parentibus filios, ut Diis

“ en- in delubris adſtarent, pergit Propheta. Et ef-
e5. . 242 . D
Ibid. Juderunt ſanguinem innoceniem: ſanguinem ſi-

liorum ſuorum, & filiarum ſuarum, quos ſa-
§. Abra. Crificaverunt ſculptilibus Chanaan. Exentera-
bam. runt filios, ut Idola hoſtium, liberorum ex-
tiis honorarent. Proh Deus immortalis! Una
Virgo, poſt triumphum, Deo victima deſti-
nari à Jephte non potuit, quin ejulatibus
compita, ædes, viæ, ipſique montes comple-
rentur. Unum Iſaacum Pater non mactat, ſed
ligat tantuùm, & toto terrarum orbe jactatur,
Deo unicum à Patre filium victimam deſtina-
tum. Abrahami culter in Iſaaci jugulum in-
tentus, coloribus ubique expingitur, voci-
bus prædicatur, ſcfiptis exponmitar commenta-
Iiis. Nemo non illi Aræ adſternitur: nullus
non adorat ſacrificium. Necantur interea an-
te Idola fili, trucidantur fliæ, cruor infan-
tium à parentibus funditur, & unus tantum
David muſſat. An non renovari iſthæc mon-
ſtra quotidiè intuemur in Chriſti Eccleſia, nec
lugemus? A primo decimus frater natu, ani-
mo, opibuſque minimus, ad Monaſterium con-
fugit, Deo militaturus. Conclamatur undique
à Hliis Parentes deſeri, familias extingui, ur-
es civibus ſpoliari, patrimonia Coenobiis in-
fodi. Vulgus furit, famuli perſtrepunt, Ma-
ter intermoritur, Pater debacchatur. IIIicòô
Monaſterii fores quatiuntur, Chriſti domus
ſpoliarium appellatur, Princeps reddi Parenti-
bus natum cogit, Monachi ſuadent, Sacerdo-

Vocati
parens.
A Voca-
tione ab-
dutentes.

eeeees rogant, Præſul jubet. Verbo: ſi puſio ad

Chriſtum accedit, Mundus ruit. Porrò, qui
mummum é⁶ fratribus filium, in patria Chriſto
militare Miniſtrum Aræ non tulit, Domini
cruore ſaginandum ad vitam- Natu maximum
in caſtris Regum „Spiritum cum ſanguine pro-
fuſurum ablegat à ſe, nullo reclamante, gratu-
lantibus ommbbus. Uſque adeò peräüfſe puta-
mus eos, qui Chriſto vivunt; eos verò immor-
tales evadere, quos funeri Ambitio deſtinat.
t quot ibi pro militante impenſæ! quot ter-

=ðð

rores! quot ignominiæ, depoſcentis diſcrimina!
Ethicæ Comment. Tom. V.

„Lib. VII. rr3

Nulleæ tamen querimoniæ in tanta jactura pe-
cuniæ, libertatis, vitæ, *Wernitatis, & inno-
centiæ. Vox multa, ululatus & fletus nolen-
tium conſolari, ſi aà naufragio ſæculi, vel unus
& duodenis filiis, in ſtationem probitatis eò
gratiæ tranſducatur à Deo Iſai duos Saüli filios
obtulerat: parùm ſibi orbatus viſus eſt natis
geminis deſtitutus, Davidem tranſimiſit in ca-
ſtra. Ferro, æquori, Feris Filii exponuntur ſi-
ne gemitu: ſi convolavit ad JksM, tum enim-
verò receſſit Filius, tum rebellavit, tum Pa-
trem deſeruit. Eôdem redeo, undè digreſſus
ſum. Pudet me generis mei. Pudet hominem
eſſe. Deo vivere, perire eſt. Perire pro Cæſa-
re, vita eſt. Exulat, qui in Chriſti aula reg-
nat. Dominatur, qui ſcurras, vernâſque colit
in aulis. Si liceat, illud addam : Deo hanc
Parentum impietatem adeò inviſam eſſe, ut
non rarò eorum filios, & illis renitentibus ad
ſe trahat, & cùm illis pergratum foret, ſi filii
in Chriſti domo permanerent;, à ſe rejiciat, re-
mittâtque ad Parentes, non ſine familiæ pro-
bro. Cur tam frequenter, qui, invitis paren-
tibus, ſanctum habitum induerunt, deficiunt?
Nimirùm placuit Deo parentes plectere, filium
ad ſe trahendo, & acerbiùs eoſdem vulnera-
re, filio è ſua domo extruſo. Invitus Chriſto
filium obtuliſti? invitus eum à Chriſto reci-
Pies. Ut enim hilarem datorem diligit Deus,
ità odit invitum.

Et mirabantur, quia cum muliere loque-
batut. Joan. 4. 27.

Mirabantur, ſed non arguebant, nec mur-
murabant. Ita, vel inſolita, ſi miraris, non
damnes. Quòd ſi nec Jkxsus loqui poteſt cum
muliere ſine admiratione, non dico Scriba-
rum, & Hoflium, ſed Diſcipulorum, qui
eum noverant ex Virgine natum; quomodô
Pproducta a meridie ad veſperam colloquia cum
foœminis, vulgi ſales effugient? Et quidem non
in Templo fabulabatur, ubi orandum eſt;
nec in angulo, ubi pudoris fama citò deco-
loratur, ſed palàam, & juxtà puteum: & qui-
dem de adorando in Spiritu Patre loquebatur,
vVaticinabatur grandia;, ſcripturas Dei aperie-
bat, nihilo minus admirationem concitavit.
Quid verò eſt, quòd Mulierem, non Scor-
tum nominavit, Samaritanam? Nimirùm ex
ſcorto in pudiciſſimam fœminam verſa erat,
ut cœpit audire JEsM. Vel certè Apoſtoli,
Præ modeſtia, auſi non ſunt in ſœminæ vul-
tum, & fucatos oculos intueri, tantum ex
habitu fozminam agnovere. Et tamen cùm non
Scortum, ſed mulierem eſſe putarent, adhuc
mirati funt, quòd cum ea Dominus loquere-
tur. Miror ego quoque Dominum, non quòd
fœminam alloquatur, ſed, quòd ita loqua-
tur cum fomina. Noverat Dominus ſe cul-
tum iri à muliere, ſi ei ſcelera, quibus ob-
ligabatur, retegeret: ſpernendum verèô, ſi a-
quam poſceret. Quare ergo aquam primò
petit, & poſtremo demùm loco ſecreta cor-
dis educit in lucem? Repeto, in ſolatium le-
gentis, quod aliaàs ſcripſi? Enimveròô ſitiebat,
non tam aquam fœminæ, quàm ſuas contu-
melias. Priùs illudi voluit, & patientià opi-
mè ſatur, Prophetæ defunctus eſt munere.
Vide, quomodo opprobriorum ſitientiſſimus
Dominus, prius ſibi exhiberi cupiit injuria-

Samari-
fans.
Eccleſia-

ſtici coli

debent „
J amvis
ſſent non
op timi,
Correctio
erga Sie-
periores
rara ſie-
Zudican-
tes teme-
5.
Murmu-
ra tio
Superior
coli debet.
Famæ cu=
ræ.
Familiaæ-
ritas cum
mul'eri-
bus.
Medita-
tio, ſens
Oratio
o nver-
ſionis fona.
Familia-
ritas no-
ſera cuns
Jæminis
boc pra-
ſtet.
Modeſtia
oeulorume
Zelus a-
marisn
Mortifi-
cationis
akM vidus.

3 Tum

114
rum pocùlum, ut pudoris deindè, & fidei ca-
hcem fœiminæz propinaret. Aquam popofſcit,
ut felle potaretur. Pôtatus felle, mella porre-
xit pincernæ ſuæ.

Wolite mé vonſiderare ,quòd fuſca ſim,

quia devoεν†úινt me Sol. Can. 1. 5.

Chriſti
mater al. Et quandonam à Sole deipecgta eſt Mulier a-

Septuaginta legunt Quia deſpexit me Jdol.

. micta Sole? Quando Chriſtus Virginem deni-
deſinat. gravit? Non ſemel, nec bis, ſed quater de-
Beatiſi. Colorata eſt, niſi fallor: Hoc eſt, In nuptiis,
ma Virgo jn Templo, in Synagoga, & juxtà Crucem.
bei. Primò quidem in nuptus, quando Matris no-
Sole da- Men amiſit, & audivit, Ouid mihi, & tibi,
za. mulier? Nimirùm, quæ delicias exquirebat,
Joan. 2.4. à Chriſto Mater dici vix potuit. Aqua in vi-
num verſa eſt: ſed ipſi prius Matris decus, in
nomen converſum eſt fœminæ. Uſque adeòô
exoſæ Chriſto deliciæ ſunt, ut, vel pietate
à Virgine convivis procuratæ, Matris Dei ti-
tulum, Dei Matri, quaſi eripuerint. Porrè illa
ſanctiffime, & ſolo charitatis conſilio ſuppli-
cavit pro Vino. Nos verò Voto illecebræ de-
licias optaturi, movemur à voluptate. Secun-
dò, Non appellatur Mater, cùm filium dolet
in Templo conſtitiſſe. Si quæ ægrè fert duo-
denem filium clanculum remanſiſſe in Tem-
Poeatipa- plo, Dei Mater non vocatur: quomodò Dei
eni. filii vocabuntur, qui à domo Domini fihos,
non avocant tantum, ſed abducum. Tertiò
Matth. cùm Evangelizanti diceret nonnemo: Ecce
12. 48.: Mater tua, Reſpondit Dominus: Quæ éſt Ma-
ter mea? Oſtendens procul dubio, Evangeli-
Parentum zandi muneri eum minimè idoneum eſle, qui

odinm ſuirrr . . . .
Sum 1 parentes agnoſcit. Abdicanda prius Mater eit,
& tum evangelizandum. Ahoqui evangelizan-
Ibid. ti non ſine dedecore dicetur: Ecce Mater tua,

Zelus a. & fratres tui foris ſtant quærentes te. Nota:
nimarum, Fratres tui quærunt Te, ſed foris. Non con-
& Concio cionanti adſunt, ſed domeſticis rebus conſul-

abdicare . . SS .
nes eogant turum conveniunt, fatigantque. Te, inquam,
oftres. Juærunt, non rehgionem tuam, nen concio-

Religießß nes tuas; foris ſtant, dum Chriſtum loque-
ſuoru ne- fis, ingrediuntur, ut de bobus, de villa, de
4 sι nen uOre colloquaris. Te quærunt, imèò ſe. Tu
radent. verò, ſi ſapis, Tuos eile difliteberis fratres,
qui eos loco fratrum habes, a quibus Dei vo-
Ibid. 49. luntas perficitur. Et extendens manum in diſ-
Eipulos ſuos, dixit: Ecce Mater mea, & fra-
tres mei. Sanè delſerendi ſunt fratres, fi diſci-
pulos inſtituere cupis. Si fratres aderunt, diſ-
cipuli non aderunt, vel ipfi aderunt tibi, Tu
Eccleſia- illis non aderis. O fratrum exitialis heu nimiam
Bir non vicinia! Quot & ſervis Chriſti carent diſcipu-
Fadhus. lis, quia nunquàm fratribus carent. Quarto
4 demum loco, propè Crucem à Chriſto Ma-
Joan. r9. ter, non Mater appellatur, ſed Mulier. Mu-
26. lier ecce flius tuus. Enimveròô non decet con-
Parentum Clavatum Cruci virum Matris meminiſſe. Heu,

⸗aiem quot videmus Crucifixos remotiſſimæ quoque
Taeden aghationis, nedum Matris, adeò memores,
2 Re Cüin ipfi Ccla . in manibus 18
rigge Pfi clavos geſtent in manibus, ſuis

ſceptra née Ooptare deſmant, nec fabricari. Nu-
di pendent & ligno, & ſuis trabeas intexunt.
Crucis pedibus ſunt infixi, at affines ad thro-
nos non ire tamen, ſed volare, penè dixi;,
compellunt. Cùmque ipfis ſatis ſit acetum
præguſtafle in ſpongia, ſui generis viris pro-
pinari nectar optant in gemma. Furor, an

5

Oliva

Amor hic eſt? Amans an Amens es ? Spinis
corqnaris, & de inaugurando fratre medita-
ris? Intuere JIEsOM, ſtabat juxtaà Crucem
Mater, ſancta, innocens, impolluta, nihilo
minus, ne quidem parentem appellat. Vide,
an Joanni eam commendet. Non dixit Joan-
mi: Joannes, diligis me plùs his? Paſce o-
vem meam. Paſce, quæ me tamdi pavit.
Nullam de Matre curam geſſit. Eam Patri
commendavit, cui commendaverat Spiritum.
Ut credo, non heroicum viſum illi eſt, mo-
rientem pro mundi ſalute ſolicitum ſe exhibe-
re de Matre. Latroni regmum detulit, attulit
vitam carnificibus, oculos contulit Centurio-
ni, erga omnes munificus, ſolam Matrem ir-
remuneratam reliquit. Noli dicere : Abluit
me: dimiſit me Evangelio militaturum: cruci-
fixo adfuit: inops eſt, anus eſt, pia eſt. Om-
nia iſta reſpexit JEss in Matre: & tacuit.
Joanmi eam Parentem voluit, quaſi alii plus
bene ficus, quam illi. Ecce Mater tua. Dupli- Matth
cCavit in illam, amorem, ſed in corde: ad r2. 48.
ſpeciem, Joannem ei aſſignavit in Filium. Eris
mihi Mater, ſed apud Patrem, ſed inter An-
gelos. Coram hominibus duriori ſuffigar Cru-
ci, duùm à Matre refigor; ut, qui me ſequun-
tur, a me condiſcant, nullum verè affigi meæ
Cruci, qui à ſibi naturâ conjunctis, vi gratiæ
non ſejungatur.

Acoing re gladio tuo ſuper femur tuum,
potentiſſme. Pſal. 44. 4.

Sanctus Gregorius illud prudenter animad- Severitas
vertit, Saülem lenticulà, Davidem verò cor- jaßitis.
nu olei uberias, ſcilicèt à Samuële delibutum
fuiſſe. Nihilo minùs, qui copioſiori miſeri-
cordiâ inſperſus eſt, Vir ſanguinum eſt, Gi-
gantem ſternit, Philiſthæos obtruncat, Filium De ſeve-

inſequitur: qui verò parciùs inunctus eſt, pe- de aſſee⸗
percit vel hoſti. Denique Saül incolumem A- ercils,

gag ſervavit à cæde. Quid ergo dicemus? vide hi-
Num ſæviorem Davidem dicemus Saüle, plufſ- Koriam
que immanitatis ineſſe, cui plus inſperſum o- Puleber-
lei? Non ſæviorem, ſed ſeveriorem Davidem gag g.
fateor: ex quo diſcis, miſericordiæ aliquando ſerium.
eſſe, ſævire. Qui parcit, vix unctus dicitur: L.9.C 35.
qui debacchatur, totà perfuſus eſt miſericor-
dià. Verùm, ut intelligas Iram, quæ impiis
parcit, graflari in juſtos: Qui Agag ſervavit
à nece, Davidem ſæpius quæſivit ad necem.
Qui hoſtibus ignovit, Sacerdotes interfecit.
Noli fidere milericordiæ, quæ angui parcit.
Maria Mater eſt miſericordiæ, Draconem ta-
men proterit, cum emicat in ctelo. Feritas
eſt, ſervare nociturum. Qui Iſmasli pepercit,
bellum filio reliquit. Abſalonem ad ofculum
David admittens, nec ſibi, nec filio pepercit.
Non pependiſſet, ſi exulaſlet. Laqueus ofcu-
lo ſatus eſt. Aut parricida, aut exul ſit, ne- Abſalom.
ceſſe omninèò eſt, qui fraterno madet cruore.
Parentis ſitit ſanguinem enſis, qui fratris viſ⸗
cera epulatus eſt. Non videat Patrem, qui d, e.
fratri invidit. Porrò Saül, qui Agag;, hoſti & ,ſuicko.
legis & Dei, pepercit, Davidem & Samuélem
inlectatus eſt. David verò Goliæ adverſarius, Rex non
Semei Saülémque toôlerat. Suas enim neglexit / elciſ.
injurias, qui blaſphemias in Deum tam acriter n e.
ulciſcitur. .

Generatio

n
N)
11

li
wmmp,
65 ed

2 Cemes
iun credi
ü alne

Dei ve

ureutt n.
Gahaten:
Merunt

ſeun hili

Generatio mala & adultera quærit ſig-
num, & ſignum non dabitur ei. Mat.

12. 39.

Ubi quæſo, ſunt ii, qui quoties aliquid
Concio & contrà impios è ſuggeſtu dicimus „ bonos à no-
Comedie bis excipi vellent. Quiſnam hic excipitur?
libere: Nullus, inquies, excipitur, quia, quicunque
ſignum efflagitabant, pravi erant. Eſto. Au-
Pl. 13. 3. d“ Davidem; Omnes declinaverunt, ſimul inu-

*M Ppis Prophetam? Quare Salomonem non exi-
e: mis innocentem? Urbanitatibus ejuſmmodi au-
la utitur, non Eccleſia. Tot interpolationes,
“R tot exceptiones venenum ſunt Pœnitentiæ. Dùm
unum excludis, innumeri ſe putant excluſos.
iin Fac dicas: Ambitioſi ſunt, qui aulam frequen-
d tant. Omnes erubeſcunt. Nullus non ſe ambi-
ain tioſum credit. Adde u B tanen ecihio⸗
Eim Ne quos Dei gloria in aulam trahit. Nullus ſe cre-
glun bi dit ambitioſum. Porrò Prophetas perlege: vi-
tir . debis paſſim omnes incuſari, abſque exceptio-
fiern. ne. Dei verbum cæremoniis non conditur,
e Nt officus infatuatur.
eaam r
Ag .-h
Invenerunt me cuſtodes, qui circumeunt
oivitatem: perouſſerunt mo, & vul-
narun neraverunt me: tulerunt pallium
meum mihi ouſtodes murorum. Can.
5.‧ 7
et nine
enndae aßfiia Bellè ſanè elegantérque ſugillat excubias
eAm palliata. urbiam, hoc eſt, Præſides, Judicéſque. Per-
on e. dicnm cuſſerint errabundam, cur ſpoliant? Heu me!
munchie Avaritis Suſpecta ſeveritas eſt, quæ percutit, & denu-
net nn Awaritis dat. Limeo, ne grandiùs peccarit pallium,

quam Sponſa. Si pallio caruiſſet, caruiſſet &
vulnere. Athenis aranearum telis leges perfi-
miles ſunt, quibus muſcæ, culicéſque invol-
vuntur, eas Avibus diſcerpentibus. At Hie-
roſolymis nullus reus eſt, niſi cui res eſt. Ino-
pem copia facit; & nocentem. Non ægré
tulerunt, quòd fozmina circumiret, ſed feſti-
vè abſtulerunt, quo tegebatur, pallium. 81
vis ſuſpicionem tollere, quòd ornamenta ejus
non te ad feriendum impulerint, vulnerato,
dimiſſo pallio eruenta. Hirudo, non vindex
es, ſi pungis, ut ſugas. Placet mihi inflictum
vulnus, ſed ſublatum pallium non placet. Leo,
qui Virum Dei occiderat, quòd panem co-
3. Reg. s mediſſet, ab eo abſtinuit, & ab aſino. Inve-
13. 28. nit cadaver projetctum in via.. Non comedit
. Leo de cadavere, nec Iæſit aſinum. Eſto Leo,
39 interfice non obedientem Numini, & epu-

nckw chſe,

Fiſcut.

5 llhe⸗
i kntem Prophetam ; ſed noli eo veſci, tuere
Uatvir arcinas, excuba demique non vora. Idem Leo
lter, & carnifex Prophetæ fuit, & cuſtos cadaveris,
nen n pallii, jumentique ejus. Dei Juſtitia, cùm
, Adamum perculit, eum veſtivit, non ſpolia-
e⸗ 6 rare vit. Severitas illa laudanda eſt, quæ punit,
un nbt, crena non ſpoliat: rei parcit, reum plectit; vulne-
1 Ne enim. rat ſcelus, ſed pallium dimittit. Illud verò o-
en , Can mmitti non debet, quod Sponſa non omittit.
le , 7. Tulerunt pallium meum mihi Cuſtodes muro-
an , uict. Quid monibus cum pallio? Sanè non ad
eumn „ „ pfos ſpectabat cenſura pallii. Nec à cuſtodi-

bus murorum inhiberi debuit mulier, quæ
ber vicos, & plateas Sponſum indagabat. Ni-

Stromatum, Lib. vIII.

iles facti ſunt. Et quare Nathanum non exci-

faciat, & ſaucietur, ipſum ſitire non deſinat.

7

115

mirùm rarô ſuos ſe intrà fines Judices conti-
nent. Excurrunt murorum excubiæ ad vicos.
Platearum Præſides ultrà monia protendunt
faſces. Denique nullus non Judex eſt, ubi
fœmina, quæ deliquit, pallium habet. Quid
porrò Sponſa ? fomina eſt. Primòô percuſſam Avaritia
ſe dicit, deindè creſcit oratio ejus, & vul- x, bors.
neratam ſe profitetur: ad extremum, tan- lium ja-
quàm maximum enuntiatura incommodum; dura.
Tulerunt, inquit, palliun meum mihbi. Ni- Caſftitatis
mirùm gravior vulneribus jactura terum pu- zura.
tatur; noſtrâque charius diligimus, quàm Tribula-
nos. Nihil graviùs tulit, quam ſublatum pal- nei⸗ &
lium. Et hæc quidem, Sponſa eſt. Quæ, ro- re,
go, cupiditas in aliorum pectoribus exæſtuet, Oratio,
neceſſe eſt, quando ea, quæ illum ſequitur, & Dei
qui ommia dimittenda præcepit, ſuprà vulne- P7ſtis
ra, jacturam pallii lamentatur? Nili fortè di- e
camus, Caſtitati duriorem eſſe jacturam in- ereti.
tegumenti, quam plagam. Scquitur. Adjuro Can. 5.8.
vο, fliæ Jeruſalem, ſi inveneritis dilectum S. 2
meum, ut nuntietis ei, quia amore langueo. dus „ο
Duo hic ſanè mira. Alterum, quòd denuda- Zelus a-
ta, & vulnerata non Judices, non amicos, nimarum
non pallium, non malagma, ſed Sponſum *
quærit. Solus enim Jnss reddere poteſt læti- S
tiam, quem amiſimus. Ipſe vulnera curabit, nimarum
ipſe pallium exhibebit. Alterum eſt, poſt vul- nibil qua-
nera, non oblitam fuiſſe Sponſi. Rarus ſanè, v"aate.

qui, ſi, dum Jrsom quærit, & pallii jacturam 2elus a-
nimarum

r. . inter Per-
Etiam turbæ ſequutæ ſunt Chriſtum trans ma- ſecutiones

re, ſed propter panes. Si honoremur, ſi ma- Perſecutio
gnifiamus, ſi Rabbi ſalutemur in foro, tunc tolerada.

enimverò Chriſtum quequò inferimus. At ſi -
mordeamur, pungamur, ſpoliemur, aliis gayerioy

Chriſtum nuntiandum Populis dimittimus. Quia amandus
amore langueo. Undè tantus amor? Ex vulne- panit.
ribus & nuditate. Ut vulnerata eſt, cœpit lan- Can. 2.5.

guere charitate. Noli ergo timere vulnera, 1 Micre.
5 . . 2 .
quæ tentum Amoris infundunt, quantùm cruo- Gunia

ris effundunt. Vulnera, ſed cuſtodum, cha- uſftis coo-
ritatem pariunt: & tunc magis æſtuat ardor perantur
in Sponſa, cùm pallio ſpoliata, futurum vi- i bonum.
deri poterat, ut algeret. Ut enim friguit pro- n3 volk⸗
pè carbones Petri charitas, ita Sponſæ amor ſen “
in nuditate æſtuavit. Et quidem nota Amoris Amor in
diverſitatem in Sponſa. Semel atque iterùm præ Deum ve-
amoris vehementia languit. Hic videlicèt, & 7εS..
capite ſecundo. Ibi poſt Cellaria, hic poſt Vul- Dignieæs

mores nò

nera. Introduxit me in cellam vinariam, ordi- mutet.

navit in me charitatem. Fulcite me floribus, ſti- an. 2. 4.
pate me malis! quia amore langueo. In corde Aridita-
Sponſæ Amor ſeritur tum blanditis, tum vul- , .
neribus. Et recreata, & denudata diligit. At ,
ſatus Amor in cellariis flores poſcit, delicias iores ad
repoſcit, delicatus & mollis eſt. At hic, ubi Dei amo-
poſt ſtragem Amor effloruit, nulla mentio rem robo-
florum eft. Diſcant aliquando Superiores, fe- ragenz⸗,
licius Amorem inter aſpera ſeri, quàm inter Histionen.
mellea. Non ignoro, etiam in cellariis Amo- Amor Dei
rem naſci: ſed floribus eget; ſed fulciri debet tum in
Amor è delicis emergens. Sata vulnere cha- Felieita-
ritas, roborea eſt. Cruentata Charitas & vi- „7 2.
rilior, & ſanctior eſt Charitate, deliciis a- atione
dultà. Nibhil
prater
Deum el
pit.
Tyro ſorid
probädus.
non blan-
ditiis.

K 4 Mihi

116

Mihi autem abſit gloriari niſi in Cruce.

Apoſtolicum olim hoc fuit: nunc verò e-
ritia pal- queſtre. Gloriatur & Ambitio in Cruce. Ve-
liata. rùúm ludit. Si enim revera gloriaris in Cruce,
Amkitio quia eam Chriſtus ſuſtinuit: cur non gloria-
in Cruce Tis in alapis, in fuſtibus, in probris, in irri-
Chriki. ſionibus, quæ omnia paſſus eſt JrsUsSs? Si Crux
Chrißi pro Chriſto placet, placeat & Alapa. Planè
Paſio & Convinceris in Cruce non JEsok, ſed Ambi-
Criax ad tionem diligere, qui ex dotibus Chriſti, ea
pombpam. diligis, quæ gloriam pariunt, ea refugis, quæ
Virtus né dedecus inferunt. Paulus, qui gloriabatur in
ſolida. Cruce, gloriatus eſt in vinculis, in virgis, in
Gloria exilio, in probris. Quèò verò Gloriæ vanæ Fu-
vana, cö́. ror non irrumpet, ſi Choſros Perſarum Regi
Jaæderata Fœderatus, Crucem ſuſtulit & Calvariæ jugo,

Choſios & intulit Palatio, ut quæ ſupplici eſſe debuit
an. " teſſera cemmorientibus Chriſto, inſigne ſit
honoris, ſolis nobilibus reſervata. Hi porrô qui
Inimici Crucem vel pallio aſſuunt, vel inſuunt tuni-
Dilecktio X

cæ, niſi, contra Domini mandatum, percu-
tienti ſe in maxilla Cor ferro transfigant,
Cruce per ſummum dedecus exuuntur; ideô-
que geſtare Crucem Domini prohibentur,
quòd probra Crucis, Evangelio ſubditi pa-
tiamur. An non id eſt, ſociare Dagoni Ar-
cam, quando Ultioni componitis Crucem
1. Pet z. Chriſti, qui, cùm malediceretur, non male-
23. dicebat. Vobis à Sumrnis Pontificibus Crux
traditur, ut Paganos & Barbaros extermine-
tis, non ut Evangelia abjiciatis. Ludimus Chri-
ſtiani de Cruce, ſi Gloriæ illam mancipamus,
ſi eam ultionum Tubam effecimus. Sævi, ſed
in blaſphemos, non in æmulum. Gloriare,
ſed in Jksu dedecorato, non fulgore à Cruce
nobilitatæ proiapiæ.

Veniat diledtus meus in hortam ſuum.

Can. 5. I.

Quid vociferaris, 6 Sponſa? Hortus tibi
vernat, in quo mella, lac, aromata fluunt.
Can. 4. Emiſſiones ejus paradiſis pomorunz punicorum.
13. Crocus & cinnamomum, myrrha & alos exun-
Amnor ve dant. Virent lilia, manant aquæ, nihil ad bea-
„iss Dei 2 .
praſeniiz titatem deeſt. Cur ergo clamas? Clamo, quia
Iſitit ſupra ille deeſt, quo abſente nihil habeo, etſi om-
nia habeam: quo prælente, etſi deſint omnia,

omnia.
Nib deeſt nihil. Ut Jobo mihil defuit in ſumma re-
preer rum omnium inopia;, quia ei adfuit Deus;

Peum. Ità deſunt mihi ommua in copia frugum & flo-
rum,;, quia abeſt Jxss. Veniat Dilectus in hor-
tum; alioquin hortus mihi convertetur in de-
Spiritua- ſertum. BPlacet faſciculus Myrrhæ, ſed cum
lia eteris Dilecto. Hortus, ſine Dilecto’, non placet.

anrcfe⸗ Dpes, nobilitas, eloquentia, plauſus, deliciæ
terna Hortus iunt: ſed ſi Oratio exaruit, ſi Chri-
zanikm. ſtus à corde abſceſſit, ſolum mihi ſupereſt in

Seientia ſerico & gloria ſepulchrum. Redeat JEsOs, &
Eine ſpiri- recedant nova veterâque. Felicior eram, cùm
“ r⸗ pannoſus, inter Tyrones verſabar „ſine nomi-
retin-da. He truncus, quàm nunc cùm Rabbi vocor, &
Vrode- ago pro Roſtris Magiſter in Ifraël. Ibi enim
gener. amplexabar JkxsM, licèt indoctus; hic verò
Ridc Ariſtetelem verſo, & Chriſtum dedidici. Sanè
, “ Gregorio thiara tot videbatur ſpinis reſerta,

non ex- . q: 5 „
einguszt. Quot erat gemmis diſtincta, quia receſſiſſe à

Oliva

ſe Chriſtum verebatur, cùm ipſe acceſſit ad Miga ee- Un
ſolium. Nihil non faſtidit Mens, quæ Deo ca- lebranda.
rere cogitur, ſi opibus & honoribus abundet. ml.

Defecerunt oculi mei, dum ſpero in Deum meum. Pl. 64.4. Giu

Hoc eſt, meis oculis nihil fulget?, dum Deum chi
ſpero, ſed non teneo. zch
Et ecce vir unus veſtitus lineis, & re- niſ
nes ejus accinéti auro obrizo: & cor- n un
pus ejus quaſi ehryſolitus, & fabies 4,
79 „ ./ „ 7/1*7 Sr 8 r loen
ejus velut ſpecies Julguris, O oculi Bok
ejus, ut lampas ardens, & brachia nn d

ejus, & quæ deorſum ſunt uſque ad lit,n
Pedes, quaſi ſpecies ætiς oandntis:
& vog ſermonum ejus ut vox multi-

tudinis. Dan. 10. 5. & 6.

Primus in Angelo emicat Candor. Nimirùm Ss. Ange⸗

hanc præ cæteris virtutem miramur in illis, leri imi- nuli
hanc unam in nobis ipſi demirantur. Equi- andi vo. ucnnſid
dem de veſte Eccleſiæ David vaticinans diſ- & riz On
colorem illam aureâmque teſtatur: In veſtitu; pinatr lanen⸗
inquit, deaurato, circumdata varietate. Ve- Pl.44. 10. Abid
ruùm:, ubi ab Angelis reſpicitur, varietas tan- Cafita- Kum.

ta non prædicatur. Quæ eſt iſta, quæ aſcendit igietke
de deſerto deliciis alftuens? Septuaginta le- Cas
gunt: Quæ eſt iſta, quæ aſcendit dealbata ? .
Num cæreri oolores evanuerunt? Non deerant
ornamenta, nec gemmæ, ſed unus effertur
ab Angelis Candor, quia unus præ omnibus
placet. Rubebat in Sponſa verecundia“, pal-
lebant jejunia, ſpes vernabat, rutilabat fi-
des. Verùm hæc ceſſere Candori, coram An-
gelis. Deliciæ, gemmæ, armillæ uno cando-
re decolorantur. Quæ eſt ifſta ? inquiunt, non
aurea, non gemmea;, non purpurea, ſed de-
albata: Quid Sponſus? Quid JrsUs 7 Laudat
Petri fidem. Sed Virginitatem in Joanne di-
lexit; & is requievit in ſinu ejus, cujus in
ſinu Pudor requieverat. Lætabitur deſerta &
invia, & exiltabit ſolitudo, & florebit quaſi
OUlium. Inter tot germina, quæ eruptura præ-
dicit in agro Eccleſiæ, unum laudat, unum-
que nominat Lilium. Non vini, non frumen-
ti, non olei, non florum cæterorum memi-
nit: Lilium deprædicat. Miſeret me Sponſæe,
quæ hujus ignara conſilii, cùm Lectulum flo- Rink
ribus inſperſiſſet, fruſtrà tamen ad eum Dile- inndent
ctum invitavit, fruſtrâque in eo per noctes il- N t
lum conquiſivit. Si uno ornaſſes Lilio, illicò
occurriſlet. Lectulus noſter floridus, clamat Can. 1.
Sponſa. Exclamat Sponſus: Ego ſlos campi, & I6.
Lilium convallium. Demque, qui abfuit à Le- Cam. I.
Culo, non abfuit ab horto, ubi, cuùm optaſ-
ſet Sponſa, ut fructu pomorum veſceretur,
Lilia ipſe collegit. Quid plura? Labia ejus Li- Can. 5.
lia. Hoc ſitit, hoc eſurit, quod præfert in 13.
ore. Illa enim proſtant in labiis, quæ florent
in corde. Et fortè labia ejus lilia ſunt, ut diſ-
camus, nunquam Sponſi labia non oſculari Li-
lia. O Pudor, 6 Candor quaàm places Chri-
ſto! Sponſa ſitit oſculum, nec meretur. Li-
lia verò vernant inter oſcula Sponſi. Labia e-
jus lilia. Sanè ſi Lilium prætuliſſet, quæ myr-
rham ſtillavit, non fruſtra à ſe Dilectum quæ-
ſium quereretur. Paſcitur enim inter Lilia:
Lilia colligit: Lilium eſt: loquitur Lilia. Au-
di. Laudaturus Sponſam quid ait ? GRicxt Li- Can. 2.2
lium inter ſpinas: ſiec amica mea inter flias. Caßitas

lſa. 35. 11

Quid, quæſo Lilio cum Spimis? Si filiæ ſpinæ ieſerm

ſunt,⸗

htau,
t. 61
nkt
N

liur
mil.

. Nig,
Nei
tut. Nr

ſarieiatten
lie e⸗
ugrit,
1 deilenl
Non cen
nbs ehen
tæ oni
Undhr, N.
Tutladet
Cotil A
Und eN
eiun n
nea,
GWS lan
1 oene 4.
, ani
n ieut,
ſorehi g
entluſt
UGat, M.
Non une⸗
ne Pnd,
Lechhlunt
Mem Dl
er wokit
Llo, io

Serietas.

vera.

Stromatum, Lib. VIII.

ſunt, Sponſa profectò Roſa eſt. Roſa, non
Amiejtio- Lilium, vernat cum dumis. Sanè. Sed Jkss
le. illaudatam credidiſſet Dilectam, ſi Roſam,
non Lilium appellaret. Ergo Angelus lineis
amicitur, quòd una ei ſit præ cæteris virtuti-
bus charior Caſtitas. Porrò Caſtitas iſta proſtat
in chlamyde. Non placet pudor in ſinu tan-
tum concluſus. Pudicus quis mente eſt: at jo-
canti ſubridet, cum ludentibus ludit. Pudo-
rem amat, ſed Ruſticitatem odit. Etſi vox E-
ſaü eſt, at manus, manus ſunt Jacob. Loqui-
tur ludicra, non agit. Fuſca cutis, ſed Can-
didum peétus. Planè Angelus non eſt. Ange-
lorum Candor in veſte albicat. Sed ſi Candor
Renova- placet, quare non albo induitur ſerico? Cur
io. Iino veſtitur? Ut puto, non tantùm Candor
Exemen Placuit, ſed, is electus eſt Candor, qui ablui
Conſcien- Poſſit. Caſtitas enim, quæ dilui non poteſt
tis. citò mgricat. Pretioſius, & Lino candidius
Pæniten ſericum eſt: ſed citò degenerat, quia lavari
. „, non ſolet. Pergamus. Angelus eſt, ex chryſo-

ircuſpe- 1. . .
S. e. lito compactum corpus circumfert, veſtitus eſt

Etis, hneis; nihilo minùs præcinctos habet renes,
& quidem non aureo vel ſerico ſubtegmine,
Amre led ſolido firmiſſiméque auro. Ex auro, in-

duei, non quam, non ex ferro, ut, Amor cuſtos Pudo-
e. ris, non Timor ſit. Senio rubiginem ferrum
contrahit: neſcit Aurum cariem ſenectutis. Quò
vetuſtius aurum, eò pretioſius. Ergo nec Job
inter vulnera, nec inter fulgura gemmaâſque,
Angelus ſecuri ſunt, ſi præcincti non ſunt.
Angelus erat, ex gemmis compaétus erat,
fuigura emittebat ex oculis, locuturus tantùm
erat com Propheta, & illo Virgine, atque
jeuno, captivo quoque, nihilo minus rene
Familia. Accingit. Tu quis es, qui non Prophetis, ſed
ritas eum Viris non Stoicis, ſed Puellis non veſtalibus

Enen blandiris, nec lumbos cingis? Non ſufficit au-
e,, kem renes cinctos auro geſtare, miſi renes ipſi
Spirima- Juodammodô ex auro ſint. Corpus ejus quaſi

I. chryſolitus: quæ gemma pellucida eſt, & au-
Dan. ro. rum refert. Patere debet Superiori cor, ut ſit
, pudicum. Sequitur: Et facies ejus velut ſpe-
cun. es Julguris. Nolo fulmina in vultu Virginis,
lbid, ſed fulgura probo. Non vulneret, ſed terreat.
Coenſcien- Blanditias odi in labiis. Vultus tuus percellat
is age- eininem, ſed neminem alliciat. Majeſtas o-

6.
Caſtitatis

ueleßi⸗ ris timorem potiùs, non tui, ſed Dei inge-
& Gra- at. Fulgurante cœlo, credemus Deum. Por-
vitm. 10 Fulgura ſereno cœlo non emicant. Niſi la-
erecun. (rmas mœroris, pudoris pronubas, coëge-
di. risS, früſtra à te eruptura fulgura autumas.
H'rons roſacea rorem, non fulgura emittet.
(Juid, quòd & fulgura vultus jaculatur, &
Iid ſuas nihilo minas Oculi habent flammas. Et
Id.

Ceuli ejus, ut Luampas ardens. Lampas ſplen-
Munera Clet in tenebris, in luce non lucet. Sic Pudi-
viliora. ('itja non plauſibus, non foro, non aulà, ſed
Cella. folitudine, ſed contemptu gaudet. Non tan-
tùm lampas, ſed lampas ardens. At quomo-
do ardebit Lampas, ſi vel oleo, vel balſamo
Familfe- non nutritur? Notâà, non Lilium, ſed Ignis
⸗ . iünt Oculi-Angelorum. Lilium quidquid tan-
usgre. (Sit, Palpat, odoréque reſpergit. At ignis, ſi
vi. lrum contingat, expolit; ſi ſœnum, incen-
Awicitia (lit exuritque. Nolo reprobes omnia, ſed
lnec omnia probes. Stipulam demolitor, me-
talla expurgate. Inſulſus eſt, cui vel paleæ
Placent: Auſterus eſt cui nec placet aurum.
Co pus reliquum, ut æs candens. Utinam eſ-
ſenus perſimiles Angelo. Ets candens quam-
Hibet figuram ſubit: ſinuatur, curvatur, ri-

lbid.

117
get. At neminem viciniorem ſibi eſſe patitur.
Humanus eſto, ſed non enervis. Conſorma-
re cuivis, ſed nullus candentem attingat. Can-
deat neceſſe eſt corpus, ut veſtis candicet.
Denique. Et vox ſermonum ejus, ut vox mul- Ibid-
titudinis. Quid muſſitas in angulo? Quid ad Amicities
aurem loqueris? Angelorum more non loque- Ia.
ris, niſi loquaris palam. Secretum amat locum
Caſtitas, ſed ſecretum ſermonem odit. Vox Sermo
ejus, ut vox multitudinis. Ab uno audiri ti- vanus:
met, ab omnibus audiri non timet. Niſi om- Ee ne eu.
nes te loquentem audiant, omnes de te lo- „a.
quentur. Si loqueris ad aurem, prædicaberis
ſuper tecta. Benè eſt. At ubi in Angelo ma-
nus? Frons, oculi, renes, vox deſcribuntur,
manuum veròô nulla mentio. Liceat mihi deſi-
Pere. Nullæ in Angelo manus exprimuntur,
quia Pudor nec præbet aliquid, nec recipit. Su-
dariola, veſtes ori applicitas, & munuſcula,
ut ait Hieronymus, ſanctus Amor non habet.
Hoc verò licèt mirum ſit in Angelo, haud
tamen ità mirandum videtur; non enim exa-
ctiſſime hic omma membra Colitis coloran- Manaſen.
tur, ſed aliqua duntaxat. Mirandum hoc om- .
ninò eſt in Sponſa, cujus cùm vel ſandalia
dilaudentur, nulla tamen de manibus ejus fit
mentio. Et tamen illa Sponſi manus tornatiles
aureas prædicat. Fatendum planè eſt, Caſtita-
tem à munufculis alienam eſſe oportere, quæ
tum in Angelo, tum in Sponſa manus vel non
habet, vel ſi habet, occulit. Et quæ deorsum Ibid.
ſant uſque ad pedes, quaſi ſpecies æris canden-
tic. Uique ad pedes? Pedes verò ex quâ ma- Seandali-
teria? Hoc Tu quæris? Propheta non quærit. erif. 4ci⸗
Nimirùm ſat fuit Danieli tantàùm gemmarum, Zalus in.
ac lucis toto corpore fpectaſſe, de pedibus diſireims.
non curavit. Etſi lutei fuiſſent, non ideò opu- Superior
lentiam reliquorum membrorum deſpexiſlet „ ver mini-
utl à te deſpiceretur; qui adeèò curiosè poſt "*a in
candorem veſtium, poſt fulgorem vultus, aberari⸗
poſt lampades oculorum, poſt flatnmmas cor- virtutis,
Poris totius, adhuc pedes rimaris. Negligen- inveſti.
da minima ſunt in tantarum virtutum viro. gans.
Babylonius lapis eſt, qui, auro argentéque KReligiaſ
in Coloffo neglectis, lutum ſcrutatur in pe- Ehi .
dibus; quos quia non penitùs ſolidos reperit, i debent
totam ſimulacri gloriam peſſumdedit. Nemo lied: non
ſine vitiis, beatus qui minimis urgetur. To- pleniſime
ta pulchra appellatur Sponſa, quæ tamen ſub- "u lenr.
nigra vultu eſt: Nec maculæ faciei effecere, S are
quin tota pulchra, & immaculata Chriſto vi- Religio nö
deretur. Tu verò maculatum eum dices, qui ob unum
gemmeus totus eſt, unum ſi excipias ex fer- dananda.
ro digitum. Intueris lineis veſtitum Angelum,
rutilantem, fulgurantem, flagrantémdue, &
tot inſignibus haud ſatur, qui pedes ſint,
percomtaris? Spernatur Sara, quæ ſemel ri-
ſit. Rideatur Abram, qui uxorem, ſuaſore
metu, Sororem dixit. Damnetur Iſaac, quem,
funeri proximum, delicias eſurire miramur.
Jacob minimus dicatur Prophetarum, qui,
poſt devicturm Angelum, fratrem timuit. Vi-
leſcat Joſeph, qui ſubire non timuit carce-
rem, & educi ex eo peroptavit. Niſi fallor,
non Apoſtolos modò fugies à Chriſto fugien-
tes, ſed ipfum refugies Chriſtum epulantem
in Cana. Moyſes, ſi neſcis, balbutit. Jacob Omner ſu.
claudicat. Pauli præſentia contemptibilis. A- "uas 7
mos moros vellicat. Jeremias puer eſt. Jonas?"fedti.
exulat. Petrus timet. Joannes fugit. Ipſa, quæ Honor
ſine macula omninò eſt, Dei parens coœlique mutuus

Regina, JEsUM aliquando amiſit. Nulla planè
Roſa

118

Compati Roſa ſine dumis viret. Moyſis Virga, tam
neſciétes. fœcunda miraculorum, non ſemel in anguem
verſa eſt. Suam habet ſcoriam vel aurum. Non
omninòô abſque maculis Sol ipſe eſt. Margari-
tas non leges ſine teſta. Malogranata, niſi cor-
gox exz- ticem frangas, non guſtabis. Et vox ſermonum
plorum. ejus, ut vox multitudinis. Cur ultimo tandem

loco vox Angeli laudatur? Quia poſtrema vir-
tutum omnium vox eſt. Nemo non ſanctè lo-
quitur. At fulgurare, emicare, candere, &
ardere paucorum eſt. Quis ſit, non quid lo-
quatur, Daniel attendit. Vox vix laudatur.
Zelas a- Imô, cùm oculi laudentur, labia non lauden-
nimarum tur. Minima laus eſt, non inſipienter loqui.
eondeſz'- Quid dicis de Angelo adeò præfulgente? Pla-
dat, & de cet, ut video. Rapit te fulgur faciei, rapit
vigere re- ardor oculorum, candor, & aurum renum
ittst: rapiunt te in ſui venerationem. Damnas, ut
credo, nos, ſi aliquando impios pellecturi,
de rigore remittimus, & ſupercilium poni-
mus. Cuperes more Angeli, lineis indutos in
medium proſilire, flammas, fulgores, & ful-
Zelantes gura emittentes. Incorporeo eſſe corpore, hoc
indiſere- eſt, gemmeo nos eſſe jubes. Sed quis morta-
ti. lium ad nos accedet? Audi. Porrò viri, qui

.
enfeſſa⸗ . 1
Confeſa r ant mecum, non viderunt: ſed terror nimius
rii auste-

ri. irruit ſuper egs, & fugerunt in abſconditum.
Dan. 10. Ego autem relictus ſolus vidi viſionem grandem
7. bhanc: & non remanſit in me fortitudo: ſed &
Concio-

ſpecies mea immutata eſt in me, & emarcui,
na torunz 4 . . —:. —.
Cenſeres, Nec habui quicquam virium. Et audivi vocem
9 . . .
& Berſe- Jermonum ejus: & audiens jacebam confterna-
cutores tus ſuper faciem meam. Audiſtin ? Placet
Religioſo- Cchryſolitus, nénne? Et mihi placet. Placent

"um, qu & fulgura; oris majeſtas, oculorum fulgor,

dicunt fa- . .
miliar?s Tehu baltheus, candor chlamydis, mira ſa-

eos ei ſa- nè. Mira, ſed quis fulgorem tantum ſuſtine-
eularibus re poteſt? Damel cöôntremit, reliqui diffu-
verſari. gere. Rari admodùm nobiſcum verſabuntur;,
Sirre ſi internos radios effuderimus. Epulando Chri-
Compaei ſtus, non fulgurando Publicanos in Apoſto-
Lapfſis. los convertit. E cruce pendens, ſpinis obſi-
Tepidis tus, ſanguine, vulneribuſque deturpatus, vix
noſmet unum convertit Latronem. At non cruentus,
eyge, a⸗ plurimos allexit ad ſeſe. Sedens ſupra pu-
eos ucre. teum , & delicatè recreandus potum expe-
mar. tens, Samaritanam expiavit. Inter delicias opi-
Tyro tole- pari convivi recumbens mulieris cor rapuit
randus. peccatricis: Et illa flevit, dum ipſe biberet.
Cùm oraret, & ſanguinem exſudaret;, exci-
tare à ſomno neç Petrum valuit: cùm pran-
deret, Magdalenam excitavit à culpa. Feli-
ciores epulæ Domini, cruore & oratione
Domini. Planè ut alios erigamus, debemus
nos demittere. Sancta Animalia non ſolam
ſpeciem Leonis rugientis, aut Aquilæ evo-
lantis præ ſe tulere. Hominem quoque & Bo-
vem expreſſerunt in ſeſe. Evola, ut Aquila,
ſed & gradere, ut Bos. More Leonis infre-
Tyro tole- me, ſed & Humano more blandire. Redea-
andus. mus ad Angelum. Et corpus ejus, quaſi chry-
Jolituc. Non ex auro, ſed ex lapide corpus
Angeli efformatur. Nimirùm citò Aurum li-
erga im. dquatur, & aptatur in corpus. At lapis tundi,
pios, & limarique din debet, ut tandem ex lapide
coniuma, ſurgat ſimulacrum. Et quidem apud ſtatuarios,
Tien. rudiora ſunt artis diſcipulis committun-
is. tur. Ut ventum erit ad membrorum expoli-
Injaris tionem, ſolus Phidias lapidem tundit. At in
Jerendæ. Chriſti ſchola Chriſtus inchoat, & non rarò
rudiores lapicidæ ſculpturam perficiunt. JESsUS
voce, & luce exorſus eſt opificium in Paulo;

Zelus a-
mimarum

Oliva

quod Judæi flagris, & lapidibus proſecuti
ſunt, Nero demum gladio conſummavit. Pa-
ti debemus etiam à rudibus: ſed chryſolitus
quòê pluùs tunditur, plùs fulget. Fulgor autem
ejus aureus eſt, non cryſtallinus. Id eſt, non
naturalis quædam eum humanitas decorat, ſed
divinus in eo emicat Amor; qui tunſiones ſen-
tit, ſed ſuſtinet.

Aſcendit Simon Petrus, & traait rete
in tetram, plenum magnis piſoibus,
oentum quinquaginta tribus. Et, oum
tanti eſſent, non eſt ſeiſum ete. Joan. 2ilus s-

ultimo. II. nimarum
cum Re-
. . . gularum
Plùs miror inviolatum rete, quàm prædam sſervans

irretitam. Magnum eſt, tantùm piſcium at- 2.
trahere: longé tamen majus, tot refertum Zelu: a-
piſcibus rete non diſſui. Quid, quòd porten- 2inarum
to proximum eſt, rete magnis refertum pil- 247 78*
cibus, nec diſciſſum. Raro, ſi grandis eſt pil- a.
cis, ſagenam non rumpit. Ploro ego ſanè, cum Religiaß
exultari video in captura piſcium magnorum. neb'les,
Utinàm quam grandis eſt Piſcis, æquè ma- u dodti,

gna non fiat in rete ſciſſura. Quam grancdis z hi
piſcis Origenes; ſed quam immanis per eum Talenta

ſciſſura facta eſt in Eccleſia? Ego ſic ſentio. ſine ſpiri.
Nec magni, nec multi eſſe debent Piſces: alio- ua.
quin everriculum dirumpetur. Et, cùm tanti A varitis
eſſent, non eſt ſeiſſum rete. Nimirùm cùm ca- asor ſe.
pit, non ſcinditur. Avaritia enim laborem & msima
pondus allevat. Jacob quamdiu, & quantùm ſed pre
laboravit! Mori certè debuit. Sed Amor æ& capidita-
ſtus ftigorâque temperavit. ꝛe h:i wi⸗

nimus.
Lectulus noſter floridus. Can. I. 16.

N
Sed diù exquiſitus in florido lectulo Spon- Modeſtis
ſus invemiri non potuit. Nimirùm nos toti in Mue ſiri.
eo ſumus, ut externa vireat obſervantia, &
Chriſtus cordis pulchritudine penè ſolâ dele-
Ctatur. Si floſculus deſit, ſi lectulus non o-
leat, clamatur undique, & de religione actum .
conclamatur. Exoriuntur in corde ſpinæ, nest virtus ſo-
ullus lamentatur. Sileatur in aula, domun lida.
ante Solis occaſum redeatur, ſacrum median negularà
horæ partem expleat; non ſerò accedatur ald obſervan-
menſam, & benè eſt. Oratio neglecta, ſer- mia.
mo de Deo ablegatus, exilium à carceribus, Fervor.
humilitatis oblivio, mihil ſunt. Mentha deci- Regulara
matur, & cameli glutiuntur. Reverſi ab An- externa
tiocho Judæorum permulti, audi, quid Hie- antum
roſolymis præſtiterint. adificaverunt gywmna- ſrven-
ſium in Hieroſolymis, ſecundum leges Natio- r. Mach-
num, & fecerunt ſibi præputia, & receſſerunt 1.15.
à teſtamento ſantto, & juncti ſunt nationibus. Superior
Quantus, putas, ululatus exortus eſt Hiero- e he
ſolymis ad tantum religionis excidium? Ne ztu en
gutta quidem ex oculis fluxit. Nullus indo. cevgdis ſus
luiſſe, nullus ne muſſaſſe quidem fertur. Af: jederum.
cendit paulò poſt Antiochus Hieroſolymam:; iterne-
Et accepit, inquit, altare aureum, & cam- rum obli·
delabrum luminis, & univerſa vaſa ejus. Quicl Tbid. 23
exindè factum in populo? En. Et factus eſt

planctus magnus in Wrail, & in omni loco bich, 24.
Id. 20

eorum: & ingemuerunt Principee & ſeniores, I
& juvenes & virgines infirmati ſunt. O por-
tentum! Qui medullam ſanctitatis ſiccis ocu-
lis diripi, & conculcari ſpectaverant, inenar- Eeeleße-
rabilibus gemitibus lamentantur, religionis cru- ſics
ſtam concidiſſe. Candelabrum lugent ſublatum. ,iſdidi
Apertum

3W
el
le.

H
ſl,
ridn
A
1
n;
ctun “
Enn
A
eriun Kin
tel
Vgronnn
ANN e
en gench
Nren
ſr lune
Plcas dr
Ain aitt
labral
EEguin ,
AAnIz

4

1. 6.

S
N M i
i d;
lemanihl
ne l
Aulus t.
lgonin
la, Comm⸗
un Miu,
ceit 4
egech e
CrnnIN
Mleotacdn

niin
nt uunl 4

u el leg,

Stromatum, Lib. VIII.

ura t, Apertum ſuperſtitioni gymnaſium non lugent.
ſed seni- Deſciviſſe ad Gentium ſacra Filios Abraha-
marum mi, non grave viſum eſt Iſraeli. Aſportatum
surs non erò à Gentibus Altare aureum, extremam
nisnse malorum omnium appendicem arbitrantur.
Sesadals Utinam Chriſti Sponſa diſſimilis Synagogæ
eradican- ſit. Adulteria, fornicationes, templorum de-
da. honeſtatio, æternorum oblivio, obſcœnitates
Wa verborum, cantuum, atque librorum tole-
Spiritua- rantur paſſim. Unus occupatur ex Eccleſiæ
lis eate- Prædiis palmus, ſuis Mundus convulſus ſedi-
ris ante bus contremit. Ibi excommunicationes ſcri-
ferenda. Puntur, indè cenſuræ pendent, milites cogun-
e nen. tur, vindices deſtinantur. Placent hæc: ſervari
s eu. debet patrimonium Chriſti, quis diffitetur?
remtur in Iinpius ſaneè, qui hæc damnaret. Verùm, qui
Berleſs ſupellectilem Templi abripi nolumus, cur pa-
Gg in Ke- inur in animas Chriſti cruore redemptas vi-
Krr- tia debacchari? Taulerunt pallium meum mihi.
iualig. Scilicèt, amiſſo Sponſo, opportunum fuit,
Can. 5.7. jacturam pallii lamentari. Veni, dilette mi,
Cant. 7. egrediamur in agrum, commoremur in villis.
. MWMane ſurgamus ad vineas. Quare tanta egre-
diendi cura * Cur tam feſtinatus egreſſus ad
vineas? procul dubio ut in ſolitudine procul
a turbis, jucundiùs amplexibus Numinis per-
fruatur * O portenta cupiditatis! Sequitur:
Ibid, 12. Videamus, i Roruit vinea, ſi Rores frultus
Nihilpra. Parturiunt, R ftoruerunt mala punica. Diſpe-
zer Deâ. Feat tuus iſte amor. JksM vocas, & vites
exploras? JEsM trahis, non ut eum colas,
ordine: ſed, ut eo adjuveris in cultura villarum. Fa-
lecrine cimus Chriſtum, proh dolor, vinitorem !
e, * „ Advocatur eo tantum nomine, ut ſœcundiùs
Teclaſa per eum ager egerminet. Sequitur: Ibi dabo
Eicis Re- tibi ubera mea: Mandragoræ dederunt odorem.
ditinz. Ibi, id eſt in fertilitate rerum temporalium,
hrc1 Chriflo ubera promittit, nec exhibet. Quid
nimaya ehim ait, cùm in agrum pervenerint? Man-
nipilque Aragoræ dederunt odorem. Utinam paſtinacas
rast. Sponio non præſeramus. Propé Sponfum ejus

Intentio oblita, vel odore iolo viliſſimi fruticis extrà

prava. . . . —
Pattone ſe rapitur. Hæc in ſe exhibet Sponſa ſancta,

privse, Ut noſtra nobis vitia exponat. Portat & illa
Avariria affectus noſtros, uti Sponſus iniquitates om-
nium noſirm portavit. Simulat ſe itaà agere,
ne nos agamus itaà. In ſcena ſacri epithalamii
Eſau ſe manibus inſtruit, ut nos moribus exuat
Eſaü. Verbo: Vox ejus aliquando non eſt vox
Jacob, ſed Eſau, ut nos penitùs in voces fa-
ctâque Jacob transformemur. Verùm nos tem-
poralia tantum magnifacimus. Nos Chriſtum
advocamus, non ut fruamur eo, ſed ut ope
ejus vinea floreat. Cur comatulus tonſurâ ini-
tiatur, nec detondetur? Cur? Ut in album
relatus Clericorum, paternum rus à fiſco &
vecligalibus eximat. O probrum! Verſa eſt in
avaritiam Religio. Immolatur Chriſtus in ara,
Chriſto comitur in choro, ne ſtatis mercedi-
bus mulctentur. Væ quoque Filiis Crucis, ſi
tanta inter angores Calvariæ paterentur, ut
ſuo tempore ſedeant à dextris, in Regno do-
loris. Ergo Crux ſacræ Ignominiæ centrum,
ſcala fit Ambitionis ad excelſa; nec diſcimus
Chriſto confixi calcare Superbiam, ſed dedi-
ſcimus amare Humilitatem, ideò dura depreſ-
säque tolerando, ut bravium immunitatum &
gloriæ rapiamus. Spero abeſſe à ſtadio ſancti-
tatis iſthæc portenta vamiratis; ori proptereà
meo ſilentium impero, quamquàm de Prima-
tu contendiſſe Apoſtolos teſtetur Lucas, coram
morituro Servatore, enato Faſtu.

ſeribantur, inquit, ſermones mei. Quid eſt

119

Detrahentem ſecretò proximo ſuo, hunc
Perſequebar. Pſ. 100. 5.

Secretò, non ſolùm clanculàùm in angulo, Murmar
ſed diſſimulanter, cùm laudare videtur. Mor- †atio.
dent, & ungunt: Aiunt enim, In hoc mi- erne.
nus habet, cæterùm homo eſt ad omnia fa- vidi.
ctus. Illud detrahunt, quod illi perneceſſa- Aulici
rium eſt, ad ineundam Principis gratiam, vel invidis
ad conſequendam dignitatem; in iis verò, quæ Tevidia
nulli ſunt uſui, celebrant maximoperè. Lapil- tes.
lus ille fatalis non caput, non pectus, non ti- 1arten⸗
bias, pedes duntaxat Statuæ tetigit, & tota
corruit. Quid mihi prodeſt, ſi nobilem, ſi
doctum, ſi prudentem apud Regnantem fatea-
ris, ſi pronioris ad divulganda conſilia natu-
ræ aſſeras, quem cooptandum inter Primores
ſuſpicaris? Tot præconia unius commemora-
tione vitü periere. Occidiſti me, & balſamo
mox me perungis. Non comedit Leo de cadave- 3. Reg.
re, nec Iæſit afinum. Ità eſt. Prophetam præfo- 3. 28.
caſti, & pium te credis, quòd cadavere jumen-
téôque abſtineas? Excidit à dignitate miſer, quem
licèt caſtum dixeris, miniméque avarum, ſu-
perbum tamen pronuntiaſti, & Aulæ adverſa-
riis non infenſum. Cadaver revereris & aſinum,
at Spiritum illi eripuiſti. Sic Dalila non manus,
non brachia, non caput abſcidit Samſoni: Ca-
pillum præcidit, & captivum tradidit Philiſt-
hæis. Non quàm altè deſcendat ferrum, ſed
quò incidat, permagni refert. Transfoſlo cru-
re licet ludere- tacto leviſſimè corde expiramus.

Qui ſtat, videat ne cadat. I. Cor. 10. 12.

Aureo licèt vertice, argenteéque pectore, Tro non
& ferreis tibiis conſiſtas, Lapis te proſternet, Taberbiar-
conterétque. Decreſces, licèt creveris. Ad- Fropeſita
huc pedem & tyrocinio non extulit. Vidi ego retinéda.
fluvium placidiſſime decurrentem. Mirà leni- payva in
tate fluebat. Ripas oſculabatur, rigabat ar- malo.
bores, cymbas vehebat, nullà vel ventorum,
vel procellarum vi tumens turbidúſque. Quin
in villam quandam corrivatus, mirum quot
ibi exhiberet oblectamenta. Nunc fiſtulis cir-
cumcluſus ſublimè ſubſiliebat: nune Irim ruen-
do efformabat: nunc organa ad numerum pul-
ſabat nunc denique ſinuoſis flexibus circum-
ductus, iterùm in patrium alveum refluebat.
Quid amoenius, quid blandius, quid excogi-
tari obedientius poteſt? Labatur in æquor: Tum
enimverè commixtus Mari, primo quoque
tempore tumidus aſſurget in fluctus, obruet
littora, Naves merget, cœlo undas immittet.
Me certè Aqua non fallit. Lenis fluit, quòd
riparum anguſtiis coërceatur. Ut defluxerit in
Oceanum, furet, ſæviétque. Et catelli in cu-
nis ludunt; ut canes fuerint, lacerant.

Quis mihi tribuat, ut ſeribantur ſermo-
nes mei? Quis mihi det, ur ecaren-
tur in libro ſtylo ferreo, & plumbi
„ 2„R 4 „ . .
laminâ, vel certè ſeulpantur in ſilice.
Job. 19. 23.
. . Exercitia
Docemur his verbis, quomodò ſanctè tran- ſpiritua-
ſigamus orationis tempora. Scribantur, quæ lia
cogitaveris, ſed in ſilice, & ferreo ſtylo. Ur Ora,
quomodò

3 ² tranſi-
Jermones genda.

120
ſermones mei? Hoc eſt, qui me ſpectent, qui
à me excogitati fuerint, qui mei ſint. Qui me
ſpectent. Non rarò in meditatione Medici e-
vadimus, qui Infirmi acceſſeramus. Invehi-
mur in aliena peccata, qui noſtra inexplora-
ta tranſmittimus. Vulneribus ſcatentes, fra-
trum puſtulas religioséè curamus. Qui aà me
excogitati fuerint. Plerique memoriam in me-
ditatione excolunt. Rapto vivunt. Non cogi-
tare, ſed reminiſci volunt. Qui puncta in me-
ditatione revolvenda proponit, ſemen jacit.
Semen excipere debes, non ariſtam. Putreſcat
in te, herbeſcat, erumpat: meſſem ferat. Mei
ſint. Non ideò hæc ſervo, quia à Superiore
accepi: vel quia à ſocio didici: vel quia legi
in vita Hilarionis: Hæc ſervo, quia liquidè
hæc ſervanda cognovi. Quid dicebant ad Mu-
Joan. 4. lierem Samaritani? Quia jam non propter tuam
42. loquelam eredimus. Ipſi enim audivimus, &
ſeimus, quia hic eſt verè ſalvator Mundi. O
pectus Pauli! Ab Anania eſt inſtructus. Ex-
e. Tit. r. clamabat autem: dcie, cui credidi, & certus

12. ſum. Non aiebat. Audivi ab Anania. Ut ſcri-
Amore bantur ſermones mei. Si Tui fuerint, ſculpen-
duci. tur in ſilice, ſi non fuerint Tui, in pulvere
velanta- ſcribentur, brevi obliterandi. Aliter utimur
ria. propriis, aliter commodatis, inquit Tacitus.
Perſeve- Si domus noſtræ tecta ſtillent, ſarciuntur; ſi
rantiæ parietes hiare cœperint, reſtaurantur: quoti-
foni. diè ornatior propria domus, quotidiè gran-

dior, ditiérque redditur. Commodati verò
hoſpiti nulla cura. Si ſermones, ut noſtros,
amaverimus, meditatione, examine, lectione
quotidiè reparabimus, firmabimus, exorna-
bimus. Paulatim elabentur, ſi fuerint com-
Erirehia modati. Quid verò ex diuturna cum Deo fa-
Spiritua- miliaritate referendum eſt? -Quod Moyſes ex
lia Mode- conſortio retulit, Lucem & Tabulas: in fa-
Kiam O . . — .
Rezularz cie Lux, Lex in dextera. Et quidem ex his
obſervan- diuturniùs ſervavit Lucem, quam Legem. Ne
tiam in. videlicèt putares non adeò accuratè retinen-
ſinnant. dam tibi efſe modeſtiam. Sed utinàm non il-
lud contingat nobis, quod Moyſi obvenit.
Tro de. Retulit & Monte Legis tabulas, & quidem

gener. Dei digito exaratas; verüm, ubi ad radicem
rogeſet Montis deſcendit, utque choreas, & ſaltan-
nenda. tium tympana audivit, impactas ad ſaxum

Imitandi tabulas diffregit. Et ille quidem, id præſtitit
panei. inſaniam populi deteſtatus; Nos verò id præ-
ſtabimus, lſaltantium levitati adſcripti. Qui
rocationis diù luximus, diuque Deo tantùm ſaginaba-
eneheis mur, ut ſpectabimus choreas exultantium,
non magne . . .
zſtimatz. hoſtri nos luctus tædebit, &, perfractis Ta-
bulis, inſamemus cum turba. Porrò in Dei
Domibus non eò devenitur, ut Vitulo ſa-
crificetur. Tamen ibi, ſi non erigitur Ido-
lum, Flori aliquando Gloriolæ litamus non
pecora, ſed corda. Liceat hic curſim indagare
fontem, adeò inſanæ defectionis in populo.
Quare ergo populus, qui ex £Æ gypto, ut
Deum coleret, aufugerat, tantâque Dei pro-
digia expertus erat, tam impiè receéſſit à Deo
ſalutari ſuo, exſtructo Idolo? Audi tanti ſce-
Exod. 32., leris fontem. Hi ſunt Dii tui, Irael, qui te
* eduxerunt de terra Egypti. Nimirùm non Do-
mini beneficentiæ, non Moyſis Lelo, ſed au-
ro, armilliſque ſuis, ex quibus Vitulus con-
flatus eſt, exceſſum ex Æagypto tribuerunt.
Propter opes ſuas indè eductos ſe crediderunt,
ut ſcilicèt„ Prædivitis multitudinis imperio
Moyſes gloriaretur. Quot ſunt, qui ſe traductos
in eremum arbitrantur propter armillas ſuas!

Tepidita-
tis atque
Apoſt aſia
Fons.

Oliva

Non, ut immolarem Deo, ſuaſum mihi eſt,
ut ex Æ gypto profugerem;, inquit inſipiens
in corde ſuo; ſed, quod vel generis ſplendo-
re clarum, vel opum copiâ fultum, vel ingenii
Ppræſtantià inſignitum, inter ſuos me adlegere
cupierunt, ut gloriarentur in me. Et hæc qui-
dem non ipſi modo muſſitant, ſilenti arrogan-
tiꝗ in ſua mente, ſed illis aliquando, proh do-
lor! ipſemet Aaron palam enuntiat. Verùm Oè Tales.
fallimini. Ex auro veſtro quamquàm Aaron diu, ia ſes ob
multumque laboret, non niſi ſtolidum Pecus Nekéilita-
effingi poterit. Fecitque populus, quaæ ſoe tang.
deferens inaures ad Aaron. Quas cum ille ac- bict
cepiſſet, formavit opere fuſorio. Quid formavit? Nelilitas
Num ſidus? Num Solem? Num Cherubim? zon ja-
Num Deum? Sequitur. Et fecit ex eis vitulum anda.
conflatilem. Quid vilius? Ne Bos quidem ſani⸗
quo ſaltem terra proſcinditur, fingi potuit ex ut
auro tuo. Vitulus conflatus eſt, qui vel de-

vorare duntaxat poteſt, vel devorari. Aaron ee.

res Tepi-

cùm exaudiſſet vocem clamantunmm: Hi ſunt dorum, &

Dii tui, Wraël, qui te eduxerunt de terra Wgy- Soperbis.
pti: Cur non repreſſit rebellantes? Debuiſlet tium ob
reclamare clamantibus: Quid inſanitis, pha- Talentas
natici? Non veſtræ vos inaures ex compedi-
bus explicarunt: Deus eſt, qui eduxit vos in
deſertum. Deo debetis deauratas ferreas ca-
tenas in aureas phaleras. Ceſſaſſent illi à tu-
more, ſi eos Sacerdos vehementer arguiſſet.
Doleo, quod nimis verecundè agamus inter-
duùm cum jactantibus & genus & proavos, &
quæ nec ipſi fecerunt, nec Chriſtus facit, quan-
ti à nobis fit fungus putidus. Efferentibus in- grereinis

genium, & genus adoleſcentibus, cur Senex Spiritns-

tacet, cur Sacerdos non iraſcitur? Redeamus lia.
ad noſtra. Quid eruendum ex exercitiis? Quod
ex meditatione ſua eruit David. Et quid ille
eruit? Ommia oz mea dicent, Domine, quis ſi- Pl.34. 10.
milis tibi? Hæc enimverô vera eſt contempla- Nibilpra-
tionis ſeges. Nihil mirari, præter Deum. Itaà in 'er Deum.

Dei magnalia nos inſinuare, ut flocci faciamus 6.
„5 8 . lia csteris
OP 3 . 1 25 1 . —Rr
pes, infulas, ſcientiam, & plauſus Ergo, prafer

quando nonnulli ludo delectabuntur, nos Ora- a.
tionis horam ſuſpirantes, dicemus in corde no- Talenis
ſtro, Domine, quis ſimilis tibi? Cùm aliqui ob medioeris
eloquentiam rapient domeſticos, externôſque in ali .
admirationem ſui, clamabimus, Domine, quis mettiog; 1
Vimilis tibi? præeligentes una die Deo vacare,
quàm duraturan multis ſæculis ſamam, lepore
dicendi, & ſapore ſcribendi comparare. Idem
repetemus, cùm villas, cùm currus, cùm pom-
pas reſpiciemus Magnatum, nulli invidendo,
mihil omninò optando. Sed hoc non labia pro-
ferant, ſed oſfſa, hoc Cor clamet, non lingua.
Omnia oſa mea dicent, Domine, Quis ſimilis
tibi ? In multis id ora proteſtantur. Rarò enim
hoc altiùs inſedit in animo, ſed vix faucibus
hæſit. Lacrymulis duabus Vox iſta & ſata, &
adulta, uno, levique riſu deſiccanda.

.

Et cùm cœpiſſet mergi, clamavit, di-
cens: Domine, ſalvum me fac. Et
continu JESUS etendens manum,
apprehendit eum. Matth. 14. 30.
Labor, inquis, & mergor? Quid mirum, Tenkatio-

ſi, dùm mergeris, ne clamas quidem. Petrus e

vixdùm mergi cœperat, & continuò ad JE- diu
süM confugit. Tu fluctibus jam hauſtus, ne
quidem de profundis clamas. Quis enim ex
iis, quos Tentationum procellæ obruunt, orat?

Quis

r C
Cran.
Geh
eMa
nant.
Nhn
nendh
it, li
u figer
ſtarn k
lolt z

und

, e

D n co

i Aler,
entl Hi.
Ab Ne
Anie Ner
eikmri

leibi⸗
V. .
1 ſbo,
In o tera
6 Eniten

5 li

Atk,an 4

V

en,
1wuta
e
i Aed

lemi dyt
Debules
diis, u
con e
Unit mn
fenent
d ilr.
er vant.
mnn in⸗
Drontnl
feitger
etenthuir,
, Cr Eelk
I Nm
tnist
nue gif

ontn-4

Deum hun
rahim,
ulis D
Nur, MnO,
8 innooletri⸗
Cümade
gtettolet,
Donine el
Deo uad
hatat
rtus,cu.
ü wnit.

non Pbir .

uur. N

nein.
wi kut
ſE

Cande

.

uum
e .
ur pi

„9
dilin,
Ciden

Quis JESVUM reſpicit? Audi, quid præſtiterit
pl. 37. 6. David, cùm tentaretur. Miſer factus ſum, &
curvatus ſum eſque in ſinem: totaà die contriſta-
tus ingrediebar. Undè luctus tantus? Sequitur:
Ibid. 7. Quoniam lumbi mei impleti ſumt illuſionibus: &
non eſt ſanitas in carne mea. Num iis, quæ præ-
dixerat contentus, quievit? Pergit, Afictus
ſum, & bumiliatus ſum nimis: rugiebam à ge-
mitu cordis mei. En, quomodò ſanctus vir cum
tentatione digladiatur. Non pſalterium citha-
râmve pulſat, ſed rugit. Nimis delicatè lucta-
mur cum monſtris. Ardet Venus in venis, &
Vix uno aut altero decantato pſalmo, ſecuros
nos credimus à Carbonibus deſolatoriis. Non
omnibus licet cum mitra, & armillis obtrun-
care Holophernem poſt epulas. Uni Judithæ
id hcuit. Et illa quidem ornata vicit & ſatura.
Verùm ante pugnam diù palluit, diu eſurit,
dià oravit. Adde, quèd ſuus ille Holophernes
conſopiri potuit. At hoſtis noſter, vel nobis
dormientibus, vigilat. Ego, quid alii ſenſe-
rint, neſcio. Hoc unum ſcio, raro inter deli-
cias frigere Venerem. Joannem Caſtum, &
Virginem lego: lego item Cilicio indutum, &
Locuſtis paſtum.

dint lumbi veſtri præcinéli. Luc. 12.
35.

Difiden- Væ diſcincto! Porrô is carebit cingulo, qui
is ſui. diſcrimen non expenderit. Nolo meticuloſum

Birdr. in acie militem; ſed ante pugnam, nihil æ-
mis fer- 3 . . ⸗ ii.
vensdege- Jduè triumpho proludit, quam metus. Domi

nerabit. ne, tecum paratus ſum in carcerem, & in mor-
Luc. 22. tem ire, dicehat Petrus. Parùm timuit, &
33. ideò cecidit. &i timuiſſet, non negaſſet. Tyro-
- nem deglutientem montes, & maria exſorben-
pendende tem, gutta una ſubmerget. Aliud enim res
difieulta- ſunt, duùm cogitantur, aliud cùm implentur.
Veni, Auſter, perfla hortum meum, & fluent
aromata illius. Aromatum duntaxat meminit
Sponſa. At Sponſus myrrham immixtam aro-
matibus reperit. Meſui myrrham meam cum
medium. aromatibus meis. Nimirùm illa de horto loque-
Can. 5. I. batur in flore, hic verò, de meſſe ſatagebat.
Quæ videntur in germine Eccleſiæ ſemina, ole-
ra ſunt, quibus recreere: in ſegete ariſtæ ſunt,
quibus pungare. Myrrha erit, cùm eam meſ-
ſueris, quæ tibi aromata videntur, cùm herbeſ-
cunt. Verbo, Zizania non apparuere, niſi poſt-
Pſ. 7. 9. quam ſuccreverant ſegetes. Filii Ephrem inten-
Perſeve- dentes, & mittentes arcum, converſi ſumt in die
rantiæ belli. Audacia, quæ periculum ſprevit, pericli-
fons. tata eſt, cum adut pugnam. JnsM & Cruce no-
e Ar. luiſſe deſcendere lego. Verùm ante paſſionem
ſanit, Palluiſſe „ ſudaſſe, timuiſſe lego. Et calicem
Tentatio. Juidem bibit, quem ei Phariſæorum impietas
num re. Propinavit, ſed quem, cùm meditaretur, expa-
medium, Vit. Dixit, Iranſeat calixæ, in meditatione ſua,
. ime. ut in Paſſione ſua, totum calicem exhauriret. E.
Matth. duobus filiis in villam ire juſſis a Patre, qui ne-
21, gavit ſe iturum, ivit, qui ſe iturum dixerat,
reſtitit. Nimirùm hic incommoda non expende-
rat, cùm ſe iturum obtulit; alius veròô territus
ab incommodis primùm eſt, ſed brevi ea ſpre-
vit, quia non flatim ſprevit. Quid Sponſa?
Can. 1.3. Omnia poteſt. Audi. Irabe me: poſt te curre-
mnus. Quò curres? Quoquò traxerit. Audin' ex-
Peditam? Veruùm, ut ad montem myrrha ac-
Can. 4.8. Cederet, quoties compellari debuit. Veni de Li-
bano, veni. En illic Sponſum: Quare non cur-
1s, quæ eum quocunque te ſecuturam jaclabas?
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. VIII. — 121

Ideò Jnsws, cùm audiſſet Scribam dicentem:
Magiſter ſequar te, quocunque ieris, eum reje- Matth. 8.
cit acri ſugillatione: Vulpes foveas babent. E 12.
contrario illum vocavit, & ſecum voluit „ qui
non modèò non ſe obtulerat, ſed accitus roga-
vit, ut ſibi liceret parenti parentare. SRequere lbid. 22.
me, & dimitte mortuos ſepelire mortuos ſuos... Matth.
Magiſter bone, quid boni faciam ut habeam vi- 19. 16.
tam ternam“ .. . Nerva mandata. Dicit illi: Tyro nen
Quæ *. . Non homicidium facies.. Omnia hac ſuterbiat.
cuſtodivi à juventute mea. Planè equuleos, la-
minas, cruces ſuſpirat hic, & ſi minora propo-
nantur, abibit, ſcandalizatus ob Evangelii le-
ges delicatas. Attende. Ait illi J ESUS.: Si vis lbid ar.
Perfectus eſe, vade, vende quæ habes. Rudimen- Religionis
ta iſthæc ſunt Chriſtianæ ſanctitatis: mihilo mi- Perfecio.
nuùs Gigantem conterruerunt. Cùm audiſſet au- pi dem.
tem adoleſcens verbum, abiit triſtis. Repeto, quæ
cecineram. Nolo gigantes in cunis. Nolo exior-
bentes Jordanem. Gohiath timebat nihil, pro-
vocabat omnes. A paſtore proſtratus eſt. Statua
Chaldæa cum cœlo certabat: lapillo dejicitur.
Malo Nicodemos metuentes, quaàm Petros mori
Paratos. Qui timuit, non timuit: qui verò non
metuit, negavit Dominum. Coram populo vo-
lumen Legis totum Moyſes recitavit, in quo in-
numero mandabantur. At illi clamaverunt: Om- Exod. 24.
nia, quæ locutus eſt Dominus, faciemus. Quid 7.
expectandum piaculi ab his, qui nihil arduum
in lege eſle cenſentes, vixduùm eâ perlectâ, cla-
maverunt, Oimnnia omninè a ſe impletum iri?
Nihilo minus murmurarunt, blaſphemarunt,
moœchati ſunt, vitulum conflaverunt. Juſtus ut P.91. 13.
Palma ſlorebit. Quam tardè germinat, quàm
lentè attollitur! Væ arbori præcoci? Qitô flo-
ret: citius deſioreſcet. conſiſtant adversum Pfſal. 26.
me caſtra, non timebit cor meum. Ni exſurgat ad- 3.
verstm me prælium,: in hoc ego ſperabo. VUnam

petii à Domino, banc requiram. Timeo tibi,

quia Deo innixus parùm times. Qui nihil, niſi
Deum;, cupis: Qui caſtra rides, ab una proſter-
neris vulgari fœminâ non ornatà, unam expetes
illecebram, quâ nihil vilius, nmihilque exitio-
ſius. I modò, & dic, Unam petii à Domino. Ca- Pſ. 72.25.
ne: Quid enim mihi eſt in cœlo* Qui cœlum & S. David.
regnum faſtidis, ſities aquam de ciſterna Beth-
lehem. Qui conceſſis uti abnuis, inconceſſa ex-
petes. Cohortem armatam fuſtibus interritus
Petrus invaſit: idem inermem expavit ancil-
lam. Certè Magdalena nemo noſtrum ſanctior,
ei tamen ad ſepulchrum properanti injecta eſt
ſolicitudo ingens de amoliendo lapide. Quis re- Marc 16.
volvet nobis lapidem ab oſtio monumenti? Et ideò 3.
lapidem reperit revolutum, quia de revolven-
do lapide cogitavit. Contrà, quia Domini pe-
des, & corpus à ſe inunctum iri ſperavit, & à
ſepulchro abeſſe poſſe non prævicdlit, ut abeſle
reperit, non ſurrexiſſe, ſed ſublatum credidit;
& nulle Angelorum teſtimonio, à fletu tempe-
rare ſibi potuit, in reſurrectionis triumpho.
Uſque adeò quæ non prævidentur, licèt Lilia
ſint, vertuntur nobis in Jacula. Clamarat ali-
quando Sponſa: Eaſciculus myrrhæ Dilecétus meus Can. 1. 12.
mihie inter ubera mea commorabitur. In He-
bræo. Alligamentum guttæ fratruelis meus mihi.
Quaſi dicat: Scio amarum, ſed parùm habet a-
maritiei, & ità levis eſt, ut inter ubera morari
poſſit. At ubi guttis noctium madidum ſenſit, Tyro non
ubi importumim ad dormientem accedere, ubi ſuperbias.
ſomnum ab eo interrumpi, ubi ſurgendum noc-

tu, ubi lotos pedes inquinandos intellexit, pul-

ſanti, rogantique obſurduit: nimirùm, vel tecto
. S

L. Pro-=

I22

prohibuit, quem inter ubera à ſe locatum iri
gloriosè jactitarat. Nimirùm, quæ oſcula ſitit,
quæ unguentorum & uberum meminmit, quæ in
lectulo anxiè quærendum Dilectum exiſtima-
vit, quæ Botrum Cypri eum credidit, ubi
evigilandum eſſe, & infectum rore recipien-
dum intellexit, nec exaudivit, & vix audivit.

Domine, inclina cœlos tuos, & deſcen-

de. Pſ. 143. §.

dermo Quid, ſi Angelum deſtinaret? Quid, ſi
vanus. pluſquàm duodecim legiones Angelorum exhi-
Felices beret tibi? Non ſufficit. Deſcendat ipſe; ne-
non ad. que deſcendat ſolum, ſed ſecum cœlos incli-
mirandi. net. Negue ſolàm cœlos inclinet „ ſed fulmi-
Conſilia-

vii impii. het. Fulgura coruſcationes „Gρ diſſipabis eos,
Pſ. 143.6. émitte ſagittas tuas, & conturbabis eos. Emitte
manum tuam de alto, eripe me, & libera me
de aquis multis, de manu fſiliorum alienorum.
Quid, quæſo, Davidi evenit? Num fidem eju-
Ibid. 9. rare cogitur? Pergit. Deus canticum novum
cantabo tibi. Planè liberari cupit, qui tantum
implorat auxiliatorem, qui hoſtes ſuos aquas
multas dicit, qui fulmina, & ſagittas intor-
queri vult, qui nova à ſe cantica depromenda
Tbid. 10. promittit. Nec hic ſiſtit: Qui redemiſti David
Jervum tuum, de gladio maligno eripe me. Et
erue me de mani filiorum alienorum. Vide, quàm
enixè erui optat. Nec illud omittendum eſt,
quòd initio pſalmi, ut Deum promereatur, ei
maximè blanditur. Benedictus Dominus Deus
meus: miſericordia mea, & Refugium meum:
ſceptor meus, & liberaior meus: Protector
menus, & in ipſo ſperavi. Quæſo te, David, qua-
nam ærumnàâ urgeris? Num moœchia te ſolici-
tat? num blaſpemia? num furtum? furiiſne agi-
taris? an raperis ad aras, ut initieris Beelphe-
gor? Indica nobis hoſtes tuos. An non videtis,
inquit ſanéctus David, fortunatos illos, quorum
filiæ ornatæ, quorum promptuaria plena, quo-
rum oves fœtoſæ, quorum ſine ruina maceries?
Videmus. Sciatis itaque, eorum fortunatas
Oobhes;, a quibuſdam mihi vehementer commen-
Ibid. 15. dari. Beatum dixerunt populum, cui hæc ſunt. O
montes parturientes, & parientes talbam! Vox
una dilaudantium felicitatem divitum ita te qua-
tit? Contra tem leve telum tot votis Fulmma,
Coœlum, & Deum advocas? Mihi, inquit,
non leve eſt, quod nocentius ſentio quovis telo.
Ser. 6. in Leviter volat, inquit Bernardus, leviter pene-
Pſal. 20. irat, ſed dico tibi, non leve inktigit vulnus, citô
interficit. Quænam iſthæc ſagitta eſt? Sagitta
Volans in die. Hoc eſt, ſermo nimio verborum
apparatu efferens diem, lucémque felicium. Ne-
mo tutus ab hoc telo. Qui ferventiores eſſe vi-
dentur, inquit Bernardus, ipſi paveant, ipſi ſi-
. bi caveant, adhuc ſoliciti non deſerere ſcutum
lbidem. inexpugnabile Veritatis. Quid enim aliud tam
contrarium vanitati. Et ſanè neſcio,; an Mona-
chis pernicioſius venenum, lethaliérque lues
contingere poſſit hâc ſagittà, quà nimiùm po-
Plſal. 118. tentium beatitas celebratur. Narraverunt mihi
85. iniqui fabulationes. Quid indè mali conſecutum
Ibid. 87. eſt? Audi. Paulò minds conſummaverunt me in
terra. Dices, adde, quæ conſequuntur. Non
Ibidem. emm conſumptus eſt Propheta. Addo: Ego au-
tem non dereliqui mandata tua. Tu quoque re-
Ibid. 88. cita, quæ his adnexuit. Necundàum miſericor-
diam tuam vivifica me. Qui eget vivificari,
proſectò ſine vulnere non evaſit. Penè con-
ſumptum audio, & vivificari indigentem, cui

Ibid. 1.

Oliva

fabulationes narratæ ſunt. Quòd ſi Propheta;
cui Deus occulta revelarat ſapientiæ ſuæ, talia
ſuſtinet, fabulas audiendo: quæ, rogo, vul-
nera à fagitta volante in die infligentur nobis,
qui tenebras delegimus, ut Deo clariùs fulge-
remus. Oliva illa ſpecioſa, pulchra, fertilis,
ad vocem loquelæ grandis exarſit. Nimirùm
ipſis felicibus obeſt plurimum laus felicitatis.
Mirari enim incipiunt fortunam ſuam, quam
ad ſatietatem expleti, minimi faciebant. Hinc
eſt, quòd Ezechias objurgatus eſt, gravique
morbo oppreſſus, non alia de cauſa, niſi, quod
oſtenderit Babyloniis theſauros ſuos. Oſtenſio-
ne enim regiarum opum, Templi, & Sacri-
ficiorum in cis admiratio decrevit. Babylo-
nem reverſi, de Templo ne verbum quidem
fecerunt, oppignerato corde theſauris Regis,
quorum ſplendore religionis demiratio extincta
eſt. Nimirùm modicum fermentum totam maſſam
corrumpit. Dices: Spectatur beatitas Felicium,
etiam tacentibus nobis. Segniùs hic planè irri-
tant animos oculis ſubjecta, quam auribus com-
miſſa felicitatis præconia. Allata funt opima
terræ Chanaan ad populum Iſraël, ſuſpexerunt
ea, guſtaverunt, commendarunt. Verùm,
quia nonnemo dixit: Terra, quam luſtravimus
devorat habitatores ſuos; Conterriti voce illà,
quamquam Deo duce, ſuaſoribus Caleb & Jo-
ſue, ductore Moyſe, eòô ire recuſarunt. Ar-
dor, quem fructuum magnitudo exciverat, vo-
ce und intercidit. Planè ſi de aulis diceremus:
Terra, quam luſtravimus, devorat habitatores
ſuos, hoc eſt, vitiis & funeribus implicat aman-
tes ſe: quamquam oculos pompis alliceret, non
illuderet. Verum, quæ ſpectantur, ſpeciola
ſunt, quæ de ea prædicantur, ſpecioſiora ſunt,
rapitur vulgus, nec immeritò. O probrum
Monachorum! nobis dilaudantibus in mona-
ſteriis aulæ, fortunæque munera, Philoſophus
ex aula vociferatur: Clamo: Vitate quæcum-

que vulgo placent: ad omne fortuitum bonum

Jerem.
II.

4. Reg.
20.

I. Cor. 5.

6.

Num. 13.

33¾

ſuſpicioſi pavidique ſubſiſtite. Nos panno tecti

trabeas demiramur: IIle Neronis cliens impe-
rium calcat. Rogo, quæ tanta veſania? Opes

proterere, & laudare? faſtidire pompas & mi-

rari? Chimæra hæc eſt, quâ nullà aut nocen-
tior, aut magis factu incredibilis; Mundum
ſprevimus è ſinu fortunæ profugi, in Calva-
riam, ut JESsU commoriamur in Cruce; &
Crucis empti tanto pretio curules laudamus,
miramur epulantes?

Vado piſcari: Dicunt ei, venimus &
nos tecum. Joan. 21. 3.
Utinàm, ità nos animabus expiſcandis, ut

extrahendis & mari piſcibus Apoſtoli accin-
guntur, noſinet accingeremus. Dicit Simon

Petrus aliis Apoſtolis: Vado piſcari. Dicunt ſußpellus.
illi. Venimus & nos. Quis noſtrum in anima- joan. l.

rum piſcatione collegam patitur? Quis aliis in-
dicat, quò eat piſcatum? Quis alium in piſca-
tione juvat? Pueri numquid pulmentarium ha-
betis? Reſponderunt ei, Non. Nec hoc minus
mirandum in Apoſtolis, rarum autem in am-
marum piſcatoribus. Nullus enim eorum ad-
duci poteſt, ut fateatur à ſe fruſtrà jactum
rete. Nemo, etſi capiat nihil, non plenum
rete fatetur. Et vide, quomodò, non in pro-
cellas, non in mare, non denique, in ipſos

Zelus a-

nimaru,

ed Obe-
dientic

3.

lbid. 5.

Corre⸗
btionis
atiens⸗
Cognitis

piſces cauſam rejiciunt fruſtrati laboris. Non ſui.
dicunt, Mare hoc piſcoſum non eſt; aut com-
moaum

Noin
,W
Eenen
faln
hen ll
.
iunm
Lanant
Ligr
Niln nin
An n

le usr
7rlchrni
udin

En. De

t une,
Ek de Mote

Muete.

. Me
relni
Rtin
N
Wa

i

Pem
R
6 e I

3 n
t Hrcde
lhett

Plenen.
Inbiucr.
int oni
ſllerem

, Phiidtu
tete rnn.
tuitunduu
sumti
8 Cien
ehinm 0
ponhahs⸗
li amnut
gi in
In C
les kutdn

epin

1. n
hlang,
Aoltl ,
ien. N

operario.

inter

Stromatum

Cinſcien- motum ventis mare piſces fugat. Sed à ſe cap-
tiam ape- tum nihil ingenuè profitentur. Neque illud
rientes. minus mirum eſt, quod ſequitur: Mittite in
1bid. 6, Jexteram navigii rete, & invenietis. Miſerunt
Homili- ergo. Quis ſuſtinet ab alio ſe inſtrui, ſi ca-
tas in ope- Plat nihil? Non dixerunt, Quis Tu es, qui
rario Con- nos piſcari doceas? An inſanis? Scilicèt, qui
ſientiam fruſtrà in læva navigii parte, per totam noc-
eredd tem laborantes cepimus nihil, prædabimur
d. jacto dextrorsum reti? Si diceres, ducite in
nuente, altum Navim, ſapientius loquerere; ſed eo-
dem in loco conſiſtere jubes, & invenietis,
inquis? Sané Apoſtolos miror, qui fatigati
& amaricati tædio longi & decepti laboris,
ad ignoti hominis vocem rete jecerunt. Uti-
nam animarum piſcatores Chriſtum audirent,
dùm Superioris ore eos monet, ut aliò retia
demittant. Dicit ergo Diſcipulus ille, quem
diligebat JES&&, Petro: Dominus eſt. Gi-
Zalus a- mon Petrus, cum audiſſet, quia Dominus eſt,

Ibid. 7.
Humili-
tas in

mimarum tunicd ſuccinxit ſe, & miſit ſe in mare. Quem

oratiens ex his mirer magis, Joannem, an Petrum?
nee IIle JESUM agnovit, captis piſcibus: Hic,
ae Hiri- relictis piſcibus, ad JE SUM properat. Uter-
m. que laudandus. Tam enim rarum eſt, in fe-
Dignitas licitate, piſciuümque captura, JESUM noſle,

mere ut plerique tunc maximè ignorare eum inci-
matat. . 2+☚.
Flieira; Piant, cum rete plenum piſcibus extrahunt.

& Dini-Rariùs quoque illud evenit, ut quis, cùm
as Chri- prædam ceperit, prædæ immemor ad JE-

Kimo. SUM currat; præſertim, ſi ſociis relinquen-

H da captura ſit, quam tanto labore cepimus.
alekta

E ene⸗ Da mihi Petrum, qui piſcibus JESUM Præ-
na lblen- ferat. Da mihi Joannem, qui, cum ſolus
dida Au- Chriſtum agnoverit, ſocium moneat, & ſe
dium O-s ab eo præveniri patiatur. Planè Joannem ve-
& Dei i hementiſſime miror. Solus inter omnes Do-
l minum agnovit, & cùm jamjam ab eo de-
praſen ſignandus foret ſummus Eccleſiæ Paſtor, po-
tiam er- terat primus ipſe, & ſolus ad eum accurre-
tinguant. re, ſalutare, blandiri, & non ſerà gratulatio-
Tvidis ne, de morte devicta viam ſibi ad Pontifica-
equales, tum pandere. Non enim minimi momenti vi-
Anmbitio deri poterat, primas occupare partes, in tan-
vida. ti triumphi gratulatione. Verùm, quod ipſe
Religionis novit, alii indicat , nec cuivis indicat, nec
minia t. lic . .. —— di A oſtolis
ure, non Alicui ex gregariis, ut ità dicam, Apoſto
alziors indicat, a quibus nihil timendum eſſet, ſed
expetes- Umi illi nuntiat, à quo ſolo Pontificatum, ſi-

d. bi eripi poſſe aperte intelligebat. Dicit Pe-

Ga 179.. . . Dominus eſt. Et prorsùs ità evenit.
diſcant. Nam rogatus ter de amore Petrus à Chriſto,

lbid. 17. audivit: Paſce oves meas. O triumphatam in
Aulies, &εuore Invidentiam! Indicat Petro viam, quâ
a r. Chriſti gratiam demereatur, tunc, cùm de
Ibid. 8. eando ſupremo Pontifice agebatur. Quàm
S. foannes Mirum, quod ſequitur: Alii autem diſcipuli
Evange. Ma Vigio venerunt. Audenter loquor. Pluùs ſtu-
iſa. Peo Joannem remigantem, quaàm Petrum cal-
Frcden cantem undas. Feſtinabat ad Chriſtum Pe-
zigi trus, ſplendidus undarum domitor, ſi iis,
compre-. Juamnwis paucis, pleriſque tamen credimus,
ſa. qui tunc Petrum, non natando, ſed ince-

Reni- erde ad JESUM putant contendiſſe. Am-
in 0- bulabat 1¹
herari⸗, t in æquore, nec mergebatur. Specta-

nen nvi. 1Or novi ſtadu Joannes, dicere potuiſſet: Si
die. etfus uxoratus ambulat ſuper aquas, quan-
Eulenta 10 ego feliciùs undas calcabo, wirginitate lon-
i- 8e illo expeditior. Si is, qui Dominum ter
Mare« G-Savit, non mergitur; an ego mergar, qui
religioni. eti juxtà Crucem impavidus? Cur ille mi-
vilior,, Taculis coruſcet, & inglerius ego remum
Ethicæ Comment. Tom. V.

„Lib. VIII.

4

— .
traham; cum ille Dominum reliquerit, &
mihi à Domino Mater ſit relicta? Gregarius Non eom-

ego nauta, navigio cum turba ad JESUM nike -
. . . o
vehar, qui præ omnibus unus, & Cruci hæ- an. te⸗

ſi, & Virgini filius datus ſum? Exiliam fe-
ſtinus in aquaem, & illum, quem monui, Aulieus
antecedam. Mihi non illi Chriſtus patuit; oονn ρ.
me JESUS expectat in littore, non illum. otas.
Non hæc præfatus eſt: ſed non ſibi licere, Singula-
quod Petro licuit humilitatis hæres, cùm il- vitatem
le ſuper undas ambularet ad Dominum, S n a
tanquàm unus è turba, remigando ad eum, ien: son-
quem diligebat, acceſſit. Fortè hoc unum tentus
præ omnibus in Joanne mirandum eſt. Tibi munere,
Moyſe major Petrus eſt, quòd cùm ille un- nereine;,
das fugarit, undas hic preſſit. Mihi Petri fe- loco.
licitate Joannis humilitas illuſtrior eſt. IIIe
enim decumanos tumentes, hic cordis tumo-
rem calcavit. Plùs eſt de gloria, quàm de
fliuctibus triumphaſſe. Solum ſtupes Petrum
in mari: non ſolum miror ego Joannem in
lembo. Quaàm durius eſt, miraculum devi-
tare „ quam edere. Ibi naturæ, hic cordi
vis infertur. Quòd ſi tunc Petrus mare non
calcavit, calcavit olim, quod Joannes opta-
re tunc potuifſet, & fortè impetraſſer, ſi à
Chriſto id ſibi prodigii dari petiiſſet. Tunc
verô citiàs Petro cucurriſſet ad Dominum,
ad quem adiit tardius Petro, tarditate re-
migandi.

Stantes ante thronum, & in conſpectu
Agni, amisti ſtolis albis, & palmæ

in manibus eorum. Apoc. 7. 9.

Hæc quatuor de Beatis à Joanne conſcrip- In Ffo
ta expendentur à me. Primum Beati ſtant. omninm
Non enim modò fervent, ut nos, modò ve- Sancétorâ;,
rò frigent: mode Mundum calcant, modò "'gimen-
mirantur: modò læti, modo triſtes: verum ia a-
firmati & radicati in virtute ſua, immobiles ternz
permanent. Hoc autem indè eis provenit, Sanctora.
quòd Deo adſunt. Stantes, ſed ante thro- Prepoſte
num. Nos à throno abſumus, & ideò non retinendæ-
ſtamus. De noſtra inconſtantia illud Senecæ
uſurpari poteſt: Momento mare vertitur, & Ep. ad
eodem die, ubi luſerunt, navigia, ſorbentur. Lucil.
Qui manè ſurgit Giganti par, veſpere Lepo-
rem metuit. Quaſi ſlos egreditur & conteri- Job. 14 2.
tur. Et nunquàm in eodem ſtatu permanet.
Quævis ſtipula allidit nos: hoc autem ex eo
fit, quòd Deo non adſumus. Pone me juxtdà job. 1y.3.
te, & cujuſvis manus pugnet contrà me. Qui
procul à Deo non eſt, timet mihil. Poſt Te Can. r. 3.
curremus. Quò curres? Quocunque: Sed poſt
illum. Si enim illum videro, mhil arduum,
nihil refugiendum mihi videbitur. Et ego non Jer. r7. 167
ſum turbatus , Te paſtorem ſequens. Quam- Veifor-
quàm ſequi Chriſtum non facile ſit, cùm ad „i,a.
flagella, ad alapas, ad ſpinas, ad crucem
denique ab eo trahamur: tamen, poſt eum, Propoſita
ad talia devenire durum non eſt. Dúm enim retinends
ille cordis oculis obverſatur, nihil amarum
accidit. Secundum: Et in conſpectu Agni. Dei Pei prg-
non unum eſt nomen. Leo, Vitulus, A- Vvtig i
quila, Pater miſericordiarum, Rex regum.
Deus ultionis, Dominus exercituum, Prin- Oratio
ceps univerſæ terræ, Agnus quoque dicitur Perſeve-
in Scripturis. Ergo Beati, ut oſtendant, ſe ceie
nulla aut lucri ſpe, aut terrore ſupplicii Rne, d
Deo adſtare, non illi, ut Patri Milericordi, Deum.
L. 2 non

124

"ve non ut Deo ultionis, non ut Principi Regum
duei, nen terræ, ſed ut Agno adſunt, nihil in illo ſpe-

Amore

Se. Ctantes, præter illum. Ex Agno enim nec lac

Nihil B
zreten expeti, nec metui vulnera poſſunt. Nulli
Deum. blanditur,; nullum terret: Immaculatus eſt.

Ergo ſi perſimiles eſſe volumus Beatis, nihil
in Deo quæramus præter ipſum. Ptolemai-

de Anus illa ibat, præferens alterà quidem
manu hydriam, alterà verò facem. Rogata,
quid tentaret. Opto, inquit, gehennam ex-
tinguere, &ũ cœlum exurere. Quare? Ut Deo
ſerviatur, reſpondit, nullà ſpe præmii, nul-
Fl. 144. 1. 16que metu ſupplicii. Exaltabo te Deus meus,
Rex, clamabat David. O David, ignoſcat
tibi Dominus. Quare addidiſti Rex. Exalta,
quæſo, Deum, quia Deus eſt, non quia Rex.
Etſi nmihil præſtare vellet, eſt colendus. Ter-
Caſtita- tium, Amicti ſtolis albis. Laurentio purpura-
is enra, ta cruore ejus chlamys non deerat. Gemma-
tam ſibi prætextam Oratione texuerat Anto-
nius. Davidi non deerat lacrymis diſtincta to-
ga. Cæruleum Machabæis paludamentum ſpe
regni, Mater intexuerat. Nihilo minus ſtra-
gulatas veſtes, byſſum & purpuram non ex-
plicantes, Virginitatis ſeu Caſtitatis ſeſe in-
ſignibus induunt: quòd ſciant, candorem Ag-
no placere maximè, nullamque veriùs nuptia-
lem veſtem in cœlo eſſe, pudoris ſtolà. Hinc
eſt, quòd in civitate & Sponſa Agni, au-
rum ipſum colorem ſuum ponit, & ſimile
cryſtallo non tam flaveſcit, quam albicat;
quèd ſciat, vel aurum vilius futurum coràam
Agno, ſi pudori concolor non ſit. Væ no-
bis! Nec martyrii purpurâà ſatis ornamur, ſi
Can. 6. 6. Pudicitiæ chlamys præſtò non eſt. Una eſt
Caftita- Columba mea, perſetta mean. Cùm ſim pulvis
zis exeel. & cinis, obſecro tamen, ut liceat alloqui
lentia. Dominum meum. Domine, Columbam di-
cis Dilectam tuam. Fuerint hæc olim voca-
bula ſplendida, cùm nihil pro te paſſa, Floſ-
culis & Lectulo diſtinebatur. Dixeris hæc
Can.4. 8. olim: Tota pulehra es, amica mea, & ma-
cula non eſt in te. Nunc verò in montem myr-
rhæ tranſmigravit, cubilia Leonum, antrâ-
que Pardorum pertranſivit, Myrrham ſtilla-
vit, quæſivit te, paſſa eſt pro te, ſpoliata
Can. 5.7. eſt pro te. Vulneraverunt me, tulerunt pal-
Ibid. 6. lium meum mihi cuſtodes murorum .Ani-
ma mea liquefatcta eſt, ut locutus eſt. Ergo
nudatam, vulneratam, myrrheam, liquefac-
QOan.6.6e tam à ſolo candore laudas? Una eſt Columba
mea. Novi vulnera, inquit Sponſus, novi myr-
rham, novi miditatem ejus, novi Pardos,
Leones, & Milites ab ea ſpretos pro me: ni-
hilo minus Purpuræ cùm meminerim, cando-
rem tamen intueor. Columbam dico, quia mi-
hi eam præcipuè candor commendat. Miror
ego in illa, quòd ipſa in me prædicavit. Di-
letctus meus, inquit, candidus & rubicundus.
Quanta paſſus ſum? quantùm profudi cruo-
ris? nihilo minus ſpinis, flagris, Cruci prætu-
li candorem meum. Quin totius penè ſancti-
tatis fundamentum Candorem eſſe credidit,
Can.5.15. Cum ait: Crura illius columnæ marmoreæ, qduc
fundatæ ſunt ſuper baſes aureas. Wecies ejus
ut Libani. Libanus interpretatur Candidus, &
emicat Candor in marmore. Maluit crura la-
pidi comparare, quàm gemmis, dummodò
exprimeret nitere Candorem in cruribus, qui-
bus calcandum aurum ſubjecit. Quartum de-
nique: Et palmæ in manibus eorum. Quaſi di-
cant Beati: Si placet amictus candicans, pla-

Can. 5.10.

Oliva

ceant & palmæ. Niſi pugnaveris, non albica- Moertif-
bis. Candor iſte cruore nitet. Palmis emitur, catio ne-
& propugnatur Pudor. Meminiſſe te tamen Wa .
velim, in beatorum manibus palmas eſſe, non Auati
verò in labiis. Nos pugnam loquimur, illi
verò pugnarunt. Verba noftra Mortificatio-
nem & Luctam ſonant;, at Opera interdùm.
Manuſque tornatiles aureæ plenæ hyacinthis. Le- Can. 5.14.
ktulus noſter ſloridus. Erras. Flos eſt Pudor, Can. 1.16.
ſed inter flores defloreſcit, ſed perit in lec-
tulo. Otium & deliciæ robur enervant Pudi-
citiæ. Non lacrymulis, ſed ſanguine Lilium
rigatur, quod non niſi cum ſpimis creſcit. Ut
omnia abſolvamus, ſi Albam ſtolam expetis, Oratis &
Duo exquiruntur, Ut nimirùm ſtes ante Moniß.

thronum Agni, utque palmas in dextera "Aio Ca-

Kitatem
pariunt.

præferas. Oratione & Luctâ unuſquiſque de-
albatur.

*

Spiritus Domini ornavit cœlos. Job. 26.
13.

Non ſufficit Cœlum eſſe, ſi deſint in coœælo Spiritas
aſtra. Nihil ſterilius, nihil cœlo ſoœdius, ſi re- Sazdas,
fixeris & cœlo ſidera ſolémque. Tellus floret, meia sye
germinat, parturit, gemmas aurumque fin- riualig
git: habitatur: proſcinditur. Mare piſcibus qaid pre-
abundat. Væ cœlo, niſi luce veſtiatur. Co- Bare de-
nobità & Clerico, quid inſœcundius, mi ⸗n.
fulgeat ſanctimonia? Miles excubat, Senator eytnn
8 ² mentum.
præeſt, Nauta merces vehit. Vel Mimi aures Exemple-
oblectant. Unus Dei ſervus, ſi non intermi- rum vox.
cat, omninò agit nihil. Nimirum Coœlum Modeſtie.
eſt; niſi lucem effundat, quid parit? Porrò E
. 1 ccle-
Cœlum Sole, Lund, Aftris exornatur. Sol ſahiei
Amor in Deum eſt: Luna Amor in proxi- ſandi
mos: Aſtra Modeſtia, Pietas, Mortificatio, Rnt.
cæteræque Virtutes ſunt. Amor Sol eſt. Ni- Amer
.— . . in Deum.
mirùm noctem pellit Ccharitas. Facta eſt nox, Pfal “
inquit David, in ipſa pertranſibunt omnes be- 20.
Kiæ ſylvæ... Ortus eſt, Sol, & congregati ſunt. Ibid. 22.
Videas hominem, cujus cor, graſſante noc-
te, innumeris Tentationum Paſſionumque
monſtris devaſtatur. Noli, quæſo, venabula
comparare, noli jacula acuere, noli armare
milites: Cura, ut Sol naſcatur, & illicò ab-
acta monſtra gratulaberis. Amor Dei paſſio-
nes omnes confeſtim fugat & catervatim,
quas jejunium, cilicia, vigiliæ vix carptim
abigerent. Sed cave, ne Amor in verbis ſit.
Aderam in conclavi, ubi ad vivum expreſſus
in fornice Sol micabat; cùm, ecce tibi ad
horam noctis primam nedùm expletam, fa-
ces inferuntur. Exclamavi, quid Lucernas
in Sole infertis? Nimirùm, fictus Sol veras
tenebras non fugabat. Sic fictus Dei amor,
& verborum duntaxat penicillo coloratus,
nec Monſtra fugat, nec Umbras. Magda-
lena quot ſcatebat vitiis? Ambitione, luxu-
riãâ, otio diffluebat. Dilexit: & primo ſta-
tim conflictu de omnibus triumphavit, non
ſolùm caſta, ſed gemens, humilis, patiens
injuriarum, unguentorum prodiga, erubeſ-
centiæ victrix in coena. Vis uno ictu hydræ
capita multiplicia reſecare? Ama. Ortus eſt
Sol, & congregati ſunt. Quid ſterilitas? Sole in
fertilitatem convertitur. Quid lutum? Solis
ope concreſcit in aurum. Non cocta poma ma-
tureſcunt Sole blandiente. Poſt Solem ſequi-
tur Luna. Amorem Dei neceſſe eſt, amor in Amicitis
proximos conſequatur. Benè. Verùm illud ſci-vera.
to in Lunam à Sole Lucem refundi oportere.
Non

vel Exer-

.

4 0

ie⸗ Ans
eiin
nenifin
9M ſe⸗
ty
late.
dn
in le.n
Nh 8
. A
1 k.
tM.
UI
litc
e
lane h2
ie

lobel

t in nnf
, ſine
g Aaret,
ngle ſhe
te Ptas
utur. (i

ndig, A

on In m
n (nd
darit) n 1
Dr in ni
Monſtmn
Soleh N
lia en
Nt ona es
Ngeetiil
Nallatenr.
Paſionine
o, vA
noli m
& Nont⸗
r Dei l
Caternun,
ir nn
in ſeliü
Um eiytl
ece inis
APletuun,
id Luena
1ug e⸗
8 Dei M
lo oalenn/
bras. N.
—R
D
1 arit, 14
s, N

Stromatum, Lib. VIII. 125

Chrua Non placet Amor in proximos, qui aliundè,
vera, quâm à Dei amore emanet. Si proximum di-
Ze’lus a- igis, quia nobilis eſt, quia doctus eſt, quia
nimarum iwes eſt, & terra lumen ſuum tuus amor tra-
ve,, hit. Non fide Lunæ, quæ aliundè lumen mu-
d tuatur, quam à Sole. Deus diligendus eſt in
Meaie eo, quem diligis. Rursùs Luna in noctis ſola-
. tium condita eſt. Amor tuus, ſi Luna eft, mi-
Scientia
ſiue hii. cem eructet. Væ nobis. Omnia Kumina intrant
Ecclel.:. in mare. Qui docet libentius, & frequentiùs
7. cum iis diſcipulis agit, qui feliciùs proficiunt;
non attendit neceſſitatem tardioris, ſed a ſub-
tiliore aut voluptatem captat, aut decus do-
Grinz ſuæ. Confeſſarii turmatim potentum
atria ſi terant, ruſticos nemo audiet. O Lunam
Can.2,3, diei amiciorem, quàm nocti. Sicut Malus in-
ter ligna ſylvarum, Nc Dilectus meus inter Fi-
liog. En quomodò Malus non inter domeſticas
plantas, led inter ſy lveſtres floret. Non pom-
pam ſpectat; ſed optat ſylvam convertere in
id. 1. Pomarium. Rursus: Ego NRos campi. Non hor-
. i, ubi fores abundant, ſed Campi, ubi ur-
ticæ: ubi ſentes, ubi frutices. Decumbit in

ſerorum nocti ſuccurrat, non divitum luci lu-

lecto, otio veriùs, quàm febri laborans O-
pulentus. Undique ad eum concurritur. Quid
facit in Sole Luna? Quare tanta ſolitudo, ubi
qui decumbit, verè ægrotat? Luna iſta diem
amat. Intuere JESUM: Piſcatoribus & tur-
bis, non autem Principibus aut Pontificibus
ſtipatur. Si Luna eſt Charitas, nocti afful-

Religioßs
Veri.

geat, in umbra luceat. Denique Aſtra Coœlo

deeſſe non poſlunt. Modeſtiæ, pietatis, pu-
dorifſque ſis memor. Quam fulget etiam ſine
Sole cœlum, ſi micent ſidera! Etſi Amor non
ſemper ferveat, ſpectatorem tamen habet coœ-
lum, ſideribus illuſtratum. Porrò hæc omnia
non Timor Ponæ, non Gloriæ Amor effin-
gat in coœlo, ſed Dei Spiritus. Spiritus Domi-
ni ornavit cœlos. Emica: Sed Dei Spiritus ad
emicandum te impellat. Intuere Mariam, ip-
ſa enim Mulier illa eſt, quæ Lunam calcat,
quæ Sole veſtitur, quæ ſideribus coronatur.
Diſce ab ea, quomodô rutiles. Fulgebis au-
tem, ſi fulgores tuos ab illa mutueris. O Vir-
go quàm clarè fulges, quam clara emicas;
quam chara Deo, Angelis, & hominibus &
coœlo pudoris tui effulguras!

FINIS LIBRI OCTAVI STROMATUM.

Eithieæ Comment. Tom. V.

13.

STROMATUM

EX DIVINIS.

SCRIPIURIS

LIBE R NONUS.

Videbas ità, donec abſciſſus eſt lapis de
monte ſine manibus. Et percuſſit ſta-
tuam in pedibus ejus ferreis O nöti-
libus, & comminuit cos. Tunc con-

trita ſunt pariter Perrum, teſta, æs,

alg' ntum & autum, & redacta quaſi
in avillam æſtivæ areæ, quæ rapta
ſunt vento: nalluſqae locus inventus
eſt cis: lapis autem qui pereußſ⸗rat
ſtatuam „ fastus ſt Mons magnus,
& implevit unwerſam terram. Hoc

eſt ſomnium. Dan. 2. 34.

XCIDIO ſuo non minuús,

Perſicu-
tio nen quàm pretio nobile ſimulacrum,
nocet. ideò ſtat, quia cecidit. Perie-
Tribala- rat, niſi periiſſet. Hauſit enim
ki feren vitam a funere, & , quia nuſ-
Aalici quam fuit paſt caſum, ubique

Invidi & eſt. Plus debet ſuæ ruinæ, quam metallis ſuis.
Murmu- Omitto ea, quæ de illo, vel aln diſſeruere,

T2 vel alhbi egomet adnotavi. Unum mihi ſuper-
„on pro- eſt expendendum in ejus occaſu. Tanti ſtatua
meia, pretii, ob commixtam ferro teſtam, cecidit.

Rex in Erravi.
miniſiru fictilis:
S res. Aulicorum hic ſanè adumbratur Invidia.
pga iatur. Fulget non rarò in aula Principis Aulicus,
Tepidtas. aureo capite prudens, argenteo pectore can-
Conſilia didus, ære multiplex in officiis, ferro præva-
rii impii. idus: at teſtam gerit cum ferro. Timet ali-
atc⸗ quem, qui nullum timet. Reveretur in adver-
etſi non ſæ factionis Principe potentiam, qui cæteros
omnind Domimi ſui causâ non reveretur. Vel certè,
perfettu ſubobſeuro generi innititur tanta virtutum mo-
e wa les. Ecce tibi lapillus, homuncio, imò fun-
z2 „aiss gus putidus lutum percellit, revelat lutum
Famam Principi, quod latebat tot inter metalla, illi-
omnem Côque ſtatua diſſolvitur. Non ſolum lutum vel
prof gat. diſplicet, vel incruſtatur, vel certè detrahitur;
tin d verùm metalla omnia diſſolvuntur. Detecto
isen næv uno, nec prudentia, nec fides, nec elo-
uanum de- quentia, nec robur in eo attenduntur. Teſtæ
tegie, ve- Pars minima lapillo icta totum evertit ſimula-

Stabat mole ſuàâ, quamvis ex parte

lignas crum: & ita evertit, ut, ne locus quidem
virtutes 3 „„ . Aui
. repertus ſit amplius. Breviter:
vertit. el P 2 np Brevite inviſus,

ſed lapilli hvore icta evanuit in cine-
quens. Hic verô plures occupat dignitates,

deſectus munere, proſciſſus, protritſque ex Saſurree
aula proturbatur. Quid, quæio, flagiti re- nes.
pertum eſt in homine tanti nominis? Lutum Rer on
geſtat. Num eo caruit, cùm ſublimis flabat? niner.
Non caruit. Quare ergo ob id déjicitur; cum S
quo tandin, & ornamento tibi fuit, & tuta-
minmi? Num, teſta caput invadit? Num pec-
tus inficit? Num proſtante cum ferro in plan-
tis luto, minus fulget verticis aurum, reli-
quâque metallorum toto corpore diffuſa ſupel-
lex? Dices Divino id actum eſſe nutu, quèd
nimiùm excreviſſet in aula Aulicus, penè Prin-
cipe potentior. Statua enim grandis, & Sta- Aulici
tua ſublimis ſtabat. O te miſerum! Et quid infdi.
præſtabit is, qui Statuam evertit, eique ſuc-
ceſſit? Lapillus eſt, inquis. Aio Lapillus eſt, Saſurre-
ſed Mons erit. Neſcis illo in loco ſtare non ner.
poſſe neminem ſine tumore & mole. Audi.
Lapis autem, qui percuſſerat ſtatuaum, factus
eſt Mons magnus, & implevit univerſam ter-
ram. Longé major factus eſt Lapillus, quaàm
fuerat everſa Statua. Et quidem antè revere-

baris Statuam, hoc eſt, ſi non hominem, ho- Iuvige-

mini certè quàm ſimillimam molem: conſta- ‚mum Fau-

bat capite, conſtabat pectore, manibus non teres in
carebat, iiſque pretioſis, quamquaàm, in alio- aula.
rum utilitatem ſuæ ſtudioſior magnitudinis,
non uteretur. Nunc Montem colis vaſtiorem
Simulacro, rudiorem, & totum ſaxeum. Ille
etſi magnus, prudens tamen erat, clarus, elo-
nullà tamen membrorum aut diſtinctione, aut 2
fulgore Saxum, imò Mons eſt. Ne loqui qui- Dienitas
dem novit.
aurum, aut argentum vertitur, ſed omnia La- ze.
pillo vertuntur in Lapidem. Inurbanus, in- A
cultus, indoctus, rudis, quid eſt? Magnus eſt. la vigos
Non quidem grandis Statua ad ornamentum Marma-
aule“, ſed Mons magnus; quo, ad Honores rantes de
& ad Principem, non per planitiem adeatur, Mindh
ſed per abrupta, niſu, & periculo ingenti aſ- g,, 2
cendatur. Et implevit univerſam terram. Quòd alit
ſi omnem terfam, ergo illum quoque Mon- fyanandi.
tem occupavit, à quo emiſſus eſt. Non enim
parcit fautori ſuo Invidus, poſtquàm hoſtem
ſuum ſuormque everterit. Statuam perculit
Lapis, non ut Statuam everteret, ſed ut lo-
cum ejus invaderet. Putabat fortè Mons, qui
Lapidem emiſerat contra Statuam, reverſurum
ad ſe Lapidem poſt viétoriam: nec fortè de-
ð è

Et tot dignitatibus nihil illi in in indig-

tun ercl
belen
t Vem
in Fam
en eden
u Heder⸗

1 8, Apentum

1n

ke

1Nn p
un Narbon
WMmume

nill kun
la,
anl in A
udh
Arn Il
rhn
i ſt
ahe
Ue n

GNen
Perare

RR
läm
A d n
ulles eſt
Wn..

tige a
igiti en
Ltun
n ſebaſt
it; an.
K
Nng,⸗
noin⸗
rum ,E
fineht
Nutl l
„Penikr
l, &NK
nl hius
eie r
Lipllucht
o kure n
vok. A
Nan, ir
ireſn t.
glun
Ante leſt⸗
minen ir,,
em: Clire
anibug i
emy indhe
gittns
ls veſioner
geun
clris,
tdignitmn
Nchione,
ge logici
Pihii n
omul,
tbanch, 19
Magnu
Oranen
l Euidn.
ten Eun
o ngen 6,
nm (d,
de Mor
nenn
m o
n

Stromatum, Lib. IX.—

Dignitas ſperavit, unum ſe futurum in aula Magnum,
ingratum everſo Coloſlo. Verùm lapillus ab illo emiſ-
Feci ſus ad illum nequaquàm rediit, imò illum ſi-
PSναα bi adhærere coëgit, nec tantum Magnus, ſed
e Maximus, imô Solus eiſe vult in aula. I nunc,
Dignitaz & in ſublimes vel minimum immitte. Pro-
in vili. teret illos, ſed te non eriget, opprimet ma-
gis. Qui colere non potuiſti Principem, ſer-
vies Servo. Faſtidiſti Statuam, Lapillo ob-
Aula vi. Tuêris. Proh dolor, nullus tam Minimus ad
eiſitadi- aulam accedit, qui Magnos evertere non queat,
qui Maximus evadere non poſſit! Et ea ex-
creſcendi unica ratio eſt, alios evertere. Nul-
lus itaà crevit, nullus ità fulget, ut à Lapillo
ſubverti non poſſit. Quis enim ità aureus eſt,
ut aliquid non habeat luti vel in pedibus. At-
que utinam Lapilli more Invidi graſſarentur!
Ignoſco everſori ſplendidi Simulacri. Ideò
enim contrivit Statuam, ut locum ejus inva-
deret, ut ex Lapide Mons fieret. Non tam
rabies ſæviendi iſthæc eſt, quàm libido creſ-
invidie, cendi. Eò devenit Invidia, ut quanquàm cre-
ſcere ipſa non poſſit, exultet tamen in Mag-
natum excidio. Succreverat ſupra Jonæ ca-
put hedera, maximique fiebat à Propheta,
lon. 4. 7 quem ab æſtu tuebatur. Sed quid? Paravit
Deus Vermem... Et percuſſit hederam, & exa-
ruit. Vermis in Draconem non excrevit, &
Hedera exaruit. Sanè in ſola fruticis ruina ex-
ultavit Vermis, qui nullà ſpe incrementi vi-
rentem Hederam morſu arefecit. Utinàam una
Jonæ Hedera Vermes hujuſmodi pateretur.
Sed redeamus ad Statuam. Lapis Teſtam tan-
gens, & Simulacrum evertens, ii ſunt, qui
corrigere neſciunt, nec coêrcere peccantes.
Carrecie Debueras ſanè parcere teſtæ, quam ferrum,
diſereta. &, argentum, & aurum, non ſolùm toleran-
Cenſore, dam, ſed pretioſam in Simulacro reddebant.

nes.
Aulici

miſeri.

rr. uis enim in tanta copia metallorum Teſtam
Rei rimetur? Sed eſto Teſtam tangito, ſi diſpli-

non ixfa- Cet in Statua, ſed ità eam frange, ut non to-
tum pariter Simulacrum comminuas. Repre-
Eceleßa- hende in Iracundo furorem, ſed non ideò pru-
ſie D dentiam, ſcientiam, eloquentiam, nobilitatem
er ie veg ihili faciendam ducas. Parce tot virtutibus,
proum dum uni non parcis vitio tot virtutibus coro-
Seni non nato. Jeroboam contra Prophetam ſe arguen-
debent, tem, manum extendit. Et exaruit zanus ejus,
3 Reg.13. quam extenderat contra eum. En ut divina ul-
. tio illud percutit, quod peccarat. Tangatur
Superior Teſta; ſed Simulacrum non evertatur. Pu-
wtatur tandi ſunt palmites in vite, at vitis amputan-
“ da non eſt. Excutienda ſunt à paleis grana,
t non verò ſimul cum paleis exurenda. Moyſes
non per. tardioris linguæ eſt: non loquatur. Aaronis
fau. hoc munus ſit. Verùm, non quia loqui non
Ween⸗ poteſt, imperare non debet. Pollet conſilio,
quui eloquentià non pollet. David armatus in-
Nenem. Cedere neſcit; non ideò rejici debet. Fund
e aſu- triumphare poterit, qui haſtis neſcit pugnare.
zus, Verbo, minus aptus ad unum munus, ab om-
mibus excludi non debet. Lapidea ſævities eſt,
minus firmum in pedibus dejicere Simulacrum.
Quod vides Teſtam in pedibus habere, vide-
bis aureum caput geſtare.

metur.

Frange eſurienti panem tuum. Iſa. 58.7.
Beeleſia-
iei redi-

4 Frange eſurienti panem, ſed tuum. Rapi-
44,

nas dilargiri, furtum eſt, non liberalitas. Quam
45 56r frequenter ſacrilegium eſt, quod putatur re-
ligio. Agellus emptus eſt à Sacerdotibus Hie-

*

127
roſolymitanis, iſque non deliciis, ſed peregri-
norum ſepulturæ aſſignatus. Quanta elucet pie- Eleemoßy-
tas in fronte agri. Cadavera miſerorum, quæ a.
olim inhumata jacebant, honeſtè tumulantur.
Non jam peregrinorum ofla, uti à domo, dum Vitia pal-
viverent, ità, poſt funus, à ſepulchro peregri- Viata.
nari coguntur. O quantum eſt in rebus inane!
Ager, quem laudas, hæreditas Judæ eſt, &
pretium proditi Redemptoris. Rarò aio pecu- Divitie
niam, quæ non labore parta eſt, non parere "oiο,
iniquitatem. Armillas & torques ab Ægyptiis
ereptas traduxere in eremum Judæi. Quid
plura? Facilè paratum aurum paravit Monſtra.
Denique ex eo Vitulus conflatus eſt. Quòd ſi
ex Dei juſſu, à Dei hoſtibus ſublatum aurum
idola fabricatur: ab aris & Templi ærario,
contrà mandatum Domini, compilatum, quæ
tandem portenta edet? Salomoni undique alla-
tum aurum. Væ illi! Non fido affluentibus
opibus. Templum, inquis, Deo architectatur
magnificentiſſimum. Non propterea tantis opi-
bus tantâ facilitate comparatis fidem habeo.
Quid moramur? Poſi Templum, ſibi Domum Ealicinas
extruxit. Jam non uni Templo, unique Deo aerrha re-
opes impenduntur. Poſt domum extructam ſi- broborum.
bi, Idolis ugorum non unum excitavit fanum. Predeſti-
Jam contra Deum auri inundatio militat. Pla- natio.
nè prodit quaſi ex adipe iniquitas; & Ephod
& Galea ſemina interdum gehennæ ſunt. MNe Pſ. 48,174
timueis, inquit Propheta, cùm dives factus
Juerit homo, & cuùm multiplicata fuerit gloria
Domus ejus. Quoniam cum interierit, non Jumet
omnia Neque deſeendet cum eo gloria ejus.
Non ſumet omnia: hoc etiam de Juſio dici po-
teſt: Sed de reprobis duntaxat dici poteſt, Ne-
que deſcendet cum eo. Timeo ab aſpero verbo,
Deſcendet. Si enim, quùm moritur, deſcen-
dit plerunque Opulentus; ergo non cœlum
petit, ut ſolium gloriæ inſcendat, ſed deſilit,
ubi planctus & ululatus multus.

Volo ergo viros orare in omni loco, le-
vantes puras manus. I. Tim. 2. 8.

Nec in ventre Ceti ab oratione ceſſandum Oratis &
eſt, ut Jonas docet. Nec inter Leones ab ora- Dei Pra-
tione vacat Daniel. Orant tres pueri in medio Nentia in
Ignis. Orat Sponſa in horto. Eò Dilectum e,e
advocat: ibi cum Sponſo loquitur. Archime- Watae
des, nimiâ ducendarum linearum aviditate tan ilm
oblitus ſui abripiebatur juſſu Principis vel in- & abique
vitus à ſervis, ad alipterium. Ibi, cùm ſe per- Locoram
unctum oblitämque videret, ne omninò vaca- indiffe-
ret, in peruncta cute lineas ducebat. Planè ſi rentiæ.
amor orandi ineſſet, vel in aula nanciſcere-
mur angulum, undè ad Deum anima ſubſili- ſervanda
ret. Aaronis Virga, vel ſucciſa occluſaque, abigse,
in tabernaculo floruit. Ego ſlos Campi, inquit iα in
Sponſus. Hoc eſt in benè culto duntaxat, Gollegio-
ponſus. Hoc eſt, non in u t, ,.
aut horto aut vaſe floreo; floreo quoque in Gan.. 12
agro, ubi rudis craſſiérque cultura ſegetum
eſt. Et ſolitudo florebit ſicut Lilium. Quid in- Iſa. 35. 1.
cultius ſtabulo? Ibi naſcitur Juss. Quid alie
nius à luctu, quàm convivium? In convivio
plorat Magdalena ad pedes JkESU. Babylone
patuere Ezechieli arcana Domini. Piſcanti
IESUsS occurrit Petro: Furenti occurrit Pau-
lIo: Febricitanti adeſt Socrui Simonis: Nu-
bentibus non deeſt: Peregrinantes comitatur:
Jacentem in ſepulchro convenit. Ubique oran-
dum eſt, quia nuſquàm Chriſtus non adeſt.
Nec Sodomis, ſi Loth fueris, carebis Dei
”MD L 4 Pr-

Propoſitæ

128
præſentia in Angelis exprelsd. Verum, quo-
modò Deo aſtare debemus? Quomodò adſunt
Apoc. 7. Beati. Nantes ante thronum, & in conſpebtu
9. Aogni, amitcti ſtolis albis, & palmæ in manibus
eorum, & clamabant voce magna, dicentes:
DNalus Deo noſtro. Candor in ſtolis, palmæ
in dexteris, in voce clamor, hæc mimirùm
digna ſunt inſignia adſtantium Deo. Cordis
innocentia, relata de Paſſionibus victoria;,
& fervor Amoris non oſcitanter, ſed arden-
ter optantis Deo, non ſibi, gloriam. Niſi
te mundaveris, niſi viceris, & niſi clames;,
Deo non aderis, nec aderit tibi Deus. S. Mar-
tinus, cum febrium acceſſione torqueretur,
rogatus ut pauliſper ab oratione ceſſaret: Per-
mittite, inquit, ut Spiritus, quam iniit viam,
abſolvat.

Meſſui myrrham meam cum aromatibus
meis. Can. S. I.

Servire Chriſti myrrha, myrrha non eſt: vel ſi eſt
Des feliv. myrrha, aromatibus non caret. Audi Pau-
2. Cor.7. lum in myrrha ſine myrrha: Nuperabundo
4. gaudio in omni tribulatione mea. Inter vincula
gaudin demetit. Nimirùm ità dulceſcunt tor-

So menta pro Chriſto, ut dolores tunc ceſſare,
i . . . .
Fare. non inchoare videantur, cùm pro Domino

Apoc.zr. dolemus. Clamat Joannes: Er abſterget Deus
4. omnem lacrymam ab oculis eorum. Quando-
nam? Ecce, inquit, tabernaculum Dei eum
Ibid. 3. hominibus.. . Vidi fanbtam civitatem Jeruſa-
lem novam deſcendentem de cœælo, à Deo pa-
Mortif- ratam. Itane? Imò, cùm deſcendit è coœlo
catio Eccleſia, tunc incœpere luctus, non finiere.
SHS be⸗ Ut enmim fundata eſt Chriſti Sponſa in ter-
Chriſßto. ris, exortis tyrannorum procellis, alii ſecti
ſunt, alii excarnificati, alii exuſti ſunt. Quo
modè ergo abſterſit tunc Deus omnem lacry-
mam;, ſi tunc vita traduci cœpit in luctu?
Enimverò torquebantur Martyres, ſed ex-
ultabant: vexabantur, ſed triumphabant. An
Laurentius in crate flevit, qui Cæſari inful-
tare ſemiuſtus non timuit? Pro Chriſto do-
lor, non eſt dolor. In horto Eccleſiæ ità
temperatur aromatibus myrrha, ut penè myr-
Can. 5. I. rha non ſit. Meſſui myrrham meam cum aro-
matibus meis. Huc facit, quod à Sponſa au-

Can. 4. dimus: Surge, inquit, Aquilo, & veni, au-
16. RNer, perfta hortum meum, & ftuent aromata
illius. Fluent aromata? Et myrrha non fluet?
Num deeſt in horto myrrha? At Sponſus à
ſe pridem demeſſam teſtatur. Floret, an non
floret in horto myrrha, quam Sponſus metit,
& Sponſa non nominat? Floret, ſed ità edul-
cata, ut inter aromata verius, quam inter
amara computetur.
Hodie ſalus domui huic facta eſt. Luc.
19. 9.
Dignitas Leta ſanè nuntiat Lachæo JkEsUs, antequàm
quibus è& domo ejus progrediatur. Illud autem anim-
cenferen- adverteres vellem; Non hæc à Chriſto pro-
77. Kitia nuntiata, cùm ei blandiretur Publicanus, ſed
merita, Cum Juſtitiæ fecit ſatis. Reſpicitur JEss à
non mu- LZachæo religiosè, feſtivè excipitur, opiparè
ners at- paſcitur: Nec ei ſalutem nuntiat. Tandem
sendat. ait ad JnsoM Zachæus: Ecce dimidiusm bono-
Euc. 9 zum meorum, Domine, do pauperibus. Tunc
1bid. 9. audit, Quia bhodie ſalus huic one, JFacta eſt.

Evehatur is 2 qui te excipit: ſed ſi pauperibus

Oliva

patrimonium largiatur. Qui te reſpicit, tibi-
que aſſidet, per te ſuperius aſcendat; ſed non
quia aſſidet tibi. Si verè dignus ſit purpur,
purpuraſcat. Verùm non ideò aris admovea-
tur, quod te admoverit epulo. Non placet,
cùm audio: Amice, aſcende ſuperius. Caret Luc. 14.
promeritis, qui nullo honeſtiori vocabulo ¹⁰°.
compellari poteſt, quàm amici. Cur ille aſcen- Amicitis
dit? Genere vilis eſt, ſapientià mediocri, vir- aſque ad
tute nullà, vitiis nonh raris: Cur ergo aſcen- Aras.
dit? Cur? non audiſti? amicus eſt. Charus
Principi, inventus eſt minas habens, & m-
hilo minùs habuit omnia. Joror noſtra parva Cams. 8.
eſt, & ulera non habet: LQuid faciemus Soro-
ri noſtræ in die, quando alloquenda eſt. Si par-
va eſt, & ubera non habet, non exponatur,
non nubat. De hoc, inquiunt, non conſulta- Parenti
mus: Jam fixum apud nos eſt exponi. Dies lbſi
quoque inaugurationis ejus jam dictus eſt. II- Falirg
lud duntaxat quærimus, quomodò uberum de- pralertim
fectus ſuppleatur. Undè, quæſo, tanta cupi- ſanis.
ditas exponendi uberibus carentem? Soror eſt.
Deſunt illi ubera, & paſcendis Eccleſiæ po- Protedto-
pulis aptus non eſt, ætate, ſapientis, & mo- ypi
ribus puer. Nihllo minas, quia affinis eſt, Digniras
argenteis turribus ubera farciuntur, ut turgere cenferen.
videatur, qui caret ubere. Doctoris decora- da non
tur inſignibus: Nuntius deſtinatur, qui id u- eizs:
num nuntiare poteſt, ſe nuntiando aptum non? agnu⸗
eſſe: Abbas creatur: Præeſſe cogitur Juriſ-
conſultis, qui eo tamen nomine illis præſtat,
quòèd cùm illi jus calleant, ipfi calet jus. Nimi-
rùm;, ut dignus honore videatur, complures
dignitates dehoneſtantur. Parvus eſt, conquiri
debet, quo creſcat, ut excreſcat.

Surgite eamus: Ecce appropinquavit,
qui me tradet. Matth. 26. 46.

Quos, quæſo, Domine, & quò advocas? Lapbhi
Apoſtolos, inquit. Apoſtolos? Et quò vocas? geberr
Ad epulas, an verò ad lectulum? Voco eos, tgeg,.
ut me ſequantur ad Crucem. Ergo illos te-
cum porrecturos putas ad Crucem, qui ter

moniti ſemel tecum orare nequiverunt? Num

ii tormenta vincent, ques ſomnus vicit? Bo-
nus plané Dominus, qui ad majora invitat cer-
tamina, quos in minori lucta torpuiſſe ſpec-
tavit. Ab iis ſe non deſerendum ſperat inter
verbera vulnerâque, à quibus in oratione ſu-
doréque deſeritur. Diſcant animarum Duces,
non tam facilè eos abjicere, quos aliquano
ignavos experti ſunt. Arca Domini à Phi- Lapß one“
liſthæis captivam ſe duci ſinit, nec obſtitit, imi ent.
cùm inter monſtra proſtitueretur in Templo
Dagon. At, quæ torpuit, cùm caperetur,
erexit ſeſe in captivitate: quæque oppugnan-
tes non repulit, victores perdidit. Dagonem
dejecit, hoſtes perculit, ſpoliavit, vaſta-
vitque Provinciam. Quid plura? in trium
phum ducta, reducta eſt cum triumpho, vi- 4
Ctorum onuſta manubiis. Captus ille eſt. Cap-
tus eſt. Quis abnuit? Sed ut illaqueet capto-
res ſuos. Samſon tunc fortiùs vicit, quùm for-
tiùs vinctus eſt. *

Fabta eſt Nox, in ipſa pertranſibunt om-
nes beſtiæ Plvo. Pial. 103. 2s0.

Mala nox, quæ Monſtra ex antris educit Conkie-
non lucem narores
Omnes

beſtiæ

in perniciem noſtram. Nox iſta,

duntaxat ſuſtulit, ſed funera intulit. blandie

imni
. Ulln
K oonn
Ci
1 (nn

l,

. 1
t. 5

t

N.
harn
⸗ 4
.¹

lAle,

Ropetanrur.
4

4 Kmin
1bhla⸗
IANd
d,
lun, wh
Uithet
Amſnin
re

fe-

e
ral
brlen
ſer. 6
VI. l
en. Ne
Murn
Ki.
Dene
.
8 .
nen
Onll. in
1. De N
.
nun R
n
ta ah ii
orore
lle e
„K mon
knis
tgeen
8 Gecole un
ui ri
puun S
tur l.
retn,
1 M.
Conhins
k,connin

6

at 9
.
ſCsl
Voco en
9o Ie⸗
n; 1
mum: Nu
imiutce
puile
Hent in
Oratoe b-
tum Dun
0s Aiben
mimn 2 r,
ner Cnt
in on
et
aVt! 1
fumgte,
leet⸗ .
abet l⸗
it, guin

nchun
63.
„
Atis 6, 6

u

1,

mun.

OH

õ
—

Stromatum, Lib. lX. 129

Caicies beſtiæ ſylvæ erumpunt, nullà à ſtragibus qui-
Mandi, eſcente. Undè, rogo, tam pernicioſa Nox
& Nexe* irrupit? Ex occaſu Verbi Dei. Clamat Am-
G r broſius, Verbum Dei Lux eſt. Ergo malorum
SS omnium lues non aliunde in nos manavit;
Lib. . in quàm ex extinétione veræ Lucis „ hoc eſt,
Luc. divini Verbi ſuppreſſione. Auditorum aures
pruriunt: Concionatorum linguæ florent: IIIi
ſcalpi, hi laudari volunt: nolunt illi vulne-
rari, hi prædicari volunt, cùm prædicave-
rint. Hinc nox fit, & nox belluarum altrix,
mortis pronuba.

Faſcieculus MWyrrhæ dilectus meus mi-
hi: inter ubera mea commorabitur.
Cah. I. 12.

Eleltio Nemo ſine myrrha, in valle lacrymarum.
Statu. Sed Aulici, avari, ſcortatores, & voluptarii
Faſce, Religioſi verò Faſciculo ærumnarum
Rom. 8. onerantur. Et nos gemimus adoptionem filiorum
23. expectantes. At potus lacrymarum noſtrarum
in menſura: ambitioſorum verò ſine menſura.
Servie Neque ſolùm ſine menſura ærumnæ ſunt ſæ-
Deofeliv. cularium, ſed etiam ſine ea felicitate, cujus
deſiderio bajulant tam grave pondus dolorum.
Aulicorà In faſce ambitioſorum myrrha procul dubio
Labor eſt, ſed honor non eſt. Quamdiù ſervit, &
van. quotidiè deſperatius fraudatur à deſiderio ſuo.
Laber Va- Avarus quæ ſubit incommoda? Verùm, in-
nus ſscu- ter certa diſcrimina, vel incertum lucrum,
Nerium. vel nullum. Noſter veròô faſciculus myrrham
Ron habet, ſed habet cum myrrha, quem quæ-
ſuave, rit, Dilectum. Qui non modò adeſt, ſed ad-
eſt nunquam receſſurus à faſciculo. Nonnul-
lis interdum obvenit cum myrrha dignitas vel
opulentia: ſed frequenter, reſidente inter ube-
ra myrrhâ, hæ avolant, iolà ex omnibus ſu-
perſtite amaritudine. Quid ſuperfuit Sauli, ni-
ſi ſola & regni, & vitæ jactura? Quid Pha-
raoni, quid Sedeciæx, quid Agag, niſi com-
pedes, orbitas, luctus & funus, poſt bello-
rum diſcrimina ſudoréſque? Ergo præferenda
eſt Chriſti militia militiæ ſæculi. Primò, quèd
in ſæculo faſcis nos myrrhæ obruit, In Chri-
ſti autem domo vix faſciculo premimur. Se-
cundò, Quia, abeſt ab eorum myrrha, quod
diligunt, nobis verô adeſt Dilectus in myr-
rha. Tertiò, Quia, ſi fortè obvenit illis cum
myrrha felicitas, non diù cum eis moratur,
cùm noſtra inter ubera Dilectus nunquàm ab-
iturus commoretur. Commoratur, inquam,
inter ubera: hoc eſt, propè cor conſidet, ut
Cor quieſcat, ut cor lætificet, ut felicitas no-
ſtra non ſit in chlamyde, vel in dextera, ſed
in corde. Avarorum felicitas pendet è pera:
Ambitioſorum rubet in toga: Militum vernat
in criſtis. Voluptariorum exulat jacétque in
cono. Beatitas ſervorum Chriſti in pectore
conquieſcit. In corde enim requieſcit, ut in
ea quieſcat Cor. Z

Tenui eum, nec dimittam. Can. 3. 4.

Beatiſſi-

e n- Vox iſta Conceptæ Virginis prima eſt: Ità

zä Con- ehim Deum amplexa eſt, ut illum nunquàm

ceptio. dimiſerit. Ideò autem, quem tenuit, non di-
maſin miſit, quia mente prius, tum corde comple-
en- za eſt. Non enim rapi ſe ſivit ad amplexus
Dei Præpropero quodam affectu, ſed recogi-
tavit ſecum prudenter Dilecti promerita, &

—

tum demùm tenuit eum brachiis dilectionis, Orazio
nunquàm in poſterum amittendum. Væ no- ,4, t
bis, qui toties Deum amplexamur, totiéſque propoſis
dimittimus. Planè non retinemus, quem te- ſervet.
nuimus, quòd teneritudine quàâdam Amoris Perſave-
Deum complectamur, non adhibitis mentis Tantia.
amplexibus. Citò languent brachia voluntatis,
quæ mentis & cogitationum robore non fir-
nantur. JNequar te, qudcumque ieris, dixit il- Matth. ö.
le. Sed citò rejectus eſt, quòd, quem ſequi “
ſtatuerat, non conſideraverat, ſed amaverat.
Tecum paratus ſum & in carcerem, & in mor- Luc. 22.
tem ire, jactabat Petrus. Ancillæ voce conſter- 12 crast.
natus didicit, minimo valere voluntatis impe- „ario
tus, quos mentis diù cogitabundæ firmitas ſandta.
deſtituit. Sponſa, quæ à voluntate exorſa eſt Conſide-
amores ſuos, citò faſtidivit, quem ardenter Tatio.
optaverat. Vox ejus prima fuit: Oſculetur me Can. 1I.17
oſculo oris ſui. Nimis præcox Amor iſte non
placet. Fructus, quem flos non parturit, ca-
ducus eſt. Quid plura? Nec in lectulo repe-
rit, & à domo repulit, quamquàm noctium
guttis madentem. Si tardiuùs optaſſet oſcu-
lum, & diù cogitaſſet, quid optaret, nec
tam citò amitteret, nec tam durè excluderet.
Plerique non tenent Chriſtum, ſed recipiunt. Vre ve=-
Non enim ipſimet orando, legendo, intel- ,,„ g,⸗
ligendo, Spiritum vocationis ſuæ comprehen- 85e. e⸗
dunt: ſed quia ità faciendum audiunt, ſed
quia ità fieri vident, faciunt & vivunt ità.
Non ità Sponſa, quæ eum quæſivit, & te-
nuit. Non ità Samaritæ, qui fominæ dixe-
runt, jam non ſe propter loquelam ejus Chri-
ſto adhærere, ſed quia & viderant in eo mi-
ra, & mira audierant ab eo. Ad hoc nos
Propheta adhortabatur, cùm diceret: Appre- Pf. z. 127
hendite diſciplinam. Non ait: excipite, ſed
apprehendite. In Hebræo habetur: Oſculami-
ni flium, ne fortè iraſcatur, & pereatis in
via. Hoc eſt, ſummo affectu adhærete diſ-
ciplinæ: ſed in diſciplina ipſum Dei verbum
amate, & ofculamini. Ideò Saulus delaps
coœlitus voce deturbatus, non ſtatim manus
dedit arguenti, verùm priuùs intelligere vo-
luit, à quo vocaretur. Quis es, Domine? in- Act. 9. 5.
quit. Et certior factus de Chriſti divinitate
ſeram, ſed duraturam emiſit vocem: Domine, Ibid. 6
quid me vis facere * En qualem vocem Cun-
ctatio peperit! Moyſes di detrectavit lega-
tionis munus: at ubi eâà fungi cœpit, nec Re-
gem, nec Maria, nec Hoſtes, nec Vulgus ti-
muit. Quia enim mente diùà evolverat ſui mu-
neris pondus, non illud deindè abjecit, quam-
quaàm ſummis difficultatibus premeretur. Rap-
tus aliquando extrà ſe David, divinæ fulgore
Pulchritudinis, exclamavit: Quemadmodum
deſiderat Cervus ad fontes aquatum; ità deſi-
derat anima mea ad te, Deus. Verùm curſus
iſte feſtinatus brevi elanguit. Audi lugentem
in eodem Pſalmo: Quare triſtis es, anima lbid. .
mea, & quare conturbas me? Domus, quæ ſu-
per arenam jacta, non anguftior, nec paupe-
rior eàâ fuit, quam ſuper lapides fundatam
nec fluvii, nec pluviæ concuſſerunt. Verùm
ruinam non effugit moles, nulli innixa fun-
damento. Eadem & diligimus, & praæſta-
mus omnes: ſed illos quidem, quos ad ardua
quæque rationibus convicta Mens impulit,
nulla tempeſtas movebit loco: eos verò, quos
voluntas rapuit, afflatus etiam leviſſimæ auræ
in tranſverſum aget. Hinc David, jam cautior
ſuis moœroribus factus, antequàm Deo. Cor
1Ca=

Pſ. 41. 1.

130
dicaret, Cœlum luſtravit & - Terram, & tum
Pl.72.z5. demùm uni Domino ſeſe obtulit. Quid enim
mihi eſt in Cœlo? & à te quid volui Juper ter-
ram? ... Deus cordis mei, & pars mea Deus
in æternum. Sanè pars tua in æternum, quia
priùs expendiſti, quæ tibi ubique terrarum oc-
Eccl. 24. currere poterant. In omnibus requiem quæſivi
17. Et in hæreditate Domini morabor. Morabitur
omninò in Domini hæreditate, qui prius ex-
ploravit, an uſpiam liceret conquieſcere.

Vinea enim Domini exercituum domus
Wraël, eſt, & vir Juda germen ejus
delectabile. IHa. 5. 7.

villatuw Audiant Epiſcopi Eccleſiarum Principes, au-
exfirue- diant Cœnobiorum Præfecti; audiant denique

e: quotquot Gregibus Chriſtianis Præſunt „ quo-
g,zzn rum non opes modè, ſed ipſa penè dixerim
viſcera impenduntur in exſtruendis Villis, ex
Recreatio quibus una metitur umbra. Vinea Domini

ner⸗ Re- exercituum domus Iſrael, & quiſquis ad rec-
id- tam fidem traducitur ejus voce, arbor ei eſt

Familia Jucundiſſima. Vir, inquam, Juda, non puer,
riia: cum non fœmina: Ne forté effoeminatus quorun-
ſecnlari. dam non tam zelus, quàm otium, ſe Deo pla-
6us ſan. citurum crederet, quòd præferat honeſtæ in
da ſit. villulis laxationi protracta cum viris mulieri-
buſque colloquia. Vir Juda ſit germen tuum.
Juda Confeſſio dicitur. Qui ergo viriliter ſeſe
ad Deum transfert, accufator ſui, ſit ille tibi
pro vinea.

Infirmum autem in ſide aljumite. Rom.
14. I.

Vro tole- Verſio Syriaca habet: Ei verè, qui eſt in-
randus, ſirmus in fide, date manum. Audin'’' non calci-
Compati bus proterendus aut repellendus eſt, ſed ma-

imperfe- nibus ſuſtinendus & deducendus ulceroſus aut
&is. claudus. Quot, quæſo, vel in Sponſa non ple-
Laxſ. ni amoris Chriſtus pertulit inſignia? Ab oſcu-
blandt lis Tyrocinium exorſam, tantümque uberum
erigendi. & unguentorum, ſeu cupidam, ſeu memorem

non ſprevit: imò imbecillitati ejus ſeſe coap-
Zelus a- tans, illam, quam deindè evocaturus erat ad
nimarum cavernas maceriæx, ad montem myrrhæ, ad
blandus. Vulnera tori, introducit humaniſſimè in cellam
vinariam. Antequam ſe illi exhibeat guttis no-
ctium infectum, Lilii inſtar & Floris apparet
ei. Sic Zachæo permiſit, ut epulas prius pa-
raret, ut, poſt delicias, ad amaram patrimo-
nii abdicationem traduceret. Quare ergo nos
præ foribus exponimus aſperiora quæque,
quando JESUsS ab eis etiam, quos aſperrimis
2 deſtinat, non niſi ſuavia initio proponit. Ma-
lus Agricola eſt, qui teneriores plantas rigare,
& pinguefacere recuſat. Quamdià ſemen Tel-
lus fovet in ſinu, quamque delicatè herbeſce-
re Primum finit, quod tamen in ariſtas con-
creſcere, & in frumenta durari coget? Ipſa
ſpinarum radix, & ipſum germen, cùm pri-
mùm erumpunt, molliſſima ſunt. Margaritum
ros fuit in cunis. Oryſtalla coaleſcunt ex gla-
cie. Nemo Gigas naſcitur. Quem vides ſan-
guinem in bello fundere, fudit inter faſcias la-
crymas, & lac ſuxit, qui cruorem ſitit. Ful-
men, quo Mundus concutitur, Vapor fuit.

.

R

Oliva

Er faäctum eſt, ut audivit ſalutationem
MWariæ Eliſabeth. Luc. I. 41.

Anima, ſeu Domus inops virtutum eſſe non Beatiſi-

poteſt, in quam Dei Mater ingreditur. No. ma Pirgi-

vit hoc Eliſabethæ domicilium, cujus limen .
4s

ut Virgo attigit, cum ea ingreſſa ſunt pariter 6le-
Ccli chariſmata univerſa. Et quamquam di- ſabeiha-
verſis hoſpites virtutum opibus cumularit, Pue-
rum nempè ſanctitate, Senem alacritate, A-
num Spiritu ſancto, omnes tamen inter ſe, Familia-
Séque omnibus æ quavit in eo, quòd benedicen- *ε Ho-
di Domini, déque Deo diſſerendi & exem- ſanga,:
plum præbuerit, & donum ex Dei manibus im- us a.
pertierit. Puer enim Vocis ſortitus eſt munus: & ſit.
futuri Cantici in ore Patris jacta ſum ſemina: Sermo
Mater exclamat: Benedicta tu inter mulieres: piruua.
Maria ait, Magnificat anima mea Dominum. Luce :
Nec mirum eſt, ſi divini Verbi per eam ſe- Ibid. 47.
men jactum eſt, in qua ſatum fuerat Verbum
Dei. O ſi audire licuiſſet cordatos ſermones,
quibus amorem ſuum ſplendidè mitrierunt Ver-
bi mater & parens Vocis! Sed quando arbitros
Pudor non patitur, duùm loquitur, ſaltem ad
decus verborum ejus, aliquid ediſſerendum eſt
de laudibus cœleſtium ſermonum. Et quoniam
propoſitum Apoſtolicis Viris id maximè eſt,
ut ſuam primùm ſanctitatem curent, tum pro-
curent alienam, breviſſimè concludam, ad
utrumque præſtandum; incitari nos aptarique
nullà re poſſe felicius, quam ſi Spiritum Vo-
cationis, Mariæ & Eliſabethæ exemplo, divi-
nis ſermonibus nutriamus. In ipſo Plalmorum
ſuorum veſtibulo Regius Pſaltes Arborem ex-

pinxit, ſanè laudandam. Dabit, inquit, fru- Plal.1. 32

um ſuum in tempore ſuo & folium ejus non
deſtuet, & omnia, quæcumque faciet, proſpe-
rabuntur. Mira ſanè Planta. Quis enim no-
ſtrum dat fructum, poſtquàm, tyrocinio ab-
ſoluto, tempeſtas fructuum advenerit? Quèd
ſi fructus edimus, quod à quamplurimis præſta-
tur, quis tamen, niſi præſtantiſſimus retinet fo-
lia? Obinam verecundia, ubi modeſtia, ubi
extima humilitas atque paupertas in homine,
trahente poſt ſe urbes regnaque? Rara arbor,
quæ tempore ſuo det fructum ſuum: rarior,
quæ folia non abjiciat, dùm fructus parturit:
rariſſima eſt, cujus univerſa proſperentur. Ideò
Arbor Davidica explorari debet, & quænam
ea ſit, quo ſita loco, quà culta induſtrid. At

nec Agricolæ mentio ulla, & abſque nomine

S .
truncus eſt. Non Cedrus, non Punicum ma-

lum, non Olea eſt. Lignum eſt. Erit tanquàm Ibidem.
lignum. Undè ergo Arbori non ſplendidæ tan-
tus fertilitatis ſplendor? Quod plantatum eſt,

inquit, ſecus decurſus aquarum. Ab aquis ha- Serwo

bet, ut vivat, ut vireat, ut germinet, ut proſpe- Spirita-

retur. Aquæ veròô, ſi Bonaventuræ & Ambro- e, Pe⸗
. . . . . .
ſio credimus, divina ſunt verba. Quiſquis au- 6 Toctig

tem his rigatur, licèt nec indole, nec inſtitutione ga0a

ſit fertilis, ſoœcundus ſtatim evadet. Quæ Plan- lenta ſunt

ta inœcundior Scorto Samaritano? Non modèò veriora.
aridum lignum, ſed, & exuſtam peſſimis flam-

mis, conſtiterat ad Fontem. Vix rigata eſt Ar.
bor infeliæ divinis ſermonibus, cùm illicòè ur.
bem totam tanquam fructum ſuum edidit. A

quam putei ſitiebat, ſed feliciori rigata rore, &
puteum ſprevit, & hydriam reliquit. Continus,
inquit Rupertus ibi, tim ſuam, propter quam
wvenerat haurire aquam, præ gaudio aquc vivd,
qunm invenerat, oblita eſt. O quot ex Evan-
gelſlicis

7 en
Dmunt
nilſ⸗
n K
1 n
nal
iurn
dn
l.
unni,
n Nu
ſau/.

4 Auten /9
h Ag
OMüronm!
iſiterin 1
lain naiin
mopn,

En, vincie

ſenn

emd,
N
Ieun
Miite
n e
6
M
ler X.
üt kr
Necren in
Rtn
iboen
bun
Immmi

t Vethn
keman,
erunt ie⸗
abinn
len d
tendundk
tCnin
Aunt et⸗
tunn e
dan 4
Nitn
ntun r
loran.
Dülmmmn
Uborner⸗
intn r 4
in et in
i, ir

ninuſet
uslennt⸗
olektn ui
in honne
Rar abe
Um: latih
is unmn:

tentu O

ndulenn⸗ 11

yit tpi l
Nendtzu⸗

enum

Abaulrn
toe

det,u 19

Stromatum, Lib. II. 1 31

gelicis quoque Viris ſunt, qui ſarcinam hy-
driarum bajulant, tot tantarumque vanitatum
percupidi, quas in domeſtica ſermonum hila-
ritate diffringerent, ſi vivam aquam coœleſtium
verborum haurirent! Vide, quomodè foœmi-
na decurſu divinorum ſermonum irrigata,
utrumque Inſtituti noſtri fructum protulit,
ſuas nempè lacrymas, & popularium ſuorum
fidem. Haud ergo mirandum eſt, ſi utriuſ-
Lib. 7, in que percupidus Ambroſius exclamet: Utinäàm,
Luc. Domine JESU, Mens mea pluviæ tux humore
virideſcat. Nulla tam ſterilis arbor eſt, quæ
non fœcunda fiat, ſi hàc alluvione rigetur.
Ego ſanè non quis quiſque ſit attendo, ſed
quid loquatur. Nec jejunantem, ſolitarium,
luridum, ſeſéque concidentem, ſed effunden-
tem ex ſe ſuper ſe, viciſsimque ex aliis hau-
rientem verborum cœleſtium imbrem, mag-
num aliquando futurum audacter pronuntio,
quamvis Lignum & videatur, & ſit. Repeto

pilt. 1e: memorid, inquit ad quemdam Seneca, qudàm

magno animo quædam protuleris, quàùm roboris
plena! Gratulatus ſum protinus mihi, & dixi:
Non à ſummis labris iſta venerunt: habent hæ vo-
ces ſundamentum. Ite homo non eſt unus e& popu-
lo- Ad ſalutem ſpectat. Quis è tyronibus nec lu-
det, nec illudetur? qui grandia loquitur: ſi ta-
men non è labiis excidant, quæ profert, ſed ab
imis præcordiorum adytis erumpant. Haud vul-
garis homo erit, qui loquitur non vulgaria. Ni-
mirùm, Lignum ſecus decurſus aquarum ſitum,
fructum ſuum dabit in tempore ſuo. Mee bomo
ad ſalutem ſpectat. Apertius animi ſui ſenſa, re-
ducto allegoriarum ſipario, David ediſſerit
Pl.149,.6. Pſalmorum penè poſtremo. Ità canit: Gladii
ancipites in manibus eorum, ad faciendam vindi-
ktam in nationibus, inerepationes in populis. Ar-
duum opus, irruere in Nationes, Populos vin-
cere, vincire Nobiles, Reges catenare. Undè
tanta in enſibus virtus, & robur tantum in hiſ-
ce Domini militibus? Fallor, ſi aliundè, quam
Ibidem. ex divinis ſermonibus. Audi: Exaltationes Dei
in gutture eorum. Quid tum? Et gladii ancipites
in manibus eorim. Vis gladios in manu? habe
Dei exaltationes in gutture. Cos enſium, Dei
verbum eſt, quòd gladius quoque Spiritus eſt.
Sed nota vim Prophetiæ. Non ait: Sermones
Dei in labiis eorum: Sed, Exaltationes Dei in
gutture eorum. Splendidè de Deo loquendum eſt.
Exaltanda cœleſtia ſunt, non narranda ſolùm.
Plerique de æternis rebus ità loquuntur, ut po-
tiùs ea deprimant, quam extollant. Porrò exal-
tationes Dei nuſquam florent, niſi in gutture.
Non enim is ſermo Deum exaltat, quem in la-
biis ſuperſerit reverentia Seniorum, vel incuſ-
M ſus à Prælato timor. Niſi ex gutture prodeat,
Feel- Dominum non efferet. Gladii ancipites in mani-
ſuictt. bus eorum. Id etiam notandum, quòd non haſtas,
berus Nec ſagittas, ſed gladios nominat. li enim, quos
Malehum Dei ſermo obarmat, non eminas, & quaſi Par-
non jacu- thorum more fugiendo, aut ſua, aut proximo-

. We⸗ rum vitia debellabunt, ſed cominùs gladus con-
eige,„ fligent. Luctabuntur cum armatis, ii opus erit,
vit. non aérem verberabunt. Et quidem gladios non

Ssperior Pauci præferunt, ſed non omnes, qui tenent gla-
niiuen dios, eos exacuerunt. Magnum ſaneè virum, de
. Chryſippo Seneca ſcribit, ſed tamen Græum;
Lib. r. de Tus acumen facilé retunditur, & in ſe ſæpé repli-

benef. atur. Etiam cum aliquid agere idetur, pungit,
Cn Ron perforat. Videas non rarò aliquem & roſtris
a . in impios, eloquentiæ ſuæ vibrantem ferrum. At
*

anceps non eſt. Pungit, non ferit. Cùm de ge-

hennæ ſuppliciis loquitur, videtur Carmeli Li-
banive viridaria explicare. De ternitate, eo
ſenſu Verba facit, ac ſi de ſemiquadrante, vel de
nocte æſtivi ſolſtitii breviſſima loqueretur. Rur-
Sus in ſua ſe vitia ſæviturum ille proteſtatur. Ve-
rùm ludit, non ſævit. Citrà ſanguinem furor
ſtat. Verbo, Pungit, non perforat. Non enim
ſuperbiæ fibras, ſed pampinos duntaxat detrun-
cat, imò vellicat. Undè tanta in gladis hebe-
tudo? Undè? Quia exaltationes Dei abfuere ab
eorum gutture. Si mutuis ſeſe cohortatiomibus
animaſſent, nec Zelus eorum langueret, nec
flacceſceret Ponitentia. Anceps gladius tracta-
tur quidem manibus, ſed labiis exacuitur. Acu-
men tum facilè retundetur, ſi non illud ſermo
tuus obduraverit. Huc ſpectat, quod Joannes
aliquando vidit. Inter ea, quæ mira ſuere in eo
Sene, qui ſe in ara conſpiciendum præbuit, enſis
fuit, non ſolùm præacutus, ſed ex ore prodiens.
Et de ore ejus gladius, utrâque parte acutus, exi-
bat. Nimirùm is gladius hebes non eſt, quem
Dei ſermo conflaverit. Dabis voci tuæ vocem
virtutis, ſi eloquenmtiam tuam inter domeſtica
colloquia ad feriendum roboraveris. Exardeſcet
Mortificationis flammeus enſis inter verba oris
tui. Prorsùs languebit acies tui teli, niſi eam in
ore tuo exacueris. Neque mirum videri debet,
ſi tantùm nos roboris hauriamus ex verbis Dei,

Apoc. 1.
16.

quando ipſis Angelis plurimùm virtutis eodem

ex fonte refunditur. Notiſſima ſunt, quæ, poſt
Oziæ mortem, innotuere Iſaiæ. Vidi Dominum
Jedentem, inquit, ſuper ſolium excelſum & ele-
vatum & ea, quæ ſub ipſo erant, replebant
Templum. Seraphim ſtabant ſuper illude ſex ala
uni, & ſex alæ alteri. Percontor, undè tanta
alarum copia in Angelis, & cur tam altus vi-
deatur coràm eis, eiſque circumdatus Deus?
Audi, quid ſequatur: Et clamabant alter ad al-
terum, & dicebant. Sandtus, NQanbtus, Sanktits
Dominus Deus exercituum, plena eſt omnis ter-
ra gloriâ ejns. Nimirùm, dum inter ſe de Dei
laudibus colloquuntur, & ſibi alas addidere,
& ſpectanti ſe Prophetæ Deum elevarunt. Cur
adeòô in obedientia torpemus? Cur ab una urbe
in aliam migrare tædet? Cur iis, qui nobiſcum
verſantur, Deus vilis potius, quàm excelſus
eſt? Inter nos de Deo ſermo, aut frigens, aut
nullus. Si clamaremus alter ad alterum, divi-
nämque magnitudinem narraremus nobis, nec
nobis deeſſent alæ, & Deus in ſolio cerneretur
ab illis, qui contemplantur, ſeu alloquuntur
nos. Et quidem quantus ordo alarum eſt! Ve-
labant Deum, & volabant. Hoc eſt, nec ob
Dei præſentiam excurſiones refugiebant, nec ex-
currendo ob ſalutem animarum, à Deo exula-
bant. Imèò alæ ipſæ, quibus Aves utuntur ad
curſum, agglutinabantur Deo. Quos enim ala-
tos ſacit Sermo de Deo, iis Dei vultum non adi-
mit, quùm imperat curſum. Duabus velabant
pedes ejus, & duabus volabant. Proh divinorum
ſermonum vim planè divinam! At clamabant
Seraphim: hoc eſt, non frigidè, ſed affectu ani-
mi ardentiſſimo eructabant Dei laudes ex ple-
nitudine cordis. Apertiùs, quæ dixi, patent
ex iis, quibus Iſaias oraculum locupletat. Et
commota ſunt ſuperliminaria cardinum à voce
clamantis. Septuaginta habent: Et elevatum eſt
ſuperliminare à voce. Viden' ut Voce, non Cor-
de, nec vi Angelorum, coœleſtia proſpectanti-
bus altiora videantur. Sanè, ſi clamaremus inter
nos, & expeditiores eſſemus ad quævis, & in
ipſa expeditione non exularemus à Deo, ſed .
lando

Iſa. 6. 1.

lbid. 3.

Zelzs a-
nimarum
etiam ſibi
Vacet.

Ibid. 2.

132
lando ſtaremus coràm illo, & in ſolio Deus
iis appareret, quibus non apparemus. Haud er-
o immeritò, Virgo beatiſſima hoc primum
infudit Joanni lac, ne videlicèt Præcurſor Ver-
bi aut Dei præſentiâ careret, aut prædicationi
deeſſet. Quo enim ſanctiori alimento; Vox
Verbi aleretur in virum perfectum, quam
verborum cœleſtium pabulo ſuaviſſimo & for-
ti? Neque veròô jejuniorum, cinerum, eremi-
que non tam alumnus, quàm præco putet id
eſſe inchoantium. Quid enim, inquiunt, mag-
ni præſtiterint, ſi de rebus divinis aliqua diſ-
Luc. I. 41. ſeruere? O caput inane? Audi. Et repleta eſt
Wpiritu ſantto Eliſabeth Et exclamavit voce
magndâ, & dixit: Beneditcta Tu inter mulieres.
Luc. 2. Non reſpergi, non perfundi, non ditari, ſed
sbiritus repleri debuit Spiritu ſanéto, ut de Virgine
adc, loqui poſſet. Is primus emicuit flos, poſt tan-
e, ti muneris opes. Dicerem libenter aliquid lon-
iritua- gè excellentius. Sed addubito, an immunis
lem. ſim futurus à reprehenſione. Dicatur tamen.
Diù incerta Lis fuit, Virginitati an Humili-
tati in fœtum Virginis primæ deferendæ eſſent.
Tandem Bernardus ità ſtatuendum duxit, ut
neutra aut palmâ fraudaretur omninò, aut in
totum potiretur; aitque, Virginitate peperit,
Humilitate concepit. Appellat ad aliud tribunal
Auguſtinus, hiſque excluſis à primatu virtu-
tibus, Sermoni Virginis tribuendum putat
Verbi conceptum. Quamdiù enim cogitavit
& tacuit, licèt Virgo, licèt Humilis non con-

cepit. Tunc conçepit, cùm hoſpitium Verbo-

Patris, ſuo in ſimiu ſuis verbis exhibuit. Col-
loquendo, non plorando, aut jejunando, Pa-
Serm. de tris futuri ſæculi Mater ſacta eſt. Da verbum,
Tempo- inquit Auguſtinus, & ſicſcipe Verbum: da
re. tuum, & ſuſcipe divinum - da tranſitorium,
& ſuſcipe æternum. Hinc Fulgentius: Angelus
Nermonem ejecit, & Chriſtum Virgo concepit.
O conjunctio, ubi maritus Sermo eſt, & uxor
Serm. de auricula! Hoc ſplendore concipitur Dei filius:
laude huc munditid generatur. Nec Sanctorum hic
Mariæ ſenſus, ſed Dei eſt. Canticorum ſecundo cla-
Can. z. mat Verbum ad Virginem: donet vox tua in
14. auribus meis. Vox enim tua dulcis. Non hic
ſitit orationem, non ſpem, non peregrina-
tiones, non eleemoſynas, non denique vel pu-
dorem Virginis, ſed vocem. Nimiràùm, Ver-
bum præ omnibus ferè in Matre vocem amat.
Et fortè ad cavernas maceriæ, ad foramina pe-
trarum, ideò eam evocavit, ut ſaxorum reper-
cuſſu vox Virginis geminata, diuturniorem
Ibidem. redderet Sponſi voluptatem. Columba mea in
foraminibus petræ, in caverna maceriæ. Domi-
ne, quid eſt, quod loqueris? Ad hortos Te
illa evocat, Tu veròô eam ad cavernam vocas?
An non intelligis, te ejus aſpectu non fruitu-
rum, ſi in foraminibus ſeſe abdiderit? Ultròô,
inquit, aſpectu carebo, dummodò ſaxorum
beneficio, in multiplicato vocum ſono, jactu-
ram oculorum liceat cum fœnore compenſare.
Amat nimirùm in Matre filius, quod in fi-
Pl. 44. 3. lio, præ reliquis amaſſe videtur Pater. Wecio-
Iſus forma præ filiis hominum. Cur? Diffuſa eſt
gratia in labiis tuis. Proptereà benedixit te Deus
in aternum. In Hebræo. Pulehbruiſti præ feliis
hominum. Viden, quomodè ab ore refundatur
in filium decus, & extorqueatur à Patre be-
nedictio. Pulæbruiſti. Nos quoque decorem
quemdam Modefti Pudoris conſequeremur, ſi
exultaret in labiis noſtris ſermonum gratia di-
vinorum. Pulchruit Chriſtus, quod attinet

Oliva

ad noſtros oculos, loquendo. Neque ſolùm .
decoratus eſt in ſe, ſed, & in bonum noſtrum
armatus eſt. Sequitur enim: Accingere gladio lbidem.
tuo ſuper femur tuum, potentiſime: Intende,
Proſpere procede & regna. Non enim deeſſe po-
terat gladius, cujus in labiis, ſermonis gratia
redundabat. Quid ergo miramur, ſi nobis de-
ſit & decor in vultu, & enſis in femore , cùm
nullo ſint interdùm ſale conditi labiorum no-
ſtrorum planè vituli. Erubeſco, cùm illud per-
lego, quod ad quemdam Symmachus ſcri-
bit: Urbis negotia, inquit, nec vacat ſcire, nec Lib. 6.
libet ſcribere. Si Urbis Præfectum, Idolorum ep. 47.
cultorem de Romano imperio in ſuo ſeceſſu &
loqui pudet, & ſcire: Quam indecorè- Sciol
nos eſſemus, ſi, non modò à tabernis oppido-
rum, ſed & ex officinis domus, argumenta
extraheremus ſermonum noſtrorum. Pudet
tantæ vilitatis. Abſolvamus omnia verbis Joan-
nis Damaſceni ita ſcribentis. Illud nobis curæ Lib. 4. de
ſit, ut probi nummularii ſimus, verum ac pu- fide.
rum argentum aggerentes, adulterinum autem
repudiantes. Pulcherrimos ſermones accipiamus,
ridiculos autem Deos, atque alienas fabulas ca-
nibus projiciamus. S. Gregorius de ſancto Jo-
anne: Verbum Patris præcurrebat verbo prædi- Hom. 20.
cationis. Quid, quòd efficacius ferè in ipfo Ckri- in
Ro verbum ejus, quàm ſanguis ejus. Cum ſan- Evang⸗
guinem moriturus emitteret, unum Latronem
vix oonvertit. In ſermone autem ejus capti, qui
eum venerunt captum, ex ſatellitibus Phariſæo-
rum evaſere præcones ſanctitatis ejus. Certe
Wonſa non ad olc-ulum, non ad ubera, non ad
munera, non ad fores, ſed ad ejus verbum li-
quéfalcta eſt. Anima meas liquefalta eſt, ut lo- Can.5 s.
cutus eſt. Illi quoque diſcipuli faſſi ſunt cor
ſuum arſiſſe, non, cuùm ſanctificatum panem
eis porrexit in menſa, ſed, cùm eis aperiret
Scripturas in via.

Et lingua mea meditabitur Juſtitiam
tuam. Pfſ. 34. 32.

Non ait loquetur, ſed meditabitur. Non Sermo
enim placent Verbo verba feſtinanter effuſa. Spiritua-
Favus diſtilians labia tua, Sponſa. Stillas, non ¹ , ſed
fluvios amat in ſermone noſtro Spiritus oris Pevd-
noſtri, Chriſtus Dominus. Citèò lutum colligit COan. 4.
Amnis exundans, inquit Ambroſius. Concreſ- 11.
cat, ut pluvia, doctrina mea- fluat, ut ros, Lingus
eloquium meum. Non more fluminis decurrere Wα...
3: Deut. 32.
cupit eloquium ſuum, ſed ut pluviam concreſ-
cere. Flumina enim ſtatim ac eruperint, de- Concio er
fluunt. At pluvia paulatim è& vaporibus CoOaleſ- oratione
cit, ſubſilit, diùà in nubibus pendet, & , cùm && zon
fluxerit, ſtillat verius, quam fluit. Foznum ci- Hauida.
tò, & totum erumpit. Diù frumenta latent, &
primò herbeſcunt, tum concreſcunt in ſpicas.
Noli dicere, Sermones Dei Manna ſunt: pro-
indè, quò copioſiùs ſuppetunt, eò feliciores nos
reddunt. Imò ideò maximè parcè debent infun-
di. Quiſquis enim ultrà menſuram Manna re-
ponebat, non cibum ſibi parabat, ſed vermes.

Super cathedram Moyſi ſederunt ſeribæ.
Matth. 23. 2.
Superior
etiam non
ſanbtus

Noli dicere, Magnus forem in Chriſti do-

mo, ſi Magnus foret, qui me domi inſtituit. audien-
Moyſes in aula Pharaonis Propheta evaſit, dus.
ſuxit

lii
/ A1
An.
ℳ n 4
m un
„E
R lcd
pen bi
en
1M HZ
5 eſtum
ülm.

65 8 ſnos
Nige M
dicßſg
M Cithia en

1JX

Mue S

llſes ho⸗

un hum
en .T.1
re Alleca

e In
mo
ronen
erboe
obi nl

M A r
nn aln
cigiamn,

ſlulan e ),

ſando p.

erbo Neb⸗

l nt
Atunn arn
es imt

bint. Ne
unter n
Sels n,
Hiriun n⸗
Ctum cMl,
ns Cnft
at, N
nis eunn
iamn,
SS
t. Fonue
nta uen
unt ins
a ſun:
Keiunss
debeltin
m Mnn
, ſe lels

nut, 65

Humili-

QCan. 2. I.

Stromatum, Lib. IX. 133

Canſcien- ſuxit ab uberibus ſuperſtitionis religionis lac. In
tis ste- domo Laban Idola colentis, Contemplationi
denda aſſuevit Jacob. Samuel apud Heli nutritus,
uililetts quam diſpar Magiſtro fuit! Ad Cornelium Pe-
trus tranſmittitur „ mittitur Ananias ad Pau-
Drwi- lum: & tamen is, quem Princeps Apoſtolo-
nium ſut rum erudit, Apoſtolus non fuit: ille verò,

quovis, & quem baptizavit, & Diſcipulis non primus, in

37, Apoſtolum & primis evaſit. Balaam ab Aſina
uiſfue dſapienter admonitus eſt: inſipienter Balaaco Ba-
feraune laam conſuluit. Aurum in manu mulierum or-
Piria- namentum fuit, in manu Aaronis portentum
is ſ-ae. & idolum. Felicins & liberalius, a Corvo,
quam à Vidua, Elias paſtus eſt. Vix allia por-
rôſque comederunt in EÆgypto Hebræi, qui-
bus in eremo & coturnices, & manna non de-
fuere. Samſoni fauces monſtri putreſcentis præ-
buere mella. Eäadem maxillà, duùm vincit, ſi-
tim parat, projecta emittit fontes. Qui à pa-
rentibus coactus eſt abſtinere vel ab uva, deli-
cias & ſavos à Leone ſibi exhiberi miratus eſt.
Denique Maria Magdalena apud Phariſæum
non diffiſa eſt ſalutem invenire. Intravit, re-
perit JESUM epulantem in domo convivii .
Locorum quem lapidibus propè Templum appetitum non
mut atio.

ignorabat. Quid plura? In epulo, & quidem
Leeus non Phariſæi, & Phariſæi murmurantis, tyroci-
oleft. nium auſpicata eſt pœnitentiæ ſuæ, tantà feh-
citate, ut dilexerit multum, quæ multùm pec-
caverat. Eva, & contrario, in paradiſo Ser-
pentem nacta eſt, & rebellavit.

Venite poſt me: CO Jfaciam vos eri Piſ-
catores hominum. Matth. 4. 19.

Quàm humili metaphorâ ad ſe trahit Rex
tas in H- gloriæ aſſeclas ſuos! Faciam vos Piſcatores.
, & Audin? Quam demiſsè loquitur! Cur non di-
:. cit, quod de illis prædictum fuerat? Conſti-
gionis vi- tuam vos Frincipes ſuper omnem terram. Subi-
liora mu- getis Gentes, evertetis Aras, vincietis Reges,
eraA. expelletis Morbos, Dæmones protrudetis?
8 Splendidis hiſce omiſſis vocibus, Faciam vos,
Iyro eru-: . , ——
diendus Iquit, piſcatores. Nimirùm, non probat Do-
adinfma. Hhinus ſplendida quædam vocabula in ore Ty-
Talena ronum ſuorum. Docebimus Gentes, Indias il-
latere de- luſtrabimus, incendemus divino igne Italiam,
antu, poſt nos trahemus Duces & Præſides, cæter-
que hujuſmodi jactamus paſſim, quibus ad tu-
Imorem verièus, quàm ad zelum animarum in-
formamur. Clamabat illa: Faſciculus Myrrhæ
Dilectus meus mihi. Myrrha verò inter aroma-
ta pretioſiſſima habebatur, excolebatrque di-
ligentid maxim in hortis Principum. Ut ergo
eum extolleret, faſciculum myrrhæ Sponſa no-
minavit. Ad quam protinus Dilectus ait: Ego
los Campi. Erras, ſi credis me regium eſſe Flo-
rem. Flos ſum, ſed deſpicabilis, in campo non
cultus effloreſco, pedibus proterendus, non
autem Regum manu legendus, ut in pectore
locer Reginarum. Sic cùm illa putaret eum
candidum eſſe & rubicundum, aureis mani-
bus, florentibus labiis, vernanti comâ, guttis
ſe noctium reſperſum, ſqualidum, errantém-
que faſſus eſt. Non enim vult Chriſtus grandia
Exod.20. nos, ſed humilia in noſtra mente verſare. Al-
. tare de terra facietis mibi: Ut videlicèt in hu-
militate aræ aſſueſcerent cordis humilitati. Non
mihi probantur ampullæ, & ſeſquipedalia ver-
ba, quibus interdum Vini etiam probi, in ſpes
magnas erigunt Adoleſcentes Cruci & Ceœlo
'nitiatos. Prædicunt eis Prædicationum mami-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Can.I.12.

pulos, Exedrarum fulgorem, triumphos Mif-
ſionum, aliôſque magni nominis ſucceſſus,
quibus non in delinquentium poœnitudinem Ju-
venes inexperti inflammantur, ſed eriguntur
in ſpes inaniſſimas Miniſieriorum celebrium.
Rogo, non eis magna prophetemus, ſed mi-
nima; non Thaboris transfigurationes lumi-
noſas, ſed latibula Ephrem, ſed fugas in 5Æ-
gyptum, ſed podorem Præſepi, ſed Calva-
riæ dedecus deſignemus. Clamemus, in Coœ-
nobiis vivemus inglorii, & quaſi frumenti ſe-
mina moriemur incogniti, dum vivimus. Ver-
remus pavimenta, veſcemur ruſticè, putabi-
mur undique ſeu ſine nomine trunci. His ſi mo-
nitis inſtituamur, erimus opprobriorum Chri-
ſti appetentes, vel in Regum Domibus, &
dùm creſcimus quaſi Arundines, evademus Ce-
dri Libani & Coeli. Moyſi cert Deus non
aliud detulit ſceptrum, quam virgam paſio-
ris: quam etiam cùm nobilitare voluit, in An-
guem;, non verô in Columbain, aut Aquilam
convertit. Ut intelligeret, etiam tunc ſibi rep-
tandum humi eſſe, cuùm elementis imperaret.
Hac puto de cauſa virga Aaromis, non co-
ronata Punica mala, ſed viles Amygdalas pro-
diiſſe: ne videlicèt ſe magnum crederet, cùm
Sacerdotio potiretur. Aſini mandibulà in ho-
ſtes Samſon inſtructus eſt: David funda: Ut
parvos ſe eſſe ſcirent, etiam cùm maximi præ-
dicabantur.

Omnia flumina intrant in mare:

& Ma-
re non redundat. Eccl. 1. 7.
At fluvio, ſi abundantiùs in eum rivuli in- Talesta
fluant, urbes evertuntur, inundantur campi ne Biri-
arbores cadunt, ruunt ædificia. Videas virum“
ad altiora quæque evectum, concionantem
egregiè, acutè diſputantem, agentem gravi- gertis
ter in aulis, charum Dynaſtis, gratum Princi- in ignoki-
pibus, & in ſua nihilo minùs humilitate ſeſe li ob ſoi-
dorni continentem. Cùm, è contrario, alius entiam.

vix ſcripto Poëmate, vel Concione und, aut *lus a⸗
. . à2 . . . —a. nimarum
alterà habità, Olympo excellior factus, faſti- nee Con-

dit omnia, omneique, Prater ſe. Nimirum cionem
fluvius eſt, ſi abundat, exundat. Adulto in in ſlet, nae
domo non ſplendida faſtigium quodvis, Cœlo Obler-
proximum videtur. Concreſcunt in luto me- re,
talla, nec prodeunt. Foznum, non niſi erum- .
pendo, creſcit.

Eece ponſus venit. Matth. 25. 6.

Vel excluditur Chriſtus, vel turpius ad- Chrißti
mittitur, quam excludatur. Aliqui excludunt e e1.
Chriſtum ad inſtar, non ad mentem Petri: Naiwz.
poſtiquam enim ille tantum piſcium retibus zas
concluſit, in genua procidens exclamavit: Exi Chr' ſtus
à me, quia homo peccator ſum, Domine. Sic non abi habi-
Pauci & ſtercore ad dignitatum faſtigia evecti, En z.
incipiunt rariùs ſacrificare, orare frigidiùs, Degg ,.
quôd dicant ſe non dignos altari eſſe, tot tri- ſerentes.
cis & curis implicitos. Proindè, qui procumbe- Spiritua-
bant in genua, ut alta conſequerentur, iis po- lia neglee-
titi, ab oratione ceſſant, unumque Chriſtum “ in Dig-
excludunt, cujus unius ope ſunt locupletes. Exi iſi: .
à me, quia homo peccator ſum, Domine. Ego lebranda.
ſacris quotidiè operer, qui à manè ſummo Dignitas
in ultimam veſperam, audire debeo acceden- wores non
tes ad me urbes verius, quaàm turbas? Ote- uter.
porem humilitate palliatum! Infelix lucrum,
ſi piſces capis, ut Chriſtum perdas. Satius
M erat

134
erat carere præda, quaàm Salvatore. Veruùm
rariores ſunt, qui tam urbanè, tantâque cum
pietate excludant JESUM cum Petro. Longè
plures cum Sponſa, inurbanè Chriſtum ante
Can. 5. 3. oſtium Domus pernoctare cogunt. Exui tuni-
cam meam, quomodò induar illäà?* Lavi pedes
meos, quomodò inquinabo illos? Hi ſunt, quos
Dominus ad duriora evocat, ad guttas noctium
invitat, ſed fruſtrà: nam otio contenti ſuo,
Zelus a- nolunt admittere Chriſtum, niſi otiantem. Ge-
nimarum nus ſibi vitæ pacificum abdicatis Dioceſibus,
negleétus ſed reditibus retentis, delegerunt, aà quiete
ob Ora- fua, neque ſi Chriſtus pereat, dimovendi.
ienem. Nec in Monaſteriis deſunt interdum, quam-
vis perpauci, qui depoſità tunicâ, concionan-
di videlicèt, vel docendi munere, ut ſibi va-
cent, rejecto, ſi vel ſemel declamare, vel vi-
ces ſupplere confeſſarü rogantur, & precibus
obſurdeſcunt & lacrymis. Et cùm Chriſto tam
inurbanè & inhumanè fores obſtruant, ſe ta-
men, Animæ ſanè minimæ, Sponlſas ejus eſſe
gloriantur, tantúmque loquuntur de Domino.
Ibid. 10. Dilectus meus candidus, inquiunt, & rubicun-
Vocatio- dus. Sed væ Dilecto, ſi ad eos accedat, cùm
vi oblue- lotis pédibus quieſcunt; non enim ſuum inter-
Tante, rumperent otium, quamvis diffractus orbis la-
Obſtinati. baret. Tertium genus excludentium JESUM,
Deus ne- non inhumanum modò, ſed & impium eſt.
òð Hi reſiſtunt Deo in faciem, palaàmque à ſe il-
lum non excludunt tantùm, ſed extrudunt quo-
Job. 21. que. Qui dixerunt Deo: Recede à nobis, &
14. ſcientiam viarum tuarum nolumus. Quis eſt om-
Apoſtalæ. nipotens, ut ſerviamus ei? Quid iniquius, aut
ſceleſtius audiri & dici potuit? Plané his non
abſimiles ſunt, qui divinæ voci obluctantur,
vel eam non ſequendo cùm audierint, vel il-
Ibid. 13. Jam cum ei aliquandia adha ſerint, contemnen-
Conveso do. Horum finis, ut ibi dicitur, ſupplicium
Vera. 3 . 1. — 7
1. Reg. 5. eſt ſine fine. In Ppunkto ad inferna deſcendunt.
2. Verùm nefſcio infelciuſne a quibuſdam exclu-
Intentio datur JEsUs, an admittatur. Tuleruntque Phi-

prava. liſthiim Arcam Dei, & intulerunt eam in Tem-
Re plum Dagon, & Ratuerunt eam juxtà Da on.
voya. Quàm multos & videmus, & dolemus Phili-
Servire ſthæos inter Iſraelitas. Chriſtum admittunt, ſed
duobus. cum Dagon. Et Ambitioni ſux, & JIJrs thus
Occaſio adolent. Utrumque utrique. Cùm unum Cor
1 habeant, duplex Numen amare ſe poſſe autu-
zia vera. Mant. At innovantur, quæ tunc evenere pro-
. digia, ſed portentoſius. Non emim ad Arcæ
Ri ⸗ viciniam Dagon ruit, & frangitur; ſed;, coram

Religioſi Dagon, Arca procumbit, & frangitur. Quo-

vani. ties enim ſacrum omittitur, ne omittantur ob-
Nihil ſequia? Quoties officio divino officia præferun-
brater tur humana? Ne ſpes defloreſcat matureſcentis
Peteua- infulæ oratio, quæ floruerat, calcatur. Pre-
is peſ. tioſæ purpuræ, cruoris videlicèt Domini, ſi-
habita Em, ſitis citò perituræ purpuræ, reſtinguit.
Kudis, Planè, niſi Dagon proturbetur & corde, nun-
ſeu mue- quàm arca ſiabit, quamdiu ille ſteterit. Cadet
mbiio. ante Ambitionem Deus. Major ſerviet Minori.
Aule Alii; excluſo Dagone, ſolum excipiunt in do-

damna. Mo ſua Chriſtum. Rogabat autem illum quidam
Luc. 7.36. de Phariſæis, ut manducaret cum illo. Verùm,
zid: 3 ut Chriſtum excepit, illicò eum ſpernere cœ-
Sote s : Pit, & mordere Pœmitentes. Hic ſi eſſet Pro-
ineaalia Pheta ſciret tique, quæ & qualis eſi mulier,
praferunt qitæ tangit eim. Vix orationem ſemel Domini-

cateris cam cum aliquo pietatis ſenſu decurrerunt,
Aulici Cùm eos videas ridere, imò & exhorrere non

mali E- Peccatores ſolum, ſed etiam Pœnitentes. Fa-

l,. ſtidiunt vel Magdalenas ante Chriſtum lacry-

Oliva

mantes. Phariſaicum ſanè ſupercikum, cui
præferuntur & ſcorta: ſiquidem nihil Deo æ= Secandali-
què inviſum eſt, quàm tumor deſpiciens Mue Ter faci-
ros. Auſim dicere, ſatius fortè fuerat retinere“
cum Arca Dagon „ quam Magdalenam non ad- Compati
mittere, ubi JrswM admiſeris. Quis ergo Chri- "eſientes.
7lads S Machau Wle relidd Descns G
9 rii au ſte.
quò Chriſtum intulit. Coactum enim ex (oe- ri.
nore aurum retinere cum Chriſto noluit. Hic Zelantes
Peccatores ad JksuM traxit in convivio. Uter- "allereti.
que nobis imitandus eſt, utrumque praſtan-
dum, ſi dignum Domino apparare hoſpitium
optamus. Protrudamus cum Zacchæo peccata,
advocemus cum Matthæo peccatores? hâc
enim ratione nec Philiſthum, nec Phariſæum,
ſed Chriſtum ſequemur; qui, ut peccata odit
maximèé, ita maximâ complectitur benevolen-
tiꝗ peccatores.

Tenui eum, nec dimittam. Can, 3. 4. Nibit
prater
Jeſum.
Peſola-
tione.
Dei vo-
luntati
confor-

Felix ſanè, ſi JESUM teneas; ſed longè fe-
licior, ſi detentum retineas. Rari tenent, ra-
riores retinent. Una Sponſa & quæſivit fugien-
tem, & obvium complexa eſt, & quem com-
prehendit, non dimiſit. Tenui eum. Cur Eum iali
dicit? Cur non compellat ex nomine? IIle ſe Nitil
Florem dicit & Lilium: Quare & ipſa non preier
ait, ſe Lilium tenuifſe? Nimirùm Eum appel- Chrifum
lat, quia nihil in Eo, præter Eum, amat. ** briſto
Quâcumque ſe veſtiat ſpecie, ſi Ille eſt, Di- Mer,
lectus & charus eſt. Adde, quòd, cùm fre- Imientio
quenter transfiguret ſe Dominus ex una in alte- recta
ram formam, niſi Eum nominet, Eum non Religioß
deſignat. Ex Nazianzeno enim Chriſtus O- & Eecle-
. ſi. ſtici
vis, Agnus, Petra, Gladius, Serpens, & Leo veri,
eſt. Tot induit figuras Specioſus formu præ filiis
bominum. Quem ſi tenere vis, harum nullam
reformides, oportet. Ovis interdùm erit. La-
nam tibi præbebit & Lac. Delicis coràm eo
abundabis. Verùm ex Ove repentè fit Agnus,
mitis quidem, ſed ſterilis. Eum complexus &
Tentatione carebis & Devotione. Supererit ta-
men ſpes aliqua, ut Lanam præbeat, qui Lac
non præbet. Sed infocundior quoque factus in
Petram degenerat. Nec dulcedo ſuppetit,
nec ſpes dulcedinis. Exaruit omninò. Tenes
eum; ac ſi teneas ſaxum. Nec germinat, nec
ſtillat. Mitiàs adhuc ſævit. Gladius fit. Si
eum amplexeris, cruentaris. Quoties orave-
ris, toties tentaberis. Videtur ara in haram,
& ſentinam ſcelerum verſa. Turpiores viden-
tur erumpere imagines ex Vulneribus Domini,
quam é Circo. Minus haurimus peſtium ex oc-
curſu Scorti, quam Cœciliæ. Ex Maria, quæ
JESUMin ſtabulo peperit, mihi oritur Cupi-
do in Altari. O gladium utrâque parte ferien-
tem! Verùm gladium niſi tractes, non punge-
ris. Si cùm oro, duntaxat tentor, orare, in-
quis, deſinam, ne torquear. Sed falleris. An-
guis jam eſt, non gladius. Adrepit clanculùm;
& non ſe convenientem convenit. Vulneraris,
etiam cùm quieſcis, etiam cùm æterna non me-
ditaris. Demum;, violenter ut Leo irruit.
Fugientem inſequitur, ſtantem allidit, ſilen-
tem terret, evadentem invadit, voce, fauce,
unguibus lacerat. Nec Cetus eſt, qui te vo-
ret & evomat: Leo eſt, qui ſolo halitu hu-
mi alliſum proterat. Si eum tenere vis, hæc om-
nia ſuſtinere debes, Ovem, Agnum, Petram,
Gladium, Anguem & Leonem, Debes WD
mo

wee
V 4
e tl-
ſalben⸗
ceoj
tchen
Ppche
ſecun,

4

ile

n ein
r pen
fplis
gelin
e,onnl
n potto

lxerhoen

e

Wem;1

ds hottre

modo blandientem, modò areſcentem, modò
pungentem, vulnerantem interdùm, interduùm
& rügientem ferre. Sed ſive Agnus, ſive Leo,
Ille eſt. JESUS eſt, ſive Petrum increpet,
ſive eum efferat. Et intentantem in Templo
verbera, & exhibemtem in Eremo panes amo,
teneo, diligo, nec dimitto. Ut enim ex Ove
ſit repentè Petra, ità ſtatim ex Leone verti po-
teſt, & ſolet in Agnum, & Ovem. Non ità
Principes populorum: ut mutari cœperint, ve-
rendum;, ne in deteriora demutentur.

len,

.
! N.

Invenietis Infantem pannis involutum,
rlan,

D chrit: Si ad hoc noſtrum præſepe Paſtores diver-
ot

Nativi- tiſſent, illuſos ſe crederent ab Angelo. Nuſ-
. quaàm enim ſtabulum in ſtabulo eſt, nuſquàm
faſciæ puerum alligantes. Flores ubique pro
ſtipulis, aurum argentumque pro ſordibus, ip-
ſéque Infans, vix tectus velo, toto proſtat cor-
pore, omni faſciarum involucro expeditus. Uti-
nam noſtro ità in corde non jaceat Chriſtus.
Placet hoc nobis maximè præſepe, quia præſe-
pe miniméè eſt. Placet infans, quia liber eſt à

lagt
Nelt, Il ſ
tiger NS
CenN

Cr la faſciis. Tale apud nos præſepe, ſed apud Vir-
weiI ginem longè diverſum eſt. Non amat Virgo
nn in Chriſto, quod in ſe Chriſtus odit. No-
Eugftt bis Chriſtus placet, ſed ſine faſciis, ut vide-
n, nni licèt, quod libet, liceat Spiritui noſtro. No-
e dt N bis placet ſtabulum, quod nomen præſepis

) n en, Paupertas cum deliciis habeat. Religioſa humilitas chara

laſau. eſt, ſi eſt honorata. Malumus pannos, quàm
Inml Swuperbia. purpuram; ſed volumus ſupra purpuram coli
hrin. pannos noſtros, imò ab ipſa cupimus coli pur-
ecc,Klnn Gloris purd. O præſepe ambitioſum, quam procul
mniſef⸗ evge es à Bethlehem! Ut mhil vero ſtabulo gra-
um S tius fuit Chriſto, in quo & naſci voluit & re-
ett clinari: Ita nihil ei ita inviſum, quam latitans,
CN iete ſub profeſſione Humilitatis & Paupertatis,
teſt n mreya- Ambitio. Porrô quis ad jacentis in fœno Domi-

nhenmb tiamur. Ni adventum exultabit? Is, qui magnifieri de-

R Pl.95.13. ſpicit. Tunc exialtabunt omnia ligna ſylvarum à
eit, lili af 4 Jacie Domini, quia venit. Non hortenſes plan-
lean nia teæ diligenter cultæ, liberaliter enutritæ, ſedu-
o ſen Relizieni: 1 Protectæ, temnpeſtivè rigatæ, gratæ princi-
no. 15 nmunia Pibus, intactæ ferro: ſed ſine nomine trunci
anmin viliora. exultabunt in ſylwis, à nullo exculti, ab omni-
ein Ked Gnié. bus delibrati, quos nullus reſpicit ,niſi ut con-
Gotes n Oppro. cidat, laceret, exurat. Nimirùm, candidatæ
nn , ris o Opprobriorum mentes exultant, cùm vident
zinai⸗ Chriſto Filium Virginis non in throno fulgere, ſed ja-

dDes epteten- cere in fœno. At hi, quibus arridet Mundi glo-
1 *. ria, palleſcunt, cùm Regem Regum extrà re-

la gias delicias, & pompas conſulares intuentur.
E Arlia quoque claſſis exultantium eſt in exortu
nrar, Pſ. 97. 8. Salvatoris apud Davidem. Flumina plaudent
er manu, inquit, ſimul montes exultabunt à conſ-
nn 4 n Dep⸗. pectu Domini, guia venit. Non Torrentes,
1, H Lase. quos hyeme inter imbres turgere videas & exun-
iglen lantat dare, brevi pulverem pro aquarum gurgitibus
ſrcen cenforma- exhibituros: ſed fluvios, qui & hyeme ube-
1 W 8 ee rius, & æſtate non exiliter fluunt, tripudia-
run Ac en⸗ turos in Chriſti eortu, Propheta vaticinatur.
le n viltieg. Nimirùm plerique, cùm ruunt è coœlo im-

ln, res, cuùm fluunt è montibus nives, hoc eſt,

e cürm eis & homines & coœæli blandiuntur, flu-
l, de, minibus, Juſtis videlicèt, opulentiores, & pa-
loo n res æquori excurrunt in agros, & procurrunt
e ſorle Pf.29.7. in æquor. Ego dixi in abundantia mea: Non
nun,l. . movebor in &ternum. At ſi hominurmn plauſus
e 4 Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. IXX. 1

35

conticeſcant, & Deus dulcedinis ſuæ imbres
contineat, areſcunt illico, nec fluunt omninò.
Avertiſti faciem tuam, & factues ſum contur- lbidem.
batus. Torrentes enim ſunt, venatn aquarum
non habent, undè fluant. Fortuità aquarum
colluvione exundant, quæ ſi deſit, arent.
Non ità Paulus Cœlo æneo, ferreà Humo,
igneo Mari, efferatis Fratribus, Corde rebel-
lante, ſæviente Dæmone, Domino dormien-
te, inter virgas furoris & carnis ſtimulos, in-
ter vitæ tædium, & mortis minas, inter do-
meſticos dolos, & dolores externos, fluit La-
cte dulcior, Euphrate copioſior, Nilo ditior.
QOuis nos ſeparabit à Charitate Chriſti? Hæc Rom. 3.
flumina exultant, cùm vident JnsM conſtri- 335.
ctum pannis, exceptum fœno, excluſum urbe,
paſtoribus obvallatum. Nimul Montes exulta- Pl.97. 8.
bunt à conſpectu Domini. Montes, inquam, non
Colles, ii nimirum, qui non niſi ſumma me-
ditantur, qui nihil in ſe mediocre amant, qui,
& nives patiuntur, & invios ſe eſſe non dolent
hominibus, quos non vites veſtiunt, ſed fſyl-
varum horror inumbrat. Hos Chriſtus amat,
hi Chriftum amant jacentem. An non ipſe de
foeno clamat ad eam, quæ illum alligamentum
guttæ, ut legunt alii, ſive faſciculum Myrrhæ
locandum in uberibus dixerat, Ego flos Campi. Can. 2. 12
Flos, inquit, ſum, non horti, ſed campi. Ig-
notus, incultus, proterendus, demetendus cum
fono, ut objiciar vile pabulum jumentis inſi-
pientibus. Si me amas, deſine hortenſes deli- Chrifi
cias ſomniare: in agrum exi, ut non Regibus Nativi-
oleas, ſed ut pecus alas, laceranda ut Foœnum, c .
non ut Lilium legenda. Ergo, ut exultes in Deo i
tuo, eſto ut Deus tuus. Vileſcere, ſperni, cal- er.
cari non pigeat, ut tibi Puer placeat, cui nihil
Placet, præter Stabulum & Matrem. Quæris
undenam fſcire poſſis, an tuo in corde natus ſit
JEsOs? Audi Prophetam. Ignis in conſpetctu ejus Pſ. 49. 30
exardeſcet: & in ecircuitu ejus tempeſtas valida.
Si ardes, Chriſtus reclinatus eſt in corde tuo. Nihit
Ubi verò, & caro, quæ foenum eſt, & gloria, prater
quæ ſtipulis comparatur, extat, ibi procul du- Cbriku.
bio Ignis non eſt. Rursus, ſi extrà Cor tuum, Recreatio
non malaciam, ſed tempeſtates invenis, Chriſtus vera.
in te reſedit. In circuitu enim ejus Tempeſtas va- vide Ser.
lida. Hoc eſt, Nihil non turbidum videtur ani- de obitu
mæ habenti JkxsOM, præter JEsUM. Ideò extra Virginis
cor ſuum vagari non poteſt. Nos verò ad cor, ſancétiſſi-
tanquam ad tempeftatem inviti redimus & palli- næ.
di, quia indè Jkss exulat, ideò feſtiviſſimè ad
exteriora digredimur. Mens enim, quæ Chri-
ſtum in ſe ſentit, extrà ſe procellas oflendit, ni-
hbilque ſerenum aut tranquillum in verbis, in
cogitatu, in operibus reperit, niſi JIE SUM.

Oratio,
& Spiri-
tualia cur
aliquibus
ingrata.

Quod ſignum adventus tui, & conſum-
mationis ſæculi! Matth. 24. 3.
Z . . Tyro imi-
Hæc ſecretò ſedenti Domino in Olivarum tetur pan-
Monte dixere diſcipuli. Hæc quoque à Chriſto ciores,
quivis Tyro exquirat: quandò ſcilicèt ſæculum ss V
in corde deſinet, JEs adventu colluſtrato. Enim- Rpaen
verò nunquam finitur Mundus in noſtro pecto- Tentatio-
re, niſi illud inviſat, foœcundétque Deus in- nibum, &
greſſu ſuo. Nec ille Cor viſitat, niſi priùs in eo Moriiß-
Mundus finiatur. Et ſanè, ſapienter hæc duo ex- “
quiruntur, Chriſti adventus, & ſæculi conſum- s,,„„
matio. Niſi enim extinguatur omminò in cor- manda.
de Mundus, Chrifſtus illud non ſubit. Reſpon- Iitan-
dens JS dixit eis: Videte, ne quis vos ſe- di pauci.
ducat. Hoc primò cavendum eſt illi, qui Chriſti Marth.
M 2 ſitit 4. 4

*

Deipra- ſitit adventum. IIluditur facilè,
ſentia non
citò obti-
netur. „ 4
Conver- explorat. Vel milites percontatur Sponſa, &

& imponitur
animæ adventum Sponſi ſuſpiranti. Omnes
enim interrogat, ubique reſidet, quævis loca

, vera vel plateas ſcrutatur. Multi enim venient in no-
circum- mine meo, dicentes. Ego ſum Chriſtus: & ſedu-
1 eeriore cent multos. Palliatur hoſtis, ut noceat. Niſi
r. 5. enim Chriſti perſonam Satan indueret, nunquam

eſurienti Dominum animæ impoſturam face-
vitia pal- ret. Superbiam, Gulam, Invidentiam ſpernit,
liata,. ſi ſuo incedant habitu: non eas rejicit, ſi Chri-
Conſilia ſtum ſe eſſe ſimulent. Porrò ne putares rarum
ii impii. jd eſſe, à multis id aſſerit factitari; & ne cre-
deres, latentem dolum facilè retegi, multos
Seanda- aflerit ſeducendos. Cave ergo tibi à multis,

ra⸗ „„ quandoquidem multi ſeducunt, & ſeducuntur
multi. Hoc primum eſt. Secundum autem;,

1bid. s. Audituri eſtis, inquit, prælia, & opiniones præ-
liorum. Videte, ne turbemini... Conſurget enim
gens in gentem, & regnum in regnum: & erunt
Peſtilentiæ & fames, & terræmotus per loca. Ne
Vro va- turberis, imperat. Citò Tyro læditur, citô

nus. ſcandalizatur. Etiamſi, videas rixas inter fra-
SS tres, etſi collidatur cum domo domus: quin
anttae⸗

etiamſi vitiorum peſtilentia laboretur, & de-
ſit qui verbi annonam ſuppeditet, & ipſa ſuc-
Propoſita Cidantur à Perſecutoribus fundamenta: imò,
vetinen- ut terræmotus exprimatur, etiamſi halitu do-
da. meſticæ ſuperbiæ concrepante tectum labet,
Perſeve- Perſiſte. Nec ſufficit conſtitiſſe, ne turbari qui-
vantia in dem debes. Hæc omnia facta ſunt in Eccleſia,

Vrone. Cm rebellantibus in eam Sectariis, in ea Mar-
tyres perſtitere. Tertio loco vexatio te inſilit.
Ibid. 93. Tunc tradent vos in tribulationem. Tentaberis

à Dæmone;, ſperneris ab Affinibus, accuſabe-
ris à Fratre, argueris à Patre, à Pſeudoprophe-
tis illuderis, deſereris à Multis, exundabit de-
mum Scelus, & Charitas refrigeſcet. Quid tum
, agendum eſt? Num aliò commigrandum? Num
Ibid. 13. iræ, num impietati locus dandus? Audi: Qui
autem perſeveraverit uſque in finem, hic ſalvus
Laus erit. Nota, cùm de Seductoribus, & Pſeu-
Sancti ob doprophetis, & Seductis ſermo éſt, plures eſſe
ve, dicit: cùm de perfiſtente in bono loquitur,
Eceleſia- unum vix eſſe indicat. Multi venient; ſeducent
Nici & multos Tradent vos multi Pſeudoprophetæ.
Religiot His commemoratis, Qui perſeveraverit, in-
non i. quit, ſalvus erit. Paucorum perfectio eſt; & op-
i & e tatur verius, quam prædicitur. At quandonam
moro mul. Chriſti adventum cupierunt. Audi. Nedente Jh-
ziplicen- W'ſuper montem Oliveti, acceſſerunt ad eum.
eur. Nimiram, adventum Chriſti in cor optamus,
Ibid. 3, ſed ſedentis, non ſudantis; quieſcentis, non fla-
Nors7, gellati; conſidentis inter arbores, non ſuſpi-
rantis in Cruce. Miror nullam de adventu eo-

ſed quæ . .
non exi. rum interrogationem auditam, vel cùm dor-

gat Mor. miret in Navi; vel cùm apud Zacchæum epu-
geatio⸗ laretur. Placet Chriſtus, ſed blandiens.
6 7. „
Tepido- . .
7em pie. Siſcepit ſanguinem fratris tui de manu

tua. Cum operatus fueris cam, non

dabit tibi fructus ſuos. Gen. 4. 11.

Tebidita- Cor ille vino abſtinet, orat, cædit ſe, nec
zi & De- tamen vel Lilium in eo floret, vel Spica ger-
Slationg minat? Oruore fratris infectum Cor coli poteſt,

fons. . — .
Dpniola- germinare non poteſt. Utinàm & ſacræ Domus,

ſa, & In- in quibus diù jejunatur, di oratur, rarô dor-
vidia in- Mmitur, ridetur rarius, non ideò ſterilitate la-

ter amu- borent, quòd paſſim graſſentur Rixæ, & Cruor

lon in eis innocentis fundatur, non quidem fuſte,

Oliva

ſed ore. O ſacrificia,; quæ fratres armatis in Agricul.
fratres! Væ Abeli, ſi feliciùs litet! Litabitur, "ura alleg.
ſi litaverit. Ergo infocunditatis fontem non Charitas.
alium efle ſciamus, quàm odium. Ut tellus Unis.
cordis effloreſcat, non arare oportet, ſed ama-
re. Porròô quam mite ſupplicuum! Cum opera- Tepiditas
tus fueris eam. Quid? Spinäſne, & dumos fons ma-
proferet? Lethali dehiſcens hiatu ignem jacu- Vru⸗
labitur? I gnitos Serpentes edet? Fatiſcens cul- Ter ven x
torem ſuum abſorbebit? Nihil horum dixit. Unioys
Quid ait? Non dabit tibi frutctus ſios. Enim- .
verò apud Deum nulla gravior poœna eſt,
quam infoœcunditas. Non floret Tellus? illico
calamitates omnes exundabunt. Moœror, fa-
mes, lues, morbi, funera in Mundo graſſabun-
tur. Non dicit Caino Deus: Odiſti? Cor tuum,
quod fratris ſanguine polluiſti, à te conſitum
meditatione & lectione, tibi pariet adulterin;,
homicidia, rapinas, ſortilegia. Non hoc ait: Tepidita-
Sed, non dabit tibi fructus ſuos. Una ſterilitas ?s, &.
ſupplicium tuum eſt. Verùm hæc ſola perdet "Wonis

. damna
te. Non enim una calamitas ex hac und race “

prodit. Solus tepor, & ſolus torpor pariet ti-
bi ærumnas univerſas. Reſpice, & intuere ſte-
rileſcentem Ficum maledictam: Virgines oleo-
deſtitutas, excluſas à regno: incluſum in tene-
bris Convivam inornatum: datum in vincula
pecuniæ Veſpillonem. Petrus calefacit tantum
ſe, & ſedit: ſed quantèò conſtitit miſero otium
illud, & ſterilitas! duùm nihil agit, abiit in ni-
hil. Verbo: Ter abnegat. Isboſeth meridia- Ozium.
num ſomnum vitàâ luit. Eva, dum otioſa ſpa-
tiatur, in Serpentem incurrit, à quo mori diſ-
cit, dum immortalitatem didicit. Populus,
dùm otioſus ſedit, ſurrexit deſertor ad ludum.
Dinæ lilium defloruit, dum vagatur. Heli ſe-
dendo poœenas dedit incuriæ ſuæ. Vel David de-
ambulans in ſolario, venenum hauſit. Cùm
nihil agit, animam agit.

Ecce ejicis me hodib à facie terræ, & 4
facie tua abſeondar, & ero vagus &
profugus in terra. Gen. 4. 14.

Vnio laſs
Deum de-
ſerit.
Spiritua⸗
O Belluam! Dei vultum amittis, & alius lia negle-
meminiſſe potes calamitatis? Imèô priuùs doles
Te à terræ, quàm à Dei facie exulaturum? . zen.
Quin tu ſpontè à Dei vultu non dimiſſus abis. Tepidita
Egreſüſque Cain à facie Domini, babitavit pro- minls
Fugus in terra. O nauſeam divinæ præſentiæ! diſplicet
Nec, ſi expellerere, recedere deberes à vult
Domini; Tu verò nec dimiſſus, nec expul- tarioys
ſus, ultròô recedis. Sed quid mirum, ſi à Deo carenzia.
egreditur Cain, quando Adam Dei vultum Tempora-
refugit, ũtque eo non fruatur, latitat inter liaun jee
arbuſta? Nimiràùm Gula, & Odium omninèô inene
Dei ſitim extinguunt. Invenies Ambitionem, „„
Cupiditatem, Libidinem adſtàre Deo, eum- Graiæ
que ſitire? nullum invenies cupientem Dei ſandiß-
vultum, qui vel fratrem oderit, vel abdo- cants
mini famuletur. Phariſæus ſuperbit, ſed orat. r mif.
Herodes tumet, ſed Chriſtum optat. Zac- é.
chæus, etiam dum Avaritiæ ſervit, ut Chri- Dei pre-
ſtum ſpectet, aſcendit in arborem. Adultera;, ſentia,
recedentibus omnibus à Chriſto, cum Chriſto oc
perſtat, & veniam promeretur. David mo- sSα.
chatur, ſed quàm avidè Deum ſitiit! E con- ſ, &
trario, Eſaü nunquàm arte Deum procubuit, anionem
quem Odium, & Gula mirum in modum cap- ledenti-

tivarant. Nullus, quod ego ſciam, Dei præ d Je-

14.

ſentiam æquè ſitit, ut Joannes. Nullus ir ſeremter.
V abfti⸗

lpennd

Cam
Eni aann
, 41
Gumiseum
mnn 6
egn,
Iens in
Vunt,
Sti ſaut
wiu gmi
ſen r,!
ie, obln
r⸗
n Ana

Cnnen.

almranl
ſtut
86.

lidlls
eprmn o
umſpi e
4 An 3 ſe
nin Lihin
Lakkut,del
Miſk ii
Alr er
Kec
l
1der n
EeCi
4 n e
Kntßolhte
Ek tun
Dunn

ck,

nd
W N
d N

Stromatum, Lib. IX. 1

abſtinentior. Elias jejunat, & Deum videt.
Jejunat Moyſes, & Dei vultu recreatur. Por-
r ipſa Dei præſentia quid præſtat maximè?
Audi de Henoch quid ſcribatur: Ambulavit-
que cum Deo, & non apparuit: quia tulit eum
Deus. Quem vides ubique eſſe, ubique appa-
rere, is profectò non cum Deo ambulat. Is
ambulat cum Deo, qui rarò apparet; latet au-
tem, non ut otietur, non ut literis vacet, non
ut tumeat; ſed quia tulit eum Dominus. A-
mor divini vultus abduxit eum à conſpectu fi-
liorum hominum.

Dei pra⸗
ſeutis.

en. 5.24.

Paſce Agnos meos. Joan. 21. 17.
r

lin Zelus a- Bis monuit JIESUS Petrum, ut Agnos paſ-
Ale nimarum ceret, ſemel tantùm ut paſceret Oves. Nimi-
nbo ess ive- rum Ovium Paſtores plurimos reperias; Ag-
Rer. norum aut nullos, aut raros. Ex illis enim lac

Ne Eid emulgemus, ex his verô nihil percipimus: illæ

R— nos paſcunt, hos paſcimus. Quid quòd, cùm

eittt. tertiò admonetur, ut Oves paſcat, interroga-
ℳ tur, an JksUM pluùs cæteris Apoſtolis diligat.

Where ke. . . . . 2—
R Quivis enim Amor ſufficit, ut gregem primò

sdtd
dad paſcamus & ſecundò, ſed ut perſeveremus in
R* cura gregis, ſummus Amor requiritur. Ne-
U

mo recens infulatus de grege non cogitat: coœ-

tni tus cogum, plebem docent, libros evolvunt.

leroen
DDinrn

Kiei ava- li ab optimis Eccleſiarum Paſtoribus, qui plu-
“ rimi ſunt; recedentes, altiora petunt cupi-
* ditate, obliti Ovium, memores Aulæ, ut-
que ſibi ſedem ſublimiorem parent, per cal-

8 dcatos Agnos, per emunctum pecus ſcandunt
älun in Curulem.
ur. HNif
IDene⸗
lt ( Cadentes adorate ſtatuam auream, quam
Conſtituit Nabuchodonoſor Rex. Dan.
“ Religiof TLu infulas refugis. Benè eſt. Tuis verò cur
6, v non ſate- purpuram optas? Etiam Nabuchodonoſor di-
IS daetra vinum ſibi exhiberi cultum non cupiit, at ſi-
HH“ alin. mulacro à ſe erecto omnes procumbere impe-

Parenum lavit. Et ſpinæ Roſam fovent. Quot interdum

rizl oblivio. ſtoreis teguntur, qui affinem ad Magiſtratus
Nbletmmn , Rex Au- evehunt, vel votis, vel conſilio. Liceat quoque
nilisdu;, licss non WMihi hic aliquantulùm de Principibus conqueri.
Abiteiitſſrs veha: Quare ex imperantibus nonnulli, majorem
,,, vimium. —. . , . „.
Pkeſenk, Aulicis Libertiſque ſuis deferri cultum non ra-
deres l,, 10 jubent, quàm ſibi? Pudet Satrapas, populos
get ele & tribus ante Statuam, nec loqui doctam,
m, AiN, nec reſponſis reddendis aptam proclinari, quæ
Dei un, duo hæc tantuùm habeat, ob quæ colatur, au-

lutitet ee

rum ſcilicèt, & quòd à Nabuchodonoſor ſit

umors, Sanc erecta. Durum ſatis eſt, ſi proruendum ante
biülke,⸗ "asudi. Regem eſſet, ſed utcumque ferri poſſet, cùm
Deo, * Digniras tanto culmini plurimùm ab omnibus debeatur.
ient in indieno Verùm quòd Nabuchodonoſor adorari ſe nolit,
lobe, & Statuam à ſe elevatam adorari imperet, in-
,eli, tolerandum omninò eſt. Quàm durum audire:
e , Cademes adorate ſtatuam Adorate ſtatuam?
1,u), Num fundit oracula? Imèò elinguis eſt. Cur

alen⸗ igitur adoranda eſt? Audi: Adorate ſtatuam
1 auteam, quam conſtituit Rex Nabuchodonoſor.
Parciùs erravere Perſæ, quàm Chaldæi. IIIi
enim coluere Solem, qui ſuâ ſe luce nobili-
tat, qui ſe educit è tenebris, qui ſi ore, quo
caret, ſilet, loquitur beneficiis, agros focun-
dando, ſolando Urbes. Statua verò mihil agit,
ideò tamen adoranda, quòd, qui ſe adorari
Ethicæ Comment. Tom. V.

Eecleſia- At ubi paulatim infula inſedit capiti, nonnul-

non curat, eam Princeps coli jubet. Rarus
cultor Lunæ ſacrificavit, quòd alieno, Solis
ſcilicèt, nitore effulgeat; & Chaldæi omnes
proſternentur Simulacro, quia ità illud hono-
randum decrevit, qui imperat? O Rex, licèt
aurea ſit, Statua tamen eſt. Coli proindè non
debet. Potuiſti locupletare hebetem, ſed eru-
dire, & nobilitare nequiviſti. Quid, quèd
ne tu quidem Statuam effinxiſti, ſed aulico-
rum tuorum officiis crevit homo abjectifſimus
penè ſuprà celſitudinem tuam. Porrò quanta
vilitas! vix quatuor reperti ſunt, qui recuſa-
rint tantum dedecus. Ut audierunt omnes popu-
li ſonitum tubæ, & fiſtulæ & citharæ. . .. Caden-
tes omnes populi, tribus & linguæ, adoraverunt
ſtatuam auream. Itäne? Ut Statua adoretur;,
fiſtula ſatis eſt. Non elegantia ſimulacri, non
artificis peritia, non quid exprimat;, attendi-
tur: Aurea eſt, & tuba clangit: his dejecta
argumentis Chaldæa univerſa proſternitur amte
mutum ſignum.

.: Arga-
Inveniſti gratiam apud Deum: Ecce Sõ
concipies, & paties. Luc. 1. 30. 4⸗ Beariſ-
ima Vir-
Si Gratiam invenit, ergo quæſivit, & re- 4rn” I-=
.V . . 1. . . garnatio-
quiſivit gratiam. Prudens Virgo, inquit S. Ber- ia Chri-

nardus, non Qapientiam ſicut dalomon, non di- ſii empe-
vitias, non honores, non potentiam, ſed gratiam re- .V
requirebat. Nimirum ſola eſt gratia, quâ ſulva- derm. in
mur. Quid nos alia concupiſcimus, fratres 2 Vat, de
Ouæramus gratiam, & per Mariam quæramus: Aua⸗
qutia quod qurit, invenit. Quxramus gratiam, ducétu.
ſed apud Deum: Nam apud bomines gratia Nibil
fallax. Ut vides, Sapiens Salomon, qui non brater di-
optavit Opes, ſed Sapientiam. Sed Sapientior h+R
Virgo, quæ non Scientiam quæſivit, ſed Gra- & Spiri-
tiam. Non cupis trabeas. Benè facis: ſed ſcien- malia ee-
tiam ſolicitius exquiris. Tu quidem ambitioſo teri præ-

ſanior es: Sed Te ſanctior, qui Scientiæ Spi- Hereru⸗.
ritum anteponit. Utinàm ſanctior quivis famu- eisα
ſine ſpiri-

lIantium Deo Cœtus, Jks Matrem imitetur, .
ut videlicèt in filis ſuis exquirat, non tam Talenta
opes, quam ſcientiam; imò ne ſcientiam qui- medie-
dem, ſed Gratiam, & Gratiam apud Deum. S
David inermis, ſed armatis detrectantibus cum Sig⸗
Monſtro luctam, ſolus ipſe Dei nomine muni- genda
tus, Gigantem laceſſivit & ſtravit. Quot Du- Spiritui.
ces ſplendore generis, bellandi peritiã, armo- Vocatoraâ
rum fulgore conſpicui Saüli aderant, è quibus ederar-
nullus non latuit. Paſtor unus, qui ſportulam 9, ,47
detulerat in caſtra, pecori paſcendo aptior, Iitas.
quaàm hoſti debellando, trophæum erexit cœlo Talentz
intentus. Vel Funda ſatis eſt ad triumphum, ſi medio-
Deo miles armetur. Babylonicum illud multi- 25 r
forme Simulacrum Mons expavit, lapillus ever- 54/ irass.
tit. Redeamus ad Virginem. Qur concepit, &
peperit Chriſtum? Quia invenit gratiam. Gra-
tiam, inquam, apud Deum. Nam apud homi-
nes gratiam & plauſus inveniens, quis conci-
piet fortè Chriſtum inter flores Nazareth, ſed Congra-
in ſtabulum abjectus nequaquàm pariet. Dùm alationes
enim applauditur ei, concipit fortè JESUM e 8ia-
oculorum modeſtiâ, ſermonis gravitate, dul- &loris
citudine quâdam medullarum ob plauſus col- vana.
liqueſcentium. Cæterùm, his deficientibus, Chriſti
Spiritum, quem conceperat, abortiet. Virgo Miena
nulla apud homines inventa gratiã Verbum *:
concepit & peperit. Amdbitiot. veròô, avari,
faſtoſi, nec pariunt, nec concipiunt.

M 2 anias

138

Læva ejus ſuh capite meo: & dextera

illius amplexabitur mé.

Zimor Amplexabitur dextera, ſed ſi Lævæ non
Dei. obliviſcaris. Læva, inquit S. Bernardus, com-
Ser.. ſut minatio ſuppliciis dextera, promiſſio regni. In-
Regina: ter has cubat in molli ſtrato charitas. Planè Ro-
Spes ni- ſa non floret, niſi inter ſpinas. Si Deum times,
mia pec- à Deo amaberis. Non placet in exule tanta fi-
centinm. ducia. Placet Spes, ſed Timori ſociata. Sti-
dr. pata floribus, & fulta malis Sponſa languet.
Nimia ſpes enervat mentem. Volo in throno
Salomonis mediam charitatem, quæ blandia-
tur, ſed, ſi hinc & hinc Leones çircumſtent,
qui terreant. Ejuſdem Regis lectum ſexaginta
armati ambiunt. Non cubat Chriſtus, undè
ferrum Timoris exulat. Ideò Sponſa, quæ Le-
ctulum ſuum floribus duntaxat confidentiæ in-
ſperſerat, fruſtrà per noctes in eo Dilectum
Pſ. 100. I. conquiſivit. Miſericordiam & judicium canta-
bo tibi, Domine, inquit David. Nimirùm Di-
lectus candidus & rubicundus, ut candore pa-
cem pollicetur, ità rubore cruoréque cædem
minitatur. Videri non vult, quin & blan-
diatur & terreat. Vel in vindemia, ubi lætitiæ
plena ſunt omnia, alſperſis ſanguine veſtibus
Ma. 63. 2. Prodit. Quare rubra ſunt veſtimenta tua? Ut
nemo non timeat, ut nullus nimiùm præfu-
mat. E latere aqua manavit, ſed cruore per-
mixta; ut dùm illa abluit, hic exterreat. Quid,
quòd nec à triumpho ſuo terroris argumentum
Act. I. 10. abeſſe voluit. Et nubes, inquit, non Iris ſiuuſ-
cepit eum. Nubes videlicèt tempeſtatum nu-
trix, parens fulminum, turbinum proles, cur-
rus eſt aſcendentis in jubilo Domini. Quid
mitius manna? Quid dulcius? Suum tamen
habet vermem, à quo pungeris. Denique quo-
ties abundat, ebullit, undè torquearis. Et
quidem in Arca Manna reponi noluit ſine Vir-
ga, ut nunquam in dulcedine Miſerationum,
Irarum obliviſcare. Moyſis virga Mare ſcin-
dit;, ſed, antequàm blandiatur deliciarum ex-
hibitione, mordet. Auſpicata enim eſt felici-
tatis ſuæ initium à ſeritate, in colubrum verſa.
Quoties illa cæcidit Ægyptios, priuſquam
Hebræis ſubveniret!

Apprehendite diſciplinam: ne quando
raſcatur Dominus: & pereatis de
via juſta. Pſal. 2. 12.

Apeſta- Attende vim Verbi: Non dixit, Appre-
a. hendite diſciplinam, Ne recedatis, vel, ne

Tyro de- exorbitetis de via, ſed, Ne pereatis. Non enim
gener. . 5 . .
Kegnie- exire licet de via, quin vitam perdas. Exire,

rum ob- Perire eſt. Non exis, ſed peris, ſi deflectis de
ſervantia via juſta. S. Hieronymus ex Chaldaico: Ne
zegledta. amittatis viam. Non addidit Juſtam. Ne for-
5 T* tè crederes, extrà hanc, aliam dari viam, li-
SRra⸗⸗ Cct minus rectam & complanatam. Hæc in
Perſeve- qua ambulas, non ſolùm tutior, ſed omnis, &
rantia. ſola via eſt. Extrà hanc ambulatur in circuitu.
Porrò ne crederes totum diſcrimen eſſe „ſi re-
Tepiditas ceſleris à via, in Hebræo habetur: Er perea-

in Reli- tis in via. Etiamſi non recedas à via, perire
w e potes, ſi neglexeris diſciplinam. Nimiùm fe-
d, lices eſſemus, qui viam Domini terimus, ſi
vansia. Cor duntaxat extrà viam mori poſſet. Vulne-

ramur, & cadimus ubique, vel in centro viæ
Chriſti, ſi torpemus. Quid ergo faciendum, ne

Can. 8. 3.

Oliva

vel cadamus in via, vel de via pereamus? pervos

Apprehendite, inquit, diſciplinam. Ambabus belli 4A.

manibus retinendus eſt obſervantiæ vigor. In Poſtaſiam.
Hebræo. Oſculamini Filium, hoc eſt, Chriſti nore

. . . . — 4 :
manus;, Legiflatoris noſtri, oſculare. Subde a.
te illi, ſed per oſcula. Amanda enim eſt diſ- Tentatio.-

ciplina, quæ non manibus, ſed oſculis feliciùs num re-
retinetur. Vel certè, Oſculamini filium. Ut vi- medium,
delicèt ità complectaris diſciplinam, utl filium estatio-
complectereris, lactando eam, ornando, blan- megruch
diendo. Rabbi Salomon: Armamini diſciplin „ & Arma
vel munditiä. Eleganter ſanè. Arma enim no- allg,
ſtra regulæ ſunt. His tecti, tuti ſumus: ſine Regulari
his patemus vulneri. Quid quòd munditia, r.
tota ratio diſciplinæ noſtræ eſt. Et ſanè ſi quis Caſis.
Pudicitiam tueatur, omnem planè diſciplinam 'ucura.
retinebit. Hæc enim oculos deprimit, hæc
linguam frœnat, hæc corpus edomat, hæco-
rationi vacat, hæc cor pandit. Omnis ferè diſ-
ciplina in ſola Munditia continetur. Tyro-
boſcus legit: Adorate frumentum. Galatinus Servire
apud Lorinum: Adorate faſciculum Wicarum. Deolix.
En quomodò, quæ diſciplina creditur, Fru- Ppas
mentum eſt. Deliciæ ſunt in via Chriſti, quæ dis ex Re-
vincula putantur. Paſcimur, non vincimur, Sul tum
aut cædimur Domini diſcipling. Ne pereatis SS
de via. O quam terribilis eſt ſententia, & Sazu
nimis metuenda his, qui diſciplinam non ap- Chy ſti
prehendunt. Iſuave.

Omne donum perfeäctum deſurſum eſt.
Jac. I. 17.

Sed nemo non Ægyptius eſt. Quis enim Gratiu-
cœlum reſpicit, cuùm tellus viret? Et quidem, do erga
ſi ſpoliemur, dicentem fortaſſe audias: Domi- Deum in
nus abſtulit... Jit nomen Domini benediktum. Reeis-
Verùm, qui dixit: Dominus abſtulit, divit ob. I.21.
quoque, Dominus dedit. Non te Princeps ex- Felicitas
tulit, ſed Deus. Tu veròô Principi hæres, noxia.
Deum relinquis. Unus David à Samuéle in Conzgey-
Regem unctus, nuſquam ejus meminit in Plal- 4 2
mis. De poſt œtantes accepit me, inquit, non Deum.
Samuél, ſed Deus. Planè Sponſus, ſicut ma- Adelatir.
lus inter ligna ſylvarum. Quotquot enim ſte- Digzus:
rileſcunt, à Deo ſe dicunt denudatos. Floreſ-² Dee.
centium verò rarus JEsU fortunæ ſuæ autho-
rem credit. Sicut malus inter ligna Oylvarum, Can.2.3.
ſic Wilectus meus inter fllios. Una Sponſa tum Aalics
lævam, tum dexteram in Deo cognovit; quòd veras Der
ſcilicèt, accepta illi referenda ſciret tum ad- “
verſa, tum proſpera. Læva ejus ſub capite et
meo, & dextera illius amplexabitur me. Sa- ſuam.
piens ſane claudus ille, qui curatus à Petro, Cam S. 3.
non Petrum laudavit, ſed Deum.

Atque ità in hune modum contendebant
voram Rege 3. Reg. 3. 22.

Quaàm fortunati Hebryi, quorum Rex vel juder
mulierculas audit litigantes, nec objurgat, ſed KRex eſe
judicat. Et quidem non per menſem ante fo- deberet.
res perſtiterunt, ut tandem poſt munera, Binen
preces, & lacrymas, admitterentur. Sed, nes,
quo die palatium ſubiere, admiſſæ ſunt, &
quidem non Matronæ erant, ſed mulierculæ.
Porrò hæc contigere initio principatus. Nam
poſteà, cùm & annis & animo ſenuiſſet, vix
vel Sabam litibus implicatam admiſiſſet. Cer-
tè nuſquam poſteà ita eum præfuiſſe Judiciis
legimus. Nemo, in foribus adhuc regni con-
ſiſtens, non incumbit in munus ſuum. Omnes
audiun-

un
A
i⸗
7 4 M.
9 ndit
cezdil
cetiuuns
a

Dre
Nn 1⸗
dis
1.
letes

ll, 0

Mgtun ,

ln6.

Galhnt
Fitamn
r,
InCINrN
e heſeai⸗
entn, l
n Mong
1

Qb eints
Lt uln e

Eincete
ipi hene
Gamnee

inguntu
,ſaner
t ennke
tos. Phuck
ſue ahr
Fonla u/
Git ⸗
tet umn 4,
5 MMe. Nu
4

Gtenltr
12.
rum baß
.
bugn⸗
ſem N,
ſt en ,
eltu
ſe t,
Pulen
ulan

Stromatum „Lib. IX.

audiuntur nulli recuſantur. Mox graveſcunt
aures, & libet mimos audire, non minimos.
pDignita Chriſtus Rex Regum in Judici die non Rex,
ſed Judex ſedebit. Quòd ſi Chriſtum non
modò thronus, ſed tribunal decet: quare Prin-
cipes dedecere ſe putent, ſi reos audiant. Dio-
cletianus, aliique Cæſares, contrà Martyres
ſedere pro Tribunali. David ſanè ejuſdem
eſſe, & regnare, & judicare credidit, cum
pl. 2. 10. ait: Et nunc Keges intelligite, erudimini, qui
judicatis terram. Nabuchodonoſor, tam faſto-
ſus Princeps, puerorum cauſam cognovit, &
poznam ſtatuit. Ad Samuelem vel pro recu-
perandis aſinis patebat aditus. At quænam
mulieres hæ, quæ tam facilem aditum in au-
la habuere? Quomodò ab Aulicis admiſſæ
protec- ſunt? Num generis claritudo? Num opum
res impio- abundantia? Num cauſæ pondus regios po-
rum, ſtes perfregerunt? Audi: Venerunt duæ mu-
3 Rege lieres meretrices ad Regem. O probrum! His
Turaria. Patent portæ æternales. Hæ admittuntur.
Juhuia Quot fortè viduæ, ii maturius adveniſſent,
qua om- inauditæ ad veſperam erant receſſuræ. Quod
usim. profectò non vitio Regis tunc optimi acci-
diſſet, ſed Nobilium licentià, qui aliquando,
cum aulæis Principum proſint, & fœminis plùs
iis favent, quæ cantant, quàm iis, quæ plo-
rant. Magdalena, quæ importuna Convivio
adfuit, quia Peccatrix putabatur, indè fuiſ-
ſet rejecta, ſi eam ploraturam prævidiſſent.
Adeò patet aditus in magnas Ædes perfa-
cilis, non Optimis, ſed Gratioſis; iique
non rarò nobis plùs placent, quibus diſpli-
cet Deus. .

mores
mutat.

Exulta, & lauda habitatio Sion, quia
magnus in medio tui ſanctus Irael.
Iſa. 12. 6.

Congra-

s Pudet argenteum Lætitiæ flumen in lutum
Zilatio-

der, ba. diſſipari. Exultamus in fœno, in ſtipula, in
ritia, & fumo. Quot ſibi gratulantur, ſi vel periodum
Lacrymæ Unam elegantius ſcripſerint: quamvis Iſaias
eb Wier- in divinis duntaxat rebus exultandum affir-

e an. met? Ut autem videas, quàm indecorum ſit,
à. adeò effuséè exultare in his ludicris ſeu pom-
pis, ſeu vanitatibus, attende, quid ſcripſerit
luc. 10. Lucas. Reverſi ſunt autem ſeptuaginta duo cum

gaudio, dicentes: Domine, etiam dæmonia ub-
Fierna Jiciuntur nobis. Et ait illis.... In hoc nolite
tantum. gaudere, quia Spiritus vobis ſubjiciuntur: gau-
rreue- dete autem quòd nomina veſtra ſcripta ſunt in
ke aer cœlis. Væ nobis. Periimus. Nec gaudere li-
4d«. cet, ſi Satanas abigatur. Lætandum eſt, ſi
Vide S. referamur in album Electorum. Quicquid
Auguſt. häc felicitate minus eſt, indignum eſt læti-
derm. in tii noſtra. Nos verò quvis de re gratula-

cicl ini. tiones & admittimus & referimus. Porròô
tium. quod de lætitia dixi, dictum velim de mœ-

rore. Chriſtus nec plagas ſuas defleri ſuſtinuit:
zue 3z. Wolite fiere ſuper me, videlicèt humano aflec-
cientzg tu. Peccata tantum, & Kternorum jacturæ
repoſcunt fletus noſtros. Matri, & quidem
viduæ, deducenti ad ſepulturam filium, &
Luc-7.4. hunc adoleſcentem; imo & unicum, dicitur:

Scientia
ne Spiri
tus,

Acr. Woli ſlere. Si lacrymarum proſuſio eſt coërcen-
Serm. de ſuper cadaver unigeniti, quâ ratione licet

Tempo- ugere navim ſubmerſam, ſterilem vineam,
re, opti- duram Principis imminutam. Magdalena ſa-
in& ad Pienter plorat, tum peccata admiſſla, tum
gum. amiſſum J ESI M. Loco thematis ſuprapoſiti

1

accipi poſſet illud Iſaiæ c. 66. 10. Gaudete Vide S.

cum ea gaudio univerſi, qui Iugetis ſuper eam. Bernard.
Et explicandum, cœleſtis Jeruſalem gratid & in Cant.

exultandum duntaxat, & lacrymandum eſſe. & Serm.
OO quam ſæpè poſſumus Romæ exclamare cum de S.
Bernardo. Winàm de veritate gaudeant, & Magdal.
non de vanitate. Infulatus es. Gaude, ſed laſt Paſ-
de frumento, non de ſtipula. Aris vicimior naar-
N⸗ gumen-
factus es, Apoſtolorum ſocius, diſpenſator My-

tum.
ſteriorum Chriſti. Si in his lætaris, lætor & Redde

ego tecum. Quèòd ſi ob ſalutationes in foro, mihi læ-
ob primas in Synagogis cathedras, ob celſio- fuer ſa⸗
res titulos exultas, tibi doleo, quòd de me- tui.
dulla non cures, & de cortice gratuleris. In- Pl. 5o0. 14.
troduxit me Rex in cellaria ſiaa. Planè Tyrun- In nomi-
cula amoris. Et meminiſſe potes cellariorum né tuo
Verbum amplexata? Ergône ob Cellaria ex- kulta- 4
unt tot4

ultas, & non ob Sponſum? Planè plurimi q
non gaudent, quôd deducantur à Chriſto, PfSS. 17.
quòd Chriſto viciniores ſanctitate ordinis fa- Can. . 3.
cti ſint, ſed quòd clariores ditioréſque evaſe- Pignitas
rint. De ſalutationibus gaudent, non de ſalu- H
te. Exultant non de Calice Chriſti, ſed de Vi- kas das.
nea ſibi contradita vini meri. Exultabimus, Nihil
& lætabimur in te. Rectè, ſi addas nihil. Me- prater
mores uberum tuorum. Planè non illum, ſed Peum.
te amas, quæ illum amas ob ubera. Lac te r *
rapit, non amor. Poſt Te curremus. Cur? Ibidem.
In odorem unguentorum tuorum. Unguenta, Ilbidem.
non Chriſtus, currentes trahunt. Væ nobis, Ambitio.
quibus ad currendum non ſatis eſt JESUS, lbidem.
ſi deſint aromata! Porrò quid boni promanet e ri
ex hac lætitia, in Deo duntaxat ſtagnante? Au- Hiran, .
di. Dilatatum eſt os meum ſuper inimicos meos, Eccleſia-
inquit Anna. Cur? Quia oraſti? quia jejuna- K corum
ſti? quia fleviſti? Non. Quia lætata ſum in ſa- Tiditus.
lutari ejus. Armis lætitiæ triumphum mihi pe- 1: keg.
peri. Dùm non inſipienter in fluxis exulto, loria
Palmam retuli. At Jonas quàm multos habe- vana.
mus, qui ſi hedera ſuccreſcat, lætantur læti- Ibid.

16e.

tià magnà, & uſque ad mortem moœrent, ſi Reliiene
fortè exareſcat. Uſque adeò nihil tam vile eſt, usiα
.. 2 viliora &
quod Cordis theſauros, hoc eſt, Lætitiam & Talensa
Mœrorem non invadat. mediocria
curſum nö
. — . tardent.
Et diaæit unus quiſpiam de Irael: Num lon. ut.

vidiſtis virum hunc, qui aſcæendit? Nib
Ad eprobrandum enim Iſrael aſcen- Phe ſe.
dit. I. Reg. 17. 25. Sloria
Dei tan-
O Lepores! Hæc ſtupentes de Gigante 4no, e.
muſſitabant, &, cùm nemo non intelligeret rus.
Caſtra Dei viventis incircumciſi vocibus hro-
ſcindi, nullus tamen inſurgebat in Goliam. Om-
nes de illo obloquebantur: nullus omninò oc-
currebat illi. Mutato nomine, de pleériſque
fabula narratur. Scandala, & Scandaloſos vi-
demus quotidiè, & parcimus. Nemo non que-
ritur, ſed nullus ferit. Num vidiſtis? Num vi-
diſtis? Quid inde? Omnes Iraslitæ ſtupebant,
& metuebaut nimis. Cur timetis? Cur time- Ir.
mus? Ocreatus eſt, galeatus eſt, haftam ge- Ecelafia-
ſtat, & loquitur grandia. Loquatur ſumma, & Kica Iu-
liciatorium pro cuſpide ferat, imò & Montes 7 Maidtie.
jactet. Maximus eſt, ſed minimis proſterne- Frante
tur. Tantùm David adſit, qui & palæſtra Pſal- 5. i,.
morum progrediatur in aciem, non loricatus, Rcel. ſia⸗
ſed Dei nomine communitus. Lapillo moles Kici ja-

Se veritas
in Scan-
daloſos.
Saperior
nulliy re-
verzatur.
Seaädala
non per-
mittendas
I. Reg. 17.

illa æris & iræ cadet. Sed, quæſo, non arme- Wes,
. . . ℳ24
mur armis Regum, ſed Dei nomine obarme- 7 7ee,
ſ bona ſis

mur. Nam ſi potentia Principum, & non zelo
M 4 diſci⸗

sauſa.

—

140
diſciplinæ muniamur, ille potentior nobis erit.
Cæterum, ſi Dei tantùm nomen circumfera-
mus, funda ſufficit, & lapis unus, Chriſtus
Ibid. 45. ſcilicèt. Tu venis ad me in gladio, & haſta,
& clypeo: Ego autem venio ad te, in nomine

Puer Gi- Domini exercituum. Statua illa Babylonica tam
ganti o- ſplendida, tam firma, tam magna, lapillo uno
urrit, in favillas redacta eſt. O ſi auderemus! Ex-
ſed ſemi 1. . .
nadu, Probrat Philiſthæus, quia nullus in caſtris Do-

Chi non Mim militat David. Vigimti tria millia inter-

ba che fecta ſunt, ad unam Moyſis vocem, nullo re-
perdere bellante. Affines in affines irruerunt, in fra-
ineontra tres Fratres. Audeamus tantùm, ſed in no-
i Eiganti . . . .
ſena mine Domini, & vicimus. Quis potentior
pauza. Amano? ſi tamen audeat Eſther, pendebit in
Sed & patibulo damnatus ab ipſo Rege. Audiamus,
niter- quid dixerit David. Quis eſt iſte Philiſthæus in-
Petebss circumciſus, qui exprobravit acies Dei viventis.
mercedis. 5

bid 27. Non dixit, Timidus eſt, imbellis eſt, ſpurius
Vide z. eſt: ſed Incircumciſum dixit & blaſphemum.
Mach. 15. Ab ejus ſcelere ſibi triumphum adpromiſit.
S. Chryſ. Non corporis proceritatem, non bellandi peri-
ſer. ad- tjam, non armorum pondus expendit, ſed
ver Ano- . 4. —. . .
mæos., blaſphemias & ſuperſtitionem. Vici, inquit:
Gillib. Cadet procul dubio. Cur? An ille inermis,
ſer. 42. tu verò armatus? an tu procerus, ille verô
in Can. pygmæus? Imòô ego adoleſcens, & ille gigas;
ille armatus, ego inermis: ſed incircumciſus
eſt; ſed exprobrat caſtris Dei viventis. Hæc,
quæſo, Præſules, hæc Superiores expendant in
rebellibus. Non perpendamus in impis & te-
peſcentibus, an claro ſint genere, an Regum
gratid fulciantur, an ſcientià præpolleant, an
famâ floreant, an loquantur grandia. Si ſunt
incircumciſi, fundæ jactu dejicientur. Quo-
niam, quis eſt iſte Philiſthaæus incircumciſits,
qui auſus eſt maledicere exercitui Dei viven-
Dignitas tis? Noli dicere; non tam procerus eſt, ut
nen. eſſe creditur. Imòô Gigas ſit. Dic potius: Li-
a poſt X. . „ . . .
cèt Gigas, & licèt armatus, incircumciſus eſt.

Ibid. 36.

emerita. 5 . .
1bid. 5o. Non timeo eum, qui Deum non timet. Præ-
valuitque David adversus Philiſthæum in fun-
Etas da & lapide. Victoria iſthæc Davidis Davides

attenden- plurimos imbelles facit, & laureà fraudat.
: e. Cùm inclamamus Chriſti tyronibus ut ſe ad
azuy. bellum parent; David, aiunt, gigantem ſtra-
vit pugnandi imperitus. A fiſtula gradum fe-
cit ad ſpolium. Fundà triumphavit, obvio
uſus Lapide pro haſta. A fiſtula? Scilicèt. Au-
di: Nam & Leonem & Urſum interfeci ego ſer-
vus tuus. .. Nunc vadam, & auferam oppro-
brium populi. Audin? Num iſtud canere eſt,
luctari cum Urſis? Ut ſternas Gigantem, Ti-
grides antè diſcerpas oportet. Ne capiaris à
Purpura, cùm fulſeris Eloquentiàâ, calca nunc
faſtidium lacernæ. Ne ſedere cupias cum prin-
cipibus poſtquàm conſederis in cathedris, non
te modèò pudeat ſedere cum ruſticis. Si Urſos
viceris, vinces Duces.

Ibidem.

Habitus
boni.

Cur eduxiſti nos de Egypto, ut morere-
mur in ſolitudine! Deeſt Panis, non
ſunt aquæ: Anima noſtra jam nau-
ſeat ſuper oibo iſto leviſimo. Quam-
obrem miſit Dominus in populum ig-
nitos ſerpentes. Num. 21. 5.

Vocatio- Hæc dicimus, ideéôque hæc patimur. Itâne?
Zar, mn. Manna è coœlo fluit, & deficitis? Annonam
grsr. vobis Angeli inter aſtra ſerunt, & peritis?
Deeſt panis. Sed Panis Angelorum exundat.

Oliva

Credite mihi, nauſeâ laboratis, non fame. Apoſta-
Nauſeat ſuper cibo iſto leviſſimo0o. Audin? Qua- Ham me-.
lem putas cibum eſſe, quem adeò deſpuunt? renee
Glandes? hordeum? lenticulas? ſcilicèt. Man- wnteg.
na eſt. Nimirùm, in Chriſti domo deſunt rores,
omnia, ubi Orationis mella profluunt, ubi di- quod
vinorum Sermonum lac influit, ubi Frumen- Manna
tum electorum germinat bis in Sabbatho. aniſeat,
mentes viles! O ventres viliores! O natos ab- ege
domini! Quid porròô ſupplicii hoſce Nauſeato- Euchari-
res conſequetur? Quod filios Ifraël nauſeabun- Kis nau.

dos corripuit. Ignitorum ſerpentium phalanx Knnee
invaſit detractores. Angues illi venenatæ li- Sinis⸗
-

bidinis, quibus dilacerar 1s, non aliundè quam lia ceteris
ex murmuratione, imô ex nauſea tua, inſilie- poſthabi-
runt in te. Ità eſt: Nihil delicatius Manna: «.

1,uN,

omnis ſaporis eſt comedenti, nauſeanti exitio Yelicites te
eſt. Porrò, nota verborum emphaſim. Deus verg. Cin
Servire um ken

ipſe miſit Serpentes. Non eos gladio Phinees Deo felix.
punivit, ut fornicarios: non illos ferro Proxi- Religioni
mi ſui ſtravit, ut idololatras: non ut Afſyrios felicitas.

0

rlind⸗

Angelo feriente delevit: ſed ipſe Dominus vin- H
dictam exercuit. Et quidem non Creaturas Gtag,

armavit ſuas in ultionem, non Urſos, non Par- Tentatic-
dos, non Dracones eduxit in occurſum popu- num fent.
li, ſed novam condidit Creaturam; Serpen- Gala.
tes ignitos immiſit. Æägyptus multiplici plagâ
percuſſa eſt: & quamquam inuſitato ſupplicii
genere vexaretur, carmificem tamen ſuum ag-
noſcebat, cynifes, locuſtas, & tenebras. Con-
traà contemptores Mannæ legio expedita eſt,
cujus nec nomen norant, & virus horruere. In
morte Unigeniti Filii Dei concuſſa eſt Terra,
ſubducta Lux, Vela diſciſſa: Magna Vulnera,
ſed nota. Ubi verò Mannæ injuria vindicatur,
nova Monſtra erumpunt. Porrò hi, qui mo-
dò nauſeant ſuper cibo leviſſimo, adeò eum
commendarant, ut obſtupeſcentes exclamave-
rint, Quid eſt hoc?é Ità & multi loquebamur Exod. 16
Tyrones, ſervitutem Domini præferentes Im- 15.
perio terrarum. Mox, tepeſcente ſpiritu, &
vanitate æſtuante, voto repetimus Ægyptum,
Terram lactis ac mellis odimus, Cucumeres &
Cepas antepomimus Annonæ Angelicæ, cui ſa-
por omnis lenocinatur. Adeò Divina deſipium;,
quamquàm jucunda, ubi recordatio nos titillat
Patriæ pro Chriſto contemptæ.

Fac Serpentem æneum, & pone eum pro
igno: qui percuſſus aſpexerit eum.,
vivet. Num. 21. 8.

Graſſantur per totam Eccleſiam igniti Ser- Argu-
pentes. Concupiſcentia oculorum, Concupiſ- mentum
centia carnis, & Superbia vitæ. Ab bis ferimur . lie.
omnes, & pereunt plurimi, tantumque is vi- gi
vet, qui in IESUM Cruci confixum aſpexerit. Chriſti
Qui percuſus aſpexerit, inquit. Non ſufficit Paſſi-
exaltatum eſſe Serpentem in ligno, reſpici de- Orene
bet, ut ſanet. Chriſtus, niſi aſpiciatur in Cru- n dcr
ce, non curat. Sed heu nos! Nemo non vul- „mve.
neratus eſt: & tamen quis eſt, qui vulneri quæ- medium
rat medicinam? Quis Domini Paſſionem reco- ℳ.
gitat? Noli dicere, interſum peroranti de Paſ-
ſione. Non ſufficit. Siquidem, Non audienti,
ſed reſpicienti ſalus promittitur. Niſi tecum in
cubili tuo Deum tuum reſpexeris vulneratum,
à vulneribus tuis non ſanaberis. Porrò, quale
dedecus in eremo nullum perire, exaltato in
ligno Angue, & in Eccleſia plurimos non ſana-
ri, ſuſpenſo in Cruce Deo. .

Ii ein 1
in. Dr“
10 Uina)
1 Mink
inig
Cen
, MN.
tungen
1; Er
o ti
en kum.
ebta 0r
helt,
hottlet1
In
n lnen
a ndan,
Hi, dn.
, Md
8 enchmn.
cken
Altelib.
e inn
Age
Cuchet
gelceu,
aclhi
tio nor

neanß

m; S
Abys /

u fwue-

Stromatum „Lib. IX. .

Tu es Petrus, & ſuper hano Petram ædi-
ficabo Eccleſiam meam. Matth. 16. 18.

Fundamentum Eccleſiæ Petrus eſt. Funda-

Hamili mento autem nihil firmius, ſed & humilius ni-

a’. hil omninô eſt. Ergo, quando de Petri Zelo,
es Amore, Paupertate nullus non loquitur, de
ngare ejus Humilitate, quæ fundamento cognata vir-
tus eſt, aliqua prælibemus. Quam humilis cùm
olſer-. Captis piſcibus, exclamat: Exi d me, quia ho-
vantie. mo peccator ſum Domine. Seſe demittere, cùm
. nihil ſagena prædatur, non magnum eſt: at
rum ſpiri. poſt capturam, non meritorum, ſed ſcelerum
m. meminiſſe, Petri virtus eſt. Nec minus humi-
Senex ne- lis, cum, viſo Chriſto, rogat illum, ut ſe ju-
glectas ſ. beat venire ſuper undas. Vir tantus, nec coràm
Cigani⸗ Chriſto de ſe præſumit. Timet undas, quem
ſui. Coœlum reveretur. Quæ verò humilitas, cùᷣ/n
Joan. 13. inclinato ante ſe Domino, ait: Domine, Tu

tum dumn

7. Mmihi lavas pedes? Non miratur, quòd ſe Chri-

Religionis ſtus præcinxerit ad tam vile miniſterium: ſed
muniag quòd ante ſe procumbat. Non enim ait, Tu pe-
viliora des piſcatorum abluis: Sed, Tu mihi lavas pe-
Bal ſanm- des. Denique medulla Humilitatis ejus emi-
a ves cuit, cüm, erecto claudo, gloriam omnem à
. ſe in JESM tranſtulit. Omitto inter verbera
lætitiam, in ſupplicio inverſum caput. IIIud
Ppræteriri non poteſt, quòd & à Joanne intro-
duci, & à Mulieribus edoceri, & à Paulo re-
prehendi non refugit. Quid, quèd accerſitus aà
Centurione, non cunctatus eſt ad eum accede-
re, cùm poſſet illum domi præſtolari. Poterat
miſſis ſibi à Cornelio viris denuntiare: ſi Dux
veſter umi præeſt Italicæ cohorti, ego terris
omnibus præſum. Si Cæſaris ipſe eſt Miles,
ego Regis Regum ſum Vicarius. Proindè,
quum me ipſe egeat, & mihil ego ab eo expe-
tam, expectabo accedentem, non autem tor-
pentem adibo. Nam, ſi Cornelium Angelus ſa-
lutavit, Angelorum Rex Petrum inlignivit.
Hæc nec recogitavit, nec dixit. Accerſitus ac-
currit, poſt linteamina à cœlo ad ſe ſubmiſſa.

Ego ſum Paſtor bonas. Joan. 10. 1I1.

duperio-
rem quo-
modò de-
ceat ama-

Libet hoc loco quærere, an liceat Superiori
aliquam ex ovibus peculiariùs amare. Licet pla-
nè. Nam & Paſtorum Paſtor ſingularius dile-
refisceg Nit Joannem. Duo tamen ſervanda ſunt, ni fal-
1r³. lor. Alterum, ut Virtus, amoris ſit ſemen. Al-

superior terum, ut Amor noſter virtutum ſit ſementis.
non idem Dil

mni ligebatur præ cæteris Joannes: non quòd
i. . . . .
ſe gratior, aut iagacior, aut eloquentior cæteris

Suzeri, eſſet, ſed, quòd Virginitate inter omnes re-
evebha: fulgeret. Rursus, Deus, qui pluit ſuper juſtos
ferventes. & injuſtos, Juſtos diligit, Iniquos odit: illis
ratiam impertitur pleniorem, his denegat.

enns Rectè. Verum illud memineris velim, Gratiæ
e. Obibus nullum aut ditiorem, aut vulgi judicio

Vrocxey. feliciorem, & honoratiorem fieri, ſed humilio-
esdu. temn, & paratiorem ad aſpera ſubeunda. Ergo
Superior, quæ corporis ſunt, æquè omnibus
ar d tribuat: ferventiores verò diligentiùs exerceat.
½ Charior Deo Jacob, quàm Eſau eſt. Nihilo

virtutem ; N:. 5 .
probet. lurn ille peregrinatur, hic domi imperat. At,
Suiante Primogemito, Minori Cœlum patet,

Deum videt. Petrus quaàm gratus Chriſto!
ocatur Satan, rejicitur, mergi ſinitur, in ſe-
1lO præcinctum ab alio iri denuntiatur. Planè
Ominus flagellat omnem filum, quem recipit.

7

141
De qua natus eſt J ESUS, qui vocatur
Chriſtus. Matth. 1. 16.

Sandz i-

Uni Virgini hoc convenit, quæ ideò nata ane
. —— rve Virge⸗
eſt, ut ex ea JksUs naſceretur. Et quidemn in „„ NWas⸗.

hac domo, quæ Societatis Uterus eſt, omnes vitas
concepti ſumus, & ex ea in lucem editi, ut Concio-
Chriſtum aliquando pariamus. Verùm unus natores;,
Mariæ cunis tam ſplendidus titulus affixus eſt. & Tslas
Non pauci Chriſtum ſculpunt, pauci pariunt. mzy go⸗
Porro effictus Jxsos, non JESUS, ſed ſaxum epus.
eſt. Non loquitur, non docet, non curat, per- Concio
ſtat tantàm. Quòd ſi pariatur, & tibi vivit, „um Pi-
& pro te ſurgit. Noſtrum omnium eſt, Chri- Zahi
ſtum formare in filiis Eccleſiæ. Sed non om- H
nium eſt vivum Chriſtum parturire. Ut JkxSM ex gratio-
effingas, ſcalprum ſatis eſt & marmor. Ut Jk. ne.
SUM parias, Angelos alloquaris oportet cum Talenta
Virgine, ſolus debes reperiri in cubiculo, ad- e Liri-
venmire debet in te Spiritus: demùm neceſſe epsia.
eſt tuo illum è ſanguine coaleſcere, diuque ritas cum
foveri intrà viſcera tua. Facile eſt Chriſtum ſaculari-
Prædicare; ſed Chriſtum parere arduum. At as in ſpe-
Chriſtus ſculptus licèt ex auro, os habet, “, -
nec loquitur, oculos habet, & non videt. ua4.
Chriſtus verò ſi naſcatur, licèt in foœno ja- Vex exem-
ceat vilioris eloquii, Reges allicit, & Hero- plorum.

dem eludit. Duterior
in ſuis non
. — . .17. . r, ſed
Quia reſpexrit humilitatem ancillæ ſuæ. st
Luc. I. 48. feſum.

Obſtupuit Mundus, cùm Virgo ab Angelo
ſalutata Ancillam ſeſe profeſſa eſt: Eocce ancil- Luc. 1.38.
Ia Domini, ſat mihbi ſecundum Verbum tuum.
At Cœlum modéô ſtupet, cùm eam videt, in Dignitas
tanta denuntiatione Dignitatis, demiſſionis ti- mores non

5 tet.
tulos non mutaſſe. Haud mirum, ſi, ante- ster,
. . Häamili-
quàm Dei Mater eſſet, Ancillam ſe eile di- a, eotam

Xit. Inauditum eſt, Deo œtam ſervitutis titu- poſt Tyro-
lIum non exhorreſcere. Et tunc quidem, ſer- cinium.
vam ſe nominayit coràm Angelo: Nunc veròô,
coram anu ſeſe ancillam profitetur, exclaman-
te illà, Et unde hoc mihi, ut veniat Mater Do-
mini mei ad me? Quaàm rarum eſt, ut inter
prodigia ſaltantis Pueri, & obſequia prophe-
tantis Anus, ab Humilitatis ubere divelli ne-
queat, quæ Deum lactat! Reperies ſanè non
paucos, qui in veſtibulo dignitatum ſe ſervos
fateantur cum Virgine. At quem reperies,
quem, poſt impetratum honorem, non pu-
deat, non dico ſervum, ſed & Dominum di-
ci, niſi divinitatis conſimili titulo ſalutetur?
Quot in Monaſteriis, antequaàm fulgeant, ſer-
vos ſe non diffitentur! quos ubi demirari Mun-
dus cœperit, Primates nominare compellimur,
nec viliùs habere, quàm Patriarchas. Ab Ara-
tro, à Militia, à Domo minimè Conſulari ab-
ducti interdum aliqui in domum Chriſti, ſe
furfureo indignos pane paſſim deprædicant.
Vix luſtrum abiit, cùm eos mirere ſtomacha-
ri, niſi Senatorio ſanguini exæquentur. Eò de- Tyro der
venit faſtus, ut, qui lacernà initio Tyrocimii ſui gener,
malè, imò benè tectus ſe purpuratum credidit, Tepidita⸗
niſi, penè dixerim, Peregrino deindè amicia- poſt fer-
tur panno, pannoſum efle ſe queritur. Nimi- vorem.
rùm, & Coralia priuſquam undis extrahantur,
molleſcunt ut olus: quæ, ut lucem aſpexerint,
frangi poſſunt, flecti verè omninò non pôf-
ſunt. Quin & apparere, non niſi in purpura,
ſuſtinent. Fulmen, ut primùm deſilit, blanditur
lumi-

Ibid. 4 3¾.

Dignitas
mores
mutat.

Tyroni
non fiden-
dum.,

142
lumine, mox tonitru terret. Bombyx & ver-
miculo ales fit, cùm ſericum elaborarit. Ba-
bylonicum Simulacrum à luto cœpit, ſed in
auro conſummatum eſt. Agar vel Saram ſpre-
vit, poſtquàm concepit. Quam vides Quercum
imperii condidatam, & triumphales duntaxat
coronantem vertices, glans fuit. Quæ ſues pa-
vit, nec Cæſares dignatur, niſi victo hoſte Ci-
Ves ſervaverint. Lapillus ille, qui Simulacrum
dejecit tacto luto, mox crevit in Montem, &
Nobilita- occupavit univerſam terram. Tyro, qui ex-
zis jae- probrat fratri, quòd aurum geſtet in capite,
H cùm teſtæ innitatur; deteſtatus, ſi quis non ma-
es. Sau imus domi ſuæ ſuperbiat in domo Chriſti, ex-
acto tyrocinio, Mundi latitudinem ſibi angu-
ſtam eile jactabit. Non fido Lapillo: etſi odit,
& dejicit magnitudigem Simulacri ob luteos
Pedes, excreſcet in Montem. Quod de Tyro-
ne dico, dickum pervelim de Aulico faſtum de-
teſtante in eis, quos genere luteos, fortuna au-
reos effecit. Qui, ſi evehatur, non paulatim à
teſta in ferrum, & aà ferro in æs, & in argen-
tuin ab ære, ſed illicò à Creta aſſurgit in Creti-
cum: ſcribi, dici vult, ne visâ quidem Cartha-
gine Africanus, & ſalutari debet, ſi ab eo velis
ſalvari, cum Mœcenate Atavis editus Regi-
bus, quùm ſit vix, Cive prognatus Municipii.

qui man-

Surgite, poſtqudm ſederitis,
45 1 Pfal. 126. 2.

ducatis Panem doloris.

Zelus Vel ad prædicationem, vel ad gloriam iis
anima- dicitur ut furgant, qui diu conſedére in luctu.
rum, & Liceat modò, prætermiſs glorià, de prædi-
Concio- Ccatione loqui. Ut quieſcas, & non ſubſis, ac
eto, vα Magiſter dicaris, ſuggeſtum expetis: Falle-
cent ſabi 1. Egilief d- 2 89 exP .
priks. ris, miſer. Labor eſt, non otium. Audi Pau-
2. Tim.4. lum. Iu omnibus labora, opus fac Evangeliſiæ.
5. Ubi audis laborem & opus, ſcito indè exulare
delicias. Cui ſanè oraculum Davidis congruit,
Concio- Cùm dicit: dengite. Non enim dicit, aut re-
nalores cumbe, aut aſcende, quæ ſanè nomina aut ho-
Veri. norem ſonarent, aut requiem: ſed dicit, er-
Me⸗ ge; quo ſanè lituo ad ludores eXcCitaris. Hàc
veru. Planè tubàâ initiatus eſt Jonas, cui dictum eſt:
Jon. I. 2. Durge „ & vade in NWiniven civitatem grandem,
Religioſ: & prædica in ean. Num ſedebat? Non ſedebat,
& Eccle- ſed prædicaturus ſurgere debuit, quoòd & la-
inste, boribus, & lafſitudini deſtinetur, qui ablega-
immuni- tur ad Gentes. Ergo ſurgendum eſt Conciona-
zates ode- turo, ſed poſtquam diu ſederit, non in corporis
rint. otio, ſed in mentis erectione. Nec ſola medi-
Pignitas tationis requies ſatis eſt, niſi Mortificationis
es eE accedat appendix. Jurgite, inquit, qui mandu-
Morzifß- catis Panem dolorig. At vide, quàm vigilanti
catio ap- Verbo uſus ſit David. Non enim ait, Surgite,
Petenda. qui lugetis, vel qui poœrnitentiam agitis: ſed

ente, qui manducatis Panem doloris. Hoc eſt, Vos
tten- P . . —— . . .
zia eum ſurgite, quibus ità ſapit Pœnitentia, ut eâ tan-
iriin. quam Pane veſcamini. Haud ſatis eſt amaſſe

dolorem, niſi & dolore tanquam cibo ſagine-
re. Et ſanè non quicumque cibus, ſed Panis,
Dolor eſſe debet: ut videlicèt quotidiè hâc eſc4
alatur, qui Evangelio os ſuum parat. Paulus
certé, antequaàm evangelizaret, dolorem man-
ducavit, excæcatus in via, eliſus humi, di
jejunus. Liber Prophetiæ quem devorare juſ-
ſus eſt Propheta, Væ infcriptus, amaritie fud
ventrem ejus contorſit.

felicitate obſepto. Sequitur: Et elevatum eſti cor Ibid. 17.

Oliva

Cæcus quidam ſedebat ſezus viam men-
dicans. Luc. 18. 35.
Planè cæcus, tum, quèd in via ſederet „ Cacus

tum, quòd mendicaret. Ut Propterea mirum Evange-
non ſit, ſi, ut primum videre cœpit, & ſede- 7*². it⸗

re & mendicare deſierit, ſecutus Chriſtum, && ntee ⸗
Deum magnificans. Et conſeſtim vidit, & ſe Luc. 18. len,
quebatur illum magnificans Deum. Qur cæcus? 43. vel⸗
quia mendicabat. Et quare mendicabat? quia Tempera- Eeiin

cæcus erat. Nihil itaà excæcat, ut felicitas. Et liæ non
nemo non cæcus felicitatem ſitit. In via es, & 7crenda
ſedes: In via es, & cupis? Ibi expetis Opes,
ubi audis Jrs tranſire, qui non modò vetuit
augeri divitias, ſed omninò abdicandas, ſuaſit?
Nonne audis clamantem: Vade, vende, quc ha- Matth.
bes? Tu verò, quæ non habes, cum clamore 19.21.
valido corrogas? Porrò, quid expetitis, 6 vos
omnes, qui mendicatis in Mundo? Quid expe-
titis? Perniciem veſtram. Planè neſcitis, quid
peétatis Quid eſt felicitas? Si Philoſopho credi-
mus, ludus; ſi Auguſtinum audimus, laqueus
eſt. Paſti ſunt, capti ſunt, inquit. Impiis for-
taſſe, dices, felicitas obeſt; qui eà abutuntur,
non fidelibus, qui illà utuntur ſapienter. Quis
fidelior Davide? Ut paſtus eſt, captus eſt, nec
ſemel. Quis fidelior Angelo? Ut fulſit, cecidit.
Quomodo cecidiſti de cœlo Lucifer, qui manz Ila. 14. 2.
o—vhbaris? clamat Iſaias. Angelus es: In cœlo
es: Oreris & cadis? Nullus juxta te Serpens,
qui decipiat: nulla Eva, quæ illiciat: nullum
lignum, quod fallat, & tamen ruis? Quomo-
dò cecidiſti amictus Gratià, vallatus Liliis, An-
gelis ſociatus? Quid, quòd non ſemuiiſti in pa-

Moni

Etem ne

ds, go⸗

radiſo, ne crederemus diuturnitate certaminis, Enmer Dee
victum aliquando ſæpiùs victorem, ſed manè
ortus, mané occidiſti? Quis te impulit? Quis? lmveri
Audi Ezechielem: Omnis lapis pretioſus indu- Ezech. n ,

mentum tuum: Surdius, Topazins, & Jaſpis... 28. 13.
Aierum opus decoris tui. Væ tibi tantâ undique

tuum in decore tuos perdidiſti ſapientiam tuam
in decore tuo. Gladius, quo perät Primas Talemta
Angelorum, non ferrum, non fulmen, non une biri-
ignis, ſed decor fuit. Clamo: Cavete ab Fa iefra⸗
occaſu, qui manè orimini. Time, ne tuus iſte „eria.
fulgor, fulgur, imò & fulmen fiat. Inimici Pl. So. 16.
Domini mentiti ſunt eis & erit tempus eorum in
Iæcula. Quinam inimici? Non Iſmaéëlitæ, non Deſola-
Agareni, non Babylonii. Quinam ergo? II- Hene .
raëlitæ. Itâne? Iſraélitæ Inimici Dommi. Et Canſala-
unde inimici? Audi: Et cibavit eos ex adipe tionibus
frumenti, & de petra melle ſaturavit eos. Mel bei.
eos convertit in fel. Sola felicitas eos reddidit Ibid. 17.

Di le. r .
ærumnoſos. Et quid eſt, Inimici Domini men- . i 6 cr
titi ſunt ei. Quomodè mentiti inter mella? ab.
Enimverò nemo, qui felicitatem cupit, Deo eelni
non grandia promittit. Si infulis cingar, volo etn
exemplar Paſtorum eſſe. Infulas capit: mox in Arn
ut Paſtor faétus eſt, Lupus fir. Oves non pyfii

paſcit, ſed depaſcitur. Nundinator clamat in Aem R

. kulc
Corde ſuo, ſi tantùm auri coëgero, quantùm An; Hri
ſit ſatis locandis in matrimonium filiabus, ſub- Mgu
ducam in portum non minùs mentem, quàm nte gu⸗
Navim, & Deo vivam, qui toties inter flu- ince
ctus tantàùm non perii. Onuſtus auro, coro- i
nas ſitire incipit. Qui militat, fupplicat Deo cbckt
exercituum, ut ſibi Arcem tradat, militatu- linei

rus exinde non Gloriæ, ſed Evangelio. Ex-
pugnatà Urbe, Provinciis aſpirat occupandis,
& perſæpe Laurus, quâ Victor coronatur, in
myr-

y.

t e
INNh
lten
Ellg 19.
ti n
ta. Nun
nnte
n0ie
, S
lige 1 “
ndang
Nkoatt.
,ku
Unninfr.
Dotunu,
et u
Wehe
lt, cii
gi uln
8: ind

Nctumn ek!
jentian s

dlit 1

Dimni 9
intel n
Cngal)
“
„ 0re N
. n
/
linv r
nen d
es il
o,i
hlc
t, nlu⸗
Ggelo 4
teli 3
Croninl)
n

Stromatum, Lib. IN.

myrtum degenerat, quam amplexetur; ideò
Paris, quia Achilles. Non unus denique, ſi
morbo convaleſcat, & ſtatuit & jurat, abdi-
caturum ſe curas, & ſpretà Aulà, unum Æter-
nitatis Diadema expetendum ſibi proponit. Vix
exilio incolumis, quùm à Lecto ad Thronum
transfagit, Ambitionis novis & majoribus fe-
pribus exagitandus. Quot, ſi Sapientiâ imbui
poſſent, eam in amimarum ſalutem expenſu-
ros ſe Deo hominibuſque affirmarunt, domi-
que ſuturos ſe omnibus exemplar, & ſummi
meriti, & nulhius prorsůùs immunitatis. Vix
hi aut Homerum explicarunt, aut Platonem
ſunt interpretati, cum eos doleas in Olym-
pum Montem converſos, nullius aut nebulæ
aut auræ patientes, und undique, & ubique
Joan. 20. inſcriptos teſſera, Noli me tangere. Hoccine
17. ſuit, erudiri in exemplum Humilitatis & Cru-
cis? Inimici Domini mentiti ſunt ei. Melle ſa-
turati, quòd in irritamentum ſuæ cupiditatis
vertant illius hberalitatem. O Mundi cæcu-
tientem miendicitatem! Funus eſt, & quidem
cordis, quod expetis. Dives ille purpuratus
nônne vitia ſua uni fortunæ accepta rétulit?
Denique ubi divitem audis, audis pariter de-
licias in menſa, faſtum in chlamyde, crudeli-
tatem in egenum. Ergo, ut opes non mendi-
ces, oculos à Chriſto emendica;, quibus laten-
tem in auro luem intuearis & vites. Ut autem
diicas veneni vim, non ſolus imperii apex con-
cutit cor, ſed, ut allidaris, ſatis eſt Pincernam
efle. Ito in domum Pharaonis, ubi offendes
immemorem beneficii ſervum, inebriatum,
non quòd vinum hauſerit, ſed quòd propinarit
vinum. Ut verèò ille Joſepho decoxit, ità nos
mentimur Deo.

Vuln raverunt me: tualerunt pallium
meum mili. Can. §. 7.

§. Fran. Franciſci pectus tanto exarſit Amoris incen-
Sa. dio, ut ſimilitudinem dedignetur cujuſvis am-
mæ, e exceptà, quæ ex amore languit. Una
illa eſt inter filios, quaſi Roſa. Uterque caret
pallio, uterque non caret vulnere, ſitit uter-
que JESUM: videamus modèôò utrius emineat
amor. Amavit Sponſa Dilectum, ſed in cella
vinaria. JESUM Dilexit Franciſcus, ſed abſte-
ati pye mius. Illa in odore cucurrit unguentorum, hic
Cbriſo, in horrore plagarum. Quæſitus JESUS ab illa
eſt, ſed in Lectulo: repertus ab iſto eſt, ſed

arren⸗ Procul à Lecto: Illa meminit horti: hic me-
ti. Minit eremi. Illa dolet ablatum pallium, hic

dimittit. Ila vulneratur à Cuſtodibus: hic ve-
r9 ab Angelis inſignitur. IIla, poſt vulnera,
pallium amiſit: Hic, ante vulnera, projecit &
tunicam. Chriſtum æmulatus, qui nudatus an-
te eſt, & ità crucifixus. IIIa ſitit oſcula, hic
optat vulnera. Deliciis illa affluit, vel in de-
ſerto, hic, vel in aula doloribus & ærumnis
conficitur. Fulcſtur illa floribus in languore
charitatis ; hic in amoris æſtu tormentis ſufful-
citur. Dilectus in illius pectore commoratur,
in myrrhæ guttam odoratam converſus: at
Gal 120, ESUS in corde Franciſci vivit, indè pulſo
ranciſco. Vivit verè in me Chriſtus. Non
Chriſto duntaxat vivit, ſed ſibi moritur, ut
in ſe Chriſtus vivat.

P
7

— 8
Et gratia ejus in me vacua non fuit.
I. Cor. I5. 10.

Multos haberet Eccleſia Paulos, ſi à mul-
tis plenitudo Gratiæ non exhauriretur. Ve-
rüùm, quô copioſiùs in nos influit divinæ li-
beralitatis lateæx, eò infoœcundior & jejunior
eſt cordis noſtri ſenticoſus & damnatus ager.
Quomodò ſedet ſola civitas, domina Gentium.
Ubi Templum? ubi Candelabrum? ubi Ho-
locauſtum? Num eam pertæſus eſt Deus? Imò
filium ſuum ad illam legavit. Viſitavit eam,
Evangelium diſſeminavit in ea, ſigna edidit,
lavit eam ſanguine ſuo, morte expiavit. Nec
his contentus, demiſit pluvium è cœlo Ignem:
Apoſtolos loqui docuit ſermone multiplici,
Matrem ſuam, cujus vel ſolo adventu domus
Eliſabeth ſanctificata eſt, & dia vivere, &
mori tandem in illa voluit. Planè inſcribi ſuper
eam poteſt: Perditio tua Iſraël. Quis ille eſt,
qui præfocatus pendet ex arbore? Infelix ho-
mo eſt, qui laqueum ſibimet nexuit, carnifex
ſui. An rudis Scytha eſt, aut ex ultima Thu-
le trunco fubulcus quam ſimillimus? Palæſti-
nus eſt. Sed idololatra? Imòô Iraëlita. Quin
& JIrxso Chriſti Apoſtolus. Apoſtolus & pen-
det? Fortè, ut Dei filium prodidit, deſtitutus
omninò eſt divino lumine? Imèôò ſcelus agnovit
ſuum, & nummos retulit. Cur igitur ſe Præ-
ſocavit. Neſciebat fortaſſe à Domino peccato-
res recipi. At Magdalena coram illo ex Scorto
adlecta eſt inter Sponſas. Iimuit, ne, poſt
lapſum, Apoſtolum Chriſtus excluderet? At
Primus Apoſtolorum & JksUM ſæpius ejeravit,
& JESV dignatus eſt reſpectu. Priùs enim fle-
vit Petrus, quam Judas crepuit. Undè ergo in
parricida tantus furor in ſeſe? Mortem, quam-
diù conceperat, ex ſe peperit, ſed contrà ſe.
Eam dùm excluſit, admilit, parens ſimul per-
ditionis & filius. Regrediamur, ſi libet, in tem-
pora ſuperiora. Accurramus quæſo; enſi, niſi
fallor, quidam incumbit. Proh Deum immor-
talem! Non miles ille eſt, ſed Saül eſt. Ipſe
planè eſt. Quonam fato huc adductus eſt coro-
natus carnifex ſui? Et quidem electus eſt ex mil-
libus, unctus eſt a Samuéle, ſocer Davidis, Jo-
nathæ parens, quem Deus & regno extulit, &
dæmone vexavit! quin illà ipsà die Samuêlem
inſpexit & audivit ab inferis excitatum. Nihi-
lo minus admonitus de imminenti clade, & cæ-
de futura, ruit in prælium, fugatuſque in gla-
dium irruit. An defuit huic Gratia? Abſalone
quid ſceleſtius? Patrem expulit, Fratrem per-
didit, Regnum prodidit. Enutritus tamen eſt
inter Pſalmos. Ananias quando, & cui menti-
tus eſt? Petro Apoſtolorum Principi, & tunc,
cùm aurum projiciebat. Audacior tamen eo Sap-
phira, quæ viri haud conterrita ſupplicio, au-
ſa eſt, poſt eum funeratum, ſceleratitis & au-
rum retinere, & mendacium effundere. Nec
Sanctitas Loci, nec Apoſtoli Majeſtas, nec
Chriſtianorum Pietas, nec mira Prodigiorum
erudire potuere ruentem in ſuum funus. Quid
Pharao? Poſt decem plagas durior, eos perſe-
quitur trucidaturus, quibus patuiſſe mare ſuis
ipſe oculis ſpectabat. Quid delicati? Aiebant:
Coronemus nos roſis, antequdàm marceſcant..
Manducemus & bibamus: oras enim moriemur.
Proh dolor! Norunt Roſas perituras, & eas
legunt: Sciunt ſe Morituros, & epulantur,

T

Faber
guiſque
calami-
tatis ſua,
Gratiæ
cooperan-
dum.
Thren. I.
Ie⸗

Obſtina-
tio.

Obſtinati.

Sap. 2. 18.
1. QOr. 15.

3 ¾.

144

Tu ſeminabis, & non metes: Tu cal-
cabis olivam, & non ungeris oleo:
O muſtum, & non bibes vinum.

Mich. 6. 15.

Virgil. Inſere nunc, Melibee, pyros, pone ordine
Kcl. 1. vites: Juga boum coëme, & proba illa. Vil-
Agrieul- lam eme, itéôque videre illam, Regum nuptiis
nuna. contemptis. Fortunati, ſua ſi mala noſſent,

Labor ſa- Agricolæ hujus mundi. Durum eſt Serere, nec
eularium. metere. Sed longè durius Demetere, & eſu-

Eleézio rire. Si nec floruiſſet Olea, dilata ſpes non
ſtatus. dih inhiantem prædæ mentem torſiſſet. At flo-
Auliei . . .
avari. Luit, maturuit, lecta eſt, calcata eſt, nec pro-

Eceleſia- fuit. Planè ſi, cùm floruit Vinea, grandine di-
RKieci ſi ſint lapidata fuiſſet, nec repaſtinaſſes illam, nec

awari. alligaſſes, nec detraxiſſes folia, nec vindemiæ
Ri laborem exhauſiſſes! Verùm calcaſſe muſtum,
rum ſpes . — . .
vanz. & vinum non haurire, geminatum ſuppli-

Confden- cium eſt. Non te exploſit Aula, cùm illam
tia in ho- ſubiiſti, candidatum non irriſit, ſed extulit.
minibus. Elevatus es, ditatus es: verbo, calcaſti Oli-

Aulicei vam. Sanè, ſed noli exultare. Non enim ungé-
Picr 2. ris oleo. Quæ paraſti, cujus erunt?. . Cum di-
06. xerint, Pax & ſecuritas, tunc repentinus eis ſat-
1. Theſ. 5, perveniet interitus, ſicut dolor in utero habentis.
3. Cur ſicut dolor habentis in utero? Gravidæ mu-
em. i. lieres, inquit Chryſoſtomus, inter ludendum

& edendum, dum balneis, dum ſpectaculis ob-
lectantur, repentinis torquentur doloribus: häc
& nos in hac vita conditione verſamur. Cùm
dixeris, Anima mea, multa bona habes, mo-
rieris. Cùm repleveris horrea;, ſepulchrum op-
plebis. Quot, exſtructà domo, exceſſerunt è
vivis? Noli exultare de trabea: verùm time,
ne via ſit illa ad pallorem & funus. Opes
coacervaſti ex patrimonio pauperis Chriſti?
Spiritua- Eas dimittes. Porrò hæc, quæ diximus de Au-
lia neglec- licis avaris, & ambitioſis, dicta volumus de

is asu- Viris Cruci, & Evangelio authoratis. Vel
ia. : Lal Zelg.
Zelu a- Protectiones exquirentibus, vel Zelo anima

nimarum Ium ſe ſubducentibus, ut, aut precibus, aut

Epretus. ſtudiis incumbant. Denique contrà eos prolata
Obedien- quoque credimus, qui obedientid majorum
e⸗zeen ſpretà, ſeu Oratiomi, ſeu Literarum labori
H vacant, nec fervorem ex meditatione, nec
gloriam ex literis nacturi. Hi omnes calcabunt
Ohvas, at Oleo non inungentur.
Niſi granum frumenti cadens in terram,
mottuum fuerit, ipſum ſolum manet.
Joan. 12. 24.
In Vroci- Non eſt ſatis granum ſeri, obrui debet, nec
nie Mer- tantùm obrui, ſed & putreſcere, ut ſpicam
tißcatio pariat. Imò inſolita illa vox, Mortuum, quæ
Paſſionum)

à colonis haud uſurpatur, indicat, non ſine do-
lore debere frumentum Chriſti in Tyrocinio
corrumpi. Porrò, ne computreſcat aliquando
frumentum terræ defoſſum, opobalſamo ſeſe
oblinit, & quidem non und „ nec unius gene-
ris conditurã. Ahus enim è& tyronibus ſecum
mitiùs agit, ſibique corruptionem non neceſſa-
riam ducit, quòd mitioris ſe naturæ ſciat, pro-
néque animo ad virtutem. Alius rebellantis in
ſe naturæ tyrannidem paſſus, eam ſubactum
iri deſperat: idedéque, cùm ſpicam non ſpe-
ret, granulo ſaltem parcendum putat. Ergo
ille corruptionem ſibi non exiſtimat neceſia-

Oliva

riam, hic non ſufficere ſomniat. Utriuſque
nubes exſufflemus. Fabricatur ſibi quiſque in
Tyrocinio Navim ſuam. Et alius quidem Cor-
bitam prægrandem parat, inſtruitque: alius
carbaſinis inſtructam velis Cymbulam inaurat.
Cur hic ludit, ille verò delaſſatur: hic aurum,
ille picem affricat Ligno ſuo? Nimirùm Præ- Fervor
dulci fretus genio, ingeniôque facili inſtruc- aeeſſa-
tus, in ſtagno ſibi non in Oceano navigan- ius om-
dum, imò, & colludendum autumat. Clamat vhee.
ex eremo;, imò ululat Hieronymus; Expedite ſilengiar
rudentes, ſuſpendite vela, Crux figatur in malo, Cogniti⸗
parentur anchoræ. Quid inclamas? Si rupes ſui.
tuas turbo obſedit, nobis æquor arridet. Repé- Diffden-
40, inquit, quod monui. Noli huic tranquillita- vale.
ti confidere. Magnos hie Campus Montes habet. ſ .
Cui Seneca ſubſcribit iis verbis: Momento Ma- vi.
re vertitur, & eodem die, ubi luſerunt navigia, Ep. ad
Jorbentur. Quid Statua illa? Noônne aureo ver- Heliodo-
tice? Noônne argenteo pectore? procul à diſ-rum.
criminibus ſtabat ære fulgida, ferro fortis. Ni-
hilo minus, Lapilo caſu devoluto, non modd
icta, ſed & disſecta eſt, & in favillas redac-
ta. Noli dicere, hoſtem vici. Adhuc time. Ti-
muit Moyſes quos domuerat. Tunc conturbati Exod.r½.
ſunt princives Edom, robuſtos Moab obtinuit 15.
tremor, obriguerunt omnes habitatores Chanaan.
Quid tum? Num exultatio? Num inſultatio? Cireum-
Num ſecuritas? Audi. Sequitur. Irruat luper AOectio
eos formido & pavor, in magnitudine brachii hr.
tui. Si obriguerunt præ timore, quid eis pa- Gainn.
vorem imprecaris? Novi hoſtes, inquit Moy- zu surs
ſes. Hydræ ſunt, ſecti repullulant. Irruat pa- Pagnaßi-
vor non ſuper alios, ſed ſuper eos. Timeo pa- itualu.
ventes. Sic etiam David, cum de Agarenis &
Gebalitis, & Ammonitis dixiſſet: Diſperierunt Pſ. S2. 11.
in Endor: facti ſunt ut ſtercus terræ. Illicò ſub-
dit: Pone Principes eorum ſicut Oreb, & Zeb, & Ibid. 12.
Zebee, & JSulmana. Diſperſos diſpergi optat.
Serpens enim, etiam capite protritus, caud
ferit. Quàâ, cùm è& cœlo rueret, ſtellas quam-
plures & cœlo rapuit. Dices, Non fido Naturæ,
ſed Gratiæ, quæ ſuperabundavit in me. Num
plùs -2Bandavit, quam in Paulo? Lux te cir-
umnfulſit? Chriſto colloquutus es? ter virgis
cæſus es? mortuum excitaſti? Et mihilo minus
ille, poſt hæc, timet. Caſtigo corpus meum, & 1. Cor..
in ſervitutem redigo, inquit. Cur? fortè ut Co- 27.
ronam augeas? imò ut compedes evadam. Et
à qua caves labe? Num ab inani gloria? Ti-
meo;, ne teterrimis flagitiis inquiner. Mœchiam
vito, Nec tantùm labi metuo, ſed obrui. Ne
cùm aliis prædicaverim, ipſe reprobus eßkciar.
Vide, quomodèò raptus in paradiſum, lapſum
vereatur in tartarum. At Paulus præferocis na-
turæ id non immeritò cavit. En Davidem, o-
Pibus tum naturæ tum gratiæ ſuflultum, uſque
ad inferna detractum. Quid eo mitius? Sauli
quoties pepercit? & cùm præcidiſſet oram ejus
chlamydis, corde concuti cœpit. Hic tamen,
qui dixerat: Memento Domine David, & om- Pl. 31.1.
nis manſuetudinis ejus, Uriam immaniſſimæ
neci tradidit. Eleganter Paulus: Cam dixerint, 1. Theſſ.
Pax & ſecuritas, tunc repentinus eis ſuperve- 5 3.
niet interitus, ſicut dolor in utero habentis. Gra-
vidæ mulieres, inquit Chryſoſtomus, dum ſe Uom. 33,
Wpectaculis oblectant, repentinis torquentur dolo- in n
ribus: eddem & nos in hac vita conditione ver-
Jamur. Moyſes ſanè illà virga, quâ Mare ſecu-
rus diſcidit, Petram non ſecurus perculit, &
Iram Numinis provocavit. Quid Sponſa? Eo
lectulo, quem Sponſo deſtinaverat, Sponſum
exclu⸗

,ll
Ppor
enn
ſgal .
ſe Nen
vnt,
ilins
61
e
Skctit
,646
ertcle
zbulue
ümmn
eta⸗/
ſle, /

it,
nuciix
Uupn Faul-
) er e⸗

u ur
ir.

1 au n

ehr mrſtn
ein Di k
ajlul kri
Vapun
re De
n ſr de
küilimo
1 radum
Aulann i
Ane lbrn
Eelr,r cone
cctt 4
in len, 8
Mt: I i
. Mt
Ar
n i
ab,ta⸗
eet El
Nhne
N
.. We
8 Kir

A

n
e
.
N
an
Ann,
. by
Nle i
N
Eye 69

„
rind
(NS

Anfe A
ltdN
ſon N.
MoNNN
Ules eir.
Ctime. .
Oeutturtehn
ab obiin

lääfr

rN.
incinl.

ſie

Tinenkes
Agzelüf
Dlberint
. Hlcdt.

ipergit.
titus, al
ſtelale⸗
ſdo en
ine. Ne
Luta.
es) kr
t nihiom
pusmenn i
breul
enalin!
i gora 1
xt. Mn
A hni
noku
ilum,
Irelena⸗
Deawidn
grhtum,
let wonn
Immnn .
e ,

nb,
mnteit,/
niimnt

4 MN
n e

Stromatum, Lib. IX. — 145

Tapſiop- excluſit. Venmiamus nunc ad balſamum eorum,
mifit. qui non fiduciâ, ſed deſperatione ſui, à cor-
ruptione ſe ſervant. Quid ſpei, inquit ille, na-
turæ tam rebelli? An Serpens eſt? Conficitur
vel ex vipera alexipharmacum. Petrus ità me-
ticuloſus, ut in Mare Chriſti juſſu deſiliens
præ metu mergeretur;, Mare alias vel injuſſus
intravit, & portum tenuit. Ancillam timuit:
Phariſæos flagellis & ſecuribus armatos ſprevit.
„. Quid ſi non naturà, ſed malitiâ abſorptus ſim?
v. Emerges. David vir ſanguinum, qui Uriam
erior. interfecerat, Semei inſuſtantem non modèò tu-
lit, ſed & propugnavit. At ſi natura malitia-
que fœderatæ eſſent in me? Ut Saulus fores,
qui Paulus evaſit. Noli; quæſo, recuſare cor-
ruptionem, noli balſamo perfrĩcari „ quia ſi
Deut.33. putrefies, germinabis. Inundationem Maris,
19, quaſi lag, ſugent. Effera Gentium corda, in-
Ser1. in quit Gillibertus, convertit quaſi ſalſos flultus
Cant. in lactis ſaporem. Hodis ſi quis amarus & tur-
bidus fuit, non deſperes. Adhibe ubera, inſtil-
la lac, fortè & ipſe cras lacteus fluet. Quis ſcit,
ſi non modica ſtilla totam maſam convertat 5
An non Paulus furens Mare fuit amarum? Lac
dedit, ex eo obtruncato Lac fluxit.

De qua natus eſt JESUS, qui vocatur
Chriſtus. Matth. I. 16.

Zelu, a. Multi, ut ſuperiùs dixi, Chriſtum in Ec-
nimarum cleſia ſculpunt, rari pariunt. Non enim intùs
& Concio in corde habent ſentiuntque, quæ foràs ex ore
unag. profundunt. Planè niſi ſentiamus, quæ dici-
mus, ſaxeum fingimus in Mundo, non Chri-
Apoc. I. ſtum, ſed ſignum. De ore ejus, inquit Joan-
16, nes, gladius uträque parte acutus exibat. Qua-
le hoc monſtrum? In ore gladius, Spiritus
verbum Dei eſt, quod niſi & viſceribus pro-
deat, haud ferit. Exibat, inquit, non exivit:
hoc eſt, ità cuſpidem emittebat ex ore, ut
enſis capulum ſervaret in gutture, imò & in
pectore. De pectore tuo erumpant radicitùs,
ut non ſint affectata, quæ dicis, ſed de puro
& penitiſſimo prolata affectu. Si me vis fle-
re, plorandum eſt primò tibi ipſi. Affectus
intùs naſcatur tibi. Hac de cauſa Joannes pri-
mèô vorare librum inſcriptum amaritudinibus
jubetur, & concoquere, & tum nuntiare gen-
Apoc. 10. tibus clades. Accipe librum, & devora illum...
9. Et cuùm devoraſſem eum, amaricatus eſt ven-
ter meus: Et dixit mihi: Oportet te iterum pro-
phetare. Accipe librum, inquit, & devora.
Quiſnam hic liber? Num Canticorum? aut
certè liber Exultationis & Alleluia? Imò ple-
nus væ & amaritudine. Cur, quæſo, Joan-
ni traditur? Si Petro præberes, Domine, li-
brum hunc, intelligerem, ad expiationem
negationis, tradi. At Joanni cur? Virgo eſt,
innocens eſt. Sed prophetare debet. Ut Iras
meas exprimat vehementius, eis impleatur.
Niſi enim illas exciperet, frigidé loqueretur.
Quod clariùs eluxit in Ezechiele, qui juſſus
eſt & jacere diè, & in latere obſidionem præ-
dicandam deſignare, & currum ſpectare, &
imbui viſionibus. Paulus Chriſtum impreſſit
toti penè Macedoniæ, Syriæ, Græciæ, & Aſiæ.
Gal. 4.:19. Eilioli, quos iterum parturio, donec formetur
Chriſtus in vohie. Rectè. Sed antequàm hoc ad
Galatas ſcriberet, iiſdem teſtatus eſt, ſibi Chri-
ſtum in corde ineſſe. Vivo, jam non ego, vivit
veroò in me Chriſtus. Ac ſi diceret, Chriſtum in
Ethicæ Comment. Tom. V.

Gal. 3.

20.

vobis formo, quem priùs in me conformatum
geſto. Et quidem, ut Chryſoſtomus notat, Non In cap 2.
ait Paulus, ſe Chriſto vivere, ſed quod lon- ad Gale
gè præſtantius eſt, in ſe vivere Chriſtum. Et
quidem cùm Paulum audimus, animo præci-
pimus virum, monentem, increpantem, dif-
putantem, toto orbe errantem, modò mani-
bus laborantem, modò miniſtrantem verbum.
Et ſanè hæc præſtitit, ſed ita hæc aliis exhi-
buit, ut ſui non obliviſceretur. Prædicationi
inſtabat, quò in aliis Chriſtum formaret: ſed;
& orationi vacabat, ne in ſe Chriſtus defor-
maretur. Et quidem ità vacabat ſibi, ut vi
quâdam à Contemplatione abſtraheretur. Cha- 2. Cor. 5y.
ritas enim, inquit, urget nos. Ad quid urget 14.
nos? inquit Gillibertus. Numquid ad exceſum? Ser. 1. in
Non utique ad exceſum, ſed ad conde cenſum. ànt.
Res illa eſt Voti, hæc Obſequii. Bonus ordo pla-
ne, haurire ibi, & hic exhauriri. Utinàm;, cla-
mat Lactantius, tam multi benè viverent, quam
multi loquuntur benè. Cur? quia ex corde ple- Sermo ſpis
no ſi Verbum erumperet, mira efficeret in ani- ieuali:
mis audientium. Exaltationes Dei in gutture &α errge.
. . .. . Pf. 149. 6.
eorum. Non in labiis, ſed in gutture, ut vi-
delicèt ex intimo profluant. Favus diſtillans Can. 4
labia tua, Sponſa. Peto, cur adeò laudes di- 11.
ſtillantem? Si Mellis fluenta manarent ex ore
ejus, non immeritò laudaretur. Atqui ſtillas
cur laudat? Stillæ iſtæ ex fonte fluunt, ſtillæ
ſunt, ſed non indè manant, ubi naſcuntur.
Favus diſtillans labia tua, Sonſa, mel & lac Can. 45
ſub lingua tua. Etſi diſtillat, etſi non multa ¹1.
loquitur minùs elegans ſermone, at ex corde
loquitur. Intùs profluit, quod foras defluit.
His ſtillis Euphrates erit vectigalis. Alioquin,
ſi ex corde non germinet Dei Verbum, im-
plebitur in nobis illud Prophetæ: Ecce enim
dominator Dominus exercituum auferet à Jeru-
ſalem & à Juda omne robur panis, & omne
robur aquæ. Nimirum Dei verbi annona exun-
dabit, ſed ſine robore vivificandi. Ezechiel Ezech-
jubetur priüùs comedere in mœrore panem, “ 18.
ut plenius mœſtitiam Iraeli indicat. Et egre- Marc. r.
diebatur ad eum omnis Judæc regio, & bapti- 5.
zabantur ab illo confitentes peccata ſua. Hæc
de Joanne Marcus. Peccata aperire, & nu-
dari, inſolens & perdifficile opus eſt, probri-
que plenum. Undè ergo tanta proclivitas in
populo hæc exequendi? Joannes ineruditus;
nemorum cultor, auſterus, quomodò tam citö
perſuaſit Pœnitentiam? Sequitur: Et erat Joan- Ibid. 6.
nes veſtitus pilis cameli, & zona pellicea circà
lumbos ejus, & locuſtas, & mel ſylveſtre ede-
bat. Circumamictus undique & ſaginatus poe-
nitentià Joannes, non multa dixit, ſed mul-
tùm. Dedit voci ſuæ vocem virtutis abundan-
tia cordis. Non attendo, quid loquaris, ſed Serm. 31
quam ex intimo loquaris pectore. Non habeat in Cant.
plùs oris, quam pectoris. Ex pectore debent
ubera prodire, & inhærere illi, non ipſum
converti in illa. Ex abundantia cordis os lo-
quatur. Hinc Seneca purpuratum Philoſophum
de divitiarum contemptu perſtrepentem iis
verbis irriſit: Magnificentior, mihi crede, ſer-
mo tuus in panno videbitur. Ut enim S. Hie-
ronymus ait: Accuſare avaritiam & Latro po-
teſt. Nihil facilius quam loqui Chriſtum, ni-
hil difficilius quàm Chriſtum perſuadere. E
ſolo corde flos iſte prodit. Erubeſcit quamvis
præclara doctrina, quam propria reprehendit
conſcientia. Dabis voci tuæ vocem virtutis,
ſi, quod ſuades, priùs tibi illud, cognoſceris,
N perſua-

Iſa. 3. 15

Matth.
12. 34⸗

Corredtis

4 Zuſto ſis.

146
perſuaſiſſe. Non ſolùm malè agere, & benè
loqui convenire non poſſunt, ſed vel malè egil-
ſe dicendi vim retundit. David, cùm voviſ-
n, l- ſet Deo prædicaturum ſe contrà peccatores,
Pl. 0.15. Docebo, inquiens, iniquos vias tuas. Ut à
fletu ſurrexit, ardore magno in impios inſiliit
Pſ. 5r. 3. exclamans: Quid gloriaris in malitia, qui po-
tens es in iniquitate? Tum, cùm illum crede-
res fulmina jacere in adulteros, in homicidas,
in ſuperbos, unos impetit ſuſurrones, & uſque
ad comminationem ſupplicii, mihil niſi de vi-
tio linguæ præfatur. Cur? Num hoc maximum
vitiorum eſt? Minimè. Voluiſſet ille quidem

Zelus a-
nimarum
voce ope-

perorare contra proditores, fornicarios, &O

parricidas, ſed, dum ſe meminit ejuſmodi fuiſ-
ſe aliquando criminibus obnoxium, erubuit illa
reprehendere, quorum ipſe reus fuerat. Eos
carpit ſceleroſos, quorum ſe novit non im-
IIa. 11.1. plicatum criminibus. Egredietur virga de radi-
ce Jeſe, & ſlos de radice ejus aſcendet: Et re-
quieſcet ſuper eum dpiritus Domini. Ut Flori
tuo, qui eſt Chriſtus, vitæ ſpiritus inſidat, fac
eum ê ramo ità prodire, ut & radice aſcendat.
Alioquin citò Flos iſte exareſcet. Breviter, Si
charitatem Dei in corde habes, etſi cum Jere-
mia balbutias, evelles, deſtrues, plantabis, æ-
dificabiſque. Si carueris Amore & Gratia, vel
Angelorum linguis inſtructus, æramentum e-
Eccl. 15. Tris. Non eſt, inquit, ſpecioſa laus in ore pec-
9. catoris. Cur? quia in ore eſt, non autem è cor-
Prov. r. de fluit. Et rursus: Fili, i te Ilactaverint pecca-
10. tores, ne acquieſcas eis. Non ait, venenum pro-
pinaverint, ſed ſi lac præbuerint; ne acquieſcas.
Quare? Quia etfſi aliquando bona loquantur,
tamen frigido loquuntur corde, & vim per-
ſuadendi non habent. Quos ſi audieris, veros
prædicatores non audies, & fruge fraudaberis.
Quid ergo agendum, ut Chriſtus pariatur? Con-
cipiendus eſt. Quidam, cùm de Deo ne co-
gitarint quidem, illicò de Chriſto loqui in-
choant, & putant ſe JEsM'illicò parituros. At
ſœtus, qui non diù latuit intrà viſcera, ſi emit-
Iſa. 7. 14. tatur, abortus, non filius eſt. Eece Virgo con-
cipiet, & pariet filium. Quid tum? Et vocabi-
u oa â nomen ejus Emmanuel. Quæ non peperit,
niſi poſtquàm impleti ſunt dies, ut pareret. Si
vis Deum parere, Deum concipe. Concipe lo-
quendo cum Angelis, Cellam incolendo, Vir-
ginitati excubando. Obumbrare Spiritu, ut
Solem parias. Argumentum autem ità partiri
poſlemus in tria puncta. Primò, Spiritu replen-
dum pectus efſe, ut verba vulnerent: hoc eſt,
Chriſtum concipi debere, ut edi poſſit. Huc
facit Gladius ex ore exiens, Paulus Chriſtum
circumferens, Charitas urgens Paulum, ut ab
oratione ad prædicationem deſcendat, de pe-
Ctore tuo. Joannes devorans librum, Ezechiel
bibens vinum in amaritudine. In ſecundo pun-
cto, eloquentiam mediocrem ſatis eſſe, ſi ex
pleno pectore effundatur, afferantur ſtillæ
mellis ex ore Sponſæ, Joannis Baptiſtæ præ-
dicatio & pœnitentia, Joannis Evangelium,
Jeremias balbutiens, & regna convellens. Pro
Eccl. 15. tertio adducantur in medium, Non eſt ſpecio-
9. 2 laus, Non habeat plùs oris. De Angelo-
rum linguis ſine amore Dei, Latro accuſans
Iſa. TI. . avVaritiam. In peroratione, LEogredietur Virga,
Matth. 1. Et, Ecce Virgo concipiet. Illud meminerimus,
eés⸗ De qua natus eſt JEU, non ſepulchro, ſed
Mariæ cunis inſcriptum eſſe. Cur? Quia ex illo
tempore concepit corde, quem deindè con-
cepit & corpore. Vis Tyro, Chriſtum aliquan-

Oliva

do parere? nunc illum concipe. Jam nunc par- Tract. 10. G
uriatur; inquit S. Auguſtinus, quod tunc in Joan.
naſcatur. Quod audivimus, quod vidimus o- 1e Joan. 1. i
culis noſtris, quod perſpeximus, & manus no- I. “
NRræ contrectaverunt de verbo vitæ. Vides, in- Lib. de
quit 8. Ambroſius, quòd ante velut mani- paradiſo.
bus quibuſdam perſcrutatus ſit Dei verbum, C. 12.
& poſtea annuntiaverit. Quidam cùm Cruci-
fixum ne tetigerint quidem, in aliorum pu-
tant cordibus inſerendum eloquentiaâ ſua.

it.
geln
n 1
Mr,
inenin
lee

Ueles,

Domine, ut videam. Luc. 18. 41.

Quidnam videre cupis? Nihil, præter me. Cogniti⸗
Enimverò, qui nihil non vident, ſe ipſos ſui.
quod mirer non vident. David à Nathan pio Cæcus E-
dolo circumventus, in raptorem ovis ſenten- vangeli-
tiam capitis ferebat, quam in ſe raptorem““-
fœminæ juſtius retorqueri non norat. Cui
Dei incerta & occulta patebant, non pate-
bat tanti ulceris ſanies. Audiamus, Angelo
Sardis quid ſcribatur. Ncio opera tua, quia no- Apoc.3.
men habes quòd vivas, & mortuus es. Si ſa- I.
nus haberetur, & febribus æſtuaret: magnus Conſeien-
error, ſed utcunque tolerandus. Si vivus di- d,
ceretur, & morti propior duntaxat eſſet, non qui noſtra .
omninò deciperemur. Mortuum verò vivum valners an
dicere, quanta deceptio? At ab aliis fortè aen ſenii. n ſe
vivus ferebatur, cùm eſſet mortuus, ipſe ve- us. h
rô ſe vitæ expertem non diffitebatur. Utinàam
ità contigiſſet. Sed heu! quot quatriduam,
& omninô putridi ſcelerum tabo, florere in
corde ſuo gratiam arbitrantur! Sed, ut videas,

11 ih
E, Niht
W let

Nune

1

Menim!

quàâm ſe quiſque non videat, attende de An- “ 1tthind
gelo Laodiceæ quid ſcribatur. Dicis, Quéd Ibid. 1777 alin
dives ſum, & locupletatus, & nullius egeo, & m. (o⸗
neſcis, quia tu es miſer, & miſerabilis, & pau- Ukliane t

per, & cœcus, & nudus. Si dixiſſet, dives fui,
vel, pauperrimuson ſum, aut, omnium non
egeo, ſed alicujus tantùm, mentiretur, ſed non
palmari mendacio. Nunc veròô, quis neget cæ-
cum nudumque ſeſe locupletem nulliuſque in-
digum jactantem non egregiè mentiri. Miſer,
nec miſer tantàm, ſed ſummè miſer, nec tan-
tùm ærumnoſus, ſed etiam pauper, & eò
paupertatis adductus, ut induſio careat, nec
uno tantùm, ſed utroque captus oculo bea-
tum ſe credit. Uſque adeò in metiendis ærum-
nis noſtris ad inſaniam uſque caligamus. Quid, n.
quèd miſeriam noſtram ne tunc quidem co- intlie
gnoſcimus, cùm eam cognoſcimus? Filius 4
ille prodigus, poſt diuturnam cæcitatem, in

, Clabenn

ann!.

ſe reverſus dixit: Quanti mercenarii in domo Luc. 1⸗ ſero Alr
Patris mei abundant panibus! ego autem bic 7. Annt
Jame pereo. Quis non credat, innotuiſſe illi *
ſœditatem ſuam? Verùm non patuit. Qui ſe “ä
famelicum duntaxat credidit, is à Patre mor- y. Krm

tuus appellatur. Frater tuus hie mortuus erat, lbid. 32.
& revixit. O quot coràm Patre ſeſe Tepidos
inclamant, quibus inſuſurrat in aurem Pater:
Non modè tepuiſti, ſed friges: nec ſolùm
langues, ſed mortuus es. Neque enim tenta-

ris ſolùm, ſed ruis.

Dicis, quòd dives ſum, & locupleta-
tus, & nullius egeo, & neſcis, quia
tu es miſer, & miſerabilis, & pau-
Per, & cæcus, & nudus. Apoc. 3.
17.

Cum tanta exprobraverit paupertatis & æ-
rumna-

4, lze⸗
et. Ab
et min
t lenn,
Vverd m
d Aüler,
m,ier.
atu Nira
Gindni,
0, ME 6
el, unt
ende belr

4, Gal
volnimn
etat,einn

upe 1e
ſ1 Caret
ns lot
etiencisa⸗
ganm
o guihn⸗
cimus! k

Apoc. 3. rumnarum argumenta, quid expectatis? Se-

quitur: Madeo tibi emere à me, aurum igni-
tm probatum, ut locuples fias & veſtimentis
albis induaris, ut non appareat confuſio nudi-
tatis tux, & collyrio inunge oculos tuos, at
videas. Quis talia expectaſſet? Erravit ſanè
Angelus Laodiceæ, quèôd ſe divitem dixerit;
cùm pauper & nudus eſſet. At erravit, niſi
fallor, graviùs, qui nudum inopémque ad au-
ri mercimonium invitat. Quo enim emat aurum,
qui nec veſtem emere poteſt, quàâ tegatur. Si
diceres, Aurum à me pete, cùm pauper ſis,
non vana eſſet adhortatio: At egentiſſimum
hortari ad comparanda, quæ ſunt præſtantiſ-
ſima, nônne irriſio eſt nuditatis ejus? Emere
à me aurum? Dixiflet, vel argentum. Quid
ergo ad hæc dicemus? Nimirùm, licèt inops
nuduſque, Dei ſermones audierat. Hi porrô,
argentum ſunt igne purgatum, egenumque lo-
cupletem faciunt. Nemo ad Dei verba non pau-
per accedit: nemo ab eis non locupletatus re-
cedit. Quare, cùm audieris ſermones Dei,
d aude, nihilque tibi arduum putato. Licèt nu-
Laryß op. dus, licêt cæcus, & videre poteris, & fulge-
timi fät. re. Niſi fortè dicamus, in quavis inopia con-
ſtitutis nunquam arbitri deeſſe Libertatem,
quæ cum gratia ſufficit, ut aurum emat à
Domino. Vel denique auro coëmendo inopes
etiam, ſufficere dicamus, quòd impiiſſimi re-
pentè, ſi exſur gant, optimi poſſint evadere. Ut
propterea non pretiofis duntaxat Præſul tamn
miſer indumentis circumtegatur, ſed albis.
Nullus enim tam pauper eſt, in quo non tan-
tuùm theſaurorum inſit, quantùm ſatis eſt ad
Coznitio emendam ſanctitatem. Suadeo tibi emere à me

18.

Verbum
Pei.

Sermo
Spiritua-
lis divi
tem facit.
Gratis

ſoi. aurum. Quo pretio, ſi nudus ſum? hâc ips
profeſſione paupertatis tuæ. Si te noveris ino-
pem, ditaberis. Cognitio nuditatis tuæ, pre-
oeraie tium eſt opulentiæ meæ. IIlud, poſtremo lo-
Dei q co, rejiciendum non puto, ſi cenſuerimus, à

vocstioni Deo tradi aurum gratiæ ſine pecunia, quæ
D tunc ſolvatur, ſed, quæ poſtea exigenda cum
pervore. Gœnore ſit. Quid dedit Paulus, cùm vocatus
eſt, tantùm igniti auri recipiens? Nihil pla-
nè, cuùm miſerrimus eſſet. Ergo gratis accepit?
Imèô charius emit. Vide, quomodò deindé ſe-
ſe impenderit.

Noluit intelligere, ut benè agerer. Plal.

35. 4.

Ohtinati. Nemo Adæ ſcelus incuſet. Non enim ærum-
der en narum noſtrarum coloni ſumus. Monemur ,nec
e, Teſipiſcimus. Terremur, nec timemus. Cæ-
Num.25. Jimur, & perimus. Morimur, & peccamus.
Reni,. haraonis duritiem quis ignorat? Zambri „
zia diffez. Ctumn paſſim fornicarii contrucidarentur, ad
lis. Moabitidem ingrefſſus eſt, gladio Phinees con-
Peezati trucidandus. Ubique graſſante ſupplicio, de
damna. ſcelere cogitavit. At Voluptatis rapax illicium,

Daf, i & peregrinantium furorem Princeps tantus e-
perdin,, udere ſe poſſe non diffidit. Quid Baltaſſar?

uneſtis characteribus conſternatus , ubi à
Daniele intellexit imminere ſibi excidium, ne
unam quidem profudit lacrymam: & tertium
à Rege proclamari juſſit eum, à quo vita e-
Dan. 5. jus fuerat conclamata. Nulli deſumus, vel in
funere, miſi nobis. Proſpicimus aliorum ho-
noribus, noſtram negligimus ſalutem. Et qui-
dem, Ccùm apices illos vidit, non eos intelligens,
tremere coœpit totis propemodum artubus:
Ethicæ Comment. Lom. V.

Stromatum, Lib. ILI. 147

cùm verò didicit per eos ſibi portendi calami-
tates omnes, ac ſi felicitatem omnem prædi-
xXiſſent, ne palluiſſe quidem, non fleſſe, non
ſe armaſſe fertur: ſed Danielem ornavit. Di-
ces, fortè non credidit Damieli. Imô credidit.
Uſque adeò, quæ initio extimuimus, ea mox
ne cogitamus quidem. At Idola colebat, & Deo
fortè non credidit. Quid Cain? Noônne à Deo
monitus ne peccaret, conſurrexit in fratrem?
Sed furebat, ſed perduellis vixerat. Heli non-
ne Senex, & Sacerdos erat ?* Tam ſerias Dei
minas num pœnitendo mitigavit? Nec filios
coërcuit, nec ſe correxit. Philiſthim, cùm co-
gnoviſſent Arcam Dei illatam caſtris Hebræo-
rum, dixerunt: Venit Deus in caſtra. Et in-
gemuerunt dicentes... Væ nobis. Quis nos ſalva-
bt de manu Deorum ſublimium iſtorum? hi ſunt
Dii, qui percuſſerunt Wogyvptum omni plagu in
deſerto. Quid expectatis? Inducias illos petiiſ-
ſe? Receſſiſſe in urbes ſuas? Deo litaviſſe ? Au-
dite verba proximè conſequentia. Confortami-
ni, & eſtote viri, Philiſthiim: confortamini,
& bellate. Balaam, etiam poſt vocem Jumenti
& Angeli, etſi non maledixit Iſraëli, quia non
valuit, non ſemel tamen adniſus eſt „ ut male-
diceret. Petrus diſertè à Chriſto intell git ſe de-
fecturum: nihilo minus, orationis tempore,
quaſi certior ſactus eſſet de triumpho, ſtertit.
Monetur à Chriſto, ut contrà tentationes ſeſe
obarmet, pleniùs obdormit. Irruunt milites
multi, & haſtati. Tunc Petrus, qui, ſi reli-
qui conſtitiſſent, aufugere debuiſſet, ob vati-
cinium de futura ejus trepidatione: cæteris hac
illac fugâ dilapſis, ſolus perſtat: nec perſtat
tantùm, ſed ferrum ſtringit, ſed in cohortem
inſilit, vulnerâtque non gregarium quemvis,
ſed Pontificis ſervum. At Chriſtus captus
nondùm fuerat, in eo ſperavit. Eo vincto cæ-
ſoque, ad Aulam properat. O triumphum!
Imô, 6 luctum! Militem cecidit, ſed coràm
ancilla cadet.

Vitis frondoſa Hraël, fructus adaqua-

tus eſt ei: ſeundum maltitudinem fru-
tus ſuts multiplicavit altaria, juataà
ubertatem terræ ſuæ exuberavit ſimu-
lactis. Oſe. 10. I.

Damnanda fertilitas, quâ Religio ſterileſ-
cit: quot pampini, tot ſcelera: quot botryo-
nes, tot idola. Malo eſurire, quam perire.
Planè und ſatione & felicitas, & flagitium ſe-
ritur. September apud Hebræos Ethanim di-
citur, id eſt, Menſis aſperitatum. Aliqui ità
appellatum putant, quòd tunc tranſacto æſtu,
& imbres & fulmina ruant. Ego veròô credide-
rim indè dictum Menſem aſperitatum, quòd,
ubi Abundantia & Vindemia exundant, ſcele-
ra, & Calamitates non deſint. Cùm exundaret
Manna, vermes quoque ebulliebant. Ubi paſti
ſunt, ibi fornicati ſunt. Ni dives fueris, non e-
ris immunis à delicto. Ideòô Eucherius aiebat af-
fines vel nomine divitias & vitia. Sed quid di-
co opes? vel victui neceſſaria peccatis contermi-
na ſunt. Ideò Chriftus, cùm docuiſſet peti pa-
nem, docuit etiam veniam poſtulari. Panem
noſtrum quotidianum da nobis bodie: Et dimit-
te nobis debita noſtra. Quaſi Panem habere ne-
queamus, quin prævaricemur. Conſequens e-
rat, inquit Tertullianus, ut in poſtulato pane,
etiam clementiam ejus precaremur. Plùs eſt, quod
2 adjicit

I. Reg. 4.
3.

Num. 25.

§. Petrus.
Confiden-
tia in ſe,
Diffiden-
tia ſui.

Felieitas
noxia.

Eccl. 1I.
10.

Luc. 11.

—
7

De orat.
Domin-

148
adſicit S. Sixtus in Ep. de Caſtitate. Sola co-
gitatio de rebus ſæculi hujus, perfectioni ine-
5. Cor.7. Ptos nos efficit. Ideò Apoſtolus Innuptam,
quòd cogitet quæ Dei ſunt, Sanctam nomina-
vit, & corpore, & ſpiritu: Nuptam verò co-
gitantem mundana, nec corpore ſanétam ap-
Pellavit. De Sanctitate; inquit, utriuſque par-
tis penitùs ſiluit.

Amen dico vobis, quia unus voſtrinn me
traditurus eſt. Matth. 26. 21.

Cognitio Quid Apoſtoli hæc audientes? Ludendo
ſui. Piff- hæc Dominum prædixifſe putaverunt? Inter
en e Apoſtolos proditorem? Quis credat? Si di-
militas Xiſſet, Unus veſtrüm mentietur: unus tepi-
rarè per- diùs me amabit; unus veſtrüm recedet à me:
durant in vix credi potuiflet. Quomodèò credi poteſt tan-
znimo. tum de Apoſtolo, cui dæmonia ſubjecta fue-
B⸗ ene rant, facinus atque flagitium? Credidere ta-
Dei qui; men;, nec credidere ſolum, ſed quiſque ſe
que ad ſe Ccredidit à Domino deſignatum. Et contriſtati

rrahat. valde, ow perunt Jinguli dicere, Numquid ego
Matth. ſiun, Domine? Quam benè norant lutum ſuum!
Quam feliciter fragilitatem ſuam intelligebant !
Nemo ex eis non timuit, quin Dominum ipſe
eſſet proditurus. Sed heu, quam citò de nobis
celſiora ſentimus, quique modò nec tutos nos
. Putabamus aà flagitiis, immunes fore nunc præ-
Ibid. 31. Rimiteas à nn . n Jioit iji, T.
Propoſitæ itiimus à nævis. Audi: Tune dicit illis Jk-

reiinenda VS. Omnes vos ſcandalum vpatiemini in me,
2 ſe quiſ- in iſta nobte. Et ne ſibi minùs fiderent, quod

Tue ſter prædixerat, Prophetarum confirmat teſtimo-
e E nio. Scriptum eſt enim, inquit, Percutiam Pa-
Sizens ſtorem, & diſpergentur oves gregis. Quid Pe-
n sàà Pro. trus? O portenta! Qui ſe non alienum pu-
ditiene tavit a ſummo Proditionis ſcelere, levi ma-

credimus, culà titubationis, & ſcandali afflari poſſe non
i caen ſibi perſuaſit. Et oumnmes Jeandalisati Fuerint
zitabatu. in te, ego nunqudm ſcandalizabor. Et quò plu-
ros priſju. ra & deteriora Chriſtus prædixit, eô ſubli-
mimus, miora de ie ſpopondit Petrus. Nec Petrus tan-
ſed Jalli- tum, ſed omnes prorsus Apoſtoli. Etiæmſi o-
Marc 14 Portuerit me mori tecum, non te negabo. Rimi-
27. liter & omnes diſcipitli dixerunt. Somniamus
Matth. hæc, an audimus ?* Proditeres vos futuros
26. 33. non diffitemini, & ſcandalizandos abnegatis.
Ibid. 35. Camelos deglutitis, Cyminum decimatis? Ita-
Be s ne? Nimirùm, non farò, in minimis fuper-
a. bimus, qui in maximis deficimus. Nobis blan-
Religioſi dimur abſtinenti4 gutturis, conſcii tumoris no-
vita ſan- ſtri: & fortè aliquando, rei non ſervatæ pu-
&ioris non dicitiæ, quòd ſilentio ſubdamur, & tegamur
5. aala,it. panno, ſpermimus innocentes, quia humi cu-
bamus, erigimur ſuprà nubes, Irides Stellaſ-
que calcaturi. Meminerimus Sponſum, non
Rubum eſſe, ſed Lilium, non Sylvas intrare
ſed Hortos, non Sulphur ſpirare ſed Aroma-
ta: ut ſciamus Anguſtias illi cellularum no-
ſtrarum placere quidem, ſed ei minimè diſ-
plicere latitudinem Domus cedrinæ, in qua
David pfallit: cümque nos ronchos emittamus
in cilicio & ſtoreis, in lecto & ſtragulis, Rex
quidem, ſed, Vir doloris lacrymas profunde-
bat. Ille in aureis patinis pani cinerem immiſ-
cebat „ nobis interdùm cupientibus favos in o-
lere. Non Faba eſt regnum Dei, ſed cordis
frugalitas, quà licet eſurire in Apolline, ſine
Qua potes eſſe ganeo in Lautumniis.

Oliva

Di ignoras te, 6 pulcherrima inter mu-
lieres, egtedere „ O ahi poſt veſtigia
gregum. Can. 1. 17. .

Undè indignatio tanta? Undè minæ inter Oé Taleta
oſcula? Undé ex uberibus fella? Nimirtun , Wediocria
cum pulcherrima eſſet, neſcivit decorem ſuum. Latitia
Lucifer ideò beriit, quòd nimiùm noverit ſuos Gdi,
fulgores: Hæc perichtatur, quòd nitorem 4..
ſuum parùm norit. Perfuſa enim oleo nom-
nis, ſaginata uberum lacte, recreata fragran-
tià unguentorum, introducta in cellaria Regis,
adhuc ſibi aliquid deeſſe credidit, undè & ex-
clamat: Nigra ſum, ſed formoſa. En quomodò Can r.4.
cùm ſe decoratam negare non poſſet, mihilo Sririma-
minùs tamen nigredinem pulchritudimi præfe- H
rens, prius dolet, quam exultat. Nonne tibi 24. Tege
videtur Sponſæ non abſimilis, is, qui à Deo Seientis
fide, vocatione, Sacerdotio, contemplatione ne ſpiri-
ditatus, quòd minus feliciter Ariſtotelis orga- e.
num intelligat, ſeſe clamat, æſtimatque inſe- agtee
licem. O pudor! In tanto gemmarum pretio mleran-
meminiſſe potes unius maculæ? Moyſes impe- du.
ditioris linguæ loqui nequit ad Reges: num do-
luit? Paulus vilis præſentid, ſermonéque impe-
ritus, num ideò à Deo ſe credidit deſtitutum?
Imo veròô ubique gratias agit Deo ſuo. Quid
gratias agis, Paule, qui Philoſophiæ laureâ ca- Flieitas;
res, qui tentoria elaboras „qui inter Senatores veræ.
terræ non conſides, qui peripſema Mundi fa-
Etus malediceris & exulas? Vocavit me in ad-
mirabile lumen ſuum, & in Evangelium ſegre-

4 . . 6 . Vocationis
gavit. Liceat mihi cordis mei vulnus, iis verbis eneſeig
aperire. Væ vobis, Phariſæi, qiti decimatis men- Lucs II.

tam & rutam, & omne olus: & præteritis judi- 42.
cium & charitatem Dei. Videas interdum non Religionis
ſine lacrymis agentem Deo gratias, quòd ſibi felicitar.
adfuerit in pomeridiana diſputatione, vel in
declamatiuncula matutina, cujus benefici obli-
viſci non poteſt, qui ob gratiam vocationis,
ob donum orationis, ob lucem fidei, vix cur-
ſim Deo retulit gratias. Pro minimis maxima
feferuntur, pro maximis ne minima quidem.
Audi Davidem tibi quàm diſſimillimum. Bene- Pſ. 102. 1.
dic anima mea Domino, inquit: Non os, ſed
animam ad pfallendum excitat: Nec eâ con-
tentus addit: Et omnia, quæ intrà me ſunt, no- lbid
mini ſancto ejus. Benedic anima mea Domino, bid. 2.
& noli obliviſci omnes retributiones ejus. Et quid- Zlierna
nam commemorat; Goliam fortè dejectum ? fantum.
æſos Philiſthæos? Pendentem & quercu Ab-
ſalonem? Irruentem in enſem Saul? Foœdus
ictum cum Jonatha? Inungentem ſe Samuelem
ad regnum? Sequitur: Qui propitiatur omnibus Ibid. 3.
iniquitatibus tuis: qui ſanat omnes infermitates
tuas. Toto deinceps Pſalmo hoc tantùm in ſe Pœniten-
collatum beneficium commemorat. Haud ita tia.
mirum videri id poſſet, ſi præmiſiſſet à ſe
laudatum iri Deum ob unam, aut ob prima-
rias retributiones, ſed cùm omnes omninò re-
tributiones Domini exaltaturum ſe profiteretur,
ſolam ſcelerum expiationem depromit: quo
ſanè nos docuit, nec triumphum, nec regnum,
nec hæredem à ſe reſpici, dum ea expendit,
quæ ſalutem cordis ſtabiliunt. Woli obliviſci Ibid. 2
omnes retributiones ejus. Qui propitiatur omni-
bus iniquitatibus tuis. Cum Machabæi, duéto-
re Judà, hoſtes Iſraëlis profligaſſent, nec ſe-
mel de eis victorias ſplendidiſſimas retuliſſent,
vix ceciniſſe perhibentur. At ubi inſtaura-
⸗ tum

M
in/ gi⸗
. 1
Sikd
zn len
unnet/

tum eſt Templum „& erectum Altare . inſo-
nuere tubis, citharis, cynaris, cimballſque.
1. Mach. Nimirum, vel mihitares viri intellexere, lon-
gè præſtantiora eſſe, quæ ad animarum ſalu-
tem, quàm quæ ad nominis gloriam referun-
tur. Ideò Dominus, cùm Iſraëlem conteſta-
Exod.20. retur, ait: Ego ſum Dominus Deus tuus, qui
1. eduxi te de terra Egypti. Nota, neque affli-
catio. Ctam Ægyptum dicit, neque demerſum Pha-
uis beneß- raonem, neque fugatos Pherezæos, neque tra-
ciam. ditam Terram lactis, neque demiſſas & cœlo
Coturnices, neque præparatum in Cœlo Man-
na: ſed hoc tantùm memorat, ad immolandum
ſibi, ex .Ægypto eos evocatos. Quid, quòd ne
opes quidem commemorat, quibus onuſti il-
linc exiere. Ut videlicèt inter Dei beneficia
illa potiora exiſtimemus, quæ æternitatem
plal. 14. ſpectant. At, inquies, ſcriptum eſt, Et edu-
37 xit eos cum argento G auro. Ità eſt: Sed ibi
Propheta, hic Deus loquitur. Beata Gens, cu-
Pl. 3212 . . . .
jus éſt Dominus Deus ejus. Non beata, cui hæc
ſunt: non beata, quæ Scribis & Legiſperitis
ornabatur: non beata, quòd Regibus & Du-
cibus floreret, quòd polleret imperio, quòd
pace frueretur, ſed quòd Deum noſſet. Hæc
beatitas iis ſuppetit, qui ſe tamen non beatos,
ſed calamitoſos vocant, quòd licèt Deum no-
rint, ignorent circulos Archimedis, nodos A-
riſtotelis, præcepta Oratorum, Poëtarum de-
licias, Regum ſcita, laureas Triumphantium.
Quamquàm mœrere eos dixerim, non tam,
quèd ignorent, quaàm, quòèd ignorentur. Mul-
ti enim ſciunt, ut ſciantur. Vereor, ne multi,
qui, quòd non quinque talenta, ſed unum
duntaxat receperint, negotiari recuſant, defoſ-
Zulhat 84 humi pecunià Domini ſui, infodiantur dein-
medioerig dè in tenebris, & in umbra mortis. David à
Deo primuùm non haſtâà, ſed fundâ inſtructus,
ed & prælium inire non erubuit, & proterere
Gigantem non dubitavit. Salomon non tro-
. phæa, ſed prudentiam optavit. Sponſa nec
m prudentiam, ut regnaret, petivit, ſed Oſcu-
ſcli ur lum cupiit, ut contemplaretur. Planè ſitis iſt-
nimnus hæc Talentorum non placet.

4.

anumn i
loylesir,

dekinmm
e0 ſ. ſl

hie ie

Conſcidiſti ſacoum meum, & circumde-
diſti me lætitid. Ut cantet tibi Gloria
4 mea. Pſal. 29. 12.
nes!
reialig⸗
e efn
egen

8. Fran- Cujus eſt imago hæc, & ſuperſcriptio, niſi
eiſci Stig illius, quem Pater ſignavit characteribus Fi-
mata. lii ſui? Dicta ſunt hæc à David, ſed de Fran-
ciſco prædicta. In tria veluti capita dividi
poſſet argumentum. Primum, de Confciſſio-
ne ſacci: Secundum, de Lætitiæ amictu: Ter-
Pfzg. rz. tuum, de Gloria occinente Deo. Conſcidiſti
Jaccum meum. Nihil non plenum in his verbis.
Conſeidiſti. Nempè non militaris furor, non
Tyrannorum feritas, non amor gloriæ, ſed
Jrsos horum vulnerum artifeæ eſt. Nulla vul-
nera tanto artifice gloriantur. Ipſa vulnera Chri-
ſti, ſi ſanguinem ſpectes, Franciſci vulneribus
antecellunt, ſi architectum, eis pretioſiora non
ſunt. Invidia Jns'M attrivit „Franciſcum A-
mor perforavit. Rutilant in membis Petri cla-
orutmn cicatrices: ſed Nero eas impreſſit. Spon-
ſa charitate fortè ſauciata eſt, ſed vigilum ma-
du Pranciſcus amore ſaucius, ſed ope Cheru-
⸗“ Säria i ſaccum. Non omnibus caro pro
eui pleriſque caro pro purpura eſt. Qui
im carnem ſuam in deliciis enutriunt, pro-
Ethieæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. IX.

149

fectò his non ſaccus, ſed holoſericum corpus
eſt. Caro Jus, ſitientis ſupphicia, ſaccus dicta
eſt ab Auguſtino, qui in illud Job, Terra da- Job-9 24.
ta eſt in manus impii. Caro, ait, data éſt in po-
teſtatem Judais. Et hoc proptereàâ, ut quaſi ſac- Tract 28.
culus conſeinderetur, ut noſtrum pretium mana- in c. 7.
ret. Quid? quòd non ſolùm ſaccus fuit Caro Joan.
Franciſci, quèòd eam crucifixerit cum vitiis &
concupiſcentiis, ſed ſaccus fuit, & illius fuit.
Conſcidiſti ſaccum meum. Etiam ex iis, qui cru- Mortif-
cifixere carnem ſuam cum vitiis, eämque ex æzario cor-
holoſerico in ſaccum convertêre, plerique ſac- Poris.
cum geſtant, ſed non ſuum. Non enim impe-
rant carni licèt nudatæ, licèt jejunæ, licèt a-
reſcenti præ luctu, ſed à carne ſubiguntur. Ser-
vitur interdum corpori, etiam ab hoſtibus cor-
Pporis. Audiuntur, vel in eremo, voces ſuſpi-
rantium ollas carnium. Franciſcus carnem in
ſaccum vertit, & eam domuit, ſibique ſub-
ſervire coëgit. Et circumdediſti me lætitidâ. Non Ibid.
peccavit Job labiis ſuis in ulcere ſuo. Hoc pa-
rùm eſt. Paulus exultavit in verberibus: ſed,
eorum tam exacta ſupputatio, nonnihil ſuſpi-
cionis injicit, non omminò dolore caruiſſe.
Quinquies quadragenas, inquit, und minus ac- z. Cor.
cepi. Sponſa ipſa, etſi ſuſtinet militum vulne- II. 24.
ra, vociferatur tamen: Vulneraverunt me. Can.5. 7.
Franciſcus in conſciſſione ſacci lætitiâ circum-
datur. Et Paulus quidem clamat: Superabun- * Cor. 7.
do gaudio in omni tribulatione meâ. Ubi Chry- 4.
ſoſtomus animadvertit, non ſolùm gaudere
illum, & abundare gaudio, ſed ſuperabun-
dare. Tamen, niſi fallor, majora latent in
verbis Franciſci. Cireumdediſti me lætitiâ. Pau-
lus enim diſtinguit inter noctem & diem: Læ-
titiam novit & Tribulationem. Ac ſi dicat:
Foris Compedes, intùs Lilia: Vulnus in car-
ne, Gaudium in corde: Nero vincit, Ego
vinco. Carnificis ſunt verbera, Pauli eſt in pais sro
verbere exultatio. Sed Franciſcus ipſa vulnera Chriſto.
exultationem ſuam interpretatur. Conſcidiſti
ſaceum meum, & cireumdediſti me Iætitid. Tu, Mertik-
qui vulneraſti, tu Me beaſti. Non Ego gau- 11Ü⁹num
deo, & Tu vulneras: ſed vulnus tuum Ilæti- Rlis
tia mea eſt. Quod David aiebat de tenebris
ſuis, hoc Franciſcus affirmabat de plagis ſuis.
Clamabat ille, Nox illuminatio mea. Non lu- Pſ. 138.
men fulſit in tenebris, ſed ipſa Nox Lux mi- II.
hi eſt. Ità Franciſco præ ſiti patiendi plagæ ſe-
mina ſunt gaudii, imò ipſummet gaudium ſunt.
O quanta amoris vis, quantus ardor patien-
di, quando vulnera, & Hvor, & plaga tu-
mens vertuntur in exultationem! U cantet ti- Pf. 29. 1 3.
bi Gloria mea. Proh medullam Charitatis!
Vulneratur, & lætatur. Exultat, ſed imme-
mor ſui. Non præmium ſpectat in plaga, ſed Bona oc-
Dei gloriam. Et Gloriam, quæ Deo canit, cultanda.
ſuam putat. Non ad oſtentationem circumfert Gloriæ
ſtigmata, ſed tegit. Plùs ſtupeo Franciſcum ααa “
latentem, quam vulneratum. Nemo accendit gamili
lucernam, & ponit eam ſub modio. Unus tas.
Franciſcus Solem geſtat, & obtegit. In tanta
ſtigmatum luce noctem ſibi Humilitas fabri-
catur. Plerique, ſicut Moyſes exaltavit Ser-
pentem in deſerto, ità & ipfi, ſi Ligno Do-
mini ſuffigantur, ſuam Crucem circumferunt;,
eaâmque, ut olim à Philiſthæis deducebatur
Arca, Urbibus paſſim univerſis oſtentant. Fran-
ciſcus, totus in Crucem abiit, & ideò latet:
tunc primum eum piguit deſponſatæ à ſe nu-
ditatis, maluiſſet tunc indei duplicibus, ut
fulgor vulnerum ſuorum tegeretur. Alias mori
N 3 cuput

n

—

150
cupiit pro Chriſto. Nunc & vivere optat,
quia vivit in Cruce cum Chriſto, & expetit
præſepeliri, ne oculis hominum effulgurent
plagæ. Plus reformidabat ſpectatores, qui ſe
mirarentur, quàm carnifices, qui ſe lacerarent.
Cur Angelus, qui me vulneravit, unam ſal-
tem è ſenis alis non mihi commodavit, ut Cæ-
ſus fugerem trans mare Thracium. Pudet ap-
parere vulneratum, plúſque me conficit laus,
quàm vulnus. Latebræ aſylum unicum eſſe poſ-
ſunt Cruentati à Domino Franciſci.

Ne forte egrediatur, ut ignis, indigna-
tio mea, & ſuccendatur, & non ſit,
qui eatinguat. Jer. 4. 4.

Metuenda Ira, quæ, ſi ſuccendatur, reſtin-
Temor Sui non poteſt. Quot pro uno Abſalon inter-
Dei ceſſere ?* Thecüitis peroravit, Ipfe oravit,
Pater ignovit. Verùm, licet imperaverit Rex,

Dei ira.

5 „* — . .
oteiz. ut ſibi puerum ſervarent, tribus confofſus ja-
ram va- culis pependit è quercu. Sic perit, quem

naæ. Deus juſlerit mori. Abraham interceſſit pro
Sodomis. Arſere. Moyſes peroravit pro popu-
lIo. In eremo cecidit. Damiel eleêëmoſynis re-
dimenda curavit ſcelera Nabuchodonolor. Ut
bos mugiit. David pro infante quamdiù ge-
muit? Mortuus eſt. A Semei gladium ſuorum
& ſuum avertit David: verùm tranſgrefſor ille
confinii ſibi præſcripti, cædis ſuæ author fuit.
Saülem quoties David ſervavit? In eniem ſuum
irruit. Angelus reduxit Agarem, Abraham
etinere ſtuduit. Omnia fruſtrà: ejecta eſt cum
Spei ni- filio. Penè dixerim, Iram Dei ne ab ipio qui-
mia pec- dem Deo extingui poſſe. Signavit Cainum,
cautium ne feriretur: trucidatus eſt à Lamech. Non eſt
Prov. 21. onſilium contrà Dominum. Nullà loric4 prote-
30 % gljimur à ſagittis Domimi. Væ illi, cui Domi-
Tancio- Zin ur 4 agittis 6 c. on
natores hus Iraſcitur. Miror ego tot reperiri, qin vio-
blandi. las & lilia prædicunt de illo furore, qui, ſi
arſerit, nec conſumi poteſt, nec poteſt non
conſumere.

Domine, ut videam. Luc. 18. 41.

Ccus E- Quid vis videre? Nihil aliud præter te,
vangeli- Domine. A te peto, ut te videam. Quis enim

5. te videt, & moritur? Imò, quis eſt homo,

.. 2
Ss vitt qui vivat &α non illicò moriatur, ſi Te non
viderit. Vivere eſt, videre Deum. At quis
Romæ Deum non novit? fortè pPerditi Hebræi?
Jerem. Utinam ſoli illi. Audi: Vaſtata eſt terra... QOuia
4. 21. RKultus populus meus me non cognovit. Audi.

Iſa. 5. 13. Proptered captivus duèlus eéſt populus meus,
r. oan 3. Jtiæ non habuit ſcientiam. Audi: Et omnis,
6. ui peccat, non vidit eum, nec cognovit eum.
Non ſoli Gentiles Deum ignorant, ſed etiam
in populo Dei non deſunt, qui Deum & ſa-
tentur, & neſciunt. Peccas? Deum neſfcis.
Sed Iſraëlita ſum, ſed Levita ſum, ſed Sacer-
dos. Etſi eſſes Epiſcopus animarum noſtrarum,
neſcis Deum, ſi ſcelus non neſcis. Omnis, in-
quit, qai peccat, non vidit eum:- at hoc non
magnum eſt: nec cognovit eum hoc porrò me-
tuendum eſt. Hinc fortè Petrus, cùm innocens
Matth. Primum interrogaretur de Chriſto, ait: Neſ-
26.71. cio, quid dicis.
Ibid. 73. Ancilla reſpondit: Non novi hominem. Nimi-
rùm antequam peccaret, Norat Filium Dei,
poſt flagitium Ignorat. Sed non ſoli idololatræ,

aut ſoli peccatores Deum neſciunt, ſed pleri-

Rursùs interrogatus ab aha

—

Oliva

dque etiam ex ijis, qui non ruêre, palpant ſicut
in tenebris. Ahus enmm Deum ſibi fingit ira-
rum plenum, cùm ſit Pater Miſericordiarum.
Alius putat Deum Hagitis indormire, cùm red-
dat peccata patrum in quartam & quintam ge-
nerationem. Is Deum novit, qui ſcit eum præ-
ſtoò eſſe redeunti, & abeunti minacem eſſe. Et
hoc illud eſt, quod poſtulat Cæcus, quaſi di-
cat: Domine, dum te hind audio impiis inexo-
rabilem, hinc ſcelerum oblivioſum, ne aut
deſperem, aut præſumam. Oſtende faciem
tuam, ut ſim ſalvus. Quale ſupplicium manet
neſcientem Deum: Qui ignorat, ignorabitur.
Qua ratione Deum videbimus? Mundando
Cor. Beati enim Mundo corde, Juoniam ipfi Matth. 5.
Deum videbunt. Cor autem Fide mundatur. .
Quod autem ſignum, cogniti à nobis Dei? Si
Mandata ſervemus: ſi illum Miſericordem qui⸗
dem, ſed & Juſtum fateamur. Audi: & io eum, Toan. .
& ſermonem éjus ſervo. Audi iterum: In hoe
glerietur qui gloriatur, ſeire, & noſſe me. Quia arem;.
ego ſum Dominus, qui facio miſericordiam &
Judicium, & Juſtitiam in terra.

Eoce ego lactabo ezm, & ducam eam in
Jolitudin m: & loquar ad cor jus.

Ol. 2. 14.

Lactat, ſed parvulum. Ducit, ſed non ra- Exereiiis
pit in ſolitudinem: loquitur, ſed ſi cor ha- piritua-
beas. Ergo Tria hæc neceſſaria ſunt Animæ ¹“.
Deo vacaturæ: Simplicitas, Solitudo, & Cor.
Sed heu quot è& Religioſis clamare poſſunt!
Ouanti mercenarii in domo Patris mei abundant Luc. 15.
banibus, ego autem hic fame pereo. Duùm enim 17.
filii hujus ſæculi apud nos Deo fruuntur, plo-
rant, fuſpirant, epulantur Agnum ſine macu-
la, Domini geſta meditando; Filii forte Cru-
Cis, quamvis rari ſimi, Exercitiorum ſpiritua-
lium tempore, alquando convivunt süibus,
& glandes mandunt. Nimirùm illi Scripturas
evolvunt, hi Poétas aut Philoſophos terunt,
imèô, ut veriùs loquar, teruntur in ſophiſma-
tis & fabulis. Ahi verô ſi non es impudentiæ Renova-
proſiliunt, ut Poêëtis inquinent ſancta: ſaltem 'io voto-
ilium imitantur, qui dicebat: Amice, com- m.
moda mihi tres panes. Non enim dilatant cor ruc: 1i.
Domino, ut illud impleat: non cum Paulo
exclamant: Domine, guid me vis facere? ſed Act. 9.6.
Præſcribunt Deo littus, quod tranſgredi uon
poſſit. Tres panes, & quidem commodato ,Fer vor &
petunt. Verùm Inſipientiæ cosna iſta eſt: Nam ires
Sapientia lautiùs epulatur: Miſcet vinum, al- Ererci.
tilia, vitulumque occidit. niors ſie-

Stzibus.
Novate vobis novalg; & nolite ſerere

Juper ſpinas. Jer. 4. 3.

Multi arant, ſeruntque, ſed non ſibi. Fa- Aser al-
miliæ ſerunt, filis, nepotibus. Oamentiam! e.
4 . . . Electio
Tu laboras, ut alius metat * His David illu- Seanes⸗
dit illis verbis: aturati ſunt ſiliis. Et quoniam Pplro.14,

non rari, ſed permulti ſationem aliis profutu-

ram inchoant, ideò hortatur Propheta, ut Labor ſs-

novale novemus. Tertulliarmus lib. I. cap. 20. ularium.
contra Marcion. legit: Renovate vobis nova-
men novum. Et ne crederes rem iſtam nullhus
eſſe diſpendii, vide ibi, quid Deus minetur
ſerentibus in ſpinis. Et ſane injuria magna
Creatoris eſt, cùm tibi pretioſum frumentum
. rationis

ton
n

us

4

ntng.

rcnta

n eon;

ruuntut
n ſren

Aniel

Pron.

imu;
Deis ni⸗
niee
Iai

Stromatum, Lib. IXX. 1 5 1I

rationis & temporis tribuerit, ut eo æternita-
. tem tibi ſeras & Gloriam; illud à te ſpargi in

dumis, ut paleas legas, & ex paleis ignem.

Reoenovamini ſpititu mentis veſtræ. Eph.

peniten:. Nemo non amat renovari, ſed innovatio-
zia, Con nem nemo non horret. Exiſtimamus enim idem
verße, & eſſe renovari & excoriari. Cilicia, catenas,
Reneve- lacrymas, ſolitudinem, ſaccum, cineréſque
tio fatiles in antro Pœnitentiæ ſuſpicamur, ideôque quàm
longiſſimè ab eo refugimus. Erramus tamen:
Nihil enim facilius Poenitentiâ, nihil Renova-
tione brevius. Quid leprâ ſœtidius? Noônne
inveteratam in ſceleribus mentem deſignat?

Luc.5.13. Audi: Et ecce vir plenus leprä... rogavit eum

Sorvi Ticend: Domine, ſi vis, potes me mundare. Et
Deo felix. ertendens manum, tetigit eum, dicens . Volo .
Slundare. Et confeſtim Lepra diſceſſit ab illo.
Huc facit, quod Jacob de Benjamino qui-
dem dixit, ſed reverà prædixit de Paulo :Ben-
Gen. 49. Jamin Lupus rapax, mane omedet prædam,
27. veſpere dividet ſpolia. En quàm facili negotio
converſus eſt ex monftro in agnum. Unâ die
converſio tanta facta eſt. Non poſt annos ex
Lupo Ovis evaſit: ſed qui mané rapuit, veſ-
Act. 2. pere diſperſit. Fuit autem cum Diſcipulis, qui
19. rant Damaſci, per dies aliquot. Et continug
in Synagogis Prædicabat JEAUM. Et prædica-
tio quidem poſt dies aliquot, Oratio verò,
Contemplatio, Jejunium, & Patientia in ipſa
hora converſionis ejus emicuere. Increpitus emm
non blaſphemat: excæcatus non dolet. 2
lbid. 11. 7e in domo Judæa Saulum nomine Tarlenſem:
Eece enim orat. Vide ex peſlimo quàm repen-
té factus ſit optimus. Cæcitate vexatus vidit
inwiſibilia. Quid Zacchæus? quid Matthæus?
Imer epulas dum bibunt, vivunt. Adumbra-
tum hoc, niſi fallor, a Domino eſt in vatici-
nio Iſaiæ, ubi lætabundus Propheta exclamat:
Ila. 35. 1. Lætabitur deſerta & invia, & exultabit Jolitu-
do, & ſiorebit quaſi Lilium. Cur non germn-
nabit ſicut triticum, aut ſicut vitis, ſed ſicut
Lilum? Ut intelligas nihil facilius, nihilque
ſuavins Poœnitenti4. Et ſerins triticum matureſ-
cit, Se longè ſerius uva excoquitur. Lilium,
ut Ver tepuerit, promicat. Rursus ut Vitis pul-
lulat, ligari debet, truncari debet, torqueri
debet & lacrymari: ut Frumenta creſcant, tel-
lus profcinditur non ſemel, ſtercoratur, lace-
Vro ve. Taturque, ut germinet. Denique & racemus
rus ilic Calcari debet, & teri grana, ut uſui ſint. Tor-
Niimus. quetur ager, ut iſta naſcantur, vexantur ipſa,
ut eis veicamur. Lilium ſine aratro & falce in
auro germinat, utque floruerit ſine mola, &
ſine prelo fragrat. Quæ omnia planè teſtatum
ſaciunt, nihil ſuavius eſſe Innovatione, mhil-
que promptius. Etiam Roſa, ne ſylveſcat, pu-
tatur & colitur. Lilium nulla culturd tum flo-
ret, tum ſpirat. Phoœnix renaſcitur quidem,
ſed in flamma: orditur a ſupplicio vitam, &
inter tormenta lactatur. Impius inter Lilia re-
ſurgit: ut Lilium floret, non ferro amputatus,
ſed cœli rore inſperſus. Ut autem id clariùs
eluceat, ſpectemus in quam profundam abyſ-

Renova-
tio.

QOua-

Fervoy
Rkatim.

fum prolapſus Angelus Laodiceæ ingemiſcat.
Apoc. 2. Neſe . . 4 . :1. =
3. Neſcis, quia tu e& miſer, & miſerabilis, &
7, Pauper, & cæcus, & nudus... Incipiam te evo-
mere. Quid tetrius? Quot annis reformari po-
terit tanta deformitas? O celerem Innovati

cordis fulgorem! Cùm illum hortatus eſlet,
ut à ſe aurum emeret ignitum, addit: Emu- Ibid. 19
lare ergo, & pœnitentiam age. Statimque ſub-

jecit: Ecce ſto ad oſtium, & pulſo: Ni quis au- 1bid:

dierit vocem meam, & aperuerit mihbi januam:
intrabo ad illum, & onahbo cum illo » & ipſe
mecum. Et fortè ne difficilior Renovatio cre-
deretur, ſi aurum emi deberet „& peragi Pœ-
nitentia, ſtatim de Coœna loquitur; ac ſi di-
ceret, Ne nomen te Pœnitentiæ conterreret;
ſcito idem eile Poœnitentiam & Epulum, ideô-
que, qui te ad Poœnitentiam hortatus ſum,
ad Coœnam evoco, quòd ſcilicèt deliciæ re-
verà ſint contriti cordis ſuaviſſimæ amaritudi-
nes. En quo modo ſitit illico epulas ejus,
quem pauperem, & miſerabilem paulò antè
vocaverat. Statim à conviciis ad convivia.
Qui vomi coœperat, Epulum parat. Qui nu-
dus irridebatur, Regem excipit, Quod totum Latpſi op⸗
factum eſt, non lamiend aut excoriatione, ſed timi fiür.
aurO & collyrio. Sapienter proindè Paulus cum Larſis ſa-
dixiſſeét : Renovamini Wiritu mentis veſtræ = berior ata
ne quis ad nomen renovationis cohorreſceret
addit: Et induite novum hominem. Quid faci- Epheſ. 4.
lius quàm ſuperveſtiri? Quemadmodum, in- ²4.
quit S8. Chryſoſtomus, facile eſt exuere veſtem, 1bid.
itd videre illud éſt etiam in induenda virtute, In C. 4.
& deponenddâ malitiä. Ideò alibi Paulus eâdem Ephet.
uſus eſt metaphorà, dicens: Exſpoliantes vos Coloſ. 3.
veterem hominem cum allibus ſuis, & induen- 9.
es novum, eum, qui renovatur in agnitione.
Imô, etiamſi non te renoves »renovaris, non
flendo, non jejunando, ſed cogitando, imòô
ne cogitando quidem, ſed JkxsM intuendo.
Quid facilius hoc dici poteſt: Videre & vi- Confeſſa-
vere? Fecit ergo Moyſes ſerpentem æneum, & rü auſteri
Poſuit eum pro ſiqno, quem cum percuſz aſpice- , e
ent, ſanabantur. Non incolumes ſervabantur, cedentes.
ſed lethaliter ſaucii reddebantur priſtinæ in- Num. zr.
columitati ſolo reſpectu. Quèd ſi hoc quoque .
laborioſum putatur, quieſce, & ſanus es. Hæc Pelpera-
dicit Dominus Deus Iſrazël: ſi revertamini, & iſ⸗ .
quieſcatis, ſalvi eritis. Sed fortè ſi quies ama- 5.
tur, reverſio timetur. Non enim ſine labore
iter peragitur. Lætare, & audi Dominum di-
centem ad Cain: Peccaſti? Quieſce ex LNXX. Gen. 4.7.
Veruùm durum hoc quoque eſt. En refrigera-
ris, & convaleſcis. Lavamini, mundi eſtote. Iſa. I. 16.
Sed immergi refugis cum Naaman? Noli ti-
mere flumen: non ſepties immergeris. Ut a-
quam tetigeris, ſanaberis. Vade ad natutoria Joan. 9.
Silos, & lava. Et abii, lavi, & vidi. At du- ¹¹.
rum hoc quoque eſt. Attende. Aſperges me hyſ- Pl. 50.9.
Jopo, & mundabor. Num hoc aut laborioſum
aut tardum eſt?

Nolite confidere in Principihus. Pſalm.
145. 3.

Hæc quotidiè Aulici recitant, nec audiunt. Aulico-
Uno Principis ſubriſu, uno verbulo in ſpem r er,
curulis & ſceptri eriguntur. A facie verbi . .
Pariutit fatuus. Montes & maria concipit, ri-
diculum pariturus murem. Sapiens flumini
comparatur, ſtultus Mari. Flumen emm/tu-
met aliquando, turgétque, ſed aquarum opu-
lentiäa. Mare verò nullà aquarum acceſſione
ebullit, & in cœlum uſque ſubſilit. Num co- Arrogan-
pioſiùs in illud influxere flumina? Imò inanio- "es.
ra fluxere. Undè ergo tumet? Vento, non un- D ſpiri.
dis. Non creſcit, & excreſcit. Quod licet au- m. H
4 licis

—

Superkia. licis primariò dictum pervelim, iis etiam con-
Tieslorà gruit, qui non ob ſcientiæ incrementum, ſed
faſfus. ob additamentum ſuperbiæ tument.

Intravit autem Rexæ, ut videret diſeum-
bentes: & vidit ibi hominem non ve-
ſtitum veſte nuptiali. Matth. 22. II.

Zelantes
indiſere-
tos Gulæ
placat.

Ità-ne? Tot convivæ adſunt, & cùm unus
ſordeat nudatus veſte nuptiali, nullus aut eum
monet, aut apud Regem accuſat. Adeône ze-
lus refrixit? Nimirùm, dùm epulamur, alie-
na vitia non reſpicimus. Zelotæ quoque ſi ſa-
turentur, reprehenſionis, & delationis obli-
viſcuntur. Eſto, Convivantes ferculis delini-
tos oblivio cœperit ſqualentis convivæ. Quid
Miniſtri, qui jejuni excurrebant? Num in au-
la aliena crimina aut non videntur, aut ſup-
primuntur? Qui vel ornatos incuſant ſordium,
Hypoeri- quomodò præteriere ſordentem? Ut reor, in-
ſs. felix iſte exteriori cruſtà virtutis non caruit:
ad oculum fulgebat, ſordebat in corde. Ideò
quamdiu fuit inter homines, cultus apparuit,
ubi verò acceſſit ſcrutator cordis & renum,
Vyrro com- deprehenſus eſt ſine veſte. O quot in Eccleſia
poſitus ad coràm hominibus albi, coràm Deo nigriores
en-, ſunt Æthiopibus! Quot ſepulchra dealbata 1
Bne Si- Quot camelos concoquit is, qui religioſius cy-

ritu.

Virtus ń

ſolida.

pro pauperibus perorabat, latrocinia partu-
riens.

Et præparavit Dominus Deus hederam,
& aſcendit ſuper caput Jnæ, ut eſ-
ſet umbra ſuper caput ejus, & pro-
tegeret eum, labotaverat enim. Et læ-
tatus eſt Jonas ſuper hedera, lætitiâ
magnd. Et paravit Deus vermem aſ-
cenſu diluculi in craſtinum: & per-
cuſſit hederam, & ewaruit. Et oum
ortus fuiſſet Sol, præcepit Dominus
vento calido & urenti: & percußſit
Sol ſuper caput Jonæ, & æſtuabat.
Jonæ 4. 6.

Quare Dominus Prophetæ ſuo, qui Nini-
ven converterat, adeò infeſtum ſe exhibet?
Religioſo⸗ Quia dedecet, tantum Prophetam tantà exul-

Fervor.

rum & tare lætitià in virgulto. Itàâ-ne, inquit Deus,
Eecleſia- qui Niniven convertit, de hedera non dico
Ratain lætari, ſed cogitare poteſt. Exareſcat, quod
gzraviora. Prophetæ cor amare poteſt. Quid dico Pro-

Laætitis in phetam, nec Militem exultare patior in trium-
Jolo Deo pho. Samſon, ut exultavit, quòd mandibula
eſſe debet. occiderat mille viros, ſiti uſque ad mortem ve-
Haic. 15. Xatus, didicit ſapienti, tantùm in Deo exultan-
Nihilpra- dum eſſe. Arphaxad, quòd exultaverit in Ec-
zer Deü. batanis à ſe conditâ urbe opulentiſſimâ, vi-
Tepiditas. Ctus & captus eſt. Quid, quòd hedera, quæ
Tditr 1. æſtibus Solis ſtrenuè re ſtitit „ unius morſu ver-
eio, a„ TMiculi interiit. Nimirùm radicem & intima hic
inſir Rali- corroſit. Planè calamitates omnes extrinſecùs
gioſis eſt, Iimpugnantes Religio ridere poteſt, videre au-
& unione tem non poterit, ſi vel vermiculus ſuis viſce-
ir. ſi ribus innaſcatur. Quamdiù immanitas extrin-
"ſecùs ſæviit Tyrannorum, Eccleſia Martyres
Peperit: ut veròô iniquitas intrò ſubiit, hære-
ticos ſchiſmaticéſque progenuit. Navis illa ,in

minum decorticat, & anethum concidit! Judas

N ℳ

Oliva

qua Jonas vehebatur, aſſurgentes in ſe Ma-
ris fliuctus expaveſcebat, cuùm tempeſtatem
ſuam in ſuo ſinu foveret. Non Aquilo, non
Undæ inſamentes te obruunt, ſed is, qui pla-
cidiſſimè dormit. Quies illa te exagitat. Quàm Perſeeu-
ſæpè Eremus, ſeu Navis invidorum adverſa- tionis ori.
riorumque iniquitatem furorémque deplorat, 4, Tepi-
cùm totius diſcriminis procella ex illo oriatur, e o.
qui ſterterit in ſentina. Ille à Deo refugus, ille 1lnte.
Prædicationis negligens, ille, cùm Poeniten- um aſus.
tiam annuntiare deberet, otiatur & dormit, Zelus a-
ipſe verior eſt turbo, quo Navis obruitur. "iarum
Jonas deſcendit ad inieriora Navis, & dormie- erlen.
bat ſopore gravi. Rursùs in hac hedera illud Dei euc
quoque expendi poteſt, rarò fidendum eflſe ſo permir
illi felicitati, cujus nos nobis fuimus archite- vere.
cti. Non enim Deus hederam primùm Pro- Solicitude
phetæ paravit, ſed ipſe ſibi umbraculum ex- ſui.
ſtruxerat, quod Deus hederâ conveſtivit. E,
fecit ſibimet umbraculum ibi, & ſedebat ſubter lonæ 5.
illud in umbra, donec videret, quid accide- Peliciias
ret civitati. Et præparavit Dominus Deus he- fuxa.
deram. Lætaris lætitiã magnaâ? Contabeſces Pocationi
moœrore ingenti. Dominus non benefecit, ſed lelles

illuſit tibi. Exultas, quia umbraculum, quod Scer
. . . . y
præparaſti, Dominus conveſtivit, Noli antè proſpera-

victoriam triumphum canere. Conveſtivit il- ti.
lud, ut te luctu conficeret. Exareſcit, quod
viret. Sed divinitùs ſpes meæ promotæ ſunt.
Time adhuc. Elevans allidit. Samſoni ex Leo- Ialenta
ne mella fluxere: tibi ex melle naſcetur Re- Ene ſpiri-
gulus, prodibit aſpis, quâ vulnereris. inn.

MWolite conſidere in Principibus. Pſalm.
145. 3.

At me Princeps utitur. Utitur? IIle te uti- Aulicori
tur, Tu verò illi éſne uſui? Ex quo meA uti Hes.
cœpit operâ, mirum quantùm rationes ſuas Snfden-
. 3 tia in ho⸗
promovit. Adhuc noli fidere. Sed me laudat. „inihus.
Audi Samſen cùm obviâ mandibulâ mille vi-
ros interfeciſſet, exclamavit: In maxilla aſi- Jud. 15.
ni, in mandibula pulli aſinarum delevi eos, & 16.
percuſßi mille viros. Cüumque hæc verba canens
compleſſet, projecit mandibulam de manu, &
vocavit nomen loci illius Ramath-lechi, quod damſon.
interpretatur Elevatio maxillæ. En quò deve-
niant inſtrumenta Principum. Ut is uſi fue-
rint, ea plerique projiciunt. Nota cùm tanta
Ofſle præſtitifſéet, haud illud honeſtiori titulo
cohoneſtavit. Potuifſeét exclamare, En victo-
riarum artifex, en inſtrumentum trophæo-
rum; en os immortalitate dignum. Sibi omnia
tribuit, utque robur ſuum magis attolleret,
non modò mandibulam appellavit, ſed aſi-
ni, imòô pulli aſinarum fruſtulum nominavit.
Tum nec auro ſepſit, nec gemmis ornavit;
nec thecàâ incluſit, nec è tholo ſuſpendit, ſed
projecit. Ut ſcias, apud Principes nullius ſæ-
pè momenti eſſe ſervorum ſpes, locum, ubi
projecit mandibulam, elevationem mandibu-
læ appellavit. Nimirùm ſatis ſe tibi faviſſe
credit, ſi te ſit uſus, etiamſi, poſt abiolu.
tum per te opus, projiciat te. Quid veròô Rex nen
Deus ? ut faſtidium iſtud in Principibus repri- faktidiat
meret, ſtatim ac Samfon mandibulam Pproje- ro iͤla
cit, ſiti eum afflixit, morientique productà wegzat.
que Dominus molarem dentem in maxilla aſti- Dignitas
ni, & egreſſæ ſunt ex eg aquæ. Diſcite, Prin- quibus eb.
cipes, non faſtidire inſtrumenta triumphi ve- lerende.

ſtri.

& mandibula aquâ opitulatus eſt. Aperuit ita- Ibid. 9.

Pkantoen
ſenlt n
mr n ude

Ahentorn

nnnn cer,

ſtri. Licèt mandibula ſit, victoriam peperit,
Auliras Projici non debet. Quòd ſi illam projeceris,
zon pro- Cogeris eam recipere; & „ quam Pedibus ſub⸗
meiss. jeceras, ori admovebis, periturus, niſi tibi
Religi illa ſuccurrerit. Noli faſtidire, quem Deus
protegen- ii adminiſtrum dedit ſublimitatis tuæ. Tu
nin er ireri non es qui pridem „poſt victoriam; nec illa
nn den mdo., eſt quæ antea, poſt cædem. Momordit in ore
Nenn Jumenti foxnum: ita eſt: ſed in manu Sam-
tn ſonis cecidit Philiſthæos. Si illud probro eſt,
Aulico hoc decori ſit. David enſem, quo Gigantem

4 ,
Plut 11

t,d

' lpes. obtruncavit, ſuſpendit in Tabernaculo. Sed
DRr e,,. hic quoque docentur Aulici, Ppræſertim mi-
elne minitus. Hüs clari, omninò non confidere in Principi-
nu es David, bus. Pugnavit David adversus Gohlath „ & vi-
finn 1. Reg. cit eum. Quo modo. Audi. Prævaluitque Da-
alne 17 50. vid adversus Philiſthæum in ſunda & lapide.
neht , Sed, cum careret gladio, ipſiuſmet Gigantis
de “ Dienita; telo illum truncavit. Quid tum? Gladium ad
Pilcie more mu. oſtentationem triumphi abſterſum ornatumque
* iet. D ſuſpendit primùm in tentorio ſuo, mox lo-
„ 1. Reg. cavit in tabernaculo fœderis, in victoriæ mo-
. .. numentum ſempiternum. De funda quid ac-
i tum eſt? Neſcio. Nônne vicerat & Planè. Et
i quare ſuſpenſa non eſt? Quia funda eſt. Ni-
. A

mirùm, Gladius victoriam cum honore te-
ſtabatur. Funda cum aliqua exprobratione Pa-
ſtoris victoriam prædicaſſet. Hæc vicit, ſed
vilitatem prodit: Ille non vicit, ſed honorem
auget. Ergo hic proſtet, illa jaceat. Quam
ſæpè, quod Secretarius perfecit, Orationi tri-
buimus, & quæ ſervuli ſudore abſoluta ſunt,
Oeconomis imputantur, ne viliori eguiſſe in-
ſtrumento videamur, néve aliquando ex humi-
litate ſervorum nos olim non fuiſſe maximi
putemur. Quid eſt Gladius ille è tabernaculo
pendulus? Davidicæ victoriæ inſtrumentum.
Mentiris: Nam ille funda, non gladio vicit.
Monimentum, non infirumentum victoriæ,
& operimentum vilitatis, non virtutis argu-
mentum eſt. Spectaſtine in Templo Triumpho-
rum monumenta. Quòd Piratas captivaverit
Dux, argenteam ſuſpendit è fornice triremem.
Hæc ornatur, quæ nec pugnavit nec vicit:
Quæ verò & colluctata eſt & merſit roſtratas,
putreſcit non rarò in littore, vel ſenio diſſolu-
ta exuritur. Nimirùm materies impetrat, quod

Duweſin

S
Tatin .
1.,1

Inn fortuna non detulit. Triremis lignea vicit, ar-
Ut is k gentea triumphat.
Ct nin
Nekint⸗ Charitas operit multitudinem peccatorum.
erhnn⸗ 1. Pét. 4. 8
wun vor er a. .

*

Nuditas verò detegit etiam unius ſceleris
Seandali- reliquias. Trabe Oculus oppreſſus feſtucam
Trife. arguit in oculo fratris. Nemo Apoſtolorum
zadne⸗ Magdalenam ſprevit „at ſolus Phariſæus. Pec-
cientes. Cattix putet peccatori. Ex iis, qui adulteram
„ Qetulere ad Chriſtum, ne unus quidem jacere
e. in eam lapides potuit. Is ſolus feſtucam per-
gtan, ſpexit in oculo fratris, qui trabem geſtabat in
I nnſanes 1lO. In nuptüs nemo nudatum veſte nuptiali
cos, qui alimadvertit. Cur? Quia omnes eâ induti, or-
6 69 uker natique erant. Si inter pannoſos cœnaſſet, non
. D orret. ſemel, nec ab uno notatus & accuſatus fuiſſet.
At cum paludatis ſecurus comedit. Statuam
von Mons, ſed Lapillus evertit. Jonæ hede-
ram non Aper, aut Tigris, ſed Vermiculus
eXtermninavit. Quatriduanus Lazarus foœtet non
Chriſto, ſed fœminis. Prodigum filium frater,
dui venatione tempus inſumebat, exhorruit,

.

attolk

1 Mad 16
Dſeir y,

tni.

Stromatum, Lib. IX. 153

quem Pater Deo vacans amplexus eſt. Moyſes
& Aaron, cùm fuere optimi, contumaces
Iſraêlitas blandiſſimè demulſere. Audi, Irazël: Deut. 6. 3
Quando ipſi infidelitate ad petram laborare cœ-
perunt, tum enimveròô zelotas ſe exhibuere &
duros, in pervicaces. Audite rebelles & incre- Num. 20.
duli. Num de petra hac vobis aquam poterimus ¹0.
ejicere? Samaritana eſt, & poſt Viros quinque
adulterum domi habens, quæ Chriſtum arguit,
dicens: Quomodò tu, JQudæus cuùm ſis, bibere àâ Ioan. 4.9,
me poſcis, qukx ſum mulier Samaritana? En
qualem officii magiſtram! David reus Uriæ in-
terfecti, & raptæ Bethſabeæ, oviculæ prædo-
nem capitis damnat.

Deus, qui præcinæit me virtute, & po-
Jſuit immaoulatam viam meam. Qui
perfecit pedes meos tanquàm cervo-
rum.. . Qui docet manus meas ad
prælium: & poſuiſti ut ar-cum æreum
brachia mea. Pſal. 17. 33.

Quis non obſtupeſcat? Quis non contre- Circum-
miſcat? Viam graditur immaculatam, & ni- ſpectio ne-
hilo minùs timet, ad pugnam ducitur, & e- ceſſaria.
ruditur ad pugnam. Brachia ærea in via im- Difßden.
maculata, & pedes cervorum: Tu verò in lu- zia ſui.
to hærens ſecurus ſtertis? Et ne crederes vano occaſi
illum timore conterritum ad arma confugiſſe, mala fu-
non ipſe ſe, ſed illum Deus obarmavit. Nec gienda.
factum id fruſtrà: ſiquidem revera in ſe ir-
ruiſſe hoſtes teſtatur, quibus difficilè obſtitiſ-
ſet quamvis æreis brachiis, ſi non illos Deus
manu ſua debilitaſſet. Sequitur enim: Et ſup- Ibid. 40.
plantaſti inſurgentes in me ſubtus me. Vicit, ſed Circum-
oppugnatus eſt; &, quamvis in via conſtitu- Ipectio
tus immaculata bellare coactus ſit, non ipſe ho-
ſtem provocarit, neſcio, qualem ſortitus eſſet ,z,
belli exitum, ſi Deus prælio abfuiſſet. Hinc Dißden-
diſce nuſquàm eſſe ſecuritatem: nec nos noſtris zia ſui.
viribus ſtare poſſe, cùm armatus Propheta vin- Gratiæ
cere nequiverit, ſed Deus pro illo luctatus "ceſſitas.
everterit aggreſſores. Illud quoque dicere poſ- Caſtitas
ſemus, Viam ibi eſſe immaculatam, ubi & ad undè naſ-
fugiendum pedes cervorum, & ad pugnandum atur.
ærea brachia memorantur. Innocentia enim fu- Occaſio
gam inter & luctam effloreſcit. Et quidem a- fugienda.
nimadverteres vellem, primò pedes cervorum,
tum brachia ærea commemorari, quòd in pu-
gna ſpirituali tutior fuga, quàm lucta ſit. Si
licet, fuge: ſi ſtare cogeris, pugna.

Erat quidam Regulus, cujus filius infir-
mabatur Capharnaum. Joan. 4. 46.

Non una latet gemma ſub uno cortice. Pri-
mò, non abjecit curam Pater filii quamquam
morientis. Incipiebat enim mori. Sciebat non
ſolùm morientem, ſed & mortuum à Do-
mino excitari poſſe. Planè hic nullius deſpe-
randam converſionem docemur. Ægrotat. Con- Correcie,
valeſcet. Animam agit. Non morietur. Mor- & Acen-
tuus eſt. Vivet. Secundò, Non privat nomine TLiwre
filii, nec dicit, Domine, cadaver illud ſuſci- * lo.
ta: ſuccurre buſto, adjuva lignum jam aridum.
Sed ait, Domine, deſcende priuſquàm moria-
tur filius meus. Licèt expiret, filius eſt. Cha-
nanæa à dæmonio malè vexatam puellam filiam
ſuam dixit. David confoſſum jam Abſalonem,
& fortè damnatum, filium non ſemel appel⸗
avit.

Joan. 4*
47.

L apſi eriè⸗
gendi.

lbid. 48
Compati.

Superior
mitis ſit.

Correctio lavit. Tertiò, Non per urbem & regionem
Jecreta ſit. omnem, infirmitatem filii evulgavit, aut de ea
diſſeruit otiosè, ſed illi indicavit, à quo reme-
. dium ſperabatur. Paſſim fratrum crimina nar-
ſanat 7 rantur omnibus, præterquàm iis, à quibus pa-
o. ari pharmacum poſſet. Nullus Chriſto, nul-
lus Chriſti Vicariis, ferè nullus Prælatis feu
Cleri, ſeu Cœnobii ægritudines indicat ſubje-
ctorum. Nimirùm vitia carpimus, non ut a-
lienum curetur vulnus, ſed ut prurigini blan-
diamur noſtræ, quæ murmurando mulcetur.
Quartò, Credidit ſolo verbo curari poſſe mor-
bum tantum. Quintò, Servi, ut revaleſcere
1bid. 52. ſenſerunt filium, occurrerunt Domino: Et
nuntiaverunt dicentes, quia filius ejus viveret.
Accuſa- Cùm frater ægrotat, nemo morbum non in-
sores In- dicat: cùm veròô revaleſcit, ſilent omnes. Ser-
vidi. vj iſti non dixerunt, Expectemus Dominum,
Relzgloni brevi enim redibit, & tunc filium benè va-

Accuſa-

Cen ſores “
S&n lere nuntiabimus: ſed occurrerunt, eum de
cutores. filü ſanitate certiorem facturi. Utinam quam

Murmu- multi ſunt, qui ægrotantem annuntiant;, ità
atores. vel pauci ſint, qui ſanitati redditum commen-
dent. Si fortè & Clero unus fornicetur, qui
clamores excitantur! Si plures & Clero jeju-
Servis f- nent, nemo laudat. Vel certè dicamus ità.
biorum e- Servis haud fidendum. Non enim neceſfſaria,

ducatio ſed læta nuntiant. Si filius ægrotaſſet, putas
non com. . . t E
wittenda. Regulo occurriſſent? Convaluit, illicò advo-
Accuſa lant. Quot famuli miniſtrabant in nuptiis Re-
tiones ex gis? Nemo tamen eorum ad Regem detulit
Zeloſan epulantem, ſine veſte nuptiali. Niſi intraſſet
y, 4 Rex, ſceleſtus ille evaſiſſet. Thecuitides non
- . . 5 *
ves impio- Paucæ, quæ pro Abſalone intercedant. Vena

rum. vitæ, os juſti⸗ & 05 impiorum operit iniquita-
Prov. 1o. tem. Prorsuùs, ſi fratris crimen Patri aperue-
11. ris, vitam ſeris morituro. Unus eſt Joſeph,
qui apud Patrem filios accuſet. Sextò, Audi-
tâà fili ſanitate Regulus non ità de ea exultat,
Gratitu. ut miraculi obliviſcatur. Sed illicò immemor
do in Den filii, totus eſt in expendendo prodigio. Secu-
rus de ſanitate fili, de animæ ſuæ ſuorumque
Deo nos Valetudine ſatagit. Non, ut plurimi, in eli-
jungat. citate cortice tantùm fortunæ contentus, me-
Wternorü dullam in eo divinitatis indagare omiſit: Sed
S in in corporis ſalute ſalutem animorum indagat.
Joun. 4. novit ergo Pater , quia illa bora erat, in qua
53. dixit ei JSUN. ilius tuns vivit. Quid tum?
An regreſſus eſt ad JäsoM cum leproſo alie-
nigena, gratias ei pro beneficio redditurus?
Imò perrexit domum. An ex ea literas Chri-
ſto dedit, & nuntios munerâque tranſiniſit?
Nihil horum præſtitit. Ergo nullas reddidit
gratias? Imò verò maximas. Quas? Audi: Et
Ibid. credidit ipſe, & domus ejus tota. O præcla-
Eratiari rum munus! O gratiarum actionem gratiis
7 „ exundantem! Nimirùm nihil Deo offerre gra-
Felicitate tius potes in gratiarum actionem, quam Con-
& Inßr- verſionem tuam. Nunc ſi Chriſtianæ fidei per-
mitate fan- duelles Princeps proterat, paſſim in cozlum

Felicitas

ar⸗⸗ miſſiles ignes jaciuntur: in templis ſonori de-
„. Cantantur hymni: Dei potentia eloquenter
Renova- Prædicatur. Placent hæc. Utinàm tamen in
tio. egum felicitate fidem Reguli imitemur, qui

nullas gratiores Deo gratias credidit, quàm
deditionem ſuam. Utinam nuſquaàm caneretur,
& nuſquam non ploraretur. Utinam hymnis
lamentationes fufficerentur. Utinàm non Am-
broſii feſtivus hymnus, ſed Pſalmus Davidis
quinquageſimus reſonaret in Templis. Ma-
chabæi gratias Deo pro recuperata arce Sion
acturi, cinere ſe aſperſerunt, magnoque ulu-

154 Oliva

latu Templi excidium, & hoſtium flagitia Sper iorzs
deplorarunt. Credidit iple, & domus ejus tota. exempla
En qu ratione univerſs familia ad meliorem & Patris
frugem tranſeat. Converſo ad JusoM Domi-
no; ſervi omnes & filii convertuntur. Vel pue-
ri ſugentes ubera in Ninive, Rege jejunante, Relitio ob
abſtinuerunt à lacte. Rursàs Nemo dicat, „um e-
ego unus ægroto; non tamti eſt ſalus mea. *vatnr.
Tanti eſt, ut tota domus convertatur, ſi con- Renova-
valueris. tio.

Intravit autem Rex, ut videret diſeum-
bentes: & vidit ibi hominem non
veſtitum veſte nuptiali. Matth. 22.
11.

Sapiens plane Rex, qui vigilat ſuper con- Rex, E.
vivas ſuos. Equidem, niſi ipſemet convivium ileopus,

luſtraſſet, pannoſus ille pro ſupplicio delicias & Sape-
ſortitus eſſeét: Nullus miniſtrorum ſordentem ea S.

aut vidit, aut ſi vidit, accuſavit. Enim verò inwigilin.
niſi Superior ſuis ipſe oculis omnia circum-
ſpiciat, ſceleſti aut latebunt, aut tolerabun-
tur. Regius oculus ſordes videt, quas mini-
ſtrorum oculi non vident. Cùm Rex coœpit
rationem ponere cum ſervis ſuis, inventus eſt,
qui ei deberet decem millia talenta. Tanti æ-
ris reus tamdiù latuit, quamdiù Rex fſuis re-
bus non intendit. Vix cœpit rationem pone-
re, cùm illicò tam immane debitum emerſit, Matt. 18.
quod ſervorum nemo deprehenderat. Sara Iſ-
maeëlem ludentem ſola aut vidit, aut arguit.
Inſania populi applaudentis Vitulo aureo,
Joſuë viſa eſt pugnantium ſtridor, ſed Moyſi
non ità. Dixit ad Moyſen: Ululatus pugnaæ au- Exod.32.
ditur in caſtris. Qui reſpondit: Non eſt clamor 18.
ad hortantium ad pugnam: ſed vocem cantan-
tium ego audio. En quo modo ſolus Princeps
peccata populi intelligit. Quis juſtior? Quis
prudentior Joſué? Nihilo minùs, poſt quadra-
ginta dies in Monte exactos orando, lalciviam
idololatrantium robur decertantium interpreta-
tur. Dices, ſcelera, ſi minima non ſunt, late-
re non poſſe, & patere vel caliganti. An leve
crimen Idolum? Qui litabant Belluæ, militare
Deo exiſtimantur. Wulatus pugnæ auditur in
caſtris. Rogo te, quis oculatior Apoſtolis? Et
quod ſcelus adeò atrox, ac Chriſti proditio?
Et tamen Judas, cùm non ſemel cum Scribis
egiſſet, deprehendi nequiit, non aio antequàm
Chriſtus prodendum ſe prædixiſſet, ſed nec
poſtquàm proditorem penè ſuum deſignavit,
dicens, Qui intingit manum mecum in parop- Marth.
ſide, bic me acht. .. Ex vobis unus Diabo- 26. 23.
lus eſt, inquit. Non erit, ſed eſt; nihilo mi- Joatn .
nus inter Apoſtolos Diabolus eſt, & fur, &
proditor, nec agnoſcitur. Joannes noônne a-
derat in aula, cùm Petrus negavit? Verum
lapſum eum nec poſt trinam negationem ananai
madvertit. Væ Petro, niſi eum Chriſtus ſuiſ- Religio n?
met oculis pupugiſſet. Porrò Rex, cùm pan- Pmn.
noſum in epulo deprehendiſſet, nec illum præ- : “
terüt ,„ quòôd ſolus ſorderet, nec alios ejlecit keligioſs
propter conſortium ejus. Hunc projici juſſit in impio bar.
tenebras, illis dapes apponi mandavit. Pan- cenda,
noſus plectitur, paludati epulantur. Ut intel- .
ligas, nec unius ſcelere Religionem umverſam e uerita
plectendam: nec ob religionis nitorem indul- tiam in
gendum ſordenti. Solus Iſinaeël ludit in domo Religio-
Abrahæ: Non ideò toleratur. Cham Patri il- ſenn 6
ludit: non propterea fratres ejus maledictione eelihe,
percel- g,eſeres.

familias.

ui

N

Nen.

4 Mlepbit
in dtßllant

lttge u
tiamnbn
1 Dei

nd
NN
in, lee 1

4
4

ſet

in
M 1

at I !
et nni,
ktr
t. Dinen
nnia Cnn.
t tolerir.
) es ii
n N
IMernue,
Ana. Lan

iganti.
Bellue,tn
ANe Alii
Apolekt,
hniſti onn
Eln N
naid and⸗
illet, 4

ennes hi
itl ie
eteice
Colu-.,

Peccati

percelluntur. Quiſque ſuum flagitium expiat.
Adam, Eva, & Serpens una damnantur.
Nempè: omnes peccarant. Et quoniam non
una omnium culpa fuit, ideò & pœna eos non
una involvit.

Ullic trepidaverunt timore, ubi non erat
Timor. Pſ. 13. 5.

terner Qui luctus, ſi excidat gratiA Filius Princi-
oblivie pis. Quanta verô ſtoliditas non flere, ſi Dei
Solieitade gratiam conculcat! Adam Deo faſſus eſt, ideò

ine; le aufugiſſe, quòd nudus eſlet. Timuit, non
D. quòd peccaſſet, ſed quòd pateret. Saul, cum
Tritula- irruifſet ſuper gladium ſuum, queri copit

tio vera. cum Amalecita, non quèòd parricida ſui mo-
reretur, ſed quòd dolores non evaderet, &
probris hoſtium pateret. Timuit, ne præda
hoſtium fieret, non timuit ſeri carnifex ſui.
Milites, cùm nuntiaſſent Chriſtum reſurre-
xiſſe, illicò Phariſæi contremuerunt, non quòd
hoc accidiſſet, ſed ne hoc evulgaretur. Re-
divivum timere debuerant, ne illos perderet.
Atqui de hoc haud ſoliciti, toti in eo ſunt,
ne Domini reſurrectio credatur. In libro pri-
mo Regum, cuùm populus Regem poſtulaſ-
ſet, ait Samuél, ſi in ea poſtulatione perſe-
1. Reg. verarent, fore ut Deum abjicerent. Qud nihil
19. permoti, perſeverarunt in ſua inſania. Vix
pluvias devocavit tempore meſſis, cùm illicò
flere cœperint & humiliari. Nimiruùm plus
terremur, ſi hordeum pereat, quam ſi Deus
Deum de- nos deſerat. Hinc eſt, quòd, cùm Dominus
lerente dixiſſet Samuéli, & ſe abjectum à populo,
& à Rege populum opprimendum, Prophe-
ta primum reticuit, ſecundum exaggeravit;
quòd ſciret, apud populum nihili efle divina,
& ſolam direptionem ovium olearumque ra-
1. Reg.8 pinam plurimi fieri. Adeò, amiſſo Deo, non
reſipiſcimus terrore jacturæ im medicabilis:
frænari verò poſſumus prædatione olerum hor-
ti noſtri, & prolis noſiræ ſervitute. Cur, Sa-
muél, ut Populum à poſtulando Rege revo-
c, non eis teſtaris, ut Regem habuerint,
Deo illos carituros? Quia Numinis tum ab-
ſentiam, tum injuriam flocci facerent; fortè à
Petitione abſterrendi, ſi filiorum dedecus &
bonorum profcriptionem metuerint.

damna

1. Reg.

1I2. 19.

Argue, obſecra, increpa. 2. Tim. 4.
2.

Corredie Id eſt, prout languor ægrotantium tulerit,
mitis erga

3 voren, medere ſeu oleo, ſeu ferro. Dominus quater
neamem, Pétrum increpuit, dehortantem videlicèt ſe à
Cruce, trepidantem in æquore, dormientem
in horto, perjurum in atrio. Ammadvertas ve-
lim, quomodò non ulceris magnitudinem, ſed
languentis imbecillitatem expenderit. Cùm le-
viùs peccavit, gravius illum increpuit, cùm
enormius erravit, mitius correxit. „Si ſe de-
hortatur à Cruce, Satanam appellat. Cur?
gquia etſi levis macula, non labefactatæ vires
cinfiſe⸗ bolol ferrum patiebantur. Naufragantem
ni eſ odicæ fidei reprehendit. Duriuſculè „ ſed
la zerca- Oh tam acriter, ut antè, corripit: turbatus
7e atten. ellin erat præ diſcrimine. Domenti ſomnum
ene untaxat exprobrat placidiſſime: moœrore e-
m,ſad vi. gn umminentis Domino necis angebatur non
levi. Et quidem ſtertere, cum orandum eſt ,

Stromatum, Lib. IN.

—

I

præſertim Apoſtolum, imò Apoſtolorum Prin- es ſed
cipem, Cùm tanta afforet calamitas Eccleſiæ, a2 * »
& Chriſtus ſæpius orandum eſſe monuiſſet G. a.
non leve piaculum. At Dominus non vulnus, citasenn
ſed languidum attendit. Porrò eum in atrio pœna in-
ne monuit quidem, ſed reſpexit tantùm. Erat Aigende.
enim ſceleris immanitate omninò exanimis. onfſa
Nos quoque non facinoris improbitatem in i d .
judicio attendamus, ſed puſillanimitatem pec- Superio,
cantis. Ubi ferrum, quod ſecet, ubi qui ad- ſir diſere-
urat ignis, in Vulnerato à Latronibus propè tus.
Jericho? Nihil rigoris adhibitum, ſed graviſ-
ſimis plagis oleum tantum & vinum infuſum.
Erat emim ſemimortuus, & ſectionis uſtioniſ-

que non patiens.

Et quatuor Animalia, ſingula eorum
habebant alas ſenas: & in cirouitu,
& intus plena ſunt oculis. Apoc.
4. 8.

Hæc animalia, quæ regnantem Deum in Eecleſia-
ſolio divinitatis circumſtant, Præſides Eccle- Kiei ode-
ſiarum ſunt, Deo tum poteſtate tum digni- Tint Ava-
tate propinqui. Nullas himanus, ut rapiant, ,ss,,,
& innumeros oculos habent, ut vigilent, ſe- i,otrilr.
niſque inſtructi ſunt alis, ut excurrant. Uti-
nam hâc noſtràâà ætate & plena manibus, &
vacua oculis non ſint Animalia planè non ſan-
cta. Non tam ut excubent, quaàm ut locu-
pletentur initiatos ſe credunt interduùm pleri-
que. Dices non caruiſſe manibus Propheti-
cas Animantes, cùm de iis ſcribat Ezechiel.
Et manis hominis ſub pennis eorum. Fateor Ezech. z⸗
beatis Animantibus non defuiſſe Manus: ſed 8. .
hæ, nec protendebantur, ut aut emendica- deerk⸗
rent, aut raperent munera, at latebant ſub a- ayzu„
lis, ut ne quidem apparerent ſpontè dona de- ſt enin
ferentibus. Manus ſub pennis. Nam ſi iis, qui ſeveras,
Currum gloriæ circumagunt, Manus proſtent, a: se veri-
heu, quot eas auro gemmiſque opplebunt. a'e abſti-
Sat eſt Ambitioſis, Te proximum Rhedæ be, ttg;
profulgenti non impatientem Xeniorum cre- lemen.
dere, ut illicò ingerant undique placitura: tia.
Quare mi Manus penitùs deliteſcant, exun-
dabunt donaria, nec finis erit theſaurorum in
te fluentium. Porròô ſolæ Alæ parare Manus
latebras poſſunt ⸗ is ſi quidem tantùm largi-
tionibus non corrumpitur, qui, meditatione
æ*ternorum, à luto in colum erigitur. Rur-
süs manibus, quæ pateant ad agendum & fe-
riendum, carent, quæ alis oculiſque abun-
dant: ut diſcas, ſupplicia ab iis non adhiberi
Paſtoribus, qui excubant, nam, qui vigilat,
præcavet ſcelus, & excutit ne irruat. IIIi pu-
nire coguntur, qui non invigilant. Dormitan-
tes agricolæ eradicare zizania ſuo tempore
compellentur, qui, ſi vigilaſſent, meſſem om-
nem horreis, non flammis, intulifſent. At vir-
gam vigilantem vides apud Jeremiam, ag
proindè ſupplicii inſtrmenta etiam cum vigi-
lante oculo copulata. Falleris, nam, quam tu
putas furoris adminiſtram virgam, eam deli-
ciarum pronubam, ex tranſlatione Hebraica,
intelligimus: ubi legimus, pro virga vigilante,
virgam efflorefcentem. Virgam ex amygdalo
celeriter florente video. Nimirùm, ubi oculus
excubat Praſulis, ibi Virga floret, non ferit.
Nulla mihi crede, clementia verior „ quam
ſeveritas: nulla immanior ſævities, quaàm ni-
mia indulgentia. Aaronis & Moyſis virga⸗
quam

quàm diſſimiles! Illa flores, hæc anguem pe-
perit. Verum, quæ floruit, cædem peperit,
dùm connivet, & Vitulum petentibus con-

flat: quæ ſerpens fuit, dum plebem terret,
manna devocavit & cœlo, mella duxit è ſilice.

Filii Ephrem intendentes, & mittentes
arcum: converſi ſunt in die belli. Pſ.

77. 9.

Petrus, quamdiùà in coœnaculo eſt, carce-
rem ſpernit, & Crucem ridet. Ubi ventum
eſt in atrium, ab ancilla proſtermitur. Verùm
vocatio hoc clarius eluxit in Jacob. Cùm lateret in
dik exa- utero Matris, Eſaü dejecit non ſemel, naſ-
minands, centémque inſectatus fortiter eſt. At ubi cre-

Vyro de-
gener.
Propoſita
yetinenda

Sus . vit, vereri cœpit, quem ſupplantaverat. E-
pravidé. Tuk Mme, inquit ad Deum, de manu fratris mei
da. Eſat, quia valde eum timeo. Cui obviàm fa-

Gen. 32. Gus, adoravit pronus in terram ſepties. Vi-

Ar: deas Chriſti militem in utero Tyrocinii ſuper-
eabin. biam calcare, opprobria ſequi, horrere deli-
Pproere- Cias, poœnas ſitire. Verum, quem infans eliſit
linatio ſæculi faſtum, eundem jam adultus, veretur.
ſanda. Sic Iſraëlitæ Moyſi dicebant: Omnia, quæ-

Exod. 24. cunque dixerit Deus, faciemus, & audiemus.
3 a,. 1. Juxta LXN. Tamerſi, inquit S. Baſilius, on-
Iaix. Jentaneum magis erat, ut diceret: Audiemus
& faciemus. Hinc Nazianzenus laudat Moyſen
cunctabundum, ad Dei juſſionem: Bonum eſt,
inquit, Dei imperium aliquantiſper detrectare,
ut Moyſes ille. Etenim Moyſes, addit Nicetas
Nazianzeni Scholhaſtes, metuens muneris, ſibi

ſuæque fragilitati proſpiciebat fugiendo.

Sedebo in monte teſtamenti, in lateri-
bus Aquilonis. Aſcendam ſuper alti-
tudinem nubium, ſimilis ero Altiſſi-
mo. Iſa. 14. 13.

O ambitio, quò non perrumpis! Ipſum
Dei ſolium impetit, & niſi Ahliſſimo exæ-
quetur, ſe putat jacere. Porròô Deus, ne ta-
lia tentaret, omnem ei ſupellectilem ſuam cir-
cumdedit. Omnis lapis pretioſis operimentum
mum: ſardius, topazius, & jaſpis, chryſolitus
& onyx,» & berillus, ſjapphirus & carbunculus,
In vita & ISmaragdus. Cæſar, inquit Suetonius, milites
Cælar. auro gemmiſque ornabat, quò conſtantiores eſ-
ſent in prælio, metu damni. Idem Deus præ-
ſtitit cum Lucifero, ſed fruſtra. Ambitioni e-
nim nulla jactura gravis eſt, dummodò ſpes
aliqua affulgeat aſcendendi. Quanta detulit
David Alloni, ne imperandi æſtu inſaniret.
Revocavit ab exilio, in regiam admiſit, oſ-
culo eum eſt dignatus, Hieroſolymam illi re-
liquit, throno ceſſit. Tot aggeribus clemen-
tiæ & amoris compeſci nequiit, quin procur-
reret per Parentis cædem;, ad parentis impe-
rium. Furit & regnat; nec imperio conten-
tus eſt occupato, quia vivit Imperator. Tunc
deſit ambire, quùm vivere deſüt.

fuzn iteràum in Montem ipſe ſolus. Matt.
⁹ 1 5

Ambitio.

Ezech.
28. 13.

PDiegnis: Quis fugit? Deus. Quid fugit? Regnum.
noxia. Itaà-ne? Qui cum Diabolo luctatur, a Regno
Amitio. fugit? Quale monſtrum, quod vel Chriſtus

Oliva

Ale⸗

Eſſ
it teſann

expavit ?“ Et ſanè quis honorem non timeat,
cuùm legat Dæmonem, oſtenſis Chriſto re-
gnis, auſum ab eo petere, ut ſeſe corruens
adoraret. Speravit à Domino per honores, Gloris
quod honorum delatione impetrare conſuevit. vana.
Eſto „neſcierit eum eſſe filium Dei, ſcivit bis Religionis
victorem ſui, ſcivit per dies quadraginta je- wunia,
junum, ſcivit delapsà cœlitàs voce à Deo di-
laudatum „ ſcivit Joanne majorem, & tamen Regnlari
bis triumphantem häc unà Dominandi machi- obſervan-
nàâ, ad facinus omnium immaniſſimum impul- tiam &
ſum iri non diffidit. Hæc omnia tibi dabo, ſi ibſam Vo-
cadens adoraveris me. Fugit ergo JInxss non zs enenm
immeritò. Et ſanè quæ Pax in honore? Vel M
Petrus tunc, cùm puſillo gregi præerat, ſi 2. 1.
orationi vacare cupit, in ſolarium ſubit hor
prandii meridianà. Et quando Orationis ejus
meminimus, viſionis illius magnæ recorde-
mur. Quæro enim, Serpentium & Quadru-
pedum farrago monſtroſa quid portendat? Gen-
tium procul dubio converſionem. Gentium
converſionem? Heus tu, Iſaia, quid ſomnias?
Fore ais ut floreat inſtar Lilii deſertum. Læ- Iſa. 35. 1.
tabitur deſerta, & invia, & exultabit ſolitu-
do, & florebit quaſi Lilium. Quaſi Lilium?
Quid dicis, Petre, Liliane ſunt Gentes? Li-
lia! Monſtra ſunt, & quidem teterrima. Ab- Act. 10
ſit, Domine, quia nunquàm comedi omne com- ¹.
mune, & immundum. Nec Deo jubente auſus Dignitas
eſt attingere Serpentes & Feras. Quid ergo? Peie.
Petrus an Iſaias deceptus eſt? Neuter. Nimi- uberio-
rùm Petrus his præfuturus erat, Iſaias hæc vi- S
dit tantam. Quæ verò Prophetæ ſunt Lilia, der.
paſtori & Moderatori Dracones ſunt. Nemo
enim ità Lilium eſt, ut ei, qui præeſt, præ
ſolicitudine Anguis non ſit. Quid ergo Ponti-
fici erunt Monſtra, ſi Lilia Serpentes ſunt?
Si à filiis, qui convertuntur, tanquam à Ce-
raſtis vel Colo fruens Apoſtolus terretur: quæ
paſſurus eſt ab hoſtibus, qui præeſt & coœlum
neſcit. Si quæ cœlum exhibet, feriunt Ponti-
ficem: qui laniatus ab iis expectari debent,
quæ Orcus ad Eccleſiæ excidium immittit?
Jobo quid calamitoſius, cùm ſederet in ſter-
core? Et tamen ipſe ſe ærumnoſiorem dicit;,
cùm regnaret in ſolio. In vulnere vermibus ſe
dixit affinem? Putredini dixi, Pater meus es, Job. 17.
Mater mea, & Sdoror mea vermibus. In purpura 14.
verò Draconibus circumdatum fuiſſe teſtatur:
Frater fui Draconum, & ſocius Kruthionum.
Id Sponſa experta eſt, quæ, cùm inter filias
dominatura verſatur, quaſi Lilium ſpinis con-
foſſum deſcribitur; cùm verò è deſerto con-
ſurgit, deliciis affluens perhibetur. Id etiam
in Sponſo deprehendes, qui inter ubera Re-
ginæ faſciculus myrrhæ eſt, idem verò in vi-

.
lu
“
wonl 1
Guinin

Muun

A

Job. 30.
29.

neis Engaddi Botrus, non Myrrha eſt. Quicd un d.
amarius Myrrhâ? Quid Botro ſuavius? E- e zi⸗
nimverò in Regia vel Botrus abit in Myr- . de
rham. Ideès, cùm evocaretur ad laquearia L e kuch
cypreſſina, & tigna cedrina regiæ domus, in.
indè refugit clamans, Ego os Campi. Quaſi Can- 2rl:
diceret, in campo floreo, in regia pungor. 8 Nar eſ
Nonne Dilectee ipſius manus intrà regiam ſtil- en
laverunt myrrham? Videlicèt dextera, quæ ,nkin

ſceptrum tractat, carere amaritudine non po-
tuit. Neque dixeris, pro Deo, PFidelibus,

Optimiſque præſidenti non talia tantäque con- W
tingere. Falleris. Solicitudo, quæcunque ea NN
ſit, vexat. Atteritur annulus uſu. Sancti gra- Rerdr e
dus, hoc eſt, ſcalæ Chriſti veſtigiis conſigna- N
tæ non miſi pietatis causs, & quidem flexis ulbe⸗

. N l
genibus n

t,
k.
nlen
uig,
lrnn
Githns

tabit ii
Bente!l
ertimn
Gi onnn

8 lun Nen
i neie
d en
erheng in
Anqunile
Stelnne
Zeſt Rm
Krunhui⸗
ekui G
um immm
deetin
wlorendu
1e ſellta⸗
Pusr mitſf
u lunmſe

ſuletetun

n Hötnet.
e elenn e⸗

etu. I
ner uk
en eilit
Innu 4
o ſunm
ct n

I 4 S

Stromatum, Lib. IX.

genibus aſcenduntur: eas nihilo minùs attritas,
ac penè conſumptas ſpectamus Romæ ad La-
Pſ. II8. teranum. Ideò exclamabat David: Declinate à
15. ne maligni: & ſerutabor mandata Dei mei.
Vel in cœlo, qui throno propiores ſunt, ſenes
ſunt. Ut indicarent, multò magis in terra vel
throni tantùm vicinid, ſeneſcere homines,
ommi viridioris ætatis fugatâ lætiti.

Et poſt buccellam, tunc introwvit in eum
datanas. Joan. 13. 27.

Tepidi &G Si Auguſtino credimus, jam Judas priùs
Pecectores cumn alis Euchariſtiam acceperat, quam ſeor-
co*ναα ſim a Chriſto intincto pane dignatus eſt. Poſt
E quem, & Dæmon in eum imtroivit, & ipſe
quem, æmon in eum introivit, P
exivit & cœtu diſcipulorum, expunctus ex albo
vitæ. Quid efferaris? Quid triumphas? Poſt
ſcelera maxima adhuc ſuperſtes ſum. Violavi
Eccleſias: Sacerdotes ſprevi: Viduas ſpoliavi:
Innocentem occidi, nec perii. Noli canere. La-
queus te expectat, ubi tu illum non expectas.
Tentatio. In minimis interibis, qui è ſummis flagitiis
nem funs, emerſiſti. Panis ſacer Judæ non obfuit, grega-
οAboſ, rius panis Judam ad laqueum urſit. Deglutivit
der ſine damno corpus Domimi, buccellam Domini
permini. cum morte comedit. Qui conculcaſti Sacra-
wa. menta impunitus, in colloquio prodêris prodi-
Humili- tor, & explodéris. Quot Iſraëlitarum Duces
alltt ceciderat, aut conterruerat immanis Gi-
Si 7. gas? Paſtoris fundà proſtratus eſt. Quem canem
lunt opti. appellavit, Elephantum expertus eſt. Petrus co-
mi. hortem non timet. Ancillam expavebit. Jonas
w“ Dei projicitur in mare, nec conqueritur: hauritur
e à Ceto, & pfallit. Væ illi, Exareſcet hedera,
Mortiß- 1 . *
stiosaâ Mortem ſibi, vel Deo reluctante, precabitur.
ſSynem; David choris, & choreis excipitur puellarum
nam e- poſt triumphum, & in lubricitate tanta ætatis,
Gbu mulitiæ, victoriæ, & plauſuum impollutus eva-
n: se⸗ dit. A.taté, bello, & curis gravis procul foœmi-

curum pu- rr. .
tavesis. amn aſpicit, & corruit. Thomas inter mœro-
Paupe- res Crucis perſtat fidelis, in ovatione reſurrec-
rem h tionis inquinatur, & poſt victoriam fugit.

breſoves. Quantm æ*&ι uoris impavidus Petrus calcaverat?

HS Propè JusM labare cœpit, & mergi. Non una
Navis, deluſis Charybdis, ſcyllæque minis, in
portu naufragium palſſa eſt. Moyſes ſecurus ma-
re ſcidit: hæſitat infelix ad petram. Qui credi-
dit exſiccandum pelagus ad aſpectum Virgæ,
non ſperavit guttas per eam fluxuras è& iaxo.
Viciſti Holophernes, & terruiſti univerſam re-
gionem Jordanis; non tamen triumphum pares.
Foœminæ ſpolium eris. Una mulier fugabit ca-
ſtra tua, te verò obtruncabit in tuo lecto.
Angelorum eſcà nutriviſti populum tuum.
Send Et deſerviens uniuſcujuſque volunta-
Anei, ti, ad quod quiſque volzbat, conver-
Pager. tebatur. Sap. 16. 20.
lus ani- V
marvem Manna cur eica Angelorum eſt? Quia ſa-
ane Rren omnem itaà exhibet, quemadmodùm
tarau„ A Seli, pro ſalute animarum, & Dei impe-
ſe do. 110, ſubeunt formas omnes. Modò emim pere-

cent. grinantur in Sodomis, modò Agaris ſunt duc-
belien tores. Mod pugnant pro Iiraele, modòô Eliæ
ie indif- Piſtores & dapiferi ſunt. Qui modò Dei vices

Oratia. agunt in rubo, & dicunt: Ego ſum Deus Iſaac,
ne de Deus Abraham, & Deus Jacob „ cùm opus
Ohriſti eit „Tobiæ ſamulantur juniori, & ſeniori me-
nre. dentur. Quin ex Theodoto, ut Magos trahant,

Ethicæ Comment. Tom. V.

157
convertuntur in ſtellas. Nônne ardent in rubo
pro Moyſe? Nônne canunt cum Pueris in cami-
no? Nônne Habacuc ſuſtollunt, ut Daniel epu- Zelus a-
letur? Nônne excubant contrà Adamum pro nimarum
Domino in paradiſo? Nonne, ut Mulieres ſo- non devi-
lentur, latitant in ſepulchro? Nonne ut Egros . a
ſanent, demerguntur in piſcinam? Hinc eſt, Religioni⸗
quòd ſancta Animalia, quæ apud Ezechielem munia
currum Gloriæ Domini circumagunt, non und, viliora.
ſed multiplici facie ornata deſcribuntur. Qua- Erech
tuor facies uni. Et quidem quanta in vultibus „ ech. I.
diſſimilitudo! Nempè facies in eis Hominis,
Bovis, Leonis, Aquilæ, & Cherub. Ut ſcias §5. Aunge-
ſanctos Spiritus ad omnia paratos, humana non lii.
deſpicere, laborioſa non refugere, ardua in-
vadere, implere ſublimia. Qui Aquila eſt, Zelus a-
Bos eſſe non recuſat. Nos quoque non uni Mi- nimarum
niſterio alligemur, nec ſoli aut Doctrinæ tra- At indif. 2
dendæ, aut regendæ domui mancipemur. Si e nez.
Angeli ſumus, modò Gedeones & Davides, .
modò Agarem & Paſtores alloquamur.

Bibebant vinum, & laudabant Deos
Juos aureos & argenteos, æreos, fer-

reos, lignegſque & lapideos. Dan. 5.4.

Haæc agebantur, non in cœnula deluſi qui- Sacerdo-
dem, at religioſi ſacrificuli, ſed in regio con- tes Miſ-
vivio Balthaſaris Chaldæorum Regis, quod lIam per-
pararat uxoribus & Principibus ſuis. O quam "s Dez,
religioſior eſt interdùm ſuperſtitio quàm Reli- Nr He 3.
gio! Impii in convivio Deorum recordantur Seso ſpi-
ligneorum, nec recordantur ſolùm, ſed & eos ritualis.
laudant: Chriſti Sacerdotes nonnulli utinam PDei oéli-
Deum laudare non faſtidiant, vel inter choros v
. . . . Wiernoruü
pſallentium Deo. Illi meminerunt Idolorum in vbli,
menſis: Nos menſarum recordamur in aris. O Eccleſis-
quoties, duùm calicem Domini præ oculis ha- Kici ad-
bemus, verſamus in cordé patinas, cepäſque & n:
ollas carnium ſuſpiramus, duùm paſcimur man- Geer.
nàâà. Rachel Patrem relmquere non timuit, at „. i⸗
Deos deſerere nullo modo potuit. Furto abſtu- „eciecta.
lit Idola Patris, & dolo retimut. Multos verò Cogita-
ecquando cum Chriſto eſſe non tædet? Pere- Tonuam
grinari illa ſe non credidit, ſi peregrinaretur rigi/
cum Diis ſuis: Nos errare nobis videmur, ſi 2 er
Deo adſumus. Una Sponſa in horto reſidens in- Doam.
clamat Dilectum, quòd, nullum ei ex aroma- Recreatio
tibus ſapiat, illo abſente. Jam non timemus vera.
vermes, ſiquidem ex Manna nemo ferè ſupra
menſuram colligit. Quis extrà cœnobia, ex Sa-
cerdotibus niſi optimus, bis in Sabbato epula-
tur, hoc eſt, ecquando litat in feriis? Proh do-
lor, ut umbram Iſraël prælibaret Euchariſtiæ,
debuit progredi ex Æäggypto in eremum. De-
buit Abrahamus in filium enſem ſtringere, ut
ſemel per ſpeculum, & in ænigmate ſacrificio
noſtro adeſſet. Nobis adeſt quotidiè in ara
Iſaac, in menſa Agnus, & malumus lateres
coquere, quam Chriſto veſci.

herrima inter mu-

Zelus a-
nimarum
orationem
ju vat, &

Cur non pulcherrima eliun „ Sed mu-
lierum? Cur non inter Virgines potius, quàm
inter Sponſas, imò & conjugatas emicat? Ni-

mirùm laudabilis Virginitas, ſed infœcunda. Dei conſo-

Contemplatio, quæ imago Virginitatis eſt, pla- lariones
cet: ſed longè eà gratior eſt Actio, quæ nec Deum 1, Te
deſerit, & trahit ad Deum animas. Hinc Spon- vi,, m.
, za.

158
ſa, cùm clamaſſet, ut ſe Sponſus oſcularetur,
exaudita non eſt, mihil promerita, dùm ſibi
tantùm & ſuis deliciis vacat: Ut curſuram ſe
teſtatur & cum filiabus, & ad filias, illicò in
cellaria introductam ſe & lætatur, & ſtupet.
Can. I. 1. Oſculetur me oſculo, inquit, ſed fruſtra. Trahe
lbid. 3. me.: poſt te curremus, in odorem unguentorum
tuorum. Confeſtim cellariis, & uberibus ex-
hilaratur. Quid? An viliora ubera Sponſi,
quàm oſcula: ut hæc oratus deneget, illa nec
oratus indulgeat, vino inſuper recreatâ Dilectà.
Talentor’ Nimirùm non chariora oſcula, quam ubera &

r: e Ccellaria: ſed, quia uni ſibi illa præoptavit,
zor von- . . „ .
rempla hon impetrat; hæc verò nec auſa optare obti

tione ſolâ. net , quòd de pertrahendis adoleſcentulis ad
Sponſum ſolicitam ſe, ſtudioſämque exhibeat.
Enimveròô, qui oſculum denegaverat ſuſpiran-
ti, vel nomen ſuum in oleum eliquavit, ubi &
Can. I. 2. puellarum memorem Dilectam agnovit. Oleum
effuſum nomen tuum: ideò adoleſcentulæ dilexe-
runt te. Cùm ſola diligit, laudat ubera, optat
oſcula, ſed neutra impetrat. Ubi adoleſcentu-
las curat, & cellaria & ubera, & Dilectum
impetrat. Hinc factum dixerim, ut Sponſus
Ibid. 12., inter ubera reſederit Dilectæ. Faſciculus Myr-
rhæ, ſive alligamentum guttæ, ut alii legunt,
Dilectus meus mihi. Ita: ſed ubi conſidebit:
Doctrina Inter ubera, inquit, mea commorabitur. Vide-
Chriſia- licèt ibi ſponſum habes, ubi habes lac, quo
n4. parvulos in Chriſto enutrias Chriſto. Ibi, in-
quam, Chriſtus, ubi uber: ut ſcilicèt parvulos
erudire non erubeſcamus, ſed quam gratiſſi-
mum Deo intelligamus erga minimos zelum.
Ergo niſi aliis proſimus, Chriſtus nobis exa-
reſcet. Phoenix, quam ſplendida Avis? Nihi-
lo minùs Corvo maluit Sponſus comparari,
quaàm Phœnici. Olet hic, ille ſordet. Verùm
infocundus Phonix, Corvus ſobolem gignit.
Can. 2.1. Ego ſos campi, inquit, & Lilium convallium.
Vide quomodô Lilio primas denegat, ut ima-
go candoris ſed infoœcundi non revocaret à pro-
curanda ſobole Chriſto Evangelicos operarios.
Benè. Sed Maria optimam ſibi partem elegit.
Prorsus optimam. Sed quam? Contemplatio-
nem, inquies. Imò verò Prædicationem. Nem-
pè attendebat Chriſtum perorantem, non o-
rantem. Eſtne Contemplationem eligere, Dei
verbum deligere? Enimverò non ſoli ſibi va-
cavit Magdalena, quæ Apoſtolorum Apoſtola
Domini reſurrectionem & Diſcipulis primum,
& Aquenſibus deindè prædicavit.

Dicite invitatis: Ecce prandium menum
paravi. Matth. 22. 4.

Quid-fugis novus Adam, & vetus homo?
vocationi Quò te abdis, Dei voce auditâ? Vocat, pla-
rebelles & nè te, ſed ad epulas. Verùm, quis audit? Il-
Apoſtatæ. li autem neglexerunt, & abierunt. Nota. Non

March. verè abierant, ſed, cùm audiſſent nuntium
„ invitantem, neglexerunt primò, tum abierunt.
ocatio Quot excuſationes, quot morbi? quot nego-
Preta, tia ſuboriuntur illico? Et quid eos avocavit?

Villa, Boves, Sponſa; Ca deheèt, Divi-
Ibid. s. tiæ&, & Dehcie. Quid', quòd plerique ſervos
* contumeliis affe&„tos occiderunt ?* Etenim nonnulli
non modò Deo vocanti non obaudiunt, ſed in-
ſuper, ut inconſtantiam ſuam obtegant, decep-
tos ſe & à Confefſariis, & a Dei Miniſtris men-
daciſſimè affirmant. Quod ſanè eſt, Dei nun-
tios famâ, hoc eſt, vita meliori exſpoliare. Ira-
tus Rex perdidit homicidas, ſuccenſis eorum

Oliva

urbibus, & ait: Nuptiæ quidem paratæ ſunt: ſed, lbid. 8.
qui invitati erant, non fuerunt digni. Vide, quo
modo, non dicat in confirmationem Iræ ſuæ,
Occidi eos, & delevi civitates eorum: ſed tan-
tům, Non fuerunt digni. Ut intelligeremus, ex- 1bid. 5.
cluſum eſſe à nuptiis, & epulo caruiſſe longè
atrocius ſupplicium eſſe incendio, & funere.
Noli ſtupere ſuper illo, qui, ob ſpretam Dei
vocationem, miſerè confoſſus eſt. Tu verô, ne
jactes cum clamore valido: nec paruiſſe te &
vivere. Ote miſerum! Unam cum illo poœnam
ſubiiſti, & gaudes? Quam poœnam? Spreviſti
nuptias. Nimirùm centrum ſupplicii, hoc eſt,
non fuiſſe dignum. Nam ferrum & ignem pa-
ti, non tam pœna, quàm medicina, ſeu expia-
men eſt. Verum ſupplicium unicè metuendum
eſt, non fuiſſe dignum, qui Deum vocantem
audires. Dives ille, qui à Chriſto impulſus,
ut, divendito patrimonio, ſibi adhæreret, re-
ceſſit triſtis, nec gladio, nec igne periit. Ego
tamen vadem non me darem ſalutis ejus. Intel-
lige Virginibus ſtultis non aliam injunctam mul-
ctam, quàm ut excluderentur, uneè Te tu ex-
cludis. Quòd ſi qui invitatus acceſſit, & epu-
latur, ob veſtem non nuptialem ligatur, & in
tenebras projicitur exteriores: Quis finis eorum,
qui cùm menſæ aſſederint, pertæſi Chriſti da-

Pes, recedunt? Si qui non acceſſere extremâ Apofßas.

notantur infamia: quo ſupplicio punientur, qui
abire ab epulo Numinis non verentur? De his
nulla hic mentio, quòd nullum tam inſanum “
fore, ut ità loquar, crediderit Dominus, qui
ultrò & convivio egrederetur. Ejici aliquem
mirum non eſt, aliquos non accedere novum
non eſt; at regredi ad fella poſt mella, ſtul-
tum omninò, & impium, & ſacrilegum eſt. .

Miſerere mei, Deus, ſecundum magnam .

miſericordiam tuam. Pſ. 50. 3.

Veræ Pœnitentiæ imaginem ſuis lacrymis Peæniten-
hoc in Pſalmo Propheta coloravit. Omittamus tie veraæ,
Spem, Dolorem, Fidem, cæterâque paſſim & Con-
à Sanctis Patribus adnotata. Quæ mihi occur- macg
runt præcipua ea ſunt. Summa Candoris cu- ſrna.
Piditas. Neque enim curat ſupplicium effuge- Dawidis
re, ſed recuperare innocentiam. Nuſquam Pæniten-
Poœnam deprecatur: Nuſquàm mundari non ia.
precatur. Amplius lava Aſperges me: Lava- Pl. 50. 4.
bis me: Dele iniquitatem meam. Non timet
vulnera, ſed ſcelus horret. Secundò, Divina
tantùm magni facit, cæterorum immemor. In- Spiriua-
certa, inquit (ut ingratum ſe probet maximè “H
& Deum beneficum) & occulta ſapientiæ tuæ ende.
manifeſtaſti mihi. Et ubi Gigas in Dei no.
mine proſtratus? Ubi corona imperii delata à Felicinas
Deo? Ubi toties cæſi, fugatique hoſtes? Ubi verg.
diſcerptus leo? Ubi filiorum fertilis ſyllabus? Zterns
Iſthæc, inquit, temporaria & fluxa ſunt, ego anium.
æterna recolo. Neque enim lacrymanti ali- Stas-

quid magnum eſt, præter divina. Dominus medioetis,

benefecit mihi, non regni inauguratione, ſed

. 5 . . ta
Sacramentorum ſcientiâũ. Cognitio ſui quàm Tere 9
difficilis! Nota ſcelus, quod David uni pu- polſant.

tabat notum Deo, etiam exteris notum erat,
& barbaris. Uſque adeò peccata latere non Fame ek-
poſſunt, etiam à Rege, ſolo Deo teſte com- s nimik.
miſſa. Tertiò, Tibi ſoli, inquit, peccavi. G.
malum coràm te feci. Quid? Nonne ſcelus Da-
vidis innotuit quàm plurimis. Quoniam blaſphe- 2. Reg-l2.
mare feciſti inimicos Domini, klius qui natus 14.
eſt tibi, morte morietur. ait Nathan. Quom

G⸗
“
e⸗
Ceele
t; 1
(un
elh 4
Demu
ntur,
09:0
glo, in
nitin/

dlu,
lin.
nerſi
n
en D
erdi
et,
open
i
dui
geng.
keen
netnin
WNNHN
lettt,⸗
herit
ele hu.
indennm.
ITens
t, Eer
atur, K
Antenns
1Cnite.
e anii
mienmuni
tur !
tamäüan
Oninmni
An
dere N
weli, N.
legomd

les

)

ſiis kni
. Onmmin
Aalr An,
ii,
Candaik;,
uumnk,
Thundn 1,
er ne:
M
nd 4 in 6
1obet n,

ſchli

48 i r.
npenn

. ln!
1u

Stromatum, Lib. IXN. 1

dò ergo dicit, Et malum coràm te feci? Nimi-
rùm hoc uno torquebatur; nihili faciens, quôd
apud homines famàâ periclitatus efſet „ quôd-
que ex Innocente mochus, & ſanguinarius
diceretur. Nos certè illud maximè anxios red-
dit, ne ſcilicèt flagitia noſtra diſſeminentur in
vulgus, & penetrale Principis irrumpant.
Quarto demum loco, corona Poœnitentiæ illud
eſt, quod ſe facturum Pollicetur. Non enim
amplius, quod frequentiſſime in aliis Pſalmis
meminit, ut hoſtes confundantur, ut prote-
rantur, ut deleantur petit: nulla de triumphis
cura: nulla opum cupiditas: nulla de Claſſe,
aut de Herede mentio: ſed quid molitur? Do-
cebo, inquit, iniquos vias tuas. Os meum an-
nuntiabit lauden tuam. Abjicit faſtoſas cogita-
tiones omnes, unumque molitur de reducen-
dis ſcilicét ad Deum impiis, idque non gla-
dio, ſed doctrinà machinatur.

guperior
nimis
mitis.
Troci-
nium non . . . . .
lrd, -e Apparaitquz ei Dominus in faamma ig-

! on. nis de medio rubi, & videbat, quod
yam. rubus arderet, & non combureretur.
Erod. 3. Pxod. 3. 2.
1bid. 5. .
Modeſtiæa Ad tale ſpectaculum exclamant Religioſo-

Hue iri rum permulti cum Moyſe, Vadam, & videbo

“ us, Viſionem hane magnam. Clamant & cum Deo,
ſtins. Locus iſte terra ſancta eſt. Nimirum placet
A ruf- ignis, qui incendere vidéatur, nec urat. Ad
catis oculum enim ſervata diſciplina placet, ſi nul-
odiam. lIum adurat. Volumus ut Ignis flagret, ſed in-
HH noxiè, Verbo, lucere volumus, non ardere.
deprimit. At hæc non viſio, ſed hypocriſis magna eſt.

Aalieg: Imô viſio magna eſt. Vide autem, quam ſim
vera, uri humanus. Mihi quoque ſpectaculum placet.
ſe incom- Neque enim Ignis ille imaginarius erat, aut
Recg. coloratus, ſed verus Ignis; & ipſe quidern ure-
patiatur, bat, Rubus vero non exureébatur. Et hoc il-
von ſplen- lud eſt quod Monachos præſertim decet. IIIe
dere in es enim dignus Deo eſt, qui cùm uritur, non
Tecker. exuritur, quem ignis torquet, nec demolitur.
Hiei veri. Et quare non exuritur, cùm uratur? Quia Ru-
Religioß bus eſt; hoc eſt, quia & flammas amat, quas

Tepidi. Deus ſubjicit, & ſpinas gignit, ut ſi fortè poë-
Gtorα na defuerit incendii, habeat ex ſeſe ſupplicium
Vide s. ſuum. Nimirùm, qui ſpinas comtra ſe parit,
Chryy. non pavet flammas. Uni illi Mortificatio non

loſthom. nocet, àa quo diligitur. Si pepereris dumos,
8.in C.4. incendio non vexaberis. Quamquam aliam
zkb fuiſſe dixerim cauſam viridantis in Igne Rubi.
S Quia ſcilicèt in Igne Dominus. Apparuitque ei
Moriß. Dominus in flamma lIenis. Hoc enimveroô il-
catienis lud eſt, quod Rubo flammas reddit amabiles.
upidlitas. Non Moy'ſes prodigium ſpectans & demirans:
H Non Ppluvia, quæ fortè decidat: non calcea-
Religiof Denta, quæ in obſequium exſolvuntur: non
auſte quôd locus vocari incipiat Terra ſancta: non
Hrecri- denique, quòd coram ſe „ & Virgæ vertantur
Rn in Angues, & Paſtores Legati deſtinentur ad
Tloriam Reges, & populorum ſeu libertas, ſeu ſtrages,
vanam Tegnorumque erectio, everſiôque ex ſeſe pro-
derint. deat. Non hæc, inquam, efficiunt, ut virorem
Bena os- ſervet in Igne Rubus ſuo ſupplicio recreatus:
,„ ſed, quòd Dominus adſit in flamma. Væ Mo-
iua nacho, cui vitæ rigor minùs amarus eſt, quòd
Moniß. illius poenæ accurratur & acclametur, quéôdque
stio dal- de ſumma regnorum ex ipfo petantur oracula.
eſeit. Non extra

e. acki calcei, non plauſus, non vocabu-
yatione I ſanctitatis 2

Maerti6. ſed Deus flammas tibi temperet
. 8- . £ .
catio con- 11& ſeverioris O quaàm ſæpè Rubus in Igne
ditur. Ethicæ Comment. Tom. V.

viret, non quòd Dominus inſit flammis, ſed EBeligioß
quèd Moyſes exclamet, Viſionem magnam H
apparuifle! Delectat non Deus, Poœnæ author, bonoeran-
ſed plauſus, pœnarum tubicen, & demirator. de,
Porrô quam fallax hominum ingenium, quäm- Virtus ſo-
que monſtrosè cæcutit, dum perſpicit! Ap- Vda, &
paret Rubus ignitus, & in medio Ignis Do- S
minus. Quid Moyſes? Audi. Vadam, ait, gularitas
& videbo viſtonem hance magnam. Et quænam Mortifi-
eſt Viſio hæc magna? Quare, inquit, non com- cationumt
buratur Rubus. Itàne? Hoc tandem eſt „ quod lbidem.
te rapit? Miraris inter ignes Rubum, nec mi- .
raris in Rubo Deum? Ergo pluris apud te irte-
eſt, Ignem non urere, quam Deum exerci- i. r E-
tuum in Spinis latitare? Sic Nathanaël non renda
plenè demiratus in Chriſto aut radiantem di- Talenta
vinitatem ex vultu, aut effluentem ex ore veriora.
Sapientiam, ubi audivit, Cam eſes ſub icu, JNoan. I.
vidi te; illicò ait, Rabbi, mu o& lius Dei. 4.
Scilicet! & Balaam non de ficu, ſed de futu-
10 ſtellæ quodammodo exortu Iplendidius pro-
phetavit. Ides mirantem Dominus ſugillavit,
inquiens: Quia dixi tibi, Vidi te Jub ſicu, Ibid. 5e.
credis: majus his videbis. .. Videbitis cœlum
apertum, & Angelos Dei aſcendentes & deſ-
cendentes ſuprà ſilium hominis. Non prophe-
tia, ſed commercium cum Deo deſignat filios
Dei. Non Rubus ardens, ſed Deus in rubo
rapere debet in admirationem ſui. Imago hæc
planè eſt applaudentis vulgi, qui ſanè negli-
gens, adsitne Deus Rubo, an abſit, illud mi-
ratur ummn, ſi non ſuccumbat Frutex ſuppli-
cio, ſi jejunet, nec mœreat, ſi vigilet nec
deficiat, ſi cilicio tegatur & lætetur, ſi dem-
que cellà recludatur, & vivat. Cæterùm alli
vitæ innocentia, orandi conſuetudo, mentis
in Deum erectio, nomina ſunt inania, &
prorsùs vana. Quid, quòd Climacus pro Ru- .
bo non Mortificationem, ſed Humilitatem
interpretatur?

Si videris me, quando tollar à te, erit,

Juo& Petiiſti. 4. Reg. 2. 10.

In hæc reſpondit verba Elias poſcenti à ſe Stes pra-
Eliſeo duplicem Spiritum. Itäne? Putabam „ "i.
fore, ut ad tanti muneris conſecutionem „ &
cilicio illum tegeret afperiore, indictis jeju-
niis, interdicto vino, abducto eo in ſpeluncas
terræ, ut dies noctibus orando jungeret. Ve-
ruùm, his ne commemoratis quidem, tantùm
exigit, ut raptum ſur contempletur. Nimirùm Yugem
triumphalis Currus munificentia, felixque in Chriſi
—. 2. . Mors ſe-
Colum Magiſtri raptus ſi ſpectaretur, ſatis „,,„„
erat ad incendendum diſcipuli pectus, quoò ſia ve ſit,
tanti ſpe triumphi, ſpiritum ſandtitatis dupli- & dulce
caret in ſeſe. Qu's evectum ad ſidera inter Coniem-
amabiles amoris flammas ſeminudum profu- eer
gumque hominem intueri queat, quin exar- i .
deſcat ingenti cupiditate virtutis. At, inquies, Æ
ſeriò monentur Apoſtoli, quòd Coœlo ſpectent tantum.
receptum JxswM. LViri Galilei, quid ſtatis alz Elecie
Picientes in cœlum ? Planè itaà. Mirabantur enim e t.
Angeli, quòd viri illi, qui Domini trium- pervoris
phum ſpectaverant, non illico ad Cruces, ad fons.
Ignes, ad evulgandum Evangelium tant mer-
cedis illicio raperentur, ſed otioſi reſiderent
in Monte. Non triumphum ſpectari vetant;
ſed, ſpectate triumpho, torporem improbant
otioſorum. Cæterùm nihil ad ex ſtimulandum
Cor accommodatius, quàm Coli ſpecies mi-
cantis. Hinc aſt, quòd Sponſus, cùm à Dilecta

2 invi-

160

invitaretur in domum auro cupreſſéôque con-
Can. 2. 1. tignatam, clamat: Ego os Campi. Hoc eſt,
Nolo concludaris ſub tectis, ſed progredi te
volo in apertum agrum, undè cœlum ſpectes.
lbid. 8. Ecee iſte venit ſaliens in montibus, tranſiliens
colles. Num Sponſus Montibus delectatur?
Imòô eos faſtidit & tranſilit. Valles amat, non
colles, ſéque Lilium appellat non Montium,
ſed Convallium. Quare ergo qui ima diligit,
coràm Sponſa ſalit in montibus? Ut, dùm ad
ſe oculos in Montes elevat, Cœlum quoque
ſpectet Dilecta, cujus ſpe regni ad amorem
quoque ardentiorem urgeatur. Hanc puto ob
cauſam nuntiam ſui Stellam Magis Dominum
deſtinaſſe, ut daum Cœlum ſuſpiciunt, labo-
res promptius ſubeant & viarum & diſcriminum.
Quid in deſerto? Nônne potuit Manna educe-
re de terra arenti, qui de fſilice ſitienti aquas
eduxit? Poôtuit, ſed de Coelo placuit illud de-
mittere, quò Cœlum ſpectare cogerentur, cu-
jus ſpe ærumnas eremi fortiuùs tolerarent.

Cacus quidam ſedebat, ſecus viam men-
dicans. Luc. 18. 35.

Sanè cæcus qui ſedet in via, ubi aut nos
ambulamus ad vitam, aut ipſa via, hoc eſt,
vita noſtra feſlinat ad mortem. Peregrini ſu-
mus, quotquot vivimus; ideò, qui currit, ſa-
pit, qui ſedet, omninò cæcutit. Et quid eſt,
quòd ærumnoſus iſte ſedet ſecùs viam? Quia
mendicat. Temporalium cupiditas tota eſt in
rapinis, dumque manibus alas addit, non tam
ad volandum, quaàm ad prædandum, pedibus
injicit compedes. Et ſanè, quid ita à decurren-
da via mandatorum Dei inhibet, quam Cupi-
Dan. I. ditas? Babylonicum Simulacrum, cui aureus
31. inerat vertex, ferrum habebat in tibiis. Non
Act. 2. 5. enim ſpes ulla ambulandi eſt, ubi habendi cu-
piditas eſt. Nônne claudus ille, qui ſtabat ad
ſpecioſam Templi portam, adeòô opes ſitiebat,
ut vel aurum expeteret à piſcatore? Quem Pe-
trus, ut erigeret, eum prius Avaritià exſolvit.
Tempora- Cùm enim proteſtatus eſſet, ſibi nec aurum
lia noxia. nec argentum eſſe, tum enimveròô ſurgeré 1-
Fervorem jum juſſit; qui exiliens ambulavit in templum
nal gere non tam ſolidatis nervis, quàm cupiditatibus
leſa. fractis. Et quidem Petrum maximè decuit
Matth. tam inſolens prodigium, qui dixerat: Ecce
19. 27 nos reliquimus ommiag; ut, quos Avaritia de-
s. Petri vinxerat pedes, Paupertas diflolveret. Et quan-
inopia. do Petri verba adduximus, vide, quomodèò
Tempora- priuùs cupiditatem omnem aà ſe abjectam dixe-
ete- rit, tum verò poſt Dominum cucurrifle. Ecce
Relégionis nos reliquimus omnia, & ſecuti ſumus te. Non
perfelctio. enim poſt gigantem currere potuiſſet, opum
Eecleſa- compede præpeditus. Hinc ultroneum illum

Pii ode⸗ candidatum Apoſtolatus, qui dixerat, Domi-
„itiam. e, ſequar te, quocunque ieris, rejecit Domi-

Luc. 9.57. nus, non quòd aut impudicus, aut homici-
da, aut invidus, aut blaſphemus eſſet, ſed
quòd non immunem eum prænoverit aut eſſe,
aut futurum ab avaritia. Quare illis verbis
Ibid. 58. eum repulit: Vulpes foveas babent, & volu-
cres eœli nidos: filius autem hominis non ha-
bet, ubi caput reclinet. Quaſi diceret, Me ſe-
qui vis, qui vinctus es? Nemo poſt me ve-
nit, niſi qui dimiſerit omnia. Tu verô nidos
meditaris & loculos. Qui beatum dixerunt po-
pulum, cui ſunt oves ſœtoſe, & craſlæ bo-
Pl. 143.7. Ves, filii aleni appellantur. Libera me de aquis
multis de manu ſiliorum alienorum. Quorum

Oliva

os locutum eſt vanitatem. Hos porrò filios alie-
nos, videlicèt cupidos, & demirantes divitum
Copias, claudicaſſe teſtatur idem Propheta. Fi-

ie 7 I . . . al.
lii alieni inveterati ſunt, & claudicaverunt à 45 17.

lemitis Juis. Hoc eſt, à fine homims, & à
via vitæ quæ Chriſtus eſt: quem nemo ſequi-

tur cupidus. Vel ſi lubet Pſalmorum ordi- Pl.
nem ſervare, dic eos, qui alieni & claudicaſ- 143.
ſe dicuntur Pſalmo decimo ſeptimo, avwaros
Prædicari & convinci alio Pſalmo. Quod, ut
omnibus apertiùs innoteſceret, Sponſus, qui
peccata noſtra portavit in Corpore ſuo, hoc
in ſui Simulacro expreſſit, in quo cuùm aurei
ſpectentur pedes, protinus crura obdureſcunt
in marmor. Crura illius columnæ marmoreæ, 0
duaæ fundatæ ſunt ſuper baſes aureas. Ut ſcia- . 5.
mus omninò immobilem ad currendum eſſe
Auri ſeu poſſeſſorem, ſeu appetitorem. In-
tuere Matthæum, ſtare nequit, ut Chryſolo-
gus ait, verùm pondere cupiditatis oppreſſus
ſedet. Quemadmoduùm & apud Zachariam A-
varitia ſedet ſuper talentum plumbi. Ut prop-
tereà non mirer, ſi ad unam Chriſti vocem
tota illa ſatellitum cohors retrorsum reſupina
corruerit. Non enim ſtare poterant, quos A-
Varitiæ ſarcina urgebat. Quod non mirum eſt
contigiſſe ſacrilegis, quando & Juſtis evenire
ſtupemus. Revolve Salomonis Canticum, au-
dies ibi Sponſam ante murænulas aureas ad ex-
currendum paratiſſimam, quibus ut ornata,
ne dicam onerata eſt, oblita curſus, illico &
accubitum Sponſi amat, & Lectulum, in quo
feſſa conquieſcat, parat. Trabe me, poſt te Can. I.3
curremus. Benè eſt. Verùm, poſt muræmulas,
quòô excurrit? Audi. Murænulas aureas facie- Ibid, Io.
mus tibi vermiculatas argento. Tum verò? Dum
eſſet Rex in accubitu ſuo, Nardus mea dedit odo- lbid. 11.
rem ſuum. Exindé vineas memorat Engaddi,
lectulum inſpergit floribus, & domum Cedro
contignat, quæ omnia non curſum, ſed
otium ſonant. Nimirùm, vel Sponſa ſi auro
vel à Domino exornetur, recumbit delaſſata.
Certè Rachel, quæ Idola Patris ſui aurea, ut Exod. 14.
Patres putant, furata eſt, ſuper ea in ſtra- 28.
mentis ſedit. Non ergo mirum, ſi Cæcus iſte,
qui in via emendicat, cùm currere præ cupi-
ditate non poſſit, ſedeat. Nam & Ægypti,
quaſi plumbum, deſcendiſſe in profundum
abyſſi perhibentur, quos Avaritia in eas voces
erumpere coëgit: Dividam ſpolia, implebitur Exod. 19.
anima mea. Ipſi verò Ifraeëlitæ onuſti argento *.
Ægyptiorum, vix poſt annos quadraginta de-
vemire potuerunt in terram lactis. At, inquies,
Zacchæo dicitur, ut feſtinans deſcendat ad
Chriſtum, & tamen dives erat & cupidus. Re-
t mones: ied ideò currere potuit;, quia di-
midium erat patrimonii abdicaturus. Quà er-
go ratione exſurget ad currendam viam; qui
ſedet in via? Si pedes Sanctorum habuerit,
quos Dominus ſtabilire conſuevit. Pedes ſanc- 1. Reg. ²
torum ſuorum ſervabit. Poſſunt autem pedes .
Sanctorum, inquit S. Gregorius, Fides & A- Ini. Reg.
mor Redemptoris intelligi. Quibus profectò pe-
dibus gradiuntur. His ſanèe pedibus inſtructus
quiſquis eſt, reſidere mendicando, & cupien-
do ſtare non poteſt. Fides ad currendum. Amor
alas habet, & quidem Igneas, quo igne vel
ſaxa in cœlum ſubſiliunt. Lampades ejus lam- Can. 8. &
Ppades ignis. Ali legunt: Alæ ejug, alæ ignis.
O æternitas! O Amor! Quis ita piger ad cur-
ſum, ut ad afflatum veſtrum non evolet?
Quid, quòd hiſce Amoris & Fidei pedibus, B
modo

lo,
ne,
4 Ge Men
elollre
Atmi,
yi
lilbine
1 E i

d orit

n uil.
Uanhe
nN,
1 ſe
Ain tan,
kmi:
Kunahe

.
l.
m 4 1
4
len
n t.
äel
3 Ra
N
r e

1

ndn -
toren l.
tn.
8 tl
Nchnnt.
. Urnn.
ſfi en
n telnne
d WrEN

aAlj.
m reniD
me⸗ t,

3

5

lete Mel⸗

1 8
nin.
tuit,

Stromatum, Lib. NA. 161

modè ad currendum, ſed & ad videndum ex-:
citamur. Cæcus iſte, qui ſedet, & videbit &
ambulabit, ut primùm fide Amoréque inca-
luerit. Fide inquit Auguſtinus, purgatur Cor,
quo Deus videtur. Quis verò neſciat Charita-
te aciem cordis exacui. Cùm nemo JksM in
littore agnoſceret, Joannes eum Dominum eſ-
ſe indicavit Petro. Nimirùm Diſcipulus dilec-
tione Aquilæ comparatur, cujus lumina cum
Sole certant.

At iniqui illi juſſerunt, ut diſcooperire-
tur, erat enim cooperta, ut vel ſic
ſatiarentur decore ejus. Flebant igi-
tur ſus, qui noverant eam. Dan.

13. 32.

De Su- Eſto, luſerit laſcivia ſenum in horto, in fu-

ſanna ad- nere, quid ludit? fletus undique, & undi-
ducta in . . . . . .:
Tudieium. Que Mortis imago, & tamen Filii Juda, non
Laruria. idololatræ, ſed Iſraëlitæ, catenas Babylone
captivi, lugente umiverſo populo, inter ſecu-
res & lapides morituræ pallores concupiſcunt.
Et ubi, quæſo, luxuria conquieſcet, ſi funus
ſitit? Sed quid mirum, ſi ludit in alieno fune-
re, quæ inſanit in ſuo. Nönne è filüs Iraeél
quidam, cùm cæderetur paſſim populus, ad
Moabitidem impudenter ingreſſus eſt? Quid
miramur, ſi morituræ expetunt vultum, quan-
do & morituri, jamjamque morientes non-
nulli lumina revellere nequeunt ab Amaſiis?

Dan. 13. Quid verò præſtitit Suſanna? Audi: Conſur-

34. gentes autem duo Presbyteri in medio populi po-
Suerunt manus ſuas ſuper caput ejus. Qug flens
ſuſpexit ad Cælum. Nota, cùm iret ad tribu-
⸗ nal, flebant affines omnes, nec ipſa flevit. Cùm
impii. Pervenit ad Judices, renovatus eſt cognato-
rum, & deducentium gemitus, nec ipſa inge-
muit. Vix illam tetigere Senes, cùm illicò ef-
fuſa eſt in lacrymas. Nimirùm Pudicitia non
carnificum, ſed impiorum manus, exhorret,
nec tunc ſe damnatam credit cùm damnatur,
ſed cùm tangitur. Attactum timet plùs carnis,
quam ferri: & quæ, cùm feritur, exultat, lIu-
get cùm palpatur. Enimveròô, tunc ſe credidit
Suſanna incidiſſe in manus Mortis, cum ſuper
ſe ſenſit manus impudicas conſedifſe. Si lapi-
detur, triumphat Caſtitas, ſi contingitur, la-
pidatur. Fractum illabentémque Mundum ſu-
ſtinet impavida: dexteram unam trementis,
ſed ardentis, ſenis non fert. Denique quæ riſit
vincula, blanditiis ingemiſcit nec immeritò,
ſiquidem ſortitur inter compedes coronam, in-
duit inter illecebras laqueum.

Caſtita.

Timui, ne honorem Dei mei transforrem
ad hominem: & ne quemquam ado-
= rarem . Eſth. 13. 14.
ulitou „excepto Deo meo. Eſth. 13. 14.
in aula,

& Nami- Hæc Deo præfatus eſt Mardochæus, poſt-

er quàm Amano aſſurgere recuſavit. Et quare
ari tanto Principi tantillus homo non afſurrexit?

ven pit, Itäne in captivitate inflabatur ſui generis me-
& Fsme Mor? Si Jacob Pharaonem adoravit, cur Mar-
eit, nee dochæus non inclinatur. An ex tumore? Ab-
hias ſit. Clamat ſiquidem ipſe: Libenter pro ſalute

H 4 Wraël etiam veſtigia pedum ejus deoſeulari pa-

Aaulici Tatus eſſem. Quare ergo non ſe ſubmiſit? Ti-

impii vi- Mui, inquit, ne quemquam adorarem, excepto
tandit. Deo meo. Etenim, ut ait Carthuſianus; geſta-
Ethieæ Comment. Tom. V.

bat Aman idolum in pelctore, cui Medi Ferſæ-
que incurvabantur. Ergo liber animus Captivi
timuit, ne vel videretur Idolum coluiſſe, ſi
coleret Aman; vel ne paulatim, daum Ama-
num colit, non ità horreret Monſtrum, quod
ille circumferebat, paulatimque aſſueſceret;
& quaſi manuduceretur ad idola. Utrumque
ſapienter timuit, nec ita deſiperent tam multi
Eccleſiaſtici & Cœnobitæ, ſi eadem metue-
rent. Quis enim, cùm te videat adeò familia-
rem & proclinatum Proceri quidem, ſed vi-
ro, & viro aliquando ejus mulieris, quæ cùm
ſex viros habeat, virum habet: quis, in-
quam, cùm te videat aſſidere, adhærere, in-
clinari viro non benèe dlenti, quòd benè ſem-
per oleat, non putet non tam tibi Muſas ejſus
placere, quaàm Sirenas? Enimverò credere non aniie
poſſunt, non cum ſceleribus ſuis à te amari zygie,
profanum. Sed eſto, nemo hæc de Te ſuſpi- „iiia.
cetur, Tibi hoc de te metuendum eſt. Afſueſ-
cit animus non odiſſe facinus, cujus hoſpitem
colit. Commixti ſunt inter gentes. Quid inde? Pfſal.rey.
Et didicerunt opera eorum: & ſorvierunt ſoulp- 369
tilibus Chanaan. Quod ſæpius, & audimus, &
ſpectamus, vix horremus. Vel larvas irrident
pueri, ſi ſæpiùs ingerantur. Ergo, ut & Fa-
mæ, & Conſcientiæ tuæ conſulas, noli aflur-
gere Amano, cujus è ſinu Idolum pendet.

Signum magnum apparuit in Cælo, Ma-
lier amiéta Sole, & Luna ſub pedibus
ejus, & in capite ejus corona ſtella-
rum duodecim. Apoc. 12. 1.

Verè magnum ſignum, non tam, quòd So- Dignitas
le veſtiatur, quàm, quòd ſideribus coronetur. αιcenfe-⸗
Itäne Luna luminare noctis, alter Mundi ocu- aa-
. 4 . . tenti, non
lus ſub pedibus jacet, & Stellulæ, minuta lu- mcenri.
cis puncta, in vertice locatæ & coronant, & KRex Juos
coronantur? Quid quereris? Quid puncta di- provehat.
cis? Luna, etſi major nobis videtur lucidior- Suaperior
que Planetis, iis tamen minor eſt. Non vaſti. see
tate ſui, ſed vilitate mortalibus grandefcit. fs o
Quia vicinior terræ, hoc eſt, quia poſtrema in inelinant=
coœlo eſt, ideò à nobis prædicatur, & colitur. Humli-
Sidera verò non minora, ſed celſiora ſunt. "as exal-
Porrô Dei Juſtitia in cœlo locum cuique ſuum SS
tribuit, non quem decepta oculorum morta- Kaius.
lium acies deſignat, ſed, quem virtus & dig- Dignitas
nitas cujuſque repoſcit. O quot, qui apud vera in
homines plùs lucent, infra jacebunt: & , qui Eturo
puncta ereduntur, emicabunt in capite. IIIe, H d ;
quem tu fulgere credis, & magnum putas, „on mi-=
non magnus eſt, ſed propior eſt terræ. In- randi.
gerit ſe, explicat ſe, demittit, inclinâtque Irriſores
ſe. Ille, quem nihil eſſe ducis, grandior eſt, fuſtorume
ſed altior. Sublimitate ſud minor fit, ſed tibi, Religioſt
non Deo. uras
i.
Infirmatus eſt Baſan, & Carmelus: &
Ros Libani elanguit. Nahum. I. 4.

Baſan ſomnus, ſeu Mutatio exponitur; ex Calia-⸗
. . . . . Iis cara
Hebræo. Carmelus cognitio circumciſionis, Ght,n,e
ſive Agnus circumciſus: Libanus demum De- & Morti-⸗
albatio dicitur. O luctum! O damnum irre- fratiene.
Pparabile! Flos Libani elanguit. Et quid quæ- Tentatio-
1o Columba erit ſine candore? At quid vale- "n, Lah-
. . WHõ 1⁷. ſuum, &G&.&
bit ultrà præco Chriſti ſine pudicitia, niſi Tepideta-
ut projiciatur in ſterquilinium & ſqualeat? iis fons.
Margaritum ſine candore teſta eſt. At undè tan-
◻ 2 1t2

162

ta jactura? Statimne Libanus elanguit. Imò
veròô noviſſimus montium exſiccatus eſt. Pri-
mus omnium Baſan, tum Carmelus, ad extre-

mum Libanus defloruit. Quis enim repentè
candorem exuit? Timetur enim etiam à non
timentibus jactura pudoris. In profundum enim
malorum ruit quiſquis Libanum negligit. Er-
30 Somnus, hoc eſt, Contemplatio exareſcit:
quàâ deperdità, nihil non perit. Poſt ſomnum
interruptum Circumciſio, hoc eſt, Mortifica-
tio infirmatur. Deſtituta verò Oratione & Mor-
tificatione Pudicitia ſtatim perit. Porrò quam
mira nominum ingeminatio, Somnus & Mu-
tatio Baſan eſt. Quis Orationi vacat, & non
oratio Mmutatur? Carmelus verò Agnum Circumciſum
Renova- Præ ſe fert. Quiſquis enim circumciditur, li-

tions cèt Urſus & Leo fuerit, in Agnum vertitur.
Lnr⸗ . Noli ergo ferocientem naturam in excuſationem
catio fons ſcelerum obtendere, ſiquidem, ſi cultro non

Caſtita- peperceris, Agnus eris. Verùm, quando to-

t. tiuius ariditatis & deflorationis initium ex Baſan
or - eſt, hoc eſt, ex Oratione, liceat aliquantulùm
v7*H in eo excolendo immorari. Baſan ergo Mons
eins fon- eſt, qui obvenit d'midiæ tribui Manaſſis. Ma-
tes. naſſes autem Oblivio, ſeu Oblitus interpreta-

Num 21. tur. Nemo enim Montem ſommi, ſeu requie-
be . tis poſiidet, niſi is, qui rerum ommium terre-
. z. narum penitùs obliviſcitur. Qui quidem Mons,
. & Somnus, & Dens dicitur. Quæ duo Ora-
tioni in primis conveniunt. Et quieſcendum ti-
bi & mandendum eſt, ſi Orationem ſitis. E-
dentuli enim divina myſteria ſorbere poſſunt,
edere non poſſunt. Intelligis credo; niſi diù te-
rantur & ruminentur Æterna, nec ſapiunt,
nec nutriunt. Orationem autem Auguſtinus il-
Ium dicit eſſe Montem, quò ſe recepit Loth,
ut flammas evaderet. Vide quæſo, quo modo
cùm ex urbe egreſſus properaret ad Montem,
illicò, mutato conſilio, divertit in Segor. Ne-
mo non egreditur è ſæculo, qui cùm intelligat
in ſola Oratione ſpem eſſe ſecuritatis, non fe-
ſtinet ad Montem. Nemo non citò laſſeſcit, &
declinat in Segor, quæ Parva alio nomine dici-
tur. Minimis enim & frivolis diſtineri inci-
piunt, ſatiſque ſe tutos putant, ſi pietatis floſ-
culis imò frondibus, externis ſcilicèt cæremo-
FParentum niis implicentur. Verùm citò flammarum affla-
oblivio tu conterriti Montem ſcandunt; qui tamen,
pa quoniam ſecum familiam trahunt, & cognatos
. omnes, dum orant, in mente verſant, Oratio-
nem in torporem vertunt, inebriantur, & per-
vertumtur. Sodomas patiuntur in Monte, quia,
& in Montem adduxere Pentapolim. Tenta-
tionibus obruuntur, flammis torquentur, fœdis
imaginibus inquinantur, & meritò. Siquidem
in Monte non Soli orant, ſed cum affinibus re-
cordatione epulantur, ideéque, dum bibunt,
non vivunt, nec Columbæ evadunt, ſed Cor-
vos pariunt. Quàm felix Orationis Mons, ſed ſi
illum, JksM imitatus, ſolus aſcendas. Ille avel-
litur ab Apoſtolis, ut oret: Tu verò reliquias
Sodomæ deflagrantis tecum rapis in Montem.

5§. Loth.

Deus, gui præcinzgit me virtute: & po-
Juit immaculatam viam meam. Plal.

17. 3 3.

Beatifi- Signum magnum apparuit in Coœlo, Mu-
ma Vi gi- lier amicta Sole: ſed longe majus emicuit pro-
nis Im- digium in terra, Virgo tenebris exuta. Non

Lanstpti⸗ mirum in Lucis regno fulgere Reginam; mi-

Oliva

rum eſt, in regione umbræ Mortis Adæ ſi-
liam, & umbris carere, & funere. Mirum eſt
Virginem luteam eſle, nec eſſe maculatam.
Hoc porrèò ne fidem minueret, dum admira-
tionem auget, illicò tanti prodigii authorem

Deum proteſtatur. Deus, inquit, qui præcin- pj

xit me virtute. Attende verborum vim.

Non

.17.332

enim dixit cum Pharaone, Digitus Dei eſt hic: Exod. 8.
Neque clamavit cum David: Dextera Domini 19.
fecit virtutem; ſed totius Divinitatis, ut ità Pfal. 117.

loquar, vires impenſas in opificium ſui Virgo
fatetur. Proindè mirandum non eſt, ſi totus
Deus aliquid effecit dignum Deo. Sic olim,
dùm Mundum excitaret, voce tantùm uſus eſt
architectà. Ut verò ventum eſt ad hominem,

.

Faciamus, inquit, hominem. Cur, quæſo, to- Gen. 1i.
tus Deus in molitione Adæ incumbit? Num ²6.

laborioſius opus eſt pulvis, quàm cœlum: aut
majus eſt lutum in carnem, quam aquas in
ſidera concreſcere? Cur ergo ibi vox una ſuf-
fecit, hic verò totus Deus operi perficiundo
vacat? Anima, inquies, capax Dei effingeba-
tur, ideéôque tanti opificis induſtria expetitur.
Non enim ut ex luto coaleſceret caro, ſed, ut
in carne immortalis formaretur Spiritus, Deus
adfuit. Præclarè. Verùm innumeros vocavit
Deus Spiritus immortales, & defecatos, nec
tamen laboraſſe fertur. Imò ne locutus qui-
dem eſt, ſed nutu ſolo Angelorum legiones
eduxit in immortalitatis aciem. Dices, ideò
Deum adlaboraſſe in Adæ Simulacro, quòèd
carni Spiritus fœderandus eſſet, immortalis vi-
delicèt, morituræ immiſcendus; Quod in An-
gelorum opificio præſtandum non fuit. Benè.
Verùm, cùm apud Ezechielem Cohors penè
innumera cadaverum animanda eſſet, Dei non
quidem vox, ſed halitus, ſive Spiritus, ſuf-

fecit. Inſuſſla ſuper interfectos iſtos, & reviviſ- E

zech.

cant. Si ergo, ut tot Ofſa reſurgant duduùm 37. 9.

emortua, ſatis eſt Spiritus Domini, cur to-
tus Deus occupatur, ut Adæ limus animetur
ad vitam? Enimverô lutum efformare non ar-
duum, Spiritum creare Deo perfacile, foœde-
rare luto Spiritum, alicujus momenti res eſt.
A quatuor ventis Ezechiel Dei Spiritum evo-
cavit. Immittere autem in lutum Animam
ornatam gratià, decoratam juſtiti, Spiritu
Dei fœcundatam, hoc opus, hic labor eſt,
Deo toto planè dignus. Ideò, quia bis factum
eſt initio Mundi in Adæ & Evæ molitione,
ſuis Deus manibus utrumque perfecit: & quia
in plenitudine temporis ſemel in Virgine re-
novatum eſt 'exemplar illud, Deus ipſe ad
opus ſe accinxit, ut virtute præcingeret Ma-
trem Domini Dei virtutum. Intueamur ergo
hoc magnum Signum, Virginem, non in Coœ-
lo, ſed in luto ſine macula. Et ne longius va-
gemur, Verba ipia, à me propoſita, hoc indi-
cant. Neque enim domum ſibi ait præpara-

tam ſine macula, ſed viam: Et poſuit imma- Pſ.i7. 38.

culatam viam meam. Quis autem dubitet in
via Conceptionem adumbrari. Nota, quomo-
dò viam appellat ſuam. Non enim viam, com-
munem aliis, trivit Virgo in Conceptu, ſed
viam ingreſſa, quam nemo ex filiis Adæ ante
eam decurrere potuit, & ſolus, poſt eam,
Filius ejus decucurrit. Quanquam quid mi-
rum ſi viam abſolvit ſine macula, ſi ante viam
eam Dominus undique innocentiâ & gra-
tià communierat: Ità ut nequeamus Mariam
videre in via diſcinctam. Equidem extra
viam, hoc eſt extra vitam præcingi nequiit:

Quis

lem
E/
atrit
nn.
ein
Denn
oe
Elun
1 on⸗
uocen
cuin
lpe
pte
ele
ſt erti
are
n n.
Eo nor
bos un
1) Me.⸗
Et, mn
4ehitan
mon
Ue, fu
lle ſat
munt
mint,
mcuct
1Uendbe
1 Arar
(iiiad
A ad
MII, 9
Drms
ezn go
ii: in
l,
Unic, ſin
Pkteſen
t Deun
Cntncum
ninCone
Enitutn
pmi Ard
vib
Humn
; Miler
a it,
iſtere i
Ere, in
Aenn
enm
icn l
N
heches
.

Nd
n
nn.
nen
huk
N
Deniig
Vinn R
Iin
e n
nd
hnien,
lalhtrie
!N
NI
n
NU.
ichun.
deipetm.
, Ed
itut, Den
1s WM
Kralc,
locune 6
hun rn
Dios, i
ann,
nnon.
Qodinh
fuit N
Cohon
et, Din
intu, 1
1, Gnit
rgen uin,
ini, 1
mmorr
hmnte .
1ticle, 1
Nent s
Girtmnee
tln Ann
iti,
nic kod
gui⸗ nulin
ræ Wolix
tſect: An
in Vige⸗ 6
Deis je⸗
Neinget!
Utueanih
ſti 1n

⸗
.

Stromatum, Lib. IX.

uis enim armari ornarive poteſt, antequàm
ſit? Nihilo minas, ne quis aliquando Virgi-
nem ſuſpicaretur in via eſſe, & armatam non
eſſe, placuit Deo, ut nobis priùs armatura
ejus objiceretur, quam via. Deus qui præ-

lbidem. cinxit me virtute, & poſuit immaculatam viam
Can. 8.e meam. Oua eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto

Jdeliciis afluens, innixa ſuper Dilectum ſuum?
Demirantium Virginis triumphum vox iſta
Angelorum eſt. Sed plerique Aſſumptæ in
cœlum, non autem Conceptæ in luto Virgi-
ni congruere exiſtimant. Rogo iſtos, ecquæ
tandem admiratio eſt, ſi, poſt exactum vitæ
curſum in jejuniis, in caſtitate, in charitate,
in longanimitate, in patientia cœlum petat
Virgo deliciis affluens? An prima, an ſola
in funere Cœlum ſcandit. Nonne Agnes,
vix tertium ſuprà decimum nata anhum, de-
liciis circumfluens ? Mundo avolavit, undè
Maria non niſi ſexagenaria exceſſit? Ergo
adeò novum eſt in Virgine, quod in Virgi-
nibus uſitatum adeò eſt? Quid dico Virgi-
nes? Meretrices, quæ, cùm din formicatæ
eſſent, nupſere Domino, nônne inter aroma-
ta expirarunt? Quid Thais? nônne excepta
thalamo nuptiali? Quid utraque Maria, prius
umbræ, tum gemmæ tanti nominis, è& ſter-
cocore elevatæ nonne ſolium gloriæ in morte
occuparunt? Magdalenâ quis unquaàm ſuavius
expiravit, inter Angelorum manus ad Chri-
ſtum deduétà? Vel putridus ille Lazarus ple-
nus ulceribus, Angelorum miniſterio in ſi-
num Abrahæ transfertur. Quæ Sponſarum
Chriſti ad Sponſum ſine deliciis migrat? Tum
illud addo, deſertum Tu vocas Juſtorum
mortem, quam præmaturis fœcundam meſſi-
bus, ſuôque in conſpectu pretioſam appel-
lat Dominus? Ergo non Aflumpta, ſed Con-
cepta Virgo Angelos in admirationem attra-
xXit ſui: tunc enim revera ſingulariter aſcen-
dit & ſola, cùm è deſerto horribili Concep-
tionis, ſpinis dumiſque referto originariæ la-
bis, ipſa deliciis perfuſa, non oppreſfla à Ser-
pente deſcendit, ſed innixa Dilecto conſcen-
dit ad Deum. Angeli proindè; quam afſcen-
dentem cum aliis vix reſpiciunt in funere, ſo-
lam in Conceptu non deſcendere, præ cæteris,
demirantur. Quæ eſt iſta, quæ alcendit de de-
ſerto? Hoc planè deſignatum crediderim in Sig-
no illo percelebri rutilantis in cœlo Virginis.
dignum magnum apparuit in cœlo, inquit Joan-
Apoc. 12., nes, Mulier amicta Sole, & Luna lub pedibus
k. ejus, & in capite ejus corona ſtellarum duode-
cim. Tres, niſi fallor, vitæ gradus expreſſit
in Virgine lucis iſta diffuſio, Initia videlicèt,
Progreſſus, & Finem. In capite iſte, ille in
pectore, in pedibus illa deſignantur. Omitta-
mus uterum Virginis, in quo quia Sol latuit,
meridies affulſit. Comparemus Virginis caput
cum pedibus Virginis. Quam ſplendidè coro-
natur? inquis. At quantòô ſplendidiùs calcea-
tur? E duobus Mundi oculis & luminaribus,
altero amicitur Concipiens, altero Concepta
exornatur. Planè capiti, ut cingeretur, ſola ſu-
perfuere ſidera: quæ licèt geminentur & mul-
. tiplicentur, ſtricturæ, ut ita dicam, lucis ſunt,
& Solis fragmenta. Emicat ſanè caput inter ſi-
dera, ſed quantò auguſtiùs regnantes renident
pedes ſuprà Lunam? Hoc quoque indicare Pro-
pheta voluit, cùm adſtantem Regi Virginem
Pſ.44.15. expreſſit: Omnis gloria ejus Filiæ Regis ab in-
us: in ſimbriis aureis circumamicta varietati-

163
bus. En quo modo ſolas fimbrias præ reliquo
ornatu deprædicat, quòd videlicèt primordia
Virginis aſcendentis & terra fulgorem quem-
dam præferant non uſitatuw. Hinc eſt, quòd
vel Dominus peculiarius Virginis Conceptum
adamavit, cui & ſe & ortum ſuum deberi vo-
luit. Egredietur Virga de radice Jeſſe, & flos de
radice ejus aſcendet. Non è ramo, Sanctifica-
tæ, ſed è& radice Sanctæ Flos Campi erupit. Ità
eſt, quod infirmum eſt hominibus, fortius
eſt Deo. Fundatur, exclamat David, exulta-
tione univerſæ terræ Mons Nion. Non ſolùm ur-
bis mœnia ex quadratis marmoribus ſurgunt,
ſed ipſa fundamenta, alioquin doloris plena &
ſordium, pretioſa ſunt, plenâque lætitiæ. De
his fundamentis prædixerat idem Propheta,
quòd pretio quovis auguſtiora futura eſſent.
Ponens, inquit, in theſauris abyſſos. Hoc eſt,
fundamentorum profunda jacientur in gemmis.
Ipſa enim Virginis exordia ſine labe ſunt,
ſed non ſine pretio. Abyſſi ſunt, ſed in the-
ſauris. Ut autem videas nihil eſſe non mag-
num in Virgine, quandoquidem Arcis ſeu
Montis non una facies eſt, & quidem, quæ
ſœcundior auguſtiorque eſt, meridiana procul
dubio efſe ſolet: ſtationem nihilo minùs ſibi
Deus delecturus in eo, non occiduam, non

orientalem, non denique meridianam, ſed

aquilonarem elegit. Fundatur exultalione uni-
verlæ terrxk Mons Nion: latera Aquilonis Civitas
Regis magni. Uſque adeò nihil vile eſt in Ma-
ria, ut Conceptio ipſa, quæ expoſita Aquilo-
ni in nobis eſt, domicilium in ea ſit Solis.
Hanc ob cauſam Dei tubicen Propheta vocife-
ratur: Circumdate Sion, & complectimini eam.
Ut vide licèt totam in cir cuitu pretioſam & diſ-
camus, & adamemus. Aliarum quidem Ur-
bium pars aliqua indignum quid complexa eſt.
Magdalenæ Arx fulgores quidem ſplendidiſſi-
mos habet, ſed à meridie. Oriens enim & A-
quilo non carbunculis emicant, ſed deſolato-
riis carbonibus funeſtantur. Agnetis vel Oriens
fulget. Tamen licèt ſine labe adoleverit; &
ſine luce pependit ab ubere, & non ſine ma-
cula coaluit in utero. Gomplecti poſſumus ar-
dentem pro Chriſto, poſſumus & in Chriſto
adultarn amplecti, ſed in peccatis natam am-
plexari non poſſumus. Latera Aquilonis ejus
nimis frigent. Maria verò, quia habuit in A-
quilone meridiem, habuit deinde Solem in A-
quilone. Latera Aquilonis Civitas Kegis magni.
Et ne ſtuperes nimium, ad nimiam Sionis glo-
riam, Prophetam, antequam hanc ejus decoris
exuberantiam explicaret, præmiſit: Magnus
Dominus, & laudabilis nimis, in Civitate Dei
noſtri, in Monte ſancto ejus. Quaſi dicat, noli
mirari ſi mira dixero, nam Deus effusè pro-
digus in exſtructione extitit, quam exponam.
Hoc fortè ſubodoratus fuerat peſtilens ille
Draco, cùm ſolium ſuum non in Auſtro, ſed
ad Aquilonem in monte Teſtamenti locare
ſtatuit. Nedebo in monte Teſtamenti, in late-
ribus Aquilonis. Nimirùm audierat in cœlo in
ter ſanctos Angelos latera Aquilonis Montis
cujuſdam ſummoperè celebrari, Deumque
intelligebat locaturum ibi fundamenta domi-
cilii ſui. Quarè exarſit illicò cupiditate eòdem
convolandi, ut ſe Verbo exæquaret. Undè &
aiebat: Aſcendam ſuper altitudinem nubium,
ſimilis ero Aliiſſimo. Quanta tua eſt celſitudo, 6
Virgo. Ipſe Lucifer, neſcio quid tuæ ſublimita-
tis & gloriæ in ſua illa tumoris caligine peripe-
— 4 Xit.

Iſa. II. I.

Pſ. 47. 2.

Pſ. 32 7.

Pſ. 47. 3.

Ilbid. 2.

Iſa. 14.13.

lbidem-

164

vit. Tu verô bellua teterrima, non ſedebis,
ſed jacebis ad radices hujus Montis omninò pro-
trita. Etenim Ipſa conteret caput tuum. At quæ
gloria Virginis, ſi proterat Serpentem, quem
pedibus totius Romanæ plebis proculcandum
Rom. 16. Paulus & ominatur, & ſperat? Deus autem Pa-

Gen. 3.
15

20, cis oonterat Satanam ſub pedibus veſtris velociter.

Et Juſti Serpentem calcant, ſed caput calcare
non poſſunt: Concepti enim, & nati ſunt in
peccato. Porrò Serpens, etſi totus conteratur,
ſalvo capite, victorem ſuum citò vulnerat. Una
Virgo eum viciſſe dicitur, quia caput ejus pro-
pſ. 29. 2. trivit, undè & tuta eſt à vulnere. Exaltabo
te, Domine, inquit triumphatrix noſtra, quo-
niam ſuſcepiſti me- nec delectaſti inimicos meos
ſuper me. Quæ quidem gloriosè, non ſanctè
caneret, ſi captiva aliquandò conſediſſet in
umbra ſceleris. Sedenim, inquiunt, extrahi-
tur Dei voce ab unguibus & faucibus Mon-
ſtrorum. Et ubi, quæſo, tam foœdè diſcerpta
eſt? Recitantur verba illa ex Cantico Salomo-
Can.4. 8. nis: Veni de Libano Sponſa mea, veni de Li-
bano, veni: coronaberiés de capite Amana, de
vertice Sanir & Hermon, de cubilibus Leonum,
de montibus Pardorum. O nobilem ſervitu-
tem, quæ auguſtior victoriis triumphum pa-
rit. Scilicèt captiva eſt, quæ ad coronam evo-
catur. Diſpice, rogo Te: Veni coronaberis,
ait, non autem curaberis. Ubi à Serpente in-
flicta vulnera timemus, ibi nulla malagmatis
mentio eſt. Quid Leones, inquiunt, & Par-
di? Et ego ad eos: Ubi, rogo, ſunt Monſtra?
Totum circumi Libanum, & nuſquaàm Leo-
nes offendes. Cubilia quidem Leonum extant,
ſed nuſquam Leo. Siquidem in hominum con-
ceptu ſcelus cubat. Verùm in Conceptione Vir-
ginis diffugere ex antris Belluæ, nulläâque uſ-
quam Ferarum apparuit in Libano. Imòô non ibi
vulnerata eſt, ſed indè vulneravit. Siquidem
ſtatim ab iis teſtimoniis, vox illa Sponſi conſe-
Ibidem. quitur: Vulneraſti Cor meum, Soror mea Monſa.
Rursùs, dices, in nigrore, quem Virgo non
diffitetur, labem ejus exponi: Nigra ſum, in-
quit. Perge. Quæ iſthæc nigredo, quæ pulchram
Can. 1.4. facit. Nigra ſum, ſed formoſa. Nigredo Virgi-
Ibid. 5. mis fœtus non Noctis, ſed Lucis eſt. Nolite me
conſiderare, quòd fuſca ſim, quia decoloravit me
Jol. Quaſi caneret, Paupertas, Pallor, Lacry-
mæ, aliæque, quas in me ſpectatis, ærumnæ;,
non Peccati appendices, ſed Charitatis ſunt gem-
mæ. Ploro, non quèòd Evæ ſim filia, ſed quia
parens ſum Dei. Calamitates, quas ultròô ſubeo,
vectigalem me teſtantur, ſed amori, non cri-
mimi. Wolite me conſiderare, quòd fuſca ſim. O
quàm cupit Virgo hoc à ſe originariæ labis pro-
brum amoliri! Quid me Cœli Arbitram, Mun-
di Dominam, Eccleſiæ Præſidem, Dei Sponſam
ſalutatis, ſi à Dracone appellari poſſum, &
appellor captiva? Quid prodeſt meo concre-
tum ſanguine Salvatorem prodiiſſſe, qui cœ-
lum peteret, abſtersâ ſcelerum colluvione, ſi
Pfal. 29. inter ſplendores ejus ego ſordeo maculata? Quæ
10. utilitas in ſanguine meo, dum deſcendo in cor-
ruptionem. Scilicèt Draconi, quem Filius pro-
culcabit, Mater ſuccumbit. O me miſeram!
Eva prodiit immaculata, Mundo Cainum pa-
ritura: ego ſordidata emerſi, quæ, ſi ejuſ-
modi fui, Candorem lucis æternæ non tam edi-
di „ quam prodidi. Quid me, poſt Deum, ma-
ximam dicitis, quando, qui minor eſt ex Ange-
lis in regno cœlorum, malor me eſt. Faceſſant,
quæio, & querimoniæ Virginis, & meæ ſuſpi-

Oliva

ciones. Si adhuc dubito, an initia vitæ ſortita
ſit in ſcelere, audire jubeor quam primam emi-
ſit vocem Mens ejus, non plorans, ſed exultans!
Oſculetur me, inquit, oſculo oris ſti. Non la-
vacrum, non alligaturam cupit, ſed oſculum.
Nimirùm Maria Olea illa eſt, quam in exci-
dio univerſæ terræ, nec Corvus decerpit, ſed Gen.8,85
ſola Columba refert in Arcam. Mare eſt, qued .
vel in tenebris humanæ Conceptionis, Spi-
ritus Domini inſidet, fovétque. Hortus ille
eſt, cujus emiſſiones Paradiſus malorum pum-
corum. Videlicèt, in Pomis ſuis imaginem
emittit ſui. Ut enim ſola inter poma adoleſcunt,
& naſcuntur Punica coronata, purpurà pro fa-
ſciis involuta: Sic una Virgo concipitur non in
compede ſerva, ſed regnatrix cum corona. Iris
eſt, ex nube quidem, nempè ex fœmina, ſed
colorata, ſed decorata, ſed Pacis nuntia, ſed
Lucis pronuba. Iris, ut prodit, fulget. Neſ-
cit rudimentum ſui. Hinc vox illa plena trium-
phi: Lectulus noſter floridus, Hoc eſt, Concep-
tio, in qua nemo non languet, in eâ ego una
delicias, non alligaturas habui. Quod aliis eſt
infirmitatis ſubſtramen, in quo motum, aut

Can. I. 1.

Can. I. 16.

wel, 4.
Kttnunnt

cruoris in Synagoga, aut aquæ in Eccleſia præ- end in
ieile

r eb

ſtolantur, mihi illicium eſt ſanctioris volupta-
tis, & thronus regni. Quare non Medicum ex-
peto, ſed Sponſum advoco. Quèd ſi dixeris,
In lectulo fruſtra ab illa quæſitum Dilectum.
Quæſivi, inquit, illum: & non inveni. Dicam, Can. 3. 2
quod ſentio. Lectulus iſte Oratio, Contem-
platio, Scientia Scripturarum eſt, in quo Vir-
go Dei ergà ſe benevolentiam, & magnitudi-
nem expendebat. Verùm in eo Dilectum non
invenit, quem videt in ſylva. Nicut malus in- Can.2.33
ter ligna ſylvarum, ſic Dilettus meus inter fi-
lios. Quaſi dicat Sponſus; ſi vis me videre in
te prodigè, imò & prodigiosè liberalem, noli
florentem lectulum expendere, hoc eſt, non
attendas quòd Virgo ſis, quòd Sancta, quèd
Sponſa, non, inquam, attendas, quæ ſis,
ſed, undè ſis compacta. Vide non Lectulum,
ſed ſylvam: videbis me in una & unica Ma-
lo, quam ſolam tibi inter ſylveſtres plamtas de-
ſtinavi. Malus illa undè Lectulus tuus con-
ſtructus eſt, Conceptio tua eſt, quæ ſola eſt
frugifera, in tanta plantarum ommium ſterili-
tate. Ergo, ibi ſum in Malo, quia ibi ſingu-
lariter humanus in te videor, dum tibi indul-

FRr.
Ei, ait

Ac Virin
ladar

geo; ut feras poma pro ſpinis. Maria Noſtra Eat 4,
non canit poſt tranſitum Maris, ſed ante tranſi- ſdn Eehit
tum: nullum enim timuit Pharaonem, cui ſer:.“ Ailt lie
vierit. Quòd ſi Deo Agnus anniculus ſine ma⸗ ſelii i
cula offertur, Virgo erit maculoſa? Plùs cando- Ntnititt
ris requiret Deus in victima, quam in Matre? n ſinn
Quòd ſi ut ſola paretur Virgini chlamys Colum hnken
exhauritur, Sol enim contorquetur in veſtem, Aamli

Luna deprimitur in ſcabellum, ſidera coaleſ- ſremimn
cunt in lauream: dicemus ejus ſordere, & Dun ſqli
quidem fece teterrimâ, Mentem, cujus, vel inele
indumentum totâ cœli luce reſplendet? In Deo, Pl. 43.324
inquit Virgo, lLaudabimur totũ die: & in nomi-
ne tuo confitebimur in ſæculum. Noli, quæſo,
triumpho victoriam prævenire. Undè ſcis, te
in ſæcula Dominum laudaturam? Ex æneis
tibiis? ex pectore argenteo? ex aureo vertice?
Væ tibi: unus ſufficit lapillus, ut Te tuâque
ad ſolum proſternat. Intuere non aureum ver-
ticem, ſed pedes teſtaceos. Non attendas po-
ſtrema, ſed initia ſtaturæ tuæ. Concepiſti can-
dorem lucis, ſed in horrore concepta es tene-
brarum, Mater vitz, & Mortis filia. Noli
proin-

eler S 1
nni,

i

en. Pſ. 29. 2. proindè clamare: Exaltabo te, Domine, uo-
t Pl. 141. 8. niam ſuſcepiſti me Sed dic educ de uſtodia ani-
nk mam meam. Noli oſculum petere, ſed phar-
n macum pete- FPavonem imitare, quoties te pen-
ar. narum pompa erigit; pedes reſpice: memhen-
itle to, undè exciſa ſis, ne dicam, ubi occiſa es.
nNRW Abſit autem, ut tantam inuramus Virgini no-
S Exod.20, tam. Altare de terra facietis mihi, inquit ad
24. Moyſem Dominus, & offeretis ſuper 0 bholo-
nir cauſta & Pacifica veſtra, ores veſtras . boves
GW in omni loco in quo memoria dee, t oe
Di mei ... veniam ad te, G. Rarzee ti A⸗
tare hoc ͤirginem toen tdi ſ un arit⸗
RZ ex ea enim hoſtias no- D eus ſuſcipit, e
n li miſericordias ejus per i am recipiamus. QBua
ro hic, quare non ex auro illud exſtrui juſlerit.
nid Dicet fortè aliquis, quia cùm in eremo eſ-
ncn ſent, ſumptui & inopiæ populi pepercit. At
lea N opes ex Egypto ingentes deduxerant, nec erat
Eut in quo eas expenderem, cum, & annona è
b cœlo deflueret, & veſtimenta cariem neſci-
chn rent. Denique à quo Vitulus aureus confla-
od Aid tus eſt, Aurea quoque Ara exſtrui potuit. Ful-
nz4 get enimverò aurum, ſed poſt ſupplicia: Ter-
ltaßt ra verô ſine tormento floret, ut primum fue-
isnalf⸗ rit perfuſa rore. Ne autem crederes Virginem
ledhums purgari debuiſſe, ut pompam ſuam explica-
Alrn ret, maluit eam in terra adumbrari, quam in
m Dlir auro. Ideò, cum ex lapide quoque ſibi aram
deni Nut excitari permiſiſſet, vetuit eam tamen com-
to, r Ibid. 25. pingi ex ſecto lapide. Quòd ſi Altare lapideum
nluſt Superior feceris mibi, non æddificabis illud de ſeclis la-
Knmn Dre, pidibus“ ſi enim levaveris cultrum ſuper eum,
Ddnn “ “D bollueiur. Nimirùm neglexit ornamenta Do-

vi. minus altaris ſui, ne fortè, duùm ferro expo-
litur in cultum ſuum, crederetur Virgo ali-
quando minus Domino placuiſſe. Non dice-

e i

lbendemtl tis de Virgine, Dedolata eſt, & fulſit: fuſa
her chu eſt, & radiavit. Non eſt repurgata, & imma-
Sl culata eſt. Ideò in Templo non eſt auditus
nla, Een malleus, quia Virgo non facta, ſed nata, &
nonliitn creata eſt Sancta. Qualis concepta eſt, talis Deo
a Kwa eſt grata. Sine purgationis dolabra, & emen-

Ila. 16. I. dationis ſcalpro Deo dignum Altare eſt. Emit-
te Agnum, Domine, dominatorem terræ de pe-
ra deſerti. Vide, Lapis iſte, non poſtquàm in
urbem exportatus eſt, & expolitus, ſacratur
Deo: ſed, cùm in Originis ſuæ rudimento
perſtaret, Agno in ſedem & midum deſtinatur.
Verbo, de Peétra deſerti Agnus emittitur. Huc

lresſut.

Aamt? Iſa. 355 1. facit illud liaiæ: Litabitur deſerta & invia „
menid⸗ & exultabit ſolitudo, & RMorebit quaſi Lilium.
Piulole Debet videlicèt erumpentis ex ſeſe Lilii dig-
hnn rr nitatem Virgo Conceptioni ſuæ. Tunc enim,
obel he, SHeIilt 3 ,
l ut Propheta ait, Gloria Libani data eſt ei, de-
cor Carmeli & Saron. Poſt quæ addit: Ipfi vi-
cc debunt gloriam Domini, & decorem Dei noſtri.
dee Deſignata ſiquidem es in Matrem Dei, quan-
. ſin do in deferto origims tuæ, non ſqualore ſce-
e leris horruifſli, ſed fertihtate & candore Li-
el, y bani exuberaſti. Quâdam die juſſus eſt ab Elia
enken puer ejus reſpicere contrà Mare, qui nubecu-
le 3 Reg.18. am intuitus obſtupuit. Ecce nubecula parva,
. , lual. veſtigium hominis, aſcendebat de mari.
e. U „ nterpretes omnes hanc nubem, Virginem eſſe
n aiunt. De qua illud percontari libet, Cur vi-
a ⸗, delicèt hominis non manus, non os, non ca-
, 1 put referat, ſed tantum veſtigium. Nimirùm
e n in hominis veſtigio Adæ initia exprimuntur.
Nui e, Porrò Virgo, Adæ filia ei ſimilis tantùm fuit in
nl 9 efformatione. Ut enim ille vitam hauſit cum
, immocentia, ità Maria non niſi innocens emerſit
s Me,

Stromatum, Lib. IX.

165
in vitam. Quare, quæ opera ejus, & æruüi-
nas cordis ejus non retulit „ non manui, non
dorſo, ſed nec capiti, in quo vitæ finis adum-
bratur, ſed tantuin veſtigiis ejus comparari de-
buit, quibus in vitam venit zon juſtitiæ præ-
munitus. Quæ ſanè nubecula de Mari quidem
aſcendebat, quia Adæ Filia Virgo eſt, ſed in
Mari nunquam hæſit. Labem enim non ſenſit
Parentum, quibus corporis vitam, non veroò
mortem animæ debet. Ergo Virgo Filia Adæ,
ſed juſti. Hinc fortè dictum de illa eſt: Qudm Can. 7. 1.
Pulchri ſunt greſus tui in calceamentis, Filia
Principis! Pergit deindè laudare eam à mam-
mis, aà collo, à capillis, a capite, ſed nuſquàm
Principis Fiham appellat. Neque cum caput
ejus deprædicat, eam prædicat Filiam Princi-
Pis. Quid, quæſo, eſt, quòd plùs datur Con-
ceptæ Virgini, quàm tranſeunti ad cœlum. Hoc
enim ſupremum vitæ punctum adumbratur in
Capite. Siquidem ut capiti corona debetur, ità
Perſeverantid uſque in finem quiſque noſtrum
coronatur. Ergo cùm venit ſervitura & plo-
ratura in hoc exilium Filia Principis eſt; non
eſt Filia Principis, cùm migrat ab exilio ad reg-
num? Nimirùm Adam & ſervus & Princeps
fuit. Cùm primùm in lucem venit „ coronam
juſtitiæ geſtavit; cùm adolevit, ſceleris male-
ficio raptus eſt ad ſupplicium. Quia verò Ma-
ria regnanti Adæ non abſimilis fuit in Concep-
tione, cui ſervienti non fuit in morte diſſimi-
lis: ideò in calceamentis, vitæ ſcilicèt exord'o
Filia Principis eſt: filia vero ſervi eſt in ca-
Pite, quando ei mori contigit exemplo Adæ
non imperantis, ſed ſervientis. Quid dico Fi-
liam Principis? In calceamentis Mater Dei eſt.
In ejus ſiquidem Conceptione, quod jam dixi-
mus, jacta ſunt fundamenta Incarnationis Do-
mini. Nimirum Lapidem, quem reprobave- Pfſal. 117.
runt ædificcantes, hie factus eſt capiit anguli. 22.
Ides Luna ſub pedibus ejus. Quæ Luna, ſi
ſacris Doctoribus inhæremus, Eccleſiam de-
ſignat, quæ meritò ſubſtat pedibus Mariæ,
quia Conceptioni ejus quodammodè ſeſe ſal-
tem ex parte debet. O punctum illud primum
Virginis, quam violenter abſtraxit è throno
Deum. Primitäs enim capitur maximè. Hinc
eſt, quèd Chriſtus natus dicitur ob initum cum
Abrahamo fœdus. Jusjurandum quod juravit Luc. 1.73
ad Abrabam Patrem noſtrum. Jicut locutus e .
ad Abraham Patrem noſtrum. Quid? Nonne“
& Iſaaco juravit? Noônne juravit & Jacobo?
Quare ergo Abrahæ duntaxat meminit? Ni-
mirùm primus ille Deum ſibi obſtrinxit. Præ-
clara Iſaac, præclara Jacob pro Domino edi-
dere. Sed Abrahami & præclara, & prima Sanätiſi-
fuere obſequia: ideôque meruere primatum. H ook-
Itaà & Virgo, non minùs præclarè ſe geſſit in ces:i .
toto vitæ ſuæ decurſu, imò ſeipsâ ſemper ma- „etnei
jor & vixit, & conſenuit: verùm in Concep- Fervorem
tione primitias obtulit. Ideoque ſtatim in ve- adum-
ſtibulo Canticorum & Incarnationem petit, "ret.
dum ait: Oſculetur me oſculo oris ſui- & intro- Can. I. .
ductam ſe fatetur à Rege in cellaria, & in cu-
biculum, quo deinceps honore nunquàm, & Tyrofer-
nuſquam dignata eſt. Ibi quoque converſum vere⸗
in myrrham Dilectum circumgeſtavit in ube- e,4.
re, ut videlicèt primitiis ejus delectatum ma-
ximè Deum nemo diffiteri poſſit. Indicat hoc
ipſa cùm ait: In lectulo meo per noctes quæſivi,
quem diligit anima mea. Sanctus Ambroſius
legit non, Diligit, ſed, Dilexit. Itäne? Dei
Mater Deum non diligit, ſed dilexit. Abſit.
Diligit,

Can. 3. 1.

166
Diligit, & quidem ardentiſſimè; ſed adeò ſpon-
ſo ſapit amor ille, qui primus in ejus Concep-
tione exarſit, ut, præ illo, hujus ferè obliviſ-
catur, quo poſteaà arſit. Amoris nunc certè ve-
hementius incendium eſt: veruùm ex illis ſcin-
tillis totus hic æſtus erupit. Ideò cùm tranſ-
miſſis Vigilibus civitatis, Dilectum reperiſſet,
Can. 3. 4. exclamat: Tenui eum, nec dimittam, donec in-
troducam illum in domum Matris mex, & in
cubiculum genitricis meæ. Enimverò memor de-
liciarum, quas præguſtavit in utero Matris re-
cens Concepta, optat, eum illò reducere, ut,
quod ſemel deguſtaverat nectar, iterùm regu-
ſtaret. Non in Templum, què illata fuerat,
non in Nazarenam ædem;, ubi ſalutata eſt Mun-
di Domina; non in ſtabulum, in quo quem
genuit, coluit; ſed in domum Matris ſuæ Di-
lectum ſuum abducit, quèd ibi, ſi non majo-
res, ſapidiores experta ſit delicias Spiritus. An
Can. r. 3. nan hoc tibi innuere videtur, cum ait: Exul-
tabimus & latabimur in te, memores uberum tuo-
rum ſuper vinum. Quaſi dicat: Super vinum,
hoc eſt, duùm grandis natu, grandioribus quo-
que & dignioribus excipior dapibus, exulto &
geſtio non tam grata de vino, quod propinas,
quàm memor lactis, quod ſuxi. O mammas
illas, quibus enutriſti me, cùm me genuiſti
in ſplendoribus ſanctorum antelatam Lucifero.
Quam ſapit mihi, quod initio creationis meæ
Can. 1I. I. exſuxi! Denique meliora ſunt ubera tua vino.
Lautioribus me ſemper epulis recreaſti, infan-
tiæ meæ lac, neſcio quo modo, præpollet vi-
no. Nunc planè intelligo, quod dudùm audie-
bam, nec capiebam: Cur (ſcilicèt exoptaverit
amplecti Sponſum, non cùm epularetur inter
lilia, nec cùm reſideret in accubitu, nec cùm
floreret in campo, nec cùm regnaret in ſolio,
nec cùm in turribus triumpharet, ſed cùm ſu-
Can. 8. 1. geret ubera. Quis mihi det te fratrem meum,
ſigentem ubera Matris meæ, ut inveniam te fo-
ris, & deoſculer te? Nimirùm;, cùm experta
eſſet delicias, quas ab ubere ſapientiæ Dei ex-
ſuxit, cùm primùm creata eſt; ut Dilectum
quoque ſuum dulciorem experiretur, talem cu-
piit, qualem ſapientia Dei lactavit, cùm il-
lum genuit. Quaſi dicat, opto te non regnan-
tem, ſed lactentem; ibi enim major, at hic
ſapidior ſis, neceſſe eſt; ſiquidem ego pluùs ful-
geo, dùm cingor ſideribus, ſed feliciùs epula-
ta ſum, dum mammas quodammodèò hauſi. Nec
mirum, ſi talem ſe virgo ſentiat, quando eam
Can. 6. S8. ſenſere talem vel filiæ Hieruſalem. Audi: Vi-
derunt eam filiæ, & beatiſimam prædicaverunt;
Reginæ, & concubinæ, & laudaverunt eam.
Qualem ſpectavere, quam ità demirantur,
non modô ancillæ, ſed & Reginæ? Num
eam jam deveniſſe intuentur ad aulam? aut
jam in ſolio imperantem ſtupent? Sequitur:

Fervor
ſtatim.

Ibid. OQuæ eſt iſta, quæ progreditur quaſi aurora con-
Jurgens, pulchra ut Luna, eletcta ut Sol, terri-
bilis ut caſtrorum Acies ordinata. Audin'. Erum-
pentem, non regnantem laudant. Admiratio-
nem ſui facit, non, cùm devenit in regnum,
yro ve. ſed, cùm primò emergit in lucem. Qucæ eſt iſta,
rius. quæ progreditur? Planè non una ex nobis eſt,
Proera- aiunt, quæ in Ortu ſuo & Aurora, & Luna, &
Ti Sol, & Acies eſt. Nos quidem ità cucurrimus,
a„ ut tandem bravio ad metam potitæ ſimus; nam

& ideò Reginæ ſumus. Veruùm hæc antever-
tit fortunâ ſuâ labores ſudoréſque curriculi. E.
Car cere proſilit cum bravio; coronam geſtat
antequàm currat: Sol eſt, & Aurora eſt. Huc

dixit: Quid ſplendidius eàâ, quam ſplendor ele- L. 2. de

Oliva

quoque reſpexiſſe crediderim Davidem, cùm . i
ait: In Sole poſuit tabernaculum ſuum. Hoc eſt, Pfſ. 18. 6. e
Deus non in tenebris ſcelerum, ſed in Sole oe

gratiæ creavit Virginem. Undè & Ambroſius

git? Et ſanè undè in illam irruere potuere te- Virg.
nebræ, quam Dominus & Lunâ munivit, &
armavit Sole, & Siderum galeâ circumcinxit?
Sed quid fuſpicamur in illa mortis labem, quan-
do exclamat apud Prophetam: Poſuit animam Pſ. 65. 9.
meam ad vitam- & non dedit in commotionem
Pedes meos. Non in ſinu Mortis, ſed in regia
vitæ Concepta eſt, quæ vitam & concepit, &
peperit. Et ipſi pedes, initia videlicèt vitæ
ejus impetu ſæœvientis ſceleris commoti non lia
ſunt. Canamus ergo de Matre, quod de Filio ,immſen
canunt Angeli: Adorabimus in loco, ubi fie- Pf.131.7. lmnti
terint Pedes ejus. Steterunt, inquam, pedes ejus. Clagen

Gpinl
mela⸗
6 lin

Ubi enim nos jaculis originariæ labis confoſſi ptene
jacemus, ibi ipfa ſtetit, nec ſtetit modò, ſed & tkem
triumphavit. Hoc, niſi fallor, indicavit ipſamet, Gienten.
cùm dixit: In lectulo meo per noctes quæ ſivi, Can. 3. 1. lutie

quem diligit anima mea. Sanè doloris Lectulus Laus ſan-
humana Conceptio eſt, in quo nemo non jacet, i“ bue-
lethali plaga confofſus. Verùm, ubi nos ulce- „
roſi jacemus alto obruti ſopore, Virgo quievit, B. Stanis-
vixit, vigilavit, amavit, arſit, Verbum quæſi- lam &
vit. In Lecto quidem illa fuit, nam Concepta B. Ale-
eſt ex peccatoribus: ſed qui nobis lectulus in- 65 ente⸗
firmitatis eſt, illi fuit nidulus Pacis: Ubi nos perfechi.
puſtulis ſcatemus & ſanie, ibi ipſa roſis & deli-
ciis abundavit. Verbo: in noſtro lectulo ſaſciolæ
ad alliganda vulnera; in lectulo Virginis flores
ad triumphantis coronam. Lectulus noſter flori- Can. 1.16.
dus. Quòd autem triumphaverit de ſerpente,
illinc conſtat, quòd vel in ornamentis ſuis non
coronas, non aquilas, non ſidera, ſed angues
amavit. Murænulas aureas faciemus tibi, ver- Can..10.
miculatas argento. Ut ſcilicèt intelligeremus,
nihil æquè mirandum in Virgine, ut protri-
tam eliſamque ſceleris Viperam. Nam & Lu-
na ejus ſubjecta pedibus, loco Draconis eſt ab
ea devicti, qui reverà, ut Luna mutatus, ver-
ſus in aſpidem eſt. Alioquin quid inſultaret
Auguſtinus Evæ, teſtatus illam peperiſſle in do-
lore, Marià ſine dolore pariente. Diceret enim
illa. Peperi ego quidem cum gemitu, ſed fſi-
ne labe prodii. At Maria, ſi caruit dolore,
cùm pareret, Concepta maculis non caruit. Sa-
tius autem eſt flere, quaàm tingi; meliuſque eſt
gemere, quàm ſœdari. Adde, quòd, qui in-
fectus eſt aliquando labe ſceleris, quantùmvis edo
exundet gratiæ, vix reſpirat à metu. Memeor Pf. 11, g
fui nocte nominis tui, Domine. Quid indè? Et 55. i
cuſtodivi legem tuam. Nimirùm ſi non in noc-
te Conceptionis memiriſſet Domini, vix dein- 16
dè immunis fuiſlet à crimine. Nônne Gratia
in Apoſtolos exundavit? Tamen;, etiam poſt

S. Nur
cusn

ilenalit ce
1 r.

lguen

Spiritum ſanétum, non omnes ſine hofte reg- inn
narunt. Uſque adeò, qui in nocte non fuit Elke
memor Dei, legem implere ſine lucla vix po- ea,
teſt. Et Apoſtoli Spiritu pleni agitabantur. No- gien gid
vit id ſanè Paulus. Quoties ingemuit, poſt gra- i i
tiam! Fruſtrà alveus expurgatur, inquit Am- eeei
broſius, ſi fons ſcaturit lutulentus. Itane tanta n l
prodigiorum muhtitudo coacervatur, ut Ma-
tris Virginitas nec Dei exortu violetur: & nul- ll 8 6
la in Deo cura, ut Mariæ integritas à cœno Un Aeh
ſoœtidiſſimæ labis ſervaretur immunis? Quid Ann ne⸗
dedecoris fuiſſet, ſi Pudoris clauſtra, ut Deus ellen
naſceretur, reſerarentur? Et, ut naſcatur Deus Nl d ke
ex illibata agetur nihil? Erraſti, Ezechiel, T lce
1 . m
e

N
echNt
Ne
n 4. li
ete
I
mumnin

otonſect,
binose,

uid .

.
1.

qui portam Orientalem uni Filio hominis pa-
tuiſſe ſomniaſti: Verbo patuit & Draconi. Ne-
mo calcavit Virginis atrium niſi Deus, & ſce-
lus: ex his verò primus Draco illud conculca-
vit. Imô Dagon refertur truncus remanſiſſe in
loco ſuo, Caput verô ejus ſuper limen proje-
tum jacuit. Nimirùm in Conceptionis limine
Plſal..5. Protritus eſt Satan. Qui exaltas me de portis
mortis, ut annuntiem omnes laudationes tuas in
portis fliæ Rion. Reverà David, qui ex peccato
originali expertus eſt tot in ſe malorum ſemi-
na relicta, putat gemmas omnes Virgini à Deo
conceſſas, Conceptioni quodammodèò ejus da-
tas. Idcircò cùm illa percontaretur, ubi paſce-
ret, ubi cubaret in meridie, hoc eſt, in meri-
CGan. 1. 7. torum plenitudine, audit, N ignoras te, 6 pul-
cherrima inter mulieres, egredere. Ac ſi dicat,
quid exquiris Meridiem, quæ in Aurora ſuprà
Meridiem effulſiſti? In Meridie me tibi indul-
gentiorem experieris, in Aurora veròô nobilius
efferentem. Ibi cæteris futura es major: hic uni-
PLI7. 31. Ca fuiſti præ cæteris. Deus meus impolluta via
ejus. Via, quâ ad nos Deus venit, Virgo fuit.
Pl.n8.55. Hanc quis neget immaculatam? Memor fui no-
te nominis tui, Domine, & cuſtodivi legem
tnam. Nota: Non modèò ſervavit, ſed & cu-
ſtos fuit legis in illa nocte Conceptionis. De qua
Pl. 138. quidem nocte canitur: Nox ſicut dies illumina-
12. bitur. Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto de-
Can. 8. 5. Niciis affuens, innixa ſuper Dilectum ſuum ? Pro-
fectò non mirantur Virginem ſubeuntem Co-
lum: eò enim & Cæcilia, & Symphoroſa, &
Bibiana aſcenderunt paludatæ. Sed aſcenſum
mirantur in Virgine, qui unam decuit Virginem;
nempè Mariam ſtupent ex deſerto humanæ
Conceptionis aſcendentem non vinctam catenis,
ſed deliciis onuſtam. Septuaginta, Quæ eſt iſta,
Juæ aſcendit dealbata. Verùm, ne crederes ni-
gricaſſe aliquando eam, quam legis dealbatam:
expreſlius ad rem noſtram legit Ambroſfius.

Serm. Qucæ eſt hæc, quæ aſcendit candida, innitens ſu-
N. KM per fratrem ſuum Non dealbata, ſed candida

aſcendit, non à Dracone depreſſa, ſed verbo
innixa. Sed nota: Non dicit ſuper Dilectum,
ſed fuper Fratrem ſuum. Chriſtus enim & Vir-
90, quia ambo ex uno Gratiæ originalis ſinu
erupere, fratres in eo ſunt, quanquàm Ancilla
hæc, ille vero Dominus ſit. Quid veròô dice-
mus, cuùm Davidem audierimus exultantem:
Pſ. 147. Qui poſuit fines tuos Pacem. Non ſolùm Deus
14. in mecho ejus non commovebitur: ſed & con-
finia ejus in pace ſunt.

de,Mi In Sole poſuit tabernaculum ſuum. Pſal.
tus. 18. 6.
Chriſtus
ubi habi-

tet.

Inecleſ.
Zelas a.

Nimirùm Chriſtus, qui tenebris in Coœlo
ſuum thronum circumdedit, in terram adve-
niens ſolium habet in Sole. Itaque, ait ſanctus
nimarum Hier onymus, qui necdum ad Solis charitatem,
verus ne- O, dinem, conſtantidmque pervenit, in hoc Chri-
S NRus nec habitare Poterit nec abundare. Porrò in
te “ Sole Præter iſta, quæ Hieronymus egregiè ad-
es . notavit, illa quoque non ſpernenda duxerim,
Sol alleg. Quòd ſcilicèt, & Lutum tangat, nec inquine-
Selæ a. tur, qud æquè Palmam ac Vepres fœcundet,
nimarum quôd in Terra luceat, ſed non diſcedat & Cœ-

nihil . X 1 .1 . —.—.
ee a⸗ lo; quôd nihil & terra attrahat ſibi, cùm nihil
Zelu, — Mon illi debeat terra, quòd obductus nubibus

nimarum *uë luceat, licèt ſpectatorem non habeat;
indife. quòd quamvis Sol ſit, ſolus eſſe nolit, ſed

7. . . .
e Lunam ſibi ſuccedere patiatur in nocte;

Stromatum, Lib. IX.

/

–

167

quòôd denique ſuum non intermittat in Zo- Zelus a⸗
diaco curſum, cùm contrario rapiatur coæli eeruas

Ribi vaces.
motu. Talenta
eum ſpi-
„* . . . . ritis.
EBoce ego mitto Angelum meum ante fa- R ligioſus

oiem tuam, qui præparabit viam tuam in ala

ante te. Matth. II. 10. Regulas
ſervet.

Venit, an abit Chriſtus? Moriturúſne eſt Argame-
Salvator, an naſciturus his diebus? Si adve- a, i
nit Sponſus, cur Sponſa jejunat, purpuram S
decolorat, & ceſſat à lætitia? Nimirùm Spon- Ehrifus
ſus ſanguinis, & Rex dolorum eſt is, quem babitat in
expectat, qui non habitat niſi in luctu & Mortif-
amaritie Pœnitentixy. En Joannem voce, & Cinihi
corporis cultu Mortificationis Præconem, ut 41oν.
ei manſio paretur. Quòd autem unam Mor- a.
tificationis domum Servator diligat, indè pa-
tet, quòd non in Cedro, aut Palmâ, ſed in
Rubo apparuit. Hinc eſt, quòd ſuper nubem
aſcendit in Egyptum, quæ certè & lacryma-
rum & dolorum imago eſt. Ideò Magi myr-
rham offerunt. Ideò in die tribulationis ma-
nibus exquiſitus, à Davide repertus eſt. Ideò
in Lectulo florido non invenitur à Sponſa. Di-
ces, non in Turbine, nec Igne Dominus. Ità
eſt: ſed ante Dominum & Ignis & Turbo
Præcedunt. Nonne in circuitu ejus tempeſtas Pſ. 49. 3.
valida?

Gaudete in Domino ſemper: iterkm di-
co gaudete: Dominus enim prope eſt.
Philip. 4. 4.

Si Joannes prædicans Pœnitentiam non pla- Argn-
cuit, Paulus placeat Gaudium indicens. Si ventum
lacrymas horretis, excipite jucunditatem. Ca- rr
nite, ſi lugere recuſatis. Verùm, ſi durius Conſtan,-
loqui viſus ſum, cùm Spinas obtuli poœni- tia.
tentiæ, durior timeo ne videar, cùm præferam Chrikus
Lilia exultationis. Nimirùm in valle ſumus *bi habi-
lacrymarum, ubi exulibus, ſi flere non libet, triger
nec gaudere licet. Age, quid ſuavius, quid hatitat in
ſeremius lætitiäs? hæc Chriſio ſufficit. Verùm, latitia.
quis eam ad normam Apoſtolici præcepti ex- Laritia
hibet? Gaudete in Domino emper. Duo com- ! g's.
plectitur brevis, ſed plena Vox. Nimirùm, e ,-
ut quoties exultamus, exultemus in Domino; confor-
utque ſemper exultemus. Nihil facilius, ſi mari.
audias: nihil difficius hoc mandato, ſi il. Nihil
lud implere contendas. Eyeheris ad trabeas, o“
& lætaris? Defeciſti: Non enim licet tibi vel e;
& Curuli Capitolii in alio exultare, quaàm in vira S.
Chriſto. Inſipientia eſt lætari, in his tam va- Joannis
nis. Apoſtolos non vult Veritas Eterna læ- Eleemo-
tari de expullione Dæmonum, ſed tantùm de Gnarii
futura Dei poſſeſſione. Abraham exultavit, caie ſi.
ut videret diem meum. Frater occiditur, & lius peri-
ploras? Exorbitaſti; juberis enim ſemper gau- it, & Na-
dere de Domino. Et quidem Virgo dixerat: Vis peri-
Exultavit Spiritus meus in Deo ſalutari meo. Elitata
Verùm in Deo gaudere, dùm anus ei occur- ſoan. 8.
reret, non magnum fuit. Maximum verò fuit, 56.
inter Reges & munera in ſolo filio exultare. Luc. r.46.
Anna filium petit, & impetrat. An non in fi ras-
lio, ſed in Domino exultavit. Exultavit cor zraferen.
meum in Domino..., Lætata ſum in ſalutari tuo. da
Nuſquàm meminit Samuelis. Beatiſſima Vir- Mterna
go dixerat, Exultavit Wiritus meus in Deo ſa- tantkm.
lutari meo. Idem præſtitit, cum & aurum & I. Keg.

2. *
Reges

168
Reges ſuos ad pedes inclinatos proſpexit. B. Vir-
apparuit S. Franciſcæ Romanæ cum tribus

agis, quos nunquàm reſpexit, defixis in pue-

rum, quem geſtabat, oculis. Scilicèt, nec Re-
ges demirandi, nec amanda munera, ſed umis,
inter hæc, placere JEss debet. Ergo neque
lætandum tibi in ſecunda fortuna eſt, neque
dolendum in adverſa; quòd nec Chriſtus ſit pur-
pura, ex quo debet gaudium tuum promanare,
nec Chriſtus deſit, cùm frater decedit. O faci-
les Joannis horrores! 6 Pauli perdifficiles ſua-
vitates. Planè Charybdim declinando in Scyl-
lam incurrimus. Arcta Baptiſtæ via, quam
Chriſto ſternit inter Poœnitentiæ vepres; latior,
planiôrque via eſt ea, quam Apoſtolus inter li-
lia Domino pandit. Vis videre decurrentem
Pauli viam. Intuere Jobum inter adverſa de
Deo lætum: intuere Sponſam in deſerto deliciis
affluentem: Apoſtolum reſpice ſuperabundan-
tem gaudio, in omnmi tribulatione ſua. Rursùs
ſpecta Danielem, inter regios honores, non læ-
tum. Mirare lugentem Eſther in corona. Vi-
de Sponſam è domo cupreſſinà & floridà pro-
rumpentem in plateas, quòd nec gaudere ſine
Sponſo in thalamo poſſit, nec pro Sponſo do-
Felicitas lere noverit inter vulnera. S. Joannes, cùm alii

vera. vel cœnarent quieti, vel mœſtitiam mutuis in-
ter ſe colloquiis ſolarentur, ſuper pectus Domi-
Nihit ni quieſcebat: indè vel mœrorem pellens, vel
breier gaudium exſugens. Stephano lapides torrentis
Peum qulces ferunt. Nimirùm licèt ſint ſaxa, ſunt ta-
Teyibula- . . r
io vera. Mhen ſaxa torrentis, vel de quo Chriſtus bibit,
vel qui præterit. Chriſtus jacet in ſœno, & ju-
Peecati bet Angelos exultare. Ergo Deus Sol tibi eſſe
damna, debet; ante quem, nec Lux temporariæ felici-

tatis, nec umbræ calamitatis humanæ perdurent.
Coram Sole nec fax fulgere putatur, & caligo
tenebrarum evaneſcit. Ita coràm Dommo nec
moœrore pallere licet, nec rubere lætitiũ. Vis
ſcire, qua de re poſſit gaudere Chriſti ſervus?
Pſ. 15. 8. Qudi: Providebam Dominum in conſpeöbtu meo
ſemper- quoniam à dextris eſt mihi, ne commo-
vear. Propter hoc lætatum eſt cor meum, & eN=
ultavit lingua mea inſuper & caro mea requieſ-
cet in ſpe. Si non pecco, ſum Rex, vel in Ma-
pali. Si pecco, Mancipium fio, vel in Thro-
no. Nemo magnus, ſine Lilio: nemo mini-
mus, qui Candidus.

Apparuitque Dominus in ſamma ignis,
in medio rubi. Exod. 3. 2.

Zelus a-

Cur in Igne Dominus, ſi non in igne Do-
nimarit.

minus? Nimirùm educturum ex gypto fi-
Rex qua- lios Iſraél Moyſen ablegabat, ideéque ex igne

is eſe. docere eum voluit, qualis eſſe deberet popu-
debeat. lorum & animarum liberator. Ignis enim,
Superio- cùm elementorum primas ſit, & in cœlo regni
8 Ss- ſui ſedem habeat, ut Deo tamen militet, non

recuſat infrà omnes eſſe, & in inferno conclu-
di ad impiorum ſupplicium, factus ex ſupremo
Religionis poſtremus; quique in cœlo blanditur, non

munig urit, in gehenna nocentes immaniſſimè tor-
Pictor quet. Nimirum, qui animarum ſaluti ſen curæ
„Qeſtinatur, quanquam excelia teneat, infima
Reri-- non declinet: & , licèt mitiſſimus ſit, cuùm

Stellis circumdatur, furere deber & ſœævire,
Severitas. quando perduellibus immiſcetur. Sic Moyſes
ommum mitiflimus, tantàm ſanguinis profu-
Zelas ob- dit. Ergo Humilitatem & Severitatem te Ig-
ſervantiæ nis, nec non & Juſtitiam docet, quando is, &
paleas exurit, & aurum excoquit. Porrò Zelus

Oliva

animarum nollem imitaretur Ceram, quæ ſi Zelu, s.
prunis imponatur exuritur, ſed fœtet, ſi ve- "imarum
rò ſuper candelabro ardeat, non putet. Utro- amsi,
bique conſumitur, ſed ibi, quia non lucet, 4“
malè olet; hic, dùm ſplendet, olet non ma-
lè. Sic pleriſque non laboris pondus, ſed vi-
litas, oneri eſt. Si fulgeant, nec ad ſangui-
nem uſque delaſſari recuſant, qui nec ſudorem
pati poſſunt, ſi contingat inglorios laborare.

Gloria
ana.

Obtaulerunt ei munera, aurum, thus,
& myrtham. Matth. 2. 12.

Quid in his non ſonat Mortificationem? Et Chrigi
Myrrha quidem imago eſt primaria Pœniten- Epipha-
tiæ. Aurum verèò de ſuppliciis tranſit in deli- vis.
cias. Verùm de his alias: in uno libet Thure Tyro ve-
immorari. Nimirum thus, cùm flagrat, fra- rus.
grat. Aurum in igne candet, non fulget, poſt Moriiß-
ignes lucet. Thus verò in ipſo ſupplicio olet, eationum
imèô non niſi in ſupplicio olet. Si blandiaris 4,,
illi, non tibi adblanditur: ſi torques illud, wasdoeg
tunc tibi ſuavitatem ſuam inhalat. Audi Jo- geprimir.
bum: Deum benedixit non felix, ſed vulne- Aulicas
ratus. Audi Jonam Deum magnificantem in en pro-
utero mortis, quem non laudavit, cùm ad ejus ſerciar
vocem univerſa Ninive commoveretur. Et lo- Eecleßee.
cutum eſt os meum, inquit S. David, in tribu- Pl.6;. 14.
latione mea. Væ illi: Deo fortè maledixit an- Religiona
guſtiarum prefſuris abreptus? Certè, inquies, munia
aut pejeravit, aut ad minimum ejulavit. Au- viliora.
di: Sequitur: Holocauſta medullata offeram ti- Ibidem.
bi cum incenſo arietum: offeram tibi boves cum
hircis. Venite, audite, & narrabo omnes, qui Ferver
timetis Deum, quanta fecit animæ meæ. Ad ip- ereſeat
Jum ore meo clamavi: & exaltavi ſub lingua Tribula-
mea. Quot verba, tot Sacramenta. En quid Part⸗grie
loquatur in æruinnis! Holocauſta loquitur; & in Trizu-
quidem medullata. Et quoniam magnificare latione-
temporaria tunc non poterat beneficia, ea ce-
lebrat, quæ ſaluti animæ militant: Quanta fe-
cit, inquit, animæ meæ! Et quid fecit? Ad
Jſum, ait, ore meo clamavi. Nimirùm hæc flo-
ruit & ſpinis roſa, Oratio videlicèt ad Deum.
Niſi enim divexatus fuiſſem, vel non clamaſ-
ſem, vel ore alieno clamaſſem: nunc verò coë-
git me preſſura, ore meo invocare Deum meum.
Hoc autem beneficium longè majus eſt quâvis
grandi felicitate. O utinam multos Davides
ſpectaremus. Quis cruciatur, & laudat? O
utinam Thus eſlemus, ut fſcilicèt arrideremus 16
torquenti nos. Niſi enim Superiori ſubrideas,
cùm te incendit, parcet & tibi, & ſibi. Corium Pæniten-
enim nemo incendit, quòd & ſtrideat, & foœ- tis inßlie-
torem diffundat. Licet quidem tibi ſuſpirare cand⸗.
in dolore, ſed cœlo. Efflat & thus fumum tan-
quaàm gemitum ſuum, ſed cœlum versùs. Iu
quoque dic cum Jeremia, Tibi enim revelavi Jer. II.
cauſam meam. Dic cum Propheta: Tribulatio- Pran.3.
nem meam ante ipfum pronuntio. Si carnem Vul- El. 142
neres, illicò cruorem tanquaàm fumum ſuum ef-
fundit; ſed in terram. Si thus exuras, ſumum
tanquàm cruorem ſuum emittit, ſed ad ſidera,
eò nempè, ubi novit ſatas anguſtias in coronas
ſuccreſcere. Sed heu nos! Utinam filii hujus
ſæculi non ſint fortiores filiis lucis. Vide miſſi-
les ignes. Vix incenſa eſt Arundo ſulphurata;
cùm rectaà in cœlum fertur, & quamdid flam-
marum perdurat ſupplicium, evolat. E con-
trario, fulmen, ut igneſcit, ruit in terras.
Nimirùm ſuppliciis ea, quæ ſunt in cœlo, de-
volvuntur in lutum; quæ verò in cœno jacent 3
ſi

is,
ſcl
Mr

Ceunt

ve ketin

uin Kene
in no
(nen leta
iin nenla
vin ene
uchrck⸗

nmi. Bene

mmun (
Imen

Dren
nter
tnd
bet I 4
guhe

les e
ſed ur
fcantenn
CnN AMn
e.

ibi leads
lo umn in
m Ae
alumt
n egnu
lefci ur⸗
u: Ca
ſeeti
Urunm ket
et ADe
l wn
unce ſent
eDeumm
in elann
Huls Dinn
t anncern
niſti
ligeat, ,,
ti ,
nusnun
Ium enn⸗ 1
„ m,6
i arte,
u:li
Korinſ
ſmn iui

Stromatum, Lib. IX. 16 9

ſi incendantur, in aſtra ſubſiliunt. Libet in-
tueri Alumnos vanitatis, inter carbones deſo-
latorios, aſcendentes in templum, quique coœ-
lum ſpectarunt nunquam, revelli à cœlo ne-
queunt. Divina loquuntur, alloquuntur Deum,
Sacerdotibus colloquuntur. Non pauci, ante-
quàm urerentur, cœnum erant, qui fiunt in
igne cœlum. Puderet me veròô Coœnobitarum,
ſi ex iis ſanè optimis, vel unum intuerer, non
exuſtum, ſed afflatum duntaxat aurâ flamma-
rum, deſilire e cœlo, orationem negligere;
terram petere, ad Babylonios confugere. Bre-
Viter, Ignis cœleſtia in terram deprimit, ter-=
rena ſuſtollit in cœlum. Ego certè in carcere
ſpectavi aliquando conſtantiùs ad triremes ire
nefarios, quam in Monaſteriis à perpaucis
planè neſciis ſuæ Vocationis, Salutationem
Angelicam ex Obedientiæ præſcripto in erra-
torum pœnam flexis in Triclinio genibus re-
citari. O non ferendam hypocriſim! Tu, qui
Crucem læto animo ſubire reum jubes, epu-
lari in menſa paulò humiliori dedignaris? Ef-
ſemus planè (ſi tales vel in ſomnio efſemus)
Sepulchra dealbata, plena oſſibus mortuorum.
FErravi. Plena intùs roſis & violis, & foris teſ-
bellata oſſibus mortuorum. Qui enim prædicant
ferendum conſtanter cumulatum omni probro
ſupplicium, recuſant alimenta vitæ, ſi leviſ-
ſimo pulvere inſpergantur. Quid ergo remedii
adhibebimus , ut Mortificatio tum inflicta;
tum delecta ſapiat? Recordemur tranſire pœ-
nas, & palmas permanere. Lapides torrentis illi
dulces fuerunt. Cur dulces? Quia ex torrente.
Qui nimirùm citô tranſit, etſi cum impetu
in Pl23. fluat. Torrens eſt, inquit S. Auguſtinus, morti-
fcatio, Nuit cum impetu, ſed tranſitura eſt. Tor-
Pl. r23.5. rentem pertranſivit anima noſtra. Flumen for-
Religieni, te non pertranſiſſet. Nam quod duraturum cre-
herfeitio ditur, non toleratur. Hinc eſt, quèd Statua
Meletg⸗ illa vix lapillo tacta, tota contrita eſt, quia
catio 4a- Don quovis ſaxo, ſed ſaxo praciſo & Monte,
rat uſzue Qui ſiat, perculſa eſt. Nihil enim ita leve eſt,
sdmorte. quod non proterat, ſi permanſurum intelliga-
tur. Simulacrum enim ita ſecum quodammodò
loquitur. Lapis eſt, qui me tetigit in parte
viliſſima, ſed fluxit à monte. Ut hodiè lapil-
lum in pedes, ita cras lapidem impinget in
frontem. Eéôque metu totus detritus eſt, & in
Montem converſus, diù noctuque ictum re-
volvebat. Novi ego Tyronem, qui pœnâ non
gravi correctus, ita eâ turbatus eſt, ut per men-
ſes integros ſex nihil aliud in Oratione recogi-
taverit, quoad in turbidis illis cogitationibus
ſuis prorsus evanuit, in Egyptum regreflus.

Lue. 13. Aiebat enim intra ſe: Ni in viridi hæc Ffaciunt,
4 in arido quid fiet? Si Tyro poœnis debeo coër-
ceri, quibus ero ſuppliciis obnoxius, cum ſtu-
diis fuero implicatus? O infelicem! De tor-
rente in via bibitur, non de flumine. Omnia
AHuuunt in colle Calvariæ, præter coronam. Crux,
quæ ibi depangitur ab hora ſexta, in nonam
uſque te torquet: exindè & ſepulchro frueris
glorioſo, & cœlum petes immortalis.
Et intuentes eum omnes, qui ſedebant
B 8er in Concilio ,viderunt faciem ejus, tan-
Tuam faciem Angeli. Act. 6. 15.
en Et quandonam inſtar Angeli apparuit? for-
caſama tE Cüm adlegeretur inter Levitas? vel cum
isvidy. Præficeretur, non ſine ingenti probitatis com-

Ethicæ Comment. Tom. V.

4

duriuſculo excepti verbulo, nec oculos eleva-

mendatione diſtribuendis alimentis viduis Ju- Paz of=
dæorum? Imèò;, cùm accuſaretur de rebus at- ".
. .. 4: . . Mortifi-
que flagitiis ſceleſtiſſimis: cùm raptus fuiſſet gtzonts
ad Judices, tunc enimverè & Modeſtia & amor
Tranquillitas ejus eluxit. Tanqudm faviem An- Moteſtia.
geli. Mendicata laus: Angeli faciem non ha- es Vra
bent. Cur non eum aut Lilio, aut Joſepho, * 2
. . . . . Perſecut
vel Judithæ comparavit? Quid faciei cumm An- Sül .
gelis? Nimirùm vernat Lilium, ſed decidit. 1, ala-
Pudicus Joſeph, ſed homo, qui quidem pudi- ie feren-
citiam retinuit, ſed amittere potuit. Modeſtia 1..
verô Stephani adeò conſtans, ſibique ſimilis & arien-
erat, & futura erat, ut non niſi Angelis con- naα.
ferri potuerit, qui verti non ſolent. Quid por- 2.
rò dicemus, quòd, cum Lupi illi diſſecaren- Oratio
tur, & dentes in eum exacuerent, ipſe in Coe- nen neglis
lum ſuſpexit, & Orandi ſiudium neque inter snαa.
ſaxa interrupit. Prius vitam, quàm Orationem;
abſolvit. Et quidem eam vel moriturus, non
niſi poſitis genibus, explevit. Ecce video cæ-
los apertos, & filium hominis ſtantem à dextris
Dei. Gratularis Stephano ſpectaculum tantum ?
Memento, non ad illum deſcendiſſe cœlos,
ſed illum oculis in cœlum aſcendiſſe. Tu quo-
que non rarò JnsMX ſpectares, ſi, dùm rape-
ris ad ſupplicium, intuereris aſtra, non ho-
mines. O quam ferventer orat, cui cœlum pa-
tet! Ità-ne? In tanto furentis contrà ſe popu-
li impetu ſirepituque Stephanus ita orat, ut
Cœlo vim faciat, illudque diſcindat: & nos

Act. j.
55.

vilia So=
cietatis.

Oratio.

Pœniten-
mus? Quid dico verbum durius? Inter Lilia zi: iſ-
& Cypariſſos ab oratione excidimus. IIle inter Iiſſocietur
vulnera orat, nos ab oratione ceſſamus inter Oratio.
violas. Speratus duntaxat in vineam excurſus
infatuat meditationes noſtras. Quid porrò ex-
clamas? Et Filium hominis ſtantem. An carni-
fices circumſtantes non vides? Vides eminus
gloriam: & non vides cominùs accedentem ad
te mortem? Video, inquit JEsOM: quem qui spes pra-
videt, mortem non videt. Non reſpicio, quid mii.
mihi immineat, ſed quid me maneat. Rapior Pati pro
ad ſupplicium, ſed Cœlum patet. Video Cæœ- Chriſto.
los apertos » & JESM ſtantem à dextris Dei. Tribula-
Nota: Non dicit, niſi ea, quæ ad glorifican- , a“
dum JrsM ipectant, ea verò ſupprimit, quæ Gloric
ſibi decora futura erant. Sanè non puto Jk- edium.
sUM apparuiſſe ita Levitæ pro ſe morituro „ Lingaa«
ut ſe tantum exhibuerit: puto deſtinatam ei bumilis
coronam & palmam oſtendiile. Sed Stephanus Arrogan-
aut coronam non vidit, ut attentiùs videret tia.
IrsoM, aut coronam non magnifecit, uno
JEs contentus.

Intende voci orationis meæ, Rex meus,

G Leus meus. Pſ. 3. 3.
Oras, ſed neſcio, an Oratio tua vocalis ſit. Ofßein
Ut enim ſilens Moyſes clamabat ad Domi- divinaaß
num: ſic plerique exclamantes, Deo ſilent. Aalicis
Frigus enim charitatis, ut ait Auguſtinus, vix rie
ſilentium eſt cordis. Niſi cor caleat; fruſtrà Rtsn
os clamat. Quænam verò Oratio vocem ha-
bet? Quæ dicere poteſt Chriſto, Rex meus,
& Deus meus. Quid * Nonne ſat erat dixiſ-
ſe, Deus meus, cur addit Rex meus? Nimi-
rùm niſi Deum, & pro Deo, & pro Rege
habeas, ſiles, dum pfallis. Ipſe tibi ſit non tan-
tùm Deus, à quo terna ſperes, ſed & Rex
cui milites; alioquin non eris, ubi aderis. Cor-
pore eris in Templo, corde deges in Regia-
P Ipfe

170
Ipſe ſit tibi Princeps, à quo ſperas, quæ ſpe-
ras; ipſe ſit Deus, à quo petas, quæ credis.

Væ, qui conſuunt pulvillos. Ezech. 13.
18.

Miſericordia & Veritas obviaverunt ſibi. Re-
pei Ir« è: Sed utinam in terris non ſeparet homo,
pradican- quas Deus conjunxit in cœlis. Placet Miſeri-
da ben? cordias Domini celebrare; ſed cùm miſeria-
valenti- rum & Mortis pondere in demiſſionem mer-
bus. gimur, non cùm voluptatum illecebris eleva-
Pſ. S88. 2. mur ſuprà nos. Miſericordias Domini, in-
Dei Mi- quit, in æternum cantabo. Cantabo, ait, non
ſericordia canto. Nunc enim tempus flendi eſt, atque
grt⸗ . timendi. Iris emicare debet, ſed in turbine
morienti- 3 . . ”
us. Mortis, cùm Anima metu periculi, & dolo-
Concio- rum vehementiâ eliquatur in lacrymas, non
natores verò in ſereno juventutis, & æſtu felicitatis,
Slandi. quando omnia nos urgent in ſcelera. Denique

Pf. 84. 11.

ne lle- Arcum meum, inquit, ponam in nubibus. Et
Gen. 9. erit ſignum fœderis inter me, & inter terram.
13. Quem ſi tu, calente Sole, coloraveris, mon-
Timor ſtrum pinges, eritque ſignum ſtabiliendi fœ-
Dei. deris cum Morte, initique pacti cum Inferno.
Felices

non ſiier. Recordare „ quæſo Te, Iridem in capite An-
zians, geli locatam eſſe, ut Joannes teſtatur. Nimi-
Serupvlo- rùm in vitæ ſupremo vertice Miſericordiæ Do-
Gi non deſ- mini prædicandæ ſunt. Ne loces in pectore,
Perent. quam Dominus locavit in capite. Audi: Et vidi
Adulato- .
e: Then- alium Angelum fortem deſcendentem de cœlo
logi on amictum nube, & Iris in capite ejus. Viden,
aſſenten- quo modo in poſtremam partem ſui, quæ ad-
rur. umbrat ſupremam horam vitæ noſtræ, Miſeri-
Aboc. 10. cordiæ pronubam & prænuntiam Iridem reji-
. cit; exparſis toto corpore nubibus, ex quibus
fulgura fulminaque ad incutiendum mortali-
bus terrorem crebrò procurrunt. Quod aper-
Ibid. tiùs quoque indicat, quod conſequitur: Et fa-
cies ejus erat ut Sol, & pedes ejus tanquàm co-
lumnæ ignis. Doctos ſané nos eſſe voluit, eos
duntaxat ad delicias ſplendorèſque vultus per-
venire, quos priùs Ignis ſuppliciorum conter-
ruit. An Cœlum omnibus pateat, non quæ-
ro: illud ſcio, in ſanctam civitatem nihil in-
gredi coinquinatum. Et David portas illas non
Miſericordiæ appellat, ſed Juſtitiæ. Aperite
mihi portas Juſtitiæ: Inoreſſus in eas confitebor
Domino. Haæc porta Domini: Juſti intrabunt
in eam. Juſti, inquit, non polluti, non pro-
fani, non ſacrilegi, intrabunt in eam. Si vis
in tuo funere meridiem tibi affulgere Miſeri-
cordiarum Domini, commorare, duùm vivis
ad pedes igneos Juſtitiæ ejus. Iris, ſi veſpere
promicet, felicitatem portendit, ſi manè reni-
deat, tempeſtatem nuntiat. Roſam dumi præ-
cedunt. Diù frutex viret cum ſpinis, ut tan-
dem florem edat. Retulit Columba ad Noë
Gen. 8. ramum virentis oleæ; ſed veſpere. At illa ve-
XI. nit ad eum ad veſperam, portans ramum Oli-
væ virentibus foliis in ore ſuo. Quæ quidem
Olea omnium noviſſima matureſcit, hyeme
Potiùs quàm autumno; & Tu eam legis pri-
mo vere? Non oriente, ſed occidente Sole,
illatus eſt in Arcam Miſericordiæ ramus. Quem,
non ad Cham & peccaturum, & fortè pecca-
torem, ſed ad Noë, Senem ſanctiſſimum,
attulit. Quid quæſo, neceſſe eſt inſuſurrare
ſummo ætatis manè miſerationes Domini ſem-
piternas? Præſtolare veſperam, & tunc fron-
des Oleæ præferas velim. Qui Manna adeò

Pl. 117.
19.

Oliva

commendarant, ut dicerent, quid eſt hoc?
IIlud brevi averſati ſunt. Utinàm qui Nu-
minis Clementiam nunc, te authore, depræ-
dicat, in morte non eam putet vanum ſola-
tium, & cibum leviſſimum. Clamant Mori-
turi, quùm de Dei benignitate optima ſperare
jubentur; hoc me ſolatio recreatis, non ut ſa-
lutem aſſequar, ſed ut Confeſſionum repetitio-
ne non vexer. Hoc Miſericordiæ Manna, quod

Morituro Panis eſſet Angelorum, quia viven-

ti ac peccanti nimis, & properè & frequen-
ter ingerebatur, Venenum tunc fuit mihi, &
Stimulus mortis. Nauſeat proptereà anima mea
ſuper leviſſimo cibo inanis ſpei: qui ſi par-
ciùs paviſſet audaciam tranſgreſſoris, abeun-
tis nunc cum Elia ad Deum, & Plantas &

Cor roboraret. Sed is quoque ſperatæ indul-

gentiæ Panis, tum roborat tum ſapit, quum
ſubcinericius eſt, & præbetur fugienti à Jeza-

bele ad Juniperi ſpinas, non ſub Myrti um-

bram confugienti ad Dalilam. Quare deſpe-
ro, quia ſtultè ſperavi. Cùm impius ad occa-
ſum vitæ devenit, tunc enimverô patere viſ-
cera Dei noſtri atteſtemur. Alioquin non Co-

lumbæ, ſed Corvi erimus. Memento, Domi-

num, Cor ſuum, undè Miſericordiæ ſcaturiunt
profluentes, ultimo loco perfodi paſſum eſſe,
cùm ſcilicèt & Terra umbris inhorreſceret, &
Montes inſolito tremore quaterentur, & ſe-

pulchra paterent reſerata. Tu non audeas pri- Concis ſe.
mo loco reſerare, quod Dominus poſtremo lo- tie.
Co patefecit. Tunc, inquam, patuit arcanum Confaſſa.
cordis, tunc apparuit benignitatis fons, non zii nimi
cuùm Scribæ ad illudendum moverent capita blandi.

ſua, ſed cùm milites percuterent ſua pectora,
teſtati Deum efſe, quem ſuffixerant ligno. Li-
bet aperire latus Domini, ſed cùm peccator
ingemit, non cùm furit. Vulneratis ab ignitis
ſerpentibus fornicatoribus Iſraëlitis expoſitus
eſt in medicinam Serpens, non Columba. Ni-
mirùm, cùm libido deſævit, non Miſericors,
ſed Juſtus Dominus proponatur. Anguis, qui
terret, ſibilet, non Luſcinia canat, quæ de-
mulcet. Davidi in luto ſceleris ſui miſerrimè
jacenti, Nathan Propheta Domini, non hu-
manitatem Numinis, ſed flagellum prædica-
vit: & ideò excitari potuit, & extrahiè coœ-
no. At Olea in Mundo ſola viruit, & ſerva-

ta eſt in naufragio ſubmerſæ naturæ. Et ideò Va bis, ni
ſeper Dei
—
. . .. miſericor-
Arcam ſprevit, & ſaniem eſurüt. Una ſer- ag
vata eſt Olea in tanta Mundi ſtrage, ſed re- iunt, at⸗
cordare, florente ole, humanum genus ex- tingunt

tinctum. Miſericordiæ Domini non poſſunt nunqud.

fortè Corvus, quia eam reſpexit virentem, &

non virere: ſed tu, virente oleâ, ſi ſœnum,
hoc eſt, ſi caro fueris, hodiè es, cras verôò
mitteris in clibanum. Et quando de Olea ſer-
mo incidit, non nos prætereat, eam in ſolo
autumno, quæ anni ætas ſuprema, vitæ no-
ſtræ ultimum tempus in ſeſe exprimit;, fructus
ſuos ad maturitatem excoquere. Cæterarum
arborum fructus vel vere, vel æſtate matureſ-
cunt, poſtrema omnium Oliva coloratur. Ut
nimirùm non citò gratiæ Coloni Miſericor-
diam exhibeant, quam natura tam lentè exhi-

bet. Comæ ejus ſicut elatæ Pbalmaſum nigic Oan. 5.
uaſt Corvus. Palma uamdiùà in infima ſui tr.
7

parte truncatur, ut tandem in ſuprema ela-
tas circumferat, victoriæ indices, & ſuavil-
ſimorum fructuum feraces! Dià te Timoris
ferrum cruciet, ſi cupis & ſuavitatem &

triumphum Miſericordiæ. Et fortè ubi ſuavi-
tas

144
4NN
n
“
“
N As
rant
nn 9
D

, I

vyt
t, I
tler. D
cum
en,
,Co t
ommu
e nbes,
unne
Ael

A 1ob S

N

l lt aur
e⸗

EE, lurum

I u nem
=
Ahn beres

tas Galoe 1 Qotvus excubat ut A.
cas non hodié, ſed Ccras (ea enim teſte Au
n uſtino vox Corvi eſt) hoc eſt, quam tardiſ-
l ſimè nuntiandam impiis Salvatoris bumanita-
Nin tem. Vel certè dicamus, immixtum teterri-
mæ Avis nigrorem deliciis palmarum, ut eum
8 duntaxat ſciremus perfruiturum eſſe ſuavitate

Donmini, quem luctus, & timor cruciaſſent.
Currus gloriæ Domini igne, fulguréque im-
pellitur. Ex animantibus verò, à quibus tra-

i hitur, nulla ferè eſt, quæ non terreat. Leo
rugit, Bos cornu minatur, Aquila diſcerpit &
u rapit, unum vix animal humanam effigiem
uln⸗ Pzech.. præfert. Et quidem vel animal illud, cui ho-
mt 13,3. minis affixa imago eſt, faciem habet inſtar
lut carbonum ardentium. Ubi, quæſo, Turtures,
etin ubi Cycni, ubi Agni, ubi & Columbæ in cur-
gi, ru, quo trahimur ad Deum. Nuſquam vio-
mtikn læ, nunquàm lilia, ſed fulgura ubique, ubi-

que nubes, & ignis involvens. Quid veròô a-
pud Joannem in Apocalypſi? Gladius promi-
cat ex ore fili Dei. At caput ejus aureum, &

9arrſl capilli candicant ut nix. Rectè, ſed pedes can-
hun wonſ Apoc. I. dent;, ut ignitum aurichalcum. Intuere cando-
m,»Dia 14. rem Nivis, ſed, ſi ſpectavweris ignem in pedi-
eſcanm bus, & in ore gladium. Non licet tibi ad Mi-
Nalunc ſericordiæ candores devenire, niſi tranſeas per
Okkelcett enſes. Ab igne inchoandum eſt pedum, ut ful-
enmn gore candoréque capitis recreeris. Sed Manna
acki ſummo manè legebatur. Et ideò vermes effu-
. dit: & ideò nauſeam movit: & ideò ad que-
rimonias impulit: & ideò poſt manna concu-
pitæ cepx, & vitulus conflatus. Quanquam,
ut vindicemus ab omni noxa delicias innocen-
tiſſimi pabuli, non abnuo manè colligi Man-
na. Manè colhgatur, ſed antè Solem. Infantia
lætetur in ſinun Miſericordiæ: at juventus ſeve-
atb di ritate Juilitiæ refrænetur. Baſes Sponſi aureæ:
eſc⸗ Can. 5. Crura verò lapidea. Crura illius columng mar-
CNAE 15. morex, quæ fundatæ ſunt ſuper baſes aureas.
von)len, tati innocenti aurum blanditur: adoleſcentiæ
1. ANnf lubricæ lapis minatur. Talis, rogo, exhibea-

tur à nobis Sponſus, qualis nobis exhibetur à
Sponſa. Ut aurum optimum habeamus in ca-
pite, prædurum in cruribus marmor contem-
plemur. Lapidis rigor gradus eſt ad oris mel-

Um Nr . 5 . .
n e la. Denique è& latere confoſſi Domini aqua,
e cruôrque fluxere: ſed prius ſanguis, tum vero,
nuit, AEn 5

e⸗ poſt ſanguinem, manavit unda; ut tum re-
creandum ſperes te potandumque aquâ miſeri-
cordiæ, cùm te cruor infecerit ad terrorem.
Ser.2, de De Jancétiſimo ejus latere, inquit Goffridus,

Nat. unda potilis Pietatis exivit, quàm ſanguinis. Imòô

.

Nte.
t leltint

hum e & ſanguis; & prius cruor, quam aqua. Quèd
i Nk ſi aqua, miſericordiæ imago eſt, recordare,
4,1, hanc Ifraeli non fluxiſſe, mii & petra, & qui-

dem ictu virgæ, quæ tria furorem adumbrant,
dùm pariunt pietatem. Servite Domino in ti-
more & exultate ei cum tremore. Tum veròô.
P.2, u. Cum exarſerit in brevi Ira ejus: Beati omnes,
lbid. 1z. qui confidunt in eo. Debuiiſet dicere, Beati
omnes, qui pavent eum; ſiquidem non ad ſpem,
ſed ad timorem eos fuerat adhortatus. Sapien-
tiſſimè ſcripſit: Nam, qui in Vita timent, in
Morte ſperant. Verbo, qui cupit ſpem me-
tere, timorem ſerat. Judas, qui inchoavit ab
oſculo, pependit & laqueo. Pſalmus Davidis
quartus fupra nonageſimum, qui exorditur à
lubilo, luctu completur. Venite exuliemus Do-

Pſ. 94. 1. z/, .
1bi tr⸗ Rino. Quam læta! U juravi in Ira mea, ſi
IIa. 11.1. Wroibunt in requiem meam. Quaàm funeſta!

Eoredietur virga de rädice Jeſſe: & ſos de ra-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. Ik. 171

dice ejus aſcendet. Præcedit Virga Timoris,

ut Flos erumpat Miſericordiæx. O quam ſa-

piens Moyſes! Non ſtatim cecinit, ſed poſt
tranſitum Maris tympana, & Ccymbala perlo-
nare juſſit. Confitebor tibi in cithara, ait Da-
vid. Confitebor, inquit. In præſentia verò
cinerem manducat ut panem. Miſericordiam
& judicium cantabo tibi Domine- pfallam,
& intelligam in via immaculata. Ut via im-
maculata ſit, ità pfſalle, ut intelligas: ità ca-
ne miſericordias, ut judicem non obliviſcaris.
David ſanctior nobis erat, & tamen clamat:
Confige timore tuo carnes meas. Non ſolà Spe,
ſed TPimore, & quidem in modum clavi eo
non vinciri, ſed configi vult. Et miſericordia
ejus à progenie in progenies timentibus enm. Quid
agunt inculcando milericordias Domini pec-
cantibus? Audi: Confortaſtis mantis impiit, ut
non reverteretur à via ſua mala, & viveret.
Et certè neicio, quo Spiritu adducli afluamus
peccantibus cervicalia. Templum Salomonis
in porticu quidem, quam appellabant Gen-
tium, ut teſtatur Joſephus, oſtia quadragin-
ta habebat ad ſingulas Mundi partes conver-
ſa, in Templum autem unum duntaxat pa-
tebat oſtium. Nimirùm in atris Gloriæ Dei
noſtri, hoc eſt, in Eccleſia multi ab Oriente
& Occidente veniunt, multique vocati ſunt;
at pauci electi, qui intrant per anguſtam por-
tam. Morituris, non victuris canatur Miſeri-
cordia. Aloquin exclamabo cum Bernardo; Et
ides parùm proſperè, quia nimis properè,
Jeremias deſcribens impios, in quos Ira Dei
graſſatura erat, inter cætera ait: Hyacinthus
& pirpura indumentim eorum. Nimirum in
hyacintho Miſericordia, in purpura cruor Iræ
deſignatur. Qui primèò induti ſunt Miſericor-
diâ, ad extremum operti ſunt Iràa: nam rarô,
qui præproperè ſperat, præpoſterè non deſpe-
rat. Pulvilli imponendi ſunt, ſed expirantis
cervicali, non toro reipirantis: ſpectantis fu-
nus, non epulas meditantis.

Intendens in Cæœlum vidit gloriam Dei,
C. JESUM ſantem. Acdt. 7.
357.

At ego, inquis, Cœlum ſpecto, nec Jk-
sUM video; imoô non rarò, non ſtantem ibi
JEsOM, ſed ruentem è cœlo, ut fulgur, Lu-
ciferum intueor. Non mirum, ſiquidem Ste-

Pſ. 42. 4.

Pf rCOT.

Pſal 118.
120.

Luc. I.

5O.

Ezech.
13. 22.

Lib 6. de
bello c. 6.

Jerem.
10. 9.

Orationis
fontes.

phanus, antequam erigeret ad cœlum oculos,

pectus opplevit Spiritu Sancto. Audi: Càm au-
tem eſſet plenus Wiritu Sanéto, intendens in
olum vidit gloriam Dei. Audin? Non plenus
nugis, non plenus fabulis, non plenus deli-
ciis, non plenus irà & livore, non denique
ſpiritu ſuperbiæ, ſed Spiritu Sancto plenus, ut
erexit oculos, JksM vidit. Implere ante Ora-
tionem Spiritu Sancto, ſi optas in oratione,
Dei ſpectaculo recreari. Si cupis Deo frui, exi-
naniri debes omnibus & vanitatibus, & ter-
roribus. Nihil arrideat tibi, niſi Ikss, & Jk-
SUM Promereberis. Si Muſcæ morientes mira-
rentur felicitatem Apum, quòd mella compin-
gerent: aut ſi id miraretur Araneus: diceremus
IIIi, Illæ meritò mella elaborant, quæ floribus
ſeſe farciunt; Tu verò inanem contexis telam,
qui muſcis ſaginaris. Nutrire floribus, & mel-
la, non fila conficies. O fortunatum Davi-
dem, qui unum efſuriebat Deum in oratione.
P 2 Giti⸗

Acte7. 5y.

172
Pſ 62. 2. Nitivit, inquit, in te anima mea: quàm multi-
pliciter tibi caro mea! In terra deſerta, & invia,
& inaquoſa, ſic in Sanöto apparui tibi. Qund
Exercitia eſt in terra deſerta apparui tibi? Num Pro-
ſpiriua- Pheta Sanctus eremum habitabat? Aut in ere-
lia quisus no duntaxat Domino intendebat? Nonne in
Iapiant. regia erat, copiis omnibus deliciiſque affluen-
te? Noônne ſepties in die procumbebat in ge-
nua, victimas labiorum fuorum Domino li-
Nihilpra- raturus? Quomodèò ergo ait, In terra deſerta
rer Peâ. & inaqueſa apparui tibi? Nimirùm quævis
copia, quæ Deus non eſt, Prophetæ ſterilitas
erat. In terra deſerta apparui tibi. Hoc eſt,
mihi ipſa regia deſertum eſt, & in ea tibi ſuſ-
piro, ut in eremo flerem inaquoſa, Corona,
epulæ, decora, aulæa, opes, dapes palato
meo non ſapiunt, cui unus tu ſapis. Nota por-
rò, quantam ſitim patiatur Principis peétus!
Non ſola anima, ſed, & caro Deum ſitit.
Hoc eſt, nec oculus colorum varietate, nec
auris ſuavitate concentuum, nec lingua mul-
tiplicitate ſaporum recreabant, Divinitatis
appetentem. Nos verò abripimur quavis ille-
cebrâ, quævis potiùs ſitientes, quàm Deum.
Nota illud, Gitivit in te anima mea. Non di-
Kit ad te, ſed, In te. Nimirùm in ipſo ipſum
ſitiebat. Plerique ad Deum admitti optant,
non Deum efurientes, ſed à Deo expetentes,
quæ ſitiunt. Orant, ut ſcientià repleantur, ut
ab ærumnis ſeu carnis ſeu mentis reſpirent.
Benè: ſed ſanctiùs David, qui in Deo Deum
eſuriebat; cujus cupiditas non modò ad Deum,
ſed, & in Deum æſtuabat. Et quando de O-
ratione ſermonem teximus, illud liceat mo-
nere lectorem, perſæpè in ea nobis imponi
à Spiritus puſillanimitate, quæ eſt tempeſtas
Joël. I. maxima. Clamo cum Joële: Reſiduum erucæ
*. comedit locuſta, & reſiduum locuſtæ comedit
bruchus, & reſiduum bruchi comedit rubigo.
Fateor multa comedere erucam, locuſtam, &
bruchum, ſed una rubigo funditùs perdit ſe-
meſa. Ante Orationem deſes dormitaſti? Eru-
ca irrepſit in cor tuum; & rependo depaſta eſt
primitias tuas. In Oratione modò hæc, modò
illa attigiſti, nuſquam radices agens? Locuſta,
Puſillani- ſaltando, obfuit tibi. Evolaſti, dùm orares, in
mes. ſinum Agnatorum, excurriſti in campum ille-
Renova- cebræ? Bruchus, qui repit, eroſit mentem,
zio, & viliſſimarum rerum recordatione ſœdatam. At
Converſio quadrans ſupereſt malè horæ extractæ, in quo
vs jacturam compenſes. Verùm, plerique quan-
Tre do projecere anteactas horæ partes, proculcant
zoto repa- & ultimam, & tabeſcunt in ſuo mœrore, ac
rentur. rubigine abſumuntur. Nimirùm auferemti tu-
nicam, projiciunt & pallium. O utinam æmu-
latores efſent hi Sancti Latronis; qui, poſt
exactam in fece ſcelerum ætatem omnem, non
dubitavit ſemihorulam illam, quæ ſupererat,
ad pietatem transferre, in qua tanto conatu
cucurrit, ut ad bravium devenerit. Quæ om-
nia de Oratione dicta, licet ad quælibet ſan-
ctitatis corroſa opera transferre.

Erat quidam Mendicus nomine Laza-
rus , qui jacebat ad januam ejus ul-
ceribus plenus: cupiens ſaturari de mi-
ε» quæ cadebant de menſa divitis,
& nemo illi dabat. Luc. 17. 20.

Pauperes Inverſam tum Pauperis tum divitis con-
mendici. ditionem intraà breve tempus nemo non novit.

Oliva

Hic tantummodè aliqua expendam in ſolatium Dei volz.
& exemplum miſerorum. Non modè pPauper tati con.-
Lazarus, ſed, & ulceroſus; non modò ul- formari.
ceroſus, ſed plenus erat ulceribus. Sine veſte, Talenta
ſed, non ſine vulnere. Nec tamen, ut micas medio-
cupiit, itaà concupiſſe ſanitatem fertur. Micas eriæ, ſas
optavit, ut viveret: ulcera non exhorruit, ut Sfatus;
mereretur. Jacebat, inquit. Non ſemel repul- envent.
ſam paſſus eſt: verum diu perſtitit, ubi mihil Miang
1 „ ulicus
oinninô captabat. Cupiens ſaturari de micis: non pro-
Non eas importunis clamoribus & blaſphemiis mortus.

expetens-» ſed cupiens tantum & ſilens. Quid, Pelices
. E.
quôd ex tam iplendida menſa non turtures iteic,

non ſiluros „non bellaria, ſed micas optavit. Infrmi.
Et quidem ulceribus plenus potuit delicatiuts 1as.
eſurire, ut languori proſpiceret. Miror autem, Gals.
quôd micis non ali, non ſuſtentari, ſed ſatu- Religionis
rari cupiebat. O temperantiam ulceroſi, qui D
ſatur eſt, ſi micas glutiat! Nos nec toto cx- ust us
plemur Mundo: ille micis gxſaturaretur. Porrò ia aliari
Deus non ablegavit mendicum in eremum, T’gu-
ubi nihil ſpectans cuperet nihil. Amte jannam e
epulantis quotidie ſplendideé, & effulgentis in Meree
byſſo divitis, famelicum & ulceroſum ſtatuit. quales.
Qui tamen felicitatem vidit, nec invidit: & Aulieus
in tanto ferculorum apparatu ſolas eſurüt mi- verus.
cas. Quas à nullo omminò famulorum acce- &e H
pit unquam. Hæc recogitent, quæſo, Chri- yg,
ſti Mendici, quos nolim ægréè ferre ulcera primir.
conditionis ſuæ. Ille epulatur, tu verô jeju- TWitula-
nas. Si fuſtinueris, Tu comedes, & ille je- ⁹.
junabit. Quò magis deprimeris, plùs ſublima- Droen
beris. Jacent duo lapides in artificis officina. egiſe.
Alter quo ſterni pavimentum debet, vix fer- iè prota-
ro fricatur: alter verò, qui effingi debet in dur.
Chriſti, ſeu Davidis ſimulacrum, tunditur,
inciditur, diù torquetur, nec ſuperficiem dun-
taxat ſcalprum eradit, ſed in viſcera mergi-
tur ſaxi, & nihil non vulnerat. Verum, qui
non dià tortus eſt, pedibus proterendus ex-Iherbiat.
ponitur: qui diù vexatus eſt, locatur in aris, Aulicus
auro conveſtitur, gemmis coronatur, thure ſerd pie-
colitur. Navi invidet Cymbula, cùm illam otat
ſpectat clangentibus tubis, & diſcoloribus ve- Talems
lis ſecundo vento & portu emitti. Verùm citò mediocris
triumphus in luctum verſus docet, ſatius eſſe
propè littus reſidere expiſcandis halecibus, quaàm
in amplitudine maris naufragium pati. Creſcit
abies, & ad ſidera feliciter extollitur, my-
ricis vix ſeſe humo efferentibus. Citò tamen
ſecuris ad radicem apponitur arboris celſio-
ris, quæ ferrum effugeret, ſi tortuoſa &
gibbera vix ſe humo extuliſſet. Ferietur, ex-
cidetur, fluctibus exponitur Abies, quia
procera & recta eſt. O ſtirpes ideò felices,
quia miſeræ! Si floruiſſetis, non Hloreretis.
Ideò virehitis, quia malè viruiſtis. Celſitudo
abietem eliſit: veſtra vos vVilitas ſervat, Myr-
ti & Vites.

Felices ń

Domine, memento mei, obm veneris in
regnum tuum. Luc. 23. 42.

Plerique ideò vivere recuſant, quia diù pe- §. Lar
riere. Quæ, rogo, inſania iſthæc eſt, quis peſperati
furor, ideò enatare ad littus nolle, quòd per- ſyerent.
diè fueris in profundo undarum & mortis.
Luſcinia, quæ conſenuit in cavea, ſi licet, Converſi⸗

avolat, ut in libertate aut reſpiret, aut ſal- Snec-
tem expiret. Nemo ita ſenex eſt in vincu- „ getet.

lis , ut a vel moriturus non libentiſſimè
exponat.

e ubii

. Aunde
eiundat
ots ndos
in, vele
Aletrando
as ez, n

4 lert

— —

ſl here
(ru M
ſzu wohet

ſ

An
N .

mntu nſ.

Nu .
B exponat. Sola Mens amat, quas diù pertulit,
e compedes. Si forem juvenis (paſſim jactatur
e

à Senibus) Deo me devoverem: m ſenex eſi-

E h» .71. . .
ſem, & Humilitatem, & Patientiam, & Con-

templationem conſectarer. Nimirùm de eis pro-
e Joel. 1. 4. Phetavit Joël: Reſiduum t, comedit locu-
Wn a, G& reſiduum locuſtæ comedit bruchus „ .
i Sereæ fer- reſiduum bruchi comedit rubigo. Eruca omninò
nas ee corrodit ſemina, ſerpendo quidem, ſed den-
tr te voraciſſimo. Infantiæ deliramentum „æta-
“ tem primam noſtram omninò conſumpſit. Tum
R invaſit nos Locuſta, hoc eſt adoleſcentiæ in-
“ conſtantia, quæ virorem omnem deflorat.
RH En Huic Bruchus ſuccedit, locuſtæ genus, in quo
imn Vitæ ambitio adumbratur: à qua guidl Gannn
, patiatur quiſque noſtrum, nobis ſilentibus,
ipſi aularum parietes, ipſaque ſaxa proclamant.
lenin Hos vaſtatores Rubigo excipit, deterior cæ-
erme teris peſtis, Torpedo nimirùm lethifera; quæ
retn e non aliundè in nos advenit, ſed ex nobis in
ettnn, nos exundat. Audias enimverò Senes dolore
haunſne cordis tactos intrinſecùs exclamare, Niſi canus
hlgen, eſſem, vellem non eſſe Canis, ſed Agnus:
lmtm ſed latrando vixi, adlatrando moriar. Imô quia
ihitti Canus es, noli eſſe Canis, ſed Agnus eſto, ut
hit ſtatui à dextris cum ovibus poſſis. Noli mor-
Humg. dere: noli murmurare: noli carnem vel in ofle
Er venari. Reveremini ſaltem Senectutem, inquit
Clemens. Moriamur in portu, qui viximus in
freto, ut monet Stoicus. Nullus tam ſenex eſt,
qui effici in Domino Puer non poſſit.
PI
dan Eæüt qui ſeminat, ſeminare ſemen ſuum.
iun Er, dum ſeminat, aliud cecidit. Luc.
m, WMe 8. 5*
etheintr
ſc, yrwei- Tantum ſeminis jacitur; & tam exigua ex
Vend vium. ſemine meſſis! Aliud cecidit ſecus viam, &

Ctenh L.uc. 3. 5. conculcatum eſt: & volucres cœli comederunt

Ocinn hef rer illud. Nempè bi ſunt, qui ut videantur ab
runn, i hominibus, bona agunt. Et quidem volucres
1) n coœli, nempè qui vident opera tua, epulan-
olttun Agrieul. tur, & ædificantur ex eis, ſed tu jejunabis.

tura l. Nota vafritiem hypocriſis. Non jacit ſemen in

. e in
ti Neint V
via, ſed ſecus viam, ut videatur quaſi occul-

Net, H leg.

lecbdn Propeſtta, tare, dum prodit, & manifeſtat. Ne gloriæ
i ubi durer. ſitiens habeatur, non jacit in via: ut gloriam
oltr, bid. . conſequatur ſecus viam jacit. Et aliud cecidit
6 Cnt ſuprà petram; & natum aruit, quia non habe-
Vbmi de bat bumorem. Petroſa tellus Cor durum eſt,
nmn quod ignem elicit, ſi tangatur, & nullo de-
Feine . votionis, & compunctionis rore madeſcit. Et
ns epel. aliud cecidit inter ſpinas: & ſimul exortæ ſpi-
dteße næ ſuſfocaverunt illud. Spinæ, ſeu ſcrupuli, ſeu
as olieimdo ſolicitudines vitæ ſunt. Volo ſpinas, ſed quæ
non craffini. Roſam pariant. Timor moderatus, & juſta
iſis rerum cura non diſplicet: Vepres verô, in qui-
glena bus hæret Aries immolandus, omninò non pla-
lbid, 8. cent. Aliud cecidit in terram bonam: & ortum
Aurnoru fecit fructum centuplum. Terra bona eſt Mens
n Nn eurg. æternorum meditatione pinguefacta. Sed in
6 hac naſci debet frumentum, & demeti. Ali-
Menih. ornc enim germinat, ſed non matureſcit.
e, . atthæus ſic habet: Alia autem ceciderunt in
nrde⸗ , terram honam, & dabant fructum, aliud cen-
ber e⸗ Tenales teſimum, aliud ſexageſimum. O nos, qui primò
le nn Vr. Centeſimum, mox ſexageſimam germinamus!
n ſo Ego verô crediderim ex cordibus, æternarum
net, 9 rerum Contemplatione ſubactis, optimum il-
Hiet, nin lud eſſe, quod expaoſitum eſt Virgini, quæ So-
A le veſtita, & lacte dives „mirum eſt, quo modo
.n lel Ethicæ Comment. Tom. V.

6

Stromatum, Lib. IK. — 173

focundet converſas Mentes ad ſe. Redeamus
ad initia, ut poſtrema abſolvamus. Exiit, qui Luc. 8. 5.
Jeminat, ſeminare ſemen ſuum. Niſi exeas corde 4more
omninò è& domo Patris tui, non ſeres. Quòd duci, non
ſi exeas, ſed alienum jacias frumentum, non meiu.
veròô tuum, non metes. Cur hoc facis? Quia
fit. Non eſt tuum hoc ſemen. Cur hoc agis ? Volunta-
Quia mihi id imperatum. Non ſeris. Et quan- ria.
do nullus dicet, nulluſque faciet, quid factu-
rus es? Imitare Samaritaneos, qui proteſtati
ſunt, abs ſe coli Chriſtum, non quòd mulier
indicaſſet, ſed, quòd ipſi cognoviſſent prome-
rita illius. Jqmen ſuum, hoc eſt, Mortificatio-
nis & Devotionis adinventiones, à ſe excogi-
tatas. Nempè ad eum juvenum accedo cœtum,
ubi video eos adeſſe, quibuſcum non libenter
ago. Eum in ludo deligo ſocium, qui artem lu-
dendi non callet, ut illius ignaviâ, areâ laudé-
que caream. IIlas lenté paginas evolvo, quibus
nulla ineſt elegantia, & ſalis mimimum. Sed 6
dolorem, 6 lacrymas! Tanta Demiſſionis, Ora-
tionis, Obedientiæ, Mortificationis atque Mo-
deſtiæ ſemina in Tyrocinio jacta, & tamen per-
exigua à pleriſque colligitur in Collegiis meſ-
ſis! Qui ſeminavit oculos, ut nihil videret, cùm
deberet neque ſe nunc videre, nihil non videt.
Qui Obedientiæ dicto tam præſtò erat, ut A-
quila videretur, nunc jacet ut ſilex. Nimirùm
non in terram bonam jactum eſt ſemen. Æter-
norum meditatione grana caruere. Sed non una
bonæ terræ ſeges eſt. Alia ſexageſimum, alia tri-
ceſimum, alia centeſimum frucétum profert. Ni-
mirùm ternorum imbuta Mens conteinpla-
tione vel peccata luget, & triceſimum edit: vel
ſpe fœcundatur ad ſexageſimum: vel centeſi-
mum edit Virgini expoſita, quæ Sole veſtita eſt,
&; ex Ruperto, Terra lactis & mellis eſt.

Dominus autem miſit ventum magnum S. fonas
in mare, & faöta eſt tempeſtas ma-
gna in mari, & navis periclitabatur
conteti. Jonæ 1. 4.

Undè tempeſtas tanta? Prorsùs ab idolola- moked ie-
tria. Nam idolum habebant in puppi, ut ex zia.
textu colligitur: Et clamaverunt viri ad Deum Jon. I. 4.
ſuum. Ergo Monſtrum illud abjiciant viri peſ- vocario
ſimi, & Mare conquieſcet. Idolum geſtatis, ſpreta.
& miramini, ſi Mare ſæviat? Abjicite, & ride-
bit. Fallimur. Intumeſcet æquor, etſi Statuam Tribula-
voret. Non Idolum, ſed Jonam poſcit. Jonam? Wnc.
Atqui Propheta eſt: Pudicus eſt: Juſtus eſt. „ artPone
Sed rebellis eſt. Dei vocem ſprevit, ideéque abdaci
Navis, quæ cum Idolo feliciter navigaſſet, & Filii,
navigabit, cum Propheta periclitabitur. Ver-
bo: Exonerata Jonâ etiam cum Idolo naviga-
tionem abſolvit. Uſque adeò Idololatrià perni-
cioſior eſt Inobedientia voci Domini. Cur do-
mus jactatur? Cur familia concutitur? Nimi-
rùm fœnerator in ea eſt, & maledicus, & for-
nicarius. Non ob eos fluctuat. Fluctuat ob il-
lum, qui pſallit, & Propheta eſt, ſed Deo re-
bellis, qui Deum vocantem ſequi noluit. Non Oadien-
Idolum, ſed Jonas tempeſtatem commovet. Et tia ſprete.
ſcias non ſedandos fluctus, quoad filius, qui Deo
non paret, pareat Deo. Pluit Dominus Manna
in eremo. Verùm, dùm aliis præberet omnem
ſaporem, aliis in vermes ebulliebat. Vermes ex
Manna, ex pane Angelorum ſanies? Ità eſt: Et
cuinam vertebatur tanta ſuavitas in tantum ſup-
plicium? An fœneratori? an adultero? Neutri.
P 3 Sapiebat

Perſeeu- Sapiebat Manna Homicidis, ſapiebat Moœchis,
tionum ſe- ſapiebat Murmuratoribus, ſapiebat vel Idolo-
,geain latris: Unis putreſcebat Inobedientibus: Siqui-
Ire *αα dem, qui excedebat menſuram à Deo præfi-

tia, α . 4 .
Diffaen- xam, vermes pro cibo colligebat. Et quidem

zia de Pigris, poſt ortum Solis ſurgentibus, evaneſ-
e⸗ cebat: ſed Inobedientibus computruit. IIIis il-
ei curA
von fiden ludebat, hos vexabat.
te.
In Cœlum conſcendam, ſuprà Aſtra Dei
exaltabo ſolium meum: ſedebo in mon-
te teſtamenti.. Similis ero Altiſſimo.
Iſ. 14. 13.
Ambitio. O ambitio, fucos aliquando diluiſti, qui-

Dignitas: bus turpitudinem tuam obtegere conſueveras.
noxia. In cœlum conſcendam. Non diſplicet cupidi-
Taleta & tas, ſi cœlum petas, ut cœlum ſis. Si aſcen-
Secientia dis ſuper aſtra, ut indè luceas, & in bonum
Hine ſpiri- terrarum circumagaris, ut aſtra. Qui Epiſco-
1 Tim patum deſiderat, bonum opus deſiderat, in-
n.3. quit Paulus. Opus, inquit, non otium cupit.

I. . . .
Gloria Tu verò ideò aſcendis, ut ſedeas. Sedebo in
vana., monte Teſtamenti. Ut requieſcant à laboribus

Intentio ſuis, non ut ad laborem convaleſcant, Mon-
Prava. tem petunt. Aſtris Dei propiores fieri optant,
non ut Solis inſtar eis lumen impertiant, ſed
ut, more Draconis, ea ſuàa caudà trahant in
obſequium ſui. Ut aſtra calcent, aſtra petunt.
Denique aſcenſus tantus illud duntaxat reſ-
picit, ut ſe Atiſſimo exæquent. Nimirùm,
optantur interdàm ſupremæ & in Cleris, &
in Monaſteriis Dignitates, ut opulentioribus
familiis coæquemus genus noſtrum, vel nos
præſtantioribus anteferamus. Id unum Luci-
ferum ad cupiditatem celſitudinis impulit. Chri-
ſtus verò Apoſtolatus apicem Lucernæ com-
paravit, quæ diſpendio ſui fulget iis, qui in
domo ſunt. Ergo elevemur animo ad ſum-
ma, non ut altiores ſimus cæteris, ſed, ut
præ cæteris Vitãà & Verbo ſplendeamus. Ne-
mo accendit Lucernam, ut otioſa perſtet ſub
modio, cuivis & uſu & incommodo imper-
Via, ſed ut Lucem, ſe abſumendo, impen-
dat latiùs.

Nox praceſſit, dies autem appropinqua-
vit: Abjiciamus ergo opera tenebra-
rum, & induamur arma lucis. Rom.
13. 12.

O fauſtitas, ſecuritas! Dies advenit. Ab-
jicienda planè opera tenebrarum. At quid ar-
ma commemoras? Indui nos jubet non chla-
myde, ſed loricâà fulgoris. Nimirùm, non in
ſola nocte, in qua tranſeunt omnes beſtiæ ſyl-
væ, ſed, & in die metuendum nobis à feris
eſt. Imò tunc maximè timendum eſt, ideô-
que, cùm gratia diluceſcit, arma præbet Apo-
ſtolus. Hinc Moyſes, poſtquàm dixit obri-
1 1 Pond
guiſſe omnes habitatores Chanaan, orat ni-
hilo minas, ut fiant immobiles quaſi lapis.
Nam ſcelera etiam protrita proterunt. An non
Propheta cùm dixiſſet: Conculcabis Leonem &

Tentatio
invadit
perfectos.
Circum.
Npectio
perfectis.

Pl.903. Draconem. Subdit, Quoniam in me ſperavit, li-

berabo eum. Domine, non debes dicere, Li-
berabo, ſed Coronabo eum. Calcavit enim Ba-
ſiliſcum & Draconem. Calcavit: & ideò vali-
diori indiget auxilio. Què fortiùs vicit, eò
Can. 4.4. fortiùs oppugnabitur. icut turris David collum

174— Oliva

tuum, quæ ædificata eſt cum propugnaculis. Mille
lypei pendent ex ea. Nihil fortius hàâc Turri:
nuſquam tamen tantus ad propulſandos hoſtes
armorum apparatus. Bis in epithalamio ſancto
exponi arma videmus, in lectulo Salomonis,
& in Davidis arce. Scilicet, quæ pacis & for-
titudinis videntur felicitate tutiora, ea vigi-
lantiùs ſervari debent. Nec in ferculo, nec in
throno, nec in quadrigis adhibuit ſibi Salo-
mon ſatellites, & excubitores, ſed in ſolo le-
ctulo, ut doceamur, ibi maximè expectandas
timendaâſque inſidias, ubi Pax & Securitas ad
ſomnum provocant. Paulus ſtimulis exagitari
cœpit carnis ſuæ, non cùm fureret, ſed cum
evangelizaret.

Clama, ne ceſſes: quaſi tuba eralta vo-
cem tuam, & annuntia populo meo
ſcelera eorum. Iſa. 58. 1.

Audiant Concionatores Evangelici. Non à Coneis ſi.

Liliis incipiendum eſt, ut aliquando tandem
oratio in Spinas deſinat: hoc eſt, ut poſt-
quam pruriginem vaniloquentiæ tuæ exordio
& narratione expleveris, ſanctitati finem o-
rationis, quaſi ſenectutis fecem, reſerves. A
clamore ordiendum eſt, nec ab eo ceſſare li-
cet. Clama, ne ceſſes. Non aliquando, ſed
ſemper clamandum eſt. Clamandum, in-
quam, ſerietate ſermonis, non vociferandum
vocis immanitate. Ideò non quaſi tonitru, ſed
quaſi tuba, vox tua ſit, oportet. Nihil mol-
le ſonet, ſed neque merus ſit fragor. Tuba
terret quidem, & ad luctam excitat, ſed cùm
modulatione ſtrepit. At tonitru boat tantum,
nullàmque ſervat in fragore harmonias. Non
blanditias, ſed, & ſtrepitum odi. Porrò Au-
ditores, cùm hæc audiunt, diſcant in Con-
cionatore non flores amare, ſed poma, ferro
incidi vomicas, non ſertis tempora coronari.
Sciant ſe, ad templa confluere quæ Piſcinæ
ſunt, ut ægri curentur, non Theatra, ubi
ſaucientur incolumes. Sed heu, quam diver-
ſa eſt de uno eodemque oratore ſententia Au-
ditorum? Alii citharam ſonuiſſe dicunt, ahi
catadupas perſtrepuiſſe aſſeverant. Qui pleriſ-
que Turtur gemebundus videtur, aliis vide-
tur Vultur dilacerans. Venit ergo vox de cœ-
lo dicens: Et clarificavi, & iterùum clarifica-
bo. Turba ergo, quæ ſlabat & audierat, dice-
bat tonitruum eſſe factum. Alii dicebant: An-
gelus ei locutus eſt. En quo modo Vox una,
eâque cœleſtis, aliis Angelorum locutio, aliis
bombus eſt fulminum. Quid Angelo cum to-
nitruo? Non ergo mirum, ſi rugire dicatur
ut Leo, qui reverà, ut Paſſer ſolitarius, ca-
nit in tecto.

Et Spiritus Domini ferebatur ſuper a-
quas. Gen. I. 2.

Enimverò Dei Spiritus, neglecto Firma-
mento, Aquis incumbit. Quid, quæſo, eſt,
quod Mare prætulit non Terris ſolùm, ſed
& Colo? Equidem aliqua, niſi fallor, ada-
mavit in æquore, quæ in homine adamaret.
Et primò quidem, Mare ventorum vi con-
cutitur quidem & fervet, verùm littus non
excedit, ſuiſque ſe continet finibus, Legis me-
mor vel in furore. Imitare tu quoque ÆDuor,
ut

.

ria.

Verbi Dei
Audito-

Joan. 12.
28.

Verbum
Vei hu-
militer
audiendu.
Concio-
natorum
Cenſores.

Spiritus
Sanltus
Mare in⸗
cclit.

ailie
4 ünm⸗
Ueln4
zumtn
Uenti n

Plitur.
nü npe
yil, ge

Stromatum, Lib. IX. 1

ut æquus ſis. Turbatus ſum, inquit Prophe-

E ta, & non ſum locutuc. Seu adverſa irruant,
“ ſeu maledicta ſæviant, ſeu tentatio rugiat,
hinum. fervere non dedecet, peccare non licet. Job
Severi- ſcidit veſtimenta, ſed labiis non peccavit.

1as, n*“ Chriſtus triſtatur uſque ad mortem: ſed ab
. „ horto non recedit, & orat prolixius. Adoleſ-
dde nen cens ſeminudus fugit, ſed non pernegat. Jonas
gutet. dolet hederam aruiſſe, ſed Contemplationi va-
Patientia cat, & Dei viſiones promeretur. Ultraà legem
Regulari tranſilire non potes, ſi Mare es, quamvis
rvat Adquil rgearis. Secundoe, Mare adverſis
tis. quilone urgearis. Secundò, ad
Tal-nta quidem concitatum ventis non tranſilit littus,
cum ſpiri tumet tamen; at in proſperis, & aquarum af-
iu. fluentia ne tumet quidem. Nilus & Euphra-
Zelese tes, ut copioſiùs in eos torrentes influxerint,
a ege⸗ exundant: Mare verô exceptis ſuum in ſinum
lis, fluminibus non redundat. Nec fines faſtidit
ſuos, nec terras petit, nec in ſeſe ſublimiùs
attollitur. Nec, cum creſcit, excreſcit. Exhi-
be mihi, quæſo, qui inter homines aquarum

4enln
Perl

gelci Ni copid repleatur, nec turgeat. Enimverô vel
at trtn David, creſcentibus copiis, ità exundavit, ut
ln arétiſſimos pudoris fines exceſſerit, alieno to-
e r eini ro occupato. Columba, quæ imago eſt Spi-
huadtnen ritus ſancti, ſive areſcat ei mundus, ſive vi-
Itlna reat, ad arcam redit, nunquam diſſimilis ſui.
e celal Vix in domo Chriſti offendes, qui, ſi vel
igtanch rivuli terrenæ potentiæ in eum fluant uberiùs,
andun, t non illicò littora ſpernat, & terris miſceatur,
Volkt aularum accola, legum transfuga. Tertiò,
ſi tuin Mare, quas ſibi parat opes, non parit, ſed
et. Mu. occulit: cadavera verô emittit vel ad littus,
ragn I vel in extimam ſui partem. Nimirùm eo Dei
Citil Spiritus delectatur, qui nullum non retegit
bortt ſcelus Paſtori ſuo, qui quicquid in ſe morti-

Bonaoc- Cinum fovit, in locum profert. Contra verò,

rvona N
di NMunh: cultanda, ut Mare coralia & margaritas vix expiſcanti-
il uelene, Püs præbet, algam nolenti ingerit; ita ipſe,
Ann luts,e non Juæ geſſit præclara abſcondit, quæ non ſan-
ponm ecuſeut. ctè egit, ſanctè oculis ingerit. Sanè Tellus
ela Wni Pompam omnem explicat. Intuere prata, quot
Thacdi 1ae. in eis emicant flores? Rimari ſi intùs cœperis,
,gni non flores, ſed ſtirpes, & vermes, & putre-
dinem offendes. Mare verô nihil oſtentat: ſi

eſeunn
ſpectes, humor tantùm eſt, ſæpè etiam pro-

ki celloſus ac turbidus. Si veròô indages viſcera;
gemmas, & uniones irreties & educes. Pau-
RM lo quid vilius? Tabernaculorum faber, virgis
9, . cæſus, ſtigmaticus, luridus, infans, Mundi
Peripſema. Intùs verò, quis opulentior Pau-
4

lo? Mare eſto, non Tellus. Nolo floſculos pro-

ihut das, vermibus foœtus: magis pervelim, ut flu-
poho u 1 Ctus oſtentes, & uniones effingas. Habet, in-
n uc quis, & tellus, in corde metalla & gemmas
ena . ſuas. Sed ità infectas, ut ſplendidius vitrum,
nen e quam aurum niteat. Denique quæ extrahuntur
Coluumn & terris pretioſa, fulgorem in flammis nanciſ-

cuntur. At Mare gemmas parturit cum fulgo-
re. Unionum ſplendor adultus naſcitur. Cora-
1 lia ut prodeunt, rubent. Quartò, Mare quâ-
vis ſui parte idem eſt, & ſui ſimile. Ubique
exæ quatum, nuſquam montoſum. Tellus non
item: modò enim fatiſcit in valles, modò in

li, colles erigitur, hic complanatur in campos,
1,l, , illic intumeſcit in montes. Quæ fœcundatur
mis hn,, in una fui parte, in alia ſterileſcit. Quam-
l Mur, age multos reperies nuſquam ſimiles ſui. Modò a-
mie , a frmi. lacres, modè mœſti ſunt. Si ſanguinem pe-
mmmn 1i tas, ultrò effundunt: ſi aurum expetas, neque
erun v, ga Man. perforati illud emittunt. Hic ſui corporis pro-
ile, digus, gloriæ verò ſuæ retinentiſſimus. Alius .
.

75

contra, gloriam negligit, ſed valetudinem cu-
rat. Ille parentes odit, ſed patriam diligit.
Verbo, foris Cato, intis Nero ,„ totus ambi- Hieron.
guns. Ut enim iter facturus per terras, igno-
rat equòne, an rhedâ, cymbAve egeat, cùm
aliquando planities, aliquando Alpes, inter- Zelusa-
dum flumina occurrant: ità ejuſmodi homi- aimarum
num inconſtantiam, neſcis blanditiis „ an ve- nihil

rô terroribus impellas ad optima. Qui, ſi atlon⸗
Mare for 4 ſati hi cvmba t Rakione
e forent, und fſatis eſſet devehi cymba, privais.

ut quoquò deferrere. Mare demùm in terras Religioſus
influit, ſed clanculàm, nec in terris reſidet. in aula.
Per occultos meatus erumpit in fontes, ut Talenia
campos fœcundet, ſed ſemper in ſeſe refluit , cum ſpiri-
& terras, quas alluit, refugit. Utinam nos ?“.
quoque, qui Chriſto militamus, non palàm
adeſſemus Mundo & Aulis, ex iiſque pro-
no curſu relaberemur in clauſtrum: Quique
ſalſedinem mitigavimus, ut terris prodeſie poſ-
ſemus, utinam cùm in Mare regredimur;,
undarum more, ſale iterum condiamur. De-
nique Qpiritus Domini ferebatur Juper aquas,
quòôd prævideret ab aquis Mundum ablutum
iri in baptiſmo. Ità ſentit Tertullianus. Ergo
iis divinus Spiritus incubat, à quibus prævi-
det animas expiandas. Denique Maris ſalſedo
indé oritur, ut plerique aiunt, quèd Solis vi
delicatiores extracti vapores illud deſerant in
ſuo ſedimento.

Gen. I. 2.

Lampades ejugs lampades ignis atque
Rammarum. Aqukx multæ non vo-
tuetunt extinguzte charnatem, nec
Ramina obruent illam. Canticor.
8. 7.

In Hebræo. Et flumina non inundabunt il. Spirius
lam. Prunæ ejus prunæ ignitæ flammæ vehe- ſanctus.
mentiſſimæ. Ibid. Septuaginta verò: Alæ ejus, Zelus a-
alæ ignis. Non Sidera, led flammæ, non Sol Pimarum
ſed prunæ. Nimirùm Dei Spiritus iis oblecta- “Ts“* Ino-
tur, quibus delectatur & flamma. Flamma Lei an ie
non auro, non argento, non gemmis, ſed ſti- e
pulis, fœnéque, & vilibus quibuſque nutritur. viliora.
Planè, ut intelligas in te Dei Spiritum non re- Aulicus
ſidere, ſi vilia refugis, & ſplendidis innutri- non pro-
ris. Paulus repletus Spiritu ſancto gloriatur in oαααα.
vinculis. Rursùs Ignis ſi aurum invadat, illicò re,
expurgat à fece. Ita Dei Spiritus pati neſcit in pEamilia-
metallo ſermonum Dei, quicquid Dei ſermo rita cum
non eſt. Abſumit illico nugas & deliramenta. Jazulari-
Quid, quòd vita ejus mors eſt ſtipularum. Non "s naſtra
enim vivit Dei Spiritus, niſi abjecta & terrena α α⅜“
omninò profliget, & perdat. Porrè Aquæ, mus.
licèt multæ, non extinguunt Amorem. Hoc Propoſita
eſt nulla tribulatio Dei Spiritum præfocat. Tetinenda
Nec fumina, inquit, obruent illam. Non enim
torrentes duntaxat, ſed & flumina ſpernit.
Non ea mod tolerat, quæ;, licèt adverſa,
duratura non ſunt. Morbus ſcilicèt, Tyrannis,
hyems, procellæ, dura, ſed non duratura:
impetu influunt, ſed diffluunt. At genus obſ- Moriiß.
curum, ſtigma, ignavia, natura ſubtriſtis, i etid
lepra innata, flumina ſunt, ità fluunt, ut fen.
rarò defluant. Porrò his non obrui, magnum 1 f.
eſt. Nolo, dùm ureris, dicas, Poœna dura eſt,
ſed deſinet. Nam hoc eſt, obrui flumine, &
torrentem ſuſtinere. Job non obrutus eſt flu-
mine, qui dixit: Dominus dedit, Dominus job. 1.
abſtulit, nec addidit, Dominus iteruùm, quæ 21.

Patiëtia.
Conſtan-
tia.
Mort ifi-

abſtulit, reddet. Duraturum ſe credidit in illa

rerum

P7 ¼

176

rerum penurid, & nihilo minàs Deo bene-
dixit. Sic Tobias in captivitate non deſpera-
Tob. 13. bat libertatem. Ipſe caſtigavit nos propter ini-
5. quitates noſtras, & ipſe ſalvabit nos, propter
miſericordiam ſuam. Jonas quoque cecinit in
ventre Ceti, ſed indè ſe credidit eruendum.
Jon. I. 5. Ego dixi: Abjectus ſum à conſpectu oculorum
tuorum verumtamen rursus videbo templum
ſanäétum tuum. Nam & David, cùm lapidare-
tur à Semei, è& maledictione, quam ferebat,
benedictionem naſcituram ſperavit, quam op-
tabat. Unus Job ærumnas ſuas nulla ſpe con-
Job 1. divit, & ſuxit. Dominus abſtulit, Sit nomen Do-
2ι⅜Wg mini benedittum. Quid, quèòd non modò non
. obruitur, ſed nec inundatur fluminibus chari-
tas. Et flumina non inundabunt illam. Extat
ex aquis, non ſubſtat. Coralia virent in un-
dis, ſed obruta. Arca verò undis innatat. Nec
illud omitti debet, non Sidus, ſed Lampa-
dem eſſe Dei Spiritum. Sidus fulget, ſed im-
motum & fixum in Cœlo. Lampas modèò ſu-
per candelabro emicat, modèò locatur ſub mo-
Volunta- dio, nuſquàm tamen non lucet. Imò non Lam-

ria. pas, ſed Ala eſt: quòd non ſolùm dimoveri
„poſſit ad imperium Præſulis, ſed, & movere
guberée ſe poſſit. Ignis, i ſt, non Sol. Sol
Fei quiſ. E PO 1 Zn 2 inquam; e. 2. .
gae ſit. enim fœnum gignit, Ignis verò exurit. Glo-
Amore riam emim, quam Virtus ſplendida magis quam
duci. fervens amat, vera Virtus execratur. Denique
oeri . Flamma eſt, ſed ex prunis: Ne crederes Va-
dium. Porem eſſe ad modicum apparentem. Lampas

Intentio Circumferri quoquèò poteſt ſine vulnere geſtan-
rekzae., tis. Sanè Lampas non is, quem Superior, ſi
Obedien- tetigerit, læditur, & exuritur. Si ſplendes, &

n„ obedis, es Lampas Ignis, non Ignis. Aut ſi es
cum ſzi- Ignis, es ut Ignis Rubi, qui non conſumit fru-

zm. ticem, dùm illuminat. Ignis eſto, ſed Cœlo
pProximus „qui nec Stellas depaſcitur, nec A-
quas exhaurit. Nihil agas, niſi ut luceas om-
nibus, qui te circumſtant.

Job. 26.

Spiritus' ejus ornavit owvs.

13.

Spiritus Et quare non prata, in quibus ubertas tan-
ſanctus. ta, & tantus decor? Iſaac certè de Jacob lo-
quens,„ & Chriſtum præſignans exclamavit:
Gen. 27. Odor filii mei, ſicut odor agri pleni. Et ipſe de

j ſe Sponſus ait: Ego ſios campi. Rursus ſteri-
an. 2. I. . 2 .
Propoſita les Coœli ſunt, agri verò fœcundi. Cur ergo

retinen. Spiritus ſanctus Coœlos ornat, & agros deſ-
da. picit? Nimiruùm, Prata modò florent, modò
Vnifer- arent: ubi roſas, crocum, & frumenta, li-
wmitas, lidque demiraris, brevi ſtirpes, ſentes, regu-
Cælü al- los, aſpidéſque conſpicies. Tepente Cœlo,
leg. virent: rigente hyeme, ſqualent. At Cœlum .
icer al- ut fulſit primum, ſemper emicat. Nec hyeme

lez. eine
Pireus ſ- ceſſat à luce, nec eam auget æſtate. Expingi
lida. poteſt Cœlum, cùm non mutetur. Prata ve-

Tyro ve- 16 ſi pinxeris, brevi ea non agnoſces; ubi enim

*. flores & ſegetes eflinges, poſt menſes dumi
Soken. excreſcent, & angues repent. Planè Deus ani-

Tipigiras Mas licèt ad pietatem pronas, molliores, la-
paſe Fer- Crymis ſuſpiräſque calentes, ferventéſque non
wvorem. raròô faſtidit; eam duntaxat ob cauſam, quòͤd
Tyre de. non duraturas in ardore prænoſcit. Contrà
genef. duros interdùm deligit, quia, & duraturos
novit. Quid Saulo ſævius? Spirans nihilo mi-
nus minarum & cædis ad Apoſtolatum voca-
tur. An deerant in Eccleſia, qui ad tantum
faſtigium eveherentur, & pietate mites, &

Oliva

humilitate demiſſi, & contemplatione ſubli-
mes? Qur ergo, relictis ovibus, lupus eligi-
tur? Dicam, quod ſentio. Paulus truculen-
tus erat, ſed conſtans. Exclamaturus erat:
Quis nos ſeparabit à charitate Chriſti ? Hæc Rom. 8.
planè conſtantia Spiritum ſanctum allexit, ut 35.

Paulo illaberetur in via. Rejecta ſunt prata

virentia, & Cœlum electum eſt, ſterile il-
lud quidem, ſed ornamentorum tenax. Pleri-
que orabant, & Paulus ſæviebat. Ità eſt:
Sed illi non ſtaturi erant in virore, cùm Bao-
reas perflaſſet: hic exultaturus erat in vincu-
lis. Rursùs, Prata florent, & agri virideſ- Peſolas
cunt: ſed arari debent, perfodi debent, ſe- 1iggei.
ri, rigari, putari, ſtercorari, nunquam non Oratia n5
excoli. Cœlum verô ſine culturæ adminiculo intermit.
flores lucis, quos ſemel protulit, nunquàm enda, nee

non feret. Plerique vernant; ſed, ſi Deus eos Lide.

nectareis lacrymulis non irriget, ſi non quo- Amore
tidiè tepore conſolationum recreet, illicò o- duci, non
rare deſinunt, aras deſerunt, conclave, quò "etu:
ſecedebant, diruunt. Hi plantæ ſunt autum-
nales, & horti, ſpecioſi quidem, ſi Ver ar-
rideat, ſed aridi, ſi hyems deſolationum de-
ſæviat. Alii verò cum Paulo quando aporian-
tur, non deficiunt, factique in agonia orant
cum Chriſto prolixiùs. His non abſimile Cœ-
lum eſt, undé idem ſemper ſplendor emanat.
Job litabat oves, cùm dives eſſet: cùm nu-
dus eſſet, labiis ſacrificabat. Ergo Cœlum Spi-
ritus ſanctus exornat, hoc eſt, conſtantes de-
ligit, quos diligat. Odit verò quammaximè
inconſtantes. Nec modò Dei Spiritus Cœlum
amat, ſed Cœlum eſt. Regnum cœlorum, in- Orat. r
quit jumor Simeon, Spiritus ſancti participa-
tio eſt. Ideò Dominus proteſtatus eſt, huic
regno minimè aptum eſſe eum, qui cùm ma-
num miſerit ad aratrum, reſpicit retrô. Uſque
adeò inconſtantes inviſi ſunt Spiritui Divino,
ut non ſolùm is, qui ab aratro reſilit laboris
tædio, repudietur, ſed is quoque, qui licèt
ſtivam non ponat, oculos tamen retorquet,
ut, quæ ſunt retròô, aſpiciat. Et ſanè Loti u- Loti Vror.
xor non Sodomas repetüt, nec receſſit à via, Tepiditas.
ſed ad montem feſtinabat; verum, quia, dum aa. 3
pergeret greſſu, oculis ſubſtitit, obriguit in pa,va in
ſtatuam. Ut diſcas, vel ſolam inconſtantiæ male.
umbram apud Deum capitalem eſſe. Væ no- Mortif-
bis, qui quotidiè deficimus, & immutamur. gne
Lapillus quivis Montes evertit. Quôdque ſa- o e 6.
tis deplorari nequit, mihil ità in nobis mim- iunm.
mum eſt, quod ad difflanda metalla noſtra ſa- Siama
tis non ſit. Babylonici ſimulacri lapis non æra, Baéyloni.
non aurum concuſſit, ſed teſtam attigit, & il- eiif.
licò diſſoluta eſt Moles univerſa, uno minor atzonis
cœlo. Ne pulvis quidem ex ea ſuperfuit. O Adium.
portentum! Non Mons, ſed Montis fruſtulum Zelus iu-
tantam evertit Machinam metallorum. Porrô erete
ſi aurum, ſi argentum, ſi æs concuſſiſſet, Sõ
fortè conſtitiſſet Simulacrum: Iutum tetigit, vari ef.
& Statua concidit. Quàm ſæpè, qui in maxi- ſent, nos
mis jacturam toleramus forti animo, ſi lutea Teezte
pedum pars lædatur, diſſolvimur. Nec Ora- Beelgc.

. . ica fu-
tio ſi exareſcat, nec lacrymæ ſi deficiant, nec Se

Dei gloria ſi denigretur, indolemus: una ſi ſielera n5

gloriola decoloretur, aut ſi malè patina con- woleren, &
diatur, confeſtim in Iracundiæ voraginem pro- lia fae-
labimur. Deploranda ſanè inconſtantia, quæ ob ie

. . . . tur non
minima ſubruit maxima. „imis.

Spiritua- .

lia cæteris
praferin:

Accipietis da.

n
1
5

„
—

5 ⸗n
ler⸗
Sale,
G e
Alltas .
ſutn 4
uc N
1 8
lice, 1
n, qu
Ekle ul
o, n
oan.
ktu
le it
enih
rler,
Dhen
imam
unmte
elt .
ackin
At nut

men tefi
mnri
ulk. M

el mi
iſ D
M ſnaa
t niſ inn
Alg Er
,ll o
in tu tdi
nichir, je
elaihin d

Mnen glilen
Nulen!

1 dept
* ſtueta
4 1.

leln egn
ul ttin 1

ſuin Ten

i.
Uche
Mudln
eiat
Rl
lun
kerli.
n Ni
Nn Eke

ſim e
t, U
lne gr
lunt er.
ſi er.
Ptionume
M apeir
gomia
met⸗
dor enas
lar an⸗
Celnk

telitke
e, Gin
en Ntto,
t lwelun
Teclltin,

.
ſ.

Stromatum, Lib. IX.

Accipietis virtutem ſupervenientis Spi-

spirius ritus ſanäéti in vos: & eritis mihi te-
ſncer. es in Jeruſalem, & in omni Judaæa,
& Samaria, & uſque ad ultimum
terræ. Act. I. 8.
Tlena Splendidum, ſed arduum opus impiorum

metio à ſcelere ad pietatem traductio. Et eò magis
eris, ſed qi fficile „ quò non unius Judææ, ſed Sama-
de, riæ, & Mundi totius imperatur converſio. J--
süs ipſe, ut unam emolliret Samaritanam
quamdiù & diſceptavit, & ſedit! Et ego Sa-
maritas omnes, Indos & Parthos, & Tro-
gloditas ab Idolis ad Crucem convertam ho-
muncio non pluris faciendus, quam fungus
putidus. Sanè. Opus incredibile & factu & di-
Gu eſſet, niſi nos Deus inſtruxiflet divino Spi-
ritu, qui poteſt ſolo nutu, per minima, con-
terere maxima. Citharoœdum ſi implet Spiritus
ſanctus, in Prophetam vertit. Ergo duo hæc
exponam. Neminem ita eſſe imbecillum, qui,
ſi affletur Dei Spiritu, non poſſit omnia: Nul-
lumque ita præpollere ſcientià, prudenti, e-
loquentià, cui ſi deſit Spiritus, non omninò e-
langueſcat, quo videlicèt una omnes Spiritum
invocemus. Armentarius puer Amos divini Spi-
ritus afflatu fit Vates. Si Simeonem audimus,
lignum vitæ eſt Dei Spiritus, quod non ſolùm
fructus edit optimos, ſed quod ſylvam totam
in paradiſum deliciaſque commutat. Imò ſi
Cyrillo Alexandrino credimus, non in hortum
duntaxat mutamur, ſed in Deos quodammo-
dò. Nam ſi aromatum odor, inquit, propriam
virtutem veſtibus relinquit, quomodo Spiritus
ſanölus participes divinæ naturæ eos non eficiet,
Talenta in quibus habitabit? Contra verò, nemo itaà
ſie ſpiri. potens, qui, ſi Spiritu Dei deſtituatur, non
1u. evaneſcat. Da mihi Navem, inquit Chryſoſto-
Homiliâ mus, gubernatorem , nautas, funes, omnia diſ-
de Spiri- poſita, & muſquàm eſſe Spiritum venti? Nonne
iu ſan. tardat omnis quantuſennque eſt apparatus? Iid
Reeleſe. Keri ſolet: licèt ſit ſermonis ampla ſupellex, &
hiei veri. Mens profunda, & eloquentia, & intelligentia,
Beeleßa- & non adſit Siritus ſanttus, qui vim ſuppedi-
Kicovum tat, otioſa ſunt omnia. Non modè parùm, ſed
nen pom- mihil ages. Exundabant in horto Sponſæ aro-
Hiies Wata, ſed fluere non poterant, ſine Auſtro.
Mandam Perit tua tibi fertilitas, ſi cares Spiritu Dei.
ſubdi-. Veni Auſter, perfia hortum meum, & fluent a-
Zr. 4. romata illius. Ephelſii contra, ita rudes, ut ne
At. 16, nomen quidem ſcirent divini Spiritus, cùm eis
Paulus manus impoſuiſſet, Dei Spiritu reple-
ti, cœperunt illicè prophetare, & linguis 10-
qui. Sine ſpiritu muta ſunt Organa.

Quæ conventio Chriſti ad Belial? Aut
quæ ſocietas luci ad tenebras! 2. Cor.

6. 15.
Ree, Infelix Dagon, qui, ſi ad hæc uſque tem-
in ſaſo Pora perduraſſes, non modò cum Arca ſta-

Corteri: Tes, ſed etiam pro Arca. Eò enim devenimus,
Chrifi ut ante fores Templi Veneres, Cupidines, Plu-
et to, ipſéque extet Jupiter, non cùm regnat in
Pempa aſtris, ſed cùm deformatus in taurum baccha-
periro- tur in Virginem. O quaàm decora domus Do-
maium TIhini, in cujus veſtibulo ſcena impuritatis a-
ſc*αα peritur! Planè Joannis votum impletum eſt,

Templo no d 4 .
fekte, eturbantis & templo Monſtra, eà voce: Fo

7

— .
r15 Canes. Siquidem, quicquid impudicum a- Apoc 22.
pud delirantem Poëſiimn colligi potuit, totum ¹5:
extrà Templum eſt. Equidem non conlimilis Templeri

eſt Turri Davidis Domus Domini. Ex illa orzatus

enim pendent mille clypei, ex hac verò de- Tacer.
Pendent mille laquci: ibi omnis armatura for- Tepli ex-
tium, hic imbellumm nuditas portentoſa: Ar- tüma fa-
mabamur indè: Linc vulneramur. Prorsus ut eies orna-
exclamare liceat, Ante Vitam Mors excubat, .? extili,
nec niſi per vulmera aditus patet ad vitam. Sa- H
lomonis lectulunn ſexaginta ex fortiſſimis Iſraël auro ſari⸗
propugnabant, Nunc verô eundem obſidet ex -a⅞.
fece Babylor's phalanx impurorum effœmina- S En ha-
tiſſima. Excubabant ante thronum Gladi, cu- UWia in

—er. feſto Cor-
bant verò ante Templum Lyræ; ut videlicèt Tes
Impudicitia,; quæ à Lectulo enſium terrore Chrißt

fugabatur, ad aras provocetur ſplendido vo= inter au-
luptatis lenocinio. Olim ligneos calices vene- W iihes
rabamur: nunc ridemus ante aureas aras. Itä- it
. . —.. expoſita,
ne Paradiſi atrium Cherubim tutatur igneis

s reu-
telis armatis: & ſanctioris Paradili veſtibulum Dra.
coinquinat Venus, verſatilem ipſa quidem ig. Pempaæ
neumque tênens gladium, ſed quo, non ſer- brofane
vet Vitæ lgnum, led exicindat;, exurätque. e
Ubi Adam mortem eſurit & præguſtavit, ex- ettete
cubat Angelus, & ubi novus Adam deguſta-
tur ad vitam, proſtat Cupido, non tam cæ-
cus, quàm zxcæcans: vel ſi cæcus, longè ta-
men oculatior iis, a quibus fœditas tanta non
Perſpicitur. Ubi tua, Paule, glorioſa jacta-
tio de Chriſti nomine. En non proſtratam an-
te JEs nomen cohortem tartaream, ſed tri-
umphantem. Ludit coràm tanto nomine, non
gemit Infernus. Planè Chriſtus, per te, fecit
utraque unuin, quando in eodem Templi a-
trio Cherulim exultant & Satyri: quando
Nymphæ ibi ludunt, ubi Angeli Pacis amarè
lugent. Planè Lupus & Agnus ſimul ascubant,
dùm uno in veſtibulo Religio & Impietas &
ſpectantur, & commendantur. Vociferaba-
tur olim Hieronymus de quodam non admo-
dum conſtantis virtutis Philoſopho: Foris Ca-
to, intùs Nero, totus ambiguus. Fabula de no-
bis canitur. Intus Clriſtus, Foris Daphne, ni-
hil certi. Quis enim credat ibi Arcam eſſe,
ubi non jacet, ſed ludit Dagon? Venter qui-
dem Eccleſiæ ſicut acervus tritici, ſed non
vallatus lilüs, at omnis impuritatis ſenticeto
dilaceratus. Quòd ſi inter ſpinas Verbum Dei
cum cadit, perit: quo modo vivet, ubi plu-
rima mortis imago, & ſupremum Liliorum
excidium eſt, quæ nuſquàm crudeliis enecan-
tur, quam inter oſcula. Infans Chriſtus, ut .Æ-
gyptum intravit, Idola evertit. Nunc verò re-
divivus è funere, & immortalis in regno, quæ
profligavit in Egypto monſtra, excitat in San-
ctuario: ideôque ludunt cum Apolline Nym-
phæ, quia Chriſtus micat in aris. Et qud ra-=
tione conſtuprata adulteriis peripetaſmata im-
probabimus in Principum aulis, ſi ea è templo
ſuſpendimus? Quis non cenſeat decere Re-
gum domos, quæ Templa non dedecent? Cur
non liceat equeſtri ordini, quæ licent Leviti=
co? An illi non ſine ſcelere exponent in hor-
tis, quæ Tu laudis ſtudio propè altare expo-
nis? Conticeſcat Paulus: Non enim jam mo-
dico fermento tota maſſa corrumpitur, ſed tan-
tillo frumenti univerſa Phariſaici, imò & Dæ-
moniaci fermenti maſſa ſanctificatur. Ea Chri-
ſti ſanctitas eſt, ut Nympharum, Satyro-
rum, Deorumque epulæ, choreæx, ipsique
complexus ad picetatis incitamentum ſanctè
Templis

178
Templis affigantur. Abſit, abſit. Ominor:
jamjam imminet orbi terrarum excidium, fſi-
quidem una in Arca coaluere cum Noëé mun-
dæ immundæque animantes. Sed, inquies, or-
namento ſunt, feſtæque lucis majleſtatem am-
plificant. Ergo ponantur in aris Idola, ſed au-
rea, ſi, quidquid ornat, haud dedecet. An
ignoras imperatum à Domiso Moyſi; ut ſibi
Exod.zo. in eremo aram luteam excitaret? Altae, in-
24. quit, de terra facietis mihi. Ut indicaret,
gratius ſibi eſſe lutum innoxium, quam au-
rum ex £Æ gypto avectum, omni ſcelere cu-
mulatum. Quòd ſi mavult Hieronymus ruſti-
citatem ſanctam , quam eloquentiam pecca-
tricem : Cur nos item non amamus nudam
potius in Templo ſanctitatem, quam trium-
phantem in tapetiis laſciviam? O Domine,
qui ità exarſiſii in nummularios, ut eos vel
flagellis proturbares & Templo; quo modo an-
te Templum pateris non tam vendentes, ſed
dilacerantes Columbas, imo Columbis Cor-
Wwos ſufficere ſatagentes. Itä-ne procul à Tem-
plo leproſi amandantur, & ante Templum lo-
cantur adulteri? Maria jacet extra taberna-
culum, quæ thiopiflæ nigrorem improba-
vit: & Venus in Templo prima eſt, quæ
mentis candorem candore carnis maculavit?
Statua Babylonica ideò corruit, quia lutum
geſtabat in plantis; & ſtabit Templum, cu-
jus vertex luteus omninò eſt? Sanè tam malè
comptæ Eccleſiæ illud Sponſus occinere ne-
quit: Oſtende mihi ſaciem tuame facies enim
tua decora: Quæ tantum foeditatis præfert in
fronte. Quis credat eam eſſe Chriſti Eccle-
ſiam, in qua tot inſunt maculæ, quot Nym-
phæ. Quoôd ſi Sponſa Domini tota pulchra
eſt, nec ſubeſt in ea nævus: vide, an ea ſit
abſque macula, in qua nihil in ipfa facie
intueri potes non maculoſum. Quid prodeſt
reliquum Eccleſiæ corpus Sanctum efſe, ſi
Matth. 6. frons tantam redolet foditatem 2 Fi oculus tuus
22, fuerit ſimplex, inquit Dominus, totum corpus
lucidum erit. E contrario, ſi tenebræ ex o-
culis ſcaturiant, quantùm caliginis diflemina-
bitur in membra † Vereor, ne dicat Eccle-
Cant. 4.9 ſiæ Chriſtus: Vulneraſti Cor meum in uno ocu-
lorum tiorum. Si tamen uno tantum, & non
magis utroque oculo Chriſtum laceravit, quæ
nihil in vultu prætulit, niſi Cupidinem;, qui,
vel cùm ofſculatur, jaculatur. Porrò tantum
dedecus domus Domini clariàs eluceſcet, ſi
meminerimus exædificatam à Salomone uxo-
ri ſuæ domum, ne ibi habitaret, ubi Arca
Domini habitaverat. Filiam ver? Pharaonis,
inquit, tranftulit de civitate David in do-
mum, quam æ&dtificaveérat ei. Dixit enim Kex:
Non babitabit uxor mea in domo David Re-
gis Iſrazël, es quòd anäliſicata ſit: quia in-
greſa eſt in eamn Arci Domini. Tune obtulit
Salomon holocauſta Domino ſuper Altare Domi-
ni, quod extruxerat aunte porticum. Audin?
Regina erat, pudica erat, uxor erat Salo-
monis; eliminatur tarmen, non dico è& Tem-
plo, ſed & domo, in qua jam non erat, ſed
fuerat Arca. Ergo habitare non poteſt tanti
Principis Uxor & Filia, ubi rudimentum re-
ligionis conſtitit: & ſimul cum Arca Divi-
nitatis cohabitabunt Vulcamis „ Mars, Mors,
ſcelerumque farrago univerſa, undque in æde
morabuntur Majeſtas & Amor? In monumen-
to omninò novo ſepeliri voluit Dominus Cor-
pus ſutlun, in quo nondum quiſquam poſitus

Can. 2.
14.

2. Paral.
8. I1.

Oliva

—

fuerat; quaſi horreret vel in regno corrup-
tionis collegam funeris, vel quôd incorrup-
tionis omnino eſſe vellet immune ſepulchrum
ſuum. At, qui ità exhorruit ſepulchri conta-
gium, in Templo pati cogitur univerſam col-
luviem ſaniei. Quam felicior eſt Dominus in
opprobrio, quam in triumpho! Siquidem,
cum traheretur ad fupplicium, mulieres ha-
buit ſancte complorantes; cùm verò effertur
ad gloriam, Nymphas patitur irridentes. Ibi
ſupplicii locus migrat in templum veniæ: hic
Templi fanctitas defoermatur in ſcenam cri-
minis; ita, ut illud duntaxat diſcrimen in-
tercedat inter lupanar & Templum, quòd ibi
lateat, hic proſtet impuritas: Et Venus, quæ
ibi in panno ſordet, hic triumphet in ſerico,
non lIucri cupida, ſed pudoris prodiga. Ne-
que verò illud dixeris, coloratam dumtaxat
hic eille laſciviam. Eſto ſit ficta Venus, ſed
ſcelus non eſt fictum: Cupido coloratus, ſed

non colorata Cupiditas: picta tela, ied vera
vulnera. Verbo, quod amas pictum eſt, quod

ateris lethale eſt. Sciliceèt, ea ſcortorum ca-
itas eſt, ut ſuppetias petere debeamus è ſe-
„ cin non fſatis fuerat & verme naſci, niſi
e cogeretur & monſtra. Nemo non legit
Wquanto Religionis apparatu antiquitus Sa-
Trur

erdos ornaretur. Nimirùm Pontifex tegitur

—. —

—
◻
O0

Q ☛
S 8

cramentis, & Templum fſacrilegiis amicitur.
Cœlum refert in chlamyde, hoc Orcum
fert in phaleris. In illius fronte, emicat
i nomen, in hujus fronte nomina mille
& mille crimina inſcribuntur. IIlius vel ſono-
ræ fimbriæ, hujus ſacrilega vel tempora. Ni-
hil in illo intuearis non divinum, in iſto,
quicquid deforis ſpectas, ſcelus eſt. Meminit
nec ſine lacrymis, lacrymas Plinu, complo-
rantis luxuriam libidinis, vel in epulis impe-
rantis. In poculis libidines cæœlare juvit, In- L. 33.c. .
quit, ac per obſeœnitates bibere. Hoc quidem
apud Gentiles: apud Chriſtianos autem, non
bibere modò, ſed & litare juvit per obſcos-
na. Non pocula tantùm, ſed etiam Templa
Fominarum choreis funeſtantur: & ubi Cho-
rus deeſt, Choreæ non deſunt. Dicite, in ſa-
Xo quid pannus agit? Plané nunquâm tur-
pius, nunquam fodius Templum, quam cuùm
ornatius. Dic mihi, qui odit rapinam in
holocauſto, quomodò amabit obſcœnitates
E .
in aris? Navis, in qua cum Apoſtolis Domi-
nus vehebatur, unum ob Judam concutitur;
& non periclitabitur Tabernaculum Domi-
ni, ubi tot pudicitiæ proditores, & inno-
centiæ perduelles imperant in auro? Quèd ſi
tam ægrè tulit Dominus mixtum cum adqua
vinum: Quid, quæſo, paſſurus eſt, quan-
do Sacerdotes permiſcent ſimul Chriſtum
& Belial, unéque in Templo & Crux ſpe-
Ctatur, & Lyra, Venus, & Virgo inſpe-
ctantur.

— £◻W
— ¾

—
— =—.
S

Rogavi pro te, Petre, ut non deſiciat
des tua, & tu aliquanao onver-
ſus confirma fratres tuos. Luc. 22.

322*

Converſus, non ut lugeas, impero; ſed, Zelus æ. IM
ut prædices pœnitentiam. Sic præſcripſit Ja- SS
cobus, fore affirmans, ut qui converti fe- H
cerit peccatorem à via ſua,; ſuam itidem ,i2
mimam ſervet. Ide Paulus à cæde illicôò ad Vita mir-
magi- 12.

rn.
1
Grn.
A
Achnn
.
limcd.
Mnnn
litn,
lkral
üchen
lente
GR 1
fene: l
Kenandt

etnn,
Todle N.
n O
Clontlt
R, A

wum, un.

4 en
elt. N

am NMNN
ulun e
Gto:!
nne
ul n.
Eu

Vr

1t 0
Gro M

4

Stromatum, Lib. IX.

Cainverſi magiſterium tranſiit, non ignarus profuſi à
ſe ſanguinis maculas felicius abſtergendas, ſi
multos baptizaret, quàm ſi multùm lugeret.
Zlus ob- Hinc eſt, quòôd David in Pſalmo Pœnitentiæ
Fer vay ic non ploraturum ſe, ſed prædicaturum profi-
Pl.5o. 15. tetur, dicens: Docebo iniquos vias tuas. Nam
& Sponſa tunc Columba & immaculata di-
Can. z. Citur, cùm ad prædicationem evocatur. Ve-
10. ni, Columba mea. An non labia ejus, hoc
Revevs- eſt, Sponſi Lilium: ut ſcias ibi reflorere in-
r1o a2- tegritatem , undéè zelus animarum eloquia
d . ernittit Sapientiæ. Niſi fallor, Sponſa, quæ
tam. multis confoſſa vulneribus eſt, ut cœpit
excitare & adjurare filias Jeruſalem, nuſ-
quàm vulnerum meminit. Non enim poteſt
non obduci cicatrix plagis noſtris, ſi alienis
vulneribus medeamur. Denique Sponſa ſicut
Lilium eſt, ſed ubi? non in caverna mace-
riæx, nec in cubilibus Leonum atque Pardo-
rum, ſed inter Filias, quas dum mititur in
flores vertere, ipſa fauſtiſſimum commutatur
in Lilium. Meminiſſe vos velim Sacerdotalis
chlamydis. Tegebatur Sacerdos byſſo mundiſ-
ſimà, verùm argentea ex ea tintinnabula de-
pendebant. Ex quibus is ſonus, ut puto;, re-
ſonabat : Quiſquis mundari optas, & byſio
tegi, ſonorus eſto. Sine ſono Candorem fru-
Ibid. 12. ſtra ſperatis. Fores apparuerunt in terra no-
—DFira, voo Turturis audita eſt. Si Turtur Chri-
ſtum prædicet, cingetur, & coronabitur li-
liis. Non cinere, ſed voce integritas repullu-

Vera.

lat. Quare, quod te retardare, ac revocare
à cura animarum poterat, nempè deſiderium
expiandi flagitia tua, illud maxitnè ad eas ju-
wandas exſtimulat. Siquidem, dùm aliis con-
ſulis, proſpicis tibi. Quale ſcalprum Zelus
eſt animarum, quo, dum impium effingis
in Juſtum, tu te ex Fauno mutas in Che-
rub! Non jam ſcribatur, Nie vos non vobis
melliſicatis Apes: ſiquidem favo, quem aliis
conſtipas, ſaginaberis. Imô, ſi ut Leo ru-
gias in ſceleſtos, tuæ melle fauces comple-
buntur.
3. vigi.
ſengte. Alumpta eſt Maria in cœlum.
Mors Ju. Cur Mariæ funus in triumphum vertitur?
Rorum. Quia Mariæ vita verſa fuerat in funus. Ideò,
Meriß cùm moritur, vivit, quia vivens mortua eſt.

catio a- Ideò de ſe ipſamet dixit: Ego, quaſi vitis,
manda. fructificavi. Ac ſi diceret, Botros, quos de-
Eccl. 24. miramini in funere, vulnera anteceſſere. Flo-
ret vitis, ſed putatur. Venter tuus ſicut acer-
vus tritici vallatus Liliis. Qui vallum Lilio-
rum demiraris, reſpice triticum, quod la-
bore & ſeritur, & metitur, & commolitur.
HFores apparuerunt in terra noſtra. Rectè,
ſed hyems tranſit & receſſit. Quaſi dicat;
Quicumque probatis, Carnem meam reflo-
ruiſſe in gloria, ſcitote, ante flores hyemem
ſæviſſe rigentiſſimam. Hyems tranſiit, & re-
ceſit. Ut immortalitatem caro conſequeretur
in morte, non ſemel mori coacta eſt, cùm
viveret. Nos veroô toti ſumus in deliciis, i-
deò toti erimus in ſuppliciis. Epulo nos ter-
reat. Paula nos invitet, gloriam cruciatibus
mercata.

Can. 7.2.

1579

Hoc eſt enim Corpus meum. Matth. 26. Sandigt.
„ 6. ma Eu-
2 chariſtia

Illud Dominus præſtare cupit in nobis cor- Renova-
pore ſuo, quod verbis ſuis præſtitit, & effe- zio vera.
it in azymo. Nimirùm, ut tota maſlæ me- Nihil pye
dulla in Chriſtum converſa eſt, ſolo cando- ie, Piz.
re, odoréque ſuperſtite, qui tamen nutrit ut
eſca: ità integram amat cordis noſtri conver- Eervor &
ſionem in ſeſe. Non una Converſionum ratio Virtus ſo-
eſt. Nimirùm cæteri exordiuntur converſio- lida.
nes ab extimis, nec raròô in iis conſiſtunt;
quôd ſi ad ſubſtantiam pertingit converſio,
ſola mutatur forma, immutatâ omnino ma-
teri, quæ eſurit alias formas. Aqua, cùm
incaleſcit admota igni, ſolum frigus amittit,
quod brevi recuperat, aquæ formâ non amiſ-
sA. Lignum autem in ignem verſum, exti-

mam intimâmdne profligat formam, ſed ma-

teriem ſervat. Dominus verò, cùm omnia
intùs evacuet, accidentia prorsus non lædit.
Ità ſapit, ità candet Azymus, ac ſi omni-
nòô mutatus non eſlet. Plerique colorem mu-
tant, cor autem non mutant. Panno tegun- Nypocinii
tur, exuuntur ſerico, comam attondent: cCæ- verum.
terùm ſub Eliæ pallio faſtus delitet Jezabe-
lis. Alii non corporis cultum duntagat, ſed Modeſtiaæ
animum quoque demutant. Verùm, quia na- Lne ſpiri-
turæ vim non inferunt, cité mens præfervi- d
da, quæ quaſi forma eſt, à materia, hoc ore⸗⸗
eſt, à rebellante natura pervertitur, & ex ſRnum.
optima fit peſſima. Quemadmodùm ex vVer- pœnien-
me fit Papilio, qui iterum, aut in vermes, tia vera.
aut in pulverem diſſolvitur. Clamat proindè Vyro ve-
Dominus: Convertimini ad me in toto corde rus.
veſtro. Jubet non veſtes conſcindi, ſed cor- oél. 2.
da. Quali dicat, Non tam oculo, quam na- Tr s ind,
turæ vim inferatis. Sunt plerique, qui Ceræ 1- faci
inſtar admoti flammis, & liquefacti figuram lioris vix
mutant, ſed formam retinent. Mira certè converti-
res! Nihil cerâ facilius colliqueſcit, vertitur, "r.
& convertitur; nihil eâ difficilius commuta-
tur. Nunquàm fit Ignis è cera. Saxa diu

flammis reluctantur, ſed tandem in ignem

cineréſque vertuntur. Cera verèò afflata igne
liqueſcit illicè, mutatur nunquàm. Non il-
lam ultrà videmus, ſed, nec aliud quidquam
ex illa.

Omnis atbor, quæ non facit fructum bo-
num, excidetur, & in ignem mitte-

tur. Matth. 7. 19.

Terret me quævis ſyllaba Oraculi. Nulli Tepiditas.
parcitur Arbori, & cui non parcitur, non propaß
bipennis modò, ſed & incendium imminet. eigagig
Non ſola Ilex, quæ naturâ ſterilis eſt, ſed
& Pyrus, quæ decora & fœcunda eſt, ſi ſte-
rileſcat, exſcinditur. Igitur à ſecuri non es ſe-
curus, etiamſi Malus ſis inter ligna ſylvarum,
ſi cares fructu. Quid, quòd non exquiritur,
an aliàs fructus ediderit, ſed, quâ horâ in-
venta fuerit abſque pomis, exuretur. Ut
enim peccatori anteactæ vitæ ſterilitas non
obeſt, ſi fœcundetur: ità præſenti ſterilitati
opem non feret fertilitas, quæ præceſſit. Er-
go, qui conſenuit, non confidat in labori-
bus adoleſcentiæ ſuæ: nam, ſi torpeat, fe-

rietur. Et ſenex, & languidus, & ſublarus
a0

180

ad cathedras, & dejectus in foveam. Verbo,
ſperet, ſi animo refloreſcat. Nuſquam licet ſte-
rileſcere; ſi enim non parias fructus, flam-
mas paries. Aut germinandum tibi eſt, aut
conflagrandum. Quòd ſi quæras, cur ità ſæ-
viat Dominus in arborem infœcundam; illud
cauſæ eſſe dixerim. Primò, magno impendio
conſita fruſtrà terram occupat: Secundò, e-
Xemplo ſuo alias docet ſterileſcere: Tertiò,
, quia ſterilitas graduseſt ad exterminium. Ci-
tô enim exareſcet, quæ ſterileicit. Eva, ut
vagari copit, & cum angue colloqui, lapſa
eſt. David, poſt ſomnum dùm ſpatiatur, præ-
ceps agitur in cœnum. Populus, cùm ſedit bi-
bere, exſurrexit ad ſcorta. Samſon dormivit,
& elanguit. Noë bibit, & nudatus eſt. Poſt
epulas Loth, nepotum Pater efficitur. Verbo,
quiſquis torpet, perit. Proinde Dominus non
eſt paſſus Aaromis virgam paulatim virere,
florere, germinare: ſed eodem temporis pun-
Ser. 3. de Cto & fronduit, & maturuit. Virga Aaron,

Temp. inquit S. Auguſtinus, poſt alterum diem in-
venitur ſubitô Produxiſſe fores & frondes, &
Asrieut peperiſe nuces. Quid igitur agemus, ne plan-
"ura alleg ta cordis noſiri ſterileſcat. Tria „ nilſi fal-
lor, ab agricolis præſtantur in cultura Plan-
Fervor tarum. Rigantur putantur, ſtercorantur. Pri-
7omod mum mite, alterum durum, poſtremum &
Teratur. fœdum eſt. Sed omnia perneceſſaria. Aquàâ

Tyreexer- Sapientiæ ſalutaris, hoc eſt, Dei verbo, &
cendus., Mmeditatione niſi frequenter irrigeris, non ef-
floreſces. Porrò, non ſolum aquarum deli-
cias, ſed, & ferri ſævitiem pati debes, ut
germines. Non evades ferrum, ſi ferrum eva-
ſeris. Putare igitur, ne amputeris. Quicquid
aruit, quicquid luxuriat, truncetur. Deni-
que Peccatorum memoria, & vermium mor-
tiſque recordatio putat quidem, ſed ſœcundi-
tatem parit. Porrò ſtercora non apponi dun-
taxat debent ad radices arborum, ſed, &
exſugi ab arbore. Ita debes ſcelera tua & fu-
nus imbibere, ut eis & ſubactus & compactus
videare. Alioquin ſterileſces ad fructus, &—
foœcundaberis ad ſupplicia. Quèd ſi Arbor,
quæ diù germinavit, ut aruerit, exſcinditur.
Quid, quæſo, imminet plantæ, quæ in ado-
leſcentia non floruit? Poteſt non parere in æ-
ſtate, quæ vere effloruit: ſed nulla ratione
pariet in autumno, quæcunque Ver ſine fiore

exegit. Id expendant, qui ſacris Religionibus
nomen dant.

Ut cognovit, quòd JESUS accubuiſſet
in domo Phariſæi. Luc. 7. 37.

s. Maria Quot capilli in Maria, tot prodigia chari-
Magda- tatis. Primô quidem non faſtidivit, aut ſpre-
leng. vit JksM epulantem, & epulantem in do-
Scandali- mo Phariſæi. In Dei Filio vel dehicias efle
rif. *** Credidit ſacrificia, & ſanctiſicationis ſuæ tem-
Eccleſta- Pus opportunum efſſe duxit tempus epularum.
E coli Planè hoc mirum eſt in fomina, quæ ab illo
ebent

ete evi, te, epularetur. Non dixit,

non forent Dibit. Ego ploro 2 IIIe

peimi. Reperias, qui ad JksM adeat vel in de-
Superior ſerto jejunantem „ vel morientem in Cruce,
etiam im- vel ad puteum ſedentem præ laſſitudine: At
perfedus rarus omninò eſt, qui, ſi Chriſtum repererit
Saierer. in convivio, non ab eo reſiliat. Secundò, una
tia zuili. Magdalena ex omnibus ad JrsuM acceſſit, non
et pre- Hiraculorum cupida, ſed Poenitentiæ. Tertiò,
Ktanda,.

Oliva

ſe credidit expiandam, qui, ipsà lacryman-

—

non ad caput, ſed ad pedes acceſſit Domini. Saperi,

Quis noſtrüm poſtremum ſibi locum & mu- eiam im.
nus in Chriſti corpore, hoc eſt, in Eccleſia Sel-
deligit? Si quis aut Prædicator, aut Magi- Conſ
ſier renuntietur, orat, ſtudet, cogitat, vi- 2,2.
gilat, Rhetorum phaleris & Theologiæ ra- vienda.
diis tumens. Qui, ſi ad Grammaticæ rudi- Superior
menta tradenda, aut expiandos Ruſticos de- adenndus
primatur, ſui muneris tædio conficietur. Ni- non pro
mirùm Caput Domim, in Eccleſia videlicèt e .
primarium munus facilè balſamo perfundimus. centiis
Magdalena eſt, quæ pedibus capillos, alaba- ſed pro
ſtra, & totam ſe adſternit & immolat: imò Ialute a-
& pedes oſculatur, quaſi eos ſibi deſpondeat, vne.
ab eis ſolà morte receflura. ZÆdituus item ſtu- ak ons
dio immodico ſuo muneri ſatisfacit. Qui, ſi witions.
Ruri excolendo, non comendis altaribus præ-
ficeretur, fortè greges, plantâſque neglige-
ret. Nam coquendis alimentis impoſitum, plus
eum fumus, quam ignis cruciaret. Fallimur.
In Chriſti domo ſi Magdalenam æmularis,
ità aram, ut patinas curabis, curd non im-
pari Præſulibus Concilia, ut Pueris Dona-
tum explicabis. Et quidem Magdalena alias
caput unxit: Verùm longè ſtudioſior in pe-
des fuit. Super caput alabaſtrum effudit; in Talents
pedes veròô ſe ipſam profudit, comam, vas, atere pa⸗
oculos, labia, totâmque ſupellectilem capitis amar.
& unguentorum infudit. Non ceſſavit oſcu-
lari, rigare, ungere, tergere, tangere pedes
Domim. Vide quantò ſe exhibuerit proniorem
erga Pedes, quam erga Caput Domini. Quar- Erulef-
tò, non modô bona præſtitit, ſed & mala ſu- centis.
ſtinnit. Imò non murmurantem ſolummodò Human:
Phariſæum, fed, & Apoſtolos obloquentes rimoren
Ppafla, haud ceſſavit ab obſequio. Quam verò bropeſis
durum eſt, non deſiſtere ab holocauſto, dum ,esinenda
ipſi latrant ſanctitatis Magiſtri & Diſcipuli
Domim! Quintô, Quod ſemel inchoavit, con-
ſtanter tenuit. Nimiràm, pedes Domini epu-
lantis perunxit, Phariſæi contumelias non re-
verita. Morituri Domini caput perfudit, Apo-
ſtolorum non indignata latratus. Domini jam
ſepulti corpus aromatibus condire optavit, mi-
lites non formidans excubantes. Sextoe; à
Chriſto non receſſit morituro & Crucifixo. .
Septimò, ad Chriſtum acceſſerat, quem fru- Superior
ſtrà pro Lazari vita per nuntium rogaverat. an
Octavoò, præ Chriſti deſiderio, Angelos ſaſti- ſacoliares
divit. Nonò, JusM vel in forma ruſtici ada- deneger.
mavit, & complecti cupiit. Decimò, ſecura
de venia in antrum nihilo minus ſeceſſit, ut
illi flendo placeret, cui ridendo diſphcuerat.
Undecimô, cùm ad Chriſtum acceſſit, non pe- Serupale-
tit, ut à peccatis abſolveretur, non à tentatio- A.
nibus muniri optavit: ſed duntaxat Domino
obſequi ſtuduit, eique blandiri. In antro verò
quid non egit? Ante fores inſcripſerat: Cogi- Pſ. 76,6.
tavi dies antiqios; & annos æternos in mente .
habui. Intùs verò ad latera ſculpſit: Quid e- Pl.72a5.
nim mihi eſt in cœlo, & à te quid volui Iuper
terram, Deus cordis mei In medio antri,
niſi fallor, ea viſebantur verba: Tenui eum,
nec dimittam. Per tres gradus intrabatur in
Speluncam. Primus gradus, Wihil contra Deum.
Secundus, Nibil ſine Deo. Tertius, Propter
Deum omnia. Cæterùm moritura Spiritum ef⸗
flavit, dum Deo gratias ageret, quòd adeò
Sanctiſſimam Virginem extuliſſet, cujus mo-
deſtiâ ſe olim & converſam, & compunctam
recordabatur.

Can. 3.4.

Die 3

4. MINa

v gſce⸗
Luun
yy ſutenl
1 Uyit
Nlum
is 4
ſie hiu
lu L.
Cbulis n
agiati
Ni ſtiun
A&.
El knn
lut ui
Cl Mo
Deit
n hecl
ralgin
E ens

ut, &

ur kyri
it od
n n

Dnnr

utkenl
3 Me
n 1 Cpoot

Etn

Stromatum, Lib. ITK. 18t

Nnig,.
. ras prodierimus, priüs lumbos noſtros accin- Mertifß-
ll Die, ut ſedeunt i duo filii mei, unus gamus. Et quis „ quæio, tam purus, tamque zer'etze-
g ad deæteram tuam, & unas ad ſini- unm vulalus e hoc cingulo non egeat? Por jum ani-
, „ Matth. 10 cingulum hoc aliqui in ore ferunt, quòd marum.,
ei ſtram in regno tuo. atth. 20. 2 I. ſplendideè de Mortificatione loquantur. Qui⸗
e bus illud dici poſſet,; quod Sponiæ dictam

eſt: Vitta coccinea labia tua. Si linguam eo- Gan a4. 3.
rum ſpectes, præcincti ſunt: ſi opera, diſ- Mortif-
cincti omminò. Verùm Dominus non os, ſed aτιοſe-
lumbos juſſit eſſe præcinctos. Porrò, ſi quo tor⸗
debeant accingi balteo, non præcepit Domi- „nata.
nus, illud indicat, non unum omnibus con- Cireum-

venire cingulum. Alius amore ſat præcingi- Pectio.

Arag ie⸗ Ambitio, Avaritia non niſi ſordidos captivat, Acedia
“ & Gloria deſides obruit, Invidentia inficit viles, Gula
“ inquinat natos abdomini. Luxuria verò &
dir. Superbia nulli parcunt, tam ſordent in pan-
Saperbia. no, quàm fulgent in cocco. Et, ut omittam
Luxuriam, Superbia in cœlo Angelorum pri-
Arrogan- matem dejecit, in terra vel piſcatoribus inha-

tes. lavit ſuum venenum. O portentum! Poſt di- tur, alius nec timore ſatis incingetur; alium
. . . . . 5 20 —
miſſum rete, ſceptra meditantur, quique re- ſpes cohibet, alium nec gehenna coêrcet. Ser- Fßonatn

miges fuere ab incunabulis, Reges eſſe expe-
tunt. Planè nec mendicitas tanta eſt, nec
vitæ ſanctitas tanta; quam Ambitio non pol-
luat. En Piſcatores & Apoſtoli, quibus vo-
cabulis nec vilius, nec ſanctius quicquain ex-

pens cutem exuit, non venenum. Sic plerique virtis
convertuntur ad oculum. Mare abundè ſabulo cengruæ.
froenatur: Padus propugnacula aggeréſque per- Sup erior
rumpit. Plerique, cùm efferveicentem in ſe ngg dc
ſanguinem jejumis ferrôque comprimere debe- „ e

Ge e
ſnn ,
. M

nmn cogitari poteſt, non modè aliquid, ſed om- rent, Canticum Salomonis evoſvunt. Rursuùs , e,
Reri . nia ſitiunt; neque ſolùm in aulam admitti „ Zona, qu cingimur, non arctiùs quàm par 72 ſoli-
kln ſed & conſidere in regno volunt, ubi & An- eſt .R circumducatur ne dùm violenter ſtrin⸗ I Tegia
Niorir . geli ſtant „ & Seniores viginti quatuor, ne git, violentius dirumpatur. Citò tædet nos ri- “ i..
ſtant quidem, ſed cadunt. Fulmina feriunt gidioris continentiæ. Ut autem arctior eſſe non „½

11.
debet, ne rumpatur; ita nec laxior ſit, ne non Serpentis

præcingat. Ad pompam non ad firmitudinem Con verſio
lumborum plerique balteum circumferunt. "en vera.
Nopn enim eſfſe, ied videri expetunt accincti. esces.
Alii denique tunc ſe præcingunt, cum rue- „ane„.

celſos Montes: ſed Gloriæ fulmen vel-caſas
impetit. Nemo tam abjectus, qui non faſti-
gium ſpectet. Vel & ſtercore qui prodit va-
por caliginoſus, vilis, fœtidus, cœlum pe-
tit, & enatus in fimo, ſtellas penè ipſas &

tingetekt

ett nn

Dommni

quærit, & quatit.

runt. Non lapſum præcavent, ſed vulnus te- Hamani
gunt. Ita veròô cingi deberemus, ut nodo bal- Timores.

4 . . . . , teus contineretur, ne quàm citò circumduci-
m fimm, dint lumbi veſtxi præcinbti „ & lucer- tur, tam quoque lacile diſſotvatur. Quam mul-
5 Olirmt na ardentes in manibus veſtris. Et ti non dico Alexandri haſtà, non dico Hercu-
us, vos ſimiles hominibus e*vιορνι antibus lis dexterà, non Samſonis impetu, ſed voce
pulni⸗ Dominam ſuaum. Luc. 12. 3 5. una, imô & ſolo halitu diſſolvuntur. Quicquid
1 & M 5 audiunt, quicquid vident, illicò Mortificatio-
inchonnher . nis obliviicuntur. Poſtquam præcinctus ità fue- S. Ber-
Domuite Be 8. g- Lumbi balteo præcincti, armatæ lampadi- ris, licet tibi cum Ignatio lampadem præferre hard.Ser-
mmels unt erio A,- Pus manus, & erecti ad Deum oculi Deo ſæculo caliganti. Tria verò ſervanda tibi ſunt. ¹ in
igex. dignum militem inſtruunt. Quæ omnia, & Primum, ut manu lampadem geſtes, imò ma- pr.
Dmu, irtatio. Dofninus noſter in Evangelio ſuo, & Parens nibus ambabus, ne videlicet, aliud aut optes; n.
re Aimitn ne; vel de noſter Ignatius expreſſit in vita ſua, ut nos aut quæras, præter lucem Gentium. Secun- Zelas a-
Nlii 8. Fran- adumbraremus in noſtra, ne vel Patri dege- dum;, Ut fax ſit, ſed ardens. Non enim *marum
de neres probaremur, vel Domino contumaces. Chriſtus aut auream, aut argenteam, aut te- Lrb.
Aypoſtolo. Ergo, & quid juſſerit JxSUS, & quid Igna- ſteam eſſe oportere pronuntiavit, ſed tantùm ne Spi-
Zelus a- tius præſtiterit,; & multè magis quid uter- ardentem. Ardeat, & ſatis ornata eſt. Quid'ruu.

nimarä, que nobis faciendum inſinuet, breviſſime con-

vilius Paulo? genere Hebræus, præſentiâ vi- Talenta

R. e- lernhlemur. Et quando Scripturarum nec hic lis, ſermone non elegans, calumniis infamis, wedio- 83
detat locus eſt explanandarum, nec ſancti Parentis ſtigmatibus tam multis deformis, catenâ, exi- , .
laus hic texit ſed Tor . e ⸗. cum Spi-
verus, exitur, ſed conformandis ad ejus lio, religione deſpectus, habitu, corpore, la- „iiu.

vita mix- Hormam componendiſque moribus conveni-
a. mus, copioſius, quæ ad nos faciunt, inter-
pretemur. In his porrô verbis non minuùs at-

vVide Ser. tendi debet ſenſus, quam ordo. Plerique ruen-

Bern, ſu- is Mundi miſerti, & prædicat'onmis fulgore

bore ærumnoſus. Tamen, quia ardebat, quid .D
non effecit? O quam multæ Faces deauratæ,
ſed extinctæ! Lampades ejus, lampades ignis Can. 8. 6,
atque flammarum. Domine, & quanam ex
materia conflatæ ſunt lampades Charitatis?

per Can. ProVocati, lucernas captant, totique ſunt in Tam exactè vel ſandalia Sponſæ Sponsique de-
deplorandis hominum vanitatibus. Vel in E- ſcripta ſunt: de lampadibus verò nihil peni-
remum Clarevallenſem ita lues iſta irrepſit, tuùs ſcribitur. Cur? Quia totum lampadum
ut etiam T'yrones à Monaſterio diſceſſum me- pretium in luce eſt. Si fulgent, pretioſæ ſunt.
ditarentur, quò Mundo ſuccurrerent peritu- Tubæ illæ, quarum ſonitu atque fragore moe-
10. Non ità certè Ignatius, qui priùs præ- nia Jerichuntis corruere, non argenteæ, non
L fnrit lurnbae ſuos, ſolitudine, lacrymis, je- aureæ, ſed Sacerdotales fuere. Non metalli
N nz Hia n 3 i in antro Manreſano ſeſe ex- vVis, ſed ſanctitas clangentis ſcelus evertit.
lmnv, . in ⸗ e uſto prius dicitur: lJed in lege Do- Lampades ejus, lampades ignis atque famma-
Gin Nbid. , itas eſus, G. in lege ejus meditabitur rum. Nolite quærere, an ſciat, ſed an ardeat.
“ 3. Lie ac nocte, & tum infertur: Dabit fruttum Ignatius advena, linguique imperitus de Ro- .
Vian in tempare ſuo. Margaritæ non niſi poſtquam ma triumphat. Tertium, quod fulgorem lam- Zelus a-

no uofeck maturuerint, concham aperiunt. Sic Ignatius

padum commendat, Balteus eſt. Quidam ſuæ nimarum
esent ein- On tiſi maturus exilivit ex antro. Ita „ & nos

initio converſionis accinguntur: verùm, ut ecum Mor-

. . . . 2, rei
gulo. ¹ volumus, lampades noſtras fulgere, cùm fo- primùm geſtare coœperint facem, cingulum S
1 Ethicæ Comment. Tom. V. QQ Proh- on

182

Regsla- projiciunt. O portentum Ideò cingimur, ut
vam ob- facem geſtare poſſimus, & , cùm eam erexe-
ſervanti« rimnus, diſcingimur. Hic facum caligo tanta
Slrm pro luce: hinc fumus pro fulgore exhibetur.
arenak. . — . . . 77
Prov. 31. Audi. Accinxit fortitudine lumbos ſuos: & ro-

17. boravit brachium ſuum. Guſtavit & vidit, quia

geientia bhona eſt negotiatio ejus: non extinguetur in nocte
Fſue ſpi Iucerna ejus. Vide, quomodò, frœnando lum-
v1. . . ſe. .
. ortiter ge-
Moriiß- bos, roboraverit brachium, ad fortiter g

gatio cor- ſtandam lampadem. At quâà ratione, præcinc-
peris ne- tis lumbis, Lucerna prædicatur non extinguen-

ceſſerie da, & negotiatio ſeu proſpera & ſapiens com-
8 D probatur. Tunc dici poteſt: Et cingulum tra-
ArRAiτä.

Ebid. 24. Aidit Chananæo. Nemo enim tam impius, qui,
Talentæ ſi te viderit præcinctum;, non ultrò à te tradi-
ſine Spiri- tum recipiat cingulum. Ut, è& contrario, nul-
. lus tam pius eſt, qui te non derideat, ſi diſcin-
enei ex dum videat cingula diſpenſantem. Elumbis
Furer. omninò Oratio & Fax intermortua eſt, cùᷣ/n
emplerum lumbi præcincti non ſunt. Frementibus vitüis
audiri Oratio non poteſt. In terra aliena vi-
tioſarum Paſſionum licèt Organa non deſint,
ſuſpendi debent, non pulſari, & ab omni can-
tu ceſſandum eſt. Illud tene, Cingulum ità
debere lucernas antecedere, non ut flores po-
Nos quo- ma, ſed ut Ignem calor. Ex diſpoſitionibus

7“ ge enim aliquæ ita Formam anteeunt, ut, cuùm
ul, 7 illa advenerit, ipſæ recedant. Sic embryo ho-
i⸗ ae Minem, ſic infantia adoleſcentiam, ſic flores
indigent, fructum præeunt, ut cum ipfis non perdurent.
Aliæ verô & antecedunt, & ſimul cum forma
ſunt. Sic, in naturæ ordine, calor Ignem co-
mitatur: Sic in divinis, Leviticum characte-
rem Sacerdotium non expungit, ſed perficit.
Tertium, quod & Chriſtus præcipit, & Ig-
natius expreſſit, ſola eſt Domini expectatio,
Intentio duùm lucemus. Planè rara Fax, quæ oculos non
recta. avertat à recordatione Domini, ſeu illum non
Morti: equirendo, ſeu adventum illius aut pertæſa,

Memoria. aut oblita. Quam difficilè, qui Lampadem de-
fert, Chriſtum expetit, JEsM expectat. Nu-
Pſ. 57. 2. percecidit Ignis, & non viderunt Solem. Neſcio
quo fato, ubi plùs luminis, plùs quoque tene-
brarum eſt. In tanta luce, & videre deſüimus,
& ardere. Fax, quæ & ardorem augere de-
bebat in Chriſtum, & aciem acuere, quâ Chri-
ſtum adventantem prævideremus, & cæcita-
tem invehit & frigus. Unus Ignatius inter plau-
ſus, & inter demirantis ſe Mundi acclamatio-
nes, unum ſitivit JEsM, unumque diem ex-
pectavit adventus ejus. Quanta lucis copia è
noſtris facibus erumperet, ſi expectaremus re-
verſurum & nuptüs Dominum! Nimiùm, heu
nimium, obliviſcimur tum Sponſi, tum ſepul-
chri. Gedeonis lampades ideò tantam edidere
hoſtium ſtragem;, quia teſtâ includebantur.
Zelus a- Porrò, ut quidam ſunt, qui, antequàm lum-
prins s⸗ bos præcingant, lucernas tollunt, alienæ ſtu-
„ acet, ne dioſiores incolumitatis, quàm ſuæ: Ità pleri-
ſii Pruri- que, ut lumbos cinxerint, lucernas exhorrent,
zus, non ſuâ contenti ſalute. Neutri Chriſto obaudiunt,

Zelus. qui neque lucernas ante cingulum præbuit, nec
. ir ſolum ſine lucernis exhibuit cingulum. Primo
Luc. 4. hominum generi dicitur: Medice, cura Te ip-

1;. Jum. Secunda verô conditio virorum dicit:
Iia. 3. 7. Non ſum Medicus, & in domo mea non éſt pa-
nis. Utrique aberrant à Chriſto; ſiquidem nec
aliis vives, ſi tibi non vivis; nec vives tibi, ſi
alii tuà ſegnitie moriantur.

Oliva

dint lumbi veſtri præcinéti, & lucernæ ar-
dentes in manibus veſtris. Luc. 12. 35.

Placent lampades, ſed ſi placuerit cingulum. Talenia
Revereor lumen, quod in te eſt, ſi totum veriora.
corpus tuum non fuerit tenebroſum. Audio Talonts
Prædicantem, ſed ſi præcinctum ſpectem. Ple- medinenis
rique toti ſunt in concinnandis lampadibus, & line ſpiri-
cingulorum ne recordantur quidem. Student, "“.
legunt, deſcribunt, ſcribũntque: ſed nulla in
eis de ſui abnegatione ſolicitudo. Os ſatagunt
implere ſapientiâ, ſed non cor ſanctimom.
Omnis labor in ore hominis, ſed anima ejus non Eccl.6. 7.
implebitur. Effata loquuntur, & Apollines Del- Eccleßia-
phicos diſtillant & labiis, jejuni intùs & à vir- Kiei de-
tute Dei, & à corona vitæ. Nicut adipe & pin- dst.
guedine repleatur anima mea: & labiis exulta- fer veant.
tionis laudabit os meum. Etiam Scribæ Scrip- Pl. 62. 6.
turas interpretati ſunt Magis, ſed Chriſtum Saperiori
neſciere. Deſudant permulti in comparanda snte
ſcientià & eloquentiâ, neſcientes hanc ſine r*
Mortificatione, nec ſibi, nec aliis profuturam. iantm.
Nec eâ utetur Deus, nec tibi erit uſui. Mon bl. 146.
in fortitudine equi voluntatem bhabebit, nec in 10.
tibiis viri beneplacitum erit ei. Beneplacitum eſt Plal. .8.
Domino ſuper timentes eum. Hi in curribus, &
hi in equis Nos autem in nomine Domini Dei Talents
noſtri. Curant quàm maximè, ut equum elo- Kne gi-
quentiæ ſibi comparent perniciſſimum, cùm “.
non in equo, aut in tibiis omen triumphi ſit,
ſed in nomine Domini. Quot Saülis Duces
muniti armis fulgurabant in caſtris Iſrael, cùm
Goliath Arcæ Numinis inſultaret? Nullus ar-
matorum à tanta injuria Dei caſtra vindicavit,
niſi inermis David, cui non niſi funda in dex-
tera, & Deus in corde. Porrô hi, qui ad cel-
ſitudinem veri Spiritus non pertingunt, licèt
videantur aliquid præſtare, dum loquuntur,
reverà tamen non Stellæ ſunt Cœlo infixgæ,
ſed Cometæ, qui tandem vel ruunt, velex-
tinguuntur. Agendum, non præcipiendum.
Quod monſtrum eſſes, ſi productiorem habe-
res linguuam, quaàm brachium? An non id es,
ſi minùs agas, quàm loquaris? Memineris
unam tibi tributam fuiſſe Linguam à Natura,
binaz verò Manus aſſignatas; ut plùs agas,
quàm præcipis; ut copioſias, fortiuſque ope-
rere, quàm præſcribis, & doces.

Si autem malè feceris, time: Non enim
ſine cauſa gladium portat. Rom.
13. 4.

Ergo, ſi ii, qui malum faciunt, non ti- Zaitis
ment, ſed tuti ſunt, fruſtrà gladium portat Ju- qus gu-
ſtitia. Lugenda ſanè Juſtitia, quæ gladium ge-a.
ſtat, ſed fruſtra. Ut enim in eos ſævit, qui Superin
nudi ſunt, ità eos non attingit, quos aurum en/n.
circumtegit. Deus non minùs Magnates ple- gevenn
ctit, imo magis, quàm minimos. Saül eſt,
qui ex Amalec vilia quævis demolitur, ſer- perſona-
vato Rege, & optimis ex grege. At Samuel rum aes
ſuis Agagum manibus confodit, nulliũſque Sa-ceptio.
cerdotale ferrum cruore madet, præterquam
Regis. Utinam non Politica ratio ſit, quod
Zelus putatur. Quæ & cœlo proruit procella,
ſublimes turres, altàque Conſulum faſtigia in-
vadit: quæ verò ex Erebo inſurgit, caſas,
pPauperumque tabernas quatit. Ità planè evenire
videmus, dum ad terræ motus ſemirutæ domus
con⸗

cn
nn
en
e
we
ii, 1
tn
,Nan
nlin
Dei
“
Nutumn
Eer.
utonn
Pum un
u en
, ain
A adn
4 j
uun prn
Ilnenn
Aacecenn
futun i⸗
ui, 1
mn ar

kt,

AudamIn

3 MN,
1

1J 1
muile e,

ene, en

Enitis 5
n I o
Dnmn⸗
Urin De,,

. Aler
„AI

Meſt,n
tn d
, WW⸗
inenhen
len en.

n Ul
n Ne

Nl n
Günni
4 ei l
lnaN

rokinnn
ui. Nel
lt, lerin
Pluinng
4
uni 6
Donii
egolnn irin
Nun, G
fumikt
ails Drs
dn
Mur.
1 Wnlent
unch nr
qüiler
ingur, ii
nlognen
el ine,
Unt, W
tecſpenin
koren he
non ide⸗
Menin
m Mn,
t Nn
Cüilgre⸗

Menm
4t. M

6
AG
unt,n 1
6

tumpon
egelinſ
0 ſentn/
.
os

Stromatum, Lib. IX.

concuſſæ cadunt, ſtantibus Virorum Principum
turibus; quas tamen non ſine fragore feriunt
demiſſa & cœlo fulmina, à quibus rarò Caſæ

Pfl 77.30. inpetuntur. Adbuc eſcæ eorum erant in ore ip-

ſorum, & Ia Dei aſcendit ſuper eoss. Quos,
eos? Num centones eventilavit, ut appareret
vindex ſcelerum, & purpuræ byſſéque peper-
cit, ne, ſi Magnates irritaret, maximæ deeſ-
ſent victimæ in altari, quas ſoli Primores ado-
Ibid. 31. lebant? Er occidit pingues eorum, & electos I-
razl impedivit. En que modo, fulguris inſtar,
Dei ira graſſatur. Non zelotes es, ſed videri
cupis, ſi infimos duntaxat vulneras, & Mag-
natum phylacteria reveritus, eos ne tangis qui-
dem. Fulmen Turres petit, non mapalia. Ideò
puto non Aquilis, ſed Leonibus Salomonis ſo-
lium undique ſtipatum, quòd Leo minuta ca-
pita pertæſus, grandes ut plurimùm feras inva-
dat; cùm Aquila, eſcæ avidior quam gloriæ,
ad cadavera devolet, quæ reluctari prædoni
non poſſunt. UVbicunque fuerit corpus, illie con-
gregabuntur & aquilæa. Cùm Deus Ægyptio-
rum primogenita perdidit, non reliquit im-
munem Regis domum à funere: quin imò ab
Exod. rI. ea cædem exorſus eſt. Et morietur omne primo-
5. genitum in terra Egyptiorum à primogenito Pha-
raonis, qui ſedet in ſolio ejus, uſque ad primo-
genitum ancillæ, quæ eſt ad molam. Et ne for-
tè putares intra verba tantuùm Dei minas con-
ſiſtere more hominum, qui nulli ſe parſuros
jactitant, cùm tamen, ut ad gladium ventum
fuerit, papavera non metant, ſed legant ad
ſupplicium, quæ ſe facturum ſignificavit, ea
Exod. 12. ad amuſſim explevit. Factum eſt avutem in noc-
29. tis medio, percuſſit Dominus omne primogenitum
in terra Eoypti, à brimogenito Pharaonis, qui
in ſolio ejus ſedebat, uſquè ad primogenitum cap-
Prov. 20. tiv&,, quæ erat in carcere. Nimirum. Fandher
10. & pondus, menſira & menſura: utrumque abo-
minabile eſt apud Dominum. Væ Judicibus
terræ, apud quos Magnatum flagitia ſtipulæ
ſunt, ærumnoſorum verô peccata;, ſacrilegia
Gen.3.14. reputantur. At, inquies, Deus poœnam pri-
mum Serpenti, tum Mulieri, demum Viro in
Paradiſo inflixit. Quid tum? Sed quæſtionem
exorſus eſt non à viliori, verum ab omnium
Gen.3. principe Adamo; quem, quia non irruiſſe in
10. ſcelus ſed à muliere impulſum cognovit, ideoò
1. Pet. 4. & mitius & poſteriùs damnavit. Incipiat judi-
17. cium, inquit Petrus, à domo Dei. Qin ut ſcrip-
ſit, ita quoque præſtitit. Non enim fraudis reos
tabernarios aliquos & capite cenſos, ſed pri-
marios Eccleſiæ viros, ſuos ad pedes ſiravit,
hoc eſt, non ollarum divenditores, ſed eos, qui
agrum diſtraxere non exigui pretü. Qui zelo
Domini gladium exerit, nulli parcit. Huc fa-
Moc4. facit, quod apud Joannem legimus. Et vidi,
& ecce nubem eandidam & ſuper nubem ſeden-
tem ſimilem filio hominis, habentem in capite
Jſuo ooronam auream, & in manu ſua falcem acu-
tam. Cùm & cœlo prodierit ad excidium ter-
rarum Angelus, cur non bipenmi, ſed falce ar-
matur? Hæc meſli, illa excidio aptior eſſe pu-
tatur. Sanè Bipenmis ad ſæviendum accommo-
datior; verùm ſingillatim ferit, alium ex ramis
dejicit, alium ſervat indemnem. Falx verò uni-
verſim graſſatur, und omne foe"num cæde in-
volvit. Aut omnes ariſtas obtruncat, aut nul-
las: vel ſi parcit, humilioribus parcit, non ſub-
limibus. Meritò proindè perditurus terrarum
. imperia Coeleſtis Cenſor falce inſtruitur, ut
lbid. 15, omnes pariter demetat. Mitte falcem tuam, &
Ethicæ Comment. Tom. V.

Matth.
24. 28.

illo edendo mentionem fecdit.

enimverò & arborem eum appellat, & feraci-
tatém ejus deprædicat.

ſfibi exhibitum teſtatur Ezechiel, facies erat

facies Hominis: & in tertio facies Leonis, &' in

O—.

183
mete, quia venit hora, ut metatur. Qui etiam
ſuper nubem ſedet; ut quemadmodùm illa
*quë Montes, ac valles perpluit, ità quoque
Iræ Dei miniſter laqqueos, ignem, ſulphura-
que tam ſuper potentes, quam ſuper abjectos,
ſceleris, non generis, memor, effundat. Hinc,
Cherubim, qui excubat ad cuſtodiam paradi-
ſi, gladium quidem tenet, ſed verſatilem, quo
nimirùm in circuitu omnes perindè ingrefluri
repellantur. Liceat mihi hoc loco parumper à
Gregorio difſentire, qui putat ideò Iſboſeth
Saülis filium obtruncatum in ſtrato ſuo, quòd
Oſtiaria, quæ triticum purgabat, obdormie-
rit. Et COſtiaria domus, purgans triticum, ob- 2. Reg. 4.
dormivit. Ego verò non probo in atrio Princi- 5
Ppis cribra, in quibus grana a granis ſecernan-
tur. Mallem falcem, quam cribrum, ne vi-
delicèt ullum foret apud Principem reorum diſ-
crimen aut perſonarum. Illud autem exciderat
in ſpectaculo progreſſi è cœlo Angeli, quòd
videlicèt & coronatus auro dicitur, & falce
præacutâ inſtructus, juſſſque botros detrunca-
re Enimveréô is verus Arbiter Juſtitiæ eſt, qui
non ambit, ſed habet coronam: id eſt, qui
mihil ſperat, ſed ſatis ſe regnare putat, ſi fal-
cem exerat. Imperium tuum eſt, reorum ex-
cidium: hanc tuam interpretare coronam. A-
lioquin ſi candidatus fueris purpuræ, non pur-
puraſces. Timebis, non timeberis, & cruori
parces Magnatum, ut Regio conſiliorum cruo-
re prætextam inficias. Aaronis virga unaà ſimul
frondes, flores, nuceſque produxit, ne ſcilicèt
in imperio, vel folia ſibi crederet negligenda:
ſed, dům omnibus Sacerdotii munus debet,
mihil intelligeret vile eſſe oportere Sacerdoti.

Et erit tanquàm lignum, quod planta-
tum eſt ſecus decurſus aquarum: quod
fructum ſuum dabit in tempore ſuo.
Plal. 1. 3.

Dixerat Juſtum non abiiſſe in conſilium im- Medita-
pPiorum, nec conſediſſe in cathedra peſtilentiæ. ²
Addiderat quoque, in lege Domini volunta- le C Yf.
tem ejus repoſitam, nec tamen de fructu ab derat.
Ut veròô dixit: Exercitis
Et in lege ejus meditabitur die ac noctes tum SPiritua-
liæ Sacer-

. I.. Aotes ju-
Nimiùm Meditatio nr

fertilior præ cæteris virtutibus illud praſtat, Pl. 1I. 2.
quod innocentia non præſtat. Da mihi medi- Eecleſia-
tanten: & ruminantem, & dabo tibi fructum iei veri

vitæ ex illo erumpentem. In eo Curru, quem Oαιi
Vacent,

Hominis, Leonis, Bovis, & Aquilæ. Nimil — ms is, qui
tudo autem vultus eorum, facies Hominis, & fſa- ruminare
cies Leonis à dextris ipforum quatuor: facies au- norit
tem Bovis à ſiniſtris iplorum quatuor. Verùm in- Recch. 1.
ferius cùm eadem ſpectaret Propheta, Bovis ſi- gocleßa-
militudinem in vultum Angeli vidit converſam. icæ ju-

Facies una, facies Cherub: & facies ſecunda, 2etis
. Zelus

. . . . anima
quarto facies Aquilæ. Miror ego certè metamor- „

phoſim. Cur non Leo quadrupedum Primas aut Orarione.
Aquila regina volucrum, aut Homo utriuſque Ezech-
Princeps mutantur in Cherub, ſed ſolus Bos 10. I4.
animantium poſtremus? Nimirùm piger Bos,
ſed ruminat. Et illa quidem Animalia copioſius
& pretioſiùs veſcuntur: verùm illa vix cibum
mandunt, glutiunt verins. Bos autem obvio
ſaginatur fœno, ſed quod deglutüt, iterùm ite-
Q 2 rumque

184
rumque commolere ſolitus, quod non tardè
Talenta decerpſit, lentiſſimè mandit. IIIe placet, non
medio- qui præclara & ſublimia depaſcitur, ſed is,
eria, ſed qui licèt non alta intelligat, ea tamen, quæ
en p'ris“ percipit, nunquam ſatis ſecum tacitus medita-
n of tur. Alius prudentig ſuàâ, & pudore faciem
enda. Hominis præfert: alius ſtrenuus vitiorum ſuo-
rum debellator, ut Leo fremit: alius de Ver-
bo verba facit, lucem non reveritus inacceſſibi-
lem, in morem Aquilæ. Hos omnes Bos antei-
bit; qui fortè & ſolus jugum ducere, & in
Cherub poteſt converti, quòd ſolus ex omni-
bus ruminare conſueverit. Hinc Nabuchodono-
ſor, ut ex ſuperbo humilis fieret, & Deum
Dan. 4. noſſet, Feænum ut bos comedit. Nimirùm, qui-
30. cumque ſuperbis, & turges, ſi canis fragilita-
Exerveitia tem comedes ut Bos, eam videlicèt non cur-
Spiritus- . .
Iis. ſim, ſed cunctanter, recogitando, ruminan-
déque, Deo ſubdêris, téque deprimes. Quôd
autem hoc maximè Deus attenderit in ſupplicio
perditiſſimi Regis, hinc elucet; quòd;, cùm
illum in bovem quaſi converterit, non eum
tamen jugum trahere, ut bovem juſſit, ſed tan-
tùm, ut more boum aleretur, & ruminaret,
Tbid. 22. edixit. Fœnum, quaſi Bos, oomedes. Ac ſi dicat,
Ideò ſuperbis, quia non recogitas. Igitur co-
geris ruminare, ut diſcas recogitare, & tunc
Domini potentiam agnoſces. Itaà fiet, ut, cum

Oliva

te Incogitantia ex Rege in animantem verterit,
Ruminatio, ſeu Conſideratio ex bove commu-
tet in Regem. Ut autem Conſiderationis dig-
nitatem clarius etiam dignoſcamus, animad-
vertito, ex belluis duas tantum Domini Incar-
nationem honoraſle, Jumenta, & Boves. Cog-
novit Bos poſſeſorem ſuum, & Aſmus priſepe
Domini ſui. In jumento humilitas & obedien-
tia exprimuntur. Undè & David exclamabat:
Ui jumentum factus ſum apud te. In Bove au- P 23.
tem Conſideratio, quòd ruminet. Utrique
Dominus innotuit, nempè Humilitati & Con-
ſiderationi, imò non utrique. Humilitas enim
præſepe tantùm, Conſideratio verè Dominum
agnovit. Bos poſſeſſlorem, Aſinus præiepe.
Conſiderationem, penè dixerim, cætera-
rum virtutum Reginam! Et in circuitu ſedis Apoc. 4,
quatuor Animalia, plena oculis ante & retrô. 6.

Iſa. 1. 3.

Et quare non cordibus plena, ſed oculis? An

Charitas Deo non placet? Placet. Verùm, præ
Charitate fratres aliquando dixerim gratiorem,
vel ſi non illi gratiorem ſuâpte naturà, nobis
certé utiliorem plerunque Conſiderationem
amat, ſanctäâque Animalia non cordibus, ſed
oculis armat, ut nihil non attendant, expen-
dantque. Reſpice, tum Ama. Coœcus propeè
Jericho, vidit, & ſequebatur illum. Luc. 18.
43

FINIS LIBRI NO NI STROMATUM.

STROMA-

—

lulu/
hal
ibu
„ 7
c

FEIX DIVINIS
e enl
Oclle)
Venne
n graintn,

Aturd , N

ln, eſ
Ces
.

Exulta ſatl's, filia Sion, jubila, filia
Jeruſalem: Ecce Rex tuus veniet ti-
bi juſtus, & Salvator: ipſe pauper,
& aſcendens ſuper Aſinam. Zach.
kuteutis 93. 9.

vedta. =
Eeccleſia⸗

XULTAT meritôò Sion in Re-

ſiut vori,. gis adventu. Cur? Quia Rex
Zalus a- eius illi verit, non ſibi. Hoc
nimarum eſt, non ut ſe ditet, ſed ut il-
nihil lam ſoletur, eam convenit. Ju-
1perer. ſtus quidem, ſed Salvator, non
Ric E. Expilator. Rex tuus veniet tibi. Et undè ſciam,
di prote- Juòd mihi;, non verò ſibi adveniat? Quia equi-

runt A-. tare novit ſuper Aſinam. Ubi luxui, & pom-
varitiam pæ non ſtudetur, ibi Præfectorum, & Præla-
R. torum pacificus eſt ingreſſus: ibi Juſtitia ad
Ia. ſalutem eſt, non ad excidium. O Eccleſiarum,
Pompa ac Regiarum luctum luctuolum! Eò deven-
veriores tum aliquando eſt, ut Oves jam ſibi minùs à
Eecleſa- Lupo timeant, quàm à QCuſtode. Olim iſta
orum. præceſſerunt, ſed, pro Charitate Præſidum,
ceſſafunt monſtra, ut fſcilicét, adventante ad
ſe Paſtore, fugeret illicè Grex, plùs metuens
& Praß⸗ æraf i0O, quàm ſcabiei. Reddere enim cogeban-
du, qui tur; quæ fſunt Cæſaris, non quidem Dei Mi-
abſhinue. niſtris, ſed Mammonæ Mancipiis. Quod qui-
3 ule⸗ dem dictum tantummodò de iis velim & pau-
nihtatt. Cciö, & fuperiorum ætatum, qui ſtolam expan-
nitas, debant in capturam pro reti, ſummA laude
plurimorum, qui nunc in Eccleſia aurum cal-
cant, & commiſſarum ſibi ovium vitam amant;
1.Reg-s. non lanam. Sic Samueli ingredienti Bethlehem
4. occurrentes Seniores dixerunt: Pacificuſne eſt
lpic 2. ingreſſus tuus? Et ait Paciſicus. Sed ut hoc di-
cere poſſet, audi, quid ei Dominus imperave-
rat. Vitulum de arvmento tolles in manu tua.
Nimirùm Sacerdotis non eſt pacificus ingreſ-
ſus, niſi etiam victimam ſecum deferat, cùm eſt
immolaturus. Vix ea, quæ pro altari ſunt, au-
ferre potes, ſed deferre debes, ſi vis teſtari;
Pacificum eſſe tuum in Provinciam accefſſum.
Porrò, quàm eſſet deplorandum, ſi cùm inſtat
adventus ſeu ſacri, ſeu ſæcularis Luſtratoris,
tota Regio intremiſceret. Vix ſucclamatur,
cce venit: cuùm actutùm Populi, hoc eſt,
Ethicæ Comment. Tom. V.

Laus

INO.

STROMATUM

SCRIPTURIS

LIBE R DECIMUS.

Oves conterritæ exclamant: Ecce venit? Quis?
Arabum Dux? Graſſatorum Anteſignanus?
Veniet: nam Valvas obſtruemus, Pontem ſub=-
levabimus, explodemus Bombardas. Lupus is
eſt, à quo nos tuebuntur Canes, & Paſtor.
Ponite metum, recludite oſtia; nam venit ad
vos Provinciæ aut Gubernator, aut Præſes, ut
diſcutiat facta, geſtâque vulgi; Agnos ab Hœ-
dis ſegregaturus. Periimus, li ità eſt. Quis
enim à Paſtore Gregem defendet? Hi ſiquidem
non occluſuri lupanaria accedunt, ſed æraria

perfracturi locupletari volunt, non repurga-

re. Argentarii ſunt; non Fullones, aurum cor-
radunt, non eradunt maculas. Sibi veniunt;
non nobis. Septuplùm fornacem incendunt;
non;, ut vitia exurant, ſed, ut pecuniam con-
flent. Erratis, miſeri. Sub Bernardo iſta time-
bantur, ut ipfe apud Eugenium queritur. Nune
qui vos luſtrant, Vos colluſtrabunt, ſolum ſo-
latium, unumque ſubjectorum profectum ſi-
tientes. Mei verò ominis fidem facit modeſtia
Viſitantis. Veniet tibi Jalvator. Hoc erit vo-
bis ſignum conſequuturæ falutis: Aſcendens
Juper Aſinam. Quiſquis Pompam odit, & adit
ad vos jumento inſidens, Salvator erit, & eſt.
Quèò eris in Prætura pauperior, eò eris Popu-
lis & utilior, & gratior. Qui Eccleſiam Dei
fundaverunt, reliquerunt omnia, non concu-
pierunt: & Romanam Rempublicam ii Trium-
phantes dilatarunt, qui ferro uſi, aurum hor-
ruere.

Ecce aſcendimus Hieroſolymam, & con-
ſummabuntur omnia, quæ ſeripta ſunt
per Prophetas de filio Hominis: Luc.
18. 31.

Ità Chriſtus ad lanienam, uti nos ad trium- Mortif-
phum, aſcendit. O quantus in Domino pa- atieni⸗:
tiendi ardor! Vel commemoratione dolorum ſur „ &.
ſitim ſuam, ſi non ſedare, certè eludere labo- H
ravit. Sic, inter febrium æſtus ægro cryſtal- 8
la exhibentur, non, ut hauriantur, ſed, ut ſpe-
tentur. Porrò, Confuſionem fui ut paſſus eſt
ante paſſionem inchoari, cùm ad lapides quæ-
reretur, ità nec morte terminari voluit. Etiam
poſt mortem ſeductor appellari voluit. Et
quid dico de Judæis? Audi ſuas ipſum laudes
obtegentem. Nemini dixeritis viſionem, donec Matth.

32 Rlius 17. 92

186

klius bominis à mortuis reſurgat. Satis erat di-
cere, donec expiraverit; S dicit, donec re-
ſurgat. Nimirùm, vel poſt funus eſuriit igno-
minias: &, ſi non dedecuiſſet triumphum, glo-
rias ſuas etiam in reſurrectione inobſcuraret.
Quid, quòd Diſcipulos excitat in monte Oli-

Gloriw varum, cùm vinciendus erat; & cùm in Ta-

a , bore emicaret, conſopivit. Nimirùm, ſuas ma-
Tauen. i vult contumelias, & catenas ſpectari, quàm
ſanta. fulgores reſpici, & coronam. Qui ideèò fortè

Bona oc- in illa gloriæ pompâà Solem præ ſe tulit in vultu,
eultanda. ut ne reſpici quidem poſſet, dum fulgeret. Non-
ne cùm lateret vel in ſtabulo, vel in caſa, Ma-
gos allexit novi ſideris exortu, ut paupertatis
ſuæ tot teſtes haberet, quot Reges. Hinc for-
tè eſt, quòd in deſerto turbas pavit prodigio
omninò novo. UÜbi enim plauſus timere vix
poterat, ibi promptiùs divinitatis ſuæ robur
exeruit. Nam etiam indè profugit, ubi ſibi co-
ronam Regni deferri ſenſit à turba.

Omnia flumina intrant in Mare, & Ma-
re non tedundat. Eccli. I. 7.

*'erne. Marc, niſi fallor, Æternitas eſt, quæ nec
,,:„ detumet, nec intumet, ſive illi flumina exareſ-

Conſtan- Cant, ſive in illam ſeſe exonerent. In qua qui-
tiæ parens Vis latex nomen perdit. Felicitas, tandiù Feli-
citas appellatur, & eſt, quandiùà ternitas non
recogitatur. Quòd ſi in illam influat, nihil eſt.
Tribulatio; Ærumna eſt, ſi ſuo in alveo aut
fluat, aut ſtagnet. Ubi illam Æternitati com-
miſcueris, Vapor eſt ſine nomine. Tagus, Pa-
dus, Euphrates tandiù nomen retinent, quan-
Ambitio. diè procul fluunt à Pelago. O Æiäitternitas, quæ
Aulicus. nihil ſuſpicis, & times nihil! Et quando de
fluminibus ſermo incidit, unum attexam, quod
mihi accidit. Scaturigo primaria Tiberis in
Katus. Hetruria quàm pura? Verùm, dùm fluit cry-
Taerz, ſtallinus, influit in eum Anio & Nar, à quibus
iola. auctus quidem non modicùm, ſed inquinatus,
Eccleſia. Urbem tandem alluit, cloacarum colluvie con-
Kici veri ſpurcatus, in mare tandem defluxurus luteus,
Intentio- rapax, ruderum, cadaverumque colluvie ſor-
nem ſan- Jidus. Ità nimirum ei interdum accidit, qui,

Electio

dam re- 4. .
:ineant, ut Eccleſiæ militet, Romam advenit. Quam
quâ Ec Pius, cum è patria domo excedit! Claves dun-

cleſis mi- taxat regni cœlorum in corde vehit. Verùm,

ritere paulatim in honoris via, novos imbibens lati-
vo- . .
le de vo ces, dolo, murmuratione, hvore, ni caveat,
Verant.

Propaſita fœdatur. Verbo, priuſquàm mare Mortis in-
grediatur, & colorem, & ſaporem mutavit,

retinen.
dau. utinâmque ſola Prætexta,; & non Innocentia
Sie & quoque rubeſcat.
Tepiditas
poſt fer- .
vorem. Ne quando rapiat ut Leo animam meam,
Zae, de. Jum non k, qui redimat, neque qui

ſalvum faciat. Pſ. 7. 3.

Corree Quid eſt, ne rapiat ut Leo? Utinam, quod
tionis im- ſentio, expedire poſſim! Aliquos ſcelus rapit,
Patieni. ut Vulpes, aliquos ut Canis, aliquos verôò ut
Tupiditas Leo. Nimirùm, aliqui meticulosè & vere-
sum an. cundè peccant; quos ſi videris, & inhibere
dacia. & coêërcere valeas. Aliqui paulò audaciùs in-
Felicium ſaniunt; quos, ſi inceſſeris, & latrare ſentias,
rimia. & fortè etiam remordere. Aliqui demum per-
ditiſſimè perditi, non modò furunt, ſed bac-
chantur, prædâmque cum rugitu & fremitu
trahunt; quos nullus ne videre quidem audet
Prævaricantes, ne illorum facinus obſervare vi-

—

Oliva

deatur. Nemo vulpeculam deprædantem non
abigit: Nemo à Leone etiam fugiente non fu-
git. Davidem vel Muliercula placat, vel Na-
than terret. Saülem nec Samuél conterret. Pha-
raonem nec decem plagæ coërcent: imò, po-
pulus mavult illius pati compedes, quaàm irri-
tare flagella. Væ peccantibus, quos ſcelus,
Leonum more, rugiendo diripuit. Nec Joan-
nes Herodiadem arguit. Vel Elias à Jezabele
cruore polluta fugit. Leæna rapuit, & Pro-
phetam terruit.

Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto
deliciis affluens, inniza ſuper Dilee-
tum ſuum? Can. 8. 5.

Non miror, ſi tantam de ſe admirationem Afabili-
conciliet, quæ aſcendit de deſerto, & nihilo tas in
minus delicis afftuit. Rariſſimi aſcendunt de Moniß-
deſerto, qui non vertantur in deſertum, hor- aliote ſt.
ridi, hiſpidi, agreſtes tum verbo, tum vultu. a,a.
Luna, cùm ſuperiùs fulget, inferiùs pallet, at- Reliioß
que nocteſcit. Plerique putant Deo ſe, coelô- ſanctioris
que vacare non poſſe, niſi ſubtriſtes mundo ſe IRituti
exhibeant, & planè feros, ne feras dicam. In- von ſper-
tuere cœlum, cùm ſupra ſe divina & in ſe ge- nige,
ſtet, quà tamen terras ſuſpicit, renidet, & Honor
ſtellis micat. Dices, Si arridere voluero & ſub- muiuns.
ridere ſodalibus, Deo frui non potero. Falleris.
Iſta & deliciis exundat charitatis, & Deo in-
nititur. Aſcende de deſerto, hoc eſt, tu tibi
durus eſto, nihilque indulgens, & noli dubita-
re, quin Sponſo hæreas, ſi humanum te cæte-
ris præſtiteris. Aureum altare deſtinatum erat
Incenſo, Bobus verò æreum. Nimirùm Vitu-
li, dum immolantur, mugiunt: Incenſum,
cùm flagrat, fragrat. Dominus cùm cruorem
ſe norat exſudaturum, & mortis agone torquen-
dum, non eremi aſperitatem, ſed horti delegit
amonitatem. Inter delicias, luctas extremas „
ſuſtinuit. Ipſe quoque, cùm de exceſſu, hoc
eſt, de Cruce alloqueretur in Tabore Eliam penaoe-
& Moyſem, fulgere cœpit & albicare; ut nos eultaads.
nimirùm doceret, tum maximè hilaritatem præ-

ferendam in vultu & verbis eſſe, cum intus

acerbiſſimè cruciamur. Eſto Serpens, intùs ve- Mbecri-
nenum ſerva mortuale, in cute colores diſtin. aa,
guas blandientes. Sponſa evocatur ad cavernas a⸗ ,c,
maceriæ, & in foramina petræ, non cùm riget, ver s-
ſed cùm pertranſüt hyems. Quando flores ap- mat Me-
paruere, tunc ad afpera provocatur, ut quò 4 Kiaſine
ſunt duriora, quæ tibi imponis, eò effloreſcas Eiritn.
amoœniùs. Magdalena, quæ & cilicio intuùs cin- 5. Mag-
gebatur, & rupes meditabatur, & duriora quæ- ren.
vis agebat, in domo tamen Simonis leproſi & nen,
Domini caput aromatibus, & recumbentes hlandus
odore, non horrore perfudit. David cinerem ſit cum
quidem edebat, ſed pſalterium non fregit. Li- aliis.
lium, quà latet, fætet, aret, vileſcit; ſed quà n .
patet, blanditur tum candore, tum odore. Uti- aber
nam vel Roſas imitaremur, quæ cum dumis eum pe-
florem exhibent. Vereor ne Nuces æmulemur: nitentilbus
intùs molleſcimus in delicias, foris duramur in
corticem. Chriſtus Dominus, qui, duùm ſitit,
aceto potatur, aquam in vinum vertit in nup-
tiis. Qui in eremo dies quadraginta eſurit;
non ultra triduum turbas paſſus eſt eſurire.

,
A a

i⸗

m.
r. M.

7 ant.

1

rfl
Quump
tes N
,Mie

Mut N
lin)
mmu ma

münn,
„ & M
Cendneh
tun,iri
tunm u
elet,e
es mondi:;
chem Ei
Rnket
renict
Nlerolbe
teto. M
, & Dor
c el, ui
X noltdlt⸗
Anunn teik⸗
ſinatunc
imirum
canin,
Cdun nt
Lorenket
honcdkg
Ecks eina
e elcell,
Tebore e,
bicare; uns
lariaten e
E, annd
enn mt,
clores dni,
ur ad ain,
on Chntken
Gdo ai
atur, uſ
licio mnne
SS
onis lndl *5
leclniee/
Vn Kegt
litz i,

00e Ne/
n te

Et adducunt ei ſurdum & mutum.
Marc. 7. 32.

Benè à natura conſultum eſt vitio, novo

Surdus 1 8 ]
alleg. vitio. Planèe vulnus alio curandum vulnere ele-
Lingasg. ganter cenſuit. Nimirùm, ſi non audit, nec
Vox Dei.

loquatur. Calamitoſum, fateor, eſt non audi-
re; ſed longè infelicius non audientem loqui.
Zelantes Hinc mala innumera. Et quidem ſurdorum
indiſereti non unum genus eſt. Alii omninò non au-
Otedien- diunt. Hujuſmodi fuere tum Pharao in Ægyp-
tiamſper- to, tum Iraelitæ in eremo. De his Propheta
Pial 80. cecinit: Ei non audivit populus meus vocem
12. meam. Illum obſurduiſſe ad novem plagas nemo

non ſcit. Alii non modò non audiunt, ſed aliud

pro alio excipientes, audire ſe putant. Refert
S. Joannes, quod, orante Domino, cùm Pa-
Toan. 12. ter clamaſſet e coœlo: Et clarificavi & iterum
2. clarificabo, putarunt tonitru è& cœlo factum.
Quàm perniciosè ſurdi ſunt, qui benevolentiæ
rionem argumentum fulmen eſſe teſtantur. O quo-
ledente, ties Sufurrones & Suſpicioſi indè ſe peti, vel
Saſurro- allos impeti credunt, undè charitatis ſcaturigo
nes, Saſ- in eos manat! Aiunt ab eo fulmen intortum,
ned. „ Jui promiſſa clarificandi, in morem roris effu-
za. dit. Sic Milites Eliam evocatum putarunt,
Marc. 15. dum à Chriſto clamaretur, Eloi Eloi Lamma-
34. Jabachtani. Sic Judæi, cùm de reſurrectione
corporis ſui JESUS loqueretur, de Templi
excidio ejus ſunt verba interpretati. Verùm
his longe nocentior ſurditas Evæ fuit, quæ,
dùm uberiùs audit „ nihil audiit. Siquidem,
cùm Deus abſolutè mortem minitatus eſſet co-
medentibus Pomum, illa audivit, quod Deus
Gen. 3.3. non dixit: Ne forte moriamur. O forte, for-
Tepiditas. titudinis noſtræ exterminium! Fortunatiſſimi
eſſemus, ſi Fœmina vel Deum audiſſet, vel
Servire non audiſſet Dęmonem. Verùm, dùm ſemi-
ducbas. audit, tota perlit. Videamus autem, & undè
proveniat Surditas, & quo modo curetur. Au-
Marc. 7. di. Exiens JEsòUs de finibus Lyri, venit per Ri-
3¹. dgonem ad mare Galilæax, inter medios fines Deca-
poleos. Adducunt ei ſurdum & mutum. Planè
qui inter confinia habitat, rarò immunis eſt à
Luc. 17. flagitio. Sic tranſeunti Domino per mediam Sa-
44 „mariam & Galilæam decem Leproſi occurre-
Parg, runt. Sic lepimus ad portam Templi claudum
osludans, ſtare ſolitum, quem Petrus euravit. Quiſquis
hec in Templo eſt, nec procul à Templo, le-
Marc. 7. prd non caret. Curatur autem hoc modo: ſe-
34, vocatur à turba, cœlum ſuſpicitur, funduntur
lacrymæ, tangitur. Vide, quanto indigeat co-
natu Surditas, ut curetur. Ergo multa dici poſ-
ſent de non audientibus. Nimirùm aliqui nec
Deum, nec homines audiunt, ut Judex ille .
qui nullum reverebatur, quem vidua ſola im-
portunitate ſuâ inflexit. Alii Deum non audiunt,
ſed homines audiunt. Alii nullum plenè au-
diunt. Utinaàm, qui ſurdus eſt, & mutus quo-
que ſit. Sanaretur forſan à JESVU. Sed fur-
Cenßre dum & linguoſum quis ferat? Neque dicas,
gliram. te benè audire, quòd doctus ſis. Nam in E-
Luc. .10. Vangelio dicitur: Ut videntes non videant, &
audientes non intelligant. Patent aures, ſed ſur-
dus es. Audis, nec audis. Paſſionis efferveſ-
centià tuus obtorpuit auditus.

Stromatum, Lib. X.

Niſi Dominus ædificaverit domum, in

vanum laboraverunt, qui ædificant
eam. Pfal. 126. I.

Planè ſine Domino nihil poſſumus. Si ad Gratia
excitandum Templum, in quo pacificas litare- Peceſſitass
mus, eſſemus invalidi, non mirum: Quis enim
Deo litat ſine Deo? At Domum à nobis, in
quam juxtà naturæ diſciplinam nos ſubduca-
mus, exſtrui non poſſe quiſquis teſtatur, om-
ninò convincit, non modò ſumma, ſed nec
minima noſtris viribus perfici poſſe. Sequitur:
Niſi Dominus cuſtodierit civitatem, fruſirà vi- Pl. 2 6. .
gilat, qui cuſtodit eamn. Quid eſt, quòd, cùm Rex ipſe
Plures dixerit laborare in unius exſtructione do- regat.
mus, in Urbis deindè cuſtodiãâ, unum dunta-
Xat excubare affirmat? Laboraverunt, inquit Epiſzopi
de domo: Vigilat, ait de Civitate. Num plu- Kdentis
res in domo excitandà operæ, quàm in Propug- Superior
nanda urbe excubiæ? Nimirùm ab uno exædi- invigiler.
ficari domus non poteſt: Urbs verò non niſi
ab uno poteſt ſervari. Diſcant Principes, diſ-
cant Epiſcopi à nullo cuſtodiri Civitatem, niſi
ab eo, qui vigilare debet ſuper gregem ſuum. .
Cuſtos, quid de nocte? Non cuſtodes, ſed Cu. Iſa. 21. I1.
ſtos. Noli dicere, multos mihi ſuffeci, multos
reliqui, qui vigilent. Quot relinquit Sol in cœ-
lo Stellas vicarias ſui, dum recedit: verùm,
cùm tot ſint, Noctem diſpellere non poſſunt.
Micant, ſed cum tenebris. In Abſalonis convi-
wio nullus Principum defuit, ſed quia unus de-
fuit Pater, pavimenta ſanguine redundarunt.
Cùm Joſeph exſpoliatus, vinctus, & venditus
eſt, adfuere fratres, ſed Jacob abfuit. Indo-
luit Judas innocentis injuriam, ſed parricidas
coërcere non potuit. Uno abſente Moyſe, &
quidem ut cum Deo ageret, Populus inſamiit.

Aggravata eſt autem manus Domini ſu-
per Azotios, & demolitus eſt oos. I.
Reg. 5. 6.

Mira res, cùm Philiſthæi roborant ſe ad Servire
pugnandum contrà Arcam Dei, quam in Ca- Auobus.
ſtra adveniſſe cognoverant, non feriuntur, nec
cæduntur, cùm eam captivant, captâmque de- maxim?
ducunt. Ubi verò eam in Templo locant cum Dee.
Dagon, tunc exterminantur. Nimirùm, Deus
minus dolet injurias ſuas, quam ſuos pollutos
honores communicatione Idoli. Leniùs fert cap-
tivari, quàm adorari cum Monſtro. Una e Can. 6.8.
Columba men. Quo modo una? Agnes nonne
Columba Chriſti eſt? Cæcilia nénne Colum-
ba? An non Agatha Columba? Quo modo
ergo una Columba eſt? Niſi fallor, cùm unam
dixit, non excluſit multitudinem Animarum,
ſed animæ diviſionem. Una eſt, hoc eſt, non
eſt diviſa. Tota eſt ad me, me tantùm ſpectat,
me ſitit.

Et radicavi in populo honorificato. Eccl.
24. 16.

. . .ù: . . Tyro tan-
In ortu Virginis ideò in Evangelio Matthæi gn me-
non omnes recenſentur Patriarcheæ & Abavi tandos op-
ejus; ſed nonnulli diſtinctè enumerantur, ut zimos ſibi

Abraham, Iſaac, Jacob, David, & David qui- ſeiat.

dem ter nominatur: aliqui confuſim, ut cùm ,
dicitur, Genuit Judam & fratres ejus, ut z4 Ma

Q 4

Jecho- Imitasio.

188
Jechoniam & fratres ejus: alii omrino reti-
centur, ut Eſaü, Iſmaeël; aliique. Non enim
ait: Iſaac gemuit Jacob & fratrem ejus. Hæc
inquam, itaà ab Evangeliſta commemorata in
ortu Virginis recitantur, ut intelligamus, non
omnes illam ſibi imitandos propoſuiſſe, ſed alh-
Pænien- quos. Nimirùm hoc, in exortu noſtro ſpiri-
tia qG tiuali, tenendum firmiter eſt, ut videlicèt non
Oon verß⸗ omnes æmulemur, ſed optimos. Radicemus,

ert. ſechin populo honorificato. Indè enim pendet
totius vitæ noſtræ ſtructura. Porrò cum ait,
Radicavi, indicat altiſſimas agi à nobis opor-
tere radices, itaà ut everti à propoſito nequea-
mus. Ideò Sponſi crura marmorea eſſe perhi-
bentur, ſuper baſes aureas. Ut enim capitis
tui comæ in palmarum elatas demutentur, de-
bes fico, & inconcuſſo hærere veſtigio, in
imitatione virtutis.
Eſto mihi in Deum protectorem, & in
domum refugii; ut ſalvum me facias.
Pfal. 30. 3.
Serupulo- Placet, quèd optes perfugium, ubi ſecurus
6. degas ab hoſtibus. Verùm à Davide animad-
Sectto, verte non Urbem, non Arcem, ſed Domum
Ei non refugii exoptari. In Urbem non patet aditus
ſuperfi- ſine patentibus literis, quibus & incolumis &
tio. probus declareris. In Arcem raròô ingredi li-
Sapier cet, diù morari non licet, luſtrare aliquid in-

cavit ſibi tutum eſt, undique inter atmatos incedis.
Domum. Diſphcent quidam, qui timere neſciunt, niſi
Domum, trepident, ubi mihil metuendum eſt. Saluta-
non carce- tiones pavent æquè & amplexus, reſpectus, ut

rem: do- oſcula, reformidant. Ita ſe tutantur à ſene ut
ar à puero, ità Divarum effigies refugiunt, ut
Recrea- ſcortorum. Verbo, Arces habitant, nullus ad
tio. eos aditus patet. Ipſi excubitores, niſi nomen
.terna ediderint, confodiuntur. Quæſo, Davidem
1*o =SG imitare. Nolo Hortus ſis, in quem nugandi
Diſerstio.

Vinmes ſ.- gratiã divertatur: ſed nec Arx eſſe debes,

Ilida. quam nemo inſcendat, niſi cum pallore & per
Zelus in- arma. Domus eſto, quæ nec oſtio caret, & ca-
diſereru. ret excubiis; in quam licet ingredi, ut aliquid
agatur. Nolo cum Dina egrediaris, ad viden-
Confeſſa- das regionis fœminas: ſed, nec horreas velim
tiisimis matronas, ut aſpides. Sponſa in uno oculo-
ſ veri. ruin, S virum reſpexit, & placuit. Non to-
, pexit, & placu 0
Zugum tus effundaris in faciem, quam declinare non
Chriſti potes. Uno incedendum pede in hoc mundo, aie-
on in- bat Alexandrinus Clemens, ne toti terræ hærea-
uasde. mus. Uno reſpiciendum oculo Sponſa docuit,
ut videntes non videamus; & ita humanitati
faciamus ſatis, ut nos tamen homines eſſe me-
minerimus; alioquin, duùm urbani eſſe volu-
mus, efferabimur in exſolutos. Certè in ſæcu-
lo, dum quidam ſatagunt videri Equites blan-
di, Equi evadunt adhinnientes.
Si peccaverit in te frater tuus, corripe
eum inter te, & ipſum ſolum. Matth.
18. 15.
Correctio

Non illicò ad tubas & catapultas confugien-
Et cauta, dum. Videamus prius, & tentemus, an vul-
Severita, nus ſolo balſamo curari queat. Quid ſceleſtius
E lenta. Dagone? Non tamen ab Arca fiatim Protri-
tus eſt; ſed primnum dimotus duntagat eſt a
Se derie⸗ loco ſuo, ceciditque in terram pronus. Cùm
Sriarass autem iterùm Arcæ componeretur, Arâmque

Oliva

—

9
repeteret, tum enimverô, diffraclà cervice &8
palmis abſciſſis, projectus eſt in lmen domus.
Quis Pharaone truculentior? Non tamen à 10e
funere primogeniti flagellari cœpit. Monetur cmik.

prime, & rogatur, deindè pungitur, demum
obruitur. Nec Cain, cum primum corripitur,
damnatur. Nec in Judam confeſtim fulmen in-
tortum eſt.

Et adduxit eum ſeæum , Poſtquàm abla- De Sa⸗ ſchan

mul
. . . . luuen
Fortunatus Samueël, qui illatus in templum Tyro dik 1,e1
eſt tempore ſuo. Non vadam, donec ablacte- explo- le, 4

tur infans. Quèôd ſi ſapiens videri debet An- Tsndus.
na; quæ immaturum cenſuit infantem, quan- Res. 1
diù lacte indigeret, rata non benè cohærere
Aras & Mammas; quippè quæ non ignora- Wcati
ret, non infuſurum lucernæ Domini oleum, din exple-
ut arderet, cui lac refundendum eſſet, ut creſ- a, . Wi
ceret: longè ſapientiſſima & haberi, & præ- E N
dicari debet, quæ non præproperè amoven- ſariis. lan⸗
dum infantem cenſuit ab uberibus, ut eum brocraſti- *
ocyùs Domino dedicaret in Silo. Manſit ergo atio ſan-
mulier, & lactavit ſilium ITuum, donec amoveret a Perſer
) . . 4 . Terantiæ
eum à lacte. O feſtinatas ablactationes, quæ dus,
non Templa Sacerdotibus, ſed fornices com- bid. 1230
plere transfugis conſueviſtis! Sponſa cur tam
ferventer oſculum ſitit? Audi: Memores ube- Can. 1.37
um tuorum ſuper vinum. Enimveròô non feſti-
nata ablactatio, dùm eam di lactari ſivit, ad
currendum impigram reddidit, & ad aman-
dum ardentem. Ideò ipſi vino robuſtioris edu-
cationis ubera præfert ſuæ in Chriſto infantiæ;
quæ, dum lac ſugit; oſcula, curſum, &
myrrham didicit eſurire. Qui citiùs puer efſe Sie Dig-
deſinit, nunquàm efſe deſinit puer; & vel Se- via
nex repueraſcit, qui ſeneſcere non doctus, ſed vt
coactus eſt in infantia; in infantia, inquam, deferen-
cordis, non carnis. Ficulnea, quæ pro floribus da.
groſſos edidit, non ſœcundior, ſed cæteris ſte- Ordinae Mwen n
rilior, ad indignantis imperium Domini exa- Hacri qui⸗ in auano

WuRt,

m nn:

I M Locnn
Mdh,

U

— . us confe- e.
ruit. Utinam ſuo tempore lactarentur, quos s een,. vuIN, &
Matres ſpirituales deſtinant Templo. Sanè non Eceliſßia- ² Ariko

hic lacte indigerent, ſi ilhc mimis properè ab- Kici veri.
lactati non eſſent. Hinc eſt, quòd vel Pau- Religioſß
lus, qui audivit arcana verba, qui in ſe ge- Hrlenst.
ſtabat Chriſtum ſuum per os eloquentem, bal-
butire debet cum vagientibus. Et ego, t. 1. Cot. 34
res, non potui vobis loqui quaſi ſpiritualibus, 1
Jed quaſi carnalibus: Tanquàm parvulis in Chri-
ſto lac vobis potum dedi, non eſcam; nondum
enim poteratis, ſed nec nunc quidem poteſtis:
adhuc enim carnales eſtis. Quos ego deberem
Cruce & trabibus onerare, ut Chriſtum aſle-
quantur, feſtucis ad pompam inſtruo verius,
quàm obruo, ne à Chriſto recedant. Ut ce-
pas Ægypti oblhiviſcantur, debeo Angelorum
depoſcere miniſterium, quò manna depluat.
Sanè non quiſquis natus eſt, Sanctuario con-
feſtim eſt aptus. Si volumus Samusles, diu
lactentur: Utque tandem ablactari poſſint,
lactentur. Panis non ſtatim ac confectus eſt,
in clibanum mittitur. Aliquamdiù debet fer-
mento cohærere, ut concreſcat, & aptetur
clibano. Una Simonis ſocrus miniſtrare po-
teſt, ut primuùm eam febris exſolvit, à qua-
Chriſti ommipotentia ità luem depulit, ut ro-
bur reduxerit. Ii, quos nos infirmi ab infirmi⸗
tate curavimus, à grabato in domum redire de-
bent, non in aciem prodire. Saltem hoc Ty-
rocinii biennio lactari ſe ſinant, quos Conſelladi
ants

ck, ne 9

D N he at

enpa
llen
inn len
et, uot.1
e A
, Wenk
lan 1
ler nnct
ioneet
mitsn,
nla an nn
lenare lel
tèmas
lan lrhe
X A N.
uſtintth

Curn E
is

I
Coccit

1 61

Stromatum Lib. X — 189

antè ablactavere, quàm lactavere. Vis noſſe,
quando ablactare debeas, quem Religioni nu-
tris? Quando illud Iſaiæ elogium ipſi conve-
IIa. 11. 8. niet. Et delectabitur infans ab ubere, luper fo-
ramine alpidis. Quid porrô indè conſequitur?
Wbidem Audi: Et in caverna reguli, qui ablabtatus
fuerit, manum Iuam mittet. Vis, ut in religio-
ne Dracones & Bafiliſcos ſtrangulet? Vide an
in ſæculo Aſpidem jugularit. Niſi ibi vanita-
tem, & colloquia non ſana calcaverit, niſi ſi-
bi theatra interdixerit, in domo Chriſti hono-
rem, deliciâſque non faſtidiet. Verbo, abla-
ctatus elidet regulos, ſi dum penderet ab ube-
re, ex ejus dextera protritus Aſpis pependit.
58. Maat. lIſaac, quia puer Iſmaélem non horruit, nec
Senex potuit odiſſe Eſau. Et egredietur Virga
lbid.1. Ade radice Jeſſe, & flos de radice ejns aſcendet.
riliorem Et requieſeet uper eum Siyitus Domini, Dpi-
educatio. ritus Sapientiz & intelleltus. Nimirùm, ut
Drovon ſuprà florem Dei Spiritus conquieſcat, de-
erss bet flos ipfe ex radice prorumpere cum vir-
ga. Non placet flos, qui ſtatim erumpit. Ex-
tet radix, ſed non ex radice flos pullulet, ve-
rùm ex radice virga, & ex virga germinet flos.

Plal 1. 3. Et erit tanqudàm lignum, quod plantatum eſt ſe-

cus decurlus aquarum, inquit Propheta. Non
tamen illicè poma edit adblandientis irrigui de-
linitum profluvio, ſed fructum ſuum dabit in
tempore ſuo. Et tunc ne folium quidem ejus
aliquando caſurum prophetat. Et folium ejus
lbidem. on deftuet. Hactenus tamen Samuél fortu-
natior, quam ſanctior videri poteſt. Exindè
illius erunt, quæ de illo conſcribentur. O-
mitto vini amphoram, & vitulos cum il-
lo oblatos ab Anna: In quibus tamen ali-
quid præſignari non dubium eſt. Vide quæ
in hunc locum ſapientiſſime Gregorius Mag-
nus Doctor, & Maximus Pontifex ediſſe-
ruit. Et immolaverunt vitulum, & obtule-
1. Reg. I. runt puerum Heli. Quam ſapienter Anna Sa-

4. muélem non verbis, ſed rebus geftis, ſuo de.

ſtatu commonuit! Prius immolaverunmt vi-
Hro pro- tulum, & tum puerum obtulerunt; ut in
andus. holocauſto vituli intelligeret puer, & qua-
re offerretur in Templo, & quo modo im-
Ereleſta- plere deberet ſacrificium ſui. Timuit enm
ic nr Mater, ne Selleæ maleſtate, ne populi con-

Grd curſu, ne atri magmitudine, ne multitudine
41 5 . . .
ſaci, famnulorum, ne amphtudhne redituum, ne

Sacerdo. gränditate curarumm, quibus Judex popauli
1e4. Heli evehebatur, puer inflaretur, ſéque cre-
Imientio deret in emplum immigraſſeé, non tam ut
rjaréta. Domino miniſtraret, quam ut ſibi domina-
turo miniſtraretur. Diſce, inquit, in ſacri-
ficio Vitunm, quid de te velm. Viden', ut
vincitur, uti raptatur, ut jugulatur, ut con-
ciditur, ut conflagrat? Eadem pati debes;,
ſi Domino optas immolari. Quandiu mino-
ra patéris, minor es vitulo. Pudeat te non
ea pro Domino ſuſtinere, quæ pecus pati-
tur. Quid, ſi Vitulus non in holocauſtum,
ſed in ſacrificium immolatus eſt? Vidit puer
ſæviſſimè a Sacerdotibus jugulari Vitulum,
ex quo pars una Domino ſegregata eſt, re-
liquis ſuum in uſum reſervatis. Nimiram
Ppro gloria quidem Dei, ſed etiam in ſuum
commodum, te Superior non unus concidet
interdum, & ſilendum erit. Et quidem non
0s „ qui dià virium ſuarum pompam in
campo cxplicuerit, vel qui arando ineptus ſit
fachus, ſed Vitulus immolatur, de quo plu-
rima expectari poterant. Tu, non poſiquam

ſcientiæ tuæ famâ Italiam repleveris, nec
quùm aut concionari, aut docere non pote-
ris ſeu ſenio, ſeu valetudine debilitatus, ſed
in ipſo ſcientiæ, ætatis, & virium flore ſe-
pPelieris in anguloe, ibique inglorius exure-

ris. Verbo, adhuc Vitulus immolaberis. Er-

go non rité is Chrifio dedicatur,, ante cu-
jus oculos vitulus in ara non cadit. Præſer-
tim cùm non ſam Vitulus, ſed Chriſtus Dei
filius lancinatus, exemplar eorum ſit, qui
Domino offeruntur. Quam diſſimiles Annæ
ii ſunt, qui non immolant, ſed ità coro-
nant Vitulos, ut non ad lanienam, ſed ad
epulum, nec ad aras, ſed ad thronos vi-
deantur plerique properaſſe. Nimirùm pre-
tioſa Templi ſupellex, ſpecioſa Religionis
munia, ſplendidæ appellationes Sociorum,
iis proponuntur interduùm, quos deberemus
ad Domum Domini pellicere patibulorum;,
carcerum, calumniarum, catenarum com-
memoratione. Itaà ſane Deus egit cum Moy-
ſe, quando eum deſtinabat ad educendum
populum ex Ægypto. Virgam porrò, quam
ille in manu gefiabat, non in florem, non
in ſceptrum, non in aurum, ſed in an-
guem convertit, à quo in fugam ageretur.
Projecit, & verſa eſt in colubrum, ità ut fu-
geret Mopſes. Ut ſtatim doceretur, non ad
delicias, ſed ad ærumnas, ſe à Domino ab-
legari. Sic Iſaias non violis, ſed carboni-
bus initiatur Propheta. Sic Jeremias, inter
ardentes ollas & baculos vigilantes, ad pro-
phetandum emittitur. Sic eruditi Prophetæ,
in Samuéles, in Iſaias, in Jeremias evadunt,
qui non refegiant pro Domino, & protur-
bari & ſolio, & impeti lapidibus, & in fru-
ſta concidi. Unus Aaron ad miniſterium ſuum
per flores deſignatur: & ideò fortè, ne po-
pulo diſphceret, idolum conflavit. Non enim
pati potuit tumultuantis populi vepres, cu-
Jus gacerdotium deſignabatur in flore. Hinc
eſt, quòd Sponſa, quæ inter vinariæ cellæ
& unguentorum delicias ordinari in ſe ſen-
ſit charitatem, nec inquinare auſa eſt pedes
pro Sponſo, & tam ægrê tulit ablatum à
ſe pallium, ſibique inflicta à cuſtodibus vul-
nera lamentatur. Quam diſſimilis vox Pauli
à voce Sponſæ: hæc inter vulnera plorat,
ille gloriatur in vulnere. Hæc umus jactu-
rém palli lacrymatur, ille in frigore & mu-
ditate exultat. Nimirum, Ipſa ab ofſculis, iſ-
te à cæcitate Amoris ſui ty rocinium eſt auſ-
picatus. Explicari vix poteſt, quanti inter-
ſit, quo quiſque lacte imbuatur ad Crucem.
PFPuer autem. En Simphcitatem, quæ Princeps
eſt inter virtutes Samuêlis. Erat Miniſter.
Quid, quæſo, agebat? Adolebâtne incenſum
ornatus ſtolà, an ſacco ſordidatus ligna con-
vectabat? Mitràmne, an Lucernas curabat?
Verrebat pavimentum, an conficiebat thymia-
ma? In domo Dei nec Samuel attendebat mu-
nerum varietatem, nec Spiritus ſanctus ea
diſtinguit. Servire Deo, omnis eſt dignitas
domus Dei. Erat Miniſter. Samuel hoc tan-
tum expetebat, ut Domino miniſtraret. Quâ
verò ratione nec ſcopas exhorruit, nec thu-
ribula expetiit? Audi: Puer autem erat Mi-
niſter in conſpetétu Domini. Coram Deo vi-
debat ejuſdem eſſe dignitatis ligna concidere;,
& gemmas concinnare. Hâc etiam Dei præ-
ſentia, & irriſiones puerorum, & paſſionum
jacula, & tentationum ſagittas; & triſre
a-

Vocati
dils expls⸗
randi.

Tyro exer-
cendus.

Seientiæ

ſRine ſpi-

riru.

Religionis
munia vi-
liora pro-
ponantur
ſe holaſti-

c

Exod. 4.
3.

I. Reg. 2.
II.

Ibidem.

Ibidem.
Religionis
minia
Tiüliora,

₰

tualibus. Domini ⸗

190
laqueos, & prærupta diſcriminum evaſit. Ni-
mirùm, dum Dei meminit, vel protegentis
ſe, vel imperantis ſibi,; vel ſua coronaturi,
vel paſſuri pro ſe duriora in Filio, omnia
ſpernebat, tum domus ſolitudinem, tum pa-
rentum abſentiam, tum ſales ſociorum, tum
Deipre- valetudinis incommoda. Hâc und Dei me-
ſentis. morid Victor, hilaris, & impiger reddeba-
tur. Nimirum Dei memoria, & Turris eſt
contrà Paflionum jacula ex Auguſtino, &
Moœſtitiæ Purgatorium in Paradiſum vertit ex
Chryſoſtomo, & fluctus periculorum ne qui-
dem videt, dum Chriſtum videt. Dicit enim,
Eogo cucifigor. ſed pro illo, qui pro me eſt cru-
1. Reg. 2. ciſixus. Pergamus. Et abiit Elcana in Rama-
11. tha in domum ſuam. Puer autem erat mini-
Rer in conſpeltu Domini ante faciem Heli Sda-
cgerdotis. Porro filiti Heli, filii Belial neſcien-
Ibid. 19. 1es Dominum. Erat ergo peccatum puerorum

grande nimis coràm Domino: quia retrahe-

bant bomines à ſacrificio Domini. Samuel au-
9.Samul. tem miniſtrabat ante factem Domini, puer ac-
cintctus ephod lineo. Extrà me rapior, quoties
iſta lego, aut relego. Puer vix abductus ab
ubere, regredi parentes videt in Ramatha,
& perſtat in Templo. Non dixit, heus
vos, ſi tam expetendum eſt Templum, cur
Imitandi domum repedatis? Quare non permanetis,
optimi. ubi me dedicaſtis? Scilicèt tota pietas in me
uno complebitur; quem fortè ideò infertis
Propofita in Templum, ne domi alatis. Nec ita lo-
"etinenda cutus eſt, nec avulſionem à parentibus ægrè

etiam in- . .
ter ſean- tulit. Non queſtus eſt aut orbitatem ſuam,
daiz., aut ſuorum diſcefſum: ſed ſtatim Domino
miniſtravit. Magnum ſanè opus, puerulum

deſtitutum Parentum exemplo libenter in
Templo reſtitifſe, & ſtatim Domino mini-
ſtraſſe: longè tamen majus, ſi attendas,
Conſcien- quos inter miniſtraverit Domino. Audiſtin?

tia spe- Porrò ſilii Heli, klii Belial. Et nihilo mi-
Sezez nuͦs cum abominationes eorum peſſimas ad
zia „etg, longum Sacra Scriptura recenſuiflet, tandem
n Siri. ait: Saumusl autem miniſtrabat ante faciem

puer accinétus ephod lineo. O pue-
rum, non puerum! O puerum Viris ſup-
parem, imò Senibus grandiorem! Ab ubere
tranſit ad Tabernaculum, & ibi cùm inci-
dat in filios Belial, nec recedit ab Aris, ut
impios evitet, nec diſcedit à propoſito mi-
Imitandi niſtrandi Domino, quamvis ubique ſacrilegia

,; occurrerent, & laquei filiorum Heli. Et Da-
di 18. Vid quidem trepidus clamat: Declinate à me
5.

maligni, & ſerutabor mandata Dei mei. Sa-
muel verò, nec à malignis declinat, & in
lege Domini meditatur die ac nocte. Elo-
gium in ſe transfert Sponſæ, fitque inter Ve-
pres Lilum. Cum viro nocente innocens,
cum non ſancto ſanctus, & cum perverſis
minimè perverſus. Planè inter lupos Agnus.
Porrò David Vir, Rex, Propheta timet ſub-
verti à ſervorum exemplo: Samuél veròô puer,
miniſter, necdùm Propheta, Principum Sacer-
dotumque ſcandalis, & ſacrilegiis non everti-
Can. 2.2. tur. Nicut Lilium inter ſpinas. Aiunt Spinæ
ad Lilium; eſto ſi non dumus, vel virgul-
tum, eſto vel fœnum, vel ſi omninòô florere
vis, eſto Viola, eſto Nardus. Non, inquit,
Lihum; eſſe volo florum princeps. Quando-
quidem vos non mali, ſed peſſimi eſtis, ego
ero non bonus, ſed optimus. Vos ſpinas eſſe
Tabernaculi non recuſatis, ego futurus in eo,
aut Lihum, quo recreetur ad vitæ odorem

Oliva

bonum, aut Botrus, quo paſcatur ad complen- Filiorum

dam ſtaturam Chriſti. O puerum inter ſcan- ducatio
dala minimè fractum! Danielem quis miratur dn ne,
Ren,

abſtemium in domo Nabuchodonoſor? Facile optins, ſ
erat Prophetæ exhorrere, nedùm imitari Ba- ederin:
bylonios. Lothum deprædicas diſſimilem Sodo- Amicitias
mitis? Sed tam grande ſcelus vel Abſalom "or ia, a-
horruiſſet. Eſther jejunat in Aula. At quis, 2alium.
vel afflatus tantum pietate Aulæ luzum non
execretur? Joſeph impollutus inter fratres.
Sed flagitium peſſimum deteſtatur. Samuel
deprædicandus eſt, qui in Sanctuario, cum
filios ſummi Sacerdotis, & Sacerdotes palàm
intueretur Avaritiæ, Gulæ, Libidini eflera-
tiſſimé ſubſervire, nihilo minùs ipſe horum
ſacrilegiis non retardatus, Domino obſequi-
tur, & miniſtrat Pontifici. Adde, quòd puer
erat, nec tunc ab Heli de facinoribus peſſimi
fili fuerant reprehenſi; prius enim Samusélis
miniſterium, quàm correptio Heli memora-

tur. Et tamen, nec ætatis infirmitas, nec au-

thoritas peccantium, nec multitudo delin-
quentium, nec ſceleris immanitas, nec flagi-
tii impunitas, nec criminis illecebra eum con-
cutere potuerunt, ut vel tantillùm vacillaret.
In qua ſanè conſtantia, neſcio, quid mirer perſeve-
primum; an quòd non reliquerit Templum ansia.
tot ſacrilegiis jam pollutum; an quòd tot in- Apoſßtate.
ter ſcelera pietatem ſolus, & puer, & advena
percoluerit. Non parentibus reſcripſit, ut ſe Religio
domum revocarent, quando Templum non irza
jam templum, ſed latrina erat, & antrum la- inc,
tronum. Perſtitit imperterritus. Cur? Audi.
Puer autem erat miniſter in conſpectu Domini, 1. Reg. 2.
ante faciem Heli Sacerdotis. Deum duntaxat 11
attendebat, & ab initio miniſterii ſui in Heli dv i,.
non ætatem ſenectutis, non Judicis dignita- ias co.
tem, non famulorum multitudinem, ſed tan- lendus.
tùm reſpexit Sacerdotium. Et ſanè ſapienter: Eccleſßia-
nam;, ſi vel probitatem in ipſo attenderet ,kiei coli
citò eum ſpreviſſet, quem in filiis coêrcen- dtent.
dis deſidem cognovit; nec din ob poteſtatem
reveritus efſet, quem citò à Domino didicit
abdicatum. IIlud in Heli reſpexit, quod de- Eecleſis-
ſpici ſine crimine non poterat vel in crimino- Kicam la-
ſo, nempè Infulæ Sanctitatem, & Præfectu- igir.
ræ& Sacramenta. Non ad oculum ſerviebat, lentes, non
ſed in conſpectu Domini miniſtrabat. Quod samreve-
Abraham, cùm nonaginta annorum eſſet, reaztur
poſt tot viſiones nondum didicerat, debuitque oten-
à Domino diſcere, dicente Scriptura: Poſt- an ſe,
quàm verò nonaginta & novem annorum eſſe ſes “
cœperat, apparuit ei Dominus, dixitque ad ium ob
eum: Ego Deus omnipotens, ambula corum Sacerdo-
me, & eſto perfeéctus. Hoc Samuél, ame vi- Gen .
ſiones, puer implevit: Ità ut cogamur excla- Sen 7.
mare, Quis putas Puer iſte erit, qui vix ab- Obedien-
lactatus implet, quod Abraham primum di- ia pre-
dicit centenarius! Et ſanè neſcio, an Templi Karda
miriſtris aliquid ita ſit necefſlarium, quam co- =
ram Heli in conſpectu Dei miniſtrare. Non at y,
metu terreri ſummi Sacerdotis, non ſpe alli- Luc. r.66.
ci; non illum ſpernere, ſi latrocinia filiorum mtentis
Tabernaculum in Spoliarium converterint, vecte.
non illi adblandiri, ubi tantæ celſitudinis ſpes cugien
affulgeat. Porrò Abrahamum coram Deo am-? Nipil
bulare, qui Princeps erat in domo ſua, ex- »rater
undante in finibus ejus fortunag, non mm- Deum.
rum, præſertim cuùm jam attingeret centeſi- Sacerdos
mum ætatis annum. Quid enim aut ſperaret veruse
tam Senex, aut tam opulentus metueret?
At Samuél in quo aut non egeret grate.
au

11
ſut
Nl
in
tz.
.
utbel
AH
: .
u
kullin
uan Vn
4 e
A) Lol

IL ,„
Damt, 1

„Mlegt
Uirlie
1 KaN
3 ſn; Fenu
houmz
uamduen

Nhir e⸗

actauten
9 .
Aiv

UII 9(un
Ammn, ll
Wt, ton

aut non optaret favorem Heli? Puerum, de-
ſtitutum parentibus, in Templo, ante faciem
Heli Judicis ſupremi, & ſummi Sacerdotis,
uni miniſtrare Domino, prodigium eſt. Quid,
quòd initio tantùm ante faciem Heli miniſtra-
vit; nam mox ne quidem ejus meminit. Au-
1. Reg-2. di: Namuél autem miniſtrabat ante faciem Do-
18. mini, puer accinétus ephod lineo. Ergo „ſi ita
mirabamur Samuélem, quòd ante faciem qui-
dem Heli, ſed in conſpectu Domini miniſtra-
ret: Quid dicemus nunc, quando ſoli mini-
ſtrans Domino, Summi Sacerdotis ne quidem
Ibidem. recordatur. Samuel autem miniſtrabat ante fa-
gumani iem Domini, puer accinttus ephod lineo. No-
eotet. ta, Antequam filiorum Heli flagitia narraren-
tur, non deſcribitur Samuêël præcinctus E-

otben.

lile 1. Reg. 2, phod. Puer autem erat miniſter in conſpectu
. K . .„ — . . . .
Duxrin 11. Domini, inquit, ante faciem Heli Sacerdotis.
k Imitandi Poſt flagitia verò, Ephod præcinctus dicitur.

iimi. Ut intelligas non modèò Pietatem pueri impio-
pryopoſßts rum ſcandalis non nutaſſe, nec factam ſegmo-
rernen- rem, verùm accuratiùs tunc Domino miniſtraſ-

νν. i ſe, cùm jam ceſſarent victimæ populorum, &

eunntt an exundarent abominationes finiorum Belial,
Nachs ſraxda- quorum impudica rapacitas filios Iſraél propel-
Jid , aſes, lebat à templo, & à ſacrificiis avertebat. Tunc
Ienſt ſe palam Domini miniſtrum profiteri cœpit,
A t cùm cæteri Avaritiæ miniſtrarent: & , cuùm

fili Heli principes Tabernaculi, vel in holo-
cauſtis ritus polluerent, ipſe leges ne quidem
in habitu negligebat. Huc facit illud Davidis:
Prævaricantes reputavi omnes peccatores terræ:
ided dilexi teſtimonia tua. Nota illud, ideò.

Pl. 118.
119.

A rif Ndic. 6. Certe Beatiſſima Virgo in illo vellere deſigna-
m orurt 37. ta eſt, quod, cùm reliqua in campo arerent;,
un A D maduit, cuùm verò maduiſſent, exaruit: ut
ifint, ſcilicèt intelligas, hoc in Ea fuiſſe præſtan-
Auntſt⸗, tiſſimum, quòd nunquam alios attenderit,
en, Au; imò contrà aliorum mores ſeſe Domino exhi-
buerit, non moroſa, ſed conſtans. O ſi nos id
e caperemus, quam magni evaderemus cum Sa-
fisee, . Reg. muscle inn Dei populo! Vapor ille, ut pedis ve-
6 ne ¹8. 4 4. ſtigium humani, quia in ſumma aéris ſiccitate
onnd

comparuit, imbres effudit copioſiſſimos, quaſi
Victor naturæ. Sic quoque apud Iſaiam legi-
la.35. . mus: Lætabitur deſerta & invia, & exultabit
Volitudo, & florebit quaſi Lil um. Itäne? Ob
floſculum unum tanta lætitia? Meritò ſanè.
Nam jam ſe ſupra reliquas arenas, & rupes
aliquo modo extulit. Lilium protulit? Exul-
tet: brevi enim exæquabit Carmelum, quæ
inter ſterileſcentes arenas focunditatem auſpi-
cata eſt vel in flore. Audi quid ſequatur poſt
lbid.:; editum Lilium. Germinans germinabit... gloria
Libani data eſt eis decor Carmeli & Saron. En
quid accipere meruit, quæ inter ſteriles vel
floſculum edidit. Uſque adeò juvat inter im-
pios non impium eſſe, ſed pium. Quot Lilia
florebant in agris Syriæ, nec tamen Carmeli
ubertatem meruere, quia inter fœcunda caret
laude fœcunditas! At Eremus non Lilium, ſed
quaſi Lilium vix protulit, & ſtatim fœcunda-
ta eſt. Uſque adeò non retinenda modoò Vir-
Frnt tus eſt inter impios „ ſed & amphificanda. Tu
fn G duidem, ſi Ephod indutus admiſſus in Tem-
Perſeve. Plum eſſes, ut primùm vidiſſes à filiis ſummi
astie. Sacerdotis non victimas, ſed rapinas exerceri,
nen ad minimum, ſi non ammum, habitum cer-
66ε. té exuiſſes, ne ſolus inter raptores miniſter ha-
berere. At Samu'l ſine ephod templum ingreſ-
ſus, in eo, ut vidit Dei cultum negligi, &
victimas proculcari, tüm maximeè Dei Mim-

. 1.
it, (!

Stromatum, Lib. X. 19

I
ſter haberi voluit, præcincto ad renes Ephod.
Dices, undè in puero tantum roboris ut ir-
riſores rideret, & ſolus inter procaces Domi-
no miniſtraret? Undè? Ex Dei præſentia. Au-
di. Puer autem erat MWiniſter in conſpectu Do-
mini. Prorsùs is, qui Dei præſentiâ fruitur,
imitando optimos, irriſores ridet „ & impios
ſpernit. Quòd ſi quæras, quo modo Puer inter
Vultures evaſerit Columba? aio, quia, tot
inter ſcandala, non ſceleroſos reſpexit, ſed
Deum. Et aſcendet ſicut virgultum coràm eo, &
Rcut radix de terra ſitienti. En ratio germana
germinandi vel in ſabulo. Coràm eo, non ſœ-
num, ſed virgultum aſcendet, etiam de terra
ſitienti. Dei præſentià fruere, & citèò effloreſ-
ces vel inter peſſimos optimus. Erat ergo pecca-
tum puerorum grande nimis coràm Domino:
quia retrabebant homines d ſacrificio Domini.
Namusl autem miniſtrabat ante faciem Domini,
puer accinctus Ephod lineo. Quærerc hic libet,
cur, ante flagitia filiorum Heli, dicatur Sa-
muèl coram Heli miniſtraſſe Domino, & poſt
flagitia, coram Domino tantùm miniſtraſſe?
Nimirüm, antequam averterent Filii impro-
bi probos homines a ſacrificiis, ipſis debebatur
Sacerdotium Patris. At ubi Ophni & Phinees
ſe ſceleribus indignos reddidere tanti mune-
ris, ſperare potuiſſet Samuel, quòd ab Heli
ſucceſſor deſignaretur. Quam degenerem ſpem
ut omninò excuteret ab animo, ne quidem
videri voluit Heli, pro Domino, ſerviviſſe.
Exindè cœpit defecatius Deo miniſtrare, vul-
tum -Sacerdotis non obſervans, & Domini
conſpectum nunquàm non attendens. Sequi-
tur: Et tunicam parvam faciebat ei Mater ſua, 1. Reg. a.
Tuam afferebat ſtatutis diebus, aſeendens cum 19.
viro ſuo, ut immolaret hoſtiam ſolemnem. En
quanta opportunitas regrediendi domum! Ma- perſeve-
ter non advocanda erat, non literæ tranſmit- vantia.
tendæ, aderat, ſatiſque erat dicere, Reduci- Apoſtaia.
te me in domum. Equidem quis non maluiſ- Relig'oni⸗
ſet domi eſſe cum Anna, quam in Templo perfeckio.
verſari cum Heli: ibi Mater flebat, hic Sa-
cerdotes pejerabant: ibi Helcana victimas ad-
ornabat, quas immolaret, hic filii Belial ſa-
crificia pervertebant, ut ligurirent. Nihilo
minus maluit reſidere in Templo cum ſacrile-
gis, quam domi eſlſe cum orante Matre „ &
Patre ſacrificante. Illud quoque omitti non Religionis
poteſt, quòd, cùm tanta exundarent in Tem- erim na
plo crimina, ne quidem de eis verbum cum "on sα..
Matre habuit. Accipiebat à Matre veſtem, αa
quâ tegeret pudorem ſuum; ſumebat à Deo
Charitatem, quâ pudenda contegeret Sacer-
dotum. Non retexit ei, quæ ſe tegebat,
ſed obtexit multitudinem peccatorum. Quòd
ſi nec Annæ, quæ, nec cùm orat, loquitur,
ſed tantùm labia movet, ſcelera filiorum Be-
lial narrari poſſunt; quis, quæſo, Dalilæ,
quæ, nec cùm ſilet, tacet, & poſt jusjuran-
dum prodit ſecreta, filiorum Chriſti nævos re-
tegat, conſcius in ejus labiis puſtulas, & li-
vores, in ulcera & carcinomata amplificatum
iri. Planè Samuel non es, ſed Cham: Nam ſi
Samusél eſſes, vel abominationes filiorum Be-
lial reticeres Matri; at quia Cham es, nec Pa-
tri parcis ſemiſomni. Quanquam ſceleſtior quo-
que Chamo es, qui non fratribus, ſed hoſti-
bus & adverſariis revelas obtegenda, & ea
confingis. Ideéque maledictus es inter fratres,
& ſervies illis, qui, ſi Samuêél fores, dùm Ma-
tri non loqueris, tibi Dominus loqueretur. Se-
quitur.

1. Reg. 2.
1I.
Dei fpra-
ſentia.
Oratio.

Iſa. 53. 2

I. Reg.

2. 17.

Intentio
1Scta.

Ambitio.

Murmu-
ratio.

Suſurro-
nes.

5

Ibid. 26.
Correc-
tionis im-
patiens,
ſeu con-
temptor.
Ibid. 25.
Imitandi
optimi.
Humani
Timores.
Senex
ferveat.
Propoſita
retinen-
da.
Homini-
bus pla-
cendum.
I. Reg.
3* I.
Tyro Ve-
rus exac-
tà proba-
tione, ſit
ſanctior.
Seriztas,
ſed on m
Affabili-
tate.
Obedien-
tia caili-
bet præ-
ſtanda.
Super ior
impius,
vel ne-
glectus,
colenduas.
Intentio
recta.
Aulici
infidi.
Aulicus
non pro-
motus
plus ſer-
viat.
Eccleſia-
Rſtici co-
lendi.
Superior
coli debet
etiam mi-
ſer.
1. Reg. 3.
I1.
Dei volü-
tati con-
formari.
Eingua
modeſta.
Senes co-
lendi.
Correctio
non à ju-
vene.
Superior
etiam im-
pius co-
lendus.
Murmu-
ratio de
Superiore.
Honor
mutuus.
Ibid. 16.
Verecun-
dia.
Superior
etiam im-
pins co-
lendus.

192
uitur. Puer autem Samusl proficiebat, atque
creſcebat, & placebat tam Deo, quàm bhowini-
bus. Audi, quid immediatè antè de filiis He-
li, qui à Patre correpti fuerant, Scriptura præ-
miſeérit. Et non audierunt vocem Patris ſuis quia
Dominus voluit occidere eos. Cùm pejores ſe
ipſis fierent Filii Heli, tunc Samuel ſe ipſo per-
fectior evadebat. Et placebat tam Deo, quàm
hominibus. Mira res, ſi cum ætate fervor ac-
creſcat. Mirus ordo, quòd Deo priùs, tum ho-
minibus placuerit. Mirum fœdus, quèd ſimul,
& Deo placuerit, & hominibus. Nec ruſticam
probo ſanctimoniam, quæ hominibus amareſ-
cit: & urbanitatem eam improbo, quæ, ut
hominibus blandiatur, Deum negligit. Sequi-
tur. Puer autem Samuzl miniſtrabat Domino
coràm Heli. Ter Samuéël miniſtraſſe dicitur
Domino, ſed bis tantùm coràm Heli. Cùm pri-
mùm intraſſet, antè faciem Heli miniſtravit
Domino. Deindè cùm Hagitia filiorum ejus
memoraſſet, non meminit Heli, ſed tantùm
Domino obſequutus fertur. Hic iterùm coraàam
Heli Domino miniſtrat. Duo, niſi fallor, im-
mediatè præceſlere „ quæ eum ad inſerviendum
accuratius Sacerdoti impulerunt. Alterum,
quia eum vidit & filios corripientem, & ſpre-
tum a filiis: alterum, quia Virum Dei inter-
minantem audierat excidium domus ejus, &
quòd, eo reprobato, jam ſibi Dominus Sacer-
dotem fidelem deſignaverat. Ergo tunc accu-
ratiùs Senem coluit, cùm ab illo nec timere
aliquid potuit, nec ſperare. Spretum à filiis,
reprobatum aà Domino, correptum à Prophe-
ta, ſenem caligantem, funeri deſtinatum & im-
penſiùs coluit, & illi promptiùs obedivit. Vix
enim minas Dei in illum aà viro Dei jactas Scrip-
tura retulit, illicò ter de nocte ad eum accur-
riſſe Samuëlem narrat: ut diſcant Aulici, non
ab eis deſciſcere, à quibus ſortuna defecit, quan-

do puer ſanctiùs tunc, accuratiuſque Seni ob-

ſequitur, cùm latam damnationis ejus ſenten-
tiam audit à viro Dei. Pergamus. Ecce ego fa-
cio verbum. Dormivit autem Samuzl uſque ma-
neé, aperuitque oſtia domus Domini. Et Namuél
timebat indicare viſionem Heli. Quaàm tran-
quilli cordis Adoleſcens, qui, poſt Domini
colloquium & fulmina, dormire poteſt uſque

manè! quam non procacis oris, qui ea quoque,

quæ Dominus locutus eſt, loqui non audet.
Diſcite, Adoleſcentes, quam non feſtinandum
ſit in Senum contumelias. Si Samuëélem expri-
mitis, nec ea loqui andebitis Heli delinquenti
& reprobato, quæ os Domini loquutum eſt.
Quòd ſi ea narranda Seni non ſunt, quæ Do-
minus in eum dixit: quomodò, quæ tibi aut
ira, aut furor ſuggeſſerint, audes exprobrare

Sacerdoti, qui non Heli eſt, ſed Samuël, tu;,

qui nec Samuêël es, & futurus es Heli, Pa-
ter filiorum Belial, & fortè filius? Vocavit er-

go Heli Samuelem, & dixit Samusl, fili mi?2

Qui reſpondens ait, Præſtò ſum. Quòd priùs
cbediverit Heli, cùm illum audiſſet à quodam
viro Dei increpitum, mirum eſt: at nunc,
poſtiquam ex ore, non Prophetæ, qui falli
poteſt, ſed Dei, ipſemet cognovit omninò ab-
jectum Senem, & funeri deſtinatum cum uni-
verſa domo ſua, perieverare in obedientia;,
eique vocanti illicò reſpondere, Præſtò ſum,
virtus ſanè eſt & cœlo devocata, & Angelorum
obedientiæ propior, quàam humanæ. Hacte-
nus dubitare potuit, an reverà peccaſſet Heli.
Nam quamvis à quodam prolixioris & togæ

neivit autem Samuel uſque mane, aperuitque of-

Oliva

& barbæ eum audiſſet reprehenſum, quègd fi.
lios toleraſſet, tamen cùm fſciret, ab eo non
leviter fihos reprehenſos, vereri potuit, Vi-
rum Dei, non ex Dei verbis, ſed ſuo ſenſu

ſententiam in Senem pronuntiaſſe. Nunc os

Domini locutum eſt, & tamen à Deo repro-
batum obſervat. Qui reſpondens ait, Præſtò ſum.
Et ne crederes ei potius, Aulicorum more, il-
luſiſſe externo cultu, quam internâà reverentia
paruiſſe, cùm dixiſſet Heli: Haæc faciat tibi
Deus, & haæc addat, ſi abſconderis à me ſer-
monem ex omnibus verbis, quæ ditcta ſunt tibi:
Non riſit caligantis minas, nec ait intrà ſe: Corredio
Quid ad me imprecationes viri à Domino re- adhiten-
probati? Sané, qui Deum non audivit, non da.
audietur à Deo. Ego pro me Dominum ha- Ss,, a-
beo, & quare timebo minas debacchantis? Si gan: a.
Deus voluiſſet à me illi nuntiari, quæ prædi- tienten;
xit, monuiſſet me ſanè, ut ei oraculum indica- Tepreben-
rem. A Domino non ſum juſſus corripere, jam Hona.
funeri deſtinatum. Quarè ergo aperiam, quæ
Dominus non aperuit? Adde, nullam ſpem eſ-
ſe melioris frugis in Sene, qui, ſi Virum Dei
fruſtrà audivit minitantem, multò magis me
ſpernet & famulum & puerum. Hæc ſanè ſi-
bi dicere poterat eludendi imperii, & decli-
nandi odii gratia, quod reprehenſio nunquam
non parit. Adde, quòd blandiſſimè ab Heli
compellatus; dixit enim Samusl, kli mi. Neſ-
cio quomodo, poſt humaniſſimi vocabuli de-
licias, potuerit Seni refundere tam triſtis nuntii
aconitum. Verùm unius memor obedientiæ,
& cæterorum immemor, Indicavit itaque, in- Ibid. 13.
quit, ei Rermones, & non abſcondit ab eo. O
Libertatem in puero giganteam! Omnia indi-
cavit, nullo intermixto fuco inter oraculi
fulmina. Ut autem videas, quàm id Deo gra-
tum fuerit, qvamvis Heli nihil à ſe mutatus,
frigidiſſimè exclamarit: Dominus eſt: quod bo- lbidem.
num eſt in oculis ſuis fFaciat. Statim additur:
Crevit autem Samuel, & Dominus erat cum eo.
Et cognovit univerſus Iſraël à Dan uſque Ber- lbid. 19.
ſabee, quòd ſfidelis Samusl Propheta eſſet Do-
mini. Animadverte, quæſo: Non cùm pa- Cerreckis
rentes dimiſit, non cùm remanſit in Templo, Sary i
non cùm filiorum Belial ſcandala exhorruit, sdhiten-
non cùm ſurrexit ter, ut obediret, non cùm da.
Domino miniſtravit, Deus fuiſſe fertur cum
eo; ſed, quàm Dei minas nuntiavit Heli,
neque canos Senis „ neque ſellam Sacerdotis;
neque ſolium Judicis reveritus. Uſque adeô Coneio
vel ipſi Obedientiæ, Virtutum facilè Principi, nt .
una anteſtat loquendi monendique libertas, i; zan
etiam ubi & ſcelus inveteratum, & imperii hnrt minus
poteſtas, & ætas, quæ nulli credit, nullam blandi
emendationis ſpem relinquunt. Ergo Heli ce- feceanit-
cidit, dum filios ſeverè non corripit; & Sa- S.
muel excrevit, dùm Sacerdotem de ſcelere &
ſupplicio commonet. Colligamus, ſi placet,

fragmentum, ne ſi perierit; pereamus. Dor- Ibid. 1I5.

tia domus Domini. Oſtium aperuit, & os oc- Eingee.
cluſit; nihil de viſione locutus eſt ad reliquos Diguis
Templi miniſtros. Rara avis, quæ viſiones dsgtee
ſupprimere poſſit. Rariſſima, quæ oracula de „e.
mutatione Principatus non dubia intrà ſe ſer- Religionu
vet, nec ſtatim aut diſſeminet, aut inſuſurret. mumis
Quod autem demiror; illud eſt, jam dignatum Tehn.
Dei alloquio & viſionibus „ non pertæſum of- cum Spi-=
ficii ſui, nec faſtidiſſe oftiarii munus, cui pa- „iz.
tuerant arcana Domini. Quem mihi dabis, qui

evehatur ad viſiones, & non reculet oſtium
Tem-

In wyul
n cer:
m
n immie
ſain
Kli:

Templi reſerare. Unus Paulus in colum rap-
tus non erubuit texere tabernacula: Unuf-
ue Samuél & loquitur cum Deo, & ofſtium
recludit. In ſola Bethania coaluere una in
domo Maria & Martha. Quanquam ipſa Ma-
ria, ut audire meruit loquentem Dominum,
nec ipſi Domino miniſtrare voluit, uni Mar-
thæ domeſticis curis dimiſſis. Pergamus. Ait
1. Reg. . autem Samuel ad univerſam domum Iſrael,
3. dicens- Si in toto corde veſtro revertimini ad
(ervecfig Dominum, auferte Deos alienos de medio ve-
atlibenda. ri, Baalim & Aſtarotbh. Nunc primum Sa-
muél ex Templi Miniſtro, Templi Sacerdos &
Superier Ju dex, IIraelem alloquitur. Vide autem, ubi
jaciat ſui principatus fundamenta. Non à blan-
Qditiis, ſed à correptioné Præfecturam auſpi-
catur: & quidem non clanculum eos carpit,
ſed palàm eis exprobrat idololatriam. Por-
16 ſi attendas, quo tempore hæc fuerit præ-

rbp

Gun fatus, humanà majorem fortitudinem in eo re-
nſat cognoſces. Nihil tun Ppopulus metuebat re-
Vnahk ceperat Arcam;, Philiſthæi acciſis viribus re-
Nan ceſſerant in domos ſuas, ſucceſſerat calami-
“ tati felicitas. Nam Arca, quæ Pris hoſpi-
. E tes interfecerat, adminiſtrum & exceptorem
ſaunt ſuum fortunis omnibus cumulaverat; ipſemet
Polcs Salnuel vix ſellam inſederat: nihilo minds à
vra. correptione incipit, & Principatum fuum in

fſfſcelerum extirpatione duxit ſtabiliendum. Ne-
Scandala que timuit, ne ſibi diceretur à populo: Itâ-
Winigſa, ne Principatum exordiris? Non aà largitioni-
bus, ſed ab innovatione? Cur, quæio, ſimu-
lacra noſtra projici jubes! En Arca ad nos
rediit, quanquam ea in medio noſtri ſint.
Hand hæc illi effutiere, nec ille hujuſinodi nu-
gas aut prævidit, aut expavit. Sequitur. Di-

lbid. 8. xit autem Samuzl Congregate univerſum I-
rasl in Maſphath, ut orem pro vobis Domi
ienni. 8i pugnaturus es univerſum Ifraeël,

non mirarer. Quis vero non ſtupeat, quòd
ifationes Oraturus cogas omnein multitudinem 2 Nimi-
MS marind ſa. rum, vir prudenviſſimus optime novit, a Prin-
leu de⸗ mayct. cipe Sanctuarii ferventiores ad Deum préces
uperwj fundendas, ſi ſuorum & calamnitates, & ini-
eygilet. quitates ſubjectas oculis ipſemet ſpectéêt,
quaàm ſi eas ab aliis diſcat. Qui audit vulnera

.

=S☛
—
=
S-
S

ket, M Ter aer. populi ſui, vix commovetur; qui ea intuetur,
le enuen T ita commovetur, ut quieſcere non poſſit. II-
Unturt h V lud autem obiter noto, tunc Samuslem o-
anereß rare pro populo, non cùm Idola coluit, ſed
um . . . . . .
Rgad cùm abjecit: ut intelligamus, tentationes &

rumnas non tam impiis ad excidium, quam
Vikulat Juſtis imminere ad coronam. Et hic qui-
Va dem ſtatim ac Hebræorum poœnitentia deſ-
cribitur, Philiſthinorum in eos impetus re-
Perſeeutio Cenſetur: ut ſcias, duriorem tibi luctam im-

eg G. pendere tum hominum, tum dæmonum, poſt-
tutis. quàm Idola paſſionum tuarum excluſeris ex
corde tuo. Cùm effudere aquam in conſ-
lbid. 6. pectu Dei, atque dixerunt, Peccavimus Do-
mino, tunc & Samuel preces multiplicat,
& Philiſthæi pugnam adornant. Sed videa-
1il. z. mus, quo modo Dei populum Sacerdos obar-

met adversus Philiſthæos. Tulit autem SNa-
ma al. ueél agnum lactentem unum, & obtulit il-
g. lum holocauſftum integrum Domino ⸗ & cla-
mnmnmnmavit Jamnel ad Dominum pro Iſrael, &
exaudivit eum Dommus. Factum eſt autem
eli & Um Samul offerret bolocauſtum Philiſthiim
Tbualatie Miere prælium contrà Irasl: Intonuit autem
i deime. Dominus fragore magno in die illa ſuper Phi-

liſthiim, & exterruit eos, & caæſi ſunt à ftlits
Ethicæ Comment. Tom. V.
3 .

Stromatum, Lib. X. .

IWtazl. Quanta in uno Agno Sacramenta con- Aßfeltae
duntar! Et primeè quidem miror ego tam S
Parcum Samuélem cum Domino; quando pro-
digus eſſe debuerat. Itäne imminente jam ho-
ſte, & cædem jamjam intentante, cùm oves
& boves & arietum greges immolandi e-
rant, ut Dominus tantam averteret ſtragem,
Agnus unus, & quidem lactens, in holocau-
ſtum offertur? Noverat enimverô ſanctiſſimus
Vates à Domino non tam victimarum multitu-
dinem, quam litantis affectum expendi: &
vel minimam placere Victimam, ſi Oratio
maximarum ſit virium. Unde, etſi Agnum ratio ten⸗
duntaxat obtulit, clamaſſe tamen fertur ad tationam,
Dominum, & ideo exilis hoſtia hoſtes fu- & tribula-
. . . tionis ve⸗
gavit, quam ardens Oratio ſuccendit, & va- medium.
lidam reddidit. Agnus, inquam, ſatis eſt,
ſed ſi in holocauſtum offeratur: hoc eſt, Inientis
ſi quod Domino htas, totum Deo, & ni-edha.
hil gloriæ, nihil tuis commodis militet. O pes are
utinam plerique, qui, ut Philiſthæos à fuis ſed plenè.
finibus arceant, toti ſunt in coarcervandis
undique victimis catenarum, flagellorum, je-
juniorum, vigiliarum, ſolitudinum, pere-
grinationum, his vel parcè prælibatis, vel
ne libatis quidem, uni Orationi, Samuélis exem-
plo, vacarent, quam unam penitúùs negli-
gunt in tanto cæterarum virtutum conatu.
Unus ſat Agnus eſt, ſi clames ad Domi-
num. Ad Dominum cum tribularer, clamavi, Pſal. 119.
inquit Propheta. Non jejunavit, ſed clama-
vit, & vicit. Tulit autem Samuel Agnum Reg 3.
lactentem unum. Agnum lactentem? Nonne s.

ſacrificas, ut Philiſthæos peſſundes? Qua- Rr
. 0
re ergo non Leonem immolas? Immundus püicuas.

eſt. Quare non Taurum, qui hoſtium in-
ternecionem ſuis & cornibus & mugitibus Perſetulio-
præſignet? Quid Agno cum cædibus? Ni- aunereme-
mirùm, docere nos voluit Samüel, Eccleſiam .
de hoſtibus ſuis non cædendo, imò cedendo, Correslio
triumphare. Non rugitu adverſarios terret, miris.
ſed manſuetudine. Ut autem intelligas, nihil „ e:
hâc unà Manſuetudine ad labefactandos adver- E SRer
ſariorum cuneos validius eſſe, cùm Agnus tio non
immolaretur, intonuit Dominus, &, pecudis Edzenie-
balatu in tonitru converſo, Philiſthæi in fu- misastone
gam ſunt verſi. Quanquàm quis non videat mtanur.
in hoc Agno, qui, duùm immolatur, trium-
phum parit ex funere, illum adumbrari A- ais ſnt
gnum omninò immaculatum, cujus morte pe- im.
riere tartarei Philiſthæi? Qui lactens litari
debuit. Ut ſcias non minus Matris lacte, TLentatio.
— . . . nuam réms-
quam cruore ſuo nobis triumphum peperiſ- dMium &,.
ſe. Niſi moriatur, non vivimus. Sed miſ- Tribula.
ceri debet cum lacte cruor, ut hoſtes délean- Paart,en.
tur. Samüel Agni cruorem immolat; & ip-
ſe Agnus Patri lac Matris ſacrificat. Ità vi-
cit Iſrael in Agno, ſed lactente. Factum eſt Ibid. 1e.
autem , cum Samuel offerret bolocauſtum, Eireun ſpe-
Philiſthiim iniere prælium contrà Iſral. Au- S Wi
din?-Cùm ſanctiùs operaris, plùs time. Ip- ſaris.
ſa hoſtia hoſtes excivit. Verùm non excivit ſo- .
lùm, ſed excidit. Tu verò, qui ſacris præ- ntarie .
es, noli dicere, ſi Templo vacavero, & ho- Rechiohe⸗
ſtiis, inſurgent adverſarii, litigia ciebunt, M Sa; 6
△ . . .
& causa cadam. Neque alius clamitet, Si iiw.
ego immolavero, immolabor. Si Agnum ſa- ferenda.
crificabo, à Leonibus ſacrificabor, imò diſ-
cerpar, utinàmque non crucifigar à Ju- Rigesei-
dæis, dum hæreo Crucifixo. Sapienti pau- zerſims.
ca. Ab Aulicis corrodar & evertar, ſi fortè

Chriſtum Principi prætulero, &, niſi Aulas Ofeium
mihi di innm.

194
trma al. Wihi in Chorum vertero, officiorum memor;,
eg. & Officii immemor, Chorus mihi vertetur in
ſepulchrum. Verbo, dum Samuél litat, Phi-
liſthæi debacchantur. Noli trepidare. Ità pror-
suùs : facrificante Samuéle , Philiſthiim
exurgunt; exurgunt, ſed & cadunt. Ho-
ſtia, ſi parit hoſtes, eoſdem & tumulat. Quot
vulnera inflixit Agno Samuël, tot vu neri-
bus Tigrides confodit. Si ad Aram plorave-
ris, Adverſarii tui non ridebunt. elebit
Chriſtus, quod adversùs te eſt chirographum,
& ſuffiget illud Cruci, ubi tu pro eo exco-
bid 1s. lendo affigeris. Feſtinemus ad reliqua. Judica-

.

Rer vegat. hat quoque Samuel Iſrazslem cunctis diebus vi-
an tæ ſux, & ibat per ſingulos annos circuiens Be-
TLues. thel, & Galgala, & Maſphat. Non modô
Xe“. accedentem ad ſe rejiciebat neminem, ſed
Sperior ipſe ad accefſuros accedebat, & circui-
H. bat, ut lites dirimeret, ut innocentes abſol-
. veret, ut reos plecteret. Revertebaturque in
Ibid. 7. Naimnatha. Ibi enim erat domus ejus, & ibi

judicabat Iſrazlem: Edificavit etiam ibi Al-
vißr riones are Domino. Judicabat circumeundo; &
necefßarie, quando in domum ſuam ſecedebat , tunc
omnes propenſius judicabat. Nuſquam inve-
nies non judicaſſe. Nimirum „ Judex ubi
ſit, Judex eſt, & ; vel cum dormit, ſi
aliud ſomniat quam Judicium, reus, non
Judex eſt. Et quidem vix ſemel lego Sa-
muslem hactenus Agnum ſacrificaſſe, ju-
Lires expe- dicaſſe verò nuſquàm non lego. Et judicabat
dienter. Iſrazëlem, in ſupra dictis locis. Rursus, Ibi
judicabat Iſrazlem. Uſqueadeò à judicio ceſ-
ſare non debet Judex, ut interdum ceſfſa-
re, quò judicet;, debeat à ſacrificio. Et
qualis victima, cùm pirata ſuſpenditur, blaſ-
Eeeleſiaßii phemus cæditur „ fur ligatur homicida con-
Ee AH ſoditur? Et ædificavit ibi Altare Domino. Ubi?
xze⸗. In domo ſua. Non hortos, non villas, non
1ihe. domos, ſed altare Samuél extruxit. Nec ſo-
aifciag. Dim extruxit Altare, ſed Domino extru-
Luxur. xit. Hoc eſt, non ſamæ ſuæ propagandæ;,
non familiæ decorandæ gratiâ, ſed ut Domi-
Kerlalagt. no litaretur 1 Edificavit etiam ibi Altate
paveriore.. Domino. Quid eſt ibi? Audi: Er ibi judica-
bat Iraëlem. Nimirùm princeps ſupientiſ-

Judex.

Judex. ſimus optimè norat, rarò Judicem non ege-
Palie, re purgatione. Ergo ut ſordes, quas in
tica . . 7 .
ver tribunah contrahere metuebat, inter ho-

ſüas expiaret, exædificavit Altare. Quan-
Eecliſßafti quam, ut verum fatear, Samuelis ſtructu-

i coro ra moles illa ruit excuſationum non excuſan-
adſint. . —*. . .
tium, ſed nutrientium acediam. Quare, poſt
Miſa menſem, vix ſacris operaris 2 Quia diſtineor
omi’ſta curarum mole. Num Judex es? Judex es Iſ-
raélis, ſed Iſraélem fortè non judicas. En
Sacerdotes Samuélem „ qui, ut ſocordiam torporém-
offeium due tuum umbone exuat prætextuum, ibi
divinum, extruit Aram, ubi tribunal erexerat. Ihi

enim erat domus ejus, & ibi judicabat H-
Spiritnalia pablem: Wadificavit etiam ibi Altare Domino.
cæteris non „ . 3 6.
paſthaben. Imô priùs lego Samuélem ſacrificaſſe, quam
da., judicaſſe: & antè idola exterminavit à po-
pulo, quàm hoſtes. 8. Ambroſius monet,
Serm. 20. ut fi Samuëélem piget imitari, imitemur
in Pſ. 18. ſaltem Serpentes.
Chriſtus retineatur. Nunc verô, ut vel ar-
ticulus unus conſervetur, caput exponitur.
Malumus non ſacrificare, quàm non vi-
ſitare. Ait Tertullianus in Apologetico „quòd,
ſi aut grando rueret, aut terra tremeret, ſta-
tim Chriſtiani raptabantur ad beſtias. Nunc

Oliva

Omnia exponantur, ut g

ſive grando ruat, ſive Iris coloretur, ſtatim
Chriſtus negligitur. Litare tædet, ſeu ad
carceres abducamur, ſeu ad theatra invite-
mur. Calceos nunquàm non induimus, Chri-
ſtum illicè exuimus. Neque dicas Eccleſia-
ſticam ditionem detrimentis ingentibus labe-
factandam, ſi Templo vacetur & victimis.
Videamus, quale detrimentum paſſa ſit Reſ-
publica Hebræorum ſub Samuële, cujus
ferrum non hoſtium hactenaùs ſanguine,
ſed victimarum duntaxat cruentatum eſt. Au-
di. Faéta eſt itaque manus Domini ſuper
Philiſthæos, cunbtis diebus Samuzlis. Et red-
ditæ ſunt urbes , quas tulerant Philiſthiim
ab IWraël IWrasli, ab Accaron uſque Geth.
En diſpendia, quæ ſuſtinet Reſpublica,
dùůùm Judex & Princeps ſacrificat. Fateor,
cùm vidiſſent Philiſthim diſtineri Judi=-
cem populi ad Aras, magiſque ſolicitum de
cultu Domini, quaàm de imperii finibus
infſurrexiſſe contrà Iſraelem. At Agnus cæ-
ſus à Samuéle cæcidit Leones. Caàm Namusl
offerret holocauſtum, Philiſthiim iniere præ-
lium contrà Irazl. Ità eſt. Sed vide, quam
non irridendus ſit, quâmque regnum di-
ripiendum non exponat, qui Aris inſtat:
Sequitur immediaté: Zuonuit autem Do-
minus fragore magno in die illa ſuper Phili-
Khiim, & eyxterruit eos, & cæſi ſunt à fe-
liis Irazël. Liceat hic pauliſper digredi ad
eorum comprimendas querimomias, qui O-
rationem, Religionémque, ut tentationum
illicium, & ſcaturiginem execrantur. Novi
tui cordis æſtus. Dùm in genua procum-
bo, non Cœlum reſero, ſed Orcum. Non
cum Jacob Angelos intueor defſcendentes;,
ſed Satanam, ut fulgur, exhorreo erum-
pentem. Quoties ad ſidera oculos erigo,
toties carbones deſolatorios meum in pe-
Qus congeſtos experior. Ità eſt: etiam Phi-
liſthiim irruere in Ifraéelem, cùm Agnus im-
molaretur. Verùm Dominus intonuit frago-
re magno, hoſtéſque compreſſit, cunctàâſque
Urbes ſuas Dei populus recepit. Etiam
Daniel, dàm orat, in lacum Leonum demiſ-
ſus eſt. Sed læſus non eſt, & hoſtes ejus
ſunt læſi. Noli timere, quicquid Orationis
causa in te irruerit, non vitam tibi aufe-
ret, ſed hoſtes. Noli pavere. Hoſtis, qui
ſuccreicit in hoſtia, non vincula elaborat,
ſed coronam; non diripit urbes, ſed reddit.
Si rationes ſubducas pugnæ tuæ, nullam in-
venies jacturam à te factam, duùm in ora-
tione concuſſus es. Nulla victima captivitatem
peperit litanti. Ex quo in religione te ipſum
Chriſto mactare coœpiſti, undique obſide-
ris? Exulta: his monſtris ex Ara erum-
pentibus, ſolus triumphus paratur. Acce-
damus ad nubeculam, quæ interponitur in-
ter ſplendores Samuelis. Factum eſt autem,

cuùm ſenuiſſet Namuöl, poſuit klios ſuos Judi- 1.

Eecleſiafti

ces ſuper Iſracl.. Et non ambulaverunt flii
illius in viis ejus : ſed declinaverunt poſt
avaritiamn. O luctum! Rogo vos, Caro &
Sanguis, deçlinate, & recedite, & fu-
ite à Sacerdotibus Dei Altiſſimi. Non
ſolus Heli deliquit in filis; ſed & Sa-
muél Sacerdos fidelis filhos habuit delin-
quentes. Periimus! Si adſint propinqui, vel
à Samuele provehuntur in Judices, qui
rei futuri ſunt. Illud autem dolorem tem-

perat; quòd tantummode cum ſemmille „
108

lbid. i9.

Ibid. r0.

Oratio nom
negligends
ob Tenta⸗

tiones.

Tentatio

non nocess

1. Reg. 8.
I.

einon eyvé⸗

hant affi⸗

nes.

pi ke
P Cectt
et huer.
1 am

en

m
T

o!

1, ſ,
Ms Adtn

Hummtn
Mmn 10
r, &
o
meel

Don
nn Orati
rbelet,
An, Re⸗
I Nririſl
in Uann,
u, n
tienen

l itn

ſein
ſer A
U
cet
le.
idint
t.
.)
gin
nek
Un.
Pbiigiir
e le
dehit
t Nn
nen l
etii
Agnue.
inieſe
vide, n
regnum 6
Ars in
alten .
ſhr
1 Cgrit
ias, l
t tentinn
antur. W
nni un
Orcun N,
Geenkena
choeteo a⸗
wlln ihn
meum üf
eim ki
dn Agr
tonun t⸗

lt, MAH

eceßtt. n.

E

Stromatum, Lib. X.

ſfilios ſuos ſibi ſubſtituit, hoc eſt, cùm judica-
re præ ſeniol totum Populum non poſſet,
Rer g", filios ſibi Judices in partem imperii fubro-
d. gavit. Quanquaàam nec hoc dici poteſt. Quo
mogdo enim præ ſenio judicare non potuit,
Z'm ani- qui deinceps majora egit longè ſenior? Non-
weun "e ne Regem deindè conſtituit? Nonne leges
Fei,er condidit regni? Nonne bella indixit 2 Re-
Enictutis: gem concidit? Saülem increpuit? Davidem un-
Xit? En quantùm valuit poſt multos annos;,
qui ſe imparem credidit judicando, ob ſene-
ctutem. Multa poſſumus, quæ nos non poſ-
1:boran. ſe autumamus. Jeremias prophetandi munus
dum. getrectat ob ætatem, & à Domino ſuper re-
T eni, Bh conſtituitur. Sara ridet „ cùm concep-
mmuſut. tura plædicitur: ſed, Iſaacum non modô
parit, ſed lactat. Zach ar'as nec Archange
lo credit prolem ei nuntianti: & Joannis
eſt Pater. Petrus „ cum nihil prendidiſſet
per totam noctem, momento uno nume-
rum piſcium concluſit innumerum. Lapillus
Piventum pugnaturus cum Coloſſo emittitur aà Monte.
i Quns non irriſiſſet proruentem in luctam?
Fadke⸗ Non modèô vicit, ſed, confracto ſimulacro,
Eccleſaſti. Mons factus eſt. Audiamus, & audeamus,
icßnens & nihil non valemus. Tu Samuel, qui
ihen: tribunal deſeris præ ſenio, nec mortuus de-
Dizntas ſines judicare; ſed umbra quoque tua Saü-
in ndieno: lem, quem expavit cùm viveret, perterre-
faciet redux è ſepulchro. Utinaàam Filios ju-
lii nſan. dicandos ,„ non veròô judicaturos advoca-
dum. res ad ſolium. Verùm, qui docuit ſuo-
rum exitio Sacerdotes retinere regni guber-
Eleſ ſi nacula vel in ſenio, eos quoque alienos eſ-
eNr. ſe debere aà propagando in poſteris princi-
bam. patu, fortiùs exemplo, quam verbo, edo-
„cuit. Nam cùm Ifraeélitæ poſtulaſſent, ut
naf. filios exauthoraret, & Regem ſibi præficerét:
natum ac. Pro filis quidem exuendis imperio, ne ver-
Srns e. bum quidem fecit; non ſe pro eis Vadem
ua omni. dedit, non accuſationes examinandas cen-
bus. ſuit, non repulit: tantuùm doluit, quòd con-
ſtitutam àa Domino Reipublicæ formam ne-
ee gligerent, & pro Deo, Regem ſibi depoſ-
ga. cerent imponendum. Diſplicuitque ſermo in
oculis Namu'lis, es quòd dixiſſennt, Da no-
ofieium bis Regem, ut judicet nos. Et oravit Na-
Tenen. muzël ad Dominum. Planè filius, imoò, &
hæres Orationis Samuel. Mira res. Popu-
lus rebellat, Seniores tumultuantur, Filii ab-
dicantur, Reſpublica labat, & , in tanta
rerum graviſſimarum tempeſtate, Samuél
orat. Quid, quæſo, domi præſtitit in no-
ctis ſilentio, qui inter fragores fulguran-
tis, & fulminantis populi Deo vacat? Et
nota: non ſe recepit domum, non didò
dolori ſuo indulſit, non amicorum colloquiis
eflerveſcentem delinivit mœrorem animi, ſed
ibbi, ubi tanto eum populus fulmine per-
eer culit „ orat: Quid „ quòd, cùm ſummo-
pere reprehendendam cenſeret inſanientis
Manißca. Populi ambitionem, ne verbulo quidem u-
Re no eos ſugillavit, ſed prius Dominum con-
el “ luluit, & tum de immanitate facinoris, &
euminm. inſaniæ commonuit Seniores. Dixit ita-
id 1e. que damuel omnia verba Domini ad popu-
lum, qui petierat à ſe Regem. Non modèͤ
Orationem ante Correctionem præmiſit,
ſed ea tantuùm dixit populo, quæ ſibi Do-
minus edixerat. Utinam quiſquis delinquen-
tes arguit, & oret prius, & ea proloquatur
tantuùm, quæ a Chriſto in oratione audie-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Senex fer-

vekt.

rit. Quis vero non ſtupeat, quòd, loquen Dei volun.
ti ſibi Domino, tam blandè opinionem ſuam ,.
de nen conſtituendo Rege ne aperuit qui-:
dem? Non Dominum in ſuam ſententiam
deflectere ſtuduit. Non populo ſubticuit,
quæ à Domino de Rege & regno accepe-, geg. 9.r.
rat. Feſtinemus. U inveniret Aſinas Jaiil iè Eccle-
& puer ejus, invenerunt puellas, & dixerunt Kkasticie
eis Num bic eſt videns? Quæ reſpondentes nne .
dixerunt illis: Hic eſt, ece ante te, feſtina nunc, Servorum
bodie enim venit in civitatem. Quia ſacrifi- miltitadi-
cium eſt hodiè populi in exxelſo. Duo animald-
vertas velim; alterum, quòd Judex totius Superior
Iſraélis, & Princeps in urbem advenerat adeò in vigilet.
ſine pompa & comitatu, ut antè Saülem in-
cederet, nec noſceretur. Alterum, quèd
in urbem advenerat, non ut ſpectaculis in-
terefſſet, non ut vectigalia indiceret, non Zelus ani-
ut corraderet pecuniam, ſed, ut ſacrifican- warum.
tibus adeſſet. Nolebat populum, ſe abſen- t,
te, litare. O virum omninòô ſingularem! ytanle.
Sequitur. Tulit autem Samusl lenticulam gligat.
olei, & effudit ſuper caput ejus, & deoſ- u. Reg. 0.
culatus eſt eum, & ait: Ecce unxit te Do-!
minus ſuper bareditatem ſuam in Princi- Confeſſarii
hbem. Ungit in Regem Saül; nec illi aut ſ e.
ſe, aut ſuos, aut ſua commendat, neque Sbi 4
ejus imperii ſe promotorem profitetur, ſed cogent.
tantùm ait: Unxit te Dominus. Vir pla-
nè ſui immemor, divinæque gloriæ appri-
mè ſtudioſus. Diſcant quæſo ii, qui cæte-
ros ad majora evehunt, non illos ſibi, ſed
Deo obſtringere, nihilque mercedis aut be- Digniwas
nevolentiæ exigere. Non enim dixit Saüli Sa- cofer:vda
muël: En mihi coronam debes; ideò, me- We, dloe
mento mei, cùm veneris in regnum. Duos fi- iirudinis.
lios meos tibi commendatos opto. Unxit, &
oſculatus eſt eum. Et effudit ſuper caput ejus Rirvio es
(ſcilicèt lenticulam olei) & oſculatus eſt eum. 4
Quare non prius oſculatur, & deindè ungit? nignitzs
Ne ex benevolentia videretur, ad inungendum eu conferi
eum, proceſſiſſe. Oſculum amoris pignus eſt. S, S.de
Non igitur amare debes & evehere, ſed prius
evehere, & tum amare. Ungatur is, quem Superior
Deus dixerit, & deindè ofſculis excipiatur. Naiobiviſ.
Alioquin timendum eſt, ne ſeratur impe- Rex pro-
rium, non Domini oraculis, ſed oſculis Sa- motos ſine
cerdotum; hoc eſt, ne evehatur, non is qui Weie
dignus, ſed is qui charus eſt. Antequàm Sauü-
lem evehas, amorem cohibe „ oſculum com- superior
prime. Cæcutit enim Amor, & feriendo Rr.
aptior eſt, quam coronando. Poſt unctio-
nem, quem unxeris, oſculare. Noli faſti- Rex non
dire, quem evexeris, ſed ama, ſed in- Ffaſtidiat
ſtrue, ſed mone. Nunc veròô rarò unctio- Pomer 4.
nem oſcula ſubſequuntur. Cur? quia præ-
ceſſerunt. Crede mihi, Non oſfculaberis ,
quem coronaſti, niſi antè inaugurationem oſ-
culis abſtinueris. Si enim Amor, & non
Ratio Aulicos evehet, citò te pudebit con-
ſilii tui, & calcabis, quem erexiſti. Quòd
ſi, ſemoto Amore, oleum effuderis, ſo-
là arbitrà Ratione, quem unxeris, non po-
teris non amare. Quis veròô non obſtupeſ-
cat, cùm videt Samuêëlem Domini mandatum
tam impigrè adimplentem, in tanta contra-
riarum rationum procellàa. Dixerat enim Do- Obedientie
minus ad eum ſe tranſmiflurum Virum, aca.
non modòè, quem ungeret' in Regem,
ſed, & quem noſſet populi futurum Redemp- i, Res. .
torem, hoſtibus profligatis. Et videt ante
ſe Agaſonem „ rudem, agreſtem, panno-
2 ſum:

Dgnitas
in digno.

Yelus ani:
marum ni-
hil quaærat.

196
ſum: Et nihilo minus non interrogat, an un-
quàm arma tractaverit, num militaverit ali-
quando, ſed eum conſeſtim ungit, & de Do-
mini prudentià, & veritate minimè dubius
1. Reg io. victorias ei ominatur. Et liberabis populum
1. ſuum de manibus inimicorum ejus. Quanquaàm
non miror ità loquentem nunc, cùm jam
&ö cum illo cœnaſſet, & aliquandia egiſ-
ſet cum eo. Fortè enim animadvertit in eo
Dei volun- agreſtem habitum, ſed animum bellicoſum:
ꝛati corfor- . 1.
mar:, müror, quèòd ſtatim ac eum vidit, cùm ad-
huc de illo hoc tantùm ſciret, quòd Pa-
Deiprovi tris aſinas quæreret, crediderit Domini pro-
Tenlie ne phetiam in eo implendam, inquiens: Et cu-
1. Reg. 9. Jus erunt optima quæque Iſra‿l * Noönne tibi,
20. & omni domui Patris tui? Non converſus ad
Dominum ait: Domine, Hic eſt, quem re-
gno deſtinaſti & triumphis? Nunquam in Se-
natu conſedit, ut ſceptro aſſueſceret, nun-
quàm acinacem eduxit, ut palmas meteret.
Itâne: Ab Aſinis ad ſolium? ex Agaſone Di-
ctator, imò & Triumphator? Ex ultima Tri-
bu, gentis Caput? Domine, & quis credet au-
ditui noſtro, quando, te dictante, tribui Ju-
da ſceptrum Jacob ſpopondit, & nunc poſtrema
tribuum Reges dat? Non hæc cogitavit, ſed
ſtatim Dei reveritus oraculum, ea credidit,
quæ naturæ vires omninò excedebant. Sanè
Ananias non tam facilè Chriſto credidit de
Paulo, ut de Saüle Samuéël. Siquidem,
AGH .r. cùm ei JESUsS dixiſſet: Quære in domo Ju-
dæ Naulum nomine Tarſenſem: Ecce enim orat.
Ibid. 12. Reſpondit: Domine, audivi à multis de viro
boc, quanta mala fecerit Sanctis tuis in Je-

Obedientia
eæ.

ruſalem. Ananias non credit Saulum orantem

jam, & domi quieſcentem aptum eſſe bap-
tiſmo, quamvis ad eum tranſmittatur à Chri-
ſto: Et Samuél non diffidit Sauli, Aſinas con-
ſectanti, & regnum & triumphum ominari.
Quid, quæſo, creditu incredibilius, Agaſo-
nem regnaturum & triumphaturum, an do-
mi orantem ad Eccleſiam transfugiſſe? Aſſu-
mens itaque damnäl Saülem, & puerum ejus,
introduxit eos in triclinium, & dedit eis lo-
Religioefß cum in capite esrum, qui fuerant invitati.
honorandi. Non vulgaris virtus palàm eos honorare,
ſuali. quos Dominus adhuc non extulit, ſed hono-
ze,, raturus tantùm eſt. Planè non niſi primarii
viri à Supremo Judice, & Sacerdote populi
invitati erant ad epulum. Hos inter advocare
quæritantem Aſinas, imò, & eis ipſum pro-
ferre, quòd tantùm de eo Dominus non vilia
prædixerit, ingentis eſt pectoris. At, in-
quies, noverat regnaturum. Et tu nönne au-
dis quotidié de Chriſti famulis in Eccleſia
Matth. 19. Prælegi : Nedebitis & vos ſuper ſedes duode-
m. oim, & nihilo minus quia pannoſos vides,
aifferens. quos prævides purpuratos „ calcas ut lu-
tum, declinas ut ſterquilinium. Sed eſto aſ-
ſumpſerit Saülem Samuël, quem regnatu-
rum noverat, Cur & puerum ejus aſſumit?
Ut docearis neminem à Vidente ſperni de-
bere, & ejuſdem eſſe debere apud Prophe-
tas conditionis regnaturum in Irael, & ca-
Frlices non lonem Agaſonis. Quèòd ſi mirati ſumus evo-
aimcran⸗ cantem ad convivium Aſinarum indagatorem,
Addulatio. Magis nunc miremur, è& ſua domo dimitten-
tem regnaturum. Vocavit Samuëél Saülem im
I. Reg. 9. ſolario dicens: Nurge, & dimittam te. Viden',
27. ut feſtinet domo pellere, quem jamjam un-
cturus in Regem eſt? Et quare non in domo
ſua Saülem unzit? Ne videlicèt cogeret eum

1 Keg. 9.
22.

Dien tas
erism ad-
venis con-
ferenda.

/

Oliva

ſui ſuæque domus memorem eſſe. Ungam te, Pigntz,
ſed nequaquàm domi meæ, ut non cogaris fa- Paesel
miliæ meæ recordari, cum recoles inauguratio- da, & cui.
nem tuam. Vel certè docere nos voluit, tam
alienum eſſe debere Sacerdotis animum à conſti-
tuendis Principibus, & principatibus inſtituen-
dis, ut etiam, eum, quem non in expilatorem,
ſed in liberatorem populi, non ambitione col- Eecleſagi.
luſtrandi ſtemmatis ſui, ſed reverentiâ divini 7o eve-
præcepti adimplendi, uncturus erat, domi un- .
gere non audeat. Exhorruit enimveròô ad Prin
cipis nomen verus Sacerdos, timuitque ne ſua Felicas
Domus fœdaretur, vel deſignati à Deo Ducis“Nie.
inauguratione. C⁴mque deſcenderet in extre-
ma parte civitatis, Samueël dixit ad Saul:
Dic puero, ut antecedat nos, & tranſeat. Un- lbid.
cturus Saülem in populi Ducem „quare jubet
eum dimittere puerum? Ut intelligeres, ſi ex Dignitas
Agaſone Rex fias, non eundem tibi eſſe debere 'n indigne.
imperii ſocium, & arcanorum participem, qui
in conſectandis conquirendiſque Aſinis colle-
ga fuit. Dic puero, ut antecedat nos. Ac ſi di-
cat; Quandiuù in epulo fuimus, excludi puerum Rer uos
non oportuit: nunc verò, quando de regnov"Vat.
agendum eſt, non is, qui tibi in præſepio ad-
hæſit, hærere debet in ſolio. Et hoc tibi ſignum, Reg. to
quia unxit te Deus in princivem. Cum abieris 2
hodiè à me, invenies duos viros juxtà ſepulehrum
Rachel. Mira Sacerdotis prudentia, quòd pri. AMwis me⸗
mum objicit deſignato à ſe, unctôque Princi- ie
pi, ſepulchrum eſt, & non cujuſcunque ſepul- non mutes
chrum, ſed Rachelis, quæ, dùm parit, perit,“.
eundémque docuit eſſe filium doloris & dex-
teræ. Hoc uno pharmaco obviàm eundum eſt
novæ felicitati. Solus cinis facit, ut oleo,
quo in Principem inungeris, ungaris, ſed non
maculeris. Non blandiendum novis Principi-
bus, ſed mors menti objicienda. Sed raros
habemus Samuéles, qui Ducibus ſepulchra
objectent, ideôque non raros & videmus, &
lugemus cum Samuéle Saüles; Qui tamen non
prophetant regno deſtinati, ſed blaſphe-
mant. Et deſcendes anté me in Galgala, (ego Ibid. 82.
quippe deſcendam ad te) ut offeras oblationem,
& immoles victimas pacificas: ſeptem diebus
expectabis, donec veniam ad te, & oſtendam ti-
bi, quid facias. Duæ hic gemmæ nitent, &
certant de fulgore cum Aſtris. Et primèò pamiliari.
quidem diſpice, quòd unctum à ſe Regem mre.
non convenit Samueél, niſi ut eum ad ſacrifi-dLarilas.
cia compellat. Non;, ut ei delatum à Domino Nelipiß
ſceptrum gratuletur, non, ut illius gratiam au- in Aula.
cupetur, ad eum vadit, ſed, ut litare eum do- „
ceat. Et quidem cùm ad Regemit, non aſcen- kested
dere ſe credit, ſed deſcendere. Ego quippe ctt.
deſcendam ad te. Sacerdos enim, quamvis re-
gnaturum conveniat, non aſcendit, & Re- Sacerdors.
gem adire non poteſt, quin deſcendat. Uſque .
adeò excelſa Sacerdotum dignitas eſt, ut ipſis Sarie
vel ipſa ſolii celſitudo vertatur in voraginem.
Vide, an deceat muliercularum concurſare Spirimmalis
domos Sacerdotem, & Marchionum aulæis ein zgre
adſtare, quando ſi Regem convenis, deſcen- rente.
dis. Porrò, quis ſatis Samuelis pietatem de- Miſſa e-
prædicet, qui eum, quem profligandis Philil- letranda.
thæis à Deo noverat deſtinatum, non Equos in-
ſcendere, non enſes educere, non ſagittas jace-
re, non ductare phalanges, non machinas admo- 4.
vere jubet, ſed hoſtias adolere? Ur offeras obla-
tionem. Noverat Vates peritiſſimus, trium- Ordo IJu-
phalem laurum enſe quidem meti, ſed thure &.
conſeri, in acie virere, ſed in aris pangi. Sed
quiare

Ordines
Sacri.

pelicitatis

1
n
Iali
c
gutkro
jei
en
fnll
mohr⸗
theano
n lan
chue
Clkoum
ene ſn
letad
Ee Ad ar
Kl,
Kunit:
(d
It, at
u
n e
Clin ui

c ſ

Werttur

den

ſin Krun

Kere
leli eni
d kllen
läühhmte

Nri line e
Eti e,. „
4 ie Nee

WKã 1

Anie
R penua; quare monet, ut ſeptem dies expectet? Itäne
Wrdn cui confe- imparatum improvidumque poſt diem alteram
n nade, in Regem ungit, & non niſi poſt dies ſep-
el tem permnittit;, ut immolet victimas? Ita eſt:
ſher Teſtatum quippe nobis eſſe voluit, cunctan-
lnen tiùs creandos eile Sacerdotes, quàm Reges,
nnra tardiuſque ad aras accedendum ut lites, quam
nie Secerdoes ad thronum, ut regnes. Quòd ſi à Deo electum,
une . à ſe inunctum, à Dei Spiritu jam afflatum,
tdalli Sandtiß. quem in ipſo itinere & immutandum in vi-
eri ma Eucha. TuImn alium, & cum Prophetis vaticinatu-
Dalnag ee, rum prædixerat, adhuc tamen dies ſeptem
enat. præſtolari jubet, nec niſi , ſe præſente „ho-
AN ſtias offerre ſinit: quà, rogo, audacià ad
nenl, immolandum Deo Patri Filium unigenitum
l à theatro proſilimus ad aras? Ergone perfu-
Cerciat ſum ſacro chriſmmate à Samuele arietem im-
lele ees molare non decet, antè ſeptimum diem; &
R delibutum Dianæ ſmigmate licebit Agnuin
ſisdet offerre ſine macula? IIIi à latere Samuelis non
n Aii licet ad aras accedere, & iſtis fas erit diſce-
uiſer dere ad aras à ſinu Mimæ? Immaturus ſacrifi-
m cio Saul, poſtquam diù in Vatum choro pro-
DH phetavit: & aptus erit ſacrificio, qui inter
B Comœdos & ſimias & Ppfſaltrias aut diù deli-
ſon ravit, aut ſemper? O Samuelis aurea planè
en an ſæcula, quando citius Regnum deferebatur,
hin quam Sacerdotium: quando differebatur à ſa-
Kmhük; crificio, qui evehebatur ad ſolium: quando nec
kineſt prophetantibus Principibus licebat ad aras ac-
uncken⸗ cedere, niſi longà temporis moràâ expiarentur!
leun ſk Nunc una penè dies & hora una eoſdem ſpe-
lonbi ctat præcinctos Tympaniſtris, & cinctos Levi-
n auni Pid. i9. tis. Sequitur. Vos autem hodié projeciſtis Deum
itut veſtrum. Sic ait ad populum, cum jam datu-
Gnn,il emie Fus eſſet ſortes pro Rege. In qua re notandum,

ecte An- quod nunquam aut ſe, aut filios ſuos abjectos
bitisne ca- 1 . . 4
ner. conqueritur: ſed illud dolet, non quòôd ſe, ſed
quòd Deum abjecerint Regis deſiderio. Lo-
1. Reg. 12. Jimini de me corxàm Domino, & coràm Chriſto
. ejus, utrum bovem cujuſquam tulerim. Expen-

damus, & quid agat, & quando. Subjicit ſe

ri Di

4 .
Gchlali rr de. Cenſuræ omnis omninò populi, & cenſuram
ru Alltimn tiensdiſ- non ſoluùm tolerat, ſed exigit jurejurando.
en kh . uam ſi exegiſſet, vel antequàm Regem re-
6Anle⸗ Mort ea. nuntiaſſet, vel antequam clarus victoriis Saul
me hiem ion ſtu. Ommnes omninò ſibi devinxiſſet, non ita mirum
ri. Er inn eſſet: ſed tunc ſe ommium linguis expoſuit,
niE N, cum & Saül ſummo omnium plauſu Rex eſſet
emn Adl ENeg. u. conclamatus, & ipſe vel ſperni poterat, tum
tumDong Conßnari Qud Senex eſſet, tum quòd jam Deus Regi
us grins d præſtò erat in bello, vel etiam odio haberi,
lmunemnt liat, quòd paulò antè eos, pro expetito Rege more
ni,mir, Nationum regnaturo, vehementiſſimè arguiſſet.

Swperio Ergo argui vult, cùm Principatum exuit, cuùm
e eis nec prodeſſe poteſt tam Senex, nec debet,
nes. florente Rege tam egregio, & quod magis
mirandum, cum omnium contrà ſe animos ir-
des. n. ritaſſet. Ei nune Rex graditur ante vos: ego
autem ſenui, & incanui: porrò filii mei vobiſcum
Senes eox. Jnt : Iidque converſatus coràm vobis ab adoleſ-
retionem centia mea uſque ad hanc diem, ecce præſtöô ſum.
Pient. Loquimini de me coràm Domino. Habetis Re-
gem, qui vos tueatur: ego jam ſenui, undè
nec ſperare jam, nec timere aliquid à me po-
teſtis. Filii porrò mei non ſupra vos, ſed vo-
diſcum ſunt, excluſi principatu, ideòque loqui
liberè debetis. Denique vel infantiam ſuam
eis ob'icit lacerandam. Invocabo Dominum, &

Idid. 27. El⸗
dahit voces & pluvias: & ſcietis, & videbitis,

Cnm⸗ En:sio detia grande malum feceritis vobis in conſpe-
ſee 8 bera. Su Domini, petentes ſiper vos Regem. O cor-
b 5 Ethicæ Cimment. Tom. V.

9
—

Stromatum, Lib. X. 197

rigendi libertatem! Coràm Rege, & quidem Correbtio 4
jam confirmato, & apto victoriis, & ab om- V.
nibus univerſim excepto cum ingenti plaufu,
de petito Rege Iſraelem coarguit, & quod mi-
rere, tunc eos acriter reprehendit, cùm de eo
nullus obloqui auſus eſt. Ergo benevolentiâ
populi de ſe non obloquentis, ſed clamantis,
Non es calummniatus nos, neque oppreſſiſti. Tantâ lbid. 4.
laude minimè delinitus, nec Regis præſentia
territus, eos arguit & quidem acriter, nec vo- Superier
ce tantùm, ſed etiam tonitru, ſegetumque dif- aczat e⸗
pendio, de crimine, cui jam medicina parari ² Let:
non poterat. Uſque adeò nunquàm omitti Cor- giuperior
rectio debet à Sacerdote, ſi tamen non He- monitorem
hi, ſed Samuel eſt. Verùm, qui ità eos repre- .
hendit, ſe priùs eorum reprehenſioni ſubdide- din cupit.
rat, & cùm à nullo reprehenſus eſſet, tumenim-
veròô candore ſpectabilis innocentiæ ad arguen- Sane
dum proſiliit. Et dixit univerſus populus ad Ja-
mu'lem: Ora pro ſervis tuis ad Dominum Deum bid. 19.
tuum, ut non moriamur; addidimus enim uni-
verſis peccatis noſtris malum, ut peteremus nobis Excmuni-
Regem. Mira res, ob pluviam unius diei veri u me Ke.
ti, ne meſſis ſterneretur & periret, pœnitet eos juriſdictio
Regis; qui ſemel jam Philiſthæos fuderat, & Zud razion
cui Dominus triumphum promiſerat de univer- er lebeek.
ſis hoſtibus: Et cùm minaretur Samuêël non Temtora-
unius anni meſſem, ſed agros, & oliveta, lia non eæ-
& greges, & filios à Rege direptum iri, per- Plenrt.
ſtitere in poſtulatione ſua, malueruntque ſua p ; jt.
exponere, quam Rege carere, quem neſcie- najam ex-
bant, ſtrenuuſne futurus efſet, an imbellis. Ità- pen
ne Regem faſtiditis triumphaturum & trium- Wbre,
phantem tinore meſſis, & fundorum jactur, ferenda-
non recuſatis Regem depoſcere incertæ in-
dolis & fortunæ? Nimirum Concupiſcentia, ahßt an
dùm cupit, caligat & fervet, cùm verò Op- audnemur.
tatis fruitur, faſtidio laborat, non cæcitate. cogntio
Tu verô, qui ſublimis in ſolio aſſides, diſpi- as,
ce, quàm minim ſint pretii plauſus populi & ſaus
amor. Poſtquam Ifraéli & mihtavit & vicit Meriifira-
Saül, poſthabetur meſli unius anni, utque hor- r Hio-
deum non pereat, Regem projicit. Sequitur.
Ahbſit autem à me hoc peccatum in Dominum, ut Ibid. 23.
ceſſem orare pro vobis. Pro quibus orat? pro iis, es
qui & illum abjecerant, & filios ejus exue- re, 8-
rant Præfecturâ, inſuper & Regem extorſerant
contra ejus & Domini conſilium. Verùm hic Pigaitas
de Samusle libet aliquantulum conqueri. inſelix.
Cuùm Regem poſtulaſſent, quare verbis, pre- z
cibus, oratione, minis eos a peſſimo conſilio Dilectio.
revocare ſtuduit incaſsum? Planè ſi voces in
fulmina,; & preces in procellas convertiſſet, S&reri⸗as
ut eos terruit creato jam Rege;, ita à creatio- Sn
ne Regis conterruiſlet. Quandià verbis egit,
ſpretus eſt: Noluit autem populus audire vocem 1. Reg 8.
Samu'zlis, ſed dixerunt: Nequaquàm: Rex enim ².
erit ſuper nos. At cùm, omiſſis adhortationi-
bus, portentis agere Ccœpit & eluvionibus: Ti- 1. Rog. 1n.
muit omnis populus nimis Dominum & Samue- 19. 5. 1.
lem, & dixit.. . Addidimus univerſis peccatis
noſtris malum, ut peteremus nobis Regem. Pror- Correctio
sus Compunctio non verbis ſeritur, ſed ver- ee:
beribus. Ignoſcat tibi, Samuel, Dominus. Z ⸗lus ob
Si tonitru devocaſſes è& coœlo, extincta illicò el- ſerranmiiæ.
ſet Ambitio non regnandi, ſed regni in po-
pulo. Dixitque SNamuel ad Saiul: Nulté egiſti, 1. Reg 13.
nec cuſtodiſti mandata Domini Dei tui. Atten- 15
damus acrimoniam cofrectionis, & ſtupea- Prorr A.
mus. Non impetu zbreptus Samuël hæc ef- grudensz.
futüt, ſed cùm prius & anſam præbuiſſet e ior
.. . . — audiat ex:
Saüli excuſandi ſcelus ſuum, & ille validiſſi- egjarioner.

R 2 mis

198 G

mis & humillimis rationibus flagitium obtexe-
rat ſuum, oſtendendo quòd neceſſitate com-
Se veritas. ſacrifici leri lus 1
pulſus ſacrificium obtulerit, ne populus in tam
zußiie ancipiti imminemtium hoſtium diſcrimine dila-
iam in beretur. Nihilo minùs Samuêël, quanquam

Magnates. Saul illi obviam proceſſiſſet, Regis nec obſe-

quio flexus, nec excuſatione, eum & ſtultitiæ
acceptio. arguit, & inflicti à Domino ſupplicii mo-
1. Reg. 13. nuit, dicens: Nequaquàm regnum tuum ul-
14. trà conſurget. Nota Sacerdotis fortitudinem.
Nathan Regem pientiſſimum alloquebatur,
& ex imperio Domini illum monebat: ta-
men, quam lentè illi & ſcelus, & ſupplicium
retexit! Samuël verò à Deo nequaquam tranſ-
miſſus, Regem ſui amantiſſimum alloquitur,
ferocem, armatum, ſtipatumque militibus,
quorum gratiâ ſacrificaverat, qui non libidi-
ne, ſed metu peccaverat, cujus robore maxi-
mè tunc omnes indigebant, cùm undique pa-
rati ad bellum Philiſthæi fremerent in Ifraelem:
nibilo minùs occurrenti ſibi, coronato, armato,
victori, victuro, non libidine, ſed ſuſpicione
lapſo, ſcelus exprobrat amariſſimis verbis, &
regno excidiſſe, & jam deſignatum imperii
ſucceſſorem impavidus, & implacabilis con-
teſtatur non clam, ſed publicè. Eadem ferè in-
venies in Samuêle arguente Saülem ovantem,
Reg. 15. & revertentem ex Amalec. Vide ibi: Et non
vidit Samuzl ultrà Saul uſque ad diem mortis
confeſſari ſuæ. Verumtamen lugebat Samuel Saülem. Bis
at: . tantùm peccaverat Saul, & Samuél omninò
andi er- 6
gà Reciai. Teceſſit ab eo. Profectò Samuél non es, ſi ſep-
vos. ties & ſeptuagies ſepties in eadem relaben-
tenm & convenis, & illi adblandiris. At Domi-
Far ar, nus quadraginta annis proximus fuit generatio-
Rem ſzele- ni aberranti. Erravit, ſed non uno ffagitii ge-
rapejores. nere. Semel cepas eſuriit, ſemel commixtus
eſt Gentibus, non ſemper initiatus eſt popu-
lus Beelphegor. Saül verò bis Domini & Sa-
muëlis mandatum violavit. Neſcio, an in
Scriptura hactens legerim iiſdem ſæpius ſce-
leribus implicato Dominum hoſtiis reconcilia-
tum. Horret animus ea nunc proſequi, quæ
1. Reg.16 Conſequuntur. Dixitque Dominus ad Samuéë-
2. lem : Veni ut mittam te ad Iſai Bethlekemi-
elie nan tem: providi enim in filiis ejus mihi Regem.
Et ait Samuël: Quomodo vadam? Audiet enim

Perſonaru

Correctio
libera.

Homines
nontimidi. Saiul, & interſiciet me. Itäne? Senex timet mo-
ri? Timet Saulem procul ab eo, qui coràm eo
tanta in eum dixit? De novo Rege;, inquies,
agitur. Quid? Noönne diſertiſſimis id ei verbis
impavidus nuntiavit, cùm ait: Quæſivit Domi-
x. Reg 8. nus ſibi virum juxtà cor ſuum. Et rursus:
1. Reg. 15. Nidit Dominus regnum Irasl à te bodieé, .
28. tradidit illud proximo tuo meliori te. Undè er-
go pavor tantus? Nimirum, ex longo tempore
deſierat Samuél videre Saul. Porrò Principum
majeſtas abſenti terrorem incutit, quæ intuen-
Ss. Mar. ti vileſcit. Toties Saülem Samuél & ſprevit,
S & arguit, quoties & vidit: Ut videre eum
zyris viam deſiit „ revereri coœpit; quèòd Dignitas illis om-
nu eman. nia poſſe videatur, qui eam non vident. O
. ſi eos tractares, quos revereris ut Deos, ride-
res interdum, quos ſuſpicis. Exclamares cum
Dan. 1a,.6. Daniele: Me intrinſecus luteus eſt, & forinſe-
Supelor oies æreus, ueque comedit aliquando. Vel Sa-
etſa muêli grandeſcit imperantis Saülis authoritas;,
nen ſe ul- ex quo in ſua cella dilituit, quam non ſe-
eiſcatur. Mel in aula deſpexerat, & protriverat. Utinàam
lugentibus Monachis non plùs ſapiat inanis Du-

Sanitas non
nimis cu-

randa.

Mors non
timenda.

cat, cum fulgor, quam famulantibus Aulicis. Hoc
alz pee. ſcie quod Samueél, quamdi non delituit nec
cent.

Oliva

luxit, Saülem timere coëgit, quem modèò ti- Zeha erg
met. Niſi malimus dicere, non ſibi Samuë- berſe. aio.
lem, ſed Saüli timuiſſe: timuit enim; ne inex- rs.
piabili ſacrilegio obſtringeretur, ſi in ſe gla- mi: ;
dium vertiſſet. Ideò mori timuit, non vitæ cu- .
piditate, ſed metu novi criminis in Rege. II.
lud tamen Semibus indicare non vereor, Non hariuiax.
ità ſibi de præterita aut conſtantia, aut ſan- 8
ctitate blandiri debere, ut calcaturos ea ſe S, naſt
ſperent in ſenio, quæ juvenes deſpexere. De- a.
crepitus enim Samuêl timet mori, Davidem
uncturus, qui Senex vivere neglexit, Saülem
abdicaturus. Audiet enim Sauül, & interficiet i. Reg. 16.
me. Quanquàm, ſi mea rogetur ſententia, *
non pavidum, ſed providum appellandum,
exiſtimandmque cenſuerim Samuélem. Ete-
nim, quandiù corrigere debuit, Saülem non
timuit, nec mori recuſavit: tunc mortem Lali poſ.
expavit, cùm, jam regnante Sauüle, juſſus eſt ſunt opti.
adminiſtrationi ſe regni inſerere, & alium 7.
excitare ad imperium. Noluiſſet Sacerdos & Diffdemis
Vates cadere, ungendo ſuprà Regem ahium Iu.
Regem, qui cadere Regem, arguendo, non„
timuit. Docuit nos Propheta ſanctiſſimus, vix, Nliaſe
Deo jubente, licere Prophetis de mutatione
Principum agere: quique debent concionando Religioß
ultrôò ruere in Reges, & in haſtas irruere; poſ- voo Rant,
ſunt vel Deo deleganti ſe ad innovanda re- eitce.
gna reſpondere cunctabundi: Quomodo va-
dum Porrò Obedientiam Samuelis vel inter bid.
mortis diſcrimina animadverte. Cùm enim Zelus ani-
dixiſſet ipſe Deo, Audiet Saul, & interficiet me. marum ni.
Dominus nequaquàm eum omni mortis metu S
palam liberavit, ſed tantimm ei indixit , ut vi. oa4*
tulum tolleret, & ex filiis Iſai ungeret, quem
deſignaſſet. Paruit illicò Samuel, nec dixit Oledientl
Deo, Domine audiſti, quid dixerim? Saul in- urana.
terficiet me. Occidam, an non occidam? Nam
vitulus hoſtia eſt, non ſcutum; cultros pro-
vocat, non arcet. Apertè dic, Non te occi-
det. Ivit nihil cunétatus, & adeòô tenax obe-
dientiæ fuit, ut tum vituli immolatione, tum
luſtratione filiorum Iſai in veſperam producto
jam die, prandere noluerit, antequam Domi-

Sener fer⸗
Veat.

ni mandatum compleſſet. Mitte, & adduc bid. 1.

eum : nec enim diſcumbemus priuſqum huc ille
veniat. Quam ſapientior Adamo Samuel. II-
le ut epularetur, non paruit: iſte, ut obe-
diat, non manducat. Alium nempè ei cibum
pietas parabat, Dei nempè voluntate pro eſ-
carum voluptate ſaginabatur. Tulit ergo Ja- ſpid, 13.
muel cornu olei, & unxit eum in medio fratrum
ejus: & directus eſt Spiritus Domini à die illa Caſßitens
in David, & deinceps, ſurgénſque Samusl abiit ura-
in Ramatha. Et quare, poſtiquam eum unxit, iari.
non oſculatus eſt eum, ſicuti oſculatus eſt tas cam
Saülem? Audi: Erat autem rufus, & pulcher huers.
aſpectu, decorâque facie. Maluit aliquid detra- l in.
here de rituum conſuetudine Sanctus Vates, Zelus mi-
quam pudori ſuo impudentiæ notam adſpergere. mzum
Ergo nec Senex, nec Samuél audet attinge-Gutu.

re Davidem in medio fratrum conſiſtentem, Mdafis.

dùm eum ſacro inungit chriſmate, quia de- Zirecun-
corâ eſt facie: & tu, qui nec Senex, nec Sa- dia.
muël es, nec cum Davide paſtore, ſed cum Circaem e
Abſalone agis nympharum delicio; intelligas, Srznde
quàm cautè agendum ſit, ut caſtè agas. T imuit du necs
pudicus Senex, ne dùm regni oleo Adoleſcen- ſania.
tem perfundit, oleo ipſe peccatorum impin- „eme en
guatus, Reges creet, lervus ipſe ſceleris fiat. n.
Imòô, qui Saülem inunckturus puerum ejus an-
tecedere juſſit, & clancalùm eum perunxit;
. Davidem

yte
Ml
cd
ir ul
ztek
at
nuce
C
We,
4 1
nte qn
Pnuers
ciz in
econ
umn, 6
al drb
ecbele
ſntht,
lail:
Gikotin)
r e Kn
en mit,
de Ae⸗

4

Emmun4
an Muate
. tu foll

eonad 4
lmtues,
intrt eh
1 Er uu⸗

bir inter
A ſpp
uilit ei on
A
An har
iſet, L.
hcoint⸗
iiigk⸗
umnhen

he nn
de
Elgiih,
encho, n
lm,
Mutadtr
Conctonat,
rveteite
Dorenit,
Cionnli
Els ee
iſuiffiter

i morim
ndixt,ei

Ccidan e
Culnn
Nen
led keut
nohtie
etan l
egoim e
ne, O,
iſe, uſ
Puotre i⸗
Tult au

WH

Stromatum, Lib. X.

Davidem in medio fratrum unxit, & arca-
num;, quod malè ſylvis credebatur, coràm in-
vidis & reprobis, & repudiatis fratribus palam
agit, malens vitam ſuam, quam aut famam,
aut pudicitiam periclitari. Quid, quòd nec
ibi ſubſtitiſſe fertur, ſed abuſſe; qui tamen
paulò ante pranſurum ſe, poſt ejus adventum,
ſpoponderat. Imò nec ſuper Davidem Domi-
num conſuluit, ſed ſilenti Dominus dixit:
bid. Durge, unge eum, ipſe eſt enim. Timuit, ne vi-
J deretur fulgori vultus ejus aliquid detuliſſe,
ſi fortè quæreret, an foret ipſe, quem regno
deſtinaverat. O utinàm parciùs laudaremus,
cautiùs initiaremus, caſtius deſereremus quos
facies commendat. Pulchrior eſſet fama Sacer-
dotum, ſi parciùs decoros miraretur: quæ
procul dubio non poteſt non eſſe fœda, ſi cum
foœdis eſſe non poteſt. Sequitur. David autem
1. Reg. 19. fugiens, ſalvatus eſt, & venit ad Samusl in
9. Ramatha, & nuntiavit ei omnia, quæ fecerat
Kulzcifidi. ſibi Nail G abierunt ipſe & Samus! „ & mo-
rati ſunt in Najoth. Quot micant in cœlo ſidera,
Amiciia tot hic Samuël virtutibus emicat. Cùm Davi-
um dem unxit, ab eo receſſit: eum veròô excipit,
Julieidi eique adhæret, cuùm fugit. Ergo ſi Samuel es,
miſi evi- regnaturum devitas Davidem, recipis exulan-
päüind. tem. Mira res, refugit regno deſtinatum, &
Familiori. & Tegia profugum compleclitur. Impavidum
tas cum ſa- expavit, & trementem non timet. Verbo,
cularibus evectum ad ſolium Davidem Samuél deſeruit,
eceke. ejectum à Rege amplexatur. Uſque adeòô, ſi
Zelus ani. Propheta es, Sidus eſſe debes vel Iris, ut vel
merxm in. in umbris effulgeas, vel inter procellas oria-
5feres. ris. Et quidem exprobrare potuiſſet Davidi
Samuél, ſiccine, bone Vir? Exul ad me venis,
non triumphator. Mei recordaris, non cùm
Goliam obtruncas, ſed, cùm quæreris obtrun-
candus? Cur te errantem recipiam, qui me,
duùm vinceres, neglexiſti? Non hæc exprobra-
vit, ſed eum & excepit, & deduxit. Porròô
animadverte, quòd non ad pompam Samuél
eftie. ſeceſſerat ſuam in domum ab Aula. Quod ex eo
cli amor Conjici poteſt, quòd ne quidem ſciebat ſimulta-
deſoicit ru. tes, quæ inter Davidem & Saülem intercede-
more, bant, lippis atque tonſoribus decantatas. Et
Vlgna⸗ nuntiavit ei omnia, quæ fecerat hibi SWaul. Non
verus non aliqua, hoc eſt, quæ noviilimè acciderant,
reſciat, aus ſed omnia narravit, omnia neſcienti. Saülem
e,, abdicaverat, Davidem initiaverat, & tamen
vir, qui uique ad ſenectutem Iraeli præfuerat,
'gue “. tantorum Ducum nec ærumnas, nec flagitia reſ-
curioſitas ciebat. Hoc tandem latére eſt. Non ſolàm
vane, neſcire non potes cujuſvis tabernæ rixas &
Eielſaſti, nuptias, ſed neſcire debes & Gigantum oc-

ci veri non 8 , 5.
heimmiſ. Caſus, & Micholis nuptias, & Saulis œæſirum,

Religiaſus
ix aula.

Charitas
fraterna.

Rumores.
curæ ſu-

cesmrelus & Davidis tum luctam, tum fugam. Quid ve-

iti. rd egit, cum Davidem excepit? Audi: Miſit
Ibid 20. ergo dauil lIictores, ut raperent David: qui, cum
SEama. vidiſent uneum Prophetarum vaticinantium,
cgaree. G& Samuslem Rantem ſuper eos, fattus eſt &
gene ge. Wiritus Domini in illis, & Prophetare perunt
miualu. etiam ipſi. Fugerat à Saüle David, inops
conſilii & opis: Samueél eum excipit. Quid
expectas? Credes eum inſtruere cœpiſſe de co-
gendo exercitu in Socerum, Ducum deſcripſiſ-
ſe catalogum, undè arma corrogaret, & anno-
Goſtari nam admonuit. Scilicèt. His indigebat Da-
. vich, ſed de his Samuél non agebat. Duxit
Religiaſu Uumn inter Vates, & pfallere cœperunt ac
in aus, Prophetare. Omnia tempus habent, inquies.

Perſecutio⸗
num reme.
dium,

Wtee, Erit pfallendi tempus, nunc tempus eſt conſu-
. ₰ . X
olinu. lendli profugo. Falleris. In domo, non raròô,

199

etiam Prophetæ, omnia tempus habent, hym-
nis exceptis, quibus omne devotum eſt tem-
pus. Samueél etiam cum milite, & Rege, & exu-
le ſtatim de Deo loquitur. Quid, quòd nec
adventantibus regiis lictoribus à Dei laudibus
ceſſant. Et quantus, rogo, ardor prophetantium
fuit, quando ipſi ſatellites prophetare coguntur!
Rursùs alii & alii tranſmiſſi ſunt, & omnes
ardore ſermonum Dei correpti, ex lictoribus
evaſere Prophetæ. Ad extremum Saül ipſe
advenit, & ex hoſte Vates effectus, minas ver-
tit in pſalmos, & lanceam conflavit in lyram.
Undè & exivit proverbium: Num & Saul inter Ibid. 24.
PFrophetas? Ergo Propheta nec cum exule, nec
cum imperante, nec cum lictoribus de regno-
rum jure, ſed de Deo agit; cogitque coram
ſe &ũ parricidium anhelantem, & mortem
expaventem, & nectentes vincula propheta-
re. Porrò Saül, qui & Samuslem, & Davidem,
ſi de regno diſſeruiſſent, forſitan obtruncaſſet,
de Deo prophetantes reveritus, regreſſus eſt
ſine cæde. Notandum autem eſt, quòd Samuel,
cùm Davidem recepit, digreſſus de Ramatha
venit in Najoth. Quanquam enim de rebus tan- Familiari-
tùm coœleſtibus acturus cum profugo eſſet, in- enas.
tellexit tamen tantum apud ſe hoſpitem eſſe bus
non poſſe, ſine adventantium ſeu hoſtium, ſeu
fœderatorum tumultu. Ergo turbare noluit do- re.
mus ſuæ tranquillitatem, in qua Vates nutrie- Hisndia,
bat, vel Davidis hoſpitio. Prophetare cum nec cum
David non renuit, ſed procul à domo. Fa- Pn
teor, Non placet tam frequens Principum ac-
ceſſus ad Monaſteria. Quanquam enim de Deo
agant, videntur mihi Seraphim propiores, quam
Prophetis: ad illorum quippè vocem procla-
mantium Nanctus, Nandtus, JSanctus, cardines IIa. 6. 3.
mundi, Iſaid teſte, ſunt commoti. Ita Magna-
tes, prius quam de Deo loquantur nobiſcum,
domum aà fundamentis dimovent ,patent val-
væ, irrumpunt aulici, atria perſtrepunt. Tu

quoque, qui Samuelem in ſcena exhibes, an-

tequam Saülem in Vatem vertas, ex Propheta
in Poëtam portentosè convertéris. Hæc veròô
ſuprema Samuelis virtus in divimis literis
commemoratur. Poſt hæc verò funus tantum
ejus recenſetur, & poſt funus prophetia. Mor- 1. Reg. 25-
tuus eſt autem Samuzl, & congregatus eſt uni- .
verſus Iraël, & planxerunt eum, & ſepelierunt
ezum in domo ſua in Ramatha. Rarò ſummus Sa-
cerdos deploratur in funere. Qui arguendi li-
bertatem, quam vivus retinuerat conſtantiſſi-
mè, vel mortuus retinuit. Namue! „ inquit S. Ser. 2. Je
Zeno, mortis jam lege diſpunctus Sauli ad con- Arcadio
ulta reſpondit, liberiuſque canit mortuus, qudm c,esio
canere conſueverat vivus. Excitatus enim à Py- libers.
thonifſia ex Zenone, aliiſque nonnullis perpau-
cis, Saüli ait: Quid interrogas me, cuùm Domi- 1. Reg. 28.
nus receſſerit à te... Non obediſti voci Domini, ce
neque ſeciſti iram furors ejus in Amalec. Pid. 18.
Ergo vita eum priùs defecit, quam arguendi

libertas. Uſque adeò pudere debet Conciona- Tlento-

tores ſocordiæ ſuæ, qui canes muti ſunt, latrare tum uſus.

valentes quidem, ſed nolentes, otiümque ſuum

animarum jacturâ redimere, imò funeſtare, non Zelus ani-

marum ne-

reformidant. Samuél verbum Domini annun- giectus.

tiat, etiam è ſepulchro: & vos rubentibus
buccis ſedetis totà die, ſubvertentes legem Con⸗io ſi
Domini proclamantis, Clama, ne ceſſes. Cla- Ila. 78 1.
mor Sodomorum fœetus eſt ſilentii veſtri. In-
fernus diducit os ſuum, dum vos clauditis ora Zelus ob.
veſtra. Pateat, quæſo, veſtrum os, ut cœlum ſervantia.
pateat. Quot non emittitis verba, tot animæ
. 4 pPereunt.

200

pereunt. Ergône Samuél ad unius veneficæ
ſuſurrum evigilat & ſepulchro, ut Saülem mo-

Severitas at. P. . . . a.
negleéts. ſuſpiria non ſurgetis & ſtratis veſtris, ut Nini-

ven ploraturam ab everſione ſervetis? Pudeat
Eccleſiæ Prophetas nec pares eſſe cineri Pro-
1. Reg 28. phetarum. Ouia non obediſti voci Domini,
18. neque feciſti iram furoris ejus in Amalec,
ideircò quod pateris, fecit tibi Dominus bhodisè.
„ H Toties peccaverat Saul, & de nullo ejus ſce-
ens, lere Samuéël meminit, niſi de non deleto Ama-
lec; pro quo piaculo & ingemuerat, & ti-
muerat, & humiliaverat ſe Sacerdoti, & Do-
mino ſacrificaverat, quod ab illo præſtitum
non legimus in aliis à ſe patratis delictis.
Quare, obſecro, in hoc ſcelus tam implaca-
bilis Samuël, & cùm viveret, & poſt funus?
1. Rcg. 15. Audi: Hæc dicit Dominus exercituum: Recen-
2. ſui quæcunque fecit Amalec Iraëli, quomodò
reſtitit ei in via, cum aſcenderet de oypto.
Nunc ergo vade, & percute Amalec, & demo-
lire univerſa ejus, non parcas ei. Metuenda
ſanè ſententia in eos, qui impedimento ſunt
filiis Iſfrael, fugientibus ex Ægypto. Et no-
ta, quòd Amaleeitæ non erant Æggyptii, &
nihilo minus obſtabant recedentibus ex Ægyp-
to. Sunt plerique, qui nec Ægyptum inco-
lunt, nec Jeruſalem, ſed medii ſunt inter
Jordanem, & Nilum. Hi maximè obſtant
conſiliarii ſecedentibus in Palæſtinam. Nec impii ſunt,
impii. nec pii; non fornicantur, ſed nec pfal-
Iunt, Hoſtes tum ſuperſtitionum, tum reli-
ebiss gionum. Hi & obſtinatins, & potentius vo-
xia. catos à Deo retardant. Barbati enim, &
Ryzgzeni paludati; mel in ore, aconitum in corde
geſtant, oracula fundunt aurea, ut luteos
Religions reddant, quos Deus elaborat in gemmas.
beſßtes. Clamant : Deo ubique ſervitur. Domini
Plal: 23. ¹. ſt terra, & plenitudo ejus. Non in ſola
Palæſtina palmæ ſuccreſcunt; creſcunt & in
gypto. Job in terra Hus Patriarchas æ-
quavit. Joſeph, dum frumenta coacervat,
Deo militat. Eſther immaculata floruit in-
ter ſceptra, & in toro Aſſueri, Choro adfuit
Prophetarum. Iſraël & in Æägypto „Se in E-
remo fornicatus eſt. Sanè, ſed ibi impunè,
hic verò cruore, & funere ſcelus expiavit.
His ſibilis peſſimi Amalecitæ Iſraelem, vel
retrahunt in éÆgyptum, vel ad Jordanem
properantem retardant. Sciant hi, ex £Æ-
gyptiis non omnes aquis ſubmerſos, ſed
Pharaonem tantùm cum curribus, & equiti-
bus. Amalecitarum verò nemo evaſit, non
infans, non ſenex, non pecus, non ſupel-
lex: omnia ignis abſumpſit. Et ſi quem dia-
dematis reverentia gladio ſubduxit, Sacerdo-
talis zelus ſecuri ſubjecit, & in fruſta conci-
dit. Ergo, ſi filios Iſraél ab itinere retardave-
ris, gravius punieris, quàm Pharao. Et ſi
tibi Saul parcet, non tibi parcet, ſed ſe dam-
nabit; tibi enim culter, ſuus illi gladius reſer-
vatur. Ergo, & poſt tantum ſcelus eum am-
converfße Pliùs officii amoriſque titulo videre noluit,
immua dum viveret; & , poſt mortem, ideò ei ap-
nnie. paruit, ut illi mortem nuntiaret. Quæres, quo-
1. Reg. 15. modè dicatur : Et non vidit Samusl ultrà Naul
355 uſcue ad diem mortis ſuæ, cùm I. Reg. 19.
Sirne ſor. 24. dicatur Saül coràm Samuële prophetaſ-
miutatsu ſe? Et prophetavit coram Samusle cum cæte-
le⸗⸗ & fa- ris, & cecidit nudus. Nimirùm, Saul prophe-
i, us non cans non eſt Saül. Vel certè Saül Samué-

Sa iles re . .. 2
patenur. lem reſpexit, & Saülem Samuél deſpexit,

Fervire
duobus.

Oliva

neat periturum, & vos ad Eccleſiæ ejulantis

quem, ut nunquàm convenerat, ità tunc for- Zelas ob.
. . ervanti .
tè aſpicere dedignatus eſt. Gaer,
non ſe, ſes
Deum ul.

Homo quidam deſcendebat ab Jeruſalem ſatur.
in Jericho, & incidit in latrones. Luc.
10. 30.

Fatalis deſcenſus in Jericho, quò, ante- Apoßate.
quam pervenias, devenis in latrones. Et quid
eſt Jeruſalem, quid verò Jericho, qua- damarus.
rum iter medium tot periculis obſidetur? Je-“
ruſalem duplici muro cingitur: Ponetur in ea Ila. 26, 1
murus & antemurale- Jericho omni muro caret. .
Ad hanc ſi properes, vulneraris. Cur, rogô, Conſiliari
homo iſte, ſi muros Sionis pertæſus habitare "tii
cupiebat ſine moœnibus, tot oppida non ele-
git, quæ habitabantur abſque muro, ſed unam
ſibi Jericho delegit? Nimirùm ſolius Jericho Negule.
moenia, clangentibus Sacerdotibus, corruere. Tum olſer.
Non placet libertas, modeſtiæ & obſervan- .
tiæ caſus atque ſubverſio, niſi authoritas ac- Byppaßire
cedat Sacerdotis; qui & Arcam Scientiæ etinenda.
circumgeſtet, & clamitet ex tripode, ad Ca-
ſtitatem propugnandam, ſatis eſſe Cordis cu-
ſtodiam, oculis evagantibus. Anguſtias eſſe,
non leges, quidquid in tyrocinia exſtruximus
mœnium. Arces eſſe non pro urbibus, ſed
contrà urbes, quæ quoties tormenta ex-
plodunt, toties domus evertunt. Si muri,
clangentibus militibus, ruerent, Babylonem
eſſe ſuſpicarentur: ſed, cùm proruerint muri ad
ſonitum tubarum Leviticarum, quis metuat?
Habitabitur vel Jeruſalem, aiunt, abſque mu-
ro. O tubas non argenteas, ſed fictiles! Mu-
ri Jericho corruere, ſed ut direperetur, in-
cenderetur, deleretur. Quod tu putas ci-
vium ſolatium, ſupplicium eſt. Et quidem ſub
Joſuẽ ſanctiſſimè everſi ſunt muri Jerichunti-
ni, ut via Popu'o pateret in Palæſtinam. Hic
verò ſubverſio mœnium Ægyptum redu-
cit, aut evocat à Terra mellis & lactis. Cæ-
terùm quoties Jeruſalem damnatur, muri
corruunt, & quoties ſalvanda eſt, muri exci-
tantur. Crede mihi, ſi ab Jeruſalem deſcen-
deris, incides in latrones. Adoleſcentes, in-
quies, Modeſtia decet: Puellas muri ambiant.
Falleris. Hic, qui deſcendit in Jericho, non
puer, non adoleſcens, non Sacerdos, non fœ-
nerator dicitur, ſed homo. Homo quidam. Si
homo es, in Jericho non deſcendes abſque vul-
nere. Ipſa caro, ut muros egrefſſa fuerit Jero-
ſolymæ, latrones accerſet, & haſtas exacuet.
Sed, quàm improbandus eſt, qui ſe vulneri ex-
poſuit, tam commendandus eſt, qui medicinam
& faſcias non recuſat. Et quidem non ſolo
oleo, ſed, & vino curatur. Ut ſcias, nullum
à lapſu curandum eſſe, abſque auſteritate &
lenitate. Verùm, hæc ideò proximo exhibe- cvgniti⸗
re docemur, ut ea ipſi nobis adhibeamus, SGu..
cùm in latrones inciderimus. Et ſanè, vel Sa- 4
maritani aliorum vulnera curare poſſunt tum Renivs
oleo, tum vino. Qui prædicas non furan- Rom.2:21.
dum, furaris ?.. Medice, cura te ipfum. Juberis Pac:4 23.
hic proximum amare, quemadmodum tu te vzzen.
amas. Qui vinum infundis proximo ſemine- za.
ci, vulneribus tuis quid apponis? Arguiſne
te, increpas, punis; an ſolo oleo, quo pec- d, eG
cata non terguntur, ſed augentur, perfun- 5, e .
dis plagas tuas? Si naturæ fervidioris obtentu:
Iræ in te vulnera curas, non convaleſces. Excnſati--
Si deliciarum cuſpide perforatus exclames, nes zand.
ſericum

Modeſlia.

ba P

and,
mn
ei⸗
t Ahl⸗
MIS,
i
An!
1allan
rlut
ltren
Al

4 N0 0
!

en
min
t, Nutt
a,)

1 ttas,

R
ho,
tend
neni V
mune
, Nne
li
km
0,Elte
ln lang
9 CCNn
Cbken
thortr 13
im önnen
Ne, Al.
Corh
guſtin ,
ekknumn
rbibe
Ornent
. W
Dühln
erinthuil
itin
,Alrr
fchal
epelennt
n put
uian,
ri Jeim.
gum u
& n
nenu,
Aeken
Neloentsn
Ti dtn
Jericho, i
d,e.
No gis
Ees le
Kenkr
Haſs euß
ikite
gint
idem nN
alleitt
oxino

Jui.

Stromatum, I ib. X.

rupalaf. ſericum intr & oftrum te educatum; peribis.
Nolo fole tibi vino medearis, ſed nec oleo ſo-
Deßeai. lo. Nimius rigor perimit, non punit. Triſti-
tia nimia demergit, non abluit. Ad ripas Jor-
Pes nimia danis, non medio in alveo, à Joanne bapti-
Necun . „ nur. Si te nimium urleris „ Judæ æ mulus
rapieris ad trabem. Admiſce vino oleum. Tu
te argue, ſed & erige. Quid verò de iis di-
cemus, qui non modòô vulneribus ſuis vinum
non infundunt, ſed pro oleo opobalſama in-
ſtillant? Laudatur peccator in deſideriis ani-
mæ ſuæ à corde ſuo, & ſe ipſum iniquus be-
viia pal- nedicit. Gloriantur, cùm malè fecerint, &

liaa. exultant in rebus peſſimis. Furorem zelum

appellant, Gulam moderationem, ruſticitatem
ſanctitatem. Quid, quòd non modèò ſuis vul-
neribus vinum non apponunt, neque ſo-
Penitentis lum pro oleo balſamum infundunt; ſed benè
Far valentibus vinum, imò & fel adſpergunt, hoc
Erimen eſt; non ſe Iracundos, ſed ſibi non gratos
Conſ istiæ. reprehendendos exiſtimant, non ſe Queru-
Amorſui los, ſed alios auſteros vociferantur. Cùm in
verba plena fellis præ ira eruperint, non E-
go, inquiunt, homo auſterus ſum, ſed ille,
aiunt, ruſticitate ſuà & Columbas in Vul-
tures, & Narciſſos in Acomtum, & ſidera
in cometas, & lilia in haſtas converteret.
Utinàmque non illud quoque Domini mo-
1. Par. 16, nitum proculcetur comminantis, Wolite tan-
22. gere Chriſtos meos- miniméè veriti oleum exul-
tationis, quo eas Deus perfudit, ſel Draco-
num commiſcere, & querelarum venenum,
quo ipſi ſcatent audaciæ, & malignitatis tabe
infecti, tabo diffluentes. Erras, Non illi Pro-
videntia, ſed tibi deeſt Tolerantia. Non ille
immemor curæ tuæ, ſed tu Crucis tuæ, &
Chriſti ofor. Non ille ſtatua, ſed tu cicada,
,. qui non vivas, niſi ſtrideas. Verbo, Chriſtus
Suzeriore. Domini pungitur, peccator ungitur; cum-
„ qꝓue ipſi peccaverint, in alios tranflato cri-
mine, malagma cæteris, ſibi piſticum reſer-
vant. Prævaricatur Saül parcens Agag & opti-
Amr ſui. Mis gregum. A Samuél ſua illi plaga retegi-
tur. Quid ille? Oleum tantùm infundit, di-
1. Reg. 5. cens: Benediétus tu Domino, implevi Verbum
lb r Domini .. Pepercit populus melioribus ovibus
armentis, ut immolarentur Domino Deo tuo.
Vix tandem vehementiſſimè à Samusle incre-
pitus guttulam vini inſtillavit, quam ſtatim
lbid. . nectare temperavit. Peccavi: Sed nunc hono-
ra me ooràm Jenioribus populi mei. Mirami-
ni? blandius quoque acerbiorem plagam cura-
vit. Auſus eſt holocauſtum ſine ſummo Sa-
cerdote immolare. IIlicò Samusl adeſt, & ex-
1. Reg- 13. clamat: HWr feciſti? Reſpondit Saul. Quia
II. vidi, quò p pulus dilaberetur à me, & tu non
1bid u. eneras Juxtà placitos dies. .. Neceſſitate com-
Pulſus obtuli holocauſtum. En quo modo inſ-
perſit Prophetam incolumem non modè vi-
no, ſed & felle, ſe verò ne quidem oleo,
ſed balſamo perfucht. Sic Pharao, cuùm ty-
rannidem exerceret in Ifraelem, non ſe cru-
delitatis, ſed Hebræos otii, & levitatis in-
Ehod. . ſimulatos lateribus obruit, & flagellis. Vaca-
17. tis otio, & idcircò dicitis: Eamus, & ſacrifice-
mus Domino. Ite ergo &. operamini-paleaæ non da-
buntur vobis & reddetis conſuetum numerum

Cag nitio

Cenſores
aliorum.

laterum. Viden', ut Juſtos incuſet, & ſe co-

ronet. Non itaà ſanè David „ qui „ cognitàâ
. per Nathanum ſua plaga, ſolà ſe vim au-
1. 8. " ſteritate curavit, exclamans abſque ulla ex-

l. 5o 3. cuſatione: Peccavi Domino: Miſerere mei

7

—

201
Deus : Tibi ſoli peccavi, & malum co-
ràm te feci. Et alias: E"go ſum, qui pecca- 2. Reg. 24.
vi: ego iniqus egi. Non dixit: Tantúmne ſce- 17.
lus eſt, ut Rex ſemel adulteretur. Non illam
quæſivi ſceleris cupiditate, oculis ſubjecta no-
lentem decepit. Obiecro, ſi vinum horremus,
ſaltem oleo utamur, non balſamo. Lene eſt Excuſatio-
oleum, ſed fodat. Sit alligatura, non vit- "efrivele.
ta: ſi non mordet, ſaltem inquinet, non
oleat, ne puteris non vulneratus, ſed trium-
phator. Dic, ut homo lapſus ſum. Noli dice-
re, Ità nobilibus nato parentibus agendum
erat „ hoſtiſque trucidandus pro verbulo.

Pænitentis
non vera.

Id enim eſt, te balſamo, illum felle, ace-

tôve perfundere. Notandum autem eſt, quòd nſores
. aliorum &
tum Levita, tum Sacerdos cum eum adhuc Jaudiontes
palpitantem vidiſſent, præteriere, unuſque tenedin-
Samaritanus ſubſtitit, & vulnera alligavit. Pla- fedtiſurr.
nè minoris non rarô diſcriminis vulnera ſunt
apud Sacerdotes, quàm apud Samaritas. Phi-
liſthum certè, ut peccatum expiarent, quòd
Arcam cepiffent, eam auro replevere. Tol-
letiſque Arcam Domini, & ponetis in plauſtro, I. Reg. 6.
& vaſa aurea, quæ exſolviſtis ei pro delicto.
Iſfraëlitæ verò, quorum ſcelere Arca periit,
qui non cum Arca Dagon, ſed pro Arca
Baalun & Aſtaroth coluerunt, vix tantum
facinus frigidæ aſpergine expiarunt. Audi:
Et convenerunt in Maſphath: hauſeruntque 1. Reg. 7.
aquam , & effuderunt in conſpectu Domi- 5.
ni, & jejunaverunt in die illa, atque di-
xerunt ibi : Pecdtvimus Domino. Itäne ?
Cùm expectabam à vobis immolandos pro
ſcelere tanto Taurorum greges, aquam pro-
funditis? Nimirum Levita vulneratum, ut ſe
ipfum dilexit. Præterivit illum, quia, &
ſe ipſum, præterit, quoties vivit vulneratus.
Ahierunt, ſemivivo relitto. Ità eſt: non ex-
piravit, ſed expirabit, niſi curetur. Peccatum Luc. 0,30.
lethale Mors animæ eſt, veniale veròô vulnus.
Noli contemnere vulnera, quæ ſufficiunt ſæ-
viſſimis latronibus, quæque, loco Chriſti, Parva.
Samarites alligat, curat, ſovet, & æra ſu-
pererogat. Quando autem incidimus in ſemi-
necem, qui non ſolo curatur oleo, ſed e-
tiam vini auſteritate indiguit, ut convaleſce-
ret, Ammarum Cuſtodes moneo, ut, dùm
oleum inſtillant, vini non obliviſcantur. Et
quidem Dominus, non Oleam ſe eſſe dixit,
ſed Vitem; ut ab eo auſteritatem in impios
exprimendam diſceremus, non item olei leni-
tatem. Hinc eſt, quod Sponſa Dilectum, vel
Myrrham, teſtatur eſſe, vel Botrum, quæ omnia
non mſi rigorem indicant Divinitatis. Imô,
cùm in Myrrhæ faſciculum ſe arctavit, re-
poni noluit inter ubera Sponſæ, ut vel lactis
dulcedinem noſſet aliquali amaritie temperan-
dam. Quid? An non Ficulneæ ſecurim appo-
nit, & ne quis pro ſterili iterùm intercederet, Matth. l.
verbo uno exarefecit? Nec in templo flagris 15.
abſtinuit. Petrum vocavit Satanam. At, in-
quies, Seneca ait, non feriendos, ſed com-
movendos alquos, ut evigilent. Quid mihi
cum Stoico ſtillante opobalſama, qui Sponſam
habeo myrrham undique diſtillantem? Vixit
nimirùm ille in Aula, ubi Vitiorum Curatrix
Adulatio eſt, quæ medetur lambendo. Vide-
rit ipſe, an ſuus Nero vellicatus emerſerit ex
immanitatis lethargo, undè non niſi ad fu-
nera evigilavit. Viderit, an furorem tantæ Nero.
Hydraæ , cui nec una aderat cervix ad fulcien-
dam Rempublicam, & ſeptem capita ad ſOr- «wdεια
bendum

I enialia.

Sée veritas.

. *

202

geveritas. bendum cum Urbe Orbem non feraciter, ſed
ferociter exundabant; viderit, inquam, an effe-
ratam rabiem perditiſſimi monſtri, inſcriptis ad
eum amoniſſimis de Clementia libris, ſat
fuerit demulſiſe. Nimirùm non eleganter,
ſed feraliter pugiomibus in ejus pectore ſcul-
penda fuerat Lex Clementiæ, ut vulneratus.
dediſceret vulnerare, & ferrum è corde depo-
neret, quod è& pectore revellere non liceret.
Scilicèt, Dracones ut miteſcant, nectare la-
Cœsfſari ctabimus. Sed prodigum Filium Pater ofcu-

dtandt. lo, epuléque dignatur. Ita: verùm ille non
jacebat ſemimortuus, ſed ſurrrexerat, & quam-
18 ſte ? Peri 1 /4.
clementia. Vis ſtolam a Patre receperit externæ reconcilia

tionmis, intus tamen paludatus, & ſaginatus deli-
Larftblan- Ciis Poœnitentiæ, non ſaucius, ſed internè ſtolatus
Fato acceſflit ad ſenem. Da mihi revera dolentem
punéti. & compunctum, eumque non curabo ferro;,
ſed momilibus exornabo. Quanquam Domi-
nus non ità egit cum Davide, quem jam cu-
2. Reg. 12. ratum harmonico planè ululatu, Peccavi Do-
13: mino, nihilo minus arctiſſimè cicatricem alliga-
vit, ſemotéque lenitatis oleo, ſolum auſteritatis
meracum cicatrici infudit, filium ſepulchro,
uxores adultero, regnum parricidæ exponens.
Cananæ quis ſanior? Antiquum tamen vul-
nus reſcidit, quod mordaciſſimo pulvere
non tam curavit, quàm laceravit; ſuo nos Do-
minus commonens exemplo, quà vini auſte-
ritate reſtergere debeamus tabo;, tabéque ſca-
turientem plagam, quando ipſe & credentem
jam fominam, & Regem ejulantem tum
verbis exaſperat, tum verberibus. Ego ita-
que ſic mihi faciendum ſtatuo. Neſcio ſolo
oleo plagis conſulere, nec ſum Samaritano pe-
ritior. Quiſquis vulneratus eſt, a me balſama
non expectet. Non blandiri didici vulneribus,
ſed mederi. Si ipſis excidit illud Ezechie lis
Nacch. 13. plenum irarum & ſupplicii, Væ, qui conſuunt
18. pulvilles „mihi non excidit. Monebo, arguam,
vinum infundam lacrymis quidem dilutum,
ſed vinum; non illud quidem expreſſum
ex botris amariſſimis alienæ, ſed ex bo-
tro Cypri, qui JEsus eſt, eliquatum. Ut
enim, ubi neceſſitas poſtulaverit, Cor meum
non modèô capiti pro cervical, ſed etiam
pedibus omnium pro pulvillo ſupponam:
Ità, ubi neceſſitate palliata parens, & nutrix
vulnerum mollities proceflerit;, ut ſequentibus
ad Montem JESUM, Crucem excutiat, & pro
Cruce, in qua moriantur, ſtratum obtulerit,
in quo ſtertant, reclamabo, reluctabor, nec
Zelus oß- unquàm patiar , ut Societatis viſceribus,
ervamia, quæ leges noſtræ ſunt, ſed ne ſuturis qui-
dem, hoc eſt, domus hujuſce minutioribus, &
penè antiquatis conſuetudinibus, ſibi aſſuant
cervical. Ergo, quod, ad exemplum Samaritani
præſtandum nobis eſt in curatione plagarum,
illud eſt, ut non eas oleo tantùm excuſatio-
num inungamus, ſed, ut vinum reprehenſio-
ms adhibeamus cum oleo. Imò Auguſtinus
ſolo nos vellet rigoris vino uti. Quo non con-
. tentus Bernardus monet, ut, utroque neglecto,
Unie laſa. ferro vulnera incidamus. Nos verò quàm ab his
Pig na⸗ procul abſumus, qui ſolo nos oleo perfundi-
TW⸗ a. mus, vitia excuſando fragilitate naturæ! Imòô
Ooleum pertæſi, balſamo illinimus vulnera, pro-
profitentes ità nos agere debuiſſe, vel pro Dei
gloria propaganda, vel pro audacia ulcerati
reprimenda. Quin etiam oleum vinumque aliis
benè valentibus infundimus, cùm eos reos fa-
cimus noſtrorum criminum. Quid dicam,

Siaperior
invigilet.

Oliva

quòd ſolo eos vino perfricamus? Quid, quèd
ne vino quidem, ſed felle, imò etiam aconi-
to? O nos miſeros, qui plagas noſtras non
curamus, ſed nutrimus! Volumus eas curare?
Samaritanum imitemur, de quo ſcribitur:
Et appropians alligavit vulnera ejus. Ideò non Luc.
alligamus vulnera noſtra, quia, ad ea non àp- 7 d
propinquamus. Curſim, & eminus ſpectamus
plagas noſtras, imò non ſpectamus, ideôque
nec alligamus, nec inungimus, & , dùm eas
non curamus, non curamur. IlIlud quoque
animadvertas velim, non tunc conquiſifle Sa-
maritem, ſed tunc protuliſſe ex theca ſua vi-
num, oleumque. Nimirùm, ſi poſtquàm te Ira,
te Gula, te inobedientia vulneraverint, dicere
incipies, date mihi de oleo veſtro, & de vi-
no largimini mihi, ut medear vulneri meo,
illudéris. Si enim, cùm fervet flagitium, tunc
recogitare & coacervare ſtudes ea, quæ tibi
crimen tuum exoſum faciant, dum vinum quæ-
ris, nectar congregabis, & pro oleo faſciiſque
balſama repones, & monilia. Non enim ac-
cuſabis, ſed excuſabis, imò, & cohoneſtabis
delictum tuum. Præſtòô tibi debent eſſe ante
vulnera, quæ vulneribus apponas. Dic, quo-
ties verbum effluxerit ſeu Irâ, ſeu Gloriâ fœ-
tum, tunc vel pugnis mihi os contundam, vel
ad memoriam mitis Domini procumbam ante
genua à me fratris offenſi. Breviter, provide
tibi ante plagas, quod tibi vulnerato appona-
tur à te ex thecis tuis. Denique non ſolàùm
debemus appropiare vulneribus noſtris, ut ea
cominùs intuentes magis commoveamur ad ea
curanda, neque ſolummodè infundere debe-
mus cum oleo vinum, ſed, quod præſtitit Sa-
maritanus præſtare debemus: Nempeè, ut faſ-
ciis involvamus vulnera, ne videlicèt vinum
oledmve diffluat. Plerique enim plagis ſuis „zen
utrumque inſtillant, ſtatim ac de ſuis flagi- irs.
tiis cogitaverint: verùm citò obliviſcuntur
tum eorum, quæ in ſe dixerant ad deprimen-
dam ſuperbiam ſuam, tum eorum, quæ dixerant
pro ſe ad erigendam in Deum fiduciam. Ideô-
que aut in deſperationem, oleo fluente, aut
in elationem, diffluente vino, prolabuntur.
Et appropians alligavit vulnera ejus, infundens iden.
oleum & vinum. Et nota illud infundens. Non ideg
enim cutim iis aſperſit, ſed tum rigores, tum
lenia altè in plagas demiſit: ut tu pro certo
habeas, vulnera tua nunquam curanda;, ſi
non attentè & profundè ſcrutatus fueris, quæ
tibi debentur à Dei Ira ſupplicia, & quæ genso.
ejus Miſericordia exhibere conſueverit ſolatia ſervantie.
iis, qui vulnera ſua & alligant, & vino oleoô- .
que curant. Nec tibi excidat, quèòd non in dſ
agro, non in thermis, non in deaurata porti-
cu, ſed in ſtabulo ſeminecis languor curatur. cornto
Neque enim inter delicias delicta curantur, Ererie.
ſed inter luctus, & ſordes Anima dealbatur.

4

Examen
conſcient'æ.

Et murmuraverunt in tabernaculis ſuis,
& non exaudierunt vocem Domini.

Pſal. 105. 25.

En, inquiunt religionum irriſores & ho- 4ene.
ſtes, quo modo Iſraelitæ non in .Ægypto tair- ne abda
4. . . . ntes.
tùm, ſed etiam in Eremo murmuraverunt. kente
Quid ergo neceſſe fuit, tanto cum fragore ig oai
ex Egypto proficiſci, & ubique clamare, Ibi perfecti,

mus, & ſacrificabimus Deo noſtro, ſi tandem d. S

in ſolitudine non aram victimis, ſed ora queri-
monus

uik,
Htli
e
he⸗
e. 1. e
1 delno.
i nee
glan
ir oee

üfthe

memus

an uri
un ℳan

ul, non
W ſeccarn
1n Wlrekan
E Arttunt

/Aco

Mel gerr
8 unn
tmn ce
ſen ccſt,
en D
t en
Al,

lſn h
A inien
u

N
AN hi
MN
en
Gie
Uon 4
dechnn
idetr
G
Han
glkek⸗
ad.
untele
intzde
e.
tenmn
tiun
inmn.
eo ſale
Ohenidt.
ohonekti
Nt elen
Die, r
1Chrid
tündanyn
Cumbana
tet, nnt
latd
e Non e
oſtra,ue
Veamnu
Uudete .
enhent
deſtetin
N „
de unie
ad n
,Ceikt
fdbcunle
Kbente
eiy i
eul
R tigent.
t n goc⸗
(lNann
Keri

lca, A

moniis efatis oppleturi? Ora querimoniis, imò
addas velim, & domos Idolis, & antra ſcor-
tis, & epulis agros, & cœlum ipſum exun-
dare facrilegiis coëgerunt. Quid tum? Reſi-
ſtere proptereàa, & remanere debuerant tanta
peccaturi in Ægypto. At Deus;, qui te ſapien-
tior eſt, tanta peccaturos in eremum compu-
lit, reſciſsà, cùm opus fuit, in Oceano vi, ver-
ſoque in penum colo. Cenſuit Dominus .-
gypto Solitudinem præſtare, quamvis non vul-
garia prævideret futura Ifraelis facinora in
arenis. Peccavit Iſrael tum in Ælggypto; tum
in eremo. Sed in ͤtggypto impunè pecca-
vit: in eremo veròô, ſi fornicatus eſt, cruore
maculam lavit. Si procubuit ante Idola, ferro
pariter occubuit. Si coturnices epulatus eſt;
gladius quoque Domini carnes eorum devora-
vit. Si Manna pertæſus clamavit in Deum;,
ignitis ſerpentibus traditus penè periit univer-

Relignſe- ſus. Quid plura? In .Ægypto, quando contra

rum ſeclera Moyſen murmuraverunt; ſupplicium nullum in
intnr. eos latum, & pro eis non unum editum miracu-
lum. Eos verô, qui queſti ſunt de Moyſe & Aa-
ton, infernus, confſciſſis terræ viſceribus, hau-
Exod. 5. ſit. Quando dixerunt: Fxiere feciſtis odorem
S noſtrum coràm Pharaone, & præbuiſtis ei gla-
1bid. 6, 1. dAium, ut occideret nos, ait Dominus: Nunc
videbis, quæ facturus ſum Pharaoni. Cùm verô
Num. 1. 3. in eremo aiunt: Omnis multitudo Sanctorum
eſt, & in ipſis eſt Dominus : cur elevamini
Tbid, 30. Juper populum Domini? Audiunt: Ni conſuetd
bominum morte interierint, non miſit me Do-
minus. Obſecro, Cur tam diſſimilis exitus
in culpa tam ſimili? Ibi murmurationem
prodigia ſubſequuntur, & colum pro mur-
murantibus pugnat: Hic ſupplicia murmu-
ratores invadunt, & gehenna detractoribus
patet. Nimirum Religioſorum hinc diſcimus,
peccata nunquam efſe impunita: ideôque
etiamii, non minus in eremo peccarent ;
quam peccaturi erant in ſæculo, adhuc ta-
men vulnerandi ſunt, quòd hie quicquid no-
xæ& admittunt vel ipſi in ſe, vel in ipfis Su-
periores, expiant;, ſalubri, ſed amarâ, po-
nitentiâ. Cujus ne nomen quidem reſciſ-
ſent, ſi in 3ͤÆgypto peccaſſent. Quid mora-
mur? Afflictos, depreſſos, cæſos, ad ſe
clamantes in ÆBugypto cepas inter & allia re-
liquit: In eremo verò vel murmurantes, vel
rebellantes, vel fornicarios, vel idololatras pa-
vit non cepis, ſed Mannãa. Uſqueadeò Deus
ad vocem ſuam digreflos ex Ægypto com-
plectitur, ut etiam, cuùm gehennam ſceleribus
recludunt, Angelorum eos epulis ſaginet.

Qui ſunt hi ſermones, quos oonfertis

ad invicem ambulantes, G eſtis tri-

dermo Spi. Nihil Dominus antiquius habuit poſt trium-
f. phos ſuos, quam ut inſulſos diſcipulorum
dtoinm, lermones condiret, quos non ſolùm mani-
feſtatione ſui, ſed, & peregrinatione loco-
rum, Scripturarum interpretatione, cordis ſuc-
cenſione, corporis ſui ſerculo in meliorem for-
mam recudere conatus eſt. Et ſanè tanti hoc
eſt momenti, ut penè ſolum fufficiat ad vi-
Frov. 10, tam. Vena vitæ os Juſti. O Davidis ignes bea-
tos! Dextera Domini, exclamat, fecit virtu-
16, tem, dextera Domini exaltavit me. Non mo-
fiar, ſed vivam. Quid præſtabis, cùm vixeris,

Stromatum, Lib. X.

20

quèd ità exultas? Num novum Gigantem eli-

des ? aut iterum de Philiſthüm prædam
ages ? aut ampliori imperio præficieris.
Non moriar, inquit, ſed vivam, & narrabo Ibid. 17.
opera Domini. En exultationis meæ ſcaturi-
go. Ideò ine erutum de ſepulchro, imòô, non de
ſepulchro, ſed, ex inferno extractum, (ſiqui-
dem de morte peccati ibi loquebatur) ideò gra-
tulor, quòd ſperem me de Deo & pfallere
poſſe, & proloqui. Non exulto, quòd tene-
Pras illas evaſerim, quòd flammas effugerim,
quoôd regno ſim redditus, ſed, quòd mihi li-
ceat de Deo loqui. Neque tantùm gratulatur
ad hanc ſe illecebram Spiritus ex gehenna
eductum; ſed, & eam ſpe pleniùs aſſequendi
cœlum expetit. Aperite, inquit, mihi portas Ibid. 19,
Jiuſtiticxs ingreſſus in eas, confitebor Domino.
Proh ſitim Davidici pectoris! Non ait ingreſ- Sere
ſus in eas, demergam me in flumine beatita- quanti fie-
tis, potabor torrente voluptatis, fruar pace, eS
frumenti adipe ſaginabor, ſed Confitebor, in- rehgr 4
quit, Domino. Penè neglexit ipſam Domini David.
viſionem præ Domini confeſſione. Et ipſe qui- a i, S.
dem, ut Orationi vacare poſſet optatius, ſylvas Offeium
concupivit. Quis dabit mihi pennas ſicut Colum- divinnum.
bæ, & volabo- verùm ut Deo pſallat ſuavius, B. 1.2.
& de Deo ſanctius colloquatur, Coœlum ſitit.
Sed quid mirum, ſi in coœlo nihil ſuavius
penè ſit Dei verbo, quando in Verbo Dei
Unigenito hoc penè primarium eſt. Defecit in Pſal. u8.
Jalutare tuum anima mea, & in verbum tuum 8t.
ſuperſperavi. Defecerunt oculi mei in eloquium
tunm. Idee David Chriſtum ſitiebat, quòd
ejus verba audire optabat. Non tam, ut redi-
meretur, quam, ut erudiretur, expetebat;, ſa-
nè Chriſtus verbis ſuis Carnem ſuam poſtha-
buit. Quanquam quid mirum, ſi in terra Pro-
pheta, ubi nihil ſuavius quàm de Domino lo-
qui, hoc ſibi unum in cœlo putaverit ſuaviſ-
ſimum: quando redux è& Cœlo Paulus unum
hoc præ cæteris feguſtabat. Raptus in para- 2. Gor. 18.
diſum, inquit. Ecquid guſtaſti? Urbis plateas
auro ſtratas obambulaſti, Smaragdos aſpexiſti,
prælibaſti mella, torrente voluptatis recreaſti
ſitim tuam, Seraphim indutos ſtolà primà, &
auro obrizo præcinctos contemplatus es. Rap- Ibid.
tus in Paradiſum, inquit, audivi arcana ver-
ba. Hoc unum præ cæteris ſapit, & ideò cæ- d T:
terorum vix memor, hoc rumino, hoc regu- ue dechri
ſto, flammea videlicèt melleâque habita S& dh.
audita colloquia. Penè Dei vultui non qui- ier.
dem viſo, quia vivebat, ſed in Beatorum fa-
cie relucenti antetulit auditos de Deo ſermo-
nes. Ne verô hoc in Paulo ſtupeas, recorda-
re illorum Seraphim, quæ regnanti in ſolio
Gloriæ Domino aſſidentia, illud unum im-
plebant munus, nempè pſallendi, loquendi-
que de Domino. Nex alæ uni, & ſex alæ al- Ila. 6. 3.
teri... Et clamabant alter ad alterum, &
dicebant, Sanctus, Santtus, Nanttus, Domi-
nus Deus exercituum, plena eſt omnis terra glo-
ria ejus. Quod cùm ſpecétaſlet Iſaias; lacry-
mari cœpit, & ejulare. Ecquid doluit? Fortè,
uòd Deo non aſſideret? an, quòd careret
alis? Ob iſta non doluit; ſed, quòd Angelo-
rum linguâ non præpolleret. Et dixi: Væ mihi, Ibid. 5.
quia tacui, quia vij pollutus labiis ego ſum, &
in medio populi polluta labia habentis ego habi- Ibid.
to, & Regem Dominum exercituum vidi oculis
meis. Nota, non ait, Væ mihi, quia non
evolo, ſed quia non loquor. Væ mihi, quia
tacui. Ac ſi diceret: Si ità locutus eſlem

204
ut Seraphim, propè in morem Seraphim ar-
„dgerem. Quia tacui, ideò congelaſco : quia
1 amilei. Angelorum labiis careo, & alis careo. Et vi-
zum ſe. de, quòd cùm habitaret in medio populi per-
caleribas. ditiſſimi, non tamen eos execratur ob manus
extenſas ad rapinas, non ob pedes veloces ad
ſanguinem, non ob cervicem erectam, non ob
lumbos delumbes, ſed ob labia polluta. Hoc
erim intellexit malorum omnium fontem eſſe,
& ſe ob hoc fraudari à participatione flamma-
rum, atque deliciarum domus Domini. Er Re-
em Dominum exercituum vidi oculis meis. Vi-
diſti Dominum, & lacrymaris? Deum vidiſti,
& clamas, Væ mihi! Et Deum vidi, & ge-
mo, quià tacui. Non enim ſuffragatur viſio,
cui ſermo non opitulatur. Vidiſſe Deum Iſaiæ
haud prodeſt, cui in Dei laudes & voces, Os
labiaque ſoluta non ſunt. Arderem, etſi Deum
non vidiſlem, ſi de eo locutus eſſem. Deum
vidi, & frigeo, quia tacui. Et ſanè Sera-
phim, duùm alis Deum contegunt, & grandi
voce Domini præconmia proclamant, quaſi no-
bis conteſtantur, etiam, velato Deo, Sera-
phim nos eſſe poſſe, ſi de Domino loquamur.
Clamant reram geſtarum ſerie, Nolite nobis
Dei ſpectaculum invidere, ſed Dei laudes,
& voces invidete. EßEn, Deum velamus, &
nihilo minus volamus, quia a clamore & lau-
de Domini non ceſſamus. Vos, ſi Contem-
platio deficit, vocem retinete, & Seraphim
eſtis. Ides „ cùm ad Prophetam unus ex
eis advolaſſet, non frontem, non pectus,
non lumbos aduſſit ignito calculo, ſed labia
ſanctificavit. Et tetigit os meum. Nimirùm,
ut ad celſitudinem exhibitæ viſionis Iſaias eva-
deret, ſolum os ſufficere credidit. Non Caſti-
tatem in lumbis, non Charitatem in pectore,
non Mentis exceſſus in fronte coluit, ſed La-
bia ad Dei laudes & voces expurgavit, quòd,
iis ſanctificatis, nihil in nobis non ſanctum,
ut plurimum, ſit, nihilque tam ſanctum &
ſublime, quod à nobis, ſi Dei verba in no-
bis ſonant, ſperari non poſſit. Ergo, cùm Se-
raphim ſublato ex altari calculo, neglectis cæ-
teris in Propheta membris, ſola expiet labia,
apertè monemur, aut Angelis nihil eſſe gra-
tius, aut Prophetis nihil fore ſalutarius, quàm
ſanctificatum os ad Dei voces. Hinc David, tan-
Pſ. 137, I. ti non imperitus arcani, ait: In conſpebtu An-
gelorum pſallam tibi. Ac ſi dicat, Nihil vel ab
eis diſcere, vel eis exhibere poſſum utilius,
quàm ut, & tibi pſallam, & de te loquar.
Porròô quid cauſæ fuiſſe putatis, quòd Do-
minus Euchariſtiam vino & pani, verbum au-
tem ſuum frumento & aquæ contulit in Scrip-
turis. Niſi fallor, ſuo corpore neceſſarium
magis eſſe indicavit ſermonem ſuum. Sine
eſu carmium, ac vini uſu, & ſine manna li-
cet homini vitam vivere, ſed ſine aquas, &
abſque ſermone Dei, reſurgere certè non li-
cet. Hinc Dominus ait, quòd mortui vivent
Sermo Syi ad vocem ſermonum ſuorum. Et Ezechiel ſolo
s g Dei verbo oſſa arida in militares manipulos
Conisi. fortunatè convertit. Angelus certè ad Iſaiam
né & Pœ ait: Ecce tetigi hoc labia tua, & auferetur ini-
Ila s » T'litas tua, & peccatum tuum mundabitur. Ubi
Tæiniaspi. Peccatum tollitur, inde mors fugatur, & vita
"rvals redit. Porrô non moœſti aut pſallere, aut loqui
elevat vir. debemus de Deo, ſed exultantes. I, 1-
eutts om-⸗ ,—¶UNãIn Voce ev
nes. tationis & confeſſionis ſonus epulantis. Prius
Plerzr. 9 exultatio, deindè confeſſio; & ſonum dixit
non comedentis, ſed epulantis. Manducamus

Ibid. 7.

Oßß i am
ds vinnum.

⁶

rùm,;, ne videamur Ovium Chriſti naturam ab

Oliva

.„

mus interdum & inviti, non ut exultemus,
ſed ne moriamur. Intuere ægrotum ex menſa
dapes, tanquàm venena, decerpentem. Tor-
quetur, non reficitur. Moritur, ne moriatur.
At qui epulatur feſtivus & lætus eſt, ad ſagi-
nam veſcitur, non ad arcendum funus. Canunt
plerique, ſed lugentes. Canunt, né rei ſint tum
Eris „ tum innocentiæ. Et lupi ululant,
cum torquentur: Et canis latrat, cùm fuſtem
imminentem ſibi exhorret. Epulare, non co-
medas. Cave, ut triumphes; non ut evadas. II-
lud autem omitti non debet, quod David de ſe
cecinit. Oculi, inquit, mei defecerunt in ſalutare Pl. ng. 8⸗
tuum. Grandis amor, qui vel oculos inſumit, 1ds.
Dei adventum præſtolans. Nimid intentione Ser 6 in
& expectatione, ait S. Ambroſius, deficiunt in P'ſal. ug.
Jſalutare Dei, defettum ſui patientes, ut aſſu-
mant, quod Verbi eſt. Et undè tam inſignis deſe- Sermmoßzi.
ctus exundantis Charitatis? Audi: Oculi mei de- imaln, &
fecerunt in ſalutare tuum, & in eloquium juſtitiæ Rea W
tu«. Ac ſi diceret: Ideò in Deum deficio, ameru in
qui eloquio Dei omninò conſumor, eo vel ſa- Deum, vel
ginatus, vel abſumptus. Dùm iſto paſcor, ad Entnk.
illum elevor. Confiteantur tibi, Domine, omnes pl. u. 4.
Keges terræ: quoniam audierunt omnia verba
oris tüi. Et cantent in viis Domini : quoniam ma-
gna eſt gloria Domini. Reges terræ ex S. Ambroſio
& Origene ij ſunt, qui corpori ſuo dominan-
tur, & Mundum calcant. Hi verò quo modo
Reges evaſere? Audiendo Verbum Dei. Au-
ditu verborum divinorum apti facti ſunt ad Dei
laudes occinendas.

Oves mezg vocem meam audiunt. Joan.
10. 27.

Procul dubio nihil ità formidandum eſt, Piadfi
quàm Prædeſtinationis pelagus. Ergo demiſſis nationus
velis littus ejus legamus, argumenta ejus re- ugemene
legendo non Sacramenta. Porrò Dominus, Kass.
cùm Prædeftinatos, Oves appellat, illud pri- & Obedien
mariò indicat, Gloriæ filios ſine Paſtore eſſe non van, gecte.
poſſe. Quare, qui Eccleſiam Romanam ſpernit, aſticam
qui Epiſcopum non audit, qui Parochum cal- Bar lr
cat, Ovis non eſt. Ovis à carne abhorret, gra- ee,,
mine contenta, contemptæ ſeu libidinis, ſeu
voluptatis imago. Agnos parit, lac eliquat, la- Caſtiar.
nam ſine dolore, & clamore non ponit quidem,
ſed tonderi ſinit. Ex filiis tuis metire ſortem Sa 1.
tuam. Ovis non eſt, quæ Tigridem, quæque aſ-
pidem peperit. Scio Iſinaelem ex Abrahamo na- Mißza.
tum, ſed non hæredem inſtitutum. Scio ex tio coν
Iſaac prognatum Eſau, ſed Dei nutu Patris ore, er.
& Matris providentiâ minori ſubjugatum. Scio Eittrum
Davidis genus Abſalonem, ſed exulem, ſed con- educario.
foſſaum; quem vivum ſibi ſervari optavit, non
ut reo parceret, ſed ne corde periret, qui vi- S
vere non poterat. Rursuùs ſi Lana detonderi abs dara.

te ſine clamore non poteſt, Ovis non es. Ve- .
V& Dei
audienda:

ovibus campi emendicare, videamus quas ipſe
impreſſerit notas Ovibus ſuis. Primum igitur
argumentum Ovium Chriſti : Oves vocem joa. 10. 3.
ejus audiunt. Ideò Samuél ait: Loquere, Do- 9.
mine, quia audit ſervus tuus. Ideò Iraéli di-„
citur: Audi, IGrazl. Ideò Andreas, Petrus: Deut. 64
cCæterique Prædeſtinatorum anteſignani hoc pri- „
mum charactere ſubſignantur. Imò Dominus, iei.
cùm Ovium varias proprietates hic explicaſ-
ſet, tres tantùm ſuas ad Oves tranſtulit, in erban
quibus principem locum habet, Oves meæ Dei.
vocem

Reg. 3.

4 hock⸗
7. Auer 41

60

0

reld
eeebes⸗
mes d
dtiſe
stedunt,
1 nehas
Ait
Een,
,Fümm in
EPi Me

Vm a mt
yChrin
enkelke
utiſelutih
n Mnl in

leilt i
UlNiDom

Mient.

Aicateln
ſekmnten
Aunmolhne
1 Kn
Cin ean
Ae lele

MW
1. tn, nee

üaltit
8 Ak ſ
ndImane
Aa,0,
nen
nii iich
ehun
4 lfee
An
Iern
Kogln
li n

enm,
M
.
Wri
.
CN
1 I
l

nin

*) M.

1,eſ
aone
nite,r,
CMnis e
gunienn.
Xnttin

Mfona

Giune Ne.

idandnd
Eip⸗
mentt
n Dnm,
llt, ule
Pdonckr,
Parchun
ehe

ein;ele⸗
tutomm. N 6,
gutu andi

ani Supe-

Stromatum, Lib. YV.

Joan. 10. vocem meam audiunt. Sanè tanti eſt hoc ſigil-
27. lum, ut ſine eo, & Oves mutentur in aſpi-
des, & cum eo in Oves Lupi convertantur.
Joan. 8. Sic ad populum ait: PFroptereàâ vos non auditis,
47. quia ex Deo non eſtis. E contrà, Saulus Lupus
rapax, quia clamanti Domino ſtatim obaudiit,
non Ovis modò, ſed, & Paſtor renuntiatur.
Secundum argumentum Ovium à Chriſto po-
nitur: Et cum proprias oves emiſerit, ante eas

Oan. 10. . .J
vadit, & oves illum ſequuntur. Non antecedunt

De vo- Dominum Oves Domini, ſed ſubſequuntur;
luntati hoc eſt, non Dei imperium ad ſua vota defle-
onfe (tunt, ſed voluntatem ſuam divinæ pediſſe-
lbic. 5ß. quam voluntatis eſſe cogunt. Tertium, Alie-
Oedien- num autem non ſequuntur, ſed fugiunt ab eo-

tia. uia non noverunt vocem alienorum. Niſi ſequa-
Superior ris Paſtorein tuum, Chriſti Ovis non es. Alie-
eolendei. num vero non ſatls eſt, ſi non- ſequaris; horre-
re debes. Qunn;, ſi vocem ejus toleras, Ovis
lbid. s. non es Salvatoris. Jed fugiunt ab eo: quia non
Conſllia- noverunt vocem alienorum. Ergo „ qui ab alienis
i inpii, imbui ſe ſinunt, ſed tamen à ſuo Paſtore non
& Protes. recedunt, ſciant ſe nihilo minus ex albo Ovium
teres im- expunctos. Tu, qui Politicorum, & Excom-
Riora ne. municatorum nugas, imò non nugas, ſed la-
Racſtte queos, & luem profundiùs calles, quàm Evan-
ia ape- gelium: imo, qui cùm ſcripturas nec ſemel le-
rienda geris, Machiavellos, cæteraâſque gehennæ fa-
ces & feces ſepties in die pervolutaſti, & hac-
„“ „tenus evolutas , quo modo alienorum vocem
Imitandi 81: SS
meliores. Mon noſti? Licèt Petro adhæreas, ſi alienos non
Libri Pro. fugis, eorumque non ignoras vocem, ne dicam
fsni q ululatum ſibilumque ſerpentinum, inter hœdos
Politici. recenſeris. Verùům, ne per innumera divage-
W mur, ex mulltis tria cum Domino colligamus.
Ergo Chriſtus cùm multa de ovibus profusè
præfatus eſſet, Prædeſtinatorum tandem ovium
oa. 10. tria veluti ſigilla commonſtrat. Oves meæ vocem
27. meam audiunt. & ego cognoſco eas & ſequuntur
me... Et, non rapiet eas Juiſquam de manu mea.

viori.

Verbum De Voce Domini exaudiend jam ſatis dixi-
Deiau- mus; Reliqua indicanda ſunt. Ergo ſigillum
dire. Prædeſtinatorum primum eſt, Auſcultare Deo,
illique obaudire. Secundum eſt, ab eo cognoſ-
ci. Et quis à Deo non cognoſcitur? Is, qui ali-
ter à Deo delineatus eſt, & aliter ſuâ ſe manu
Dei curæ Coloravit. Ideò, cùm dixiſflet, Cognoſco eas, ad-

lepermit- dit ſine ulla interpunclione, & ſequuntur me.
tere.

Ao ſi is à Domino noſceretur, qui ejus conſilium
atu

mediocri : . 5
conten. In Vas aureum demuteris, non te noſcet. Baſim

zum eſe. te ſtatuit Dominus in templo ſuo; ſi te in ver-
Religionz ticem columnæ prominere viderit, non agnoſ-
iele cet. Statua Babylonica citò corruit. Quare?
Aalin Quia, cùm eam Deus quodammodò ſeverit lu-
men pro. Heam, pertæſa vilitatem ſuam, auri, argentique
motum ie fulgore ſeſe nobilitavit. Audeo dicere, ſi Lutea
De,; füilet tota, nec toto ruente Monte vacillaſlet:
een at quia paulatim ad metalla aſſurrexit ,„vel la-
Derſez i pillo tacta diſſi luit. Hinc fortaſsè falluntur ii,
ſelatium dui excidium ejus luteis pedibus tribuendum pu-

alionm, tant, cùm aureo tribuendum ſit capiti. David,

irque non inquies, Ovis fuit, cùm tamen ſeſe ex Paſtore

ob tem po-
ralia la-
boremus.
Intentio
relbta.
Ambitio.
Pl77.70.

in Regem recuderit. Erras: non enim ſe ipſe
intruſit ad regnum, ſed neſcius regni inunctus
eſt, neſcius victoriæ ad fratres deſcendit in cam-
Pum; Regnum denique non invaſit, ſed exce-
Pit. De poſt fœtantes, inquit, accepit me. Aaron
recuſus eſt in auguſtiorem formam, ſed vocatus
² Deo. O vos omnes, qui expungere tentatis,
quod Deus expinxit, cavete, ne non cognoſca-
mim ab eo, qui, mi in nobis recognoverit co-
Ethicæ Comment. Tom. V.

non invertit. Effinxit te Deus vas ligneum: ſi

205
lores ſuos, ſuos eſſe non putat. Tertium ſigil- Perſeve-
lIum in fronte Filiorum, ſeu Ovium Chriſti eſt antia.
Conſtantia, & firma ad Deum adhæſio: Et non joan. 10.
rapiet eas qitiſqtam de manu mea. Ideò Paulus 28.
ad Romanos ſcribens in octavo Epiſtolæ capite,
ubi de Prædefſtinatione abundè diferuiſſet, ad Propaſis
extremum hanc imponit præſcriptis Documen. Tinenda
tis coronam: Quis ergo nos ſeparabit à charitate Rom. 8.
Chriſti? tribulatio? Hinc eſt, quòd arundinem 35.
vento agitatam ità execratus eſt Chriſtus, cùm
de Joanne loqueretur ad turbas. Hanc fortè
ob cauſam Jacob imago prædeſtinatorum in ſo-
lo recumbit lapide, üper quem dùm quieſcit,
erectas in cœlum ſcalas contemplatur; ut diſ-
ceret, tum coœlum hominibus patere, cùm la-
pidi adhærent, & quodam modo præ animi fir-
mitudine vertuntur in ſaxa. Propterea, cùm
carnales homines deſcribere juberetur Iſaias,
exclamavit: Omnis caro fœnum. Nempè ob in- Iſa. 40. 6.
conſtantiam reprobi fœnum ſunt, quod bodié Matth.s.
eſt, & oras in clibanum mittitur. Qui hodiè vi- 3⁰.
rent, cras exſiccantur; qui modò fragrant,
mox flagrant. Contrà, Juſtus Palmæ compara-
tur: Jeremias erigitur in murum æreum: Spon-
ſæ ubera in morem oſtii cedrinis tabulis com-
pinguntur. Certè, cui claves contradidit reg-
ni cœlorum, Petrum dixit à Petra; ut quiſ-
quis minùs conſtans, & firmus eſt, ad eam
non aſpiret beatitatis regiam: cujus novit cla-
ves reſidere ſuper firmam Petram. Quantam
vult eſſe in Ovibus Conſtantiam, quarum pri-
mum Paſtorem, vel nomen habere voluit à
lapide! Cùm audis Sponſi crura marmorea,
intellige à Sponſo eos excludendos, quorum
labant veſtigia. Juſtus ut palma ſlorebit, quæ ſ.or. 13.
Conſtantiæ ſimulacrum eſt. Quèòd ſi reprobo-

rum à me characterem exquiris; duos potiſſi- Cor
3 . . rum
mùm apud Joannem hic capite decimo in eis Corrishio.

inſculptos contemplor. Nimirùm Cordis duri- „i, imha-
tiem, & ſævitiem in corrigentem. Corde La- tientia.
Pidei lapides contrà JESUM ſuſtulerunt. JNed Joan. 10
vos non creditis, quia non eſtis ex ovibus meis. 26
Suſtulerunt co lapides Judkxi, ut lapidarent Ibid. 3.
eum. Quèòd ſi totidem in filis gehennæ, quot Invidia
in gratiæ primogenitis libet characteres re- SS
cognoſcere: tertio exponamus loco, quod Nere-
primum eſt in impiis, teſte Domino, nempe
Cupiditas nocendi zelo Domini palliata, Cu- Izimici
rioſitati juncta ſciendi divina, ſed ad ſcien- dilectio.
tiam veritatis non deveniendi. Audi: Circum- ſoan. 107
dederunt ergo eum Judæi, & dicebant ei, Quouſ- 24.
que animam noſtram tollis, ſi tu es Chriſtus, Dic
nobis palàm. En ſimulata prurigo ſciendi, quod
noſſe nolunt. En Larvatam religionis ſævitiem
meditantis: De bono opere non lapidamus te, oan. r10.
Jed de blaſphemia. Audi pudicos! Et quando 33.
dicebatis, Quid facimus, quia hic homo multa Joan. 114
lRigna facit? Crucem blaſphemo parabatis, an ¹7.
operanti prodigia? O ſepulchra dealbata! cor-
de & corde locuti ſunt. Coràm turbis de Cain.
blaſphemia agunt bracteati Zelatores, inter ſe
verò de ſignis deliberant. Hæc veròô quis no-
ſtrum in Caino, reproborum ſatellite & pri-
mipilo, non præceſſifle fateatur? Quis enim

durioris cordis, quam, qui in ſacrificio & ra-

pinam cogitavit, & parricidium concepit,
Deo primitiva, fratri vitam eripiens? Quis Imvidis
correctionis impatientior, quàm is, qui expro- inter
bratam ſibi ſacrificii ſui vilitatem, fraterni in- quales,
cendio holocauſti, tam iniquè tulit, ut fratrem
ipſum in ſacrificium verterit, quò, qui Deo malè
litaverat fruges non primas, ſecundo Invidiæ
8 ritu

206
ritu immolaret humanæ naturæ germen. Quid,
quôd vel Deo arguenti non eſt veritus oblu-
ctari. Quanta denique ſimulatio in eo, qui
ſacrificium ſimulat, & parricidium machina-
tur: qui Deum irritat, dum placat: qui fra-
trem, dùm in agrum educit, ducit ad ſuppli-
cium? Vis diſcere Reproborum, & Electo-
Phil-3 18. rum diſcrimen. Audi Paulum: Multi enim am-
bulant, quos ſæpé dicebam vobis, nunc autem &
Nens dico, inimicos Crucis Chriſti: quorum finis
interitus, quorum Deus venter eſt, & gloria in
confuſione ipſorum, qui terrena ſapiunt. Noſtra
autem converſatio in cœlis eſt: unde etiam Sal-
vatorem expeëtamus Dominum noſtrum. Audi
Ezechielem: In ſceriptura domus Iſrazl non ſeri-
bantur, nec in terram Iſrazl ingrediantur G&
ſcietis, quia ego Dominus Deus: Eò quòd dece-
berint populum meum, dicentes: Pax, & non
eſt Pax. Nihil clarius ad Concionatores blan-
dos, Confeſſores blandiores, Æternorum o-
blivionem ſuadentes, & à Vocatione abdu-
centes, Conſiliariôſque impios, qui omnes in-
ſuſurrant, vivendum eſſe, dùm vivitur, nec
Deum fore tam ſeverum, ut homuli quidam
& ſuggeſtis blaterant. Verim, quid indagamus
Reproborum, & Prædeſtinatorum ſparſas ima-
gines, cùm eas una in domo, imô & in utero
uno liceat intueri. Ergo Eſau, perditorum Pri-
mas, impioruin characteres in le expreſſit, Ja-
cob veròô electorum. Quibuſnam ſtigmatibus
deturpatus eſt primogenitus mortuorum? Invi-
dià in fratrem, Matris contemptu, Uxorum
multitudine & improbitate, crapula, Primo-
genituræ neglectu, veſtimentorum fragrami,
munerum aviditate, icti cum fratre fœderis vio-
latione. Hifce ſubſignatum à morte notis Dia-
boli primipilum zsgnoſcimus. Quanquam no-
viſſimum fupereſt recludendum perditionis ſi-
Gen. 27. gillum. Cum audivit à Patre ſtabilitum Jacob
38. frumento, vino, & imperio, irrugiit more fe-
rarum. Ubi verô tandem intellexit futurum naſ-
Gen. 27. Cituri Redemptoris parentem renuntiatum, ne
4, quidem os diduxit. Ut enim inſpectanti Scrip-
turas patebit, Benedictiones Abrahæ non eſt aſ-
ſequutus Jacob, cùm dapes obtulit Parenti, ſed
cùm à Parentibus ablegatus ad Laban eſt. Eſau
ramen ituro ad Sponſam, inſidias, non parat,
ſed remittit: quamvis ſolæ nuptiæ daturæ illi
eſſent, ut Pater Filii Dei & diceretur, & fieret.
Ergo primarium ſigillum reprobationis eſt,
mundanarum quidem rerum iniquiſſimo, divi-
narum veròô jacturam æ& quiſſimo, pacatôque ani-
mo ferre. Quèòd Chriſti germen ſuis in lumbis
exaruerit, tanquaàm diſpendium ſt'pulæ riſit E-
ſau, ſéque non exhonoratum credidit, ſed exo-
neratum. At principatus jacturâ ad rugitus im-
pulſus eſt. Cave, ne cenſeare cum Eſau, tu, qui
naufragum filium luges, & peccantein non lu-
ges; tu, qui flagrantem domum cruentis lacry-
marum fluminibus reſtinguis, & cordis buſtum
tui nec guttâ comprimis. Quéò ſi ſigillo ſigillum
addere placet, non poſtremam inter reproba-
tionis notas ſimulationem illam non reſtincti,
ſed dilati odii dixerim, quando intra ſe muſſi-
Gen. 27. Tavit: Venient dies luctus Patris mei, & occidam
41. Jacob fratrem meum. O ſuppoſitam doloſo ci-
neri gehennam! Parcit fratri, ne parcat: Non

Ezech.
13. 9

Eſan.

Invidia
tacita. . . . „ . .
vwitia pal- ut dilatet; utque dinturniùs innocentem inſe-

liata. quatur, non perſequitur. Oùm irrugüſſet coram
arente, fratrem ne duriuſculè quidem excepit.
Fnio laſa. Audiſne? Quiſquis Iram non decoquit, ſed

Oliva

eum Cædit, ut concidat. Dolorem non proſert,

— .

concoquit, Eſau eſt; cujus ſi optas imaginem, Inimics
pinge ſub melleo vultu cor ferreum. Alterutro dilectio.
ſi caret, Eſau non expreſſit. Sic Abſalom Am-
nonem excipit epulo, ut trucidet. Sic, Dinæ
Probrum ut ſæviùs vindicetur à fratribus, nup-
tiarum melle dulcoratur. Sic Cain ſceleroſorum Cain.
& primus & primas, ut irrideret, arriſit. Cùm
ſepulchrum effodiſlet Abeli, hortum recluſit.
Minus odi propalam furentem. Quæ gliſcit ira,
verè gliſcit. Enavigemus aliquando tandem ex
vadoſo littore reproborum, & in ſinu electo-
rum jaciamus anchoram. Quid autem in Jacob
præcipuè commendamus? Matri ſubjectionem,
Præcocem cum ſceleſto luctam, patriæ domus
incolatum, viliſſimi muneris inter culinæ ſor-
des patientiam, vilioris edulii parſimoniam,
Benedictionis votum vel wictui antelatum, pe-
regrinationem laborioſam, humi cubationem,
viſiones nec in ſomno interruptas, laboris tole- Pradeſti-
rantiam, cultum in fratrem, cosërcitos filios nationis
non ſemel, optimos ex eis charins adamatos, indicig.
habitam in nepotibus majorem virtutis, quàm
ætatis rationem, vel in funere prophetiam, im-
peratam oſſium ſuorum cinerumque ex Egyp-
to abductionem. Nimirùm, qui, cùm in .-
gyptum deſcendit, Deum videt, & in Egypto
Cimet reſidere, vel defunctus, & moriturus de
Chriſto loqui non deſtitit, & perſonarum ac-
ceptionem horiet, duùm ægrotat, nec regnan-
tis filii valuit inflecti precibus, ut brachia retor-
queret, procul dubio Chriſti Pater, & Abrahæ Plierno-
filius dici poteſt. Quòd ſi a Prophetis libet pau- mm me-
cula delibare. Habacuc ità electum definit. Ju- moria.

Rus autem in fide ſua vivet. Cui aſſentitur Pau- Habac.2.

lus, dicens: Juſtus autem e fide vivit. Sicut 1es,
& contra de reprobis à Chriſto dicitur: Jed vos Rom. 1.
non creditis, quia non eſtis e ovibus meis. Er- 17.
go, qui ex fide & in fide vivit, tantumque æ- Joan. 10.
ternis ſaginatur, pignus habet electionis ſuæ. ¹5.
A Zacharia Sanctiffima Euchariſtia appellatur
Frumentum Electorum. Qui manducat hunc pa- Zach. 9.
nem vivet in æternum. Et Sponſæ uterus dicitur 17.
Nicut acervus tritici; ob frequentem uſum lec- JGat. 6.
tiſſimi cibi viſcera ſua in horreum verterat ele- Gan. 73.
cti frumenti. Ergo quiſquis ab hoc frumento Sandtiſi-
abhorres, electus non es. Et nota, non vitu- ma En-
lo, non frugibus, non fructibus, ſed frumen- cariſtis
to Euchariffiam comparari. Etenim carne non
rarò abſtinemus, fructibus non quotidiè ali- Miſſa ee-
mur;, ſed frumentum cibus eſt quotidianus. lebranda.
Quòd ſi ſcire cupis, quinam excludantur à reg- Lururis
no, audi Joannem. Foris Canes & venefici & TeNe
impudici & homicidæ &ö UMolis ſervientes, & om- Abot. r2.
nis qui amat, & facit mendacium. Quinam pri- 15.
mi ejiciantur? Foris Canes, inquit: & ne ſub-
obſcurius videretur edictum in laſcivos, repe-
titur ſententia mamifeſtior, Inpudici. Ut au-
tem criminis hujus gravitatem intelligas, nolo
putes contrà Veneficos Domini vigilare fen-
tentiam;, ſed contra libidinoſos, qui ſunt vene-
fici, & homicidæ. Non enim diviſim, ſed con-
junctim, ſine interpunctione, iſta commemo-
rat. Siquidem non ait, foris canes, venefici,
impudici, homicidæ: ſed Forle Canes & vene- 4
lRici & impudici & homicidæ. Quando enim im.
pudici aut à veneficiis abſtinent, aut à ſangui-
ne? Vide igitur, quanta reprobationis pars
luxuriam ſpectet. Sic Paulus diſertiſſimè cla-
mat: Hoc enim ſceitote intelligentes, qudòd omnis Eph. 5.5.
Jornicator, aut immundus, aut avarus, quod
eſt idolorum ſervitus, non hahet beæreditaten
in regno Chriſti & Dei. Vides, quo modo in

e,
Aral
Plt
M
,Ni
mn
Mort
ds
Ulnetu
lellt
N nt
cone
lehe
100, I
Mr
Dmnus

onerm

Dum, le

lrange

,Do NN

Enr ak!

Dun Pent
leit, do
pemi

4

en le
Endlii,
A.
De
dn
t.
leilc
i 1
den 4
kch.
nnlt
in
ne

i

)
4) 15

1.
datenen

beunbe,

C lor
A
letlam,r.
e A.
n lgn
mornunce
ſonummr.
Macharen.

imcanei,

D
cbort

eligsr
1 ſiglre 14
gi Uurſe

Cln eH

Sa ColN
es, ſr
.
CMen ,

unhhee

Odacturenk

Stromatum, Lib. X.

ſingulis edictis ſola Impudicitia non ſemel, ſed
bis, & prima vitiorum excludatur à cœlo. Vel
Avaritiæ, quæ eſt ſemiidololatria, & ipfſi ido-
lolatriæ, quæ ſacrilegiorum Regina eſt, Lu-
Propoſita yuria antéfertur. Verùm ad Evangelium acce-
retinenda. damus, in quo diſertiſſimè excluduntur à reg-
Luc.9.62. 010 inconſtantes. Nemo mittens mnanum ſuam acd
aratrum, & reſpiciens retrô aptus eſt regno Dei.
Apaſate. Inhorruere prorsus pili non carmis ſolùm, ſed
cordis mmei, dum tantàâ ſeveritate verborum eli-
minatum ſpecto à Dei throno titubantem. Et
ne crederes hoc de iis, & ad eos dictum, qui,
cum in eremo conſenuerint, centenarii à Chri-
ſti domo in fornices deſcendunt, & initiantur
Beelphegor. Hoc ad eum dictum eſt à Domi-
no, qui ne horam quidem unam ſecutus fuerat
Jns, qui ab eo ne vocatus quidem fuerat .
ſed ſponté ſe obtulerat: & quamvis ipſum
Dommnus non admiſiſſet, tamen, quia poſt ob-
lationem petierat, ut liceret ſibi de novo vitæ
inſtituto ſuſcepto monere domeſticos, rejectus
illicô eſt, & expunctus, non a diſcipulorum
ſolum, ſed etiam à vitæ libro. Recitentur ver-
Ibid. é61. ba Evangeliſtæ: Et ait alter:- Nequar te, Do-
mine ; ſed permitie mihi primùum renuntiare
Epiditas his, qui domi ſunt. Ait ad illum Jk US: Nemo
1R ſer. mittens manum ſuam ad aratrum, & reſpiciens
Pasm ke retrò apius eſt regno Dei. Quid horribilius? A
relin- Deo non vocatus, Chriſto adhuc non adhæ-
quentes, rens, poſt ſolam vocem, Nequar te, ſi cupit

&Rei monere parentes ne ſe quærant, quèd jam A-
tn poſtolis adicriptus ſit, non modò Apoſtolatu,

tbarade. led'etiam Cœlo indignus, imò non indignus,
re ſignan- ſed ineptus judicatur. Et ne hoc crederes ioli
ur. Adoleſcenti contigiſſe; Domini ſubſecuta ſen-
tentia omnes omninoò involvit. Nemo mittens,
inquit. Non ait, Nemo, qui jam miſerit, ſed,

ron Nemo mittens. Si tantum manum extendit ad
erſeve ſtivann „& , duùm extendit, antequàm eam tan-
antia ne-

ceſaric. gat, ad ſe retrahit dexteram, reus eſt. IPSA
primâ hora Converſionis tuæ aut perſeveran-
dum eſt, aut moriendum. Neque dixeris, du-
rum tibi eſſe vitz genus, quod à Deo non vo-
catus ſuſcepiſti. Duriſſimum licèt ſit, deſeren-
dum tamen non eſt. Ideo enim Aratri nomine
uſus eſt, ut excuſationes omnes amputaret.
lbid. 62. Nemo mittens manum ſuam ad aratrum. Ac ſi
dicat, Etiamſi ſequi me, tibi Aratrum fiat,
hoc eſt, vivendi inſtitutum laborioſum & im-
Pportabile, nihilo minus tamen, ſi manmun re-
trahis, periſti. Quid dico manum? Proh terro-
rem! Etiamſi aratrum teneas, nec de eo dimit-
tendo deliberes (nam nec Juvenem ſequendi
Domini poœnituerat; ſequi cupiebat, ſed mo-
arenjan, mitis domeſticis) ſi tantùm ad tuos, vel ad tua
Religiae reſpexeris „ non es aptus regno Dei. Non ſolùm
egetia Hon regnabis, ſed nec aptus es regno. Cares
en agat. Vel potentid remotâ regnandi. Hoc illi expen-
Car . dant, qui licèt 4 religione non recedant, toti
erfae, talnen ſunt in procuratione rerum ſuarum, at-
arenten que ſuorum. Si qui mittens manum, oculum
it, reflectit „ Incapax regni eſt: quo modo regna-
larise. Unt, qui oculos, pedes, manus, mentémque
Ccai. Aatro debitam, ad domeſtica ſuorum negotia
"7. tranſtalerunt? -ln Caino libet alios explorare
characteres reprobationis. Egreſuſque Cain à
facie Domini habitavit profugus in terra, ad

Gen. 4.
16.

Iavidia, orientalem Plagam Eden. Cognovit autem Cain

enda- . . .
einm, Ex. Nem ſuam, quæ concepit, & peperit Enoch.

caſatines O *diſftcavit civitatem. Ex Caino quoque vox
lbid. 10 illa, quà Mundus infectus eſt, primum pro-
. 10, diit: Num cuſtos fratris mei ſum ?* Ergo in Cai-
Ethicæ Comment. Tom. V.

no hæ præcipuè emicuere notæ. Invidit fratri, Acenſa-
Deo mentitus eſt: interrogatus de crimine, WHS eX
non indoluit, à fratris cura ſe alienum dixit: enes.
Dei iram minimè timuit, hominum verò inſi- te.
dias maximè expavit: faciem Domini reliquit: Luxuria.
poſt ſententiam contrà ſe latam à Deo libidimi, Timor
& voluptati operam dedit: nam ſtatim ac egreſ- Der.
ſus eſt à facie Domini, nihil antiquius habuit, Mortif-
quam ut uxorem cognoſceret, à tribunali ad eatio Paſ-
thalamum, à ſupplicio ad delicias digreſſus; Lonum.
qui ideò fortè non dimiſlus à Domino, ultrô amha.
egreſſus eſt à facie ejus, ut prurienti, inter ju- es.
dicii divini tonitrua poenaâſque, libidini faceret Eternori
ſatis. Denique quamvis exul, & profugus Ci- oblivio.
vitatem exſtruxit. Quantus divini furoris con- 8. Scrip-
temptus! A Deo damnatus quid præſtitit? U- maa vo-
Xorem cognovit, urbem ædificavit. Nec illud 1. Cor.14.
omittendum, quod Paulus ad Corinthios ſcri- 38.
bit: Nei quis eſt Domini, imelliget, quæ dico: Verbi Vei
duti autem ignorat, ignorabitur. Sciunt pleri- egn e-⸗
que, quot boletos Lucullus conaverit, & ig- reprobors
norant, ubi David fleverit ſuum fſcelus. Supra teſſera.
cætera verò reprobationis argumenta, illud Felices
primarium & ſummum eſt, nimia Felicitatis nen ad-
exundantia in hoc ſæculo. Unum, quem in Nes/
Evangelio legis epulantem, & purpuratum, at-
vides in flammis cruciatum. Et quem ſpedtave- aundare
ras ulcerofuun, & micas eſurientem, ab An- opibne, ſed
gelis in ſinum Abrahæ deportatum veneraris. vel ess
Denique Status religioſus arrha eſt Prædeſti- ere,
nationis. Beati, qiti habitant in domo tua, Do- zart
mine : in ſecila ſæcilorum laudabunt te. Dices, adve- ſa-
hoc loco pro domo Domini Coœlum intelligi. tar.
Falleris. Nam, quèôd non Colum, ſed Reh- Pl. 82

gio intelligatur indè patet, quod ibi Prophe- tio & a:

ta de eadem domo loquens ait: Elegi abjettus zag, ma-
eſſe in domo Dei mei. Planè ubi abjectio nomi- iosss P.
natur, non Domus Gloriæ, ſed Domus Hu- gillum .
militatis accipitur: de qua ibi multa Propheta Pradeſti-

2 . . nationis.
& mira proloquitur. 1bid. II.
Vocatis-
Lpſa conteret vaput tuum. Gen. 3. I5. nis beneß-
cinm.

Sic Dominus juſſit, & ſicut ipſe dixit, ità Religienis
factum eſt. Dæmonem Virgo proterit. Ideò in Nef-dre.
triumpho Matris Domini Luna pedibus ejus ga,zan
proculcata ſubeſt. Quæ, ſi Bernardo credimus, cultus
imago Luciferi eſt, qui ut Luna mutatus per- Tentatio-
didit Sapientiam ſuam in decore non ſuo. At, aes fugati
inquies, de Domino morituro prophetatum terseto-
eſt: Et egredietur Diabolus ante pedes ejus. Ità medium.
eſt: ibi conſtitit Draco, ubi juxtà Crucem Habac. 3.
ſtabat illa, quæ eum contereret. Hoc, niſi fal- 5.
lor, prophetaſſe mihi videtur David in Pſalmo Pſ. 45. 2.
quadrageſimo quinto; ubi, cùm dixiſſet: Deus
noſter refugium & virtus. Subdit quidem, ſpe-
randum iis eſſe, quos ipſe adjutor tantus obte-
xerit: Proptereaà non timebimus, inquit, dum Ibid. 3.
turbabitur terra. Non tamen proptereà exarmat
nos, aut receſſuros hofles ominatur, imoò in-
ſultaturos tum maximè eos prophetat: Nonue- I1bid. 4.
tunt, &ö turbatæ ſunt aquæ eorum: conturbatQu
Junt montes in fortitudine ejus. At ubi de Vir-
ginis exortu ſcripſit, tum enimveroò inclinata
regna, tum laboraſſe terram, tum diflractos ar-
cus, omnéque propugnaculum ſubrutum con-
teſtatur. Sanctifeavit tabernaculum ſuum Altißi- bid. 5.
mus. Quid exindè? Venite & videte opera Domi- Ibid. 9.
ni, quæ poſuit prodigia ſuper terram auferens bel-
la uſqute ad fines terræ. Arcum conteret, & con-
fringet arma, & ſcuta comburet igni. Vacate,
& videte, quoniam ego SR Deus. Voſiqusm
7 2 11-

Virgo effulſerit in corde tuo, vel ſcuta exurere
potes, nunquàm, aut leviſſimè impugnandus.
Tunc licebit vacare uni Deo, & placidiſſimà

Pſ. 90. 1. refici divinitatis ejus meditatione. Qui babitat

in adjutorio Altiſſimi, in protettione Dei cœli
commorabitir. Tutus quidem ſub tanto adju-
tore à vulnere, ſed non immunis à lucta. De-

Tbid. 7. nique cadent à latere tuo mille, & decem millia

d dextris tuis: ut ſcias te non pace, ſed victo-
riâ potiturum, mortémque ſub Chriſto evaſil-
ſe, non bellum. Quod ſanè intellexiſſe debue-
ras, cùm audiſti nomen ipſum Adjutorii. Ubi
enim Adjutorem audis, ſcito tibi certamen
profuturum quidem, ſed minimè defuturum.
At, ſub patrocinio Virginis, nec pugnandum

Can. 4.4. Juidem eſt. Hinc eſt, quòd collum ejus Turri

Davidis comparatur, ex quâ mille clypei pen-
dent. Omninò bellum non timet, quæ vel cly-
peos exponit & muro. Nam & in horto Sponſæ
nuſquàm Laurum conſitam ſpectas, quòd ſcili-
cèt in eo, non ex bello Victoria, ſed ſine lu-
cta Pax floreat, ideò ignara laureæ, quia &
pugnæ inſcia. Salomonis lectulum ſexaginta ex
fortiſſimis Ifraël ambiunt: Virginis verò Le-
ctulus floridus eſt. Ibi Gladii, hic Lilia excu-
bant. Si in Chriſto conquieveris, vinces, ſed
armatus. Si ad pedes Mariæ jacueris, dormies
in Flore. Hanc puto ob cauſam Sponſus nun-
quàm dormiſle, ſed conſediſſe tantàùm in Can-
ticis deſcribitur. Sponſam veròô nec filiæ Je-
ruſalem auſæ ſunt excitare. Non enim dormire
licet, ubi luctandum eſt: ubi verô tutò dor-
mitur, nullus omninò hoſtis timetur. Verbo,
Arx Sion, Pacis viſio interpretatur. De ea

lla. 37.33. Iſaias prophetavit: Hæc dicit Dominus de Rege

„

Pſ. 147.
34.

Linguæ
cura.

Aſſyriorum Non intrabit in civitatem hänc, &
non jaciet ibi ſagittam: & non ooccupabit eam
clypeus, & non mittet in circuitu ejus aggerem.
Quid manifeſtius ad rem noſtram? Quam ſe-
curus eſt, qui habitat in adjutorio Virginis!
Non modèô eam non expugnabit Aſſyrius , ſed
nec oppugnabit. Nimirùm de ipſa David ce-
cinit: Poſuit fines tuos pacem. Vel in confiniis
Pax floret, Pax inquam, non victoria.

Propterea Deus deſtruet te in ſinem:
evellet te, & emigrabit te de taber-
naculo tuo, & radicem tuam de ter-
ra viventium. Pſal. 51. 7.

Proptereàa. Quid eſt iſtud Proptereà, quod
non modèò fructus excutit, & ramos amputat,
ſed & radicem exſcindit de terra viventium?

Num moœæchatus eſt? Num occidit? Num au-

reos erexit vitulos cum Jeroboam? O linguæ
hoc loco ſcelus ſuper omnia ſcelera! Nihil

Ppſ. 5r. 4. ommemorat, niſi Oris dolos, & ſaniem. To-

ta die injuſtitiam cogitavit lingua tua.. Dilexi-
Ni omnia verba præcipitationis lingua doloſa.
Proptereà Deus deſtruet. Relege Pſalmum, &
unius Linguæ venenum antecedere invenies
metuendum Proptered. Et quidem meminiſſe
te velim, Pſalmum iſtum quinquageſimum con-
ſequi, undè David plenus irarum, & fletuum
in peccatum inſilit ut Leo. Nihilo minùs, qui
tantis lacrymis mœchiam, & homicidium com-
ploraret, cùm primùm furgit à luctu, ut ſce-
lus invadat, unam aggreditur Linguam, quaſi
cæterorum criminum anteſignanam. Et quare,
qui adulterium deploraſti, non increpas adul-
teros? Eos, inquit, arguo, quos principes in

208 Oliva

ſcelere cognovi, dùm luxi. Hinc eſt, quòèd
Joannes inter Canes, quos excludit à regno,
linguoſos réêcenſet. Foris canes, inquit, & ve- Apoc. 22.
neſici, & impudici, & homicidæ, & idolis ſer- 15.
vientes, & omnis qui amat, & facit menda-
cium. Minimum Oris flagitium mendacium
eſt. Nihilo minus minima linguarum labes ma-
cularum ſuprema, & quaſi vitiorum coronis
eſt. Crevit oratio uſque ad oris ſcelera, ultrà

quæ non habuit, quò progrederetur. Primò 1,
Canes, qui præ fame temporalium civitatem e
circumeunt, & latrant: ſecundò Venefici inſi- Enl!

pienter muliercularum amuletis, & delicis de-
cepti: tertiò Impudici, qui fœdiſſimè & puti-
diſſimè cœlum cœno poſthabent: quartò Sa-
crilegi ſaxorum adoratores: hos apparitores
Lingua coinquinata conſequitur, quæ agmen
claudit, & gehennam recludit. Quèòd ſi hæc
verba ad Apoſtatas transferre libet. Nota, quo Apeſtata.
modo ejiciendus dicitur non modèò de terra
viventium, ſed etiam de Tabernaculo ſuo. Vecationi
Suo, inquam, quòôd videlicèt Deus illi Reli- rebelles.
gionem pro tabernaculo deſtinaverit, extrà

quam tutò eſſe non poterit. Non eſt autem Ta- ſebune
. . . .
bernaculum omnium, ſed peculiariter tuum. dt.

Alius enim, extra illud, ſalvabitur, tu verò . uten
peribis. Propèé Jericho non omnes vulnerati ken,
ſunt, ſed, is tantůùm, qui deſcendit ab Jeruſa-
lem. Sola Dina, dùm egrediur, corrumpitur.
Quot virgines in plateis erant, nec violatæ
ſunt? Porrôò ſtatim eſiceris de terra viventium,
ſed, non ſtatim morieris. Deſtruet te, ſed in
finem. Fortè benedicêris in hac vita, ſed cervi-
cal te manet, in quo reddas noviſſimum qua-
drantem. Muſcas è conclavi excluſuri, feneſtras
calente Sole aperimus. Quæ minus ſapiunt,
tepore pellectæ proſiliunt. Verùm occluſis fe-
neſtris foris manent, & poſt Solis occubitum
congelaſcunt, volitantibus iis, quæ progredi
noluerunt. Cave, ne te Felicitatis calor illi-
ciat, ut in Mundum revertare: nam peribis in
Egypto, qui regnaſſes colonus Palaſtinæ.

Sio luceat Lux veſtra oràm hominibus.

Matth. S. 160.

Non tibi imperatur tantàùm, ut luceas, ſed, Fams
ut luceas ſic. Alioquin & Cometes fulget, & α.

Fulgur ſplendet, quorum tamen luminum fœ- W. 1
tus Mors eſt. Ergo Dominus non incomita-
tam hanc Legem lucendi tulit, ſed eam hinc leen
& hinc miris legibus ſepſit; quibus & lucem Arc
accenderét, & tueretur accenſam. Siquidem, Anze
antequàm tibi Lucem ſuaderet, te ad octo huiet
Evangelicas Beatitudines extulit, quibus con- “
verti poſſis in Solem. Et, cùm ita paupertate, Homini- Nine
puritate, Juctu, patientiâ, ut fulgeres, indi- S vus, H
xiſſet; ſtatim de diligendo hoſte, & tolerando? n
adverſario tabulas ſcripſit. Ac ſi diceret, Nihil Imitandi Aan
magis opto, quàm ut Difſcipuli mei, quibus M1atch N N
dixi, Vos eſtis Lux MWundi, in mundo fulgeant, z. 14. 1 lueln
tanquàm luminaria in caliginoſo loco. Verùm;, denn
ut fulgere poſſint, attendant, quo modo Beaez- aue
titatem definiverim, duùm dixi, Beati pauperes lbic . Anin
Wpiritu. Quà ſanctimoniæ luce ſi refulgere Cœ& ge,Hns Lltat
perint, ſciant ſibi adverſarios permultos domi, arer, 4u Crad
foriſque tolerandos. Lux enim, dùm procul amicus Eellen
fulget, laudatur, cùm propiùs acceſſerit, refu- abundat. len 4
gitur. Nemo Auroram non probat æſtate, nemo dn
Meridiem æſtate non horret. Fons, cùm tenuis oke

manat, in hortos Regum æneis fiſtulis traduci- rſers
tur, laudatur, ſtatuis, piſcinis, arcubus, nemoibik jaßomnnn. al
epi-

N
n,

du. l

en
in ſen
netee⸗
Gacnnn
en.
re
6) Un
Nntete
tſad.
K.
und .
Plaran
nen
Nuzcol
E ten
aclle n
8 ln An
tit, e
Ateml:
et mun
Ut, uN
es rülnert
teh len.
rnngin.
Nec M⸗
Viwenm,
4, Klcen⸗
Gmm.
Uri Krte
ls er,
n crllit⸗
6 Cdbin
uen
ts aln
un ebti
Pdale.

Sonunn

tless,
6s ſlgen1 3
Pupünn,
On MNN
ſed em s
&
. hunn
t dun
iden,
ta ugr, 9
geſes ,

5 1l 6
Cicetet N 5

Del, ,

1
9

Stromatum, Lib. X. N

ſepitur: ut verò, decurſu, & laticum acceſ-
ſione, in fluvium excreverit, aggeribus, ſco-
pulis, trabibus undique arcetur. Beatus habe-
tur, qui procul à Pado, Rhenéve rus ſuum
excolit. Nimirùm Virtus, ſi mediocris fuerit,
Perſecutis placet, ſi ſumma, timetur. Davidi, quandiù
amumen- oves propugnavit, nullus invidit: ut verò Gi-
ur, herh⸗ gantem dejecit, eum vel Saül expavit. Domus
cheni h. Jacob, cum decem & ſeptem numeravit ani-
mas, obvià Egypto perhonorificè excipitur:
ut verò increvit, & ſexcenta millia virorum in
cenſu numeravit, flumine, lateribus, fame,
funere vexata eſt. Quid plura? Gratiſſimus A-
bimelecho Iſaac, quandià non ſevit: ubi verò
Gen. 26, Centuplum mefluit, illicò audivit: Recede à no-
17. bis, quoniam potentior nobis factus es valdé. Jo-
ſeph cur in domo Jacob inviſus fratribus? Quia
fulſit. Reveraà ſomnium eſt, ſi vel in domo
Gen. 37. Patriarcharum putes ſtantem manipulum à ma-
6. nipulis jacentibus impunè adorari poſſe. Ster-
netur, utque diſſolvatur, alligabitur. Sponſa,
cùm deſcendit ad hortum nucum, nullum of-
fendit, à quo læderetur. Vix egreditur, ut
Verbum quæreret, cùm ſtatim & ſpoliatur, &
cæditur. Toleravere Pudicam: efferveſcentem
in amorem Numinis pati nequivere. Et, ne
crederes hoc tantùm in plateis illam perpeſſlam;
Domi ſuæ, cùm jaceret in toro, Horibus ſti-
Gan.I. 16. Pabatur, Lectulus noſter floridus:. Ut ſurrexit
4 aperire Dilecto, illicò perfuſam ſe myrrhà ob-
ſtupuit. Lectulus noſter foridus, quandi ipſa
ad illum Dominum non admiſit. Ut Deus ac-
Can.5. 5. ceſſit ad oſtium: Surrexi, inquit, ut aperirem
ilecto manus meæ ſtillaverunt myrrham. Quid
Can. .13. te moror 3 Attende non mihi, ſed illi. Botrus
Cypri, inquit,; Dileétus meus mihi. Sed ubi? In
Ibid. 12. Neis Engaddi. Eadem clamat & gemit: Faſ-
1d. 1. gHculus myrrhaæ Dilebtus meus mihi. Ubinam
Ibid. 13. myrrha eſt, qui dudùm erat Botrus? Euer ube-
a, inquit, mea. Ac ſi diceret; Quandi Di-
lectum eminùs adamavi, ſuaviſſimus mihi fuit:
Hominum amabar enim à Sororibus, laudabar, in deliciis
smorſper- apud omnes eram. At ubi propius Domino ad-
nendus. hærere ſtatui, locatum in pectore myrrheum
ſenſi, exoſa, inviſa, inamabilis domeſtlicis in-
grata exteris. Itaà eſt; procul à Chriſto poſiti, ſi
tantùm reſpiciamus illum, recti diſtortique
commendant nos, & nobis Chriſtus in Botrum
vertitur. Fac illum amplexeris: ut ubera con-
tigerit tua, amaritiem illicò deguſtabis, & tibi
Chriſtus vertetur in myrrham. Moyles, cùm
⁶ Monte deſcendit Deo plenus, tabulas Legis
manibus præferens, videri coæpit cum faſtidio.
Qùm virgam geſtavit MEgypto quidem infe-
ſtam, Deéôque militantem, cæterum miraculo-
rum feracem, non Legum, horrori non fuit:
cum veròô tabulas detulit morum magiſtras, ſu-
ſtineri, & reſpici nequit. Solum ſine Arca Iſ-
raeélem nec Mare expavit: demique, niſi virg4
fuiſſet inciſum, nunquaàm iter populo pandere-
tur. Jordanis verò tangi non debuit, ſed ad vi-
ciniam Arcæ diffugit, alveumque Iſraëli reli-
quit pervium. Cur Jordanis cum tanto incom-
modo ab Iſraële refugit, & Mare non refugit?
Quia cùm ad mare devenit Iſrasël, ſolus dunta-
at ſine Arca erat: cùm autem Jordanem tranſ-

miſit, Legem ſecum vehebat. Ubi tabulæ ſpe-

Ctantur, undique diffugitur. Hoc ſcito, te me-
diocriter profeciſſe, quandiu & proficis, &
diligeris. Quandià Amicis non cares, cares
Chriſto. Quot filiabus Jeruſalem ſtipabatur
ng. 17. Sponſa, dum Sponſum quæreret! Qud abiit Di-
Ethicæ Comment. Lom. V.

209
leötus tuus, pulcherrima mulierum? quò decli-
navit Dilectus tuus, & quæremus eum tecum.
Verùm;, quæ tam longo deducebatur Virginum
agmine, Sponſum indagans: ubi eum, & quò
deſcendiſſet indicavit, & ubi erat „ invenit, &
tenuit, ſola relicta eſt, nec uſquàm de filiabus
mentio ulla facta eſt. Siquidem immediatè ſe-
quitur: Dilectus meus deſceendit in hortum ſuum.. Can. 6. 1.
Ego diletto meo, & dilectus meus mihi. Ubi fi-
liæ Jeruſalem? Diſparuere. Nimirùm, quan-
diù Jrsom quæſieris, hoc eſt, in deſideriis dun-
taxat fueris, ſtipaberis ſodalibus: ubi verò vo-
ta in opera convertentur, & quem optabas te-
nueris, JzsM quidem tenebis, ſed ſodales non
retinebis. At, inquies, & Dilectum Sponſa te-
nuit, capite tertio, & à Sodalibus deſerta non
eſt. Nam cùm illa dixiſſet: Tenui eum, nec Can. 3. 4.
dimittam. Sponſus confeſtim exclamat: Adjuro lbid. 5.
vos, Rliæ Jeruſalem, ne ſuſcitetis, neque evigi-
lare faciatis dilectam. An non adfuere, quæ
adjurantur? Adfuere, ſed dormienti. Non eas
leges adfuiſſeé, cùm Sponſum tenuit: acceſſe-
re, ut primùm illa præ tædio dormitavit. Dum
Sponſus tenetur, non adjurandæ filiæ: adju-
rantur, & adſunt, cùm Sponſa ſtertit imme-

mor amplexuum. Omninèò ſola futura eſt, ſi

ferveat, non ſola, ſi dormiat. Nedebit ſolita- Thren. 3.
rius, & tacebit. Cur? Quia, inquit, levavit 23.
Jſuper ſe. Certè Dominus, cùm epulatur in do-
mo Zachæi, & Matthæi, vel Publicanis ſtipa-
tur: jejunantem in eremo ſolus Diabolus dedu-
cit, ut deturbet. Cùm ſanat ægrotos, advoca-
tur vel à regulis; cùm verò dæmonia impellit in
mare, rogatur, ut aliò concedat. Millia mil-
lium adſunt ei, dum piſces & panes exhibet
ſuper fœnum: At, ubi regnum declinat, ſolus
in montem fugit. In cœna vel Judam habet ſe-
cum manum intingentem in paropſide: duùm
vVeròô factus in agonia calicem bibit, nec Petrum
habere poteſt ſimul excubantem. Enimverò Mortiß.
ſumma virtus imbecillitatem debilium prodit, cationis
& arguit. Jacob lapidem, in quo recumbens odiam.
ſcalas vidit cœleſtes, effuſo deſuper oleo erexit Religioni
in titulum. Nullum verô dedicavit lapidem, ilio,
ubi cum Angelo luctatus eſt, quamvis ſplen-T.
dido Iſraëlis vocabulo non ibi inter ſcalas, ſed Gen. 32.

hic in lucta inſignitus ſit. Enimverò ibi audit: S. Facob:

Dilataberis ad Orientem & Occidentem: Bene- Gen. 28.
dicentur in te omnes tribus terræ. Hic verò nul- 14.
la ſplendida ominatio, imò claudicare cogitur. Rlida
Ilpſe verò olaudicabat pede. Sanè ubi cogimur Gen. 323
eò, quò tendimus, vel tardius devenire, vel 31.
nunquàm, licèt Iſraëles evadamus, & anima Religio
ſalva fiat Deum videns faciem ad faciem, non H -
tamen aut hymnos canimus, aut lapides eri- rin ..
gimus in titulum. Væ nobis, qui Religionem calisss,
tunc amamus, cùm evehimur; tum negligi- non prom-
mus, cùm negligimur, & claudicare compel- zus labo-
limur. Nimirùm, ubi licet Cœlum ſpectare, er pro
& dormire, ibi ſaxa dedicamus, ibi Dei do- Eerlehe.
mum canimus deſignari, ibi exclamamus: Non rs,
eſt hic aliud, niſi domus Dei & porta Cæœli. Snperior,
At ubi, ut Deum videamus, non recum- dum pu-
bendum, ſed ſuccumbendum, certandumque "*i, .
eſt, & pede uno claudicandum „ indè citò nos öen,
expedimus, & brevi verbulo prodigium con- Religio
teſtati ad turmas regredimur, arâ ne quidem amanda,
delineatâ. Sind quid ſanctius? Nullum tamen non chm
ibi à populo monumentum erectum. Videli- 74: 4
cèt ibi jejunandum, & non luxuriandum eſt, ws, S
undè & fulgura micant, & mandatorum ta- Jieare co-
bulæ deferuntur, indè citò multitudo etiam gie, &
S 3 filio- Iudtare,

210
filiorum Iſraël recedit, & eò nunquàm regre-
Intentio ditur. Non invenies in horto Sponſæ Roſam,
relts. ubi vel nuces leges. Nimirùm rubet mimis, &
Intentio pungit. Si vilior eſſet, pluris fieret: pretium
omni, habet, quia fupra pretium eſt. Vel Phi-
Gloris non habet, quia iupra pretium e
vanæ eu- liſthiim applaudunt Arcæ, dùm bellicas res hu-
piditas. mano more defluere patitur; excipitur, lau-
datur, infertur in Templum. Quòôd ſi Dagon
comminuat, & impios dehoneſtet, proterat-
que, enimverò novo impoſita plauſtro, honori-
ficè quidem, ſed ex decreto publico dimittitur
in regionem ſuam. Nec Samſon diſplicet, cuùm
ſaltat; ſi molam trahat, caliget, & ludat, thea-
trum habet: qui, ſi in mandibula hoſtes Dei
concidat, & vitiorum incendat ſegetes, poſci-
tur ad ſupplicium. Auditur & ab Herode Joan-
nes non illibenter, ſed, quandiù Herodiadem
non damnat. Qui mox in vinculis ſilebit, ſi au-
ſus fuerit libellum repudii præbere iis, quos
Deus ſejunxit, & ſcelus copulavit, ut in una
carne crimina omnia coaleſcerent. De Maria
Magdalena cùm primùm flevit, & ad pedes con-
ſtitit Domini, vix unus Phariſæus oblocutus,
diſcipulorum verò Domini nemo eam non lau-
davit. At ubi non jam in pedibus reſedit, ſed
àaa caput ſe Chriſti provexit, nec jam unguen-
to unxit, ſed alabaſtrum trecentorum denario-

Samſon.

rum effudit ſuper Dominum, ità ut domus uni-

verſa fragraverit, tum enimverò, non Simon,
ſed ex diſcipulis non pauci indignati ſunt,
quòd Mulier cœnas in ſacrificia, & menſas fre-
Marc. 14. quenter in aras converteret. Erant autem qui-
4. dam, inquit, indigne ferentes intrà ſemetipſos,
& dicentes? Ut quid perditio iſta unguenti facta
eſt ? Poterat enim unguentum iſtud venundari
pluſquàm trecentis denariis, & dari pauperibus.
Et fremehant in eam.

Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto,
ſicut virgula fumi ea aromatibus myr-
thæ & thutis, & univerſi pulveris
pigmentaru. Can. z. 6.

Fervor qG Quæ eſt iſta? Illa eſt, quæ à Sponſo Una
Perfedio dicta eſt. Quæ nunquam regreſſa, ſemper aſ-
anigua- cendit; quæ benè ſemper olet, quia benè ſem-
do deß- Per oluit. Sanè. Sed de deſerto aſcendit, quia
ciat. nullam habebit tam irretorti aſcenſus ſociam
Irriſores & filiabus, non dico, Babylonis, ſed nec Hie-
& puſi ruſalem. Libet hoc loco Aromatarios quoſdam
lanimei. ridere, qui ſanctimoniam eam derident, quæ
patitur interdum defectum cum Sole. Qui
dùm Virtutem ſummam eſſe volunt, nullam
Compasi eſſe faciunt. Qui ne otioſi arguantur, curren-
neſcien- tes rident, ſi ſemel conſtiterint. Unicolor,
kes. inquiunt novi, ſed ſeveriores Catones „ Virtus
cenee⸗ eſt „quæ, ſi vel ſemel titubet, frangitur. Ni-
imperfe- Wirum hi Davidem abducunt à Prophetarum
Si. cœtu; quem tamen, & ante adulterium, &
eligio poſt homicidium, divino percitum Spiritu pro-
nen ol ne phetaſſe indubitatum eſt. Meminerint, quæſo,
meden hi, renaſci etiam abraſum crinem in capite Sam-
Cenſores ſon: & quem fœmina vinxit, nec columnæ à
alierum. ſirage coërcebunt. Non ſemper vernant mala
Lapſi op- Punica, arent ipſa quoque, rigente hyeme:
eimi funt. nihilo minuùs, ut reviruerint, ſpectantur à Spon-
Far d, 1. ſa, & iterum ſuis fœtibus coronantur. Sicut
, malus inter ligna plvarum, ſie Dileæctus meus in-
Can.2. 2. ter filioc. Miror ego ſimilitudinem. Si verti
voluit Sponſus in plantam, quare in Malum con-
vertitur, quæ comam abjicit, & ad inſtar trunci

Oliva

tot menſes riget? In Cypariſſum, aut Cedrum
converti debuit, quæ, vel nolente Boreâ, ſum-
mà hyeme renident. Imò, Malus eſſe voluit,
non Cedrus, ne ii ſpernerentur, ex quibus fo-
lium interdùm defluit. Hanc ob cauſam, cùm
ei Sponſa domum exſtruxiſſet omninò incorrup-
tam, ex cedro nempè, atque cupreſſo, in eam
divertere recuſavit: & clamante illà, Tigna Can I.16.
domorum noſtrarum cedrina, laquearia noſtra D
eypreſſina. Exclamat confeſtim ipſe: Ego Flos Can. 2. 1.
campi. Ac ſi dicat, Tu me provocas ad impu-
tribilia, & nunquàm non virentia. Ego cam-
pumsincolo, ubi pleraque modò arent, modè
virent; ubi flos nullus ſub hyemem, & nihil
non floret in vere. Noli credere, quòd ſolas a-
mem aut cupreſſos, aut cedros; amo & cam-
pum modò arentem, modè effloreſcentem, in
quo & Lilium naſcitur, & Foœnum. Et ſanè,
ſi ſanctimoniam tantùm probaret Deus, quæ
nunquàm labaret, rari ſcripti eſſent in libro vi-
tæ. Simoni dicitur, Iu es Petrus, & ſuper hanc Matt. 16.
petram ædificabo Eccleſiam meam. Coràm ancilla 18.
Lapis in pulverem diſſolvitur. Non ideò tamen
Petra eſſe deſiit, aut fundata ſuper Eam Eccleſia
labat. Moyſes ad aquas contradictionis dubitat:
non ideò tamen deindè non fulſit, aut mori
timuit in Monte. Aaron;, poſt Oris, Virgæque
prodigia, Vitulum erexit: Idem poſt vitulum
obvio progreſſus thuribulo placavit extermina-
torem, & ceſſavit quaſſatio. Joannes, qui in
cœna ſupra pectus Domini divinitatis arcana
hauſit, in horto, orante Domino dormitavit:
& , qui fugit, vincto Chriſto, eo crucifixo,
adfuit Cruci. Sponſa initio oſculum ſitit, & Omnes
poſt oſculum verbi, cellæ vinariæ dulcitudinem Ssmus
non exhorruit. Quæ in lectulo abſentem quæ- fe
ſivit JIEsM per noctes, accedentem ad ſe,
noctium guttis aſperſum, poſthabuit lectulo.
Citò tamen, quem excluſit, ne ſurgeret, per
vulnera conquiſivit, & tenuit. Jonas poſt vi-
ſiones fugit; ſed, ſi timuit in Ninive prophe-
tare, non timuit orare in ventre Ceti. Rur- Lali poſ-
süs, qui vitam ſperavit in ſinu Monſtri, in JIunt opti⸗
tugurio vermiculi exacerbatus injurià mortem *1.
expetiit. Et tamen in Sanctorum ſyllabo eſt,
& Propheta Domini mortuus eſt. Sponſus Si- 149ßop-
mulacrum ſuum ab aureis exorſus eſt baſibus. mimi funt
Crederes aureis baſibus inſediſſe ad minimum .
crura ſmaragdina: lapidea inſedere. Crura Can. 5.
illius, inquit, columnæ marmoreæ, quæ fun- 15.
datæ ſunt ſuper baſes aureas. Quèd ſi tam ci-
tô degeneravit Simulacrum, ſi auro Marmor
ſucceſſit, in capite, quid quæſo expectes, quàm
fictilem ex luto maſſam? Ab auro in marmor,
à marmoreis cruribus ad lateritium ventrem,
à ventre lateritio gradum factum credes ad
caput ex cinere. Falleris. Poſt aurum mar-
mor; ſed, poſt marmor, ebur, & poſt ebur,
aurum optimum. Venter ejus eburneus.. . Ca- Ibid. 14,
put ejus aurum optimum. Viden eos, qui- benè & u.
cœpere, nec benè progreſſi ſunt, optimè tan-
dem abſolviſſe opus ſuum. Orat tam ſanctè
in Templo Zacharias, ut è& cœlo vel Archan-
gelum evocarit. E templo tamen ſine loquela
egreditur. Diu ſilet. Quid ſi os ejus aperiatur;
balbutire ſi poſſit, diſertus abundè eſt. Er-

ras. Ex Oratore apud Deum elinguis evadit:

ex muto repentè non ſolùm loquitur, ſed pro-
phetat. Apertum eſt autem illicò os ejus,

& lingua ejus, & loquebatur benedicens
Deum. Et repletus eſt Spiritu ſancto, & pro- Iuc. I.
Benedibtus Dominus Deus s8.

Wrarl.

phetavit dicens:

n
mi.
Pinn
en li
A⸗
etn
.
4Dn
nubin
Eehel
GAnbl
Kaklo!
Md
. Mea

Pni nin
Uit aun
nion
,lon

1 Du
Ien
Cmertt in
inm gue⸗
fan wert

tn Adh

Dti .
Aninia
in ſeg
1 nonte
ſtabit 4

in⸗ Heron
Ehrtnn
d,Kadon
MWce.
ne,

Uetul

n wod
Alc
0 (N
emnemn, n
biler,
len,
nlbeg.
1 6 4 lu⸗
tümanlu
dedtan
n Lod
nisntt⸗
AWI
) Vuger
ſt nni
extemt
net un
nnati udu
Gormunt
0 Corn,
unn ſtr, Ae

Mentence
Men l
butt keun
Ungenſt
ſonas ln⸗
mreſinte
iui oum
D
minnn
eere. nl
11,
d tne
auto M
hebken⸗
o innann
vnn ſan,
mn geci:
aumm
lune,
eos;
, D
Mat ten
Prlte
renſie⸗

Stromatum, Lib. X.

Pl. 9. 15. Iſra?l. Qui exaltas me de portis mortis, inquit
David, ut annuntiem omnes laudationes tuas in
portis kliæ Nion. Non ſolum poſt innocentiam
labitur, ſed jacet in faucibus mortis. Indè ta-
men non eruitur ſolùm;, ſed exaltatur; & con-
feſtim à portis mortis, quibus nihil calamito-
ſius, ad portas Sion, quibus nihil ſanctius, ſe
tranſpoſitum gratulatur. Quæſo, non ſperna-
mus etiam labantem ſanctimoniam, quam
Deus non ſpernit. Claudicat Jacob, & Iſraël
eſt. Duabus ſtipatur uxoribus, & geminatis
concubinis, ſed luctatur cum Angelo, & præ-
valet. Iſaac diligit Eſau, ſed tandem Jacobo
benedicit. Apoſtoli omnia reliquere, & dein-
dè de primatu contendunt: &, poſt rubigi-
nem ambitionis, abeunt ex Concilio glorioſi,
quòd publicè cæſi ſint. Iris non eſt unicolor,
& nihilo minàs Arcus Domini eſt. Noé ſer-
vat Mundum ab aquis, & à vino non ſe ſer-
vat. Poſt ebrietatem tamen prophetat, & li-
tat. Iſaac, obſtetricante Prophetiãâ, imago
Chriſti naſcitur inter Angelorum promiſſa, &
Patris victimas: poſt tanta tamen Sacramenta
ludit cum Iſmaël. Verùm, poſt luſum, im-
molari non recuſat in Monte, & quibus exu-
ratur, ligna ſubvectat, bajulus pœnæ ſuæ.
Magdalena, poſt lacrymas amoris, fratrem lu-
get humanè. Iterùm tamen, & Dominum lo-
quentem audit, & ſepultum plorat. Illud au-
tem moneo TLepidos, ut non audeant inſultare
Ferventibus, ſi fortè aliquando aut labent, aut
etiam labantur. Nam Jeruſalem, quamvis pu-
niatur, urbs tamen Dei eſt, iterùm ædifican-
da. Tyrus verò, & Babylon ità delebuntur,
ut ſurgere non poſſint. Citò Joſeph compedes
convwertet in torques. Citô Petrus prædicabit
in foro, quem abnegavit in atrio. Judas ve-
10 cùm ruerit, non ſurget, vel exſurget, ut
pendeat. Adde, quòd Ferventes, etſi cadunt
interdum, non tamen ruunt. Non diu in lu-
to hærent, & ut exſurrexerint, clariùs re-
fulgebunt.

Et erit, in die illa viſitabit Dominus ſu-
per militiam cœli in eæcelſo.. Et eru-
beſcet Lung, & confundetur Sol,
oum regnaverit Dominus ewercituum
in monte Sion. Iſa. 24. 21I.

Viſitabit autem Dominus quaſi ægrotantem
militiam, & ferro & cauteriis indigentem, ait
Istentie ibi S. Hieronymus. Cur tanta ſeveritas, &
ae “ rigor tantus in cœlum? (Aua litari ſibi paſſi
ia 3“ ſunt, & adorari non erubuerunt. Nimirùm,
quam tibi Dominus contulit lucem, noluit
Cingra- idololatriæ, ſed religionis ſeminarium eſſe. Tot
iulationes effilſas gratulationes ob ingenii dotes, quas
non invitus audis, imò invitus non audires,
deientia nullo interim Deum benedicente, putas non
Mehirt. tibi expiandas ferro, ignéque? Vide Arcum,
Eccli a5. inquit Sapiens, & benedic eum, qui fecit il-
12. lum: valde ſpecioſus eſt in ſplendore ſuo. Licet
Eeclefa- Videre arcum, ſed arcum benedicere non licet.
Scidn. Iris emicare debet, ſed, ut Dominus exalte-
De Kur. Poſt tot in geminos Tobias collata benefi-
eferant. aà, non eos monuit Raphael, ut ſe, ſed, ut
Tob. 12, Deum laudarent. Vos autem benedicite Deum,
21. narrate omnia mirabilia ejus. Cùm nato
H Joanne ſolutum fuiſſet os Lachariæ, omnes
migge gi Firetentur „ ex ſterili exortum puerum, qui
ſGwat. Patri loquelam ſolo nomine reddidiſſet, dice-

211
réntque attoniti præ ſtupore ſignorum: Quis, Luc.I. 6.
Putas puer iſte erit ?à nemôque Deum laudaret,
qui ſolus ab omnibus debuiſſet benedici, illicò Sloria
Spiritus ſanctus Zachariam inſiliit; qui, de Dei ma-
pueri mirabilibus grandia prædicantes, ſalu-!““
briori cantico interrupit. Et Zacharias, Pater lbid. 67.
ejus, pepletus eſt Siritu ſancto, & prophetavit
dicens: Benedictus Dominus Deus Iſrael. No-
ta: Spiritu ſancto plenus eſt, non, qui dicit,
Quis, putas, puer iſte erit? ſed, qui exultat in
Domino canens: Benedictus Dominus Deus Iſ-
rael. O utinàam, ubi domus univerſfa, etiam ſi- Talenta
ne ſignis, proclamat putidiſſimè blandiens ,Ene ſpiri-
Quis, putas, puer iſte erit? vel unus reperia-“.
tur Zacharias, qui exclamat, Benedictus Do- Senes non
minus. Et quod dolendum eſt, Nec eſt, nec erit "iinn
Joannes, de quo paſſim immurmuratur, Quis anz⸗n:
erit puer iſte ? Imò Joannes eſt, ſed non erit"ioves.
Joannes, quia talia prædicari audit de ſe. Trun-
cus erit, quia Propheta ſalutatur. David re-
jectus ad gregem, & ſolus ab unctione repul-
ſus, & regnum, & triumphum eſt conſecutus.
Sapiens Jacob, qui Joſephum, duùm arguit ſom-
niantem adorationem ſiderum ſibi accumben-
tium, adoratione dignum effecit. Idem veròô,
cùm Ruben majorem in imperio prædicit,
primumque in donis, è ſolio proturbavit. Sa-
piens Anna, dùm filium impetrat, ſapientior,
dùm reddit Domino. Quas enim de puero ſan-
cto commemorare laudes potuifſet, eas ad
Deum tranſtulit, dicens: Non eſt Sanctus, ut eſt 1. Reg. 2.
Dominus: neque enim eſt alius extrà te. At, 2.
inquies, Joachim Sacerdos & profecturæ, &
redeunti Judith ominatus victoriam eſt & gra-
tulatus. Rectè: ſed recita omen. Deus patrum Judith.
noſtrorum det tibi gratiam, & omne conſilium ¹0. 8.
tui cordis ſudâ virtute corroboret, ut glorietur ſu-
per te Jeruſalem, & ſit nomei tuum in numero
Santtorum, atque Juſtorum. Primum quidem, Sermo ſpi-
non Joachim, ſed vulgus hæc protulit. Quid ritualis in
quòd, non ad eam, ſed de ea dicta ſunt, nec Congra-
fortè ab ea audita. Permitto tamen, ut dimi- ꝛalationé.
caturo cum Holopherne iſta prædicantur, ſi
tamen Judithæ æmulus ab oratione, jejumio,
& cilicio ſurrexerit, procedat ſine gladio, &
cum polenta, atque lapathis pugnaturus jeju- .
nio, & de ſe nihil omninò boni ſibi pollici-
tus. Tum audi, quid dicant. Non enim Laus
pugnaturæ, ſed pro pugnatura Oratio eſt. Si-
quidem non aiunt: I bonis avibus, ſecura eſ-
to de victoria, non enim tantæ fœmina vir-
tutis ad pugnam egreditur, ſed ad trium-
phum. A Deo potiùs exordium ſumunt, à
quo, dùm illi precantur gratiam, ei nihil de-
beri fatentur, & quam corroborandam op-
tant, infirmam efſe teſtantur. Vide autem quo
modo non verbis glorioſis, ſed religioſis eam
in ſyllabo non Ducum, ſed ſanctorum re-
ponendam precentur. Tolerarem gratulatio-
num nugas, ſi de referendo in Juſtorum ca-
talogum eo, quem inflamus, ſermo eſſet.
Verùm, nullà factâ mentione de probitate, de
ſolo nomine inſerendo famoſis Oratoribus,
atque Philoſophis, & nos loquimur, & ille
cogitat. Verùm, Joachimi ſera recitetur gra-
tulatio. Confortatum eſt cor tuum, eò quòd judith.
Caſtitatem amaveris, & poſt virum tuum, al- 15. 1I1.
terum neſcieris. Audiſtin? Honorificentiam
quidem te futuram ait, Ifraëlis, ſed cur?
Non, quòd grandia auſa ſis: non, quòd in- Spiritss.
ermis armatum obtruncaveris: non, quòd lia cateris

exercitum non timueris: ſed, quia Pudicitiam Praferen-

ℳ.

8 4 60.

R

Sermo
ſiritua-
lis.

Pſ. 140. 5.

Vocati
sacte ex-
plorandi.

Focatio-
nis ſemen
non blan-
ditiæ, ſed
rigor.
Societas
Severita-
te &ρα
Scanda-
loſorum
Tepido-
rumque
dimiſſione
augebi-
zur.
Severi-
a.
Excom-
munica-
tio.
Sscanda-
loſi non
solerandi.
Luc. 10.
J1.

Pl. 44. 17.

Parentü
Oblivio.

212

coluiſti. Permitto, imò provoco gratulationes,

ſi tamen, iis ad ea excitentur, ad quæ excitata

eſt Judith. Nimirùm, mercedem & coronam
non aliam ominati ſunt, quàm Catalogum San-
ctorum, & Triumphi gloriam non alii adſcrip-
ſere, quàm Caſtitati. Laus optima, ſi qui lau-
datur, victorias ſuas debere ſe intelligat non
ſcientiæ, non robori, ſed pudori ſuo: & nihil
reſpiciat pro corona, quam conſcribi in ſerie Ju-
ſtorum. Hoc enimverò non inflare eſt, ſed ad
cœlum eſt è cœno efferre. Gratulationes impio-
rum à Davide Oleo comparantur, quod in cœ-
num defluit, &, quem reſperſerit, inquinat.
Oleum autem peccatoris non impinguet caput
meum. Gratulationes verò Bonorum, aromata
ſunt, quæ ſursum feruntur, & odorem poſt ſe
relinquunt. Hinc eſt, quòd Sponſa, quæ in-
ter plauſus Angelorum è deſerto aſcendebat, in
fumi virgulam penè converſa eſt.

Poſi hæ‿σ autem deſignavit Dominus
O& alios ſeptuaginta duos, & miſit
illos binos ante faciem ſuam. Luc.

Ecquandonam tot Dominus deſignavit diſ-
cipulos? Cùm tres habere non potuit. Siqui-
dem immediatè ante hanc deſignationem, al-
ter qui foveas, nidéôſque meditabatur, Do-
mino quidem ſe fiéctè obtulit, ſed non adhæſit.
Alter ſequi juſſus de ſepeliendis mortuis cogi-
tavit. Tertius demum domeſticorum memor,
Regno ineptus declaratur, quippè qui poſt ar-
reptam ſtivam reſpexerit retrò. Tria hoc loco
breviſſimè adnotanda cenſeo. Et primò quidem,
cùm ſeveriuùs examinantur Apoſtolicæ vitæ can-
didati, & liberius excluduntur, tunc Diſci-
pulorum ſegetem ſuccreſcere maximè, & ubi
tres defecere, non minus quàm ſeptuaginta in
album Aſſeclarum Domini relati ſunt. Quis
non exiſtimaſſet ſolutum iri Apoſtolorum cœ-
tum, nullumque ultrà acceſſurum ad JksM,
cùm audiret illum uni quidem exprobrantem
foveas, alii ſepulturam Patris interdicentem,
alium denique inconſtantiæ reum, ut aratri
pertæſum à Regno Dei eliminaſſe. Tamen
horum repudio, tanquam factà ſemente, uber-
rima Diſcipulorum ſeges pullulavit, quos &
deſignatos audis, & miſſos gratularis ante
Dominum. Poſt hæc autem deſignavit Domi-
nus & alios ſeptuaginta duos, & miſit illos bi-
nos. Nimirùm, Judæ viſceribus diffuſis, aucta
Eccleſia eſt. Cùm unus crepuiſſet Apoſtolus,
ſtatim datæ ſunt ſortes ſuper geminos. Petri
verbo interfectis Ananiâ & Sapphird, multitu-
do credentium increvit. Verbo, Chriſtiano-
rum ſanguis non ſolum profuſus à Tyrannis, ſed
ſuffuſus a Chriſti Vicariis ſemen eſt militum Do-
mini: ſiquidem, quot nos à nobis, pro Domi-
ni diſciplina, amputaverimus membra, tot no-
bis Dominus multiplicabit corda, oculéſque.
Pro patribus tuis nati ſunt tibi fllii: Conſtitues
eos principes ſuper omnem terram. Rari Patres,
ſed proles mumeroſa. Ergo, ſi nec peperce-
rit Societas, etiam iis, quos veluti Patres re-
veretur, füliis locupletabitur, terrarum prædi-
cationi deſtinatis. Quid? nênne, repudiat
Judæ, totus Mundus Evangelio manus dedit?
Secundum, quod animadvertendum duco, il-
lud eſt, ex iis, qui Domino illuſere, nec ad-
bæiere, nullos, niſi parentum, & cognatorum

Oliva

gratiàâ, ab Apoſtolatu retardatos. Et quidem
de duobus poſtremis certum eſt, cùm alter ad
JErSUM dixerit, Domine, permitte mihi pri-
mum ire, & ſepelire Patrem meum. Alter ve-
r ſubdiderit: Sequar te, Domine, ſed per- Ibid. 61
mitte mihi primdm renuntiare his, qui domi ſunt.
De primo incerta res eſſet, mii ſimilitudo, Religioßi
quàâ uſus eſt Dominus, ultroneum diſcipulum pareniz
hoc uno laborare morbo indicaret. Siquidem, blivif
cùm illi reſpondit: Vulpes foveas habent, & "antur, &
volucres cœli nidos. Apertè teſtatus eſt cog e⸗ r

. . . otia non
natorum affectu inhibendum à curſu, quem Gen,

Luc. 9.59.

optabat. Volucres enim cœli, non ad rapinam, Ilbid. 53.

aut ad habitandum, ſed, tantùm ad nutrien-
dos fœtus, nidos architectantur. Ergo tam
paratæ ad ſequendum Dominum Mentes, non
vitæ auſteritate, non mortis infamiâ, non no-
vitate doctrinæ, non itinerum longitudine à
ſequendo Domino, ſed indulgentiori in agna-
tos affectu retardatæ ſunt. Et quidem inven-
tus eſt, qui tantæ vocationi, vel cadaver putri-
dum Patris anteferret. Atque utinam ſecutu-
ros duntaxat JrsM, & non ſecutos peſtis Apo-
ſtolatui nocentiſſima corriperet. Videas inter-
dùm Viros Apoſtolicos in navicula, cum Zebe-
dæo retia expandentes in capturam, qui non
illa extrahunt, miſi Cete grandia educant ad
littus. Si tamen Mare cupiditatis eorum littus Contio &
habet, cui certum eſt, nihil ſatis eſſe. Tertium Correqis
denique omittendum non eſt, quòd quandiu ſevers
Dominus ſimulatos candidatos Apoſtolatus cor- Anst.
rexit, ſed blandiùs, nullum habere potuit, qui „d.
eum ſequeretur, & parentibus præferret. Emm- Goneio-
verò, ubi allegoria pro remedio adhibita eſt natores
primo Diſcipulo, Vulpes foveas habent, & Vo- landi,
ucres cœli nidos, ſecundus Diſcipulus non eru- Luc. 9.
buit, cùm ad Apoſtolatum vocaretur, ſepultu- .
ram parentis tanto muneri anteferre. Quem
cum blandè perſtrictum potiùs, quàm vulnera-
tum eàâ voce Dominus ſugillaſlet, Nine, ut mor- Ibid, &,
tui ſepeliant mortuos ſuos. Tertius, qui ſe Do-
mino obtulerat, audacter petiit, ut ſibi liceret
domeſticis ſupremum vale precari. Quem ut vi-
dere cæteri non cæſum, ſed confoſſum eo Do-
Mini jaculo: Nemo mittens manum ſuam ad ara- Ibid. 62.
trum, & reſpiciens vetrò aptus eſt regno Dei: con-
feſtin expalluere omnes, Dominôque, cui non
licuerat racemos tres colligere, in tanta uvarum
copia, licuit ſeptuaginta deſignare, nullo recu-
ſante. Poſthæc (ſcilicèt immediatè poſt illa ver- Luc. 10.
ba) deſignavit Dominus & alios ſeptuaginta duos, ¹
& mifit. En quo modo quandiù non exploſit
baliſtas, nullus non luſit: ad vocem veròô lo-
quelæ grandis, nemo non timuit. Ideòô Spiri-
tus Domini advenit Diſcipulis in impetu vehe-
menti. Ideò Petrus armatur gladio. Ideò Iſaias
exaltare vocem jubetur, ut tubam. Ideèò fili
Zebedæi dicti ſunt filii tonitrui. Ideò medul-
lam Cedri non luſcinia, aut columba, ſed
aquila rapax magnarum alarum abſtulit. Hinc
David cecinit: IUluxerunt coruſcationes tuæ or- Pfal. 76.
bi terræ: vidit, & commota eſi terra. 19.

Benedicite Domino omnes Angeli ejus, saniſſ-
botentes virtute, facientes verbum il- 1. Aeze⸗
lius, ad audiendam vocem ſermonum
ejus. Benedicite Domino omnes vir-
tutes éjus, miniſtri ejus, qui ſacitis
voluntatem ejus. Pſal. 102. 20.

Cùm tanta in Angelis ſint, quæ commen-
dari

un ve
tidlend
E Kene⸗
Rmele

Güm o

Alle, ke
m,
EEttdl
ltdl

KAUnonh
hundu
bo
1 enere Ret
Amemlnin
Ennchſe
,ke

4
8

ti⸗ Fin

gicen
lerd
li.

e e

dn
lnt
Ghins
glen,
bent
n
ligra
d ut
Inn
lentesn n
, INN.
nonwdn;
i nig.
Idemime⸗

daret
num ken
peltsh
Videuin,

e in,i
fertet hn,
o achtnd

ultilen
Qennt
Nume

Oceln Ei

zfet ſee⸗
nimeſt
o. Hl

colonbiy/
Eult ,
ſtimu
tene.

ſpir/

6
1.

1, l
ſiu⸗
o 4

4
17

102,

.
A

Stromatum, Lib. X.

dari poſſunt, nempè Immortalitas, Mens ca-
pax divinorum, Amor in Deum, Conſtantia
voluntatis, Nobilitas originis, his omnibus præ-
termiſſis, unam admiratur David & laudat O-
Obedien bedientiam. Imô, cùm eam ſemel dilaudaſſet,
tia. & Angelis iterùm blandiri ſtuderet, iterùm eos
ab Obedientia commendat; ac ſi præter eam,
nihil illi cuperent in ſe laudari. Sed qualis
Obedientia? Facientes, inquit, verbum illius.
Non debet iterari præceptum, non debet ſua-
deri, quod præcipitur, verbum auditis, & ob-
auditis. Facientes verbum. Non conſultantes,
non recogitantes, non deliberantes de verbo,
ſed facientes. Delicatior quoque medulla latet
in ſpica. Facientes, inquit, verbum illius. Quid
loqueris, David? Auditur verbum, non fit.
Audiere verbum? fecere, quod in verbo man-
datum eſt. Non Imòô audiere Verbum, &
fecere. Etenim non quid agant, ſed cui obe-
diant, dùm agunt, attendunt. Siquidem, ſi
eum interrogaſſes Angelum, qui tot millia Aſ-
ſyriorum und nocte cecidit, Quid egiſti? Quid
egerim, neſcio, reſponderet: hoc unum ſcio,
quòd obedivi. Edidiſti tantam ſtragem? Imo,
tantùm verbum feci. Et nota celeritatem in
exequendo mandato. Non dixit, Audientes,
& facientes verbum illius: ſed Facientes. Pe-
nè antè fecere verbum, quàm audiere. Certè
dici non poteſt, Audierunt, & Fecerunt: ſed
audiſſe, fecifſéque ſimul intelligi debent. Ve-
rum, quàâ merçede ad tantam celeritatem ob-
temperandi urgebantur? Novi ſpe mandati.
Ut alia ſubindé à Deo imperentur, quàm ci-
lbidem. tiſſimè imperata exequuntur. Facientes verbum
illius, inquit, ad audiendam vocem ſermonum
ejus. Odignam Obedientiæ mercedem! Enim-
verò ipſa ſui Obedientia ſtipendium eſt. Satis
ſe apud Deum conſecutum, qui obedierit, pu-
tat, ſi iterum parêre cogatur. Porrò in Sanctis
Angelis Tria expendi poſſunt. Primò, Quibus

Pſ. 102.

20.

*Obedien-
tia borfe-
da.

ang⸗ virtutibus delectentur in nobis. Secundò, Qui-
altcien bus ipſi virtutibus fulgeant. Tertiò, Quo in ha-
iat. bitu hominibus apparuerint, & Cur. Et quod

ad primum ſpectat. Apparuere Abrahæ ſe-
Gen. 18. denti in oſtio Tabernaculi. Apparuit autem ei
I. Dominus, in convalle Mambre, ſedenti in oſtio

Faterſa. tabernaculi ſui, in ipfo fervore diei. Miror ego

iler Angelorum prudentiam, ſed latentem. Cur
invigi. erim Sancto Abrahæ, qui tam frequenter ora-
lent. bat in montibus, & in campo (nam ab eo pro-
8. déra- cul dubio lſaac meditari in agro didicerat) non
apparuere Beati Spiritus, cùm divinarum rerum
contemplationi vacaret, ſed, cùm deſes quo-
dammodò ſederet in oſtio tabernaculi? Certè
Zachariæ viſus eſt Angelus, in Templo in-
cenſum Domino adolenti. Sorte exät, ut in-
cenſum poneret ingrefſus in templum Domini.
Luc-un. Apparuit autem illi Angelus Domini, ſtans à dex-
izkhe- tris altaris incenſi. Quare ergo Abrahæ ſedenti
r an in domo ſua, Zachariæ verô apparet Angelus
ir ba. in Templo oranti? Nimirum, ut teſtaretur mi-
enum. hil in Patrefamilias æquè mirandum, quàm ſi
Parentä domui ſuæ præſit, ut in Sacerdote plus nihil
oblivio. probatur, quàm ſi adſit domui Domini „ſuæ
Talenta domus non memor. Sacerdos ſi procul ſit à
varia. domo ſua, ab Angelo recreatur: ab Angelis
Veròô inviſitur Patriarcha, ſi ſit in oſtio domus
ſuæ. In oſtio, inquam, nen in pomario domus
Patriarcha ſi ſedeat, Angelos promeretur. Ve-
rüm, videmus interdum Patriarchas in Templo,
Sacerdotes verò in Tabernaculis ſuis. Opta-
riIm ut Patresfamilias ſcirent, nuſquàm ſanctiùs

Vocatio.
nes diver.
4.

21

ſe oraturos, quàm ſi iin oſtio Tabernaculi ſui

conſidant, explorantes, quinam domo egre-

diantur, & ingrediantur domum. Quòd, ſi
hoc laudandum eſt, ubi Sara nonagenaria orat,
& muliebria jam ſpreverat: Quid, quæſo,
agendum, ubi Suſanna lavatur in horto? Tu
verò, qui Sacerdos es, Angelico non dign bere
alloquio, niſi procul fueris a domo tua, pro-
cul à tuis, etiamſi Eliſabeth ſit, quam diligis,
& non procul fueris à Templo. In Templo
Zacharias Angelo honoratur, ſed cùm orat,
non cùm garrit: cùm litat incenſum, non cùm
decimas duplicat. Ergo Sancti Angeli amant Patrie &
in Patriarchis curam Tabernaculi, in Sacerdo- P arenta
te reſidentiam in Templo, & Orationem. Viſi 32*7
ſunt Angeli & Jacob, cum peregrinaretur à 7. 28⸗
Patre, & patridà domo. Hoc enim valdè pro-
batur in eo, qui Eccleſiæ typum in ſuis ad-
umbrare debet. Qui obvium habuit Angelum, Tyi,.
cùm ad Eſau rediret, eum muneribus placatu-
rus. Si reconcilieris vel Eſau, eique humilie- Inimici
ris, benedicéris ab Angelo. Et quidem pius d'leétio-
adoleſcens, cum æſtus ſuſtineret, & pluvias, Gen. 3260
& tanta pateretur, non potuit ne quidem in-
tueri umbram Angeli. Ubi verò regredi Cρt
ad Iratum Fratrem, licuit ei Angelum comple-
Cti, & ex Jacob Iſrael fieri. Jacob autem abiit Gen. 32.
in itinere, quod cœperat: fuerüuntque ei obviàm 1.
Angeli Dei. Iraélitis quoque adfuit Angelus,
cùm egreſſi ſunt ex Æigypto, & intravere de-
ſertum. Porrò Gedeoni apparuit, dùm frumen- Exod. 14.
ta excuteret. Cumque Gedeon excuteret, atque Jgi .
Purgaret frumenta in torculari, ut fugeret Ma- 130 6. 6.
dian- apparuit ei Angelus Domini. Si literam Latoran-
ſpectes, delectantur Angeli labore hominum. dum.
Tantus vir ab Angelo inviſitur, non orans,
ſed laborans. Si allegoriam mavis expendere, tis yit
Is gratiſſimus Deo eſt, qui non omnibus veſ- rejirton.
citur, ſed triticum purgat, nec id muneris d.
alii permittit: quique cum Madian luctari non Occaſio
audet, ſed ab eo refugere ſtatuit. Nimirùm, mala fu-
non omnis doctrina recipi debet; & Pecca- giendæ.
. . Iudic. 6.
tum, ſi fugis, vincis. Nam, & Gedeon, 15.
qui à facie Madian fugere ſtatuerat, contrà Tentatio-
Madian immittitur. Is enim optimus eſt, ad num re-
triumphum de ſcelere revehendum, qui mi- medium.

Conſilia-

nimum ſibi fidit. Ecce familia mea infima eſt S
in Manaſſe, & ego minimus in domo Patris fint Hu-

mei. Dixitque ei Dominus: Ego ero tecum, & militas „
Percuties Madian, quaſi unum virum. Nota: Cognir io
cùm dixiſſet, quòd ei Angelus apparuiſſet, Sui, &
non jam Angelus, ſed Dominus nominatur. P iden-

—3 — tia ſui.
Nimirùm, cùm purgat triticum, Angelum pro-
meretur, cùm verèò ſeſe abjicit, ſuique gene-
ris vilitatem fatetur, Dominum demeretur.
Niſi dicere mavis, ad tantæ Humilitatis vo-
cem, Tritici Purgatorem in Triumphatorem,
& Angelum in Dominum verſum eſſe. Por-
ròô, quis non miretur, quòͤd, cùm tantæ eſ-
ſet vir fortitudinis Gedeon, ut ab Angelo au-
dire meruerit: Dominus tecum, virorum for-
tiſſime, tamen non faſtidiret viſe, & muliebre
miniſterium tritici perpurgandi. Et ne diceres,
non fuiſſe tantæ fortitudinis, ſed factum fuiſ-
ſe: ſicut Apoſtoli ad omnia inepti, apti facti
ſunt Dei verbo ad maxima peragenda: ſiqui-
dem nihil ab Angelo additum ſcimus roboris;
imô, illi dictum non ignoramus ab Angelo:
Vade in hbac fortitudine tua, & liberabis Iſrazl
de manu Madian. Ergo ſumma in Gedeone
animi modeſtia, quæ Fortitudinem tantam

copulare potuit cum cribro. Sed longè major,
cum

Nobilitas
non jac-
tanda, &
Ignobili-
tas non te-
genda.
Humili-
tas in lin-
gua.
Lingua
humilis.
Ibid. 122
Religionis
munia
Tilioraæ „
etiam &
viris pri-
mua ritis

non retie

ſanda.
Status me-
iocri cë-
tentism
eſſe.
lbid. 14

214

Dignitas c6 familia mea infima eſt in Manaſſe, & ego
non mutet minimus in domo Patris mei. Dux populi jam

mores. renuntiatus, quaàam modeſtus? Quid alienius
Arrogan- à milite, quàm humilitas? Quid Duci fami-
tia. liarius, quàm jactantia? Et tamen Gedeon

Dux deſignatus, generis obſcuritatem prodit:
Superior & de victoria certus bellum recuſat. David à
non omnes Rege coêrcitus à pugna, in arenam conſtanter
una du- audax, vel inermis contrà Gigantem deſcen-
a vis. dit. Gedeon ad prælium, imô ad triumphum
udican- impulſus ab Angelo, cunctatur. IIIius forti-
tes temerè tudinem, hujus demiror modeſtiam: & quan-

Talentæ do utrumque victorem video, plenè intelligo,
varia., in Juſtis, etiam diſſimillima, eodem præconii
Hono- titulo, decoranda. Ergo in Gedeon effulſere

mutuns. præcipuè Labor manuum, Humilitas, atque
Cognitio Modeſtia animi. Apparuit etiam Angelus Ma-
Nei. tri Samſonis. Cui apparuit Angelus Domini, &
Judic. 13. Jixit ad eam: Nerilis es, & abſque liberis: ſed
3. concipies, & paries filium. Poſt Agar, quod
ſciam, huic primum fœminæ Angelus appa-
ruit. Agar verò exemi, quòd ei, non ob
virtutes coronandas, ſed ob corrigenda vitia
Angelus comparuerit. Ergo non Sara, non
Rebecca, non Rachel, ſed hæc ſine nomine
fœmina, prima omnium ex fominis Angelum
Dei cur« vidit. Quid igitur in ea effulſit? Multa ful-

han; ſere. Et primo quidem moveri debuit, quòôd
Talenta ſterilis eſſet, & abſque liberis. Hinc ſanè di-

medioeria Xximus animo fuiſſe tranquillo, & ſuorum vul-
nerum tam patienti, ut ea nec cogitaret. Nam

tatus
Sitge, ſi, ut Anna, ægrius ſterilitatem tuliſſet, pro-
non defa- cul dubio ab Angelo non ei objecta, & quo-
giendus. dammodò, in mentem revocata fuiſſet ſteri-
Matri- litas. Secundo, Quæ audivit ab Angelo,
monis. etiamſi ſancta, & temperantiæ plena eſſet,
Gonſilia- Marito retulit. Quam rarum margaritum hoc
rii impii & labis dependet fominarum! Etiam quæ ti-
44 7 bi locutus eſt Angelus, nuntiare debes Mari-
Accuſa to. Quòd ſi Maritus reſcire debet Oracula
ziones ex Angelorum Uxori revelata: quantò magis Su-

ſacdo Yelo. perior, & Paſtor anguium ſibilos, & lupo-
Conſeien- rum ululatus reſcire debet ab Ovibus. Et qui-

rie da, dem Uxor non interrogata à viro, virum mo-
mnuit de oraculo. Quid tu expectas, ut te Pa-
ſtor interroget de iis, quæ tibi dicta ſunt ab
Angelo non Lucis; qui non a vino & ſicera
docuit abſtinendum, ſed indulgendum ſuaſit &
vino, & monſtris, quæ latent in vino? Ter-
Inſpira- tiò, Marito non ſolum fauſta, ſed etiam in-
tzionibs ſuavia, & ſibi onerofa retulit. Non enim tan-
obaudire, * . .—. . “
eriam in tuin ait: Dixit ex me filium naſciturum: &
duris. illud addidit, edixiſſe ſibi, ut caveret a vi-

1bid. 4. no. Sed hoc reſpondit: Ecce concipies, & pa-
ries filium; cave, ne vinum bibas nec ſiceram.
Mortif-. Non modica virtus iſta eſt: Ab Angelo non
catio cor- ſolůùm omen futuræ ſobolis accipere, ſed etiam
ochiori⸗ tabulas recipere vitæ ſeverioris. Plerique pa-
“ in tulis excipiunt auribus, Concipies, & paries:
omnibus hoc eſt, quotquot de eo futura prophetantur,
ſequi. imò, & ſommiantur ſplendida ſcientiæ argu-
erikrer. menta. At, ſi is, qui dicit, Magna edes, di-
Mater. xerit, non edes immunda, & a vino cave, re-
* jicitur tanquam delirus vates. Sic Saul audivit
à Samuél, quòd ſuperaturus eſſet Amalecitas:
1. Reg.15. ſed, mandatum ejus de non avehendis ma-
nubiis negleyit. Quartòô „» Cùm de naſcituro ex
ſe filio intellexiſſet duo, nempè, quòd, &
Domini Nazaræus, & Triumphator futurus

. Oliva e

cùm ſalutatus ab Angelo fortiſſimus virorum,
& certior factus de triumpho, adhuc tamen
Tbid. 15. præliari detrectat. In quo liberabo Iſrazl? Ec-

eſſet: Erit enim, inquit ad illam Angelus, Judic. 13.

Nazarcus Dei ab infantia ſua⸗ Et ipſe inci- 5.
Piet liberare Iſral de manu Philiſihinorum. Vocaii
Ipſa triumphi immemor, & religionis me- toren
mor, marito non aliud nuntiavit, quàm, ,cnsgzi,,
quòôd futurus eſſet Domini Nazaræus. Erit 1bid. z.
enim puer Nazaræus Dei ab infantia ſua, & Religi⸗
Atero Matris ſux, uſque ad diem mortis Plus curet
ſug. Quam generoſa foœmina, quæ ſplendida Lrune.
neglexit in filio, & religioſa in eo ſancta- f. 4 a
que adamavit! Triumphatorem novit filium, 11 e .
& Nazaræum: ſed lauream Comæ poſtha- ne ſpirinu.
buit. Alterum, quod pium eſt, recordatur, Spiritus-
& prædicat: alterum, quod ſplendidum eſt, a cateris
nec recordatur, & ſilet. Da mihi Heroinam, Mrafenen.
quæ pluris in filio faciat ſanctitatis inſignia, ierna
quàm monumenta victorixæ. Audeo dicere, tanihm.
poſt Machabæam, vix habeo fœminam, quam Marri-
pluùs mirer. Quintò, Sedenti in agro iteruùm Canze,
1 . SS . enſcien-
apparuit Angelus. Duæ cam vidiſſet Angelum, tis ane-
feſtinavit, & cucurrit ad virum ſuunm, nun- rienda.
tiavitque ei, dicens: Ecce apparnit mihbi Vir, lbid. 9.
quem ante videram. Quis non obſtupeſcat pu- Snsauen-
dorem fœminæ? Ne auſa quidem eſt, ſine vi- ,4
ro, Angelo ſalutem dicere, ſed, Angelum Hirinua-
reliquit, & virum accerſüt. Solo Angelo, ſi- libus.
ne marito, frui noluit. Maluit carere Ange- Eecleßa-
lo, quam ejus fulgoris participem maritum non A'ci &
habere. Notaſtin autem, quo modo eum non à pessnt,
Prophetam, non Angelum, non Numen, ſed zus niti
Virum appellet. Quid? Noônne tibi filium pro- accipiant,
phetavit? Prophetavit. Nônne repentè tidi in & tan.
campo adſtitit? Adſtitit. Ergo aut Propheta;, nle
. . . . ab Eccle-
aut Angelus eſt. Mihi, inquit, Vir eſt. Pru- Ba ſahde.
dens fœmina, non quæ audivit, ſed quæ vi- ditatis
debat, attendit. Audivi prophetantem, ſed opibas
hominem video. Indè ſecura ſum, hinc ſecura vivanr.

non ſum. Marito indicandum eſt, non, quod Retzi
periculo vacat, ſed, quod tegere periculum , ro-

poteſt. Ecce apparuit mihi Vir. Diſcant mulier- ſunt, qas
culæ non defungi munere Baptiſtæ, nec ſta- à Saperio-
tim Angelum clamitent, & Prophetam, qui 'e bermit-
homo quoque eſt. Si homo eſt, fortè non Præ-. Malzr
dixit, ſed dixit. Placet fœmina, quæ in ho- viros vi⸗
mine hoc primùm attendit, quòd Vir ſit; præ- ier.
ſertim, ubi idem ſecundèò advenit, & ſedenti Familia-
advenit in campo. Curſim veròô illud expendas "tece cums
velim, quèd cùm nuntiavit adventum Angeli ,
primum, dixit, Vir Dei venit ad me, habens Rrligiaß
vultum Angelicum terribilis nimis. Ubi verò ſe- ſive ſocie,
cundum ejus nuntiavit adventum, ait: Ecce nec Ange-
apparuit mihi Vir, quem ante videram. En quo los e
modo immimuta eſt authoritas ſæpius redeuntis D 4 6.
ad mulierem! Primd vice Vir Dei, terribilis, Conſtlis-
Angelo propior quam homini appellatur. In rii imrüi,
ſecundo adventu, Vir duntaxat dicitur. Si ter- & Confef-
tiò apparuiſfſet, timeo, ne ſpectrum nomina- “ ai
retur. Neque dicas auguſtiori primò ſpecie „n hs.
comparuiſle. Falleris. Nam, ſi ſpeciem im- iim sd-
mutaſſet, non eum Mulier agnoviſſet, nec mittendi.
faſſa eſſet eundem eſle. Ergo ſi ſemel Mulie- Circum-
ri appareas, Vir Dei, & Angelus Domini ha- Sel mie⸗.
beberis. Si ſæpius compareas, in agro præſer- „iele.
tim, vix homo habeberis, imò, maximè homo Matri-
putaberis. Uſque adeò mihil non vile eſt, quod monia.
frequens, & obvium eſt. Etiam, qui Samſo- Relie t
nem nuntiavit, & vini uſum interdixit, ſi ſe vt⸗
cundè redeat, nec Propheta, nec Vir Dei, ſed „es &a-
homo eſt. IIIud quoque obiter adnoto, ne ex- miliari-
cidat, ab Angelo prophetatum, quòd Samſon zas ei ſe-
futurus eſſet Nazaræus ab infantia, à Matre e n
verò, & quèòd uſque ad mortem ſic eſſet perſe- ineunf,
vera- Afabili-
zas nimis.

Religioſi

(Ie Nais
d
Il.
1 un,
1le⸗
AEl
zrS, l
y k cut
uſtlteel
n ſe
Cn
no⸗,
A n 0

alrutt

Snmni ſus
g I
one

„

n 0
tinl
i A
Eimcum
3
r el l
nn n
Snhn alo
ANNk,
Ppnt Ange

, M,ſetunti
1Itne ſenin
l Kon
, e 1 Coono
Aunlt, 4
EE et,
um hmin
hum de
1 MMale. „

u
met. 4

Vrnn. e

lgihn
0 Clt
m, Ink
r0 Nnn

Upets
ſi, enn

namum
Ndo en
Nunen,lls

Stromatum ‚Lib. X.

Ibid. 5. veraturus. Erit enim Nazaræus ab infantia ſua,
Judic. & ex Matris utero: & ipſe incipiet liberare I-
13 5 rael de manu Philiſthinorum. Hæc Angelus
ad fœminam. Fomina verò ad Manué: Erit
Ibid. 7. eim, inquit, puer Nazaræus Dei ab infantia
ſua, ex utero Matris ſuc uſque ad diem mortis
Fawilia ſuæ. Cur Mulier affirmat perſeverantiam pueri
uſque ad mortem, quam Angelus non aſſeruit?
Pirat da. Intellexit nimiruùm Mulier ſapientiſſima, quòd
Familia- i8, qui ex utero Matris, & ab infantia Pieta-
ritas ni- tem culturus erat, ab ea, nec in ſenectute eſ-
mia eum ſet receſſurus. Quæ enim pietas cum lacte exſu-
Pe gitur, vel in ſene effloreſcit. Niſi mavis crede-
Religio- Te, quòd, eum pro certo habuerit in probitate,
ſu,: in aun. & cultu Dei perſeveraturum, quem noverat
le. nec vino, nec ſicerâà recreandum. Vel certè
Peme u. pro eo, quòd Angelus dixit fore, ut populum
Piltenn, liberaret ab hoſtibus Dei, ipſa poſuit puerum
educatio. futurum Nazaræum Domim, uſque ad diem
Tyreinin mortis ſuæx. Neque enim ſimile vero duxit,
fervens. quôd is à Deo deficere permitteretur à ſana re-
Terſe de- ligione, qui Philiſthæorum jugum excuſſiſſet à
er. populo. Sextò foœminam iſtam ad ſtuporem
GGuala de- uſque deprædico, quòd, poſtquàm ſecundò
vida. ei apparuit Angelus, & Manué virum ſuum
Fervoris advocaſſet, illum permiſit loqui cum Angelo,
Mrnes ne quidem unum auſa verbum coràm viro pro-
corvoru, ferre. O verecundiam, quàm parcam ſermo-
Zelus a num, tam laudum fertilem! Angelus non ad vi-
nimard. rum, ſed ad eam venerat ſecundè, & primòô.
drgu Ipſa jam cum eo locuta fuerat: ex ea naſciturus
Traadge: erat puer: proluſura erat ipſa fortitudini infan-
nationis tis vini, & ſiceræ abſtinentia: nihilo minùs in
& perſe- prolixo colloquio, longéque rerum, & ſermo-
verantiæ. num ordine, nec virum interpellavit, nec inter-
tiin 1e. rogavit Angelum. Adſtitit lam Apoſtoli diſci-
malien Pula, vetantis fœminas loqui. Et quid miramur,
virum ſi tantæ fœmina verecundiæ, & Angelos vide-
boyoret. re, & Samſonem parere potuit? Septimò Ma-
nué, ut cognovit Angelum eſſe eum, quocum
Honor loquebatur, & flagrare vidit holocauſtum, ti-
Tbicte e. mere cœpit, dicens: Morte moriemur, quia
lbick. 23. vidimus Dominum. Cui reſpondit Mulier: Ji
Dominus nos vellet occidere, de manibus noſtris
Verecun- holocauſßtum, & libamenta non ſuſcepiſſet. En ſor-
die. minam imperterritam, ubi non eſt timor. Sci-
Lingua vit abeſſe mortem ab ara, nec timuit ſuppli-
modeſta.: . . . .
Superior Cium, ubi arſiſſe cognovit ſacrificium. Vide au-
colendus. tem foœminæ prudentiam admirabilem! Non
Serupulo- enim dixit. Cur moriemur? Quid mali egimus?
6. Sed totam ſpem ſuam in Dei benignitate loca-
n.— vit. Siquidem non confidit ex eo, quèòd liba-
45. . . .
menta obtuliſſet, ſed ex eo, quòd Dominus li-
Cognitio bamenta acceptaſſet. Ni Dominus nos vellet oo-
ſu. ecidere, de manibus noſtris libamenta non ſuſcepiſ-
Iudiees, Jt. Atqui de hominibus ita loqui nequiret,
mere- qui & libamenta ſuſcipiunt „& tamen occidunt.
Cenz. Ut holocauſtum ſit pingue, dant bona verba;
dontis in ſed tandem poſt mella, gladius. Causà excidis,
homini. & is te abdicat cenſu, à quo tibi exſtructum iri

u. propugnaculum cenſebas. Verum quando non

Rul⸗ ſolam fœminam, ſed & virum Angelus allocu-
Camei tus eſt „inveſtigemus, quid in Manué Angelis
ſai. placuerit. Primò, non deriſit Uxorem, cùm ſe
Matri- illa Angelum vidiſſe retulit, nec dixit „O de-
Vn mens! mihi, & non tibi Angelus appareret.
Gνα+⅜ Credidit aliquid innoteſcere potuiſſe uxori,
ged. quod ſe lateret. Rursuùs, cuùm non uxor , ſed

aideel ipſe oraſſet pro reditu Angeli, & nihilo minùs

ur. non ad ipſum, ſed ad uxorem redüſſet, idque

Javidis uxor nuntiaret, non ægrè tulit, nec ait ad An-

inter g- . . „
gaace gelum Ego oravi, & tu, me neglecto, mulieri

215
ſecundò appares. Seorſim mihi in ſecundo ad-
ventu apparere debueras, ut in primo illi à me
ſemotæ apparuiſti. Ut minimum, tuum erat
conjunctim nobis comparere: at Tu diſtuhdi
adventum tuum ad id temporis, quo ego ab
uxore mea abjungebar. Secundò, Cùm audiſſet
puerum divinitùs promiſſum, liberaturum Iſra-
el, nihil hac ſuper re ſciſcitatur ex Angelo, non Filiorum
Percontatur miles, an Dux pugnaturus ſit, quid educatio.
expugnaturus, ubi triumphaturus, & an ſe ſu-
perſtite regni potiretur. Hæc non quærit, ſed
illud duntaxat interrogat, à quibuſnam puer ab-
ſtinere debeat, ex præcepto Domini. Nec inu-
tilia quæſivit, & minima, quo ſcilicèt nomine
vocari deberet, procerus, an pygmæus creſce-
ret: ſed ſeriò interrogavit, quo abſtinentiæ ge-
nere educandus eſſet? Quid vis, ut faciat puer, Judic. 13.
aut à quo ſe obſervare debebit. O optimi paren- 12.
tis vera, ſed non expingenda imago! IIlud tan- oratin-
tùm de puero percontatur, quod unum nos non 4, vers
quæreremus. Nemo quærit, a quibus ſe filii con- non Cæ-
tinere debeant, ſed quò ſint evaſuri. Tertiò, remonis
Non futiles agit gratias ſpondenti filium, ſed verbales.
prandium parat. Obſecro te, ut acquieſcas preci- Judic. 13.
bus meis, & faciamus tibi hœdum de capris. Quin, 15.
& in futurum proſpiciens Gratitudini, ait: Quod lbid. 17.
eſt tibi nomen, ut ſi ſermo tuus fuerit expletus,
honoremus te? Vide, quam ſolicitè, non con- Aulieci in-
tentus oblato in præſentiarum pignore, de pro- grati.
paganda in futurum grati animi perenmitate Humili-
meditetur! Circumi aulas omnes, & rimare, an tas in
aliquem reperias providentem futuræ gratitudi- Perfektis.
mi. Quarté, Ob promiſſam prolemn, demiſſum PDignita-
Angelum, admiſſum holocauſtum, non tumo- non mutes
re inflatus eſt, ſed timore dejectus. Moriemur, mores.
inquit, quia vidimus Dominum. Non ait, Reg- ei
nabimus, Primi erimus in populo, filius ex no- “
bis naſcetur triumphaturus: ſed, moriemur,
inquit. Elias quoque Angelorum non modèò aſ-
pectu, ſed, & epulo recreatus eſt ſubter jumi-
perum. Quid verò in Sancto Propheta tum
potiſſimum reluxerit, quo Angelos demere-
retur, intueamur. Neque enim antè, cùm mi-
ra patraſſet, & mortuos excitaſſet, & ſolitu-
dinem incoluiſſet, cœlumque clauſiſſet atque
reſeraſſet, dignatus eſt Angelorum aſpectu.
Deum audivit, ſed Angelos non vidit. Primòô S. Elias:
ergo, zelus in impios mirificus in eo emicuit. Zelus in
Omnes enim ſacrificulos Baal ad torrentem Ciſ- impios.
ſon interfecit. Apprehendite, inquit, Prophetas 3. Reg.
Baal, & ne unus quidem eſfugiat ex eis. O dig- 18. 40.

num Domini Vatem! Cuùm arſiſſent pluvio & Zelus obe-
1 . . ſervantiæ
cœlo igne libamenta, & omnis populus ei ap- Scamag-

plauderet, plauſus neglexit, & totus extirpan- ja tollan-=
dæ ſuperſtitioni incubuit. Secundò, Cùm ob tur.
victimas exuſtas coli poſſet, ut Dei interpres, 3. Reg.
à populo receſſit, Deo vacaturus. Elias autem . .
aſcendit in verticem Carmeli, & pronus in terram “
Poſitit faciem ſuam. Da mihi, qui, poſt prodi- dium.
gia, regrediatur ad ſaxa. Tertiò, Minitante ei 3. Reg. 192
Jezabele mortem, quòd occidiſſet Sacerdotes 12.
Baal, ipſe in deſertum fugit. Pluùs miror in fu- vwe⸗
ga errantem Prophetam, quàm in igneo curru H 0-
triumphantem. Nam quanta virtus, quòͤd non ,astioni
excitaverit populum ſibi adhærentem contrà vacet.
Fœminam alienigenam & Minacem. Qui nsz⸗
enim, populo auxiliante, omnes omninò Sa- gie,e„,
cerdotes Baal occiderat, facilius à muliere tue- & Rega-
ri ſe poterat. Quid, quòd non & Cozlo ignem larum
devocavit in furentem uxorem Achabi, quem- Obſer-
admodùm non ſemel, ſed bis in quinquagin- Vantiam

2 4. . 2 rezinent.
ta milites evocavit. Docuit ſanè nos, etiam 4. Rcg. 1
. g..

216
ejuria in impiam, ſed tamen Reginam, non ea licere
ferende. Prophetæ, quæ in viros gregarios licent. Non
Aoloe⸗ quicquid liceét in militem, in Principem licet,
e in. Cædlem quamvis intentantem. Satellites confla-
ſequendi grent;, ſed à facie Jezabelis fugiatur. Rursùs
quis non ſtupeat, quòd tanti nominis Prophe-
gex coli ta, non ad Regem aliquem, ſed in deſertum
debet vel aufugit, ut um Deo ſalutem ſuam propugnan-
5len- dam committeret? Quin & diſcipulum ſibi ad-
zia in Deo. hærentem dimiſit, ne ſibi ab homine vel au-
3 Reg-19. Xxilium, vel ſolatium expetiiſſe videretur. Ve-
3. nitque in Berſabee Juda, & dimiſit ibi puerum
Dei eure ſuum, & perrexit in deſertum viam unius diei.
le permi Taudo „ quòd puerum dimiſit in deſertum per-
Diſeretio. recturus: non enim quicquid ſibi perpeſſu fa-
cile duxit, idem alumno ſufferendum putavit.
Superior Nos ſané, quicquid pati poſſumus, alios quo-
diſeretus, que jubemus pati. Quandin miracula operatus
Superior eſt, alumnum retinuit. Ubi verô diſcrimni-
non omnes num, & incommodorum ſcena patuit, alum-

a du- ——— — .
a⸗ vig, nu dimiſit. Hoc, inquam, laudo; magis ta-
Talens Men laudo, quòd Propheta tantus non ſpreve-
variz. rit Reginæ minas, atque patrandorum miracu-

Religioß lorum virtute ſuſfultus, imperterritus illi oc-

auſteri Currerit, nihil dubitans ſe à Domino protectum
lentos K. iri. Valde Probo, quòd Deum tentare nolue-
cni ſ. rit; ſéque non tanti apud Dominum meriti cre-
Humili- diderit, ut prodigiorum inſtauratione ſervari
tas in deberet à morte. Non dixit: Elias ſœminam
perfabtis. paveat? Et quem propugnaturus eſt Dominus,
ſarni ſi me negligit? Quartò, Comedentem longè
Humili- Plùs ſtupeo, quam aut fugientem, aut prophe-
tas. tantem. Siquidem, poſt expurgatum IHfraeél a

Cognicio Sacerdotibus Baal, poſt irritatam Jezabelem
Iui, ibi pro fludio divinæ gloriæ propagandæ, poſt lon-
Ni kaue gum emenſum iter ſenex jejunus, exul, de-
putare. laſſatus uſque 4 mortem; quadraginta iterum
Aslicus dies ambulaturfis excitatur à lomno, ut mix-

non pro tum panein cinere comedat, & aduam hauriat.
ahe, Ecce Angelus Domini tetigit eun, & dixit illi.
aluper- . 7 „ ₰◻. „
ras 4 ma- Nurge & comedte. Keſpexit, & ecce ad capitt
ta. Juum ſaubcineritius panis, & Pas aqu. Come-

3. Reg. 19. dit ergo, & libit, & rursum obdormivit. Noôn-
5. ne obſtupelcis Prophetæ modeſtiam? Plùs epu-
* Fim. lantem miror ego Eliam, quam jejunantem.
Arrigan. Dicere potuiſſet: Nunc plané ammnadverto,
tet, qi ſi- Dei in me quotidiè magis providentiam defice-
bi omnis re. Itäne? Quùum vix illum colueram, Corvis
deberi pu- Ppræcepit, ut me manè & veſpereé, pane & car-
7esnt. nibus alerent. Mox Viduæ juſſit, ut miln buc-
cellam, quam ſibi paraverat, apponeret cum
oleo. Nunc ſplendidos quidem dapiferos tranſ-
mittit, non, ut morituro ſuccurrant, ſed, ut
illudant eſurienti. O epulas, propter quas An-
gelis & throno gloriæ, ad jumiperum eremi
deſcendendum effet. Poſtquam Pſeudo-pro-
phetas occidi, & Reginæ iram incurrere non
dubitavi pro Domino, poſt viam unius diei,
& pro quadraginta dierum via in commeatum,
& refectionem exhibetur mihi Panis ſubcine-
ricius, & vas aquæ. Populus, qui vitulum fa-
brtatur, alitur manna: Et Prophetæ, qui Baal
exſſſerunt, coguntur pane veſci cinericio:
Satius mihi fuerat à Corvis paſci, quàm ab An-
gelis. Hi cineres, illi carnes apponunt. Præ-
ſtat, ſub Pharaone laboraſſe, quaàm prophe-
taſſe ſub Domino: poſt lutum enim & paleas,
Ppebpones illi guſtavere, & conſedere ſuper ol-
las- mihi poſt oracula, aut moriendum eſt,
au cinis manducandus, ut panis. Licuiſſet ſal-
tem mihi dormire. An ſubcinericius panis, &
VAs aduæ tam lautæ epulæ ſunt, ut Propheta

Oliva

excitari à ſomno debeat, & Angelus ea de-
beat miniſtrare morituro? Non iſta effutiit,
ſed tenui apparatu contentus, comedit, bi-
bit, & obdormivit; rurſmque excitatus co-
nedit iterum, bibitque, & viæ ſe dedit mo-
leſtiſſimæ. O nos prophetas ſomniculoſos, qui,
niſi & vina exundent, & apponantur carnes
poſt viam diei unius, curru non pedibus emen-
ſam, igni nos aquâque interdictos lamenta-
mur. En peregrinus Propheta, quo modo aà
Deo excipiatur, & comedat. Nos fortaſſe,
poſt coturnices, murmurare non timeremus.
Quintò, Poſt iter vix diebus quadraginta con-
fectum, in ſpelunca Deum quidem alloqui me-
ruit, ſed ad confuſionem ſuam. Nam primò
quidem de iis, quæ pro Domino egerat, non
modô laudatus a nullo eſt, ſed reprehenſus,
vel certè ſugillatus eſt. Siquidem;, cùm ipfe ſe
zelatum affirmaret pro Domino, Dominus, ut
ejus improbaret zelum, non in igne, non in
turbine, ſed, in ſpiritu auræ tenuis ſe illi ex-
hibuit. Poſt quæ dimittitur à Domino, ad in-
ungendos Hazaël & Jehu, illique non ſe affu-
turum promiſit, nec pro obſequio gratias egit,
aut commendavit. Imèò tanquam ignarus, &
geſtorum ejus, & itineris, ad illum dixit: Quid
hie agis, Elia? Non modicè irritatemur, ſi, ne
quidem reſcirentur à Superioribus noſtris, vel à
Principibus, quibus militamus, ea quæ pro ip-
ſis geſſimus. Quid bic agis? Ergo ne quidem
ſcitur, quid egerim? Ergo iIn Domino ſervio,
qui nec laudat, nec muneratur, nec novit in-
terfectorem impiorum, & ad necem pro ſuo
cultu conquiſitum. Haud adeò miror, ſi pane
ſim paſtus ſubcinericio, qui ne noſcor quidem.
Apud Danielem hæc ſcribuntur: Angelus au-
tem Domini deſeendit cum Azaria & ſociis ejus
in fornacem: & exenuſſit fammam ignis de ſor-
nace, &õ fecit medium fornacis quaſi ventum
roris flantem. Non eſt difficile inveſtigare;
quidnam Angelum attraxerit in fornacem.
Quid enim mirabihus, quam Aulicos, Capti-
voSs, Adoleicentes, Regi maximo reluctari,
dùm omnes ante ejus ſtatuam procumbunt tum
Perſæ, tum Iſraeëlitæ? Quid quòd in ignem con-
jecti, non ſe Deo commendaut, ſed creaturis
commendant Deum, ad ipfſius laudem elemen-
ta omnia provocantes. Magna laus, & robur
maximum, Captivum non adblandiri Regi
blandienti; longè majus minitanti non parere;
in fornace laudes Dei canere. Duo tamen in his
Pueris admiror maximè, alterum, quod Regi,
alterum, quod dixere Deo. Ecce enim, in-
quiunt ad Regem, Deus noſter, quem colimus,
poteſt eripere nos de camino ignis ardentis,
de manibus tuis, ⁶ Rex, liberare. Quòd ſi no-
lIuerit, notum ſit tibi RKex, quia Deos tuos non co-
limus.. Aperiens os ſuum in medio ignis Azarias,
ait: Benedictus es, Domine Deus Patrum noſtro-
rum... In veritate & in judicio induxiſti ommnia
haæc propter peccata noſtra. Quanta fides, etiam
non auxilianti Deo paratos eſſe vitam litare!
Quanta modeſtia, ſe à peccantium numeronon
eximere, dúm circaà ſe frigere flammas, & An-
gelum affulgere cognoſcunt! In Evangelio au-
tem primus omnium Zacharias, deindè Vir-
go, tum Joſeph Angelos ſpectavere: qui Chri-
ſto Domino palàm viſi, tuin Petro, ad extre-
mum Paulo. Zacharias in Templo, Virgo in
conclavi fruuntur Angelis: qui Joſepho ad-
fuere dormienti, Chriſto in eremo jejunanti,
oranti in horto, Petro in carcere vincto, Pau e

.

RHo ſita⸗
litas.

Intentis
recta Con-
gratula-
tiones non
qurat,
nec optet
4 Superio-
re res abs
geſta⸗
reſeiri.
Gloris
odium.
Zelus a-

nimarum
nihil qua-

rat.

3· Reg. 19.
10.

Aulicus
non pro-
motus.

Dan. 3
49.

Homines
non ti.
mendi.

Gratia-
rum altio.

Officium
divinum.

lbic. 251

Dei vo⸗
lutati
confer-
mari.
Perſeve-
rantia.
Arrogan-
tes.
Cognitie
i.

Humili-
tas.
Talenta
cum ſpini-
tu.

Aleyc.

l hulcen

E
dit,
d.
1 I
W
Kenen
unn.
mb
nk
eten
S
Drich
ominun
ge, i
iele le.
ſe W.

gletiuegd⸗
igrarugk

aehupt

90 Ne Cnn 45
Omimolrn,
Der gnſt
necen l
unot,

ino tenn,
Locumbure
Amnigene
t, lel gan
luudenel
ud, En
dblaoon H

=

Deyr n t
lo igi s

Anun,
,indte e
atafose
Re wtn
tiumn nt,
aumme⸗ 4 3
P, bagt,
is, ſag,
Uere g

Stromatum, Lib. X.

& naviganti, & captivo. Sacerdos Angelum
romeretur in Templo, ſed orans. Virgo ſalu-
Sacerdaes tari ab Angelo non conſuevit, niſi in cubiculo.

ululier do. Hinc fortè eſt, quòd Judithæ præſtantiſſimæ

ni N. alioquin fœminæ, Angelus non apparuit, ne
videretur commendaſſe in vidua egreſſum ex
arar: oratorio, & profectionem ad hoſtes. Joſeph,
dum non citò dimittit, quam prægnantem vi-

acuſatio- det, Angelum vidit. Chriſtus poſt jejunium,

neeer a. & ſolitudinein ab Angelis non reficitur, ſed
Prnee. poſiquam omnia regna mundi oblata contemp-

ſit. In eo emim, qui docturus eſt gentes, non
tam jcjunium, quaàm contemptus rerum om-
nium, & unius Dei cultus, & ſervitus commen-
Zelss anf. datur. Petrus ab Angelo liberatur, non tam,
iae,ts. quòd pro Domino pateretur, quàm „ quòd vin-
& Olris (tus ad mortem tantæ conſtantiæ fuerit, & tam
vanam tranquillus, ut placidiſſimè dormire poſſet. Pau-
Nong⸗g. lus demum, non cùm ecſtaſim meretur, ſed,
sſes Eyi Cchm naufragia & vincula patitur, Angelico ſo-
H latio recreatur. Ut ſcias in Apoſtolo non deli-
da, a Cias contemplationis, ſed navigationis incom-
Mand moda, & vinculorum ſordes, ab Angelis &
aer. probari, & ſuſpici. Porrò præ omnibus Ange-
daett. lorum mihi videntur fuiſſe familiaritate uſi To-
Mors non bias, Daniel, Zacharias, Joannes Evangeliſta.
imende. In Tobia fulſere duo, ſitis audiendi Verbi Dei
Be mnr. à parente, & obedientia erga eum quamvis
tere, inopem, cocum, ſenem, & uxori inviſum. Da-
tniel Vir Deſideriorum, Oratione ſaginabatur,
Dei volum deliciis abſtinebat, Idola evertit, reſpuit mune-
tati confor- . n e
mari, Ta Principum, injuſtas Chaldæorum leges ſpre-
vit, prandiolo ruſticano ſat ſe credidit recrea-
slatio tum, Caſtitatem periclitantem vindicavit, fal-
ee “ ſos tcſtes revicit, loqui auſus contrà Semiores,
em cordis, ubi nulli hiſcere animus erat. En quot in uno
ſidere Soles! Zacharias Propheta verbis ſuis
Zorobabel, & JESUM fllium Joſedech ad inſtau-
rationem Templi, quamquàm captivus excita-
vit. Joannes demum non ſolùm Navim, ſed &
in navi fratrem reliquit: Virginem ſervavit: In
cœna maluit Chriſti pectore, quàm dapibus
frui: Stetit juxta crucem: Filius Virginis re-
nuntiatus eſt; ideôque ſuprà omnes Apoſtolos
Angelorum frequentiſſimè levatus, & paſtus eſt
conſuetudine. Ortum Sancti Angeli nuntiave-
re Iſaaci, Samſonis, Joannis, & Salvatoris.
In lſaaco Obedientia, in Samſone Fortitudo,
in Joanne Pœnitentia, in Domino Charitas e-
michere. Adverſati verò ſunt primariò Sodo-
die mitas quos flammis /delevere. Caſtitatis hoſtis,
viae. & Innocentiæ oppreſſores Damiel, Angelorum
Dan. I13. interficiendos gladio remiſit. Heliodorum ſa-
Trvurig, Ccræ Ppecuniæ Ccompilatorem flagellis cecidere a-

Tibulatio

Pati pro
Chriſto.

Zelus ani-
marum pa.
tiens ſit.

S. Angeli
quos dili.
Lam.

Sanétis
Angelis

2. Mach. 3. Cerrimis. Obſidentem Jeruſalem urbem Domi-

ni fugavere Senacherib 18 5. millibus unâ no-
Tihſtet fal- Cte deletis. Pharaonis domum, & Egyptum
4. umverſam luctu, funeribuſque complevere,
r quòd ſacrificaturum Iſraélem in deſertum non
ſaßkae. dimnitterent. Item Balaam, qui Iſraëli male-
itagt. dicere cupit, ne Regi diſpliceat, auri cupidum,
„ & caſtitatis Ifraéliticæ corruptorem dedignan-
tur alloquio, & per Aſinam commonitum gla-

heaii a dio terrent. Supereſt, ut Duo quæramus. Pri-
Num. 22.
Virorum
Peregrino.
um Chriſti
imago An.-
gelica.
Gen. 18. 3.

Juriſdn

rum virtutum imaginem nobis expreſſerint
exemplo ſuo. Et ut à primo exordiamur, A-
rahæ apparuere in habitu peregrinantium.
uæ ſpectant ad virtutes, mira ſunt. Nam
1 tres erant, ſed uni Abraham dixit: Domini;
aſtual: &, ut plurimum, unus ex eis locutus eſt ad
Patriacham. Ea debet eſſe reverentia ſocio-
Ethicæ Comment. Tom. V.

1

„ . . . .
mô quidem habitum ipſorum. Secundo, Qua-

217
rum erga Superiorem, ut, quamvis nihil de
eo prædicent, agnoſcatur ipſe tamen Major
cæteris, tum ob ſociorum in illum reveren-
tiam, tum ob virtutem ex illo ſingulariùs ef-
fulgentem. Aliquando quidem ſimul omnes lo-
cuti ſunt, ſed frequentins unus cum Abraham 2
loquebatur. Deindé, non irrupere opportu- Susar-
nè, importunè in domum Abrahæ:, ſed pro- colendus à
cul ſteterunt, nec nugaces, nec avidi, ſed Jociis bere-
expectantes, dum ſibi occurreret Patriarcha. o⸗
Secundò: nihil petiverunt, reſpuerunt nihil. Verecidia.
Manducavere, quæ ipfis appoſita fuere, nec Hame, we-
dedignati menſæ frugalitatem, nec abundan-

Beregrinè.
Sanbi An⸗
geli in ha-
bitu Pere-
grinorum
inci dunt.
S. Abra⸗
ham.

Gula con-
diatur ſa-
eris ſermo-
nibus.

lbid. 17.

vrior Lin-
Li uyA.
tiam pertæſi. Tertiò, cùm Saræ fœtum nun- Mortißca-
. 1 tionis amor
tiare deberent, non Saram, ſed Abrahamum non illos
allocuti ſunt. Et quidem, ubi de muliere a- inwradar
gendum erat, non unus, ſed omnes locuti ſunt. l
. . * *
Dixerunt ad eum, ubi eſt Sara uxor tua * Gala.
Quartô, poſt epulum ſurrexere, nec diù ibi lbid. 9.
fuere, ne delicias viderentur conquiſiſſe po- Pamiliati-
tierE ; I 48 ir hun PO- ias mulie-
tius, quàm ſubſidium. Quintòô, deducentem rum vi-
ſe Abräham non ineptis interrogatiunculis fa- anda,
. 82 Expedire
tigarunt, ſciſcitando, quot ſervos haberet, ſe.
undè adveniſſet, quibus ea tellus frugibus a- Sarve ai-
. . ritualis.
bundaret, quàm eſſet opibus locuples: ſed de ramiliari-
Domini incarnatione, de Legum obſervantia, sas ei ſæ-
de filiorum educatione, de ſceleribus regionis enlaribus.
ejus inſtituere ſermonem. Denique conſilium
ſuum Abrahæ patefacturos ſe edixerunt, non,
quòd lauto ſe epulo recreaſſet, ſed, quòd in
Dei timore educaturus eſſet filios ſuos. Num . 2.
celare potero Abraham? .. . Nio enim, quòd Beaiolorn
pracepturus ſit filiis ſius, & domuti ſuæ poſi ſe, in hoſpites,
t &uſtodiant viam Domini. Rara virtus, in eo, Fa,
. . . . . . . .
qui te exceperit ſplendido convivio, non li- Wodi
beralitatem amare, ſed timorem Domini. Illa ex ſantto
er ſi d Rine ineuns
quoque omittere non poſſum, quæ excide- a
rant: Nempè non ità à Patriarchæ benignita- Superior a-
te, & epulo allici ſe ſiviſſe, ut Saram uxo- mirIervz.
. . . . . e.
rem ejus irridentem Domini oracula non ar- bamanio-
guerent. Rursùs: Cam ſurrexiſſent modo viri, ree.
inquit, direxerunt oculos contrà Sodomam. In- lbid. 16.
la ſi bliti ſin jniſterii Dignitas
ter epulas non ſunt obliti ſui miniſterii, nec sonferenda
termini ſibi imperatæ peregrinationis. Statim non Hrci
exarſit zelus in eorum animis expurgandi re- as, Mle-
. . . . .
gionem illam à ſceleribus. Hoc meditabantur, gem men-
de hoc cum Patriarcha in itinere ſunt ſermo- ͤ
cinati. In itinere, inquam, non in domo de So- & Zelus
domorum iniquitate conqueſti ſunt. Neque e- HH Hei.
nim coram Sara etiam nonagenaria, fas eſt lo- mar,
qui de Libidine, quamvis damnandâ. Quèòd Zelus ob-

ſi non decet coràm Anu Sodomam nomina- Nrramie.
re, ut punias: licebit-ne coràm puellis de quo- dica ſii.

rumvis colluvione criminum proloqui, ut pro- Jermo ma-
bes? Rursùm in eodem habitu apparuere Lo- 1n.
tho in Sodomis, non jam Peregrinorum tan- Zudex.
tùm, ſed & Judicum vera Simulacra. Venerunt orrectio
2à jaſto ſit.
duo Angeli Sodomam veſpere. Quando Abra- Gen. 19.
hæ apparuere, non Angeli dicti ſunt, ſed vi-r.
ri: Apparuerunt ei tres Viri ſtantes prope eum. derky
Ubi verò Libidinem abolituri Sodomam in- zanhle,
grediuntur, Angeli & nominantur, & ſunt. pir.
Tum, quòd nemo, qui adhuc homo ſit, in- S,42.
gredi debeat Sodomas, vel, ut eas exurat: nam, Seandala
quamvis eas ingrediatur damnaturus, in eis ven permit⸗
non niſi damnandus commorabitur. Tum quòd eenda.
Luxuriam plenè extirpare non poſſit, quiſquis Theatra-
homo eſt. Niſi enim Angelus fueris, fragili- „ecahe
tatem carnis appellabis, quod ſcelus eſt ge- Severitas.
henna expiandum; & frigidà expurgandum Zelas eni.
cenſebis, quod vix ſulphure perpurgatur. Ad- wria
venere veſpere Sodomaã, meridie verô in Marn Angelist.
T re

ℳ

.

21 8
Zuvder. bre ad Abrahamum: quèd Juſtum irtueri li-
Severitas ceat, ut proficias; L bidinoſos verò videre
in LEnxa- non liceat, ne deficias. Non ut intuerentur,
Maregia ſed, ut perderent impu licos, venere Sodo-
is Confe- mam. Tu verò, qui Sodomam tuos ad pedes
ſariis. jacentem habes, cur vides, quam abſolvis, cum
Caſtita- Angeli videre noluerint, quam damnabant.
is eura. Quæſo, qui homines ſumus, non audeamus
ſupra Angelos. Non auſi ſunt illi ante veſpe-
ram Sodomam ingredi, nec nos tam audacter
ſub meridiem luſtrare, & contemplari ſtudea-
mus, quod, cùm videtur, non damnatur. Ver-
bo, noluerunt videre, quos voluerunt damna-
Zudex & re. Impudici emim ſi ſpectentur, non exurun-
Superior tur, ſed exurunt. Denique duo venere ad ſup-

Judex.

einte. plicium irrogandum, Domino extraà Sodomam
ſupremis ſubſiſtente: quèòd & ſupremum Principem non

6aperiori- deceat reorum cauſas cognoſcere: tum, quòd
bas in ſe debeant inferiores miniſtri, ea, quæ odioſa ſunt,

ranife- per ſe agere, ne, qui ſupremi ſunt, odio ſint.
Nmlie Cùm Iiaac nuntiatur, Dominus adſit: Cum
beri. Sodomæ ſubvertuntur, ſoli adveniant collate-

Superior rales, quorum eæ ſunt partes, ut reis vitam
miner o- auferant, & populorum amorem Principi ſer-
dieſz exe- Vent. Porrò non intraverunt domum Lothi, niſi
vi magnâ, ſummiſque adacti precibus. Qui;,
tum hic apud Lothum;, tum alibi apud Abra-
ham comediſſe quidem dicuntur, non autem
bibifſe. Ut ſcias à vino temperandum maximè
Angelis eſſe, præſertim, ſi Sodomæ infeſti eſſe
velint. Minus tibi ab azymis, & vitulis, & bu-
vinum. tyro abſtinendum ſcias, quam à pateris. Non
enim in lacte Luxuria cubat, ſed in vino. Na-
zZaræis non Phaſiani, ſed falerna vetabantur.
Nam & Noë, & Loth in dedecus, non epu-
lando prolapſi ſunt, ſed potando. Hi verò æ-
quiſſimi Judices non modòô non biberunt, ne
præ lætitia à ſeveritate infligendi ſupplicii in-

Severitas

Judex.
Juſtitia genda retardati ſunt. Tu autem, ſi Angelus
lit cauta es, non quieſces, donec ſubverſa fuerit Urbs
Religio ns Peſtilentiæ: ſed, ità in eam ſævies, ut nulla
ob aliquos ratione innocentem lædas. Vel familia una, in
damnetur tanta multitudine peccantium, ſi non peccave-
Confeſſa- rit, eximatùr à ſupplicio. Quiſquis verò An-
rii Oeca- gelus es, nunquàm patieris Lothum morari cum
Rn⸗ ot Sodomitis :nec filias ſeparabis à Patre, vel in
Iuſtis am- Excidio regionis univerſæ. Apparuit quoque
putent. Angelus Agar in eremo. Sed videamus, quo
Zelus a- modo Ancillam ſoletur. Vocavitque Angelus
vimarum Dei Agar de cœlo, dicens: Quid agis, Agar?s
Seniar. Vide, ut non epuletur cum ea, non aſſideat
17. ei, ſed, nec ei ſe conſpiciendum exhibeat,
zamilia- verùm è& coœlo eminus latens alloquatur eam.
itas eum Sed dices, cum primò eam Angelus allocutus
Wiett. eſt in eremo, non in nubibus, ſed juxtà Hlam
Gen. 16. Conſtitit. Sic eſt: Sed, ſi loquamur de Ange-
Agar. lis more noſtro, Non ad illam, nec propter
illam fertur Angelus è& cœlo delapſus, veruùm,
Gen. 16. fortuitè illi occurrit. Cümque inveniſſet eam An-
7. gelus Domini juxtà fontem. Adde, quòd, cùm
ibi Angelus juxtà eam ſtetit, Agar prægnans
erat. Hic verò nec fœta erat, & puer aderat.
Ubi autem mulier ſoluta ſœtu ſedet, & puer
jacet, Angelus è& cœlo loquitur. Illud potius
attendas velim, in primo Angeli congreſſu
cum Agar, eam non in contumacia confirmaſ-
Zelus a- ſe, ſed ad Dominam ſuam remiſiſſe. Vidit &

ar Jacob non ſemel Angelos. Primò uidenn .
riles ſobi . — 1
Pae. . cendentes, & deinde luctantes. Sanè dockos

Oliva

hiberentur, ſed nec iere cubitum. Et primò
quidem coœcitate percuſſerunt Sodomitas, non
e tamen plagâ placati, a graviori pœna infli-

nos voluere exemplo ſuo, antequàm cum heo- Ec- ga⸗ lan
minibus colluctemur, Contemplationis nbbis ,. 6 lerl
ſcalam terendam eſle. Diu tibi, ſeu aſcendas, Mickio, “ len
ſeu deſcendas, ſemper coram Deo, & in Be- en. 2. Aein
thel commorandum eſt. Tum enim, ſi pugnes Gen. 32. 1u
cum Jacob, eum in Ifraél vertes, claudumque an
facies, ut videlicèt cum tædio ambulet ſuper Ed
terram. Principes autem Eccleſiaſtici felicius Zelus 4 Uum ,
luctam inirent cum iis, qui & domo Laban niwarum vlms
cum Idolis egrediuntur, ſi priùs ad Deum aſ- e⸗ Ors. r Nelt
cenderent , indéque deſcenderent ad luctam. te e Up
Iſfraéelem Angelus amteceſſit in columna nubis Zelus a- ul
per diem, & in columna ignis per noctem. aimarums aN uuu
ℳ0

Non cum eis, ſed ſuper eos. Quæſo, quiſquis erius.
es, qui educere ſatagis captivos ex Ægypto, Familia- t ſin /

ſcito ità te illos deducere oportere, ut tamen ritas eum ſrle
non eis adhæreas, nec convivas eis. Potuiflet aari. uin ſn
Angelus, more hominis, comitem ſe eis ad-“. ,alni
jungere, uti Raphael comitatus eſt Tobiam 1
conviva, & viæ comes. Sed, docere nos vo- E od n, a
luit, non decere, nec prodeſſe, tam familia- XO. 14. nti aeing
rem ſe exhibere exituris ex Ægypto, ut pe- unn cite
cunias exacturo. Et nota prudentiam: In nu- wo lbor
be, quæ è& terra ſubſilit, ſed pendet è cœlo, ltauen t
emicuit; ut naturam communem cum cæteris 4 wn tima
oſtendas, ſed ſuprà cæteros. In nube, ſed fa- n l gui
ſtigiatà in columnam, hoc eſt, non natur in- ultcget!

flexibilis, ſed propoſito, cura, ut habearis alra nge

conſtans. Apparuere & Joanni ſeptem Angeli. Aglimt e,
Et poſt bæc vidi . Et ecce apertum ſt Templum Apoc 15. ANN, tWt-
tabernaculi teſtimonii in cœlo: & exieruni ſep- 5. Au megnion
tem Angeli, habentes ſeptem plagas, de tempio- Aerno- ſmu⸗

veſtiti lino mundo & candido, & præcinkéli circà uw e-
. „„„.,. . . voria.
pectora zonis aureis. Et unum de quatuor anima- Propoßta

libus, dedit ſeptem Angelis ſeptem phialas au- veiinzda.

reas, plenas ivæ Dei viventis in ſæcula ſæculori. Severitat. e, Ne k
Nota: Phialæ Iræ Dei non vitreæ ſunt, quæ nne
* . . Külllug.
citò frangantur, ſed aureæ, quæ diuturniùs iapll
perdurent. Rursùs aureæ ſunt, non teſtaceæ, 6. lt: ad
aut plumbeæ: hoc eſt, non vilis, ſed ſplendi ez er l
rei . 2 „ led iplendi- Spiritua- MMun prol
da, nec ruſtica, ſed pretioſa eſſe debet oſten- lis, ſed ns an Moha

tatio æternitatis. Quiſnam habitus Angelorum? raſicus.
Caſtitas. Eâ teguntur pariter, & armantur, Cakitas
pugnaturi contra Draconem, & Meretricem * Ora-
magnam. Sed quâ ratione, & ubi tam can- H
didis amnicti ſunt ſtolis? Vide, unde dealbati pei.
prodierint. Exierunt, inquit, è templo. In-
telligis, puto, Caſtitatem ex ſola Oratione ef-
florere poſſe. Quam ut ſervarent;, phialis Iræ
Dei armantur. Ac ſi illis dicerent ſancta Ani-
maha in eis, non illorum immortalitatem, ſed
mortalitatem, & fragilitatem noſtram inſiru-
ctura: Candorem vobis gratulamur, quem è
templo haufiſtis. Hunc ut ſervetis procul à
Templo, geſtate pro facibus haſce phialg non
reſperſas, ſed repletas irà Dei Wem ſxæ⸗
cula. Ideò Dominus, cum optavit lumbos diſ-
cipulorum præcinctos eſſe pudoris balteo, eos
de expectatione futuri judicii ſohcitos fecit.
Sint lumbi veſtri præcincti, & vos ſimiles ho- Luc. 12.
minibus expectantibus Dominum ſuum. Portò zz.
cùm audis Candorem veſtem eſſe, intelligis,
exui poſſe. Proindè, ne eam atteras. Lineam
quoque pudoris Chlamydem ſcito, quæ can-
dorem non ſervabit, miſi ſæpiùs abluatur. Li-
num verò humi infoditur, ut naſcatur, aquis
putreſcit, tunditur, pectitur, ſummo labore
in veſtem contexendum. En quâ ratione, pu-
dore amiciri poſſis. Holoſericum non ſeritur,
ſed linum ſeritur. Humilibus, & meditanti- Coveio es

bus morter it 34 Oratiout.
us mortem pudor innaſcitur. Quòd ſi Præ- Onst.

„

dicatores exprimi putas in iſtis Angelis, qui „„z ſab⸗
II Gitas.

de
iicg
l i
nN
H
Al
lid
0 UN
U
mennin
WN
e
3U tni
8 Nuike
nlt
l Mi
ele n,
bto,E
lam:r
ete
Cun n
de, it
nuttr
U hn
dten Aer
,ema

1

nt kui 1.
Grteltsen
Noktan .
annt,
wet iil!

ne buzun
Setlubu.
Crsbatn 6
Dhums K
e1 6
n 4

6te

ele, Me⸗

Stromatum Lib. X.

in omnem terram phialas effundunt Iræ Dei,
docentes timorem Domini: Vide, quòd è&

er ee Templo prodeunt, & non niſi, qui albi ſunt,

D ad effundendam Dei iram emittantur. Quan-
Oα tus pudor, quantäque refulgere debet inno-
iagaa; centia in eo, qui phialam iræ Dei effundit,
mnai.

Luc. 4. ne ei exprobretur, Medice cura te ipſum! Sed,
23. utinam phialas Iræ Dei, & non nugarum pro-
Zes s fundamus. Et cur, quæſo, zonis aureis Can-
nin E e dor præcingitur? Ut credas opes tuas, tuum-
que interpreteris theſaurum, Caſtitatem. Da-
esit. Mieli ſe quoque Angelus exhibuit. Vidi, & ec-
D.n. 10. ce Vir unus veſtitus lineis, & renes ejus accin-
5. &ti auro obrizo, & corpus ejus quaſi cryſolitus:
Ciscio ſe. G facies ejus velut DPecies fulguris, & oruli
ri ße ejus, ut lampas ardens, & brachia ejus, & quæ
Contio no deorsum ſunt uſque ad pedes, quaſi ſpecies æ&ris
ſii vana. candentis: S,. 10 Jermonum ejus, ut vox mul.
Nibilp⸗e. titudinis. Fuit Vir, ſed Vir unus, nihil niſi
Dez. Deum, & æterna ſpectans. Cum video ſolos
Caftitati, renes accingi in Angelo, diſco, nullam eſſe
cura. luctam difficiliorem, quàm Caſtitatis, quæ
ſummo labore floret, ſed facillimè exareſcit.
Anor Dei. Hos autem renes ſolum aurum accingit; hoc
eſt, non timore, ſed Dei Amore Libido froœ-
natur. Et quidem, quanquam lapideum Cor-
pus ſit, eget tamen cingulo. At, undè tantus

Superior
amoreſuos

trahbat, no . . Ar.
meu. Candor in toga, tantâque in corpore durities,
Tinor cingulumve ex auro unde? Nimirùm pedes
Dei. candent, vultus fulgurat, oculi ardent, & vox

Molefie, ſonat magniloqua. Lanti Simulacri baſis ignis
Serietas eſt. Si non in igne Dominus, certè ex igne Pu-
Zelus a- dor. Porròô facies, quæ non blandiatur, ut Li-
nimafim hum, ſed quæ terreat, ut Fulgur: oculi, qui,
Prin. inſtar lampadis, in tenebris fulgeant: brachia
ignea, quæ fœnum ſtipulaſque exurant: & ſu-
Caſitati pra omnia vox multitudinis, hoc eſt, quæ
Wo.. non in angulis ſuſurret, quæ non clanculum
ſibilet, quæ non loquatur in aurem, ſed, quæ
propalam proloquatur;, ut ab omnibus exau-
diri poſſit: hæc, inquam, Angelos candore
conſignant notabili. Alios Angelorum habitus
vide apud Joannem in Apocalypſi, præſertim
capite decimo. Nunc breviſſimè libemus vir-
tutes Angelorum. Prima omnium, poſt Obe-
dientiam, de qua ſuprà memimimus, eſt qui-
dam eorum in pios juſiéſque Amor. Immitet
13. Angelus Domini in circuitu timentium eum.
Imiandi Non juſſus, non invitatus, non coactus, ſed
biimi, ultrò ſe Angelus immittet in Juſtos, ut lapis
Amicitis deorsum vergit, & flamma fertur ſursum. Sed
lahorom. nota, quo modo non reſpiciat in Juſtis, niſi
ſolam Juſtitiam, & omnes * uè bonos am-
plexetur, & diligat. Nullius aut vultum, aut
genus, aut naturam, aut benevolentiam in ſe
attendit; ſed ideò ſeſe immittit in eos, quod
Oßeim Deum timeant. Et quidem in circuitu ſe ilhs
iviuum. adjungit. Secunda virtus Angelorum eſt, Dei
PEAS.2. laudes celebrare. Laudate eum omnes Angeli
Pl. 67.26. éc. Prævenerunt principes conjuncti pſallentibus.
Pl-7725. Tertia, Panem Angelorum manducavit h mo.
e. Unum Manna cibus eorum eſt, quòd qui
non comedunt „Euchariſtià tamen ſaginentur.
Quarta, Peregrinos deducere; ut claruit in
Tobia, & Jacob. Quinta, Servos Dominis
reconciliare, ut Agaris exemplo patuit revo-
Catæ ad Saram. Sexta, Impuros, impiéôſque
delere, ut Sodomitæ, Pharao, Heliodorus,
aliique teſtantur. Septima, Mœrentes ad Cru-
cem animare, ſicut ſpectamus in horto Geth-
ſemani. Octava, Miniſtrare Prophetis captivis,
utl adfuere Dameli, vinctos exiolvere Apoſto-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Sanbtorü
Angeloruù
Tirtutes.

Protecto.

res Jukſto-

2, 1

los, ut Petri teſtimonio comprobatur. Ubi Zelu: a-
denique apparere conſueverunt: frequenter in "imarum
montibus, frequentiùs in agro, non rarò pro-& sno
pèe aquas. Si Zachariæ credimus, inter myrte- er
ta libenter delitent. Er reſpondit Vir, qui ſta- Zachèr.

bat inter myrteta. Putaſſés tu certè Angelis 10
placituras aut Cedros incorruptas, aut Abie- Prlonari
5 cacceptio.

tes proceras, verùm myrtus placuit, humilis,
ſed odora. Solatio tibi ſit doctrinæ myrtus, Status
quam Angelus deligit in habitationem ſibi. No- mediocris.
Ii ergo dolere, ſi Cedrus eſſe nequiviſti: ſat Tulenta
tibi ſit, ſi myrtus ſis puſilla, & ſterilis, ſed Mmetioeris
benè olens. Nec modò puſilla, ſed in ipſa par-
vitatis tuæ menſura compreſſa, depreſſâque,
ne creſcat. Siquidem quoties in hortis Princi-
pPum excreſces, ferro incidêris. Tu quoque ſi Zelus a-
Angelus es, delectare myrto, non Cuprefſos, nimarum
aut Platanos exquire. Imitare Salvatorem tuum, ind fferes
qui Piſcatoribus convivere non erubuit. Dem- ¹4 e.
que Angeli non erubeſcunt fateri Chriſtum in dad C
Præſepio reclinatum, Regem ſuum eſſe, ibi- getiit.
que canunt, eòôque Paſtores advocant, ubi ni- Pauper-
hil non vile, abjectumque eſt. 1

1
Nos autem prædicamus Chriſtum! cru-
ißtæum, Judais quidem ſcandalum,
gentibus autem ſtultitiam. I. Cor.
1. 23.

Itaà eſt; ubi Spiritus Domini aquis incubat, Lex &
tenebreſcit chaos. Quid? Ubi primum Crux Nex al-
erecta eſt, tenebræ factæ ſunt ſuper univer- g:
ſam terram. Nimirùm, vix reperitur, qui ad Sen.⸗
doctrinam Crucis non cæcutiat, & rariſſimi geitio, &
ſunt, qui ejus gemmas intelligant. Juſſit Domi- verla Dei
nus Apoſtolis, ut, quæ in tenebris audiſſent, in baueiſi-
lumine dicerent. In tenebris? Ecquando in te- "i* Tspint
. . . . Axisma-
nebris locutus eſt, qui in Monte loquebatur, a Chn.
&, ut ipſe teſtatur, in oeculto profatus eſt ni- tiaæna.
hil? Non legimns Dominum, inquit S. Hilarius,
Jolitum fuiſſe noctibus ſermocinari, & doctrinam Comm.
in tenebris tradidiſſe Jed quia omnis ſermo e- in cap. 10.
jus carnalibus tenebræ ſunt, & Verbum ejus in- Matt.
Nidelibus nox eft. A poſtoli certè, cùm Prædi-
care cœperunt Crucem Domimi, non Prophe-
tæ, ſed compotatores habiti ſunt. Paulus in
Areopago à plurinus inſanire creditus eſt. Hanc
fortè ob cauſam, non manè, nec meridie ſed
ad veſperam Agnus comedebatur: quòd, ſci-
licèt arcana Domini crucifixi crepuſculis ob-
vallentur. Hinc eſt, quòd Sina, ubi verbum
legis icribebatur, fumo undique, & caligine
vallabatur, inque Moyſis vultum, ſermones
Domini deferentis, intendere non poterant
cultores Vituli. Nimirùm, ut ait Plaltes te-
nebrofa aqua in nubihbus aĩuris- & ſi credimus pf T7.tz.
Paulo: Animalis homo non Percipit ea, quæ ſunt r. Cor.2.
Wiritus Dei. Certè Loth, cùm de Ira Dei lo- 14.
queretur ad generos ſuos, viſus eſt eis loqui E
tanquam ſomnians. Neſcierunt, inquit David, 1. 5.
neque intellexerunt, in tenebris ambulant. Nam
& Manna, in quo Dei Verbum adumbraba-
tur, à ſtupiditate non intelligentium vim ejus
nomen habuit: Manbu, quid eſt hoc à. Durus Exod. 16.
Mt hic ſermo, & quis poteſt capere illum le- 15
gimus apud Joannem. Scripturarum certè li- laad. .
brum ſignatum novimus ſigillis ſeptem, quem
reſignatum ſcimus, non ab Aquila, aut à Leo-
ne, ſed ab Agno, ut ſcias divinorum verbo-
rum conſilia uni patere integritati. Quamvis
enim Dominus & Leo ſit, & Serpens, & Tau-
T 2 rus;

.

220

rus; tamen Scripturas reſeraturus habitum in-
duit innocentiæ. Quas coràm viginti quatuor
Senioribus reſignat, quòd ſtultis Sacramenta
patere non poſſint. Hinc Dominus margaritas
ante ſues projici vetuit. Certè Semen, hoc eſt,
Verbum Dei, quod cecidit ſecus viam, con-
culcatum eſt, & volucres cœli, non autem
quadrupedes terræ, aut beſtiæ agri comede-
runt illud: Non enim illis ſapiebat.

Ego Dominus, & non eſt alter, for-

mans lucem, & creans tenebras. Iſa.

45. 6.

Timor Noli dicere, nihil expaveſco, nam nullum
Dei. læſi, plurimis profui, ætate, opibus, digni-
Dei ira. tate floreo: nam Dominus non format tene-

Tribula- bras, ſed creat. Ex mhilo emergere jubet,
tio omnes quò demergare. Non dico, lapillo ſtatuam gran-
invadit. dem evertet, ſed nihilo. Nabuchodonoſor;,
Felices quem timebat? Ex illo prodiit, undè nocteſ-
non ſu. ceret. Mugire cœpit ut bos, & fœno veſci.
perbiant. Davidi, extincto Saüle, filius inſidias ſtruxit.
öraen Jonæ, hederam in ipſa enatus vermis arroſit.
dicai, vi. Amano, una Regis vigilia patibulum erexit.
vam cau. Babelis architecti adhuc mirantur, & ſtupent
tà, & na- confuſionem ſuam. Siſara, undè mullas time-
znr S , bat tenebras, indè funus ſibi ſerò didicit im-
a, . minere. Deus denique non format, ſed creat
fortuniu &*nas noſtras, & quos ſecuriores à tempe-
tum ex ſtate videt, eos faciliùs obruit. Sed, qui creat

nihilo tenebras, Lucem non creat, ſed format. Non
vaasg enim deſides, ſed generoſos Gratiæ ſuæ coo-
wala peratores illuminat. Nrge, illuminare, Jeruſa-

Iſa 6o. 1. lem, quia venit lumen tuum. Lumen advenit
Epheſ. 5. ſuper te, ſed tu non fruêris eo, niſi afſurgas.
14. Jdurge, qui dormis, & exurge à mortuis, & illu-
die e⸗ minabit te Chriſtus. Non eſt tenax donorum ſuo-
& omni IuI Dominus, vult tamen erigere impigros.
bas veceſ- Manna depluit, ſed vigilantibus. Golias cadit,
ſaria. ſed ſi fundam rotes. Quamvis lapillus ſis, ſi-
Graties mulacrum evertes, ſed ſi à monte proruas, &
eslir. Coloſſam, quà licet, tangas. Quamvis lapil-
sn, lus excreſces in Montem, quod tibi non licet,
Lex alleg. ſi Statuam feries, quod tibi licet.
Pocatio

erenda. — . . . .
Prn Et videntes hi, qui inſecuti fuerant,
voperan. Auia pro anima res eſt ilis, reverſi ſunt.
. Illi autem venerunt omnes cum pace
in terram Juda. I. Mach. 12. 51I.
Tentatio: Tryphon cùm Ptolemaide cepiſſet dolo Jo-

nis reme- nathan, & ſocios interfeciſfſet, miſit exerci-
zi tum, qui duo millia ex ejus exer citu inſeque-
in pPugna Tentur. Hi, licèt pauci, cùm cognoviſlent
ſpirituali. dolum, cohortati ſunt ſe ad occumbendum
Witerna ſtrenuè, vel ad vincendum generosè. Quod
tantum. Ccm hoſtes animadvertiſſent, non ſunt auſi in-
Tentatio- ſequi pro vita pugnaturos. Nimirùm, qui pro
num fons. vVita pugnat, mortem non reformidat, ſed ſo-
lus non cadit. Planè Dæmones ideò nos perſe-
qui non ceſſant, quèd videant in acie quidem
ſiare, ſed non pro vita. Luctamur, oblucta-
mur; cedimus interdumque cædimus, ſed non
tanquàm pugnemus pro anima. Philiſthim,
quando adventum Arcæ in caſtra Hebræorum
cognoverunt, procefſerunt ad pugnam, non
pro imperio, ied pro vita, & triumpharunt.
Samſon quandiù ligari ſe tantùm credidit, luſit
in ſinu Dalilæ, & illuſus eſt. Ubi vero cæca-

Oliva

tum ſe vidit, & ad molam damnatum, hoſtes
oppreſſit ruina ſuâ. Væ velitanti contrà Dæ-
mones. Niſi ſeriò pugnes, expugnaberis. Go-
lias Davidi obviam ivit, non pugnaturus, ſed
inſultaturus. Verum, quem ſprevit, oppreſ-
ſorem ſui expertus eſt. Eva cum Serpente non
digladiata eſt, ſed collocuta: ideôque periit.
Undè Dominus docuit proterendum Serpentis
caput.

Beati, qui perſecutionem patiuntur.
Matth. 5. 10.

Et quare beati? quia Perſecutione depura- Perſecuio
mur à ſcoria cordis noſtri: Quia monilibus ueilis
virtutum omnium cohoneſtamur: Quia Dei
teſtamur dignitatem, pro quo tanta pati non
recuſamus: Quia dona Orationis conſequi-
mur, & Contemplationis. Confuſim aliqua at-
tingamus. Cuùm conſiſteret peccator adversum pl. 38. 8.
me: obmutui, inquit, & bumiliatus ſum, &
ſilui à bonis: & dolor meus renovatus eſt. Quid Orations
indè Propheta conſecutus eſt. Audi: Conca- harie.
lIuit cor meum intrà me: & in meditatione mea lbid. 4.
exardeſcet ignis. Nimirùm Perſecutio fomes
eſt cœleſtis flammæ: ſi adverſarius arſerit,
exardeſces. Cœlum Stephano, non Viduæ ab
eo paſtæ, ſed Scribæ in eum ſævientes pate-
fecerunt. JkEsM vidit, non inter hoſtias Le-
vita, ſed inter lapides reus. Moyſes ſprevit
regiam Pharaonis, nec Dei aſpectu recreatur.
Vix invidorum exprobratione exulare cœpit,
cùm illicd Deum & vidit in Virgulto, &
audivit & Rubo. Quid, quòd iniquorum Per- Peceasa
ſecutio à fece nos ſcelerum perpurgat? Verba 1.
iniquorum prævaluerunt ſuper nos: Et impieta:-:
tibus noſtris tu propitiaberis. Sponſa rea exclu-
ſi à domo Dilecti, vulneribus afficitur, ut non
tantàùm Amorem recuperet, ſed, ut Charita-
tis exuperantiâ langueat oppreſſa. Nuntietis Cant. 5.
ei, quia amore langueo. Scilicèt, amas, quem 8⁸.
pulſantem repuliſti. Repuli unguentata, cæſa
eum depereo. Amo cruenta, cui obſurdui de-
licata. In ſtragulis contempſi, quem ſpoliata
conſector. Tanta eſt ferri vis vulnerantis, ut
jacens evolem ad Deum.

Et tradidit eos in manus gentium. Pfſ.

Miſeri ſanè nos, qui ærumnarum horremus Perſeen.
ripas, & fontem non obſtruimus. Dominus a⸗
eſt, qui tradit nos hoſtibus. Neque enim illi 4 Deode.
ſævirent, ſi ipſe non traderet. Quoniam quem ſeri.
tu percuſſiſti, perſecuti ſunt: & Juper dolorem ete.
vulnerum meorum addiderunt. Nunquaàm auſi ninz.
eſſent vulnerare Davidem, ſi non eum Do-?
minus vulneraſſet. Sponſa ſauciatur à cuſtodi- Apoſate,
bus. Sed cur, cùm in eos bis incidiſſet, dun- nuer.
taxat ſemel percutitur? Nimirùm, cùm pri- ee⸗
mum in eos incidit, non ab eo Dilectus aufu-
gerat, ſed illam propè cuſtodes præſtolabatur,
cùm verô percuila ab eis eſt, deſerta fuerat à
Sponſo, cui aperire etiam poſt preces noluit.
Quam ergo Deus deſpexit, milites ſpoliarunt. .
Quia dixerunt inimici mei mihi : & qui cuſtodie- bſ.70.10.
bant animam meam, conſilium fecerunt in unn,
dicentes; Deus dereliquit eum, perſequimini,
& comprehendite eum: quia non eſt, qui eripiat.
Audin’, quo modo hoſtes prævalent, ſi en
QOderit.

Vert.
ſean
loan 1
tsz n
10⸗ ſen

unban
bus
Dumioi,

r in bo
mrents
eliu i
Keleet)
lbe. Bene
eayem
s Mn
w,do⸗

adh.

100, 4.

e Hiente
INrllita

e Ern
Umoni
QnN
t in
Cleni
im dcr.
AEn
nt ſ
ditainns
ſecnnola
rin d
hon Mrs
Aielti ſe
ter halial⸗
lohſs e
Cn Kn
laeikt
Virghb6
Purga in
. ltnze
onla kal
ffiatmun
d, u(r
t, ma
Cventti,
u S
, gen,u
Vloetuni

permit-

Stromatum, Lib. X. 221

oderit. Væ nobis, ſi ille tradidit: etiamſi ho-
ſtes non ſæviant, ſævient. Jonam nautæ revere-
bantur, ſed, quem Deus tradiderat Ceto, ho-
mines præcipitem dare coacti ſunt. E contra-
rio væ hoſtibus noſtris, ſi nos Deus non ex-
pl. 63.2. pulit. Qagitta parvulorum factæ ſunt plagæ eorum.
Vincemus inermes, quamvis cataphracti nobis
incumbant, ſi Deo armemur. Stipulæ noſtris
hoſtibus vertentur in jacula, ſi è& pharetra eas
Domini extrahamus. Quòd, ſi noſtræ fuerint
catapulæ, flores, non ſaxa, telaque explo-
dent in hoſtes. Aries, quem in arces inimicas
convertis ſine Chriſto, non aries erit, quo
moenia ſubruuntur, Agnus erit, qui muros &
recreet, & veſtiat, non verò quaſſet, diruât-
que. Benè ſi tibi ſit cum Numine, vapor in
ſtragem adverſarii, fiet fulmen: Arcus veròô
tuus àa Numine non intentus, Arcus erit, non
Arcus, hoc eſt, Iris erit, quâà Procellæ eva-
neſcant, & Coœlum rideat oppugnatis à te.

Non adhæſit mihi cor pravum. Plal.
100. 4.

Rex deli. Aulam hic ſuam David expreſſit: E qua
gat Anli- ii tantum excludebantur, qui Deo infenſi e-
cor. rant, nempè pravi corde, ſuperbi oculo, in-
explebiles cupiditate, linguãà mendaces, & de-
tractores. Non viles genere, ſed ſcelere infa-
mes, deſtitutos non opibus, ſed operibus, pien-
Dignitas tiſſimus Rex è ſyllabo ſuo expunxit. Porrô non
eni confe- nobiles, non ſapientes, non callidos, Mundi-
renda. que ſapientes delegit, ſed ambulantes in via
immaculata. Quid indè conſecutum eſt? Audi:
Pl. roo. In matutino interficiebam omnes peccatores ter-
8. ræ& : ut diſperderem de civitate Domini omnes
Severitas. Operantes iniquitatem. Vis urbem, cui præes
Rex ſcan- expiare à ſceleſtis? Expurganda tibi priùs Au-
dala von la tua eſt ab impiis. Quandin emim impii in
domo tua erunt, ab urbe tua non excludetur
Eecleßa- impietas. Qui enim apud te ſunt ſceleroſi, pro-
hici, qui tegent ſacrilegos: nec tibi exiſtimabunt cives
Reforma- inviſam eſſe nequitiam, quam principari no-
„ verint in tua regia. Ergo, ne ſcelera protegan-
Fn, nrilt tur, néve credaris non ſævire, ſed ludere, cùm
aula ſua ſcelus damnas; fac, ut domi tuæ is tantuùm com-
vecudant. Moretur, qui ambulat in via immaculata. A-
Reforma- lioquin in edictis contrà improbos putabunt te
ii. Comoœdum agere, non Cenſorem, & ſcenam
ſtrui ad ſpectacula, non ſtruem componi ad
deverita-. ſupplicia, ſi quos damnas, alloquaris, & alas.
Servi im- Porrò Peccatores in matutino interfici debent,
bi:. non ad veſperam: nam ſi non ſtatind plectatur
Provecze. Hiquitas, accedent patroni ſceleroſorum, à
ves inpio. Juibus virga directionis tantis mollietur pre-
Uaei cibus, ut, pro vulnere, florem Pariat. Acce-
Fenat dent Thecuitides, quæ Joabos in ore ferant »
utt reponant in corde Regis Abſalones. Statim
interficiendi, ut videlicêt ſcelus ante carnifi-
cem ſentiat, quam patronum. Ubi nos legi-
Jerem. mus apud Jeremiam, Virgam vigilantem ego
: 2. video. In Hebræo habemus, Vir -
»Virgam ex amyg
dalo celeriter florente, video. Ut nimiruùm,
ex celeritate floris in amygdalo, dediſcat vir-
ga cunctationem in plaga. Ut enim citò floret
amygdalus, ità Virga regni furere non cun-
Gtetur: ſolus enim hic ſupplicii flos, & pro-
bari debet, & expectari à ſceptro. Tunc ſi-
quidem floret, cùm ferit. Undè & David
hic, ubi ſeveritatem ſuam deſcribit in im-
Pios, quos domo pellit, & propellit ex ur-
Ethicæ Comment. Tom. V.

be, exorditur pſalmum à miſericordia. Mi- Pfſal 100,
ſericordiam, & Judieium cantabo tibi Domi- rI·
ne. Ubinam, quæſo, Miſericordia, ubi tan-
tus rigor in procaces? Nimirùm, hæc verior
miſericordia eſt, iniquorum exterminium.
Nuſquam feliciùs adoleſcit Miſericordia, quàm,
cùm peccantium cruore purpuraſcit. Dum
enim uni non parcis, ſervas innumeros. Cæſo
perverſo, & naſcitura, & nata Hydra trun-
catur. Siquidem Mahi deterrentur à ſcelere,
Boni à crimine præſervantur: illi deſinunt
eſſe Impii, hi Juſti eſſe non deſinent. Ut au- Chrißus
tem Principes ſciant, nihil ſe gratius exhibe- de
. ð ubi Scan-
re Deo poſſe, quàm ſi impios perdant, Pro- Jala a-
pheta hic, ubi tantum cruoris effudit, Deum niuntar.
ad ſe invitat, dicens: Quando venies ad me? Ibid. 2.
Ac ſi dicat: Domine, jam regnum meum
profanorum ſanguine purpuraſcit, ſcio te mi-
hil ſpectare libentius propè regiam, quàm
cadavera peccatorum; hæc jacent paſſim ubi-
que, adveni proinde, & commorare, ubi
impietati locus non ſupereſt. Nam, ubi for-
micari non licet, ibi Divinitati & vivere, &
regnare libet.

Et intravit Nraël in Egyptum, & Ja-
cob accola fuit in terra Cham. Piſalm.

104. 23.

Iſfraël intras; at, non Iſfraël, ſed Jacob in "MWitatio-

terra aliena commoraris. Hoc eſt, Qui Deum kaz, ſa
. — 1 . 1. ligioſus
videbas, cùm aulas ſubiiſti, vel parentum i, Sa⸗ 13

domos intraſti, ibi vix luctando, & reluc- parenti
tando, claudicandéque morari poteris. Neque Domas.
ſoluùm tu mutaberis in virum alterum ex Iſ- Apoſtata.
raël Jacob, ex felici luctator, & claudus ex Familis-
impigro, ſed, & regio ipſa mutabitur tibi. „ies ven⸗
Deſcendiſti in .Ægyptum, & habitabis ter- ſaculari-
ram Cham. Quæ enim, ingredienti obviàm bus.
ivit cum curribus, & equitibus, morantem
& inebriatum deridebit, fabulamque te dabit
filiis tuis. O probra! O dedecus! Sanè, vel
ſola recordatione tragoediarum erubeſco. Vi-
dimus viros in Chriſti domo primarios, quos
Aula, ut Ifraëles excepit, retinuit verô ut
Semiaulicos, & ſimiis coæquavit. Licet in-
trare in gÆgyptum Iſraëlem: in Æ̃gypto com-
morari, Ifraéli non licet, quin pſe ex Iſraél
Jacob fiat, illique vertatur Ægyptus in ter-
ram Cham. Qui legit, intelligat. Joſeph, quia
nolens adductus eſt in ͤÆgyptum, ibi, & flo-
ruit, & prophetavit, & regnavit. Domus Ja-
cob, quæ ſpontè eò deſcendit, ſervitute, lu-

to, & flagellis oppreſſa eſt. Porrò Æägyptus, rotrhe-
quæ dùm retinuit Ifraeélitas, non niſi Terra Fiaſorusn

Cham indecoro ſanè titulo nuncupata eſt: ut tepidori.
cùm ait, Jacob accola fuit in terra Cham: & Pfal. 1042
rursum, PFPoſuit in eis verba ſignorum ſuorum 27.

&' prodigionum in terra Cham. Ubi Iſraélitas

emiſit, auguſtiori confeſtim titulo redonatur:
Lætata eſt Egyptus in profebtione eorum. Ità Pid1
eſt: nec Iſraëli Ægyptus prodeſt: & ipſi Magzg,
gypto Iraël obeſt plurimam. Siquidem, e in do-
ab Ifraëélitis non erudiri Ægyptü ſatagunt, mo ſua, &
ſed eis, in exſtructione urbium ſuarum abuti lub Paſto-
ſtudent. Quid ſanctius Arcà ?* Philiſthæis e .
. 5 igioſt
tamen, etiam in Templo locata, dejectô- „vim
que jam Dagon, cùm ſola proſtaret in a- ſant, ſed
ris, excidio fuit. Nimirùm Chriſto dicati Vi- in ſuis
ri, nec, cùm coluntur, ſine damno retinheri crie.
poſſunt in terra aliemgenarum. Moyſes, in .2⸗
I 3 domo.

222

Religiof, domo Pharaonis educatus ſplendidiſſimè, eam
sdenndià tamen evertit. Ut ſcias religioſos tibi exitio
Magnati- futuros, etiam cùm illis profueris, ſi eos à

non domo Chriſti, in tuum domum tranſtuleris.
41 Wu“ Nec in Sarepta Sidoniæ licuit Viduæ Eliam,

ex Dei jufſu, hoſpitari, quin filium amitte-
3. Reg. Tet. Quid mibi, & tibi, vir Dei? ingreſſus
17. 18. es ad me, ut rememorarentur iniquitates meæ,
& interficeres ſilium meum. Ergo, ſi vel ad
Eliæ ingreſſum ſcelera repullulant, & hofſpi-
tium funere funeſtatur: quid, quæſo, iis eve-
viet domibus, ubi, contra Dei nutum & vo-
tum, retinentur Prophetæz? Vates quoque
Domini non raròô vertentur in Balaamos, qui
ſcilicèt ad Principum vota abutantur oraculis,
& Iſraëlitas commaculent? Certè David, quan-
quàam, Propheta Domini, libenter quidem
Nathanum audivit, eum tamen, quod ſciam,
in regia non retinuit. Nec naufragum licuit
Melitæ excipere Paulum, quin ſtatim vipera
è& camino erumperet. David quoque in fylva
Leones ſtrangulat, urſos effocat. In aula A-
chis regis ſalivas fundit,; & amens collabitur,
vitâmque ſimulatione ſtultitiæ tuetur. Abra-
ham quoque in Monte filium ſacrificat Deo:
Pharaomi proximus Saram penè proſtituit,
uxoris de viro repenté Frater effectus.

Demine, filia mea modò defuncta eſt.
Matth. 9. 18. S

Mors z. Mors eo vel maximè timenda eſt, Primò,
meri de- quia ſemel tantùm præguſtatur: Secundò,
bet. quia incerta eſt: Tertiòè, quia paratiſſimos
nos eſſe vult, cùm tamen evocet imparatos.
Grandis terror, uno jactu de alea æternitatis
agere. Si victus exeas ex arena, non eſt,
quòd à te dedecus reparatum iri confidas. S.
Ephrem devictos pugiles ammat, quòd in a-
lia ſint kcla victuri. In quovis certamine in-
ſtaurari victoria, & reparati poteſt, præter-
quam in Luxuriæx, & Mortis congreflu. Nec
Virginitas, nec ternitas reparantur. Et Vir-
ginitas quidem, ſi cadat, etiamſi ſtare am-
plius nequeat, claudicare ſaltem & adrepefe
poteſt. Ubi verò Mors prævaluit, theatrum
iolvitur. Ideò David peccatum ſuum flevit,
ſed in nocte, non ſemper, nec deſperatè:
Abſalonem verò luctu inconſalabili proſequu-

tus eſt. Hoc enimverò Thecuitis in animo vo-

2. Reg.
14. 14.

lutabat, cùm ad Regem ait: Omnes morimur,
& quaſi aquæ dilabimur in terram, quæ non
revertuntur. Cæterarum Arborum vulnera ſar-
ciuntur in melius: Una Cupreflus, ſi pute-
tur, amputatur. Ita hominis vita, ſi recida-
tur, non regerminat. Ideò vociferabatur Job
Job 10. cum luctu, inquiens: Dimitie ergo me ut plan-
10. gam paululum dolorem meum, antequàm va-
dam, & non revertar, ad terram tenebroſfam,
& opertam Mortis caligine. Nimirùm;, ut ca-
Pſ. 48. 12. nit David : Et Jepulchra e rum, illorum do-
mus in ærnum. Parenti non abſimilis Filius
Eccl. II. inclamat : Ni ceciderit lignum ad Auſtrum,
3. aut ad Aquilonem, in quocunque loco cecide-
rit, ibi erit. Neque ſolam metuenda formi-
dandaâque Mors eſt, quòd ſemel tantùm con-
fligat & perdat; ſed quia improviſa advenit,
nullam reverita aut ætatem, aut locum, aut
ſedem. Hinc Jeremias caput prophetiæ ſuæ
Frem. 9. nonum ita exorditur: Quis dabit capiti meo
7. aqnam, & oculis meis fontem lacrymarum *

Oliva

& plorabo die ac nocte interfectos populi mei.
Et quare tantus luctus in mortuis? Audi: Do-
oete klias v'eſtras lamentum, &. unaqugque Ibid. 20.
Proximam ſuädm plantétume cur à quia, inquit,
aſcendit More per feneſtras noftras. Hoc enim-
verò deplorandum eſt luctu inconſolabili,
quêd Mors non per oſtium, ſed per feneſtras
irrumpat. Cum emim imparatos juvenes, vi-
16ſque oppriwat, quis de clade animorum
non reparabili non formidat? Sic etiam An-
gelo vaſtatori dicitur in Apocalypfi Mitie Apoc. 14.
Jalcem tuam, & mete. Falx coacervatim her- 15.
bam, ſpicaſque obtruncat, fioréſque ſeu e-
rumpentes, ſeu erupturos demetit. Porrô hinc
timor augetur, quòd imparatis advenit, &
tamen eos efle vult paratiſſimos. Medid no- Matth.
le damor faltus, Ecce Sponſus venit, exite ²5.6.
obvidm ei. Periimus! Siquidem, ſi venit ut Fe,voy
Sponſus, niſi te & ornatum, & amantem re- neeſa-
Pererit, excludet. Apud Lucam audieram juſ- Tius
ſos nos, in morem famulorum Dominum Ppræ- ker lire
ſtolari à nuptiis redeuntem. Facilè Domino ſe uE

ſervus probat. Si vigilet, ſi ſuccinctus ſit, ſi
facem præferat, munus ſuum abundè exple-
vit. Ideéôque ſatis eſt, ſi pulſanti aperiat. At
Sponſa occurrere debet venienti, & miſi mo-
nilibus fulgeat, ſordet, & inter ancillas re-
putabitur. Horreſces autem eò quoque ma-
21s, ſi quale diligat Dominus ornamentum in
Sponſa, expenderis. Vivo go, dicit Domi. lſa. 49. 10.
nus , dit'a omnibus bhis velut ornamento veſtie- Zelas 4.
ris, & circumdahbis tibi eos qͤtaſi Wonſa. Ani- nimarum
mabus duntaxvat ornari poteſt Chriſti Spon- Morti nes
ſa. Et quidem niſi omnibus exernetur, non barat.
ornatur. Una ſi pereat ex multis anima, ze-
lum tuum decolorat. Ergo, quam expavel-
cenda Mors eſt, quæ ſemel obiri poteſt,
quæque imparatis obvenit, non paratis exi-
tio eſt.

Aſcendam in palmam, & apprehendam
Arduum ſanè in Arborem tam proceram B. Virgi-
aſcendere; ſed, dedecoris, & ignominiæ nis Marit
plenum otium ſit, poſtquàm illam inſcende- priſenta
ris ſummo conatu, fructus ejus nec legere . 1.
nec noſſe. Quanto labore Religioſi Inſtituti r ei.
Palmam aſcendiſti; fortè parentes tuos prô ſca- das.
bello ſubjeciſti tibi, ut ad eam pertingeres, Religiuſu:
nec niſi caleatis uberibus, quæ te lactaverunt, tepidus.
evaſiſti in arboris faſtigium. Modèò verèò quid TLepiditas
agis? cur ſtertis? quare fructus religioſæ vi-
tæ, quam tanto libertatis, honoris, & ſan-
guinis diſpendio ſubiiſti, non colligis? Ubi
modeſtia, flos arboris pulcherrimus? Ubi
mortificatio fructus optimus? Ubi oratio me-
dulla ſuaviſſima trunci? Planè plerique ità pervor.
Palmam conſcendunt, uti Zacchæus aſcende-
rat Sycomorum. Nempeè ſtaturaà puſillus ad Eceleßa-
tantum cacumen adrepſerat, non ut ſequere- Kicus &
tur, nec ut audiret, ſed tantuna ut videret rſ
JrsOM. Verùm Dominus, qui non amat ſpſez
ctatores, ſed ſeétatores ſui, exclamavit il- Virtus ns
licò, Zacchæe ſeſtinans deſcende. Quaſi dicat: ene
Aſcendiſti palmam, ſed fructus non colliges. ,. .
Scilicèt non ſat eſt, me vidiſſe: excipere me
debes domi tuæ, debes furta in quadruplum
reſtituere. Veni in hortum meum, Soror mea Can.5. 1.
Sponſa, meſſui myrrham meam cum aromatibus
meis. Bonum eſt, introiſſe in hortum, ſed ſi
myrrham

lt n

Stromatum, Lib. XY.

myrrham non metas, quid veniſſe juvat? E-
tiam Petrus introivit cum Jzso in hortum-
ſed, ubi Oratio metenda erat, otium demeſ-
ſuit, & ſomnia. Sic plerique delectantur vici-
niâ, & proſpectu ſanctitatis, ſed eam nequa-
Can.2 3. quam invadunt. Non ita Sponſa, quæ ait. Jab

frubtus ejus dulcis gutturi meo. Non ità Spon-
ſus, qui, ut in hortum deſcendit, & Myr-
rham mefſſuit, & collegit Lilia. Non ità ma-
gnarum alarum Aquila, quæ Cedrum inſiliit,
ut ex ea medullam raperet. Non ita Moyſes,
qui & monte ſecum tabulas avexit. Denique
non ità Chriſtus, qui in Cruce fructus colle-
git Crucis. Non enim cœcos illuminavit, clau-
dos erexit, turbas pavit; ſed ſpinas, clavos,
improperia ſuſtinuit, & mortem præguſtavit.
Can. 7.8. Dixi: Aſcendam in palmam, & apprebendam
cati fructus ejus. Sed quando hoc dixit? Audi,
diuexplo- quid immediatè antecedat. Quàm pulchra es,

ii e & quàm decora chariſima, in deliciis. Natu-
Ibid. 7. Ta tua aſſmilata eſt palmæ, & ubera tua bo-

tris. Et tunc ſequitur: Dixi: Aſcendam in
palmam. Nimiràùm, antequàm in Palmam aſ-
cendas, non abſimilis ſis Palmæ, neceſſe eſt.

Kn Antequàm religioſæ vitæ ſtadium intres, re-
Mlr ligiosè in ſæculo dià debes cucurriſſe. Oluſ-
culo conſimiis, quomodò Palmam inſcendes?

oer
areltunt An tu decorus in deliciis fuiſti, qui pridiè e-
jus diei, quâ Chriſto renatus es, in cœno
I. despe- merſabare 7“ Clamat Tertullianus: Quale eſt
ctaculis. de Eccleſia Dei in Diaboli Eccleſiam tendere
De cœlo, quod aiunt, in cœnum ?* Ità ſcribit
ipſe in eos, qui à Templo ad Theatra feſti-
nabant. Verùm ego, inverſo ordine, vocife-
ror cum lacrymis. Ità ne? e coœno confeſtim
in coœlum? E lupanari ad religionem uno lſal-
tu progrederis? Scio aliquos in ipſo ferè reli-
gionis limine Beelphegor initiatos, & Jud
ſceleratiores à ſcribis ad Chriſtum acceſſiſſe.
Hoc enimverò eſt in modum Palmæ excre-
viſſe, antequàam Palmam aſcenderes? Populo
Hebræorum, non ſtatim, poſt cepas peponéſ-
que Æaigyptios Manna datur è& cœlo. Prius co-
medére azyma, & dactylis paſti ſunt, tum
Angelorum menſis excepti ſunt perbeatè. Ab
gypto non ſtatim abducti ſunt in terram ſan-
ctorum: ſed diu circumacti per terram inviam,
Matt. 25. ut ſordes ibi «Æ gyptiacas deponerent. Jed

n

0n Pands

“
5pehult

taln utul
an
1o weel

Aal li 3· Ouinque fatug, acceptis lampadibus, non ſump-
M Jerunt oleum ſecim. Nimirum ſola Vocationis
n hennhet, lampas non ſufficit, ut fatuitatem exuas. Oleo
tehline devotionis Vocatiomis vas repleatur, ut ardere
Modd reie poflit. Non ſolà fundà armatur David, ſed
Eu telgne funda ſimul, & lapide: alioqui gigantem non
onoti, ſtraviſſet. Sed videamus, poſtquam Palmam
n colige! Can.7.8, Conſcendit, quid de Sponſa prædicetur. Et e-
henm Tunt, inquit, ubera tua ſicut botri vinex: &

odor oris tui ſicut malorum. Guttur tuum ſicut
vinum optimum, dignum Dilecto meo ad potan-
dum. Duo præcipuè commendantur: Nempè
ubera in botros verſa, & oris, gutturiſque
mira ſuavitas. Nempè, ſi quæ tenerrima ſunt,
& parvulorum lac ſtillare conſueverunt, vi-

num, quòd non infantium titillet fauces, ſed

cor hominis confirmet, eliquant, palmæ fru-
erieta:. Gus collegiſti. Ipſa etenim feſtiva jucunditas
ſapere debet quandam morum ſeveritatem. E-
tiam, cùm rides, doceas; cùm blandiris,
H bera non lac, ſed muſtum exſudent, paſius es
lis Palmis. Præſertim ſi labia tua redoleant, &

umklra illius, quem deſideraveram, ſedi, &

compunge; cum ludis, terre. Breviter, ſi u-

22 3
os neſcio quid ſpiret coæleſte. Vide, quomo-
dò oris maximè odor commendetur. Et qui-
dem ſermo tuus, non, ut aqua, ſed, ut vi-
num optimum ſit, oportet. Guttur tuum ſi- Ibid. 9.
cut vinum optimum. Aqua abluit; ſi roſacea
ſit, olet etiam: ſed vinum non modò extima
immutat, ſed & interna demutat. Niſi effer-
veſcant, quos alloqueris, & quâdam amoris
inſanià exæſtuent, vinum non fundis ex gut-
ture.

Statura tua aſſmilata eſt palmæ, & a-
bera tua Botris: Aſcendam in pal-
mam, & apprehendam fructus ejus.
Can. 7. 8.

Cur tam rari Homines fructus Palmæ in Dignitas
palmis colligunt? Quia priuſquàm in Palmam in indi-
aſcenderent, in ſtaturam palmarum non ex- 4220.
creverant. Chriſmate cohoneſtatus, imò de- Ordines
honeſtator ſancti Olei, cur non pietatis incre- Tui
menta, cordis opes, animarum lucra colligit, gici ſint
ſed glandes deliciarum, & cupiditatis allia & optimi.
Palma colligit? mimirüm, quia à ſcenis non Sazerdo-
rarò ad aras, & de ſtercore evectus ad cathe- ,
dram, ſolium gloriæ tenet, qui paulò antè, ot
& fortè nunc quoque, detinebatur in cathe-
dra peſtilentiæ. Nemo repentè fit optimus. U-
nus Saulus in Paulum vertitur. Sed alliditur,
ſed cæcatur, ſed jejunat, ſed orat, ſed Juss
clamat, ſed Ananias baptizat, ſed ipſe con-
cionatur. Ex luto repenté aurum, ſed in ve-
hementi igne. Leviticam priuns vitam ducat,
& tum ſedem Sacerdotis conſcendat. Niſi ſta-
tura tua conſimilis ſit palmæ, ut palmam aſ-
cenderis, non ejus apprehendes fructum, ſed
cicutam, ſed elleborum, ſed aconita ex ea
colliges: imo, & palmam vertes in quercum,
ut, quæ victores honeſtabat, ſues ad ſaginam
impinguet. O luctum, 6 exterminium! Lu-
ſor, repentè fit Clericus, lupus in agnum il-
licò vertitur. Quod mirati ſumus in virga
Moyſis ſemel, non ſemel in baculis Præſiden-
tium antiquitùs demirata eſt Eccleſia. Nem-
pèê, qui Anguis dudùm erat humi repens, ad
educendum Iſraëlem erigitur, non à Moyſe:
non imperante & Rubo Numine, ſed recla-
mante. O quantum & quale flagitium Ordi- Ecclaſa-
nes deferre immerenti! S. Udalricus, Epiſco- Kieci caute
pus Auguſtanus, ſecedendi deſiderio nepotem elen⸗
ſibi ſubrogavit: qui citò degener Dei judicio Mnen,uz
extinctus eſt. Poſt annos deindè, cùm Udal- oblivio.
ricus animam ageret, vidit ſe à Sanctis E- Surius
piſcopis excludi, quòd Nepotem aris immiſiſ- To.4. Ri-
ſet. Vix poſt multas lacrymas, eis mitigatis, Raden. in
exceſlit. xtravag

Interrogavit eum Præſes, dicens: Tu es
Rex Judæorum? Matth. 27. 11.

Non invidus Suſurro, non pannoſus è& ple- Superior
be vir, ſed Scribeæ, imòô Sacerdotum conci- audias a-
lium univerſum cum Principibus Levitarum "Taααα
. licè . part em,
JEsüM convictum publicè, omnmiumque ſuf- E Saſur-
fragiis damnatum ducunt ad Pilatum. Is tan- rones, &

torum virorum teſtimonio, tantormque atro- Accuſato-

citate facinorum nihil motus, reo pannoſo rler a
1 . . vel non
vel inter purpuratos, aurem reſervat, & qua i1

quàm affectati regni reus inclamaretur, non ur, vel

modò auditur, ſed & rogatur, ut pro ſe liberè iea aadi-
T 4 agat, antur, at

224
at aurem agat, & ſcelus diluat. O utinàm, id præſtare-
etiam iis tur à Paſtoribus animarum Chriſti Ovibus in
reſerve- re leviſſima, quod ab idololatra præſtitum eſt,
innltar. in re tam gravi, viro immanium flagitiorum
Superior accuſato. Nimirum, ita delatoribus oppigne-
tardus ad rantur interdum aures, ut nec audiri innocens
pœnas ſit. poſſit. Nolo accuſatorem rejicias; ſed volo,

Accuſa- ità alteram abs te illi commodari aurem, ut
alteram reo reſerves, pro ſe cauſam dicturo.
Zuadex. E meretricibus Salomon non unam tantùm, ſed

utramque patienter audivit, contentioſéque
inter ſe diſceptantes diù tulit. Deus Abelis ſan-
guinem clamantem è terra ità audivit, ut tamen
noluerit inauditum Cain damnare. Neque A-
dæ, crimen detortum ab eo in mulierem non
negantem, itaà credidit, ut eam non audiret
modò, ſed loqui non audentem coràmn Viro,
quem illaquearat, ad dicendum provocaret. So-
lus ſerpens inauditus eſt, & damnatus. Memi-
ni apud Ruſticum Trevirenſem Antiſtitem S.
Goarem Preſbyterum quaſi præſtigiatorem ac-
cuſatum, quem cùm adduci curaſſet ad ſe per
delatores, accidit, ut in regreſſu annona eva-
nuerit ipſis delatoribus, quam ſecum in ſac-
culis avexerant. Cùm igitur fame ſitique jam
expirarent, Goar ſuos ad pedes ſupplices ſo-
latus eſt, Cervarumque uberibus exundanti-
bus, quas repentè evocaverat, refecit, illicô-
que dimiſſos redux annonâ oneravit. Quæ por-
tenta cùm Epiſcopo narraſſent, criménque ſuum
faſſi eſſent, perſtitit tamen ille in ſententia;,

Videsur. Goaremque ad ſe venire juſſit, dumque illum

To. 4. & veneficum probare ſatagit, venereus ipſe, &
Ribaden. adulter Dei miraculo comprobatus eſt. Vel So-
in Extrav domas Angeli vaſtatores explorant, antequaàm
menie damnent. Ipſi quoque ſenes inceſtuoſi prius
Maio. ſeorſim i ðõä ..
eorſim interrogantur, & tum lapidibus ob
ruuntur. Eos Daniel inclamat parentes men-
dacii, non tamen ſtatim lapidantur. Conviéti,
causâque ritè confectà, damnantur. Vel Dia-
bolo licuit in cœlo de Moyſis corpore alter-
cari cum Angelo. Quid? Diabolus auditur
contra Angelos perorans, non audietur Ange-
lus fortè a Diabolo, livoris dolique pleno, fa-
mam ſuam vitäamque propugnans? Vel Nabu-
chodonoſor captivos pueros, à ſe erectum Si-
mulacrum deſpicientes, non ſtatim exuſſit,
quamvis irà furoréque efferaretur, ſed eos in-
terrogavit: Veréne Sidrach, Miſach, & Abde-
nago, Deos meos non colitis? Non à contumeliis
exorſus eſt, non eos licèt convictos publicè,
quaſi reos ſugillavit, ſed captivos & contuma-
ces, compreſſo furore, placidiſſimè audit, &
percontatur. Accepi à pleriſque Virum in per-
ſancto Cœnobio primarium, cùm etiam non le-
via audiret, dicere ſolitum, Revera res gravis
eſt: ſed liceat mihi, & reum audire, cui & au-
rem, & animum nequaquam imbutum alterius
accuſatione impollutum, & benevolum reſer-
Can. 4.9. Vabat. Vulneraſti cor meum in uno oculorum tuo-
rum, inquit Sponſus. Quèòd ſcilicèt valdè ob-
lectatus ſit Sponſæ æquitate, quæ delatorum
actis unum commodabat duntaxat oculum, a-
lHium ad rei expurgationes converſura.

Omnis gloria ejns, filiæ Regis ab intus.
Pſ. 44. 14.

§. Lacle Niſi fallor, falluntur plerique in dignoſ-
ſia Roma- cendo Eccleſiæ decore, qui tamen ſe falli poſ-
na. ſe non exiſtimant. Nimiràm, Reges ad Ec-

Oliva

cleſiæ pedes affuſos, adſtantes Pontifici Purpu- Perſecutio
ratos, renidentes in cidari margaritas, putant Ornatus
Eccleſiæ eſſe pulchritudinem. Quod ſi ita eſt, verus Ee-
ſorduit Eccleſia, cùm viguit Chriſtus: ſor- eleſte, von
4 . 2 C1 5 .* Ecoleſia-
duit, cùm Apoſtoli floruere. Tunc enim Pe- ſicorum
trus, ante Præſides ſtaturus ducebatur, non luxus.
veròô ſibi Cæſares ſuccumbentes, excipiebat ſe- Becleſßta-
dens in throno. Memineris velim pulcherri-Hico,um
mam appellatam Eccleſiam eſſe, etiam ante veyioze,
murænulas aureas. Imô, poſt murænulas, pul- Luxus
Chra duntaxat dicitur, quæ, ante murænulas, quiſnam
pulcherrima vocabatur. Primò enim dicitur: verus.
Ni ignoras te, pulcherrima inter mulieres. Dein- San r.
de audit: Murænulas aureas faciemus tibi. Ad lbig. 13
extremum exclamatur: Ecce tu pulchra es. At, lbid. i.
inquies, rursùs Pulcherrima appellatur, poſt
ornamenta capite quinto recenſita. Qualis eſt Can.5. 5.
Dilelus tuus ex diletto, ⁶ pulcherrima mulie-
rum? Rectè: ſed non à Sponſo pulcherrima di- Pati pre
citur, verùm à Filiabus Jeruſalem. Sed pul- Chriſte.
cherrima etiam tunc fuerit: meminiſſe tamen Ornaus
velim te, non tum in auro fulſiſſe, ſed expal- verior.
luiſſe in ſanguine. Siquidem, cùm Pulcherri- Gloris
ma inclamabatur à filiabus Sion, nudatam ſe, “Ta.
cæſàmque clamabat à cuſtodibus murorum.
Vulneraverunt me, tulerunt pallium menm mi- Can.5.7.
hi. Ergo bis Sponſa Chriſti pulcherrima com-
pellata eſt; verùm utrobique, decori foœœditas
proludit, commemoratâ aut exſpoliationis, aut
vulnerum acerbitate. Hic enim prius nudatur,
S& cæditur, & tum pulcherrima ſalutatur: ibi
verô à filus ſe Matris ſuæ oppugnatam dolet,
& tum à Sponſo pulcherrima prædicatur foœ-

minarum. Filii Matris meæ pugnaverunt contrà Can. I.6

me. Immediatè poſt ejus ſuſpiria, excipit eam
Verbum iis vocibus: N ignoras te, pulcher- lbid. 7.
rima inter mulieres, egredere. Imèôͤ, cùm pul-
Cchra dicitur poſt murænulas, non ob muræ-
nulas vocitatur pulchra, ſed ob lacrymas. Ec- Ibid., 15.
ce tu pulchra es, amica mea, ecce tu pulchra
es, oculi tui columbarum. Domine, vermicula-
tas argento murænulas circumdediſti Sponſæ
tuæ, & cum eam laudas ob decorem, nihil
laudas, niſi ſolos oculos, imò ſolum gemitum
oculorum? Nimirùm, eam intelligere voluit, ob bperſecutie
monilia aliis quidem auguſtiorem factam, non argumen-
ſibi „cui, ſupraà opes, ornamentâque ejulantis tuem vir-
inter ſupplicia lacrymæ placuere. Certè cuùm emgin,
introductam ſe gratularetur in Regis cellaria, us non
non deauratam, ſed denigratam ſe profitetur. placendi.
Introduxit me Rex in cellaria ſaa. Nigra ſum, 1bid. 43.
ſed formoſa. Ubi laquearia cypreſſina, & tigna lbid. 4.
cedrina, floridumque lectulum lego, ibi quæ-
ſitum lego Dilectum, ſed inventum non lego; .
imò lego non inventum. Quæſiwvi illum, & non Can. 3.1.

. —2„ .. . . Religionis
inveni. Ergo inter nuditatem, & plagas Ec- eſicttn,
cleſia fulſit: inter monilia verò & chlamydes /sia de

ab improbis, invidiſque deſpecta eſt. Quid, Religioßs
quòd, cùm ante fores ejus adfuiſſe Verbum diſ- wurmur
Cis, ſummiſque votis aditum exoptaſſe, eam ulium.
non paludatam, ſed exutam ſcias. Exſpoliavi Can. 3,5
me tunicâ mea, inquit. Sanè Sponſus, qui pan-
nis involvi voluit, adamare non potuit Spon-
ſam paludatam, ſed tunc amavit, cùm chla-
mydem poſuit. Quam, an innocenter geſtarit,

neſcio: illud ſcio, didicique ex illa, depoſitâ Fega,
tunicâ coactam fuiſſe pedes extergere. Exſpo- a; zeri-

liavi me tunicũâ meä: Lavi pedes meos. Ergo culis ol-
cum ſyrma trahit, paludatâque incedit, lotio- noxii.
ne indiguit. Nunquam lego Sponſam ablutam, Telicitus
niſi cůùm eam video ſyrma geſtaſſe. noxia.

A

4W.
ſün e
ns
an.
t
4 Kl
al⸗
. ncke⸗
zit il
im w⸗
h, e
Upere
1, t e
iaetant!
u,le
tos Pi
uti Re
lates in
it ign⸗
1Ens efo
Pa, N
cenn Tin

Diann, 5

1Cemdhi
1 leri
Ane inee
oemadn
rmiikqi
Meem etian
iri
4 Prletute
Et Ktinn

lchenins
em Nl 1
nintſle tn

bun mumn

Chenimer.
decortitrek
Polunm

a laltaun
gnetemdn

non Oh :.

bhenmnul:

tatio a-

Stromatum, Lib. X.

quod te pupugit, ſed exulceres opto. Nolo di-

Mihi autem abſit gloriari, niſi in Cra-
ce. Galat. 6. 14.

Mortik. Vox digna Paulo. Ad tantum verò, tâm-
eatio A- que ſublime Mortificationis faſtigium, non
tiendau. ſtatim evadimus, ſed eò ferimur per gradus.
Primus gradus eſt, Crucem non repudiare de-
pſ. 118. latam. Tribulatio & anguſtia invenerunt me,
143 inquit Propheta, mandata tua meditatio mea

eſt. Sic Dominus calicem, quem Pater obtu-
lit, exhauſit. Porrò, ut notat Ambroſius,
non eſt contemnendum, quòd inveniri ſe ſive-
protedtio- rit David ab anguſtia. Etſi enim non illi ob-
nes noxie iam proceſſit, ab ea tamen non refugit. Hanc

taeraſäde. verò, quæ nos Tribulatio convenit, non modò

ipſi fugare non debemus, ſed nec permitta-
pati pro mus, ut exterminetur ab aliis. Ideò Dominus
Chriſo. imperavit Petro, ut gladium reconderet, ve-
ritus, ne ſi cohortes conterritæ diſceſſiſſent
oblatis a Patre vinculis fraudaretur. Sic Martyr
Ignatius Romanos hortatur, ne pro ſe apud
Præſides intercedant. Job verò non modò ex-
cipit plagas, ſed ſervat, ebullientéſque ex eis
Amore vermes effluere non eſt paſſus. Ergo Primus
duci. gradus, Non fugit, neque fugat dolorem, ſed
cuſtodit. Secundus gradus, Mortificationem
Pl. 114.4. quærit. Tribulationem & dolorem inveni: & no-

men Domini invocabo. Hinc Sponſus deſcendit

polunta- in hortum, & myrrham meſſuit. Veni in hbor-
ria. tum meum, Joror mea Sponſa, meſſui myrrham
Can. 5. mean cum aromatibus meis. Nota: Spontè deſ-
Mortif- cendit in hortum myrrhæ. Aderat Sponſa: ſed
da. eam negligit, & ad myrrham accurrit. Eam
manda.
quæ maturuerat, decerpens, immaturâ præ-
termiſsd: ſed fœni inſtar maturam acerbamque
demefſſuit. Labor valetudinario myrrha eſt,
ſed immatura: ſic Concionatori, poſt ſacram
declamationem, confeſſiones audire, non ma-
tura eſt amarities: utrique tamen utraque me-
tenda eſt, niſi myrrham velint legere, non de-
metere. Myrrham, inquit, meam meſſui: hoc
eſt, Quæ mihi amara eſt. Siquidem, non cui-
vis quævis myrrha, Myrrha eſt. Vivacioris
naturæ viro excurrere in oppida, myrrha non
eſt: quemadmodùm torpenti ſilere, non eſt
grave. Myrrham, ſed ſuam, uterque leget, ſi
præfervidus quieſcat, & torpidus exiliat. Quid,
quòôd eam etiam deliciis & aromatibus inter-
ſerit. Tertius gradus eſt, eam augere. Sic
Job ſpoliatus re omni familiari, veſtes quoque
abjecit, ſeditque in ſtercore, cùm ſedere poſ-
ſet in prato, teſtâque ſaniem eraſit, non lin-
teo. Sic Ludüina ulceribus cilicinam faſciam
ſuperaddidit. Daniel quoque, & tergemini illi
triumphatores captivitati abſtinentiam a deli-
ciis addidere. Quemadmodum David ejectus
à Filio, fugæ dedecori, quod vitare non po-
terat, probra Semei commiſcuit, a quibus ſe
potuit vindicare. Huc ea Sponſæ verba ſpe-
Ciavere, in quæ erupit: Faſciculus myrrhæ Dile-
ctus meus mihi: inter ubera mea commorabitur.
Grandis amor erga myrrham, quam exæquat
Dilecto, imò quam locat inter ubera lactan-
dam, ut filiam: filios autem ideò lactamus,
ut vivant, & excreſcant. Sanè Sponſa non ſo-
lum Myrrham dilexit, ſed quicquid ſucci le-
gendo, vel orando exhauſit, totum in amph-
ficanda, conſervandâque amaritie amantiſſimè
impendit. Non modò ſopias velim verbum illud,

Job. 2.

verò, florum more, non legit, nempè eam,

22 5

cas: Non feliciter peroravi, at ſciunt, me a-
lias elegantiſſimè declamaſſe. Qui me audie-
re, & norunt, & diligunt me. Præfocas a-
maritiem, ſi ità tecum ratiocinaris, myrrhaàm-
que in opobalſamum vertis. Lacta eam, ut vi-
vat, & creſcat. Dicito intrà te: Nullus poſthac
me audiet; dicéntque alias me aliena, non
mea decantaſſe.

Ne timueris, cuùm dives factus fuerit
homo, & oum multiplicata fuerit glo-
ria domus ejus. Pſal. 48. 17.

Et quare non timeam? Quia antequàm ma- F. lieitas
tureſcat felicitas, exareſcit. Cum adbuc ordi- Hexe.
rer, ſuccidit me, inquit apud Iſaiam Ezechias. 2.3 8,120
Hinc dives ille, antequàm inferret in horrea Aulicorâ
meſſem, illatus in ſepulchrum eſt. Occidiſti Pet.
& poſſediſti, inquit ad Achabum Elias, ſed 3 Ref
fructum non colliges ex vinea. Venerunt filii, Iſa. 37 3.
inquit Propheta, aſque ad partum, & virtus Labor ſa-
non eſt pariendi. Concipies in Aula ſpem, diu- eularium
que eam parturies, & foœtus erit maſculinus,
imò gemelli erunt in utero; & , cùm naſci
deberent, quæ diù latuere, fortunæ pignora,
illuderis. Imô dolorem ſuſtinebis pariendi, &
prolem non paries. Ideò Septuaginta eleganter
tranſtulere: Quia venit dolor parturienti vir-
tutem autem non habet pariendi. Poſt ſumptus,
ſudores, laboréſque, vel tu antequam effera-
ris, efferére, qui te elaturus erat, efferetur.
Ob id exclamaſſe Michæam crediderim: Tu Mich. 6.
ſeminabis, & non metes: calcabis olivam, & 15.
non ungéris oleo: & muſtum, & non bibes vi-
num. En quo modo illudatur tibi. Quæ labo-
ris, ſumptuumque ſunt, non evadis: fructuum
veròô nihil te ſpectat. Nimirùm elevatur Ce-
drus ſuper omnia plantaria Libani, ſed, priuſ-
quàm fruétum det, eradicatur. Coronemus nos Sap. 2: 8.
roſis, inquiunt. Non tamen iis coronatos au-
dies. Leo ille apud Ezechielem vix prædam Ezech.
agere cœpit, cùm præda factus, in cavea ru- 19.
gire dedidicit, & didicit gemere.
In terra deſerta, & invia, & inaquo-
ſa: ſic in ſancto apparui tibi. Pſalm.
62. 3. .

Hæc David cecinit, cùm à facie Saül in Auliea;
rupes ſeceſſiſſet inacceſſas. Illud autem notari Tede⸗
debet, quèòd quiſquis Regem habet infenſum, iam ar
non in deſerto duntaxat commoratur loco, ſed, nocentio-
& in invio. Non modè enim nullum habet rem, ma-
auxiliatorem, ſed nec ſperare poteſt. Is, cui g?s quoqae
opes pereunt, citò ſe ſolum videt: ſiquidem, Fere.
ſublato melle, fuci avolant;, aliquem tamen, Jadicet,
ſi non familiarem, conſolatorem certè ſpecta- &' ſeſe de-
bit interdaum. Si ægrotet, ſi exulet ex delicto, clarer.
ſi vel reus ducendus ſit, raros quidem „ ſed
amicos habet. Ubi verò Princeps ejecerit mi-
ſerum, nemo accedit. Nullum è ſideribus in-
fluit, ubi Sol eclipſi ſe obtexerit. Sol obſcura- Matth.
bitur, inquit. Quid indè? Et Luna non dabit Srnie:
lumen ſuum, & ſtellæ cadent de c&œlo. Enimve- miſzri.
rò, ſi ramus truncetur, viret arbor; quèd ſi a Prin-
radicem excideris, aret & truncus. Non rarò cipam.
ſumus in deſerto; ſed in invio tunc tantum Sdre
ſumus, cùm è corona fulmen cadit. Malo enſe S“ latg
vulnerari, quàm ſceptro tangi. Extracto ferro, perid ode-
ſpes rint.

226

ſpes vitæ eſt: pereat neceſſe eſt is, quem vir-
Inimici ga directionis vel tetigerit. Væ Amano, ſi

dilectio. Aſſuerus ſubiraſcatur. Tantus Princeps, ne u-
Iaſtitia num quidem habebit, nec habuit reverà, qui
vera. pro ipſo deprecaretur, & ab ipſo averteret
crucem.
. .
Et avulſus eſt ab eis, quantum jactus
eſt lapidis. Luc. 22. 41.
off eium Ut oraret Dei Filius, divelli debuit vel ab
divinum Apoſtolis. Quid nos filii tenebrarum agemus,
in atriis qui inter ſcurras, & ſimios, & ridemus pa-

aularum. riter, & oramus? Inter filias Jeruſalem Spon-
Oratio. ſa Verbo non fruitur: nos verò arcana Divi-
Ecereitia nitatis delibabimus, inter abortus Babylonis.
Rurabs- Vide, Quid dicam. Caro fragilis & lutea Vir-
. ginitatem ſervare ſuadetur, quam Angelorum,
non hominum gemmam eſſe fatetur Dominus,
non aliam ob cauſam, mſi ut attentiùs oret, &
pſallat. Quanto pretio emi debet margaritum
1. Cor-7. Orationis! Audi Apoſtolum. Volo autem ſine
3 ¼. ſolicitudine vos eſſe... Porrò hoc ad utilitatem
Ibid. 3 5. veſtram dico, non, ut laqueum vobis injiciam,

ſed ad id, quod bhoneſtum eſt, & quod faculta-

tem præbeat ſine impedimento Dominum obſe-

crandi. Tam arduum Virginitatis jugum Pau-
lus imponit vel Neophytis, ne de uxore ſoli-
citus vir, ſeu anxia de viro uxor, minus at-
tentè Orationis hoſtiam Numini adolerent.

In labiir meis pronuntiavi omnia judiciæ
oris tui. Pſ. 1I18. 13.

Pf. 118. Quid ex hoc boni conſequitur? Audi. In
14. via teſtimoniorum tuorum delectatus ſum: ſicut
sermone in omnibus divitiis. O ſermonum divinorum
Spirituali . . . 1 . .
Mortif- vim planeè divinam! Non jejunando, non
catio dul- Cœleſtia meditando , non Deum videndo,
ceſeis, & ſed divinis colloquiis, ſpinas David in ro-
Iugu Chri ſas vertit, & gemmæ fiunt, quæ ſaxa puta-
Ki ſasve Pantur.

ket, & Re-
gularum
viret ob e, . „ſ1,2 3
ſrvansis uminate vobis ad Juſtitiam. Oſe. 10.
12.
Laber ſe- Vita noſtra Ager eſt, non und aut ſatus ra-

sularinm. tione, aut excultus. Plerique otio torpent,

se, nihilque agunt toto ſuæ vitæ decurſu. Edunt,
Agricul- & vivunt. Quos ego Agros incultos voco:

tura alleg videas proindè eos nuſquàm conſitos, ſed paſ-
ſim filice oppreſſos potids, quam ſatos. Alii
ſceleribus vitam ſuam inquinant. Hos agrum
dixeris dumis, aconito, anguibuſque plenum.
Quicquid viret in eo, lethale eſt. Nonnulli
mitiùs deſipiunt. Hos inter eos cenſeo, quos,
aut dignitatum ardor, aut gloriæ decus, aut
ſtabiliendæ familiæ non degener æſtus invol-
vit. Hi nec pungunt, nec torpent, ſed ſerunt
ſpecioſa quidem, at minimè profutura. Quo-
rum imago horti ſunt Principum, in quibus,
myrtum eleganter detonſam, cupreſſus proce-
ras, patulaique platanos ſpectes, quibus mhil
excogitari poteſt ad aſpectum amœnius, ſed
nullo uſu, nulléque Dominorum commodo,
imò, non modico impendio. Quarto loco ii
prodeunt, quos nullà pompa, nulléque ſplen-
dore, aut vitæ, aut nominis, æternitati dunta-
xat inhiare videas, illique ſæculo excolere pro-

Tterna
zanikm.

Oliva

futura. Quos certè Agro compares;, non qui-
dem luxuriantibus arboribus confito, ſed uti-
libus. Nulla abies, cupreſſus nulla, nuſquam
aut hyacinthus, aut narcifſus: verùm humi-
lior ubique vitis provenit, frumenta humilio-
ra matureſcunt, oleâque lauro viret ignobilior,
ſed fœcundior. Non excoluntur, non colunt,
non ſalutantur, non ſalutant, nec evehuntur,
in angulo latent, quam ſteriles pomparum,
tam operum divinorum feraces.

Ne perdas cum impiis Deus anim m
menn, & cum viris ſanguinum vi-
tam meam. In quorum manibus ini-
quitates ſunt: dextera eorum repleta

eſt muneribus. Pſ. 25. 9.

Ergo viri ſanguinum, non latrones, ſed Iudex.
Judices ſunt, ſiquidem non ſpoliis, ſed dona-
riis fœdati memorantur. Judices ii notantur,
qui aurum, non Juſtitiam conſeétantur. Por-
rôò nota cupiditatem ipſorum. Non ſiniſtram,
ſed dexteram muneribus commodarunt: hoc Paifor-
eſt, non ſecundariò opes, & primariò jus, mitas.
ſed munera totà mentis contentione proſequun-
tur. Verùm, ubi dextera muneribus reple- Servire
tur, non ſola dextera, ſed, & ſiniſtra, & duobus ns
dextera ſceleribus inquinantur. Ne fortè cre-““"t.
deres, itaà te poſſe alteram locare manum cu-
piditati, ut alteram æquitati reſerves. Utraque
ſordet, ſi altera auro inquinatur. Uſque adeò
noxia cupiditas eſt, ut omnia omninò membra
perdat, ſi vel unum attigerit. In quorum ma- Ppſ25.10,
nibus iniquitates ſunt. Non iniquitates tantùm
injuſtitiæ, ſed iniquitates innumeræ avaritiam
conſequuntur. Porrò David mœchis, ſicariis,
homicidis, blaſphemis aggregari non depreca-
tur, ſed iis ſociari timet, quid in tribunali mu-
neribus corrumpuntur. Nam hi, more Barba-
rorum vinctos exſolvunt, ſi ſolvunt; ſuppli-
ciâque non ſceleribus parant, ſed miſeris. Rei,
ſi re carent aut reſte, aut remigio non care-
bunt: ſi munera largiuntur, liberi evadent.

Munera.

Avaritis

Renovamini ſpiritu mentis veſtræ , &
induite novum hominem. Epheſ. 4.

23

Plerique fe perfectos, abſolutæque virtutis Cegniris
putant, ideéque renovationis nequaquam in- ſui-
digos. Siquidem, quod aliquâ interdum vir- Renove
tute floreant, carere ſe omni vitio autumant. ..
Verùm falluntur. Nam, ut ait Seneca, In ea- Morriß- .
dem urna, & aurum eſt, & vipera. Agnus ac
enim & Leo ſimul accubant Tyrocinii tem- Omne⸗
pore in corde tuo, & dùm in Arca es, licèt ſumn, in.
ſis Cham, iniquus non es. Vix tamen pedem perfedti.
efferes, quin vel parenti illudas. Ergo non te Droct-
exiſtimato ab omni immunem labe, quò d dote neg non
und præpolleas. Joannes virginitatem coluit, ſuperbiat.
ſed conſedendi ad dexteram, ambitionem non Circum-
excluſit. Jonas oravit, vel in ventre Ceti, ve- ſectio
rùm unius jacturam virgulti, nec Dei colloquio e 4
recreatus, potuit obliviſci, & vitâ maluit care- e⸗
re, quàm hederâ. Abraham, qui patriam ſpre-
vit, vitam non ſprevit, uxore in Sororem re-
cus. Iſaac paratus mori, vel patris gladio,
pulmento Eſau oblectari potuit. Quid? Noônne
Statua Babylonica grandis, & Dulent tot me-

tallorum fulgore, pretiôque ſtabat? Tot tamen
inter

t
e j.
nd
o lil
Ce, hi

Cne,
ſelv o
Mari
1e NoN
pim

an

1l
rfuhi
. u: Nn
ef, ke
Alin loe .

llii D

E⸗

ſeler

6

trng l
Eldn
ntnN
lantu.
Arunt hi
imtiig
prob
erbbig tze
Nluikui⸗
Neinme n
eMnum
enss Ung
Uen
Nnundnrnr
m
itite mnn
here tii
Echis, knn,
i on eſte
Atmbeede
i, mmne er
loum; M
Ad iend l
nigo N
berieſttl

uſerl

. D

terli in
gefe,
melni
Vtio umd,
enmle,
ihen
Tain,
i Area G i
Fin tanen e,
u. l

Stromatum, Lib. N. –

inter opes teſta delituit, & ſola ad excidium
ſuffecit. Vel ipſe Sponſus eburneus ventre,
ore purpureus, vertice par palmis, aureus pe-
dibus, lapidea geſtavit crura, ne te crederes
undique pretioſum, ſi fortè uno corporis mem-
bro radiares. Judas, nec ambitione, nec libi-
dine, nec irâ laboravit: unâ tamen auri cupi-
ditate, quam inter loculos non extinxit, ad
ſcelus omnium maximum adactus eſt. Ergo re-
novari debes, quanquàm ex parte renovatio-
ne non egeas. Quid, quòd non rarô vitiorum
ſemina fovemus, & neſcimus. Petro quis for-
Luc. 22. tior? Tecum paratus ſum & in carcerem, &
33. in mortem ire. Unius ancillæ concuſſus voce,
Chriſtum abnegavit. Solus ex omnibus ſupra
mare ad Chriſtum pergere cœpit. Sed ardo-
rem fidei, timoris pallore decoloravit. Etiam
in eo, in quo ſtare videris, proruis. Davidis
quis pudorem, vel tantillum vacillaſſe intel-
lexit, ſeu in eremo, procul à Patre degeret,
ſeu in bello, mixtus cataphractis adoriretur
Goliam? Exarſit tamen provectæ vir ætatis,
qui adoleſcens penè conglaciatus excrevit. Sau-
le qui demiſſius? Deo reſtitit & Samueéli. Tor-
pent vitia in pleriſque, vel loci ſanctitate, vel
novitate vitæ, quæ repentè evigilant, ſira-
Pl.57. 10. Sem, Cædémnque editura. Donec producant Pi-
næ veſtræ rbamnum. Quæ radix eſt delicata,
yreni a; dumos pariet: & ex ovis, unde luſcinia cre-
faendum. ditur naſcitura, Anguis erumpit. In nidulo;,
avium, anguiumque ova omiminò ſimilia, quo-
rum ſunt fœtus perquam diſſimiles. Eft om-
ninò dictu incredibile , quàm facilè nos noſtra
Pl. 12.4. palpemus. Hinc David clamabat. IUlumina o-
culos meos, ne unquàm obdormiam in morte.
Quid ais? Obdormire times in morte? Vide,
quanta ſit diſſonantia in vocibus! Quid ſom-
obnina- no ſuavius? Sed, & quid eo delicatius? Vel
.% ⸗ auræ afflatu excutitur. Culex unus, ſi pungat,
Cor duri. excitat. Morte verò quid ſævius? quidve ita
ſine ſenſu? Nilulo minaàs, non dico in luto,
aut in ſentibus, aut in dumis, aut inter aſ-
pides, ſed in ipſa morte, non ſedernus tan-
tůùm, quod maximum eflet ſtoliditatis argu-
Cognitio mentum, ſed, & dormimus, quod profectò
ſui. nos non truncos modò, ſed, & lapides eſſe
conteſtatur. Tu ergo, qui tranquillitatem cor-
dis tui pignus efle autumas innocentiæ tuæ,
diſce vel Prophetam, non dico ſediſſe in ſpi-
nis, ſed ſtertiſſe in morte. Si David Mortem
non ſentit, tu ſenties vulnus? Quod Chriſtus
dixit de filia Jairi, plerique aiunt de conſcien-
Matth. 9. bia ſua: Non eſt mortua, ſed dormit. Falleris.
24. Mortua eſt, ſed, & in morte (quod omninò
1. Cor4 Mortale eſt) dormit. Wihil mibhi conſcius ſum,
4. Jed non in hoc juſtificatus ſum,

Saulus adhuc ſpirans minarum & cæ-

dis in diſcipulos Domini. Act. 9. I.

8. baalua: Hæc mutatio dexteræ Excelſi: Nempè ex

Wan Saulo Paulum videre. Hæc ſanè imago abſo-
gint, lutiſſima perfectæ conſummatæque converſio-
Vro ve. is. Libet proindè quærere, quonam artificio
rus. tam impolitus ſilex, in tam decorum augu-
Vreerer. ſtmque profecerit Simulacrum. Ut paucis om-
Cuze mia complectar, ideò ex Saulo Paulus evaſit,
ſe,& Pe. QWla. nec ipſe luſit, qui elaboratur, nec luſit
nitentis, Chriſtus, qui eum expolivit. Verùm uterque;,
ac Reno. Tejectis blanditiis, corripuere malleos ſcalprum-

vatiu ve. que, ideéque ſilex profecit in ſtatuam, & per-
4

227
ſecutor factus eſt prædicator. Et quidem Do- Acte9. 3.
minus tria exhibuit, quibus Saulum demutaret,
Luce videlicèt „ Alliſione „ & Voce. Wubito cir-
cum fulſit eum Lux de cœlo, & cadens in terram
audivit vocem dicentem ſibi:- Saule, Saule, quid
me perſequeris? Quibus Saulus non totidem, ſed
ſenis, imèò ſeptem, ut ità dicam, ſcalpris rudi-
tatem quoque ſuam dedolavit, & perpolivit.
Nempè Timore, Abdicatione voluntatis ſeu
Indifferentia, Simplicitate, quæ apertis oculis
nihil videt, Obedienti, quà ſe trahi permiſit
vel à ſociis, Jejunio, Oratione, & Longani-
mitate, quàâ triduum illud cæcutiens tranſmiſit
ſine querela. Quibus, ſi tria addamus, dena-
rium implebimus, ut tot virtutibus Paulus emi-
cet, quot Præceptis Lex Domini compacta eſt.
Videlicèt Humilitate, quâ corripienti ſe Domi-
no ſubjecit, nihil omninò in ſui deſenſionem,
quod ſanè poterat, objiciendo: Victoriaà Hu-
manorum reſpettuum, cùm illicò profiteri cos-
pit ſe Chriſti diſcipulum: demum Zelo anima-
rum, quo ad prædicandum in Synagogis JnsM
adactus, & impulſus eſt. Breviſſimè examine-
mus ſingula; & ordiamur à Domino, undè
Pauli converſio initium duxit. Mira Chriſti di-
ligentia & induſtria! opificium ſuum non à
vulnere, ſed à luce exorditur. Et ſubitò circum- Ibid. 3
Julſit eum lux de cœlo. Errent planè ii artifices,
qui à malleo opus inchoant, quod profectò à
Luce meliùs inchoaretur. Nempè auditorem
tuum imbuas necefle eſt æternis dogmatibus.
Niſi eum luce æternitatis perfundas, franges, CGoncio in.
quem tutuderis. A luce Dominus inchoavit tellectum
Mundi ornamenta. Poſt lucem verò, exere
malleum, allide ſuperbum, excœca furentem, &1ssnai,
rebellem proculca. Noſcat ſe, depreſſuſque vo- bra gens.
cet Dominum, quem impoſtorem appellabat. Saperior
Ut vides opificium Chriſti non æmulantur ii, ſpirita
qui converios ad Dominum in eburneis ſcri- ſubjedtos

niolis locandos putant, eôſque, ni geſtent Can. 7.
inter ubera, enecaſſe ſubverentur. Neſcio, i e hi.

an ſuavitas tanta elaboratura ſit Apoſtolos: Zelus a-
Apoſtolum certè video humi alliſum, & ex- nimarum
cæcatum. Dilectus, inter ubera Sponſæ ſitus, ſerius.
in myrrham degeneravit. Utinàm non ama- eh,
ri nobis fiant, quos lacte diluimus. Certè
Abſalom, dùm ofculo excipitur redux ab exi-
lio, ad parricidium animatur. Illud autem in-
dubitatum eſt, ſigna marmorea, & ænea non
conflari ſine ferro, & igne. Vitrea ſunt, quæ
afflatu effinguntur, quorum imagines quàm
facilè efformantur, tam facilè quoque diſſol-
vuntur. Saülis Spiritus malus, dum lyrâ, ſo-
néôque mitigatur, non extinguitur, ſed inten-
ditur. Feracius dumi pullulant, quos putas,
non amputas. Tertiò denique, Dominus non Conrectio
palpat, quem alliſit, ſed increpuit: Saule, libera.
Naule, quid me perſequeris? Nota, quæſo, quàm lbid. 5.
apertè, & ſine fuco ullo, aut blanditiis, vul-

nus incidat. Non enim illum priùs demulſit,

laudando ſcientiam legum, ſtudium ſcriptura-
rum, erga Moyſem affectum, & curam: il-
lud reprehendit, in quo duntaxat peccabat.
Quid quòd, nec illius crimen extenuavit, in-
quiens, zelum quidem Dei in eo eſle, ſed non
ſecundùm ſcientiam. Sanè una hæc curandi ars
Saulos mutat in Paulos. Verùm, quis audet a-
pertè arguere? Quis verò argui ſe ſinit? Et
quidem, quòôd primum, cùm adhuc ſæviret,
& fureret, duriùs compellarit, mirandum non
eſt: illud mirum, acrius in Saulum invectum
fuiſſe JEs, cum videlicèt, poſità ſævitie;
tremens

228

tremens ac ſtupens exclamaverat: Quis es, Do-

cùm dicitur: Ego ſum JESUS, quem tu perſe-
queris* durum eſt tibi contrà ſtimulum calcitra-
re. En quam ſeriò Dominus ſaxum tundit.
Non differt, ſed ingeminat reprehenſionem,
quamvis ruiflet, caligaret, tremeret, humi-
liaretur, & jam JnsM ſuum profiterctur non
hoſtem, ſed Dominum. Tot vulnera acriori
vulnere cumulavit. Sic Nathan, cùm David
valeret, & tumeſceret, vix allegoriis ſuum
illi ſcelus indicavit: ubi verô ille dixit. Pec-
cavi, & præ dolore totus diffluebat in lacry-
mas, tum enimveròô ictus ingeminare cœpit,
2. Regi minâſque, & ſupplicia inflixit. Quia peccare
12. 14. feciſti, & quæ ibi ſubduntur. Hac de cauſa
Sponſa, duùm caret Dilecto, & errat gemebun-
da, ſpoliatur, & cæditur à vigilibus. Non
inter Lilia, ſed inter luctus vulneratur. Ut
ſcias Deum tunc pungere, cùm acrior doloris
ſenſus eſt futurus. Nam & Job non è turbine
à Domino corripitur, vel cùm felix erat, vel
cùm primùm calamitas inceperat, ſed poſt-
quaàm amicorum importunitate vulnus maximè
recruduiſſet. Cùm fervebat ærumna, tunc Do-
minus fulmen intorſit.

Job 38.
1.

Unus autem de circumſtantibus educens
gladium, percuſßit ſervum ſummi Sa-
cerdotis, & amputavit illi aurioulam.
Marc. 1¼. 47.
S. Petrus. Habet & Sol eclipſim ſuam: habet & Pe-
trus, inter fulgores fortitudinis ſuæ, imbecil-
litatis nebulas non leves. Intueamur primèò
quidem maculas, ut iis abſterſis, demiremur
Eceleſia- deindè ſine labe ſplendores. Placet robur, ſed

Chriſti
Paſſio.

Pe lr. non placet is, in quem effundit ſeſe. Exemit
riſdictio. ferrum, & ſtrinxit, ſed gregarium vulneravit.

S
Severita:, Petre, ſi Chriſtum ſervare cupis, non inerme
& uſti- mancipium cædas, ſed Tribunus cohortis ti-
ria etiam bi, aut Decurio feriendus eſt. Malchus adeſt,
in Magna- . 4
zs. ſed non ſævit. mulatus eſt Petrus ſynago-
gam;, quæ vineæ exterminium ægré ferens ex-
Gant. 2. Clamare copit: Capite nobis vulpes parvas, qitg
15. demoliuntur vineam. Utinàm vel grandiores
vulpes perſequeretur. Tigrides, Urſôſque non
inſequitur, & ex vulpibus parvas deligit, quas
exturbet. Satius erat lepores, aut apes, vel
lacertas fugare ex vinea. David ne quidem Lu-
pos adoriebatur, ut Gregis cuſtos haberetur,
ſed Urſum ac Leonem offocabat, exuebaâtque
ſemeſo pecore. Verùm, abſtersâ hâc maculà,
videamus hujuſce gladii margaritas. Et primòô,
Non verbis, ſed gladio in Chriſti hoſtes in-
ſurrexit. Nec mimma fortitudo ea fuit, quæ
illum ad ſtringendum ferrum impulit, cum
unus tot tantos, armatéôſque ſatellites aggre-
Severitas, deretur. Aliqui gladium eximunt initio, mox

eum retrudunt, modò ignei in procaces, &

seandala modòô nivei. Non ità agendum eſt, ſed Arcam

*ö Permit. Domini æmulemur; quæ primò Dagonem de-

tenda.
Superior
idem ſit
Jſemper.

jecit, ſecundò & dejecit, & contrivit. Itaà &
nos Politicam atrociori quotidiè vulnere con-
cidamus. Secundè, Petrus non ſolùm eduxit,
ſed percuſſit, nec ſolis minis, ſed etiam plagis
Zelus eb- Conterruit perduelles. Tertiè, Non digitulum
ſervantiæ perſtrinxit, ſed capiti gladium impegit, &
niſi obliquè telum cecidhſſet Malchum, non

Fengr auriculam, ſed cervicem illi abſcidiſſet. Quar-
riſtisie 10, Chriſti vincula ſuo gladio prævenit, nec

mine à Tunc enim exprobratio geminatur,

Oliva

expectavit Domini contumelias, ut ſe propu- rt venia
gnatorem exhiberet. Lardior fuit iniquitas ad ſwelera.
Chriſti injurias, quam charitas ad patrocinium. Saperior
Planè, niſi nævus ille præceſſifſet, tot pro invigiler.
Chriſto Petri gladius renideret margaritis, quot Vir du-
Chriſtus pro Petro vulneribus emicuit. Verùm plexani-
ſi placet tantæ fortitudinis in Apoſtolo expen- mo inc6.
damus radices. Qur Petrus tam animosè co- ſtans eſt

. 1 3 2 . . in omni-
hortem invaſit? Quia unus erat, & quia præ- dus rir
—= . . 2 1
ſens erat. Unus zutem de circumſtantibus edu- ſuis

cens gladium percuſſit ſervum. Niſi unus ſis, hoc Jac. 1. 8.
eſt, niſi præter Chriſtum ambias, aut quæras Marc. 14.
mihil, non pro eo inſilies in Scribas & milites. 47.
Rursus, niſi adſis, Domini injuriis, haud a- E
criter commoveberis. Vel Joſue deſcendenti è Der,
monte, ſcelus populi ante Vitulum procum- Epiſcozi
bentis, viſum eſt agmen feſtivum canentium, "ASdeniis
quia procul erat à choreis rebellantium. Quòd
ſi tantus vir piaculum tantum vix crimen pu-
tat, dum eminùs perſpeétat: quo modo, quæ-
ſo, exardeſcet zelus noſter, ſi flagitia non ſpe-
cCtabimus, ſed ex literis duntaxat aliorum in-
telligemus.
Jegnins irritant animos demiſſa!
Quàm quæ ſunt oculis ſubjecta fidelibus.
Abrahamus Iſmaëlem illudentem Iſaaco domo
pellere non poterat, Sara verò domi eum pati §. Alra.
pon poterat. Cur? Quia Sara ludentem vide- ham.
rat, Abraham veròô luſiſſe audierat. Vel So- Saperioru
domitis ſupplicium deprecatur, extorſitque, 3 Kenrte-
ut perditiſſima Urbs immunis eſſet à ſulphure, rte
ſi vel decem tantùm in ea degerent impolluti.
Mihi crede, Vir bone, ſi Sodomitarum, quæ kex re-
audis, flagitia ſpectaſſes, non vivere voluiſſes gar.
pro decem impollutis pollutorum centena mil-
lia, ſed peritura meritô judicaſſes decies cente-
na millia cum tota Urbe, quam deni tantùm
concubitores infeciſſent. Ipſum Abſalonis par-
ricidium citò condonatum eſt etiam à Davide,
quèòd illud non ſpectaſſet, ſed tantùm intelle-
xiſſet. Nunquàm Petrus exarſiſlet ad ultionem,
ſi præſens lictorum audaciam non ſpectaſſet.
Hinc eſt, quòd Petrus Sapphiram, & Ananiam
verbo uno fuos ad pedes exanimavit. Paulus
veròô fornicarium, reumque paterni tori vix à
fidelium cœtu ad tempus ſeponit. Num Avari-
tiã Luxuria eſt innocentior? aut Paulus ſeg-
nior, quàm Petrus? Imò gladio hic, ille cla-

per aurem, Horat. l.
de arte
oet.

vibus inſtructus. Cur ergo tam mitis armatus

eſt in inceſtuoſum, & tam ſævus clavicularius
in rapaces? Quia ille crimen per literas didicit,
hic crimen coràm ſpectavit. Imò ipſemet Pau-
lIus Petrum coraàm ſe reprehendit Judaizantem.
Ipſe Elymam excæcavit blaſphemum, quèòd
eos coràm vel deficere, vel non audere pro-
ſpexiſſet. Ergo, qui audierat ſeptuagies ſepties
parcendum lapſo, nec ſemel parcit: σ qui
cædes olim minâſque ſpirabat, virgas minita-
tur inceſtis: Uſque adeò ſcelus, quod ſpeécta-
tur, ad ultionem irritat vel Petrum, quod ve-
rò auditur, nec Paulum provocat ad ſuppli-
cium. Porrò Petrum indè quoque laudaverim:, Superio-
uòd Malchum non lapidibus jaculéve petiit, iardu 6
ſed gladio. Educens gladium, percuſſit ſervum. afi
Nimirùm, ſi jaculum jaciatur, eum non raroò Marc, 14.
confodimus, quem nollemus vulneratum. Gla- 47.
dio nos quoque utamur, non jaculo: hoceſt,
Impios non epiſtolà, ſed correptione, non nun-
tio, ſed verbo coràm arguamus. Italicè ſatis
eleganter, quod innuo, exprimitur: Venghia-

◻
mo alle corte, alle preſe. Gladio cominis feri-

mus, ac proptereà non vulneramus modòô, quem
deſigna-

16
, ns
ℳ Cari⸗

.

ſu cn

— E.

1NA

üumunad
WWore onn

lar
Po N
. Modo
ehaſci

1ll ol
e an on
,B Pn t⸗
altor⸗ e der.
1 Mpetr)

an

Chnmen

, e

17

Stromatum, Lib. X. 229

deſignavimus, ſed etiam quam cupimus corpo-
ris partem tum cæſim, tum punctim ſaucia-
FPauper- mus. At gladium hunc memineris velim tuni-

Se Raſe carum diſtractione emi. Niſi avaritia proflige-
ccleſa- . :
hici Zeli. tur, non armamur. Qui non habet gladium .

vendat tunicam. Dices, recondi debet gladius
Ecclefa- Petri: debet: ſed, jubente Chriſto, non impe-
Kiei .e- rante Pilato. En potius quo modo armetur ad
vis ultionem: reliquit omnia, & ideòô ferro non
„ caruit. Quod tamen non propalam, nudatumve
geſtabat, ſed repoſitum circumferebat in vagi-
na opportunè exerendum. Ità: ſed, ſi ego gla-
dium exeram, occidar. Non enim fum, in-
quies, militibus obvallatus, à quibus defendar,
Eecleſia- cùm impios oflendero. Falleris. Petrus unus
Kica Ju- propemodùm erat, cohortem invaſit, & nullus
riſdictio. ei reſtitit. Imò, quem ferientem cohors tota
expavit, meticuloſum ancilla una eliſit. Chri-
ſtus cùm vendentes & ementes flagello expu-
liſſet à templo, quid paſſus eſt? Moyſes cùm
tot occidi juſſiſſet, num occiſus eſt? Si audeas,
ſatis armatus es, etiam ſi ſolus ſis. Nimon ergo
e Vetrus habens gladium, eduxit eum: Et bercuſ-
Corredio ſit Pontifecis ſervum. Cur percuſſit? quia ha-
à fuſtoßt. bens gladium, eduxit eum. Plerique gladium
Severi- non habent, & educunt. Sine zelo Dei ſunt,
tat. & tamen exerere zelum optant, non; ut Chri-
ſtus evadat vincula, ſed, ut ipſi Ligati videan-
tur. Antequam educas, experire, an mera
vagina ſit ſine ferro. Alioquin ſi capulum abſ-
que ferro exeras, non vulnerabis, ſed vulne-
raberis: vel certè, non Malchum vulnerabis,
ſed Petrum. Ideèò jubet Apoſtolus, ut Epiſco-
pus domun ſuæ præeſſe norit, quèô ritè Eccle-
ſiæ præſit. Si ſervos ſuos prius ſauciet, Ec-
cleſiæ hoſtes non feriet otiosè. David Gigan-
tem ſtravit, ſed Urſo primum colluctatus eſt.
Ego, inquies, loquor; ſed loqui ſinor, imò
non ſinor loqui. Quidam ait ad Eccleſiæ Prin-
cipes, ut ſibi ignoſcerent, ſi frequentius Chry-
ſoſtomum adduceret teſtem, ſiquidem in aureo
ejus ore omnia bona inveniebantur. Egregiè,
ſed non verè. Imôò in aureo ejus bore nihil
omminò invenitur: ſiquidem quicquid ibi ma-
navit ſeveritatis Apoſtolicæ impavidus effudit.
Ea erat tum Prælati conſtantia nihil reticen-
tis, tum patientia Auditorum mihil reſpuen-
Correctio tium. Modè fortè vel in plumbeo ore inve-
nis impa- nire licet ſapientiæ theſaures omnes, cùm vix
in. ulli liceat, quod ſapit, proloqui. Si Petrus
diducat os pilcis etiam non maximi, ſtaterem
inveniet. O ſi dicant, Loquere, Quæ, Deus
immortalis! Oracula ſonarent? Eò devenimus,
ut illud quod reprobrabat Jacobus Apoſtolus,
Jac.1. 22. ego jam optarim, exclamans! Eſtote tantùm
Auditores verbi, & non factores. Verùm, nec
hoc impetro, cùm lugeamus Verbum Dei
tam ſæpé alligatum. Et olim quidem Joannes,
hoc eſt, Vox prophetica vinciebatur à Regi-
bus, & unus eam Herodes, & Tyrannus, &
Inceſtuoſus retinebat in catenis. Jam Dei Ver-
bum à Dynaſtis, à Centurionibus, à Patricis,
Villicis ità paſſim alligatur, ut nec ſubulcum
arguere poſſit ipſe Præſul Diœceſis. Imòô cum
Hiſpanos Reges quivis Concionator, reducto
velo, monere poſſit coram Proceribus omni-
bus de Regmi incommodis, déque oneribus
populorum: vetatur minis graviſſimis Curio
Equitem clanculum retrahere vel ab amplexi-
bus pellicum, vel à ſtrage operarum ſtipen-
dia repoſcentium. Sed quo lacrymarum fonte
Proſequar humani generis fragilitatem! Siqui-
Ethicæ Comment. Tom. V.

rit; qui verò ſanandi ſunt, cædunt, non canunt.

dem Petrus, qui gladinm educit, ut à cohorte
Chriſtum tueatur, verbum proferre non au- Zelas in-
debit coràm ancilla, ut Jxso'M profiteatur. En i .
quò recidunt haſtati Zelatores! quos vides ſtri- ſun: opii⸗
Cto ferro exercitum inſilire, audies coram oſtia- mi.
ria, voce tremulaâ ſuſurrare, Won novi homi- Matth.
nem. Verùm redeamus ad Petri enſem. Ec- 256. 72.
cleſia, inquies, ſi Dynaſtas læſerit, evertetur. Matt. 16.
Scilicèt! Portæ inferi non prævalebunt adver- 12.
sus eam, & Conſul, aut Prætor, qui hodiè z8.
eſt, & cras in clibanum mittitur, Petri Navim Ercleſia-
demerget in ſtagno, quam ſubmergere nequi- 6 , 1 ,.
verunt in Oceano potentiæ ſuæ Nero . Decius, e. lae eh.
Trajanus & Adrianus! Vapor à Sole fuprà ſervantis
nubes attractus, eas ſibi obſtare ægrè fert, ſed zibilzi-
timet. Verùm, ſi ruere incipiat, non modò eas mea:
diſcindit, ſed, & ruendo igneſcit, fulménque Homines
fit, qui vapor erat, dùm nubes reverebatur. mena,.
Enimveròô non oppida duntaxat, ſed & regna
à ſe divulſit Eccleſia, ſine decremento ſuæ di-
ghitatis, & pro angulo Mundos lucrata eſt.
Sueciæ, Daniæ, Norvegiæ America ſucceſſit.
Niſi fallor, Petri Navis ex eo ligno compacta
eſt, quod, ut Nazianzenus ait, morte vivit,
ſectione pullulat. Væ mihi, inquis, ſi enſem
ſtrinxero. Imô væ tibi, ſi non diſtrinxeris.
Rex Babylonis dùm Seniores populi timet, Dan. 146
Damielem in lacum demiſit. Idem, cùm Da-
nielem extrahit, & illis non modò non indul-
get, quæ petunt, ſed, & in lacum leonibus
objicit, nulluſque hiſcere audet. Mira res.
Quibus Prophetam negare non audet, mortem
irrogat, & quia nihil timet, patitur nihil. Au- .
de, & viciſti.

Invaſit Spiritus Domini malus Saul,

prophetabat in medio domus ſuæ.
David autem pfſallebat manu ſud.
Tenebatque Saul lancecam. I. Reg.
18. 10.

Putas, quia convaleſcet Saul hâc arte cura- Pœniten-⸗
tus? imò vehementius ſævire cœpit, & fure- tia veras
re. Sanè Cithara, & lancea non benè coaleſ- Confaſſa-
cunt. Altera ergo ſeparetur ab altera. Quòd
ſi neutra ſepomi poteſt, ſaltem altera alteri Tyro ſeris
commodetur: hoc eſt, qui citharam tenet, exercen-
haſtam circumagat; qui verò haſtam geſtat, dus.
pulſet citharam. Nimirum, ſi David feriat pec- KRenowa-
.. 2 . tio vera.
cantem, & Saül laudet, probétque ferientem, 6 p ig.
procul dubio Dæmon abſcedet, & Saül reva- Coerre-
leſcet. Pœnitens enim blandiri debet Medico, &ienis
non Medicus languido. Certè, ſi David pſal- impa-
lat, Saül ſæviet. Non enim hoc genus dæmo-S ,
. . . . orrectio
niorum inter delicias effugatur. Delirium eſt, „„anda.
lyrà Cacodæmonem pellere. Cinere, ſacco, Correctis
vulnere ſcelus extruditur. Rarò benè curantur lizeræ.

Magnates, quia qui eos ſanat, canit, non fe- Sieperior
ametir»

—,Hſe punit.
LDavid vulneret obſeſſum à Dæmone: exagi- Eder 4.

tatus autem exaltet ferientem. Ità, ubi citha- aimarâ,
ra tradatur Saüli, & David lanceâ inſtruatur, & Supe-
ut nimirùm, impio infligatur plaga correptio- "ior ama-
nis, Arguenti verò præconia regerantur, Dæ- en
mon abibit, & Princeps exſolvetur. Apud Coencio
Marcum miſellus ille, qui ab infantia modèô ſeria.
in aquam, modè in ignem agebatur, non in- Correctio
ter fides modulôſque canentium, ſed inter cru- libera.
ciatus latratuſque eluctantis animæ, compe-
des diræ ſervitutis evaſit. Exclamans, & mul- Marc. 9.
tum diſcerpens eum, exiit ab eo. Sic enim exit 25:
Daeæmon;,

230
Dæmon, cùm non rediturus, egreditur. Uti-
nam, qui non ferimus, ſed radimus, quique
paſſiones noſtras non obtruncamus, ſed obli-
gamus, non rediviva experiamur in nobis de-
bacchantis Samſonis portenta! Reſolventur af-
fectuum vincula, capilli renaſcentur, & cæcu-
tiens vitium docebit inſipientius cæco caligaſſe
oculatos, quibus non diſpicitur ſatis oculatum
ad excidium, vel cæcum eſſe, qui ſi caret lu-
mine, non caret robore. .

Jud. 5⸗

Mulier autem quædam de uxoribus pro-
phetarum clamabat ad Eliſeum, di-
cens: Servus tuus, vir meus mor-
tuus eſt, & tu noſti, quia ſervus
tuus fuit timens Deum: Et erce ore-
ditor venit, ut tollat duos ſilios meos
ad ſerviendum ſibi. 4. Reg. 14.
Pater-fa-
miltas.
Servi.
Rex deli-
gat Anli-

O Tempora planè aurea, quando ad flec-
tendos Dominos, commovendôſque, ut pu-
pillorum miſererentur, & viduas alieno ære
5. exſolverent, ſatis erat commemorare defuncto-
Zelus a rum ſervorum, non in Dominos merita, ſed
nimarum erga Deum cultum, pariter ac timorem. En

nihil Mulier, ut Eliſeum inflectat, non dicit, Vir
eara, meus tot pro te adiit pericula, tot tibi ſervivit
e, SS annis, ocyùs vitam abſolvit in domo tua, quam
in con. famulatum; Jed, fuit, inquit, timens Deum.
verſis Sciebat enim, quòd Eliſeo hoc unum maximè

4. Reg. 4. probabatur, & amabatur in ſervis, ſi videli-
1. Cèt Deum timerent. Imèô, non ſimphciter ait,
aAs Pe„r. . . . .
berior ſuit timens Deum, ſed, Tu noſti, quia ſervus

evebhat .. . . .
Fe,ven- Iuius fuit timens Deum. Hoc enim in ſervis at-
zes, non tendebat Eliſeus. Non enim ab alis certior

Amantes. reddi volebat, quòd ſervi timerent Deum, ſed

oe⸗ hoc ipſe exquirebat, noverâàtque. Nunc verô
alit vir- 1:. . 1 . .
use Domini optimè ſciunt, & indagant ſervorum

Pignitas genus, avos, abavos, tritavos, reditus inſu-
eui confe- pPer, & patriam, cæterâque omnia, hoc uno
renda. tantuùm excepto, nempè, an timeant Deum.
Rationes O probrum! Et putas tibi fidum futurum, qui
privat«. D . fid ſt id . . ſe » ,
Serwi eo infidus eſt. Quidvis in ſervo examinas,
. . „ „
probi ſint. Præter conſcientiam? Porròô quam procul ab

Paterfa- adulatione Mulier, quæ nihil aliud ad impe-

milias trandam gratiam expoſuit, quàm viri ſui de-
guid a- functi innocentiam. Non dixit, Eripiuntur mi-
mare de- 1 1 : „. . . . .
eas i, hi hi duo filii ſervi tui, quos olim famulatui
ſuis. tuo deſtinaveram, quos tibi enutrivi, qui ſe

Filiorum tibi devovere. Scivit, apud Eliſeum non mi-
educatio. nüs valere unius defuncti promerita, quàm
S duorum ſuperfſlitum vota. Indè ſperat mulier
horentur. ab Eliſeo, unde ipſe ſperare jam nihil pote-
Rex Au- Tat: & undè ſperare Prophetæ licuit, Mulier
licorum nihil ſperat. Nimirùm:; demortui ſervi ob-
defunéto- ſequia apud bonum Dominum poſt funus vi-
7un Hlio vunt; & pluùͤs amat eum Princeps rectus, qui

tegat. . . . .
7 Grdn, ſervire deſüt, quam quos prævidet obſequu-
do. turos. Modeſtiam quoque fœminæ laudo, quæ

Aulicis virum, à quo ſibi duo fihi abducebantur, non
conſulen- raptorem, non homicidam, non tigridem,
, non vel lupum, ſed duntaxat creditorem ap-
Lingus Pellavit. Ne fœneratorem quidem dixit. At,
modeſtia. cur bona Mulier ad Eliſeum non confugit, cùm
Patien- Vir ægrotaret, ut viveret, & eum adit cùm
tia. à creditore filii eriperentur. Dices, quia ſa-
e. tius eſt in manus Mortis incidere, quam in
Guserio, Manus foeneratoris. Sapienter ſanè. Tolerabi-
S,Rex co- lius enim eſt ſepulchro inferri, quàm in do-
li debent, mum abripi Avari. Ideò Vidua non indoluit,

F e quòd filis orbaretur, quòd ſervituti mancipa-
snnmnt. .

Oliva

rentur, ſed, quòd ſervituri eſſent Avaro. Ue Avari.
tollat duos filios ad ſerviendum ſibi. Si eos ra-
peret, ut venderet Iſmaélitis, non te vexarem:
ſi ad metalla damnarentur, ſilerem: ſi ſuffige-
rentur patibulo, tam illos mori paterer, quam
virum meum paſſa ſum mori. Verùm Fœne- Divitie
rator eos tollit, ut habeat in domo ſua; ad ſer- eτο.
viendum non Mauris, ſed ſibi eripit, hoc ve- Elémo-
rò Matri non ſerendum dolorem parit, quæ no- Guzm ne-
vit mitiores Leænas eſſe, quam Rapaces. Vel 4*7.
certè ideò dices, non rogaſle pro viro moritu- e
ro, & pro ſervituris filis ſupplicaſſe, quòd ibi“
miraculum, hic eleémoſyna ſatis erat, ad aver-
tendam calatnitatem. Falleris. Nam, quæ ele-
êmoſynam ab Eliſeo petit ſeminudo, procul
dubio miraculum efflagitat: itäque factum eſt.
Nam olei portentosâ exundantià ab ære alieno
mulier exſoluta eſt. Si ergo utrobique miracu-
lum, cur mulier alterum petit, neglecto alte-

Ambitio.
Obedien⸗

ro; hoc eſt, ſatagit, non, ut vir vivat, ſed, ia negle-

ut non ſerviant filu? Nimirùm imperandi am-““.

bitio, & tædium obſequendi fortaſſis effecere,
ne foœmina virum mori quereretur; quòd ſub
poteſtate viri eſſe deſineret; utque filios abdu-
ci non pateretur à creditore, ne deeſſent do-
mi, quibus ipſa imperaret. O Ambitio, quæ
Evam compuliſti ad eſum pomi, quod fortè
ideò ante virum guſtavit, ut ei divinitate præ-
iret: filiorum catenas exhorres, & viri funus
non horres? At iſta quam benéè de pleriſque
noſtri temporis Fominis ſcriberentur, ita &
ſacrilegè & temerè de optima Vidua ſuſpica-
remur, ſummd injurià probitatis.

Domine, Quis habitabit in tabernacu-
lo tuo, aut quis requieſcet in monte pradeft-
ſankto tüo! Pfſ. I4. I. a/zaat
indicia.
Quis non degit modèò, ſed, & perſeveratu- Perſeve-
rus habitat in Religione, in eâque non ſpinas rantie
& procellas, ſed pacem & requiem nacturus fSon.
eſt? Audi. Primò, Qui ingreditur ſine macu- Rrun.
la. Abſterge ſordes omnes, quas Babylone .
contraxifti, quia ſuprà montem Sion Agnus
ſtat immaculatus. Secundò, Et operatur Juſti- pf. 14.2.
tiam. Expiatis vitæ noxis, ſedere non licet, Religionis
ſed operari neceſſe eſt. Porròô cum audis Ope- felicitas
ratur, intellige ſudandum tibi eſſe, & labo- 1 ſa-
randum, ut virtutem conſequare: Quæ non 1idi.
Virtus, ſed Juſtitia appellatur, quòd, poſt tanta ,
Dei in te beneficia, non modè poſſis, ſed te- Virtus
nearis, & debeas ad ſanctimoniam vitæ conniti. ſolida

Extra Montem Probitas, Virtus eſt, in Mon- Rer gie a
„. . . eli⸗
te verò, Juſtitia. Exequeris, quod omittere Re,E,

non potes. Tertièò, Qui loquitur veritatem in quid pra-
corde ſuo: qui non egit dolum in lingua ſua. IS Ker.
loquitur in corde veritatem, qui ſibi perſuadet Nro v’⸗
temporalia fluere, & æterna ſummi eſſe pre- te-
tii. Porròô ità tibi veritatem loquere, ut Præ- 1 arz⸗
Jato tuo ſincerè loquaris. Noli dicere, ego lbid. 3.
ſum Eſau, ſi Jacob es: & multò minus profi-
teri te debes Jacob, ſi es Eſau. Nam veſti-
mentorum fragrantia fortè Seni imponet, ſed
Deum non fallet. Quartò, Nec fecit proximo Afabili.
ſuo malum. & opprobrium non accepit adver- 1
sies proximos ſuos. Hoc eſt, Non eſſe offendi- lbin. .
culo commilitonibus tuis; &, ſi quem habes aut „iiuns.
genere, aut ſcientià, aut gratiaâ inferiorem te, Charurs
noli eum ſpernere, & erubeſcere de illo, ſed erga om-
ultrò accerſe eum, eôque familhariſſimè ute- 7.

re. Quintòè, Ad nihilum deductus eſt

. Exem-
1-
in 00 „, o/, ſſe.

Pectu Tbid. 4.

lin
te
n
inn

„He-
u N
ℳ Na
u loe
nebit
i, hæc

uumn

nr
mne!

r. i
Hir ſee
1 kelckri in

6

W,
that,
n naniß
n ſe nol
la Horor

Uler en
unig

funer
lct, hon

.
er

Chntt

Aat ann
t e
, (vs

Cir
W
r vormne

n

Uun
e. li
G.

d
I
An
te Aen
exn.
o de.
h⸗
Tandin
elkece,
. ol 3

ünatem
K unku
ntur, u

et in hutne
10
1

eekr
e mn hu
ien DHZ

poli⸗ lr
mutr,
sek,n Ne D
vod eſe,
Onilinn i,

1 8
,
E

Stromatum, L ib. X.

Webtu eluts malignus timenies atetem Dominum
Imitandi glorificat. Stabtlieris in monte Domini „ f1 nul-
ofeimi. TIus audeat coram te non eſſe optimus, vel ſi
virtutis tuæ exundantiãâ malignus demutetur in
Juſtum. Quèd ſi, is, qui Juſtus non eſt, au-
det coràm te peccare, Juſtus non es. Coram
Sole tenebræ non graſſantur; &, ſi repunt co-
ràm te angues, Cervus non es ſitiens fontem
vitæ. Nolo autem abs te fugari, vel demuta-
ri improbitatem, ſed volo, ut à te virtus ef-
feratur. Sol nives ſolvit, cryſtallum veròô,
Ibid. 5. gemmiſque expolit. Sextò. Qui jurat proximo
oο, & non decipit: qui pecuniam ſuam non de-
Zelus a- Jit ad uſuram: & munera ſuper innocentem non
nima'um socepit. Væ duplici ori: quod profiteris, im-
le ple. Quod autem gratis accepiſti, gratis ex-

quarat. . . .
Intentio hibe. Noli aurum fœnerari, auram receptu-
prava. rus. Noli verbum commodare, ut verba exi-

gas. Plauſuum fonus fœnum eſt, quo gehen-
lbidem. na ſuccenditur. Denique, Qui facit hæc, non
movebitur in æternum. Si vis non commove-
ri, hæc fac. . .
Quomodo tu Judzus cum ſis, bibere à
me poſcis, quæ ſum mulier Samari-
tana? Joan. 4. 9.

Conſcien-
tia ape-

Audin' modeſtam! Sum mulier Samaritana.
. Hôcne ſcelerum tuorum faſtigium eſt, quo
rienda . . . . .
Gscen. Tedderis indigna, quæ Chriſto propines? Sum
Cognitio Samaritana. Et quare non dicis, ſum ſex vi-
ſui. rorum pellex, & Charybdis pudoris? Planè,
Samari- wel noſira non novimus vulnera, vel, ſi novi-
sud. mus ea, minus nobis putent, quæ maximè foœæ-
tent, aut;, ſi nobis quoque foœtent, non puti-
diora manifeſtamus, ſed honeſtiora. Noli di-
cere, ſum Samaritana, ſed dicito, ſum adulte-
Luxaria ra. Væ nobis, ſola Luxuria nobis non malè
e olet. Horrori miratur ſe Chriſto non eſſe, quòd
nata ſit in Samaria; nec demiratur, quòd ex
Virgine natus ſe alloquatur, quæ toties dolo-
rem concepit, & peperit iniquitatem.

Exibant autem dæmonia à multis, cla-
mantia & dicentia: Quia tu es lius
Dei. Etf inorepans non ſinebat ea lo-
gqui. Luc. 4. 41.

vere Et quid ex hoc ſilentio eſt conſequutum?
. ten Audi: Factaà autem die, egreſſus ibat in deſer-

Luc. 4. tum locum : & turbeæ requirebant eum, & de-
42 tinebant illum, ne diſcederet ab eis. Ut vides,
Gloria, frumenti inſtar, niſi obruatur & com-
putreſcat, non floret. Hydræ in morem pullu-
lat amputata. Quod ſciam Dominus non ar-
dentiùs aut quæſitus, aut detentus eſt, quam
nunc. Qur, quæſo? Num ob curatos infirmos?
ſed alibi mortuos excitavit, nec detentus eſt.
Nimirum, non, quèòd fugarit Dæmonem,
ſed, quòd gloriam fugerit, tantam ei peperit
V. gloriam. Et ſanè plùs miror non ſinentem lo-
Congra- qui Dæmones laudes ſuas, quam dæmones
iulationes Abigentem: magiſque ſtupeo, quòd ipſe egre-
fugiende. deretur poſt miracula in deſertum, quam,
quôd dæmones ad imperium ejus de humanis
corporibus digrederentur.

Fama cu-

Ethicæ Comment. Tom. V.

231

Cacus quidam ſedebat ſoous viam men-
dioans . Er, qui præihbant, incre-
pabant eum, ut taceret. Ipſe ver
multò magis olamabat: PFili David,
miſerere mei. Luc. 18. 35.

Cæci hujus quàm ſteriles oculi, tam fœ- Cacus
cunda labia, quibus caligantis naturæ acies im- Evange-
becilla reformatur ad lucem. Quanquàm E- cus.
vangeliſtæ, cùm omnino credam, vix credo.
Neque enim aut Cæcus videtur, aut Mendi-
cus, qui novit lucem ſuam in Chriſto ſitam:
Nec pauper eſt, qui nullum reveretur. Pau- Prov. 13.
ber autem, inquit Salomon, non ſußfert minas. 8.
Ergo is, qui minas proculcat, dives eſt. Ar- Ram,
gumentum proindè tale erit, Nempeè declara- ,,
ré, tamdiù iſtum, & cæcum fuiſſe, & men- mendi.
dicum, quamdiù in via ſedit, & ab hominibus
mendicavit. Ubi verò JksM adiit, lumen re- Hominum
cepit, & mendicus eſle deſut, poſtquam ho- dica ſper-
minum dicta, jurgiaâque deriſit. nenda.

Et orucifiai ſunt cum eo duo latrones,
unus à deztris, & alter 4 ſiniſtris.

Matth. 27. 38.

Videtur mihi JEsüs Rebeccæ non abſimi- Chrifi
lis, qui in ſuprema illa lucta doloris, ut par-?Wo.
turientis, Eſaii ſimul & Jacob patitur in ſuæ
utero charitatis colluctantes. Dum enim alter
& latronibus Chriſtum blaſphemat, alter blaſ-
phemantem increpat, planè fratrum lucta in-
ſtauratur. Sed Chriſti eè, non ſu, ſed no- §. Latro-
ſtrà ſterilitate infœcundior partus, quàm Re-
beccæ; quòd illa ambos in lucem edit, Chri-
ſto verò ex geminis, alter ad gehennam, al-
ter ad regnum naſcitur. Porrò Rebecca ſe-
mel pertulit in fœtu luctam: Chriſtus veroò,
nunquàm non paſſus eſt improborum cum
probis pro ſe, & adversùm ſe concertantium
certamen. Vix natus eſt, cùm illico Magos ex-
cipit adorantes, & Herodem ſuſtinet perſe-
quentem. In epulo, ſi Magdalena ungit, Pha- Perſeentio
riſæus pungit; & quem illa Deum fatetur plo- argamen-
rando, hunc ille murmurando, vel Prophe- éer vit-
tam diffitetur. Rursùs in Bethania Magdalena riſire
alabaſtrum effundit unguenti, & Judas ſenti- juſtorum.
nam veneni diffundit. Pueri exclamant, Scri-
bæ explodunt. Inter miracula, dum eum tur-
bæ laudant, Semores lædunt. Quidam enim Joan. 7.
dicebant, quia bonus eſt- alii autem dicebant, 12.
Non: ſed ſeducit turbas. En ubique luſcinias, NHominum
& vultures: alii occinunt, alii occidunt, & dicta ſper-
devorant. Mira res, dum Judas Chriſlum nenda:
olſculo prodit, Petrus telo tuetur: & , quum eeente
ille eum nummorum profuſione pronuntiat in- manhe.
nocentem, hic ſuum diffitetur Dominum me-
ticulosà compreſſione veritatis. Uſque adeò Zelus a-
geminos non parturit, quin eorum alter op- igin ſine
timus, alter peſſimus ſit, quùm penè Petrus gucnen.
factus ſit Eſau in atrio, duùm Judas in templo ercendus.
viſus eſt commutatus in Jacob. O miſerum 5
ſi licèt ità dicere, IJrsM, qui, Rebeccæ de-

ſiderio, abreptus tantâ cupiditate Crucem ex-

petierat, ut ibi omnia traheret ad ſe ipſum:
& tamen in Cruce fixus, & duobus latroni-
bus, vix unum ſecum trahit ad regnum. Pror-
sùs is quoque David in eadem domo, & Sau-
lem habet, & Jonathan. Niſi fallor, ide Do-
V 2 minus

14. derpentem.... ut omnis, qui credit in ipſum,
Num. 21., non pereat. Sedenim quicunque Serpentem re-
ſpexit, convaluit: at hic Dominum latro & re-
ſpexit, & elanguit. Propè Serpentem nullus pe-
rit: propè Jzs & perit Fur, & blaſphemat.

Renovamini Spiritu mentis veſtræ,
induite novum hominem, qui ſecun-
dum Deum creatus eſt in juſtitia, &
ſuanctitate veritatis. Eph. 4. 23.

V roci-
nitm.

Niſi fallor, quatuor genera mutationum
ſunt. Prima eſt accidentalis tantum. Secunda
TC. nec ſubſtantialis eſt, nec Accidentalis, ſed tan-
tùm, velleitas quædam renovationis. Tertia
ſubſtantialis eſt, ſed non Accidentalis. Quar-
ta demum & quoad Subſtantiam, & quoad
accidentia immutatur. Prima mala eſt, Se-
cunda peſſima eſt, Tertia intuta eſt, Quarta
eſt omnium optima. Loquamur nunc de pri-
ma. Hæc Unda ignem erucçtat, inquit Cle-
kRecidivi., mens Alexandrinus. Mira res, qui dudùm
Tepidi- quaſi ex palude extractus Aquàâ, inſulſus tor-
eas peßé pebat, frigidus, & lutulentus, quique coœ-
Ierverem. num tantum ſapiebat, & vermes, aut ſtirpes
Tyro de- nutriebat, fervet nunc in domo Chriſti, &

gener. itaà fervet, ut non Ipſe ſolum modèò caleat, ſed
Pir ſui etiam duriſſima concoquat. Ipſe propinquos
J. ** ſuos ebullire facit, & emolliri, quoties ab eis

inviſitur. Rideatis: Brevi, ſubducto igne ty-
rocinii, Unda ignem non evomet. Quæ prius
frigebat, congelaſcet, ut primùm ab igne eam
eduxeris. Ideòs Dominus, ut nos ad inſtauran-
da interna mentis, magis quàm ad reforman-
da extima oris, & vultus excitaret, juſſit Noë-
Gen. 6ö. mo, ut Arcam limiret intùs & deforis: Man-
14. ſiunculas in Arca facies, & bitumine linies in-
trinſecns & etrinſecus. Ac ſi diceret, Linies
geam luctaturam cum fluctibus: ſed quia fieri
poteſt, ut bitumen tibi ad omnia non ſuppe-
tat, malo exteriora non liniri, quàm deeſſe
interioribus, quo oblinantur. Ideò ab interio-
ribus unctionem incipe, ut eam, ſi licuerit,
in exterioribus conſummes. Intrinſecus & eα-
trinſecuis. Quamvis enim eluvioni obſtitura ex-
tima pars Arcæ videatur, Animæ tamen Ar-
ca, quam ego in hac adumbro, miſi intùs li-
matur, pateſcet, & obruetur. Hinc Paulus
ad Coloſlenies ait: Induite ergo vos ſicut electli
Dei ſancti, & dilecti, viſcera miſericordiæ. En
quo modo Paulus vult nos virtutum non cute,
ſed medullà veſtiri. Ipſa veſtis noſtra, quæ ex-
tima nobis eſt, ex virtutum viſceribus debet
intexi. Uſque adeò non cruſtam in nobis,
uog ſed pulpamenta Spiritus reſidere Dominus ju-
⸗ Biri. bet. Eos autem, quos virtutum ſuper ficies
4s. duntaxat contegit, quam vilis ſint apud Domi-
Virtus num preti, hinc patet, quòôd Scribas ſugilla-

Col. 3.

120

ſolida. turus, cùm eos raptores, ambitioſos, ſacrile-
Fervor gos, parricidas jure poſſet appellare, maluit ta-
meh- men hypocritas dicere; ac ſi nihil apud Deum
Marth. Odioſius eſſe poſſet, quàm cruſta virtutis. Væ
23. 27. vobis, Seribæ & Phariſæi hypocritæ; quia ſimi-

les eſtis ſepul chris dealbatis, quæ à foris parent
hominibus ſpetioſa, intus verò plena ſunt oſſibus
mortuorum, & omni ſpurcitiä. Maluit eos in-
ſcribi ſepulchra dealbata, quàm ſubnigra &
fuliginoſa. Domino enim minus exoſa ſunt,

Oliva

minus tanto ardore Paſſionis ſuæ diem concu-
pierat, quia exaltandum ſe prædixerat, ſicut
Joan. 3. Serpentem in eremo. Sicut Moyſes ealtavit

quæ atra ſunt, quàm quæ alba non ſunt, &
ſunt dealbata. Nam Corvis vel Eliam dele-
gat nutriendum. Notandum verò, quòd ie-
pulchra, ſi dealbata ſunt, vacua eſſe non
poſſunt „ ſed neceſſe eſt, ut ſcateat in eis om-
nis ſpurcitia. Illud quoque expenderes vel-
lem, dealbata iſthæc ſepulchra plena eſſe non
cadaveribus, ſed duntaxat oſſibus mortuorum.
Is enim, qui in cute renovatur, ut pellem
virtutis induit, ità à vitiis ſuis pellem de-
trahit & carnem. Ideò, cùm ipſfe reverà ſe-

pulchrum ſit, non tamen vitiorum cadaver,

ſed offa continet, fovétque in ſe: hoc eſt,
vitium retinet, quod vitium eſſe non credi-
tur. Cadaver emim agnoſcitur, oſſa non ag-
noſcuntur. Vitiis ſcatet, ſed ſine impetu il-
lo ſpeciéque extimà vitiorum. Iraſcitur; ſed
nec rubet, nec obloquitur. In corde ſævit,
in ore ſubridet. Superbit animo, omnéſ-
que proculcat; ſed demiſſo capite, ſubmiſ-
ſéque ad pedes omnium. Non videt ſibi præ-
ſentes, ſed procul poſita prævidet. Ollas
detergit, & fortè infulas architectatur. Bre-
viter, Oſſa medullaâſque ſcelerum nutrit, ſed

pellem vitiis detraxit. Siquidem Cadaver foœ-

tet, ofſa non fœtent. Parabolam ediſſero.
Vitia ſi extima ſint,; & prorumpant in ge-
ſtu, nutu, verbiſque Tyronis, omnes exe-
cramur, arguimus, plectimus. Quatriduanus
Lazarus vel Sorori fœtet. Nemo cadaver non

Vitia pal-
liata.
Mortif-
catio Paſ-

ſtonum.

Renova-

tio non
vera.

effert domo., nemo non defodit. At oſſa nu-

da, non dico ſi Fratris ſint, ſed ſi Draconis,
Tigridiſve ſint, jacere patimur inſepulta: ideò
cadaver Elephantis exhorremus, patique non
poſſlumus; oſſa in deliciis habemus, gem-
miſque adſcribimus. Tyro, ſi vitiis ſuis ſpe-
ciem adimat, ſciâtque ſimulare, laudatur,
extollitur, penè cœlo inſeritur. Sed væ tibi,
ſepulchrum dealbatum, vacuum quidem es
cadaveribus, ſed pleniſſimum es oſſibus mor-
tuorum. Vitiorum baſes & radices geſtas in
ſinu, ſed ſine foliis. Perüſti. Hæc enim vitia,
quæ quaſi oſſa jacent, nec putent, reviviſcent,
& acriùs te urgebunt. Inductus eſt Ezechiel
in campum plenum oſſibus mortuorum. Di-
xit illi, ut puto, Dominus; Ezechiel, exci-

tabuntur, & reviviſcent ofla iſta. Domine, Tyrozos
ecquando, aut quo modo ofſa vivent? Fa- verm.

cillimè: afflatu uno. Scilicèt: Si pueruli ca-
daver penè ſpirans Eliſeus, Propheta tantus
vix toties aſpirando „ & totus incumbendo,
erexit, ego ſolo halitu revocabo in vitam oſſa
arida. Imò revocabis ea, nequidem inſumem-
do Spiritum, ſed ventus perflabit ea imperio

tuo, & vivent. Ingreſſus eſt in ea Siritus, & Ezech.
vixerunt: ſteteruntque ſuper pedes ſuos exerci- 37. 10.

tus grandis nimis valdè. Non ſolùm revixere,
ſed, qui cecidere vel togati, vel ſagati, vel
imbelles, revixere haſtati, orbiſque terrarum
ſeu everſuri, ſeu occupaturi provincias om-
nes. Qui prius in domo Patris ſervis exta-
re contentus eras, hic fratribus anteire præ-
ſumes: quique magnus tibi videbaris in ſæcu-

l1o, ſi minimus non eras; in Schola humilita-

tis, ut tua non ad plenum protrita ſuperbia
revixerit, minimum te poſtremumque voci-
feraberis, ſi Maximus omnium non fueris.
Qui hoœdum nunquàm à Patre impetrare po-
tuiſti diuturnâ ſervitute, ut cum amicis epu-
lareris; abligurire non vereberis perdices»
ſpretumque te credes, ſi ex pullo non ala,
ſed tibia tibi apponatur. O ofſſa arida, ſi Spi-
ritus

Ang
enaiie,

N . Nn
8

k.
N
.
lm
en
N
l
ne,
ch
WN 4
enn.
ir i
te it 4
UN.
„ Dhni“
dſbi 2
ei. (lur
r. Ne n
Munnt l
Ai.
n eiln
t i⸗
Olnnes e⸗
CAdkferI
44 N
Denn,
ehlin i
Datiden
eI, N.
itis lüf⸗
e, Hun
ed ec
n utn
8 Cllbub
ices Eii
læc euinn
t, tenilieh
e Nrdl
rnonmn
Lechiel, d
1 ert krr
di Nrnie
gohlenu
nennhun
oin finmd
igen inie
bit en en
1eu tudn
le rnd
ſlun einh
ſel lcr
tbillre enmd
1orüt 4
tns ſencd e,

1

titus exareſcat, quàm obeſa, & quaàm pin-

guia eſtis ſurrectura! Jacetis modò, ſed ſtabi-
tis. Hyeme, ut S. Augufſtinus ait, arbor tum
arida, tum vivida; deflorata in morem ſtipi-
Serm. tis ſtat. Sed veniet æſtas, & diſcernet arbo-
2T2. de res. Modô in rigore frigeſcentis conſcientiæ
Tempo- ad recordationem Iræ à ſe provocatæ, ne-
. mo aut cupit aliquid, aut petit. Trunci viden-
tur plerique ad Crucem exprimendam facti,
ſecurium duntaxat candidati, atque flamma-
rum. Verùm, exacto tyrocinio, Timoriſque
gelu paulatim ſoluto, qui videbatur Truncus,
Arbor apparet, flore frondibuſque ſuperba;,
cujus ne folium quidem in terram cadere po-
teſt, quòd vel minima ſua facta, dictäâque in
borreis; tanquàm oracula geſtâque præclara

recondi velit. Et ii interdàùm ipſi, quorum

abſcondita eſt in Chrifto vita; quique mortui
ſæculo ſunt, licèt florere neſciant, & ampu-
tari evellique ſuſtineant, tamen non in ignem
projici, ſed in ſtatuas dedolari ambiunt. No-
lo infulas, nolo thronos; cur autem ſugge-
ſtum mihi quoque non licet alcendere? O ar-
bor, ſi pro Chriſto florere, & virere deſiiſti;
permitte te ſecuri; naoli flares expetere in ari-
ditate, quæ in viriditate fruges neglexifti. Er-
go, niſi omninò moriatur Tyro, appetente ve-
re, refloreſcet; utinämque Aaronicæ &mnula⸗
tor virgæ non ſimul frandes, flores, fructuſque
Eorrectie Paituriat. Porrò, non pauci reperiuntur, qui
ſeria. Superiori quidem vitia ſua retegunt; ſed æ=
grè ferunt, ſi ille orationis gravitate ab eis eos
deterreat, & ad invadendam cordis incolumi-
tatem mordacius adhortetur. Fi planè, iis
non abſuniles ſunt, qui Medico vulnus exhi-
bent, ſed illud nec incidi volunt, nec uri.
Rogo te, ecquando ulcus curatum eſt, quod
ſit Medico retectum? Cauterio opus efſt,
non ſolo vulneris ſpectaculo. Vade, oſtende
te Sacerdoti, Chriſti fuere portenta. Et ideòô
forté, antequam devenirent; in via curati
ſunt, ne quis exiſtinaret ad expurgandam
lepram ſatis eſſe eam ſiſtere, & detegere Sa-
cerdoti.

Matth.
§. 4.

Hoc enim ſentite in vobis, quod & in
CHRIIO JESU. Phil. 2. 5.

Chrißßi Quis recuſare poteſt, ut Dei Filio ſit non
Paſſens ablimilis. Ipſe verò humiliavit ſemetipfum.
gem Sed quando ? Càm in forma Dei eſſet, in-
6&ne: quit. Tu quidem humiliaſti te; ſed cùm fi-
abjolatiß lius gehennæ eſles. Ut ſecurim evaderes, de
Gma Fer- Horto voluptatis tranflatus es ad Convallem
iiisdins lacrymarum. Chriſtus verè, cum in forma
Pkiumi Dei eſſet, nullius indigus, & amplitudinis
Philp.2. Grandioris incapax;, pro te depreſſit ſe. Quid,
6. quòd non cùm fuiſſet olim, ſed cùm reverà
lbid. 18, eſſet, & perſeveraret in Dei forma, Crucem
ae e ſubüt. Cum in forma Dei eſſet.... Humilia-
H„ vit ſemetipfum, factus obediens uſque ad mor-
Ospra- tem. Sanè in Monaſterio lucernas concinna-
sriuam re, agrum colere non indecorum eſt, quin
Chrißi. & decus eſt: Coœnobitæ ſiquidem raſtra pro
BErabeſ- roſtris ſunt, nec ſplendidius ſceptrum habent

sentia . .
Zvange- Cucullati, quam ſarculum, quique ſorderent
Li si in ſerico, fulgent in panno. Sordes quippe
sanda. gemmæ noſtræ ſunt, tantôque erimus comp-

Religioi tiores, quantò contemptibiliores ſpectabi-

Mminia = . .
“ mur. At in Aula panno tegi, in Theatro

Ankisio. Oloriæ humilitatem præferre, magnmum ſanè,
ſed rarum ſpectaculum. Videas promptius
Ethicæ Comment. Tom. V.

Humili.
Sas rara.

7

Stromatum, Lib. X. 233
Statess
que extremum occupare locum, quam in Ca- mediecri

ad monaſterium confugere Senatores, ibi-
pitolio mediis contentos ſedibus non ſitire vir tole-
. . ratur.
Dictaturam. At Chriſtus, cùm Deus eſlet; Aulicus
crucifixus eſt, ſimulque, & ſceptrum ge- non pro-
ſtavit, & clavos. Sed ſemetipſum exinani- motess.

vit. Imò non ſe exinanivit, ideéque plùs præ- wigs
ico. Si enim talia paſſi à di- i"rer 4-
dico. Si enir paſſus eſſet, depoſitâà di aalet,

vinitate, minùs humilitatem ejus demirarer.
An novum eſt, Adæ filium vel flagris cæ-
di, vel clavis configi? Illud dictu, factuque
omninò incredibile eſt, & Deum efle, &
reum. Hoc ſanè mirabatur Fulgentius, cùm
exclamabat, Jacet in fœno, & in coœlo fulget-
Exinanitio ergo maxima eſt, quèòd nec ſe exi-
naniverit, & nihilo minus ità ſe evacuaverit,
ut moreretur in Cruce. Pergamus. Exinanivit bid. 7
ſemetipſum formam ſervi accipiens, in ſimilitur Parva.
dinem hominum factus, & babitu inventus ut ngula⸗
homo. Nihil in Scripturis redundat; & tamen dans,
hic Paulus exundat in verbis. Nonne ſatis erat ſus en
digiſſe, Formam ſervi accepit? Quèd ſi cla- nob'lu de-
riùs loqui voluit, ſatis ſe explicuerat, cùm viter
ait, In ſimilitudinem hominum factus. Quare Mrdaſtia
addit. Et habitu inventus ut homo. Numquid &α
plàs eſt, habitu inveniri ut hominem, quam eu,den,
hominem factum eſle? Ità ſanè. Ut enim Ho- fulgeants
mo eſſlet, Animàâ circundare potuiſſet Chri-
ſtus corpus incorruptum, immortale, expers
doloris & vulneris, quale induit redivivus è&
ſepulchro. Verùm, ut homo agnoſceretur;
& Crederetur, vagire debuit in ſtabulo, ſitire
ad fontem, in deferto efurire, in Cruce ex-
clamare, pallere in horto. Hoc equidem mi-
ratur Paulus in Chriſto, quòd ſcilicèt, non
corpus mode, & ammam ſuæ hypoſtaſi con-
junxerit, ſed, quòd ea pati voluerit, quæ
homines patiuntur in corpore mortis hujus-
Ego ſanè vix ullum in Monaſteriis novi, qui
præcipua, & ut ita dicam, efſentialia religio-
nis non ultrò fübeat. Pater dimittitur, pa-
tria deſeritur, patrimonium abdicatur, pur-
puræ valedicitur, aurea ſupellex calcatur z*
vota Deo litantur. At minima non facilè aut
abdicantur, ſi placent, aut, ſi deſipiunt, to-
lerantur. Purpuram nolumus, ſed lacernam
odimus. Faſtidimus palatia, ſed angulos ex-
horremus. Vaticanum dechnamus, ſed Corio-
lum prætergredimur. Verbo, ille, qui & Se-
natorem amiſerat, & Monachum non fece-
rat, ob reculas tantam fecit jacturam. Nul-
lus enim Hebræorum Mare non tranſmiſit;
Jordanem verò non omnes tranſiere. Non
una tribuum citrà profluentem conſtitit, quæ
ultrà Erythræum tranſgreſſa eſt. Sané mihi
Dei filius admirandus eſt, non tam quòd ho-
mo factus ſit, ſed, quòd & habitu inventus ſit
ut homo. Porrôò non homo ſolùm, ſed vi-
rorum noviſſimus, imò non homo, ſed in-
ter homines vermis. Natus fortè aliquis in
ſtabulo eſt, ſed non expiravit in Cruce. In
Cruce alius periit, ſed non in præſepio natus.
Quòd ſi & vitam quis hauſit in fœno, & po-
ſuit in trunco; haud cum piſcatoribus vitam
egit, lapidibus impetitus, imò ipſe aliis
vulnera inflixit. Chriſtus verò, & inter ju-
menta oritur, & inter latrones moritur, &
vivit inter calones, & lapidatores non ſe-
mel evaſit. Humiliavit ſemetipfum falctus Ibid. S.
obediens uſque ad mortem. Tria, ut vides,
hic ſidera effulgurant; Humilitas, Obedien-
tia, & Mortificatio. Quid verô fulgoris his
V 3 Aſtris

Aſtris ſubſit, diſpiciamus. Et Iſaias quidem,
cùm de Domini futura paſſione loqueretur,
Iſa. 53.7. ait: QOuaſi Agnus coràm tondente ſe obmuteſcet,
obedien- & non aperiet os ſuum. Magna virtus tonde-
tia etiam ri, & ſilere. Si enim ſileas, cuùm Prælatus
l tuus verſus in Medicum urit, ſecat, incidit
. vulnera tua, non miror: Tibi enim proficit
Superior ſævities illius. ITunc miror, ſi in Paſtorem
impius converſus te attondeat, ſed ſibi, non tibi. Is
coli debet. non diſplicet, qui incisà nobis venàâ, cruo-
rem exprimit, ſi nobis exprimat, non ſibi: ſed
placere non poteſt, qui ſibi, non nobis no-
vaculam exerit. Verùm Jeremias penitiùs quo-
que divinæ in Chriſto Patientiæ theſauros ri-
Patientia matur, cùm ait: Et ego quaſi Agnus manſue-
tus, qui portatur ad viétimam: & non cogno-

Injurig . . — . 17
ferende. Vi, quia cogitaverunt ſuper me conſilia, dicen-
Jerem. tes: Venite mittamus lignum in panem ejus, G.
11. 19. eradamus eum de terra viventium. O Patien-
tiæ opes inexhauſtæ! Itàne? Traheris ad ſup-
plicium, & devehi te credis ad victimam?
Patibulum ſpectas, & aras interpretaris; e6ſ-
que, quos in te ſævire intueris, Deo pu-
tas litare, Carnificéſque veneraris, ut Sacer-
Inimici dotes? Quis, quæſo, noſtrum, cùm revera

dilectio. à Superioribus in victimam Deo immolatur;,
Pæuiten- ſacrificium non putat eſſe ſupplicium? JE-
is infli- SUS Veròô ſatellites interpretatur Levitas eſ-
cte tole- ſe, & Crucem quaſi Altare veneratur. Quid?

rande. quòd nec cognovit inſidiantes ſibi, quam-
Suheyi7 vis ſe rapi videret ad Calvariam! & licèt il-
amandus 1. r. k. . „
iiam li ſe prodidiflent, dicentes: Venite, mitta-

eum pu- mus lignum in panem ejus: Ipfe tamen ita

nit. Agnus fuit, ut lupos oves efle exiſtimaret.
Mortif- Nota: Coram tondente filet. In ipfo fervo-
stnen re depreſſionis non queritur. Paſtor forfices
Eitis. ViS ia DO. di
Pati pro diducit, ut tondeat, & Ovis labia non di-
Chriſto. ducit, ne mordeat. Ille ferro graflatur, is

ferire ſe crederet attondentem, ſi vel gemi-
tum in jactura velleris emittéeret. Quid? Quèd
& coram tondente obniute det, & deindè
non aperiet os ſuum. Non tam grande eſt ſi-
patientis lere coràm tondente. Times enim tractan-
vera. tem ferramenta, ne fortè non attondeat, ſi
Aecuſa- Imuſtites, ſed confodiat. At, quis procul à
ziones in- tondente tacet? Nec mutimus, ſi Superior
vida fe- inhumanus perduret in Præſect nos

11

ſectura, ne

l graviùs affligat. At, ſi vel ille defungatur gu-
Arvrmar . — łR0——
atio de Pernatione;, vel nos alié amandemur, quos

Superiore ſubitò clamores non edimus, in ipio veſtibulo
abſente. novæ Domus contra antiqui Correptoris æ-
Reæ coli, vitiem. Siluimus, metu vulnerum, coram
e Supe- tondente: ſemoti ab eo, tonamus, & dicimus
rior de. Rhadamanthum. Quis non obloquitur vel de
bent, etiä mortuo Principe, vel de Prælato, aut defun-
1tan cto ſuo magiſtratu, vel alii cœnobio impofſi-
ſubdimur. 10? Sed aliquid quoque ſupereſt indagandum .
niſi fallor, in Domim paſſione mirabilius. Fra-
. ach. ¹3 mea, inquit, ſuſcitare ſitper Paftorem meum,
. ſuper virum cohærentem mihi, dicit Domi-
nus exercituum: Percute Paſtorem, & diſper-
gentur oves. Lancinari,; & vulnerari, durum
eſt: ſed authorem vulneris noſſe, ſolatio eſt.
At quam acerbum eſt, ſi vulnera videas, &
ferientem non videas. Nemo vulnerat, &
nihil intactum eſt à vulnere. Vel Balthaſar, ſi
non vultum, certè dexteram ſe damnantis in-
ſpexit. In Chriſtum verò Framea ſuſcitatur,
nec ſævientem ſpectat. Quis eum damnavit?
Judas? At profeſſus eſt a ſe proditum eſſe
ſanguinem juſtum. Scribæ? Sed clamant: No-

oan. 18. , SS
4 bis non licet inteihcere quenquam. Pilatus? Ve-

5 *

Oliva

quando Mors ejus non tam pro ovibus, ſed

rùm proclamat: Iynocens ego jum d ſangitine Matth.
Iuſti hatjus. Nullus ferit, & Chriſti vulnera 27. 24.
mukiplicata ſunt ſuper numerum. De nullo Porientis
. 4 —— . Vera no
queritur, & ofſa ejus dinumerantur. Sanè le- uaras
vamen non minimum eſt, ſi dùm plagas occu- H
lere non poſſumus, ſubindicare authorem poſ- calami.
ſumus vulnerum, cujus vel durities, ſi Judex 'atis, ne
eſt, vel ſævities, ſi Sicarius eſt, vulnerum 7“eri
Probrum in eos transferat. At, quid aio? Au- Hat.
thorem licuit Chriſto indicare, ſed eum, qui
plagarum dedecus longè augeret. Audi: Ecce
ego cælabo ſculpturam ejus, ait Dominus exerci-
num. Quis audeat pronuntiare non dignum
plagà, quem Deus cædit? Imòô non vulne-
rat, ſed ſculpit. Neminem lapidis miſeret,
quem ſcalpra concidant. Laudatur faber, qui
tundit; & quamvis petra feriatur, & quo-
dammodè oſſa ſua, carnémque deperdat, ne-
mo tamen non eam beatam credit in vulnere.
Perit, & nullus opitulatur. Supplicium arti-
ficium appellatur. Et ne crederes tranſcurſim
Dominum id egiſſe, ad illud ſerioò attendiſſe
ſe profitetur, cùm ait: Super lapidem unum Ibidem.

Zach. 3.9.

ſeptem oculi.“ Ut liberè dicam: Praſtat Car- Pœniten-

mficem, quam Artificem pati. Ubi ars in- tia inßii-
tervenit, lapis tunditur, & faber commen- * ſe-
datur. In ſupplicio deteſtamur artificem, reo
compatimur. Si Superior, qui nos exercet,
aut furore aut livore rapiatur, ſi patimur,
multi nobis compatientur. Verùm, ſi mitis
ſit, & feriat, non ſævire credetur, ſed ſcul-
pere, omnéſque clamabunt, in bonurn lapidis
malleum attoli, & deprimi: laudatur, qui
tundit, & ei, qui tunditur, occinitur, Tibi
ſculptor adlaborat. At Sculptura Chriſti dolo-
res non ſatis exprimit. David, miſi fallor, Pf. 117.
apertius eos exprompſit, cùm cecimt: Circum- 12.
dederunt me ſicut apes. Lapis à Sculptore con-
tunditur, ſed ex ſilice fit Simulacrum. Flos
veròô emungitur ab Ape, & ex flore fit fſœ-
num, odore, ſuccôque exhauſto. Apis, poſt
prædatum florem, mella exſudat. Quantus do-
lor, ſi hoſtis, & perſecutor tuus in tuam exſu-
gat medullam, & Apis nominetur, qui, quod
tibi ad pompam inerat, in liquorem verterit
commodumque Reipublicæ. Quid enim facit
ſuccus in flore? Quid mella non præſtant è
thymo conſtipata? Quid? quòd, cùm medul-
lam omnem Apicula & flore extrahat, vix ta-
men eum læſiſle creditur, quùm nullum ex-
tet veſtigium prædati ſucci in olere. Verùm,
quod in Pſalmo ſequitur, vivaciùs Chrifſti ex-
primit cruciatus. Et exarſerunt ſicut ignis in Ibidem.
ſpinis. Flos etſi exſugitur ab apibus, fons ta-
men mellis appellatur, & apum uber. Ad
illum, ut ad pabulum pretioſum, dulcedims
architectæ confugiunt, ut indè hauriant;,
quod fundant. In ſpinas verò Flamma debac-
chatur, non ut vivat, ſed ne illæ lacerent, ſi
vivant, utque aliis vivere liceat, in earum fu-
nere. Confuſim nunc cætera proſequamur.
Percutiam Paſtorem, & diſpergentur oνs Mo- Marc 14.
ri non recuſabat bonus Paſtor Chriſtus, ſed pro 27.
ovibus. Animam meam, inquit, pono pro ovibus oan. 10.
meis. Verùm ſuper dolorem vulnerum ejus, 15.

planè intolerabilis ſuperadditur doloris ſarcina, Ze
„ 4

erga Per-

rendæ.

4

contrà oves fuit. Nimirùm, qui ante Paſlio- ſecnſotes
nem Apoſtolos peperit, in Paſſione apoſtatas, Zel s a-
transfugas, blaſphemos ex eis pertulit. Præſtat nim arum
mori, ſi Oves reviviſcant: quôd ſi in tuo ſu- ue frue-

. . . . tu ſaumm
nere illæ pereant, ubi, quæſo, ſolatium n ſi

ane keile
Eetähnn
eintie
Ulit,
tcdlmn,
Nek,

Stromatum, Lib. X.

eu Judas in Draconem vertitur, Petrus converti-
44 tur in Corvum „reliqui evadunt ex Agnis Le-
aben pores. Quid ærumnoſius, quàm animam à Pa-
nN ſtore poni, ut Oves in monſtra degenerent.
d d Si ſanguis meus ſemen Chriſtianorum eſſe de-
le bet, effundatur. Qudd ſi Aſpides parere de-
nN bet, cur funditur? Jobum longe infeliciorem
ru in fimo exiſtimo, quam Stephanum inter ſaxa.
N Hic enim in ſupplicio Saulum in Paulum in-
Arn ſeruit: IIIi verô in ſtercore uxor in anguem
ule Trilula- verſa eſt, & amici in vultures converſi. Minùs
neng no feten- dolerem, imò & exultarem, ſi ex vulnere meo-
nn da. rum incolumitas naſceretur. Verùm Dominus
n nr Oρα ſi me vocari ſinat in quæſtionem à ſacris Fi-
8 mler, Pien de dej Quæſitoribus, quanta gregis diſſipatio, &
“ Chrito. Qei Dr DuS, Audte reg patio,
er) 1 quale probrum! David quoque Chriſti crucia-
Ka Pſ. 117. tus coloravit exactius, cum ait: Lapidem,
denltn. 22 quem reppobuverunt ædificantes. Rejici ſaxum,
n II dùm thermæ aut theatra extruuntur, non in-
lcum,. decorum eſt. Verùm tunc ſilicem reprobari,
tranſui dùm Templum exædificatur, eſt ſummo pro-
0 atenk Ia.63. 3. bro confundi. In Iſaia legimus: Torcular cal-

eavi ſolus. Lætiſſimum ſanè fuiſſe Dominum
in cruciatibus ſuis nemo diffiteri poteſt, ſi me-
minerit torcularis. Da mihi, qui Crucem
Pfal. 68. Torcular putet. David item de Chriſto: Veni
3. in altitudinem maris, & tempeſtas demerſit me.
Naves, quæ propè littus demerguntur, ſi non
puppi, certé malo aquis extant. Non rarò
extrahuntur ex æquore, vel ſaltem, mercium
non minima pars naufragio ſubducitur. Quæ
verò in medio æquore hauritur Quadriremis;
perit omninò. Videas pleroſque demergi, ſed
in littore, raros in Oceano. Nimirùm ità pro
Chriſto, & in Chriſto ſeſe abſcondunt, ut
vel generis claritudo, vel altitudo ſcientiæ,
vel dignitatis celſitudo obrui non poſſit. A-

Cumt: Cnm

Saltner er lexius & Paulinus in medio mari demerſi ſunt,
Leuir Vayua.
Uacnuim I Pati pro quorum nemo vel nomen norat. Alter erro,
hore tl Chriſto. alter agricola habebatur. Hic ſarriebat, li-

gone inſtructus: ille cubabat ſub ſcala, pa-
rentibus præſens & ignotus, ſervorum do-
minus & ludibrium. Chriſtus in altitudine
maris ſubmerſus eſt, qui non modò Deus, ſed

tur, Ailel

nen wi⸗ nec Propheta reputatus eſt, verùm ſeductor
i aut eſt dictus, £ malefactor. Obrutas in littore
ei Naves facilè expiſcamur. Non rarò è religio-
“ lnb ne trahuntur quidam iterùm in lucem, & per-
, CMaii

ſanctè infulis coronantur. In Societate, &
in pleriſque Coœnobiis, ſi quos tempeſtas de-
merſerit, actum eſt. Felix eris, ſi Invidorum
ità te calumniæ obruerint, ut penitùs obruare;
hoc eſt, quæ tibi aditum penitùs omnem in-
Omnes, tercludant ad decora, & honores. Utinam ve-
& maxi. 10 non multos habeamus Jonas, qui ideò in
Rae di, Mlare ſeſe jactent, ut, qui periclitabantur in
cii Poag te Navi, devehantur in Ceto. Quot perüſſent,
inde in caveant, niſi perifſent! In naufragio partum repere-

cahat, Iun.

klmm 2 ne ple, runt, qui in Navi agitabantur. Perſæpè in
Delhrctdi, Haleant Monaſteriis ſcientiam nacti, & præpoſituras
r, inenm Cruce adepti, nobilioribus ſe præſunt, præ clariſſi-

. Domi . . X . . .
Pelt T en ſi⸗ mis fulgent, à Principibus expetuntur, totis

lu e i domi f Provincis, Regniſque in oculis, & ore ſunt.
Ehrihoy, , falſiſen.., Qui fortè, ſi perduraſſent in paternis ædibus,
, on ſet vix nominarentur, beneficio domus Domini

ubique celebrantur. Ergo, qui fuiſſemus my-
ricæ in campis Aſſyriis, Platani evadimus &
Cupreſſi in jugo Calvariæ.

Et exierunt, & aſeenderunt in navim:
& illa nocte nihil prendiderunt. Ma-
né autem ſacto ſtetit JEoUS in litto-

re: Non tamen cognoverunt diſoipuli,
quia JEoUS eſt. Joan. 21. 3.
Caæcitas

alleg
Cognitio

Quo modo Avaritia excæcat, ſi vel inopia,
dùm lucrum ſitit, caligat. Si JIESUM piſca-
turi non agnoſcimus, putas agnitum iri in ge Deo 4
ter foœnora? Et quidem Apoſtoli erant, & Curis ſu-
manè erat, & à piſcatione jam ceſſaverant, pekiris
& prendiderant nihil, tamen Chriſtus adeſt, impeai-

- . tur.
& ſtat, nec tamen agnoſcitur, quamvis lo- palicitas
quatur, quamvis jam Diſcipuiis non ſemel ap- noxia.

Paruiſſet. Quis, rogo, cogniturus eſt IxsM Eccleſia-
ſi, non ut vivat, extendat retia, ſed, ut di- Kici redi-
teſcat, & luxurietur, laqueos expandat? Et Sien.
quidem, quòd poſſet facilè internoſci, hinc a⸗
patet, quia citò eum habitu vultuque non mu- Dwwitie
tatum, poſt capturam, Joannes agnovit. Di- noxie.
cit ergo diſeipulus ille, quem diligebat JESNUS, Joan. 21.
Petro; Dominus eſt. Audin'’. Ante capturam Avars.
Chriſtus non agnoſcitur, agnoſcitur poſt re- 1a.
te plenum piſcibus centum quinquaginta tri- Ppauper-
bus. Detumeſcat, quæſo, inopum ſuperbia tas laſa.
adversùs fortunatos. Opulentia Chriſtum ag- Orationis
noſcit, fruſtrata ſuis votis paupertas non ag- in e:-
noſcit. Minus nocet poſſeſſio, quàm cupi- Ppauper-
ditas opum. Proindè non inſultet felicibus tas viola-
modeſtis infelix cupiditas. Non, quo careas, ta.
obſervat Dominus, ut te coronet, ſed, quid Eccleſta-
non optes. Poteſt pannus oſtrum eſurire; po- Viier
teſt purpura ſitire ſaccum. Eſther regium ſyr- ci de-
ma faſtidiebat, quaſi ſordes menſtruatæ. Alium bent.
fortè tædet cilicii, & trabeam ſuſpirat. Hæc Divitia
quidem rarò contingunt. Nam Paupertati "oα go-
Chriſtus convivit, neſcius ut plurimum opu-:“,
lentiæ.

Aßf⸗dtus
non effee-
Nigra ſum, ſed formoſa, liæ Jeru- Beliszeh
7. . . . . * Vertor.
Jalem; ideò dileait me Reæx, & in- witæ non
troduwit me in cubiculum ſuum. Can. Hernant
1 4 ſæeculares.

tuas.
Religioſi

Quot verba; tot paradoxa, ſed quot pa-
radoxa, tot Sacramenta. Nigror, & Decor
ecquando coaluere? præſertim cùm hic non
de corporis nigredine, quæ aliquando pla-
cet, ſed de animi ſœditate ſermo ſit, quæ
nunquàm non diſplicet. Rursus, cùm for- Deſperats
moſa ſit, & nigra, ob hoc maximè diligitur, ſperent.
cùm ob hoc negligi maximè debuerit. Demum
Amoris fructus non theatra, non aula, ſed
cella eſt. Itäane Antrum, ubi lateat, non
Capitolium, ubi inauguretur, regiæ Charita-
tis coronamentum & ſumma eſt: Videamus
ergo Primò, an nigredo efſe poſſit cum pul-
chritudine. Vidéſne nubes illas, e quibus A-
gri flores ſuos expectant, ſuamque Mundus fe-
licitatem ſuſpirat? Vapor eſt, qui è fimo ſubſi-
liit, & concrevit in rorem. Ità ſanè non rarò
ii, à quibus Eccleſia irrigatur, è& ſtercore ad
aſtra ſunt erecti. Vos verò Ægyptii quid vi-
detis? Virgam omnipotentem. Rubeſcunt vi
ejus aquæ, arbores arent, pecora expirant. Hanc
miramini? Quæ modè elementis principatur
Virga, Anguis fuit; priùs repſit, & deindè
portenta edidit. Prius fugavit Moyſem, deindeè
obarmavit. Projecit, & verſa eſt in colubrum, ità Exod, 4.
. V 4 ut 3.

Lapſi op-
timi fiüt.
Labſi
blandè re-
cipiendi.

236

Hæc, quam exhorres, te Deum Pharaonis con-
bidem. ſtituet. Extende manum tuam, & apprehbende
caudam ejus. Extendit, & tenuit, verſaque eſt
in Virgam. In virgam non reverſa, ſed verſa
eſt. Non enim qualis erat, evaſit, ſed longè
præſtantior. Siquidem ante caſum pecora ter-
rebat, trahebâtque: nunc verôò ex angue Vir-
ga eſt, ſed quæ Reges elidat, Ægyptum va-
ſtet, & Coœlo imperet. Et quidem minuùs pro-
digioſum foret, ſi ex Angue Sceptrum evaſiſ-
ſet, miraculorum ferax. Verùm, cùm prius
Virga fuerit, & ex Virga Serpens, cùm cor-
ruptio optimi peſſima ſit, quid aliud ex An-
gue, quam Draconem licet expectare? Falle-
Genfeſſa- ris. Corruptio quidem optimi peſſima: Virga,
rii aims quæ & Moyſis manu cadit, non modè pro ag-
Jeveti. nis angues paſcit, ſed & anguis fit. Verùm in-
ſtauratio peſſimi optima; mox enim, ut Pro-
Correcdio phetæ dexterà Serpens contactus fuerit, ver-
mita, tetur in virgam, non jam ſquamis aſperam,
Lap ſed prodigiis inſignem, & gloria. Manu, in-
blande quam, non enſe, aut vecte Prophetæ, ex
erigendi. Monſtro ſceptrum fit; ut ſci s non ſuppliciis,
ſed blanditiis impios converſum iri in probos.
Superior Quid Moyſis manus? Antequam extenderetur

amore in cœlum, cœnum oluit, imò & lepram re-
Sirs: . doluit. Ne videlicèt crederemus, ad patranda
lmse . . „
à asa. Miracula min¹s aptam eam eſſe manum, quæ

zur. tabe violata elanguit. Quam fœda Gentilitas!
Eceleſia- Tota cœnoſa, mox tota formoſa. Quæ Jovi
Kice a litavit, Chriſtuw prædicat. Aſtitit Regina à
riſdidtio. Jextris tuis in veſtitu deaurato. Ex captiva;
Pj. 14. 10. non modôò libera, ſed, & Regina evaſit Ne-
que ſolùm deſiit diſphcere, ſed, & placere
Ibidem. incopit. O portenta! Concupiſcet, inquit,
Rex decorem tuum. Is, in quem Angeli pro-
ſpicere deſiderant, deperit pereuntem. Deum
Angeli ſitiunt, & Deus ſitit peccatricem. Con-
Lapſi Deo cupivit decorem tuum. Ac ſi diceret: Synago-
grat ſi- ga fulſit, ſed in decore non ſuo. Circumſep-
Pege ſi eam, ornavi, protexi, ideòque refulſit Tu
tio. a verò, inter Idolorum fuligines, emicuiſti,
meis quidem donis, ſed labore quoque tuo.
Quamquam meus ſit labor ipſe, quo comeris.
Concupivit. Et hoc illud eſt, quod ſecundo tra-
Ctandum loco propoſueram: Nempè non mo-
dò non obſtare præteritam nigredinem decori
Converſarum, ſed ob eam præcipuo quodam
ſtudio à Deo diligi. Uesò dilexit me Rex. Ideô.
Magnum verbum: Magnum, ſed Verum. Re-
cordamini, rogo vos, Domini evocantis pri-
Matth. 4. marios Apoſtolos & navi. Venite poſt me, &
19. faciam vos ſieri piſcatores hominum. Non præ-
mia pollicetur, ſed laborem; faciam vos piſ-
Saperior oatores Quo ſanè verbo eos doctos eſſe vo-

e luit, à labore ad labores evocari, & quidem
imperjfe- . . . . . .1. 1 1
Aes, „on laviores; ſiquidem difficilius longè eſt, homi-

aljieiat. hes expiſcari, quaàm piſces. Hi enim Juſti
erant, & Alumni Joannis. At ubi Zacchæum
proſpexit eminus, non ſanctè, ſed curiosè ſe
Luc. 19. 5. diſpicientem ex arbore, illicò exclamat: Zac-
ocbhze, feſtinans deſcende: quia bhodie in domo
na oportet me manere. Quanta aviditas! Non
ſolum monet, ut deſiliat è& Sycomoro, ſed ut
Zelus a- feſtinatò deſcendat: nec tantum ſe apud eum
nimarum manſurum ait, ſed ad id adigi ſe profitetur:
'rga im- Oportet, inquit, me manere. Domine, ſcan-
Si0:. dalizabuntur multi. Eſto: ſed converſi pec-
catoris tantus eſt ſapor, ut præ hujus fame fa-
mam negligam mei, meorumque. Ovis cen-
teſima humeris ſublata. Num claudicabat? Non

Oliva

ut fugeret Moyſes. Quò fugis, quam fugis?

hoc ait Evangelium. Quid ait? quôd errave-
rit. Ergo aliæ baculo truduntur, Hujus Chri-
ſtus eſt bajulus, non alio merito, niſi quia pe-
rierat, & inventa eſt. An non ut Samarita-
nà veſceretur, & cibos neglexit? Cibus enim
Chriſti eſt ſalus noſtra, ait S. Auguſtinus. Ser. 253.
Quarum quidem dapum avidiſſimus Dominus de Tem-
clamabat: Moab olla ſpei meæ. Quis deducet pore.
me in civitatem munitam? Quis deducet me uſ- pf
que in Idumcam. Quare non ais, Quis dedu-
cet me in Sion, ubi Prophetæ, & Patriar-
chæ florent. Non, inquit, ſed Impios eſurio,
non Juſtos. Si impü convertantur, opiparè
epulabor. Niſi fallor, non plenè reverſio Pec-
catoris ad Chriſtum, regreſſui comparatur Pro-
digi Filii ad Parentem. Siquidem ibi Filio, hic
Chriſto epulum apparatur Ipſemet. Peccator
in ferculum tranſit Redemptoris. Abſit invidia
verbo. Quodammodè Peccator lacrymis, &
confeſſione in Euchariſtiam Chriſto converti-
tur; Eo enim alitur, & nutritur, & trium.
pPhat. Putaſtis a Chriſto Latronem in Cruce ex-
auditum? Devoratus eſt. Ita loquitur Auguſti-
nus. Vix unum latronem reperit, quem guſta- In Pl. 340
ret. Neque ſolum in Cruce, ſed, & in Regno
his veſcitur dapibus. Efurienti orantique Petro

107 a1,

annona & cœlo ſùbmiſſa eſt. Vidit eœlum aper- Act. 1o,

tum, & delcendens vas quoddam, velut linteum 11.
magnum. Et quid, quæſo, in Vaſe inerat? Ne-
Ctaärne, an mella, mannâque, & ex animanti-
bus agni, columbæ, turturéſque, in quibus
Juſtorum exprefla imago eſt? Imò farrago pe-
ſtium omnium. In quo, erant, inquit, omnia ibid. 121
quadrupedia, & ſerpentia terræ. Cameli & Ti-
grides, Angues & Vultures, & Hydræ mul-
torum capitum, omnéque ferarum genus atque
monſtrorum. Expavit Petrus, clamavitque: Ibid. 147
Abſit, Domine. O Petre, noli faſtidire fercula
portentoſa. Tu te enim faſtidis, ſi ea rejicis.
Inter ea monſtra tu quoque lates. Modè oras;
ſed recordare, quòd olim pejeraſti. Agnus es,
& ovium Dux, ſed Serpens in atrio fuiſti, &
Socius ſiruthionum. Quod Deus purificavit, iu
commune ne dixeris. Nota, non Angelorum,
ſed manu Dei monſtira illa condita, & perpur.
gata ſunt. Manna Archangelorum arte ſubigi- Deicilu:
tur; ſed Monſtra Dei ipfſius artificio condiun-.
tur. Non dixerunt Angeli, Quandoquidem à Cibas al⸗

. — 8 —. . . 4 7. icè
Petro rejectæ ſunt Beſtiæ, projiciantur in clo=- Shacrag⸗
acas; ſed, in cœlum Vas recipitur;, ut;, quod iam.

Petrus repudiarat, Trinitati apponeretur. Hùc
fortè de cauſa exclamavit è cœlo JESUS, NMu- Act. 9. 5,
le, SQaule, quid me perſequeris? Ac ſi dicat;
Cur me Saule, fraudas cibo meo? Ego te eſu- Scandali-
rio, cur te mihi ſubtrahis fameſcenti? Ideò for- Tl,
tè Paulus triduum non manducavit, neque bi- ſed blands
bit, ut videlhiceét, qui jejunare coëgerat Deum cerrigere
tres fermè annos, totidem ipſe dies jejunus ae com-
tranſmitteret. Quid Achabo ſceleſtius? Nihilo detctet
minus, ſi ſacco induatur, placatur Dominus. tcatei
Quot, quæſo, pro Saüle fuſæ à Samuéle &
preces, & lacrymæ! nec tamen, quæ poſtula-
vit, obtinuit. Achabo Dominus indulget, &
Samueli obſtitit? Nimirùm nimis ſapidæ Deo .
ſunt lacrymæ peccatorum. Eocce ſtio ad oſtium & Abpoc. 31
pulſo, ſi quis aperuerit mihi, intrabo ad illum, 29.
& cœnabo cum illo. Quot quæſo, Deo oſtia pa- Rex ad.
tent? Quot quotidiè & filiabus Jeruſalem ob- u
viam Sponſo ſuis & thalamis proſiliunt, JzsUN lrune.
lacrymis & ſuſpiriis conquirentes! cur eas de-
clinat, quæ ſe quærunt, & ante fores eorum
Perſtat, à quibus etiam poſtquam diu Fulſadij
repel-

1

u leß
ſee.
S, lbi
Gs Nn⸗
gu
1,
rn
elni
zne
cun/
Plen
6* 1t: 4
9. mt
ſnit,
gant:
r
ls,
tune
in, g
Ueliges
tte:
li, ale
ſccet:
ſiet, dun
n, in
CuNOd
1eDas I
I: Minna
Ur cu

V.

Stromatum, Lib. X. 237

ronon repellitur? Nimirùm ſcit eos, qui obſtinatiùs
ſaperbiat, ſe excludunt, ſi fortè cordis repagula aperiant,
Lapß op- ſibi epulum lautiſſimum charitatis exhibituros.
timifiunt. Intrabo, & cœnabo. Apud impios ſi intrat,
epulatur. Apud eos, qui ei ſtatim reſerant fo-
res, facilè intrat; ſed non rarò jejunat, rarò
coœnat, & facilè dimittitur. Quòd autem hic
eſuriat impiorum fercula, ex antecedentibus
immechatè verbis deducitur, cùm loquens ad
cœcum, & nudum, & miſerum, & miſera-
bilem, pauperemque, & collyrii indigum,
Ibid. 19. ait: Emulare ergo & Pœnitentiam age. Ecce
Ro ad oftiumn, & pulſo. Meritô proindè cla-
Ser. 93;3. mat Chryſologus: Deus delinquentium gemitus
eſurit, ſitit lacrymas peccatorum. Hinc David
pl. 55. 9. Canit: Poſuiſti lacrymas meas in conſpecétu tuo.
Cur tuas tantm, & non potiùs Samuélis,
Moyſis, Aaronis & Joſuë? IIli Caſti, ego ve-
1r Adulter. Deo autem plùs ſapiunt Pœniten-
tium, quàm Innocentium lacrymæ. Ut autem
intelligas, quantâ urgeatur harum dapum cu-
piditate: Ubi Vulgata habet, Ni quis aperuerit
mihi, alia vertit, Ni quis aperuerit januam. Ac
ſi dicat: Etiamſi non mihi aperiat, nec me in-
vitet, dummodò tamen aditus pateat, perrum-
pam, intrabo, & cœnabo. Apoſtolos que-
dammodèô faſtidit, & Samaritanos eſurit. Pla-
nè Deus Ifraelitarum laborat ſanctiori appeti-
tu: Manna ei minus ſapit, & cepas .gypti
alliique cupit, ea converſurus in manna. Por-
rò non mirum, ſi Dominus itaà eſurit Peccato-
res, quando ardentius ſolent plerumque ipfi
Chriſto adhærere poſt culpam, quam Juſti in
innocentia. Hine Dominus ad Phariſæum ait:
Luc.. 47. Cui minis dimittitur, minds diligit. Ut Pproin-
Qé dubitare incipiam de Magdalena, Dimiſsa-
ne ei ſint peccata multa, quia dilexit multum,
an multùm dilexit, quòd multa ei fuerint di-
miſſa peccata? Petrus negat: Paulus furit:
Magdalena inſanit. At ubi rediere ad ſe, non
rudera, aut rudimenta virtutum in ipfis appa-
rent, ſed medulla ipſa, & adeps exundat cha-
Joan. 21. Titatis. Petre, amas me plus his ? exclamat Pau-
15. us, Quis nos ſeparabit à charitate Chriſti
Rom. 8s. Magdalena in ipio ſuæ poenitentiæ tyrocinio
35. dilexit multum. Sola charitas, quæ virtutum
flos eſt, vernat è& corde redeuntis peccatoris.
Hinc eſt, quod Iſaias de impiis vaticinatur.
Ilae35. 1. Vætabitur deſerta, & inviæ, & exultabit Joli-
udo, & florebit quaſi lilium. Germinans germi-
nabit. & exultabit lætabunda & laudans: glo-
ria Libani data eſt ei, decor Carmeli & daron
ipſi videbunt gloriam Domini, & decorem Dei
noſtri. Confortate manus diſſolutas, & genua de-
bilia roborate. Dicite puſillanimis Conforta-
mini, & nolite timere. En quo modo Deſer-
tum, ſi germinare incipiat, Vepres, non in
Herbas, ſed in Lilia commutat, Carmelique
ubertatem exæquat. Non ergo Dominus eos
immeritò quaſi plùs diligit, qui plùs peccarunt.
Imè ſi S. Hieronymo credimus, etiamfi ſepties
rueris, ſi convertaris, non lapſus dici debes,
ſed Juſtus, etiam cum tuus caſus deſcribetur.
Pl. 146.2. Tdificans Jeruſalem Dominus: diſperſiones Iſ-
Taëlis congregabit. Nota: ædificaturus Jeruſa-
lem, non Cives, non Sacerdotes „ non Legis
Doctores è templo ad moœnia transfert, ſed dii-
Perſos inter idololatras errantéſque congregat,
quòd ſciat firmiores in ædificio futuros „ qui
cCcontumaciùs malleis repugnarunt. Lapidem,
Tuem reprobaverunt ædificantes, hic factus eſt
caput anguli. Nullum, ut puto, Apoſtoli

Pſ. 117.
22.

ita arcendum curabant, ut Saulum. Sed nullus
ita Eccleſiam amplificavit, ut Paulus. Quòôd
autem Dominus pluris faciat, qui ab eo lon-
giùs aberrarunt, ex Evangelio apertè deduces.
Convocatis diſcipulis ait Dominus: Miſereor ſu- Marc. 8.
per turbamh. Cur? Quia ecce jam triduo ſuſti- 2.
nent me. Benè; ſed ſola perſeverantia planè ad
apparandum epulum non ſufficit, ſivit enim
Dominus fame Apoſtolos laborare, & ſpicas
vellere, qui eum non per tres dies, ſed per
tres annos ſequuti fuerant. Quin, & ipfe,
cùm eſuriret, adit ad ficulneam, & illi qui-
dem ſterileſcenti maledixit, non tamen ſibi
poma benedictione produxit. Cur ergo hic,
& piſces, & panes multiplicat? Sequitur:
Nec habent, quod manducent. Neque Apoſto-
lis annona inter ſpicas ſuppetebat. Et ſi dimi-
Jero eos jejunos in domum ſuam, deficient in via.
Non ſatis eſt: nam & Apoſtoli deficiebant,
nec tamen refecti ſunt. O Domini nimis pro-
Pinquam in eos, qui à ſe procul fuere, be-
nignitatem. Audi: Quidam enim ex eis de lon-
ge venerunt. O fortunatos peccatores! refi-
ciemini, qui dià Domino abfuiſtis, qui eum
ſerius adoraſtis. Propter eos, qui remotiores à
Chriſto fuerant, convivium inſtruitur. Et man- 1bid. 8.
ducaverunt, & ſaturati ſunt. Apoſtoli verò
quid? Audi. In illo tempore abiit J ENUS per Matth.
Jata, Jabbato: Diſcipuli autem eſurientes c. 12. I.
perunt vellere ſpicas & manducare. Ovis er-
fans, inquit Chryſoſtomus, Paſtorem vicit, ut Hom. 31.
relictis nonaginta novem, unam ſe ſequeretur, in 1. Cor.
inventämque geſtaret, non ageret. Nunquaàm
Paſtoris humeris frueretur, ſi à Paſtore non
aberraſſet. Quid geſtas, bone Ins, in dorſo
tuo? Ovem. Ovem? Num land ſuâ te texit?
num lacte copioſiùs pavit? Num fœtu gemi-
nato gregem auxit? Num te ſequendo defati-
gata eſt? Imòô refugiendo à me, & mihi, &
gregi obfuit. Sed apud Paſtorem bonum non
erravit, ſi ſe ſinit reperiri, quæ diù erravit.
Planè libet exclamare erranti; Nigra ſunt, Can. I.4.
ſed formoſa, Ideò dilexit me Rex, & introdu-
xit me. Quò? Num in forum, ut coroner?
Imòô in cubiculum, ut lateam. In cubiculum
procul ab aulæ fulgore, in cubiculum, in-
quam, ſed ſuum. O latebræ fœcundæ luminis,
quamvis tenebrarum filiæ. Durge „ amica mea, Can. 2.13.
Wecioſa mea, & veni. Columbu mea. Colum-
ba tua, quæ Corvis nigrior eſt? quæ idola co-
luit? quam æſtus cupiclitatum decoloravit? Ità Religiomis
ex Vulture Columba eſt, ſed in cavernis. Au- perfectio.
di. Columba mea in foraminibus petræ, in ca- bid. 14.
verna maceriæ, oſtende mihi faciem tuam, ſo-
net vo tun in auribus meis. Tantam debet
Sponſa pulchritudinem cavernæ. Prius enim
quam reſediſſet in foraminibus, phaleris indi-
gebat, undè & dicebat Sponſus, Murænulas Can. 1. 10.
aureas faciemus tibi vermiculatas argento. At
ubi profilit & caverna, ità decora eſt facie,
ut vel collum ejus monilia antecellat. Indè
palmæ aſſimilatur, & turribus. Indè ad coro-
nas evocatur & thronos. Nimirùm inter um-
bras meridiem paulchritudinis aflequuta eſt. Et
à Petro quidem Damiani antrum, què àa Chri-
ſto dilecta ſibi anima traducitur, ut inſtau-
retur, Domini ſepulchro comparatur. Ete-
nim ut illud cadaver recepit, & corpus edidit
glorioſum: ſic cella impium excipit, & ex-
hibet impollutum. Quòôd ſi à me exquiras,

Cslla.

quid ſit Religio, ſeu Monaſterium, vocare il- Religionis
lud non dubitaverim Cetum, quo Jonas eſt Perfelzio.
hau-

238

haufius. Nimirum, Jonas, antequàm merge-
retur, ſiertebat, & ignarus diſcriminis pericli-
tabatur. Poſtquàm demerſus eſt, pſallere cœpit
& prophetare, inque littus feliciſſimè jactatus
eſt. Qui putabatur periſſe, fortunatè in ſe-
pulchro vélificat. Quid tu, quæſo, agebas in
ſæculo? Dormiebas cum viris divitiarum ſom-
num tuum, nihil tandem, ut evigilaſſes, reper-
turus in manibus tuis, niſi ſtipulam & ligna,
quibus comburare. Hauriebaris fluctibus, &
Cùm in faucibus jam perditionis hæreres, ſter-
tebas. Tandem inviti te nautæ, complorantéſ-
que parentes proturbarunt & Navi patriæ do-
mus; ſed, quod illi naufragium putant, & vo-
Lapß Des cant, tu portum fateris, & pfallis. Quod autem
gratikr ſiiperius dixeram, Peccatorum penè magis Con-
Peg „ Verſionem Deéo ſapere, quàm Proborum inno-
tio pella- Centiam, ex Pſalmo centeſimo tertio patet;, ubi,
eur. cùm dixiſſet Propheta: Emitte Spiritum tunum,
Plal. 103. & creabuntur, & renovabis faciem terræ; de
30. peccatoribus loquens, ſtatim fubjicit; Nit glo-
Rensva- : — . . — ,, .
tio gratiſ⸗ Tia Domini in ſeculum . lætabitur Dominus in 0-
ſima Deo peribus ſuis. Nota, Cuùm Adam condidit inno-
Pænite- centem, Dominus vidiſſe tantùm opera ſua fer-
tia. tur; nunc verò, cùm ex nocentibus reparat in-
nocentes, non tantùm videt, ſed lætatur, ope-
rãque dicit ſua divinas impiorum inſtaurationes,
qui nunquam, initio creati Mundi, creaturam
ullam fingillarim opus ſuum appellavit. Undè
David non immeritò, ut Dominus lætetur, ab-
. folvit Pſalmum optando, non ut J uſti coronen-
Ibid. 5. tur, ſed ut Impii convertantur: Deficiant pecca-
tores à terra, & iniqui ità ut non ſint: Benedic
anima mea Domino. Ac ſi dicat: Statueram ad
Dei gloriam exaggerandam optare, ut Sancto-
rum triumphus adveniret; ſed, quando plus
Dominus in iniquorum exultat defectione à ſce-
lere, opto, ut Impii deſinant eſſe impii. Ju-
cundum ſit ei eloquium meum: ego verò delecta-
bor in Domino. Deficiant peccatores à terra, hoc
eſt, Tanta erit exundantia gaudii, ſi imqui
deficiant, ut ego quoque in Domino eam hau-
rire poſſim.

Ibid. 35.

Er pſe tanqudm Jponſus procedens de
thalamo ſuo. Exultavit ut Cigas ad
urrendam viam. Pfſal. 18. 6.

Ut peregrinaturos excitarem, & exſtimula-
rem ad ſubenndum cum fortitudine iter, eis
peregrinantis toto tempore Solis exemplar pro-
poſui. Et primèò quidem, Sol non ſqualidus
Exremplo aut pannoſus, ſed ornatus procedit. Ità &
AWe. nos & Tyrocinio compti modeſtiàâ, purpura-
Modeſtia. que verecundiæ, & pietatis fulgore decori pro-
cedamus, tanquàm è& Sanctuario, auroram vir-
tutis præferentes in vultu; ut, non tam vo-
Religioſus ce, quàm vultu JksM annuntiemus, Mun-
in aula. dumque prædicemus conculcandum. Secundè;,
Sol terras radiis luſtrat, ſed cœlo fixus. Hic
micat, ſed indè. Ibi perſtat, & hic fulget.
Nos quoque corde obſervantiâque nunquam
Iver Reli- diſcedamus, undè diſcedimus. Corpus pere-
gioſorum. grinetur, Animus vel in Tyrocinio ſit, vel in
Mortif- Cœlo, vel demum in Chriſto. Tertiò, à So-

Peregrini.

catio. le quicquid putidi humoris in via ſœtet, hau-
ritur, quicquid è& fimo fœtoris evaporat, at-
trahitur. Tu quoque noli faſtidire vilia, in-
P. 37.7 ſuaviaâque, ſed eis & delectare, & alere. Cur-

vatus ſum ſee in finem, inquit David. Uſ-
5c . =
que ad Chriſti imitationem. Imô cum Paulo ni-
ſi aliquid etiam, penè dixerim, ultrà Chriſti

Oliva

anguſtias ſitias, delicatè cruciaris. Adimpleo Colol. 1,
ea, quæ deſunt, Paſſionum Chriſti in carne mea. 24.
Quartò demùm, Solis ope agri ubique florent,
plantæ virent, ſegetes matureſcunt. Tu quo-
que quaquà tranſis, verbo, exemplo, prædi-
catione, virtutum ver inducito. Niſi effloreſ-
cat Tellus, quam luſtras, Sol non es. Nimi-
rüùm, Deliciæ tuæ, converſorum gemitus eſſe
debent. Nihil eſurias niſi Autumnum anima-
rum, nihil cures niſi Ver populorum.

Numquid omnes Apoſtoli! Numquid om-
nes Prophetæ! 1I. Cor. 12. 29.

Quicquid è corpore Chriſti eſt, pretioſum Talenta
eſt. Imô accuratiùs tum Sponſa tum Sponſus mediocris
ignobiliora membra commemorant, & co-
munt. Et in Sponſo quidem crura marmo- Status
rea, ventrémque eburneum ſpectabis, ſed au- mediverir.
reos pedes. Quin & à Magdalena, primum, Aulieus
& uberiùs lavari pedes permiſit, quàm caput. em tee.
Illi enim lacrymis, hoc nardo diluitur. Buto Felices
autem pretioſiores haberi in Magdalena fle- zen ſu-
tus, quàm aromata: hæc enim ex ſcriniis, il- berbiant.
li ex oculis eruuntur, quorum alabaſtrum Cor „
eſt. Quid Sponſa? Nônne clamat, Lavi pedes inaadi,
meos, quo modo inquinabo illos ? Ubi, rogo, Religioni
invenis ab illa Caput ablutum? In ipſa quid manis
maximè dilaudatur? Quàm pulchri ſunt greſ- viliora.
ſus tui in calceamentis, Klia Principis? Et ip- Can. 3.
ſa quidem eum provocat ad mala punica: ille keligiofß

veròô deſcendit in hortum Nucum. laici non

Sernendi.

Venite poſt me, & faciam vos fieri Piſ-

oatores hominum. Matth. 4. 19.

Quid properas ad expiſcationem? Jubeor, Zelas a-
inquis, homines expiſcari. Ita eſt: ſed, poſt- nimarum
quaàm diun Chriſto adhæſeris. Noönne audis Rlipri
Apoſtolos provocari à Domino;, ut ſe ſequan- Earct
tur, &, tum fore pollicetur, ut evadant ho-
minum piſcatores.

Mundus gaudebit, Vos verò contriſta-
bimini: ſed triſtitia veſtra vertetur in
gaudium. Joan. 16. 20.

Moeror fortunatus, ex quo pullulatura eſt Mertiß-
Exultatio. Rideat Mundus, & Rehigio lu- catio ſi
geat, dùm luctus gaudium parturiat. Porrò, tiende.
cum audio non quamlibet triſtitiam, ſed eam,
quæ noſtra eſt, convertendam in gaudium,
libet & inquirere, quænam noſtra appellari
triſtitia poſſit, & ad eam Crucis primogenitos
adhortari. Triſtitia veſtra. Quid eſt veſtra?
Quam quiſque ſibi & ſerit, & metit. Non
eſt tua, quam tibi aut Religio indicit, aut
orbitas tuorum intrudit, aut ingerit inimico-
rum livor. Tua eſt, quam tu præripis tibi,
ultrà Legis præſcriptum. A diebus Joannis eg- Matth-
num cœlorum vim patitur, inquiebat Dominus, 1I. 12.
& violenti rapiunt illud. Quid eſt, rapiunt?
Audi Auguſtinum: Eſt & aliud direptionis ge- Serm. I.
nus, quando aliis promiſſa, & oblata diripimus. de 8.
Nimirum, ſi mortificationem alii debitam tu Paptiſta.
præripis, regnum diripis. Sed, cur inva-
luiſſe dicitur iſthæc rapina à diebus Joannis?
Quia, & exemplo, & voce ad eam adhorta-
tus eſt. Exemplo quidem, quia, quod impiis keealas.
debebatur, ſupplici genus invaſit. Pili enim
catne-

Fervor
o⸗

ſon ſh
Nulnvs
ptun
Ct
ln je
t⸗
4 ur

Dekttum

zin in
g

Kertum;
1 un, .
el,

4

Ins

de
lteg ,
end
I.
lech.
l
N.
wck
in.

Meüin,
n ochu
MNN
8) Ele
Drimmm
ume,
Wu. M
dalen ken
ſcrnihi
dalmr
h n
i t e⸗
chin bit⸗
1iai;

4

4. 10

em! Menn
el: ⸗
Nne m
uEE
Nteſedn d

9

eid onnif⸗
14 Veftetut
.

llllmi,
mtunit. Iin
tam, llee
in “
1. 11
pimgun
id en i
i

4

SS

Stromatum, Lib. X. —

Rnezula- camelorum, & locuſtæ Sicariis ſua expiaturis

rumobſer- ſacinora deſtinantur: eremus Viros excipit.

van2, Ipſe verô, & Puer deſertum incolit, & Vir-
r acſt. go cilicio tegitur. Aliena profectò rapuit, qui

cer. pcenas ſceleroſorum innocens exegit à ſeſe. Si
8. †eannes ergo vim Cœlo inferre volumus, eam, quæ
Bapziſts. ad nos minimè ſpectat, amaritudinem aflu-
mamus. Videlicèt IL'yrones verecundia, & ſi-
lentium decent, Semores gravitas & labor.
Quædam aà valetudinario Religio exigit, quæ-
dam verò à prævalido. Si & Senior conticeſ-
cat, & Tyro laboret, & Robuſtus obediat;
& Infirmus ad dura accingatur, Poœnitenti
profectò tunc rapitur, & Cœlorum regnum
diripitur. O utinam, quod de Eccleſia Iſaias
prædixit, impletum videremus in Monaſte-
Ila. 51. 3. Tiis; Et ponet, inquit, deſertum ejus quaſi de-
licias. Qualſi delicias? Sanè, aut non prophe-
tavit Propheta, aut Evangelia mentiuntur.
Deltertum quaſi delicias poſuit Chriſtus, qui
ubique luctum, abnegationem fui, Cruces
Fervor. diſſéminavit & gladios? Imò delicias conver-
tit in deſertum, qui blanditias in odia, divi-
SSl tias in inopiam, delicias in eſuriem, lætitiam
6. i,More il uctum commutavit; cùm Patrem à filio
zißeatio- ſejunxit; cùm Opes diſtrahi juſſit, cùm Cru-
num hti. Cem tolli perſuaſit. Ponet deſertum, quaſi de-
Iygum licias ? Hoc eſt, ità Deſertum gratum red-
Fa det, ac ſi Paradiſus foret. Ita excoletur Ere-
mus, ubi ſpinæ, vepres, & cicuta, ac ferti-
liſſimi in Arabia agri coluntur. Quid agit
Aloyſius ſeſe diverberans? Quid Staniſlaus per
totam Germaniam erro, & profugus? Pau-
pertatem, ſervitutem, abjectionem conſerunt.
Plures & ſtudioſiores reperies in Cœnobiis
poœnarum ſatores, quaàam in Aula honorum
candidatos. Cur ille tam frequens ante fores
Superioris perſtat? Ut cilicium, ut lacernam,
ut Crucem impetret. IIlle cur ex Italia in Ca-
frariam ſolvit? Ut eſuriat, & configatur.
Pergit Iſaias: Gaudium & Laætitia invenietur
in ea. In compitis Romæ aurumnne invenitur?
Scilicèt. Non enim diù in eis jaceret, quando
ab ommbus exquiritur. Lutum è& contrario
paſſim reperitur, quia a nemine optatur. In
4fede Monaſteriis jacet ubique gaudium, quòd om-
ſine effebtu

Latitia

lbid.

no ſu ſieir. IleS luctum expetant; &, dum ſititur pœ-

nitentia, lætitia negligitur.

Viriusnon timeo, ne Nos,
ſolida.

Sed heu, quam
qui eſurire Pœnitentiam
videmur, eam proculcemus. Lippientes, ut
convaleſcere cœperint, duci ad Solem op-
tant. Cunctatur Medicus, ſed illi urgent.
Tract. 18. Vic produttos ad Solem clamare audies, ut
z .. Sanctus Auguſtinus ait, Jamjam vidi, Jed
vigdere non poſuum. Dixerat Chriſto nonne-
Matth. 8. mo, Jequar te, quocunque ieris. Etiâmne in
19. deſertum ?à Etiam. Ad flagella quoque? Ad
erih. flagella. Imòô & ad Crucem. Tamen, ut
. audivit, vende, quæ habes: reſiluit triſtis.
Spei pre- Idem enim eſt, Sequar te, & quid faciendo
mii. Vitam æternam poſſidebo. Petrus quoque pa-
Mortiß. Tatus commori pro Chriſto, Ancillam ti-
catio du- muit. Quid ergo præſtandum eſt, ne ſuc-
ar. Se. cumbamus dolori? Meminiiſſe verbi Dornini,
101. 16. Triſtitia veſtra verietur in gaudium., Ideò Jo-
Matth3. alnes důùm clamaret, Pœnitentiam agite,
2, ſubjecit, Appropinquavit enim regnum eœlo-
Tum. Suſpice coœrlum, & ſtellas lupputa, ſi
vis arenas tanquam gemmas adamare. O
ſpes, quam delicatè condire conſueviſti vel
aconita. Hanc Dæmon ſopire maxime ſata-
git. Quod Pharao expreſſit, qui viam triumn

239

dierum abire Iſraslitas non permiſit. Prima
dies, ut ait Origenes, Paſſionis, Secunda Deſ-
cenſionis ad Inferos, Tertia Reſurrectionis.
Dæmon autem ſi progredi velis, primam Paſ-
ſionis diem non gravatè feret. Etſi enim Cru-
ce fugetur, caſurum Te tamen ſperat ſub
Cruce; & quam amas Mortificationem, bre-
vi à te declinandam confidit. Secundam quo-
que diem, quà impiorum pœnas rimaris»
non admodùm horret. Spei verò diem exhor-
ret quammaximè. Actum enim de ſe non ig-
norat, ſi computare incipias fœnus jactura-
rum. Non permitiebat Pharao, inquit Ori-
genes, eos in tantum proficere, ut poſſent tertii Hom. y.
diei myſteriis perfrui. Tu veròô, ſi ſapis, hanc in c. 12.
unam præ millibus deliges diem, in qua, quòd Exod.
ſciat Deus progreſſuros Iſraëlitas ad ſumma;,
Dux it neris fit, & Igneam ſtatuit Colum-
nam;, viarum anteſignanam. Cum ergo tibi ter- Ibid.
tii diei myſterium fuerit ſuſceptum, incipiet te
deducere Deus. Deus verò Wei, impleat vos Rom. 15.
omni gaudio in credendo, ut exuberetis in Wpe. 13.
Nota; Nuſquàm Deus Humilitatis, Deus Ca-
ſtitatis, imôò nec Deus dicitur Fidei, ſed Deus
Spei appellatur: Ut oſtendat hanc maximè
Deo ſplendidam, in qua non abundare ſolùm,
ſed, & exundare nos cupit Apoſtolus.

Et miſit illos binos ante faciem ſuam in
omnem logum. Luc. 10. I.

Quæris, quâ tibi ratione peregrinandum Peregrinè,
ſit? quàâ Chriſtus infans peregrinatus eſt. Au-
di. Ecce Dominus aſcendet ſuper nubem levem, Iſa. 19. 1.
&. ingredietur KPgyptum, &ο commovebuntur Societatis
ſimulacra Wgybti à facie ejus, & cor Fgypti Mißiones.
tabeſcet in medio ejus. Et concurrere faciam
Egyptios adversus Ag)ptios, & pugnabit vir
contrà fratrem ſuum, & vir contrà amicum
ſuum. Et dirumpetur Spiritus Rogypti in viſce-
ribus ejus. Primò aſcendendum tibi eſt ſuper
Nubem, hoc eſt ſuper Virginem; ab illa
enim illatus eſt JESsUs in .tÆgyptum, caùm
Idola corruerunt. Væ tibi, ſi non innitaris ſu-
per Dilectam. Sed memineris Nubem eſſe. Zelus a⸗
Non Currus eſt, ſed Nubes: eos enim duntaxat *aταια
devehit, quos ſublimes à terra ferri in cœlum ex Biriti.
ſpectat. Tu verèò ideò Ægyptum ingrederis, Religioſus
ut ruant Idola, Ut fſcilicèt ſcelera, flagitiâ- in aula
que evertantur. Quæ ſanè non verbis tuis, edh⸗
ſed vultu tuo ſubverti debent. Ea ſiquidem eſ- Nev. vter.
ſe debet faciei tuæ ſanctitas & decor, ut im- Exemplo
pietas ſolo ſupercilio tuo proteratur. Simulacra, AWe-
inquam, Ægypti, hoc eſt, quibus Ægyptus
litat, quæque ut Numina colit, comminuenda Vox ope-
ſunt. Erravi. Nihil tibi agendum eſt, nec bar- am.
barorum more graſſandum in Simulacra. Appa-
re tantùm, & fulguret è vultu tuo Humilitas, &
illicò, quæ ſaxea erant, & immobilia cenſeban-
tur, Ambitio nempè, Cupiditas, & Opulentia
commoveri incipient. Arca, ut Dagonem deji-
ceret, & Philiſthæos ſterneret, non ariete ba-
liſliſve utebatur, ſed apparebat tantùm. Sine
lucta triumphavit de Idolo. Tace, ſed ſplende.
Quid agit Sol, ut herbam vertat in triticum, ut
de luto aurum compingat? Rutilat. Virga Moy-
ſis mox ut elevabatur, Nilus vertebatur in ſan-
guinem. Ut æneus Serpens non malagma vul-
neratis imponebat, ſed ſtatim, ut relpicieba-
tur, à mortis limine jacentes revocabat: Ità tu
quoque, ut viſus fueris, debes ignitorum ſer-
pentium morſus extinguere. Mileret me Eliſei,
qui

240
qui mortuo appropinquare potuit, eo non ex-
citato. Nimis lenta curatio eſt, ſi, ut pecca-
tor ſepties oſcitet, non eſt ſaus, quòd Prophe-
ta ad ipſum accedat. Solus odor Sponſi vel A-
doleſcentulas animare potuit. Quis enim ſal-
tem non addubitet, non tanto conatu illa ſe-
Ctanda eſſe in mundo, à quibus, in ipſo æta-
tis flore, Adoleſcentes religioſi tam procul au-
fugiunt? Noli igitur divites lacerare, ſed pau-
pertatem dilige, & illicò æneum Avaritiæ ſig-
num evertetur. Quod ſi labat, labetur quo-
que. Cer item .gypti marceſcet in medio ejus.
A tuo vultu putere incipiet in ambitioſis Am-
bitio, Voluptas in voluptariis. Et vir priva-
tim, ut te audierit, & viderit, inſurget in
amicum Mundi vanitates prædamnans. IIIud
autem notares pervelim, nunquam mulierum;,
lbidem. ſemper virorum mentionem fieri: Pugnabit vir.
Ut ſcias tibi à fœminarum alloquiis abſtinen-
dum, quòͤd hæ, aut rarò convertantur, aut
Familia- rarius ſi converſæ fuerint, convertant. Tibi
ritas eum verò curandum eſt, ut, quos ad Chriſtum per-
Tien duxeris, poſt diſceſſionem tuam fervoris tui Vi-
inusilis. Carios ità relinquas, ut Ægyptios ſentiat -
gyptus in ſe, & contra ſe acrius fortiuſque di-
Zelus a- micare, quam Ifraélitas. Quòd ſi Domini pe-
nimarum regrinatio ſublimior videtur tibi, vel Arcæ æ-
blandus. mulare peregrinationem. Quæ non ſtatim, cùm
ingrederetur, Philiſthæos ſtravit, ſed placidè
inducta eſt, penè innoxiè locata eſt, progreſſa
veròô, egreſsâque eſt ingenti edità ſtrage Dago-
mis, & Impiorum. Primùm blandire, tum Da-
gonem & Templo ejice, demùm privatas quo-
que domos ſceleroſorum funere conturba: ca-
ve redeas ſine aureis Philiſthinorum Simulacris,
recuſis in virtutes flagitiis. Et quamvis, quæ
te deducent, vaccæ mugiant, noli à ſtrage ceſ-
ſare. Nam, quas plauſtrum invitas trahere ex-
periris, has in Domini hoſtiam tranſire gratu-
Peregrini laberis. Porrò⁹, Domini Arca non es, ſi in re-
flagrene greſſu tuo Philiſthæos tantùm cædis: debes &
Zelo erga Bethſamitas expurgare. Etiam eos, quos Do-
dengi, mino litare, déque tuo adventu lætari videris
1. Reg. 6. domi, feliciter occidere debes, ut Chriſto vi-
Zeliz a. Vant, & ſibi prorsus moriantur. Moyſes .-
nimarum gyptios demerſit, ſed & Iſraéëlitas ſtravit. Pe-
ergaà do- tri gladius ideô fortè in vaginam recondi de-
meſticos. puit, e& Domini præcepto, quia ſolum dunta-
Zelus ob- 1.
ſervantias Xat Malchum cecidit. Debuerat & Judam fe-
rire, ſi verè Dominum propugnabat.

Lauda Jeruſalem Dominum: lauda
Deum tuum, Sion. Pſ. 147. 12.

Pſ. 1417. Cur? Quoniam confortavit ſeras portarum
13: tmiarum: benedixit filiis tuis in te. Qui poſuit
S hnes tuos pacem: & adipe frumenti ſatiat te.
Quid porrò tantam deducit, & comitatur fe-
Ibid. r6. licitatem Ifraélis? Audi: Qui dat nivem, ſi-
cut lanam : nebulam, ſicut cinerem ſpargit. En
ubertatis appendices! Dives, cui tot bona ager
Luc. 12. attulerat, dum clamat, Habes multa bona;
12. audit, Ntulte, hàc nocte repetent animam tuam.
Nimirùm, dùm tellus floret, Cœlum fulgu-
rat. Satietatem & pacem Nix funeſtat nebu-
Tribula- läque. Nota: quicquid procellæ ingruit,
pionis fons cœlo eſt. Non fluminum eluviones, non lo-
cuſtarum excurſiones, non camporum ſterili-
tas, ſed nix, glacies & nebula frumenti adi-
pem Ccommaculant. Nimirùm rarò Tellus exu-
Status berat, quin Coœlum minitetur. Quot manmipu-
mediocris. li è terra;, tot e colo fulmina: hinc procel-

Oliva

læ, ſi indè ſegetes. Porrò, cùm Benedictio- Felieitaz
nis, Adipis, & Pacis meminiſſet, non addit vera.
præclarum illud auguſtioris felicitatis elogium:
Non fecit taliter omni nationi. Ecquando ad- Vocatio-

dit? Poſiquàm dixit: Qui annuntiat verbum "is ene-

ium.

ſuum Jacob: Juſtitias, & judicia ſua Iſrazl. Er- Abid. 20.

go vera Felicitas non eſt frumenti adeps, & lbid. 19.

pacis ſerenitas, ſed divini Verbi exundantia, Felices
& arcanorum coœleſtium reſignatio. Quid ergo "on ad-
miraris eos, quorum horrea redundant? For- irandi.
tunatum non frumenta faciunt repoſita, ſed
expoſita Sacramenta. Pluris eſt apud me, unius
& Scripturis eruti verbi myſterium, quaàm to-
tius Orientis imperium. Juſtitias & Judicia ſua Via ſalu-
Iſrazël. Non fecit taliter omni Nationi. Nota: tis arcta.
Non dicit, Miſericorndias, ſed Juſtitias reve-
laſſe Iſraeli. Nimirum, Nemo Æ½ gyptiorum Concio.
Dei miſericordias non novit. Solus IHraél ju- atores
dicia Domini, & ſeveritatem intelligit. Quis Pend.
enim impius ſalvatum ſe iri non præſumit? Ca- Dei.
ve proindè, ne ex Ifraêlitarum albo expunctus .
ſis, qui ſolas Domini miſericordias, & per-
cipis, & deprædicas. Quid de te cenſendum
ſit, neſcio: illud planè ſcio, Iſfraéli à Domino
non Miſericordias, ſed Juſtitias reſignatas. Job
certè opera ſua omnia verebatur, non ignarus,
uòd non parceret delinquenti.

Acceſſit ad JESUM Mater filiorum Ze-
bedæi cum filis ſuis, adorans, & pe-
tens aliquid ab 2% . Dic, ut ſe-
deant hi duo ſilii mei. Matth. 20. 20.

O Ambitio, 6 Temporalia! Modèò Chri- Ambitin.
ſlus adoratur, ut regnum impertiat: modòô,
ut adoret, ei regna ingeruntur. Diabolus om-
nia regna Mundi Chriſto exhibet, ut ſe ado-
ret: Mulier verô adorat Chriſtum, ut reg-
num filiis conſequatur. Generoſior ſanè Dia-
boli ambitio, quaàm Fœminæ. IIIe regna di-
ſtrahit, ut adoretur: Hæc adorat, ut regni po-
tiatur. Quid? quod piſcatorum Mater, duùm
regnum petit, duntaxat aliquid ſibi petere Vi-
detur. Et petens aliquid. Quale eſt iſtud ali- Matth.
quid? Num rete? Num remus? num ſcapha? 20. 20.
aut, ut ſumma dicam, Navis? Regnum eſt.
Dic, ut ſedeant hi duo filii mei in regno tuo. Uſ- Ibid. 21.
que adeò Ambitio vorax eſt, ut, cum piſcato-
ribus Imperia apponit;, aliquid duntaxat exhi-
buiſle cenſeatur. Apoſtoli, qui modò ambiunt
cùm Chriſtus de Paſſione loquitur, impuden-
tiùs ambiviſſe referuntur à Luca, cùm Chri- TWroeinis
ſtus paſſurus jam erat. Porrò, illud quoque proludit
omitti non debet, quod hic Jnsus de paſſione nge
ſua fusè ad diſcipulos fuerat prælocutus. Ergo var.
Ambitio nuſquàm non floret, & in deſerto à
Dæmone, & ab Apoſtolis inter clavos excoli-
tur. Crux ipſa, quæ Dæmonem fugat, Am-
bitionem allicit. Egreditur Diabolus vinctus
ante Crucem; Ambitio veròô victura, regnatu- „
rꝗâque coràm Cruce progreditur. Sol occidit, & H
oritur Ambitio. Montes diſſiliunt, & Ambitio ,
ſubſilit. Lues iſta una in Chriſti funere vivit; nem non
quæ, quoties Dominus ſua de Paſſione loquitur, vieir, ſes
toties in ejus cruore Imperii fit candidata. Acceſ- eurvit.
ſit ad JEUM adorans, & petens aliquid. An- lbidn,
tiſtites hic monitos velim Religioſorum, ut ſibi, tin
ab affinibus ſubditorum imponi non ſinant. interceſ-
Mater umius & ſociis Templum noſtrum fre- Ranes ba-

quens accedit. Pater, fratréſque à noſtris æ&— rentumn.

Protectio⸗

dibus recedere neſciunt. Cave: Adorent licet, ,s „oxie.

m⸗
Pina 1
eg

Mr a
uer

ſum

Nuu/

urt

10/ I

Uüpehaut
2 Cuilt bi ert
nuün
Uur n ll

mlene

Uenſit) a
bit,enpt
npenm,
unn utcg
teden in
rn Der
u ltket

lltlce,
eMagune

Me
en
.
. z

Ilred . N

Dtonnas

₰
expn
Kp
Cenicran
4Danm
atn h
nigen

Crun .
e, N

the zo

Mod Cr
titt: nin
Dibouun.
t, uki
U,
r keb
Ile r
t, u
Maret,
lbi etten
Umum
1 Negnme.
nynn. 1
t,anm ii
Quntentel⸗
noddati

pverboſa.

Stromatum, Lib. X.

Relgioni petent tamen. Adorant, ſed, ut petant. Mater
muria vi. fliorum Zebedæi JESUM ſequebatur, ſed,
ahe a. ut Regnum allequeretur. Adoravit, ſed, ut Fi-
emes ad. lii adorarentur. Procumbit ad pedes Domi-
berere co- mi, ſed, ut Nati conſidant ad dexteram. No-
. i fidere Matri adoranti, ſi à Filiis non di-
3 vellitur. Bethſabea Davidem adoravit, ut Sa-
lomon adoraretur. Mater cum Filiis accedens

non adorat, ſed adoritur. Diſpice, quæſo;,

an Vidua, quæ ab aris noſtris divelkh nequit,

primas tandem ſit Filis cathedras petitura in
Synagoga.

Unus autem quidam de circumſtantibus
educens gladium, perouſßt ſervum
ſummi Sacerdotis: & amputavit illi
auticulam. Marc. 14. 47.

Foret jam opportunum, ut Chriſti impe-
rio, & multorum votis obſequuturi ſuam in
ißus in vaginam Petri gladium reconderemus; qui
deon. quantvis tractetur dexteritate, rarò non pun-
git tum Spectatores, tum Actorem. Verùm
expalleſcat nemo; non enim, ſi quis ſtillavit

5. Petrus.

ſanguis, Petri ferrum, ſed claves expreſſere.

Deſeramus ergo claves, & Petri gladium
quamprimum, antequam reponatur; contem-
plemur. Plura ſupra adnotavi, nunc paucu-
la, quæ exciderant, recolligam. Quid audio?
Marc. I4. VUnus autem quidam. Itäne , Marce, Petrum
47. nominas, minas cædéſque ſpirantem, ab in-
ternecione Domini univerſæ cohortis ferrum
ahr. inhibens, primari, ni fallor, Auhici ſanguine
Aionos a“ ſaturatum? Clarius certé Joannes, qui ait:
dxregenti. Simon ergo Fetrus habens gladium eduxit eum.
Se Et nomine & agnomine prænotavit tanti fa-
propugna. Cinoris authorem. Ecquando ſuo Petrum no-
. mine cohoneſtabis, ſi illud retices, cùm Chri-
loan. 18. ſtum tutatur, & phalangas invadit? Umis au-
10. tem quidam. Audiſtin? Divinè certè hoc loco
Marcus eloquitur. Nimirùm, is gladium in
cohortem intendet, qui non momes maria-
que proloquitur, ſed tacitus ipſe ſecum me-
ditatur rei eventum, hoſtiumque Domini co-
natus. Qui maximè latrant canes, rarò mordent.
Vuhur non ſibilat, ſed lacerat. Filii Ephrem
intendentes & mittentes arcum, converſi ſunt in
die belli. Phinees nuſquàm oblatraſſe in ſacri-
legos legitur; verüùm, ubi opportunitatem
nactus eſt, duos uno ictu confodit. Si vis Mal-
cChos ſternere, eſto inter Chriſti propugnato-
res unus quidam. Quid expectares à ſtirpe
roſarum, quæ undique ſpinis ſtipatur, &
inhorreſcit? lanceas profectò crederes, ut Ver
tepuerit, erupturas. Falleris; ex dufnis illis
non jaculum, ſed flos erumpet. Tanti appa-
ratus, tantſque Spinarum horror degenera-
bit tandem in Roſam. Nunquam minacior in
Abſalonem David, quam cùm in convivio Am-
non interfecit. At quò evaſere tot doloris fu-
2. Reg. 14. roriſque argumenta? Oſculatuſque eſt Rex Ab-
erergte, ſlalon. Fuga, exilium, abdicatio, paludamenti
vera, non Conſciſſio, aulæ luctus, quæ parturire videban-
Vrne tur Crucem Fratricidæ „» Oſculum Ppeperere.
res Taido- Aſſueri ſeveritatem probo, qui vix aliquid con-
mm. trä Aman obloquitur, & poſt horam è trabe
pendulum exhibet reverà trabeatum. Quibus
verò lacrymis deplorandum efſet, ſi eos, qui
Chriſto vincula injiciunt, Petri gladius non
feriret, ſed foveret; hoc eſt, Si Eccleſiarum
& Cœnobiorum Præſules, ſen impios in ſuis
Ethicæ Comment. Tom. V.

Zelantes
indiſereti.

Cen ſores
aliorum.

Pl. 77.9.
Zelus ob-

Jervantiæ
verus,

241
Dioceſibus ſeu turbulentos in Monaſteriis
vinculis exſolverent, ut Chriſtum ligarent.
Imitentur, quæſo, Chriſti Vicarios Petri Colle-
g, & JESUMVincientes vinciant, tradântque
Satanæ in iteritum carnis. Ut primùm vidit
Petrus Satellites adveniſſe, non in eos inſilit
ex antro, ſed eis immiſcetur, fitque è turba
unus: cumque Quidam putatur, Petrum ſe eſſe
cruore cædéque teſtatur. Quæ maxima ſunt flu-
mina, nullo fragore defluunt. ſtate, poſt So-
lis occaſum, mille ſpectare licet & nubibus te-
nuiſſimis fulgura coruſcare: crederes Mundum
ruiturum. Verum fulmen ne unum quidem
cadit. Evaneſcit totus ille horror in fulgetras.
Autumno veròô incumbente, rarum micat in-
ter procellas fulgur: verùm quot fulgura, tot
tonitrua, ocyuúſque nos fulmen perſtringit,
quam fulgur. Ergo Petrus ideò percuſſit,
quia aliquamdièà cum turba tacitus dehtuit.
Et huc etiam facit, quòd ad primum aſpectum
cohortis non ſtatim gladium evaginavit, ſed
din intra vaginam recluſum geſtavit telum.
Non placent quidam armigeri, qui denuda-
tos paſſim gladios oſtentantes, nunquàm in
pectus infigunt, quia nunquam è& vagina
non refigunt. Quid verò amputavit Petrus,
cùm Servum percuſſit? Auriculam. Nimi-
rùm in Auhkco, ne Chriſtum vexet, ſufficit, Auliciim
ut auris amputetur. Serpit enim per aures in ?“:
Principum Servos prurigo alligandi, vexan- suſurro-
dique JESUM. Suſurrones, & detractores, nes.
& politici venenum in non peſſimos candi-
datos inſtillant, & illicò, qui, ut ſibi conſa- Vriſores.
leret, in Aulam conceſlerat, otioſum ſe credit,
niſi vinciat innocentem. Benè proindè Petrus
auriculam amputavit. Sed quamnam amputa-
vit ex auribus? Marcus non indicat. Clamat
tamen diſertiſſimè Joannes dexteram amputa-
tam. Perouſſit Pontificis ſervum, & abſcidit au- Joan. 15.
riculam ejus dexteram. Erraſti, Petre, ſini- ¹⁰.
ſtram ferro petere debuiſti, non dexteram:
quò videlicèt impietati aditus obſtrueretur de-

*

clamanti, & clamaturæ pateret veritati. Erraſti

tu, inquit Petrus, qui me erraſſe inſimulas.
Eam vulneravi, per quam virus noveram in-
ſtillatuam. Quiſquis ab Aula Chriſtum vinctu- Wiia pat=
rus progreditur, venenum dexterâ ebibit. atα.
Solà enim pietatis ſpecie dementatus, contrà Zelantes
JE SuM immiſſus eſt. Nemo, ut ſæviat, ſed, ut "diſereri.
Religionem Fidémque tueatur, Chriſtum ado-
ritur. Quam fortunata Eccleſia foret, ſi ſiniſtrâ
ex auribus hauſiflent virus, qui in ipſam Chri-
ſti hoſtes aguntur. Faciliùs ipſa aut deliniret,
aut dedoceret furorem debacchantem: ſimu-
latam veròô Pietatem quis frosnare poteſt,
quæ tot hoſtias litare ſe Deo credit, quot
vulnera Sponſæ Chriſti infligit? Illud po-
ſtremo loco adnotandum cenſeo, non cuivis
licere gladium exerere „ ad propugnan-
dum Chriſtum. Diſcipulus, & Chriſti alum- rcleſaſt.
nus, imò & Petrus ſit neceſſe eſt, qui vi- Aeereta
delicèt, & omnia pro Chriſto dimiſerit, condentes ſi
& Chriſto cæteris familiarins adhæſerit. Unus Sizn-.
autem de circumſtantibus, ut ait Marcus: imô, Marc. 14.
ut Joannes ait: Simon Petrus babens gladium zor 18.
eduxit eum. Alioquin, ſi Scriba fueris, non o.
Apoſtolus, ſi Raptor auri, non Contemp-
tor, feries veriùs Chriſtum, quam defendes. cerrete
Zelus ſine vitæ probitate riſum commovet,“ e
non timorem incutit. Quin & Petrus, & Apo
ſtolus, ſi dormierit, cùm orandum eſt, & à ſom-
no proſilierit ad enſem, audiet à Domino ejuſ-
mmOd

242

Oliva

Wwid. u. modi defenſorem dedignante: Mitte gladium cùm mortuos excitare vult, non recentia ca-
tuum in vaginam. Tuum;, inquam;, recuſo gla- davera, quibus ſola vita gratiæ deeſt, & len
dium: qui enim ſemiſomnis linguæ gladio Scri- adhuc adlunt oculi, lingua, nares, & aures, g
bas ferit, ferietur à Scribis exprobraturis, Me- hoc eſt, adhuc ſuis in vitiis, & Dei ver- .
Luc. 4. 23. dice, cura te ipfum. Nos furimus, ſed tu oſcitas: bum libenter audiunt, & ore pſallunt, & vir- ſur
Nos Deum non timemus, tu timebis Ancil- tutem, ſi non colunt, certè odoram ſibi eſſe fun
lam. Jam ſumus ergo pares. profitentur: ſed eos excitat, quibus ne veſti⸗ alle
gium quidem pietatis ſupereſt, imò, qui vel 1
Emitte Spiritum tuum, & creabun- in ſepulchris Kient vel hroſnutx ſrants in 4
. e, & oſfſa ſunt, inſepulta ſunt, pa- 4
tur: & renovabis faciem terræ. P l. téntque ſine pudore in carnpd Ergo n u
103. 30. eſt horum mortuorum excitatio. Primò, quia e
non jam cadavera, ſed oſſa ſiccâque vehe- ul
Iatf blan. Fauſtiſſimè certè deſilit in bonum noſtrum menter erant. Secundò, quia non oſſa mor- nini
2 erigen- de colo Spiritus. Sed cujuſnam terræ faciem tuorum, ſed interfectorum erant, quæ rarò in- Abharn
¹. inſtauraturus eſt? Crederes, aut Libani, aut tegra ſunt, & frequentiſſimè diffracta ſunt. Hinns
Spiris Carmeli collibus tantam deſtinatam eſſe ſfe- Terti, Quia, verecundiâà omninè proffi- gni
D licitatem. Falleris. Lætare ſterilis, & quæ non gatàâ, cum oſſa eſſent, in ſepulchro deliteſ- un
Gal. 4. 7. parie: exultare montes Gelboë, nam, quam cebant, ſed propalàm jacebant in campo. uN
Paævifia, vobis maledictionem peccator David intulit Quartò, quia cùm innumera efſent, diffici- lch
Een nver, regnaturus, hanc vobis innocens David ſuſtu- liùs excitari poterant, quòd multitudo peccan- tu Nu
ſio faeilis.?lit moriturus. Et vos ſpectat tanta bonorum tium ſcelus non minuat, audaciam tamen au- ge rlta,
eluvio. Et olim quidem uni Virgini ſingulari- geat, minúſque reviviſcere curet, qui jacet Uit

Luc. .35. ter dicebatur: Spiritus Sanctus ſuperveniet in
4a. . 8. . Nunc verò omnibus proclamatur: Accipie-
. tis virtutem ſupervenientis SWiritus Sancti in vos.
Non ſolus Joannes Virgo in cœnaculo, ſed, &
Petrus non Virgo, & Magdalena dudùm pec-
catriæx, & Thomas reus fidei, & Diſcipuli
cæteri, qui vinctum Dominum reliquere. Imòô,
ut aliquid in lapſorum ſolatium auguſtius di-
cam: Copioſiùs in montes Gelboeë, quàm in Car-
meli vertices ros iſte Amoris profluit: hoc eſt,
peccatores reſpicit clementius, largiuſque pro-
fundit, quam innocentes. Vim omnipotentiæ
ſuæ Ezechieli Dominus oſtenſurus, quid pu-
tatis Spiritui ſuo informandum inſtaurandum-
que exhibuiſſe? Campum plenum oſſibus mor-
peſperai tuorum. Rogo, ſi Dominus cadavera inſtaura-

cum multis. Quintò, Oſſa denique iſta non
præruptis in Alpibus, aut in Arenis Li-
bycis, vel in Eremo inculta jacebant, ſed
quieſcebant in amonna Campi planitie, imò
in ipſa medulla, & centro Campi, hoc
eſt, in ubertate rerum omnium terrenarum
(ità enim accidere plerumque ſolet, ut quæ,
dùm viverent, in arena perſtabant, ſi com-
putruerint, in campo jaceant) ubi pingue-
do ipſa terræ vel ofſa exedit, atque corro-
dit. Ergo ubi tot erant mortis vincula, eò
inſilit Divinus Spiritus, ut oſtendat, illa à
ſe inſtauranda aſſumi corda, quæ à vita gra-
tiæ quàm longiſſimè abſunt. Hinc eſt, quòd
Domini Igmis non Cedrum, non Abie-
tem, non Ceraſum, non quamvis aliam

Puil

.

0n Euete
t Mo

t,,
E
Uu, Coni
aNe (oe

e!

cen

Swent. ri volebat per Spiritum, quare non ea ele- ſeu fertilem, ſeu ſpecioſam Arborem, quam A
lanſeſprii git, quæ quatriduana erant, & vixdum com- Oraculis deſtinaret, elegit, ſed Rubum. tgi
etiampeſ. Putruerant. Nimirum , amat Divinus Spiri- Quis credat? Dei Prætorium Rubus eſt;, date, h
Eimos veci, tus vim ſuam in iis maximè exercere, quæ & Domini Majeſtas, & Amor non in Pal- t n
n Fr* à mente optima quàm longiſſimè aberrarunt. ma flagrat, & docet, ſed in Rubo & fulget, wi
Ezech. 37. OIa arida, audite verbum Domini. Imò ſi & loquitur. Hanc ob cauſam imperatum cre- c
4. textum attendamus , non ofſa erant mortuo- diderim Ezechieli, ut Jeruſalem expreſſu= N
. rum, ſed interfectorum. Veni Spiritus, & in- rus, non Ametiſthum, non Smaragdum, non e
Tbid.. ſufla ſuper interfelctos iſtos, & reviviſcant. Porphyriten deligeret, ſed Laterem. Fili Ezech. 4. Eie
Qui febri decedit , computreſcit quidem bominis, ſume tibi laterem, & pones eum co- I. 4 ſcret,
in ſepulchro: at, qui gladio cadunt, & in- raàm te, & deſcribes in eo civitatem Jeruſa- . 1unn
terficiuntur, non rarò diffractis ofſibus cor- lem. Enim verò non ſola Babylon lateri- kani ſa⸗ 6 inn ſi
rumpuntur; undè & difficilior eorum inſtau- bus compacta comtra ſidera ſurgit pugnatura, tior. 4 Imdt
ratio eſt. Verùm in his divitias opificii ſui ſed Sion expingi jubetur in Latere: quò enim deanl
Spiritus vitæ explicat. Pleraque ſcelera non quis fragilior lutoſiorque fuerit, eò quoque iart drn on
omninò perdunt peccatores: flagitia verò quæ- feliciüus cœleſtem Jeruſalem adumbrabit . et.
dam ipſa comminuunt ofla, & quodammo- in ſeſe. Verùm, quia hic nulla mentio mehiciss an
dò ſpem ipſam, & fidem labefactant. In his Spiritus, eamus in deſertum, ubi Altare, nozxia. aſuge
autem domini Spiritus, qui magis perditos in quo Ignis, qui divini Spiritus imago eſt, Aalre
avidiùs complectitur, allevâtque, prodigia non ex auro, imò ne quidem ex lapide con- uu Ce
artis ſuæ „ pompâmque charitatis expandit. ſtruitur, ſed ex luto. Altare de terra facie- F „* * Nedn
Ibid. II. Ipſi dicunt, aruerunt oſæ noſtra, & periit tis mibi. Vides, ut puto, peccatoribus quam- Agfu⸗
ſpes noſtra, & abſeiſi ſumus. Proptereâ va- maximè delectari Spiritum Domini, qui, N Ne

rejectis gemmis, ardere in luto voluit Ignem,
ſimulacrum ſui. Veni Auſter, perfla hortum Can. 4, 1. i
meum, & fluent aromata illius, exclamat in ant

ticinare, & dices ad eos: Haæc dicit Dominus
Deus: Erce ego aperiam tumulos veſtros, &
educam vos de tumulis veſtris populus meus:

& inducam vos in terram Iprasl. Nota: facro epithalamio divino muſto ebria Spon- 24 tanah
in ſepulchris ſunt, ſed mortui non ſunt: Et ſa. Scilicèt. Tu vocas ad hortum Dei Spi- "7 ig ⸗
à ſepulchris transferuntur in terram Iſraél. ritum, qui deſerta perflare conſuevit? Voco, Vann
Hoc eſt, à ſqualore vermium, ad ſplendo- inquit ad hortum, qui, ſæviente Boreàâ, con- ,
res Viſionis Dei. Noh proindè te profite- verſus eſt in deſertum. Audi proclamantem An
ri omminò jam aridum, & conſepultum in in Boream, à quo devaſtata fuerat penitus,; hni
ſcelere, quia Dominus ſepulchra reſerat, & , exuſtâque horti illius facies. Nurge, Aguilo⸗ lbidem i 6
e

6
ne
Kn.
&
Eek
Gü
toltt
n
nddu
Ne
m.
lenin.
in
ind
o Eelt
n ane
do err
tament
gu
de lnr
Ari l
Kehant l
plnnte, d
n Eenamm
kr,u
wiſor⸗
meun
is Hdn,
endt, A
ne ru⸗
line afl
, Nn K
guumd 14
tboten, d
, Eel Me
m Rub 4
vor n n
Rubo el⸗
mpenumn 1
Clen ene
Hnaregcnin
lateen i
mma n,
vitten M,
Bepin ⸗

Stromatum, Lib. X.

& veni, Auſter. Mirabar ſanè, quòd tam pru-
dens Fœmina Auſtrum devocaret in hortum,
qui hortus revera foret, cùm ſciret Patris Au-
ram, Amorémque Verbi ibi vim ſuæ omni-
potentiæ exhibere, ubi procella peccatorum
focunda genimina miſerandum in modum
exuflerit. Ita eſt, inquis; verùm Ignem ti-
meo. Scio divinum Spiritum vilioribus adhæ-
rere, ſed ea vexat, exuritque, ut inſtau-
ret. Erras: Non Ignis modèò eſt, ſed & Au-
ra eſt. Factus eſt repenté de cœlo ſonus, tan-
uäm advenientis Miritus. Perge porròô.
Quid? Terret te fortè, quod ſequitur? Ad-
venientis SWiritus vehementis. Redeamus ergo
ad hortum, & videbis, quàm blandè illabatur
Spiritus, ut aromata fluant, poſt ſævitiem
Aquilonis. Debacchatus diè fuerat Aquilo in
horto Sponſæ. Nemo certè non ſcit, cum
quanta arborum ſtrage Boreas ſæviat. Quid
ergo factum exiſtimatis, ut hortus inſtaura-
retur? Ramos dicetis exciſos, radices ſterco-
cuufeſarii re refotas, humum perfoſſam. Nihil aut ſor-
nimi, as. dium illatum eſt, aut ferramenti exertum.
Keri. Advenit Auſter, nec cum impetu exfſufflans,
Iatß ſed leniſſime perflans, & confeſtim, non di-
iendeex. Co viruere plantæ, aut floruere, ſed matu-
eipiendi. ruere Aromata „ quæ in morem fluminis
exundarunt. Et fluent aromata illius. O Aqui-
lo, nihil eviciſti. Sæviſti, ſed profligata eſt
illicè ſævities tua ab Auſtri blanditüs. Ut
Superio pPerflavit Auſter „ Aromata profluxerunt.
amoredu: Et fuent aromata illius. Ac ſi dicat: Aco-
but nita, dumni, vepres, qui hactenus, Aqui-
zelus ani- lDone colono „ fuccreverant in horto,
wmaerumer. non fuere horti ſegetes, ſed Aquilonis. Vio-

Act. 2. 7.

Correctis
mitis ſit.

Ss imgio“: lenter effudit ſcelera, ili dæmonum dolo in-
re geſta: Aromata fœtus illius ſunt, quòd ab
Auci. terno deſtinata ſit ſummis pietatis facino-

ribus. Igitur afflatu uno Aromata exunda-
bunt, ubi nihil non videbatur effœtum ſæ-
Vitie Aquilomis. Ita, inquies; ſed in horto
Sponſæ, ubi etſi Boreas ſæviit, ſoli tamen ſe-
racitas cogit plantas in germina erumpere. Ea-
mus ad campum, ubi ofſſa arida jacebant, &
videamus, an ibi reviviſcant, ſi tantùm divi.
no perflentur Spiritu. Pergamus. Et quidem
ſi Ezechieli credimus, grandis conatus adhi-
bendus erit, ut ofſa effloreſcant in carnem.
Ezech. 37. A quatuor ventis veni, Wiritus, & inſuffla
9. ſuper interfectos iſtos, & reviviſcant. Proh
Deus immorta is! quo impetu exſufflan-
da, eventilandâque ſunt Ofla. Cogenda eſt
ventorum ommium vis. Ita Ezechiel vati-

Jueum cinatus eſt. At Spiritus placidiſſimè opus
git ſuum abſolvit. Quin facilhius revixere Ofla,
Juave. .
quam fluxere Aromata. In horto enim, ſi
Servie non exſufflatæ, perflatæ certè ſunt aut arbo-
Denſeii. res, aut olera: hic veròô Spiritus afflavit
“ tantùm medullas Oſſium, & vixerunt. Et in-
id. ,o.

greſus eſt in en Wiritus, & vixerunt. O ſua-
1efcam Vitatem! Ne quidem ea concuſſit leviter,
wigendi, ſed intùs attigit, & ad inſtaurandam vitam
fuit ſatis. Diſcant, quæſo, hoc loco Ani-
marum curatores, lapſos non exſufflando,
ſed ammando in ſpem vitæ erigere. Et
Ezechiel quidem a quatuor Mundi parti-
bus ventum evocarat: Verùm, ſine turbi-
ne, advenit Spiritus, & oſſibus clanculùm
intromiſſus, ea animavit. Ingreſſus eſt in
ea Qpiritus „ & vixerunt : Keteruntque ſuper
Pedes ſuos exercitus grandis nimis valde. Ne
fortè diceres lenitatem illam Spiritus minus
Ethieæ Comment. Tom. V.

Nii.

243

aptam fuiſſe, ad inſtaurandam vitam. Non

ſolum enim vixere, ſed, & conſtitere ad pu-

gnandum parata. Ergo in tria dividetur pun-
cta totius argumenti ſeries. Primum, De
Spiritus inſilit peccatores flagitioſiſſimos,
exemplo Rubi flagrantis, Oſſium afflatorum,
& perflati Horti, in quo Boreas debacchatus
fuerat. Secundum, Leniſſimè, ut tantam in-
ſtauret ſtragem, peccatores perpolit: nempe
Rubus ardet, nec uritur. Sed dices, non exu-
ſtum fuiſſe, ſed, nec fuiſſe ſœcundatum. Rubus
erat ante Ignem, poſt Ignem quoque Rubus
permanſit. Verùm nec de horto, nec de campo
idem dices: In illo enim diffluxere Aromata,
in hoc Oſſa revixere afflatu uno. Tertium, non
invalidam eſſe ſuavitatem tantam ſpiritus:
ſiquidem, ab horto Auſter non modè ſterili-
tatem expulit & glaciem, ſed, & fertilita-
tem intulit, coëgitque Aromata exundare:
Oſſäque ad ingrefſum Spiritus non ſolùm vixe-
re, ſed, & ſtetere expedita, etiam ad dimi-
candum.

Sed melius eſt mihi, abſque opere, inci-
dere in manus veſtras, quàm peccare
in conſpictu Domini. Dan. 13. 23.

Vicit „ antequàm luctaretur „quæ tam gene- Yemteilens
rosè eſt obluctata. Non enim a ſcelere ſeſe in- vemedium
hibuit, aut metu Viri, aut Inſamiæ ſuſpicio-
ne. Nec Famæ meminit, nec Viri, ſed Dei. & Suſan-
Verbum! Nolo aſſentiri. Cur? Quia dede-"“.
cet Watronam ſuo ſanguini notam inurere.
Quia proſtituta à ſcorto non differt. Non
iſtis abducitur rationibus à flagitio. Audi:
Quàm peccare in conſpeëtu Domini. Ideò vi-
cit, quia non humanis, ſed divinis armata
telis monſtra repreſſit. Nihil excogitavit Hu-
mami, & ideò Divinè triumphavit. Non
exquiſivit, an ſcelus obtegi poſſet, ſed Deo
patere recordata eſt: & quamvis ſciret, om-
ninò ſuſpicione ſceleris carituram ſe, ſi cum
Senibus deprehenderetur, intellexit ta-
men, apud Deum ſe ream futuram. Diſ-
camus ergo , in lucta, cùm vitiis hoc
tantùm uti telo, nempè Dei timore, reje-
ctis Humanæ prudentiæ tum ſcutis, tum gla-
diis. Is enim non ruit, qui non arundineo
humanorum timorum baculo, ied Deo in-
nititur.

Dan. 13 2.

Dum Set Rex in accubitu ſuo,
Nardus mea dedit odorem ſuum.
Can. 1. 11.

Non placet Nardus, quæ odorem non ſpi- Mod/fie
rat, ſed exhibet, nec ſemper dat, ſed tunc vera.
duntaxat, cùm Rex in ſuo ſolio conſidit. M ger
Væ Modeſtiæ, qc non ubique fragrat, ſed n Rre.
tantùm coràm Prælato benè olet. Si Nar- tu-
dus eſt, odorem nuſquam cohibere poreſt. Et
in cubiculo, & ſuper tecta, domi, foriſque, Amore du-
& incomitatus, & inter ſodales verus Pu- cinon mé-
dor non diverſus à ſe viret. Flos odorem non
dat, ſed emittit, hoc eſt, non cum delectu
ſeu perſonarum, ſeu locorum odorem ſpirat.
Cæterùm, ſi odorem dat, non dat, ſed vendit.
Nardus enim, quæ tantùm Regi conſiden-
ti in throno fragrat, non ideò fragrat;
ut oleat, ſed; ut Regem odore promereatur.

X 2 Quod

Quod ſanè mercimonium eſt, non munus.
Can. 3. 6. Ouæ éſt iſta, quæ aſcendit de deſerto ſicut vir-
gula fumi ex aromatibus myrrhæ, & thuris.
Iſte odorem dat, non vendit, iſta reveraà fra-
grat, quæ vel in deſerto, ubi ſpectatorem non
habet, tam mirè fragrat. Et ideò brevi Di-
lecto inniti meruit, quæ fragrare potuit, e-
tiam cùm Dilectus abeſſet. E contrario, dum
uni tantùm Regi olere ſtuduit, eum fruſtraà
diù errando quæſivit. Nurrexi, ut aperirem
Can. 5. 5. Dilecto meo: manus meæ ſtillaverunt myrrham.
mid egi Verbo fragrantià myrrhæ. Sanè: ſed
ſi non tunc tantùm eâ Sponſa reſpergatur,
cam illi obviam è& lecto ſurgit. Si myrrham
manus redoluiſſent, etiam cùm ſola jacebat in
lectulo, procul dubio Sponſus ante fores con-
ſtitiſſet. Verùm, cùm eam in ſui duntaxat
gratiam fragrare cognovit, aufugit. Odit
Sponſus odorem, qui tunc tantùm ſpirat,
cùm illi pefſulum recluditur. Ni benè ſemper
oleas, bené Chriſto nuſquàm oles.

Surge Petre: oocide, & manduca.
Ait autem Petrus: Abſit Domine,
quia nunquàâm manducavi omne com-
mune, & immundam. Act. 10. 13.

Xeala- Super me quoque fit exſtaſis, cùm Petri
maſr. ecſtaſim expendo, & in exſtaſi retinendæ le-
“ gis obfirmatiſſimum Apoſtoli ſtudium. Et pri-
& Perus. H: quidem fame Petrus laborabat, hora-
co'fliarfi que prandii imminebat. Cibi, non aliun-
maena. dè, quam è& cœlo demittebantur. Quæ ve-
1r60 ſuſpicio tranſgreſſionis in epulo „ quod
P opoſcta Angelorum manu paratum fuerat? Et ne di-
vetinenaa. ceres, & cœlo quidem demiſſum linteum, ſi-
bique dictum, ut manducaret audiſſe Pe-
trum, ſed timere potuiſſe, ne ſe Legatus Mo-
ſaicæ legis lectatorem noſſet; ſiquidem ſuo il-
lum nomine Angelus compellavit, dicens:
Nurge Petre. At Petrus, à quo invitaretur,
non novit. Imòô verò eum tanquam coœleſtis
Aulæ Primatem reveritus eſt, cùm ait: Ab-
ſit Domine: Porrò Lex abrogata jam erat,
quamvis ad tempus toleraretur. Ipſe quoque iu-
premus Pontifex erat, qui ſibi, ſame praſertim
laboranti, indulgere, & de Legis rigore re-
mittere poſſet. Nec Moyſes lædebatur in me-
dulla Legis, ſed in cortice, in iis ſcilicèt,
non quæ, aut mores, aut aras, ſed, quæ da-
pes ſpectant. Adde non provocatum modèô Pe-
trum ad epulum, ſed reprehenſum ob cuncta-
tionem, certiorémque factum, de expiatio-
ne epularum non jam Angelico, ſed Divi-
no miniſterio completàâ: Quod Deus purifica-
vit, tu commune ne dixeris. Nihilo minùs re-
ſtitit Angelo, & quidem non ſemel, aut bis,
Ibid. 6. ſed ter: Hoc autem, inquit, factum eſt per
ter. Reſtitit, inquam, ei if faciem: non e-
nim ſubduvit ſe verecundè iis verbis, Rogo
te, habe me excuſatum: ſed, velut à por-
tento abhorrere ſe indicavit, exclamans ,
Abſit Domine. Quale ergo probrum, quan-
tumque dedecus, ſi nos Leges noſtras etiam
primarias violemus, conculcemuſque „ad u-
nius homuncionis nutum, quando Petrus
Pontifex Maximus, eſuriens, ne legem jam-
jam caſuram lædat in mihimis, & coœlo
demiflas dapes, quas, & Angelus exhibe-
bat, & Deus expiaverat, non ſemel, ſed

AG. 10 16.

244 Oliva

Quid indè? At ille declinaverat. Nihil gratius

—

ter rejecit! Abſit Domine. In qua ſanè re-
pudii conſtantià, docuit nos beatiſſimus Apo-
ſtolus, quâ ratione Leges ſervari debeant.
Non enim blandè, ſed auſterè repellendus
eſt quiſquis, vel & cœlo lapſus, ad nos de-
mittit, quod Legibus adverſatur. Noli dice-
re, Non Poſſum, Timeo, Dedecet: Illicò ex-
clama, Abſit. In quam ſanè pleniſſimam cor-
dis, & roboris vocem is tantùm erumpere
poteſt, qui cum Petro illud quoque profiteri
poteſt: Quia nunquàm manducavi omne com- Ibid. 14,

mune & immundum. Quiſquis enim in Lege Uniſormi.

claudicat, & & monftris aliud glutit, aliud onkani

rejicit, ſi exclamat, dum linteum exhibetur,

Ahbſit, ſtomachum commovet, non reveren- Fervor,ſed
tiam. Niſi dicere poteris, Quia nunquàm man- Wörm
ducavi omne commune & immundum, dicere run ſ.
non poteris, quin ridearis, Abſit Domine. vantia:
Porrô Deus, ut indicaret, quam ſibi pergra- ,B
tum fuerit hoc retinendæ Legis votum, ſta- Dalu anr.
tim, poſt rejectas dapes, Gentilitatis primitias cum obſer.
ad Petri pedes abjecit, ut, qui Legis cuſtodià uiis.
traducendarum ad Chriſtum Gentium ſym- 1, lenras
bolum, hoc eſt, corticem rejecerat, earun- vera um
dem jam credentium adipe ſaginaretur. Et ſg d
dum intrà ſe hæſitaret Petrus, quidnam eſſet .
viſio, quam vidiſſet, Ecce Viri, qui miſſi fue-
rant à Cornelio, inquirentes domum dimo-
nis. Itaque dum curà Legis Gentes devi-
tat, Gentes ſubegit: imô, qui, ſi Legem ne-
glexiſſet, monſtra devoraſſet in linteo, ex-
pletà lege, Centurionis legatos ſuum ante
oſtium adſtare gratulatur. Profectò, Tu quo- Religioſus

que, ſi alienum te à ſæcularium familiaritate, in aula ſer.

etar -, Vet leges.
cuům Leges eam tibi interdicunt, oſtende- Ecgiaß i.

res, eos affuſos tibi honorificentiùs ſpectares. = Juriſai-
Hoc certè fatendum eſt, Monſtra eſſe, ante- Sston.
quàm Lex impleatur; qui, implet Lege, Cenge
Viri ſunt. Utinam in ſervandis Legibus ita tueatur.
nos ſtrenui evadamus, dùm evigilavimus iha
uti ſtudioſum earundem ſpectavimus Petrum diam.

ſemiſomnem.

Noviſſimę autem omnium tanqudm
abortivo viſus eſt & mihi. Ego
enim ſum minimus Apoſtolorum,
qui non ſum dignus vocari Apoſto-
lus, quoniam perſerutus ſum Eccle-
ſiam Dei. I. Cor. 15. 8.

Numquid colligunt de Vite Spinas, aut de Bumilias.
Ficubus Tribulos. Mira Humilitatis cultura: 1e rte.
inter Viſionum lilia conſerit Opprobriorum non meet
dumos. Paulus, cùm maximè ſeſe efferre co- mores.
gitur, quòd Chriſti viſionibus recreatus ſit
in teſtimonium Dominicæ Reſurrectionis, tum „ep: Cagni⸗
maximè ſeſe deprimit. Aut ubi probra deme- tonem ui
tere non licet, ſi ea Paulus inter honeſtamenta RL
viſionum metit. Nunquàm ſe foædiùs dedecora-“.
vit, quàm cùm ſe coœlo extulit. Chriſtus viſus Talena
eſt mihi. Sed tanquàm abortivo, ſed poſt om- cum Bini⸗
nes. Ego enim ſum minimus. Et, ne ex undaſſe cre "Cor. I-
deretur in humiliando ſe, cauſam, quaà ſibi po- 9.
ſtremum deberi locum confirmet, addit, di-
cens: Quoniam perſecutus ſiim Eccleſiam Dei. mpid. 8.
Nota, Non ait Minimus fui, quoniam per-
ſecutus ſum; ſed, Nunc ſum Minimus, quo-
niam olim fui perſecutor. Minimus? Non-
ne plùs omnibus laboraſti? Sed, & perſecutus
ſum Eccleſiam. Plus cæteris profui Evan-
gelio⸗;

Penitenta

666
atllll.
rv tant?
4 reni
1. I
õ
5 lumne
Sel
mind
&
Por i
/ d⸗
got
n e
id tl
1: E
1lcut
u ril

un,

Ohri
WEN
Un ve
Are
¹ Nen, 5
Un, ſer
1 tore
u bnoe
Dei,
I, Cen
1hytanti
ſentid C
t ehreas
CliS Kor⸗
Ngre
Eiktent,
klmn
hor
N tanto!
n l in
1 lenl
in kt in

dumn .
Tetit
Nnen ig

nun Ir.
ennes Een.
legng.

litets ,
0 Gobrcn,
N. .
ſee eten d⸗
8 tectend
s /
SSSZ

pone „

elisteln
. Orfund,
El Mire,

Stromatum, Lib. X.

gelio, ſed, & plùs omnibus obfui. Ergo ſi ſe-
mel peccaſti, quamvis optima ſummaque per-
feceris, Poſiremum te ſemper, & credere
debes, & profiteri. Paulo autem non abſi-
milis Prodigus Adoleſcens apud Lucam eſt.
Qui non ait, à ſe primatum rejectum, & de-
lectum inter mercenarios poſtremum locum;
ſed proteſtatus eſt, ſibi non deberi cum fi-
Luc. itets. lis ſedemmn: Jam non Iuem dignus vocari kfilius
Penuemia tius. Et ne ex modeſtia effloruiſſe crederes
&nα. tantæ humilitatis florem, radicem profert, cum
li. præmittit: Pater peccavi in &œlum, & coràm
te. Ergo tria in eo licet addiſcere. Primoò, ab-
Eilius Pro- dicationem ejus ſortis, quæ illi debebatur.
d. Peccando enim, & opes diſſipando, hæres
eſſe deſierat, non filius. Ipſe veré, non ſo-
lum indignum ſe clamat beneficio hæreditatis,
ſed, & vocabulo fili. Secundò, rationem ex-
ponit vilitatis ſuæ, ut non humilitas creda-
tur, quæ Juſtitia eſt. Tertiò „docet patrem,
quo ſe loco expunctum filiorum albo reponat:
Fac me ſicut unum de mercenariis tuis. Non
lbid. ſum dignus ſplendido munere. Cur? Peocavi.
Quid tibi vis faciam? Quod vis. Erras. Dic
tu: Fac me non unum inter mercenarios,
ſed ſicut unum de mercenarus. Nolhi eminere
inter viles, ſi te pœnitet prodigentiæ.

Adjuro vos, filizæ Jeruſalem per ca-
preas, cervöſque camporum, ne ſuſci-
tetis, neque evigilare faciatis Dile-

ctam, donec ipſa velit. Can. 3. 5.

Eternorii
obli vio.

O Probrum! 6 Commendatio! Et Sponſa
„quidem mun'ficentiùs dilaudari non poterat;,
ur i“ quam, cum Deo ejus vel ſomnus ſapit. Fi-
harum verô quale dedecus, ut per capreas
ppluptac, adjurari à Sponſo debeant! Et quare non per
Adula. Regem, aut Sponſam, ſeu Templum adju-
rantur, ſed per Cervos? Quia eò devenimus,
ut gratiora nobis ſint Deo, Templo, & Re-
gibus lenocinia, deliciæque noſtræ. Quod e-
nim Dei, Regiſve causà non impleremus, Ca-
num, Cervorumque gratia, & impendio ſum-
mo, & labore immodico adimplemus. Quis,
rogo, tantùm æris Chriſto erogat, quantùm in
venaticos Canes, Simios, Pſittacéſque inſumit!
Per capreas adjurari debent, ut flectantur. Fa-

Imientio
prava.

cilius Scortum extorquet, quàm Senator;

quòdque Rei non impetrarent, ſi Conſul in-
tercederet, impetrant, ſi petat Scurra vel
Paraſitus. Sacerdos, qui Chriſti calicem mi-
niſtrat, non auditur, & auditur Pincerna.
Nec tanto laborant morbo veneficæ Babylo-
nis, ſed filiæ Jeruſalem. Eſt in Sion, præ-
ter Templum, per quod exorari poſſint Filiæ
Sion. Et in arce Davidis non tantùm per San-
cCtuarium, aut Rationale, ſed etiam per Capreas
Obedienie. Cenyôſque Camporum (6⁶ Monſtrum!) filiæ
Jeruſalem adjurantur. Quiſquis divinis ratio-
ema s„. bus non acquieicis, & humanis permove-
nitn duci Iis, Profectò per Cervos felicius, q am per
Candelabrum adjuraris. Audias non rarò obe-
dientiæ reluctantem, illicò conquieſcere, non
ſi reſcribat Prælatus id Deo gratum, ſed, ſe
drab., ejus non futurum immemorem, ſi pareat.
Porrò quam fœtent Filiæ, tantundem fragrat
Sponia, cujus plùs ſomno delectatur Domi-
nus, quam throno! Qui tigna cedrina, qui
laquearia cypreſſina ſpreverat, qui vigilan-
Ethiceæ Comment. Tom. V.

—

245
tem in ſe quærendo, & in exquirendo concur-
ſantem Per ViCOs „ & Plateas deſeruerat „ dili
git, & demiratur dormientem. Nimirùm, ut
Hieronymus ait, Ipſe ſomnus Sanctorim O-
ratio eſt. Deus verò non raros habet, qui ſe
optent, qui ad ſe vigilent, qui ante ſe orent,
qui ſibi ad aras litent. Una verò Sponſa eſt,
quæ Deum in mene, & corde verſat, dum
dormit. Hoc porrò ſingulare in Sponſa eſt; in Dei præ-
hoc nec Superiorem habet, nec fupparem. ensde,
Quid quæſo, egit, dum vigilabat, quæ, cùm Nihit pra-
ſterteret, Deum ſibi devinxit? ter Deum,

Obliviſcere populum tuum, & domum
Patris tus: Et concupiſcet Rex de-
corem tuum. Pſal. 44. I1.

Fulget in auro circumamicta varietatibus, nec Pamie
placet, niſi, & Patriam, & Patrem obliviſ- oblivio.
catur. Et quidem, non ait, Deſere, ſed Obli- Daereniam
viſcere. Non enim Chriſto places, ſi vel in odium.
mente veſtigium aut populi tui, aut domus tuæ
reſideat. Ergo, vix Deo quid gratius invenies
in Scripturis, quam Oblivionem iſtam tuorum,
ſine qua tantus décor & vultus, & Cchlamydis
non probatur. Quæ, ſi aderit, poteſt vel mu-
lier, in admirationem, & deſiderium ſui, ip-
ſum Regem gloriæ excitare.

Ut cognovir, quod JEsUS accubuiſſet
in domo Phariſki, attulit alabaſtram

unguenlti. Luc. 7. 37.

Aliqua, quæ exciderant, colligemus. Et qui- . MMasda-
dem;, non illo die converſa eſt Magdalena, W
quo pedes Domini unxit, ſed aliquot ante
dies. Quæ per famulos exploravit frequen-
ter, quò Dominus ſeceſſiſſet. Audivit in Tem-
plum divertiſſe. Non accurrit: dixit enim in
tra ſe, Qui in Templo luget, laudatur. In Pen,eni4
ſylvam ſeceſſifſe cum ſuis intellexit. Non ivit:
Peccatrix enim in ſolitudine lugere poteſt, Meriifers.
rubere autem non poteſt. Reſidere Chriſtum sionà* ſitis.
in domo Matris ſuæ nuntiavere famuli. Ab- lorminj:
ſit, inquit, ut illuc eam: plorantem enim me nie ere.
Maria non modè ſolaretur, ſed, & oſcularetur. e.
Atqui ego clavos quæro, non ofſcula. Ubi
verô accubuiſſe Chriſtum percepit in domo Evney.
Phariſæi tam procacis, ut nec Deo parceret, Selii.
exclamavit, Ecce nunc tempus acceptäbile, ecce *. Cor 6.2.
nunc dies ſalutis. Dies venit, venit dies. Non
enim lugebo tantùm, ſed, & rubebo. Quantùm
effundam unguenti in pedes Domini, tantùm
ephebi famulique in me profundent injuria- Opprobris
rum. Ergo eò ivit, ibique ſui doloris thea- brochriſio.
trum excitavit, ubi, & Phariſœæi audacia,; & „.
famulorum protervia, & epularum hora la- Ree.
crymarum torrentem locupletarent contume- Ii, non
liarum profluente. Quid? quòd Magdalena nos“ mn'la.
unum docut, quo vix aliquid reperis ina Ye, unn
gis neceflarnun ad Spiritus profectum. Quô ma fferen.
pergis, Magdalena * Ad JESUM. Falleris. Do- tia.
mus Simonis leproſi eſt, quam ſubis. Si ſancta
eſles & corporé, & ſpiritu, peccatrix fieres,
quantò magis pollueris, quæ vix peccatrix ef-
ſe deſiſti. Non quæro, inquit, cujus ſit do-
mus, & quiſnam in ea ſit, dummode JkESUS
ibi ſit, ſcio, quò ſim evaſura. Illi epulabuntur:
murmurabunt, intumeſcent: Ego plorabo; &
Chriſto omnia mea litabo. IIh prævaricatores
X 3 fient 3

Humani
re ſpectus.

246
fient, ego ſanctificationem conſequar. Quid
ad me, ſi multi imbi obloquantur, & epulen-
tur: mihi JESUS extra domum illam non oc-
currit. In illo fortè Monaſterio Simon leproſus
obloquitur: ſed, ſi ſapis, ibi JEsus eſt, qui
juſtificat. Si Magdalena es, inter epulas lacry-
mas fundes. Nullus ergo incuſet locum, quia
Maria in convivio Leproſi & lugere novit,
& purgari. Tertiò, quam ſplendidum illud,
quod de Magdalena dicitur à Domino! Ex
Luc.7.45. 140 intravit, non ceſſavit oſculari pedes meos.
Alias dixi in Magdalena illud demirandum ,
Humilitas quòd, non caput Domini, ſed pedes delegerit,
Religionis in quibus & lacrymas effunderet, & unguen-
muni“ i ta. Verum plus miror nunc, quòd ab oſculis
ue, „e. pedum ceſfarit nunquàm. Reperias aliquem,
zinet. qui, vel vile munus in religione ſibi deman-
datum, vel pauperem domum initio non aver-
ſetur, imò etiam deoſculetur, illud identi-
dèm ingeminans, Pes eſt, ſed Chriſti. Quic-
quid pro Chriſto obimus, glorioſum eſt, e-
tiamſi inglorium videatur. At ſi & domi audiat »
& foris obaudiat muſſitantes, Tune Corioli la-
tes? Tu Scripturas non interpretaris? Cur ille
Ariſtotelem verſat, cùm tibi mucida moralis
Theologiæ ſumma relicta ſit? Incipit ex-
horrere, quod diligebat. Tædet illum vitæ
ſuæ, & Chriſti pedes, quos anteà unguento
perungebat, tantùm non conſpuit. Rarus Da-
vid, qui ſeminudus ante Arcam ſaltet, etiam
irridente Michol. JESUS CHRISTus eſt, qui
in Cruce conſtitit latronum ſocius, cùm undique
Matt. 27. Clamaretur, Ni Rex Wral eſt, deſcendat nunc de
41. Cruce, & credimus ei. Crede mihi. Una eſt
Magdalena, quæ non ceſſat ab oſculo. Imò
ſemper uberiùs Pedes Domini excoluit: priùs
Lacrymis lavit, tum Nardo perfudit, de-
mum oſculis deauravit. Da mihi, qui ſtudio-
ſius in dies excolat munus infimum. Plerique
initio pedes Chriſti exoſculantur, qui Pedes
eſſe non attenderant. Chriſtum enim eſſe in-
tellexerant, ideéôque alabaſtrum effudere. At
ubi animadvertere, vel docentur, dùm inci-
piunt, à ſe ungi Chriſti corporis partem om-
ninò poſtremam, tum enim verô alabaſtrum
reponunt, & Caput attingere vel optant, vel
audent.

Rorate cœli deſuper, & nubes pluant
Juſtum. Iſa. 45. 8.

Ki Quare tam ardens deſiderium adventus Do-
chriſti hmu. — 1 3 . ſti
carnatio mini? Nônne viguere & Prodigia, & Ju 1
benum no- ante Domini adventum? Viguere, ſed rari, ſi-
Ku cut myricæ in deſerto. Plures nos manipulos
SGnagoga numeramus, quaàm illi grana. Et quando Chri-
vo pé“, ſtinæ Virginis apud Vulſinum lacum mar-

cans, ſe en e. . .
fulgens ce- tyrium paſſæ hodiè dies illuxit, videamus,

6 „SGS. due modo in hac una confluxere penè om-
.Chriſti- J. 2 .
nas. nia, & quidem cumulatius, Veteris Teſtamen-

ti miracula. Quid mirabilius tribus illis Pue-
ris, tot à Chryſoſtomo in coœlum laudibus ela-
tis? Sprevere Regem, Statuam non coluere, vi-
xere in Flamma. At Chriſtina non Regem, ſed
Patrem ſprevit, victrix non Timoris dunta-
xat, ſed Amoris quoque. Idola Patris non ſolum
non adoravit, ſed comminuit, & comminuta
pauperibus erogavit, verſis in Victimas Sacri-
legiis. Quod Arca vix effecit, excuſſo primùm,
tum concuſſo Dagone, hoc Chriſtina primo
ſtatim impetu perfecit. Et confractus quidem

Oliva .

Dagon cum Arca ſtetit, imò, & poſt Arcam
conſtitit: conciſa vero à Chriſtina Simulacra
nuſquàm comparuere, imèò, ut ità loquar, dif-
fracti à Chriſtina Dagones in Arcam converſi
ſunt, non jam Philiſthæis illuſuri, ſed Chriſtum
in Pauperibus nutrituri. Ergo tribus Divino-
rum Præconibus una major Chriſtina. Illi enim
ante Statuam non corruere; hæc verò ante ſe
ſtare Statuas non eſt paſſa, ſed omnes omni-
nò protrivit. Quid, quèd illi unâ aut alter4
horâ in fornace perſtitere, Chriſtinâ quinque
ſolidos dies in camino ignis ardentis non arden-
te. Porròô, illos Statuam exhorruiſſe non mi-
rum, quos vera Fides inter Pſalmos enutrierat:
hanc deprædico labefactantem Idola, quæ inter
blaſphemias adoleverat, unius enutrita ſuper-
ſtitionis veneno veriùs, quàm lacte. IIli, ne
abſimiles forent parentibus, ſprevere Statuam:
Hæc verô, ut idola everteret, debuit ex Filia,
Hoſtis fieri Patris, quem ex Parente in Tyran-
num vertit. Verùm parum eſt, ſi una tres vice-
rit Pueros, Moyſem æquavit, & fortè vicit. IIIe
ſiquidem Mare tranſmiſit, ſed exſiccatum: Hæc
alligato ad collum ſaxo emerſit & lacu. Adde,
quod Moyſes, ut Pharaonis ſupplicia effugeret
per mare fugit; Chriſtina verèé, ut ſæviora
pateretur tormenta, in undis non periit. Por-
rò, quodnam prodigioſius apud te miracu-
lum eſt, quòd Manubrium immiſſo ligno emer-
gat è ſtagno ad Prophetæ vocem, an, quòd
Virgo, ad rugitum ſævientis Tyranni projecta
cum ſaxo in lacum, non mergatur. Et quidem
Moyſes, viſo Angue, aufugit: Chriſtina ultrô
in caveam ingrefla eſt Serpentibus obſeſſam.
Propheta, coram Deo ſibi blandiente, Anguem
unum non patitur: & Puella fremente Tyran-
no Serpentibus colludit. Quis mihi Danielem
objiciat Leomibus objectum, & ſuperſtitem:
plùs miror objectam Anguibus Chriſtinam, &
triumphantem. Leonem enim vidi mella Du-
cibus præbere; Anguis venenum parat, vel cùm
blanditur. Denique Leo Samſonem aluit, &
Serpens mortem Protoplaſtis invexit. Nec illud
omitti debet, quòd Chriſtinæ execta lingua
eſt, & jaculis confoſſum pectus, ut, quæ pro-
digiorum granditate Prophetas exæquaverat,
ſuppliciorum immanitate æquaret Machabæos:

ut ſcilicèt, una Septem non impar eſſet in fu-

nere, quæ una ſuppar fuerat Tribus in flam-
ma. Unâ duntaxat minor Suſannâ, quòd illa
mori præ Pudore non potuit, hæc pro Vir-
ginitate non potuit non mori. Quèd ſi Moyſem
miraris coràm Deo balbutire, ſcias Chriſtinam
pro Deo nec balbutire. IIle impeditioris fa-
ctus eſt linguæ, hæc linguæ impedimento abſo-
luta omninò eſt. At Judith Dei hoſtem obtrun-
cavit; vicit hæc ſanè Chriſtinam, ſi tamen
fortiùs eſt obtruncare, quàm obtruncari pro

Chriſto. Quanquàm obtruncari non potuit

Chriſtina, quæ habuit pro capite Chriſtum.
Non potuit carere Capite, quæ Chriſto ca-
rere non potuit. Quo ergo mortis genere oc-
cubuit? Sagittis. Ut nimirùm intelligeremus,
tot illi additas ad evolandum pennas, quot &
inflicta vulnera. Et ſanè eò velociùs ad Chri-
ſtum Virgo advolat, quò jaculis onuſtior pro
Chriſto eſt.

Pone, Domine, cuſtodiam ori meo.

Pſal. 140. 3.

Non

un
NM
ſi!
AA,0
ul
lebbin
Mns
anulet
,

H
lct.

hrr
Peipun
Apnens
n in ſ
1 Ad
Mun t
uro.
tbun
Ueilcne
mn vim
Aut!
helang.
Köie
Uerehen
Uum rehen
ni ſcien
nles ſi

nntni,
4 abig, &
knlteen
i bi 6
4 un D
hak hn
umn l
tehe (

le Dnnũ
, I.

ein
k
Omn
en
ine
D
On .
nt.
Ne
UIr
Stanen
er,
nler.
ttesri
Vicit l
wum. N
u. M,
ekker
It ſein
penit .
1e Mlat
lgnnene.
u
m ne
hrifimn
e
te, A
venne Iur
hi Daa
werfra
hnſinne
i neh
rtp
em An,S
eti Nel
eelh n
U) e
ENegdiſti
et Mihuss
rchn
Iibunk⸗
ms, gii
bec in
al ⸗
i Cnf,
pecinenn 4
holten ⸗
Dime

Stromatum, Lib. X.

Lingugeu. Non rogat, ut Seraphim hoc defungatur
e. munere, ſed ipſum invocat Deum', ut ipſe
per ſe cuſtodiam ſtatuat ori ſuo. Neque orat,
ut tantùm à nævis anteactæ vitæ perpurgetur,
ut Iſaias, ſed ſibi proſpiciendum curat & in
futurum. Quid, quòd non generatim hanc hu-
mano generi optat cuſtodiam, ſed ſpeciatim
ſibi? Non enim ait, pone cuſtodiam ori Semei,
ne inſultet, vel ori Abſalonis, ne mentiatur,
ſed, ori Meo, inquit. Ergoône os illud, per
quod Eccleſiæ tot oracula tranſmiſſa ſunt eget
excubiis? Eget profectò: Citò enim lingua à
Pfalmis in nugas prolabitur. Petrus, ſi lingu
caruiſſet, non caruiſſet Verbo. Emiſit ver-
bum, & Verbum amiſit.

Ego ſum JEsUS, quem tu perſequeris.
Act. 9. 5.

anegi Inter ea, quæ ad exemplum Chriſti, curare
neseſarla: debet, qui Saulos recudit in Paulos, illud
præcipuum eſt, ut eis pro ſpeculo ſit, ſua illis
exponens, & exprobrans vitia. Hoc ſaneé Deus
tum in veteri Teſtamento egit, tum in No-
vo. Adam vix peccavit, & ſtatim arguitur.
Cain, antequàm occideret, reprehenditur.
Pharao, raptäâ Sarâ, coërcetur. Moyſes & Aa-
ron pene ocyùs correcti, quàm lapſi ſunt, ad
aquas contradictionis. David, Jeroboam ,
Achab quam acriter ſugillati? Ut diſcas nec
Tepidos, nec Frigidos, nec Juſtos à reprehen-
ſione immunes eſle oportere. Quid Chriſtus? Pe-
trum quàm frequenter, & quàm vehementer
coarguit? Modò modicæ Fidei, modò Satanam
compellans. Nec Marthæ pepercit, etiam dùm,
& ab illa exciperetur, & pro ſe videret ſoli-
citam erga plurima. Quid Petrus? quàm acris
in reprehendendo! Ananiam & Sapphiram ver-
borum vehementia exanimavit. Paulus vel Pe-
tro in faciem reſtitit. Sanè Apoſtolis, Deôque
diſſimiles ſumus, qui tam parci reprehenſio-
num ſumus. At, inquiunt, puniat, ſed taceat.
Vigiles æmuletur, qui errabundam Sponſam
vwulnerarunt, non autem arguerunt. Malo Chri-
ſtum imitari, qui & flagello & verbis, hoc
eſt verbis, & verberibus temph profanatores
à ſacrilego mercimonio conterruit. Fiat hoc,
inquit, ubi ſpes affulget profectus. Falleris:
vel Judam Dominus, jamjam feſtinantem ab
oſculo ad laqueum, arguendum cenſuit. Nec
mirum, ſi Judam corripuit in ſcelere, qui
poſt ſcelus Cainum corripuit.

Ecce Damaſcus deſinet eſſe civitas. Iſa.
17. Ie

Non modèò Syria concutietur, ſed etiam
Ephraim, & decem tribus univerſæ, quibus
regnum Judæ quati conſueverat. Ità enim
hic Iſaias. Quid tum? Vernaturum, inquies,
regnum Juda, nunc acciſis adverſariis ejus. Au-
Ila. . 4. di: Et erit in die illa: attenuabitur gloria
Jacob, & pinguedo carnis ejus marceſcet. Planè,
ſi Ignem extinguis, Aurum palleſcet. Ut de-
ſiere hoſtes Juda, non impinguatur regnum
David, ſed marceſcit.

Perſecut o
utilis.

247
Divwitque Samuel: Adducite ad me Agag
Regem Amalec.., Et in fruſta conci-

dit eum Samuel coràm Domino in

Galgalis. I. Reg. 15. 32.

. X .
Exciderat pené gemmarum præſtantiſſima, Zeus o.
quæ Samuélem maximè condecoravit, & Sa- ſervantis.
cerdotem decet quammaximè. Enimverò non Semuel.
Pepercit nec Regi, cui Rex Populuſque pe-
percerant. Non ſolum zelum exeruit ſuum,
ſed nullius attendendam perſonam, nullius re- Juſtiria
verendam dignitatem docuit. Porròô, quaàm ar- zqua om-
duum eſt illi non parcere, cui Populus & pe- "ibus.
percit, & parcit! Et nota, quòd noluit obliviſci „geg,
onitätis e: ſed & R . Eceleſiaſti-
ignitatis ejus, ſe egem fatetur, & nihi- ca zuriſai.
lo minùs ad ſe adduci jubet, ut occidatur. tio.

Severitas.

Delicati mei ambulaverunt vias aſpe-
ras; duöôti ſunt enim, ut grex di-
Teptus ab inimicis. Baruch 4. 26.

O Luctum! qui nec pedem unum attollere pida
audebant, niſi pratum eſſet roſis liliiſque tot fervo-
Obedientiæ, Caſtitatis, & Charitatis inſtra-m.
tum, nunc effuſis cæcæ temeritatis habenis pro. Propoßtia
ruunt per dirupta, Scorpiones calcant, & retinenaa.
Dracones tanquam violas premere non ve-
rentur. Umus Jeroſolymæ vix fines egredi
audebant, ſemper reſpectabant Sion, nec
elongari ab ea ſuſtinebant. Nunc & Perſidem,
& Ægyptum, & Syriam obambulabant exul-
tantes. Ut grex direptus, inquit. Hoc enim diſ-
crimen eſt inter direptum gregem, & urbem
direptam, quôd cives abducti, quamvis in
amoœniores regiones traducantur, lugent me-
mores patriæ, cujus rupes præferunt alienis
hortis: At oves, dummodò paſcua inveniant, Recidivi,
inverſo in prata ore, feſtiviſſimè ſaginantur,
non attendentes undè abducantur, ſed quò.

Apoſtatæ.

Unde ſciatis, quia non ſunt Dii. Ne
ergo timueritis eoss. Aurum etiam,
7uod habent, ad ſpeciem eſt. Niſi
aliquis exterſerit æruginem, non ful-
gebunt: Neque enim, dum confiaren-
tur, ſentiebant. Baruch 6. 22.

Hæc ad Iſraeêlitas ſcripſit Propheta, deri-
dens Deos Babylonios. Utinam & de nobis
Dæmon eadem non occinat: Qui, cùm locati

Perſecutio-
numfontes.

àa Deo in aris audire deberemus: Ego dixi, Dij Pfal. 81.6.

eſtis“ audire cogimur in opprobrium noſtrum:
Wciatis, quia non ſunt Dii. Cur? Tribus maxi- Baruch 6.
mè de cauſis. Primò quidem, quia non aurum **².
ſunt, ſed auro incruſtati. Secundò, Quia, ni- Modagi
ſi extergantur, non fulgent. Tertiè, Quia Rirchtsike.
conflati, & uſti ſunt fine ſenſu. En cur deſ-
piciamur, & calcemur ut lutum, qui ut A- Amore non
ſtra deberemus in okulo ſpectari. Nimirum, “di.
Pietatem præferimus, non amamus. Viſcera Trocinium
lutea ſunt, & membra aurea. Divinè loqueris, non cowda-
ſed non divinè cogitas. Audivi fulminantern "um.
in heluones è ſuggeſtu, quem explere non po-
terat deſtinata decem viris annona, abligki-
turum cum Æſopo patrimonium in una cœna.
Vidi ambulantem in via Danielem, qui domi
vVertebatur in Nabuchodonoſor. Nec Reges
colebat, & excoli à Dynaſtis ambiebat. Foris
X 4 inter

248

ad injurias: domi verò Lgo evadebat, qui nec
Danieli parceret, omnium & famam diſcerpens,
pacem exedens. Nec mirum, ſi tot inter Ange-
lorum milha, unus vixerit homo ventoſus:
Quando, & Satan cum Fihis Dei adfuit Deo,
& Judas Chriſto militaverit cum Apoſtolis.
Hi porròô, nonne aurum ſunt ad ſpeciem? Rur-
sus niſi ſemper extergantur, fulgebunt nunquam
Debent à cachinnis domi, à nugis in tem-
plo, à ſcurrilitate in palæſtris, a vanitate in
concionibus ſuppliciorum, atque pœnarum in-
terminatione coërceri. Niſi frequenter mo-
neantur, corrigantur; puniantur, ſcandalo
ſunt, non exemplo. O Deos, quorum nitor
ſcoparum opus eſt! Aſſumentis debent fulgorem
ſuum. Niſi concuſſi,: & exſufflati non fulgu-
rant. Horum verò radicem peſtilentem illam
dixerim, quam Vates poſtremo loco comme-
morat, duùm ait: Neque enim, dum conflarentur,

wic. ſentiebant. Videas è Tironibus quoſdam faci-
Tirs non lioris naturæ, qui, & oculos ſibi Angelicos,
veru. & pedes Apoſtolicos, & Martyrum pectus re-
zuneni cudi patiantur, & efformari. Verùm, nec quid
P. tssu Jicatur eis intelligunt, nec quid diſcant. Ocu-

los demittunt,'quòôd ità audiant factitandum.
Injurias & ærumnas ſufferunt, non quòd Crux
Chriſti adamanda ſit, ſed, quia id uſitatum
eſt in domo Domini. Hi mmirùm ſine ſenſu
conflantur, & ſine dolore finguntur. Væ illis.
a. . 11. 71 die plamtationis tuæ labruſca, inquit Iſaias:
at maneé ſemen tuum Rorebit. Labruſca erit,
Plal. 89.65. quæ vix plantata floret. Manéè floreat, & tran-
Elal. . ſeat, inquit David. Qui etiam teſtatur Juſtum
non ſtatim daturum eſſe fructus, ſed tempo-
re ſuo. Fateor, non placet mihi facilitas tan-
ta. Cunctatiorem amo Philoſophum, qui non
totam virtutem hauſtu uno exhauriat. Anima
33 5.6. mea liquefacta eſt, ut Dilectus locutus eſt. Væ
id. . .. . 22 . .
tibi. Pulſabit deindè, rogabit, oſtium perfo-
rabit, madeſcet guttis noctium, & excludetur
à te, tuos ne pedes inquines.

Procraſti:
natio ſan-

Sceptrum autem habet ut homo, ſicut
Judex regionis, qui in ſe peccantem
non refolt Maber S in ma-
nu gladium & ſecurim, ſe autem
de bello, & à latronibus non libe-
rat. Undeè vobis notum ſit, quia non
ſunt Di. Baruch 6. 13.

Eeclef-ſi- Gladius & ſceptrum, ſi eis utaris, & tuentur
ss Juriſ- & decorant, ità, ſi uti neſcias, dedecorant.
dictio. Vellem intelligi ſine verbis. Id ſciant Eccle-
ſiæ Principes, in Apocalypſi Joannis nun-
quàm apparere vel cum falcibus, vel cum phia-
Excommu. lis Iræ Angelos, quin eas & effundant, & exe-

nica tio . A; . i
e „i. ant in excidium Babylonis. O utinam non

enda.
EC. 134. 7. fecit. Minamur, & comminamur Poteſtatibus,

& tandem à puero terremur. Nubes ſine aqua,
clamat Judas in Canonica ſua; quæ à ventis
Jud. circumferuntur. Modô zelus impellit, modè
timor repellit. Habent in manu ſua non cla-
vum, ſed gladium, non novaculam, ſed ſecu-
rim, nempeè poteſtatem obſtruendi coœlum, &
gehennam recludendi. Verùm quantò major
poteſtas, ſi eà non utentur, tantò magis clama-
bitur à Baruch: Notum ſit, quia non ſunt Dii.

Severitas.

canatur de minis noſtris: Fulgura in enn

Oliva

imter Leones ſine noxa perftabat non fractus

un
Conſtituit enim Dominus humiliare om- kt
nem Montem excelſum, & ru- . nie⸗
pes perennes, & convalles replere i
in æ&ualitatem terræ: ut ambulet kel
Iſrasl diligenter in honorem Dei. Z
Baruch 5. 7. ⸗
en te
Si quid Iſraëlem à decurrenda via mandato- Iment/9 r e
rum impedit, montium eſt, valliumque inæ- relta. ,
qualitas. Nimirùm pleraque in Religione munia
tument nimis, pleraque nimis jacent. Hoc tan- ar Dei d Dei
dem impedit lſraelem, non, ne currat, ſed, ne eer. ſr hl
in honorem currat Dei ſui. Ah deprimantur Religionis N eum
montes, ut valles, &, qui aliis præſunt tum mnunia vi- uN I
exemplo, tum verbo exæquent montibus valles, tere. E Mo
& montes vallibus: hoc eſt, non aliquos in Mon- Supery n ubul
tibus locent, nunquàm conſtitutos in Valle. qsoane. te,

Nec is, qui vel ſponte, vel ex obedlentia ja-ut. 1.
cere in Valle non reſugit, aditum ſibi obſtructum , ,
. . s perioy .
ſentiat ad Montes. Non ſpernatur, qui labora- idem om- .
vit in Valle conatu, ſudoréque majori; nec qui nbu ſt. “
fulſit in Montel, minori labore, ſed uberiori A
plauſu ſolus commendetur, & prærogativis ac. muin
fulciatur. Imò huic dicatur; Fili, recepiſti in renda.
Monte mercedem tuam: dùm enim floruiſti, in
Baſilicis ſeu Academiis primariis non tam ſemi-
naſti, quàm meſſuiſti. At hic per oppida cir-
cuivit inglorius, erudiendis pueris uno in an-
gulo penè uno delituit ſæculo. Tu poſt con-
cienes epulabaris quotidiè ſplendidé, præco- vagrl
niorum purpur, & plauſuum byſſo renidens: ſuos.
hic verò ulceribus plenus, hoc eſt, tum ſcom-
matis, quibus lacerabatur, tum plagis, quibus Aulicm
ſe lacerabat, undique coopertus, micas non ra- ron
10 tuas eſuriit. Vis videre æquatas Montibus
Valles? Chriſtus Dominus Petrum modèò aſſu-
mit in Montem, ut fulgores ſuos intueatur; mo-
dò ad Mare demittit, ut, ſtatere extracto ex ore
piſcis, tributum pendat. Ergo, cui claves coe-
lorum tradidit, & hamum tradidit; ut, cuùm
ſimul & regno præeſt, S& ſcaphæ;, diſcat, apud
Dominum ejuſdem efſſe celſitucims Valles &
Montes. Quid ipſet Nonne modèò triumphat inter
palmas, modò ad pedes diſcipulorum abjicitur?
Certè David de grege tranflatus ad regnum, ,zn;
didicit in Chriſti imperio, ejuſdem eſſe pretii miais vi-
Paſtoris Virgam, & Ducis Sceptrum. Ideôque, liora

fit e
nun.

quod didicit, plenè docuit, dum, & in ſolio pa- uqti ſe gunßhr
riter reſidere cum Principibus, & ante Arcam ꝰ
nudari, & ſubſilire non erubuit cum mancipus.
Quare ergo indecorum mihi ſit, qui Crucem Talenta 1 nem
cum JIxsu bajulo, poſt explanatum Ariſtotelem, wαα. inn ag

ad rudiores Literas edocendas deſcendere; Muum 1
quando non puduit Regem ſceptro luſus con-
jungere? Hoc enimverò præcomum Chriſti eſt,
cujus & exemplo, & doctrinà id in Eccleſiam
moris inducendum prophetat Micheas, cum
ait: Et concident gladios ſuos in vomeres, & ha- Mich. 4..
has ſitas in ligones. Enimverò Mens illa, quæ
gladii inſtar fulgebat, & fulgurabat, aſſue-
ta auratis gemmatiſque thecis includi, non
„exitura, miſi extraheretur Ducis manu, ut Gi-
gantes obtruncaret, & Lauros ſibi meteret ad
triumphum: Mens, inquam; trophæis tantum
aſſueta, & palmis, non recuſabit a bobus tra-
hi, terræ infodi, & non jam ad victoriam
rubere cruore, ſed ad laborem, luto ſterco-
rèque ſordere. A Scripturarum ſideribus gra-
dum faciet ad Grammaticæ ſenticeta: mod

Conciliis, & Præſulibus aſſidens, modò Focis,
Coquiſ-

Wnr.

e

hr
rmart⸗
un n
biurhe
Dinlir
in e

pfonihen
nUmr
tun⸗
t Wur
TuRr.
de, n,
t,unte
Pagi fun,
Iman

im
intueam,
extlachent
cuichfa⸗

.

ct u

Lennvo Md
henumn lo⸗
61 il nr 4

4 Mohe,
voneienn

Iſa. 2. 4.

vantia ne-

Sches,
Mc

cecinit Iſaias: Conſtabunt gladios ſuos in vo-
meres, & lanoeas ſuas in falces?* Fœnum me-
tit, qui Ducum capita demetebat. Qui Re-
ges Conſilio fulciebat, Servos, & Ancillas im-
buere Chriſtianæ doctrinæ rudimentis non re-
fugit. Eliſeus modò coram Regibus vaticina-
tur, modò inter Prophetarum filios ollæ ama-
ritiem temperat inſperſione farinæ. Abraham
rnönne eidem manu modè quinque Reges fu-
at, & Sodomitas haſtatus vinculis eximit,
modò Vitulum advenis excoquit. Mira res,
quod Dei gloriam ſpectat, Patriarchis, imò &
Angelis honorum eſt: nos verô lutei vermi-
culh etiam pro Deo faſtidimus, quicquid
ſummum non eſt. Planè, niſi Vallibus Mon-
tes, & Montibus Valles coæquentur, Ifraél
non ambulabit in honorem Dei, ſed ſu-
perbiæ , & gloriæ ſuæ putidiſſimè inſuda-
bit.

Quid eſt Irazël, quòd in terra inimico-
rum es! Inveteraſti in terra aliena,
coinquinatus es oum mortuis, depu-
—iitatus es cum deſeendentibus in in-
fernum. Dereliquiſti fontem ſapien-
tiæ. Nam ſi in via Dei ambulaſſes,
babitaſſes utique in pace ſempiterna.
Baruch 3. 10.

Aperta ſunt omnia. Illud duntaxat atten-
Ziulatio de, quôd, & Iſraël appellatur, & deſertor
numfona. dicitur non ſapientiæ, ſed fontis ſapientiæ.
Non enim ſatis eſt ad avertendas tentatio-
nes, quòd ſpeculator Dei ſis, & Orationi
vaces, niſi perfectionis tuæ ſcaturiginem ſer-
Weula. vVes. IIlud, quod initio converſionis tuæ feli-
rum obſer- citer hauſiſti, conſtanter retine. Quid, quòd
non dicit, ſi in via Dei fuiſſes, ſed ſi ambu-
laſſes, inquit, habitaſſes in pace. Planè non
Propoſtz ſufficit retinere „ quod didiciſti, ſed in eo
"eigende. proficiendum eſt. Niſi ambules, peribis. Ta-
lenta ſervaſſe tantuùm, perditio eſt. Is ad Re-

Tentatio-
num fona.

glecta.

Tepi ditatis . . .
damna, gnum evehitur, qui talenta non cuſtodivit
Pervor. tantùm, ſed auxit.
Non grandis eſt culpa, cum quis
Juratus fueri: furatur enim, ut
eſurienrem impleat animam. Qui
autem adulter eſt, propter cordis
inopiam perdet animam ſuam. Prov.
6. 30.
Iaxnpis Et tamen ubique pendent Fures & trabibus,
nmpunna. Conſidentibus in ebore Adulteris. Itâne? Quod

Deus penè juſtificat, capite plectitur: quod
veré Deus condemnat, non modò non dam-
natur, ſed, & laudatur non raré, & in-
terdum compenſatur. Porrò à Davide Sacer-
dos Abimelech non quærit, an milites ejus
ſint immunes à furtis, ab homicidiis, à ſoæ-
nore, ſed illud ſciſcitatur, an à mulieribus
ſe continuerint; utque eos mundos intelligit
ab hac contagione flagiti, ſanctis Panibus
ſaturat, quamvis fortè raptores & parricidas.
Nos veròô pro minimo habemus, quòôd pol-
luti emni vitioarum cono aras inceſtent.

Stromatum, Lib. X.

Coquiſque ſubſerviens. An non hoc eſt, quod

249

Omnis ergo, qui audit verba mea
hæc, G facit ea, aſſimilabitar
viro ſapientt, qui aificavit domum
Jſuam ſupra petram: & deſcendit
pluvia, & venerunt flumina, &
Raverunt venti, & irruerunt in do-
mum illam, & non ceidit, fundata
enim erat ſuper petram. Matth. 7. 24.

Non ſi quodvis horum patiaris, & ſtes, lau-
daberis; ſed tunc commendandus es, quando
hæc agmine facto in te irruerint, ſi ſtabis non
fractus. Porrò animadverte, quomodò & car-
nalium, & ſpiritualium, & cœleſtium ſcanda-
lis impeti debeas, & labi non debeas. Flumina,
terra non ſunt, ſed terram proluunt, & decur-
runt in terra: in his Eccleſiæ filii, ſed carnales,
deſignantur. Venti, ſublimiores ſunt viri & ſub-
tiliores. Quæ ruit & cœlo pluvia, penè divino-
rum hominum lapſum deſignat. Ergo, ſi ſimul
& ſæcularium, & religioſorum, & perfecto-
rum vocibus exempliſque ſubvertaris, ab ea,

Imitandi
obt imi.

Propeftta!
retinenda.

quam ſupra Chriſtum inchoaſti domum, cùm

vel dicant, vel re ipsà probent non tam exactè vi-
tam traducendam, ne cadas. Hoc Galatas doce-
bat Paulus, cùm clamabat, nec Angelum au-
diendum, ſi aliud a ſuo Evangelium evulgaſſet.
At erravi: Non enim inchoata, nec delineata,
ſed exædificata abſolutãque ſtabit, in tanto ir-
ruentium fragore ventorum, torrentis, & plu-
viæ. Wadificavit enim domum ſuam ſupra petram.
Undè ergo tam frequentes ruinæ domuum ad
allapſum rivuli, hoc eſt, ad voculam inſulſi ho-
muli? Quia non verè exſtructæ, ſed delineatæ
tantùm erant ſupra petram. Paulus, qui do-
mum conſummaverat, impetum fluminum, plu-
viæque non modò non timebat, ſed terrebat,
non refugiebat, ſed fugabat, ubique exclaman-
do: Quis nos ſeparabit à Charitate Chriſti? Tri-
bulatio, an angiſtia * En Flumina. Perſecutio,
an gladius? En Venti. Neque Angeli, neque

principatus. En Pluvia! Si enim Angeli & c

lo ruerent, Paulus ab Apoſtolatu non rueret.
Si Cœlum caderet, ſine ſpe ulla præmii perſtaret
Paulus Si Profundum gehennæ irrueret in mun-
dum, Paulus cum igne gehennali, igne Chriſti
confligeret. Ecce ego mitio vos ſicut oves in me-
dio luporum. En quo modo Dominus gloriatur,
eos ſibi adhæſiſſe diſcipulos, qui Lupos in-
ter & Urſos Ovium retenturi eſſent ſimplici-
tatem. Habitabit, inquit, Lupus cum Agno, &
Pardus cum Hœdo accubabit: Vitulus, & Leo, &
Ovis ſimul morabuntur. Nôta, quæſo: Non ait,
ſimul eundem per agrum tranſituros, ſed mo-
raturos ſimul in eodem præſepio, & nihilo mi-
nùs non degeneraturum Agnum in Lupum ad
Lupi exemplum. Imô cum Leo diſcerpet ani-
mantes, & ex ejus rictu cruor ſtillabit, Ovis
fœno contenta erit; quin & Vitulus, qui erudi-
tur in Taurum, non rapinis aſſueſcet, ſed in-
nocenti herbarum pabulo exſaturabitur. Ità
eſt: Non amat Chriſtus in ſuis niſi ità radica-
tam virtutem, quam nec vitiorum vicinia, aut
commixtio inficere poſſit. Hinc eſt, quòd con-
territos Agricolas, & jamjam eradicaturos
exortum portentosè zizanium eâ voce cohi-
buit: Ninite utraque creſcere. Ac ſi diceret:
frumentum, quod à me ſatum eſt, zizaniorum
contubernio non degenerat. Ergo ſimul creſcent
frumenta

Tyrociniis
Verum.

Matth. 7.
2†.

Rom. L.
35.

Ibid. 38.

Matth. 10.
16

Iſa. II. G.

Matth. I3.
30.

Religie
mixta ma-
lis auget
Ierv rem
Japienti.
Can. 2. 1.

Pſ. 17. 26.

Beatiſimæ
Vi ginis
Mariæ
mors.

Aßfebins

nuon effe-
ttus.

Mos ſup-
lest per
fdten .
vitæ Tepi-
dicatem.

Sankli §æ;
cular-g.

SS. Firgi-
nés.

II.

Monachi.

III.

250
frumenta & 2z'zania:hisignem, illis horreum de-
ſtino. Quod ſi alterum converti ab altero po-
teſt, non à zizaniis frumenta, ſed à frumentis
zizania immutabuntur. Ego Nos Campi, clamat
de ſe Dilectus. Quaſi dicat: In horto Flo-
rem eſſe inter flores non mirum: at in cam-
po, ubi fœnum undique; & filices flaveſcunt,
in florem colorari, prodigium eſt. Et Saül in-
ter Prophetas vaticinatur. Inter ſatellites verò,
etiam Petrus Chriſtum ejurat. Cum Nancto ſan-
Gtus eris: & cum Perverſo perverteris.

1

Multa filiæ congregaverunt divitias,
tu ſupergreſſa es univerſas. Prov.

uas ut ſupergrederetur in obitu, quo mo-
do fuerat in exortu ſupergreſſa, Nundina-
rum Novendiale inſtitutum eſt ante Virginis
torum morituræ. Ergo languenti ex amore
adfuere primàâ die Novendiali Angeli fancti,
qui à toro Virginis uſque ad Dei thronum viam
murumque ipſimet „compactis ſibi corporibus
ex auro gemmiſque ſtravere pariter, & eré-
xere. Ergo a pavimento ad Co-lum uſque pro-
tendebatur hinc inde murus non lapidibus, non
tapetibus, ſed Angelis intextus, qui citharis,
& lyris inſtructi coram Virgine cecinere, quæ
ab iis vel patrata fucrant, vel erant patranda
in Eccleſia, quos domi ſuæ conſidentes Mun-
dus ſuſpexit. Inter quos Noë, Abraham, Da-
vid, Alexius, Eleazarus, alique Chriſtianæ,
ſed ſæcularis pietatis Heroés. Quorum facinora
præclariſſima non otioſa Virgo audivit;, ſed
corde ea longè præſtantius præſtitit, Amore fe-
licias elaborante facinora, quam dexterâ. Se-
cundâ die Angelorum ſeu murum, ſeu agmen
condenſarunt Archangeli, Viduarum, & Vir-
ginum geſta ſuaviſſime occinentes, inter quas
Euphroſyna, Marina, Apollinaris, cæteræque
expingebantur Heroinæ, quarum præconia in
ſe illicò Maria exprimebat. Tertià die Eremi-
tarum ut Antonii, Hilarionis, Macarii antra;,

7

Oliva

vigilias, cilicia, Benedicti ſpinas, Bernarcdi gla-

ciem, Franciſci ardores, Doôminici lilia, alterius
Dominici vulnera, Throni Smaragdo conve-
ſtiti aureis linguis prophetabant. Quæ omnia
Dei Mater antevertit maturitate virtutis. Quar- IV.
tà die, adfuere Dominationes, à quibus evul- Pentifees.,
gatæ Doctorum vigiliæ, & Præſulum ſolicitu-
dines, latum propterea Virgini campumape-
ruere, undeè Hieronymos, Gregorios, Chryſo- Mariyyes
ſtomos, Naziazenos antecederet. Quintà die, V.
Martyrum invictum robur purpurati Principa-
tus exaggerarunt, uti ſextà die, his omnibus ad- Apoßli,
junctæ Poteſtates Apoſtolorum labores, & dolo- αe0lâ⅛
res evulgaverunt: ne Virgini deeſſent Pauli com: .
pedes, Laurentii ignes, Machabæorum enſes, 4
Teclæ tigrides, leones Ignatii. Septimâ autem die b
Virginis ipſius conceptum, ortum, partum, ſta- & Angelo.
tionem propè Crucem narravere Virtutes aureis 4hor han⸗
lilis intextæ, quò nimirùm, actus ſuos ipſa re- busrer:ſi
cuderet, & deauraret longè perfectioribus pal- 's ſuni ſe-
mis. Octavâà die, quantum & opum congeſſit, .
& exhauſit amoris, dum, ad decantatas Filii ſui
palmas Cherubinorum ore, ſuum ipſa cor niti- Vige
tur conformare? Die tandem nonâ, dùm Sera-
phim, & profuſum in eam Dei amorem, & Di-
vinas perfectiones retegunt flammeis vocibus,
liquefacta omninò Virgo, & decurrentibus à Pa-
tre, à Verbo, & à Spiritu in ipſam fluminibus
tribus obruta, fortunatè naufragavit in Amore, IX.
& per ipſos torrentes ad eos devenit, quos U-
num ſciebat in eſſentia. Hic expiravit Virgo, &
hic liber expirat meus; ideò revera liber, quia
non meus, ſed Virginis. Atque utinam Libro
meo Vita mea non abſimilis foret, ut ſcilicèt ſu-
premum oris mei verbum foret Maria, quem-
admodùm paginarum mearum ſigillum Maria
eſt. Quid enim metueret, aut quid jure optimo
ſperaret Spiritus meus, ſi in ſinu Virginis ex-
piraret? Sanè tantæ Matris conſignatus nomine
& Draconem fugaret, & Cœlum recluderet.
Oro te, Virgo Dei Parens, ut non patiaris Ser-
vi tui feliciorem eſſe papyrum, quam vitam.
Poſtrema vox libri Maria eſt, ſuprema vitæ
vox, imò primaria verioris vitæ ſpes ſit Maria.

cChriſtut.
VIII.

FINIS LIBRI DECIMI STROMATUM.

STROMA-

—

ur kom
ſn⸗

lini pate
me,

a d, It
ri, Cæl
ann ante

biiu
leli
8 inete
Anni
dl ti hacel
en ſKi
dn reſta,
l, Un
Eünen nül
Mo Wol
AAlarkt
dn emin
lhis Ken
Rere
Uto. I
N ſn⸗
Anctte
n exee
Ndmn
hhn

4

e d.
8 U eeſ te

m ele
iürt
bun
Conel,
tas Fii
chriil
düne!
en N.
oei
ibui
Antht
in Are
n, aonl.
ino
1wYd
tinnmn I
larn,n
glun N
A urecſen
Vngiie.
anns

n Eetlee

tiuid⸗
qNan .

Dtene nn

N

STROMATUM

EX DIVINIS SCRIPTURIS
LIBE R UNDECIMUS.

Fons hortorum: puteus aquarum viven-
tium. Can. 4. 15.

Bestiſima I Hortus es, noli metuere ſic-
Mariair- citatem : Maria irrigat te.
4.. Verùm hortus concluſus un-
dique eſt, & diligenter ex-
cultus. Non agrum, ſed Hor-
tum rigat. Utinam Liber hic
mDeus horto ſit ſimilis, quem Virgo meo ma-
i culoſum atramento dealbet ſuo lacte. Hortus

verò Liber non erit, ſi Vanitati, ſi Gloriæ, ſi
eni im. Livori pateat. Concludendus undique eſt, &
Tankne muniendus, ne ſubrepat in Scribentis animum
Iedzdie. Anguis, qui terrà veſcatur, hoc eſt, qui huma-
næ laudis, ita fumo ſatietur, ut, dum lutum
eſurit, Cœlum faſtidiat, auræ inſtitor, & ſi-
derum contemptor.

ℳ
Er faäctus eſt timor magnus in univerſa

Eecleſia. Act. 5. 11.

Ercomms, Petri increpatione, quaſi fulmine, proſtra-
ucoſd tis Ananià & Sapphiràâ, nom indignatio exar-
gravi de ſit in Eccleſia, ſed timor germinavit, qui
sausſQi. fons eſt, & initium Sapientiæ. Itäne? Vox Pe-
everitas. tri præſtat, quod Neronis gladius non præ-
ſtaret, uno ictu duos interficit, orbatque Ec-
cleſiam vagientem Tutoribus atque Patronis.
Et tamen nullus hiſcere auſus eſt. Quid, quòd
luctuoſo Nobilium funere non imminuta;, ſed
aucta Eccleſia eſt, erudita, imbutâque Ti-
more Domim? Nimirùm;, ubi pus fervet,
quiſquis ſecat, non vulneraſſe creditur, ſed
curaſſe. Severitatis leges Natura inſculpſit A-
conito. Id enim, cùm nocentiſſimum vene-
num ſit ſano, peccatori, ſi fortè in venena-
tum incidat cor, venemumn veneni eſt, tabém-
que cùm exedat, curat hominem, & repa-
rat viſcera. Venenum eſt incolumi, & phar-
Saperir macum laboranti. Ità ſanè cum Severitate agi-
rossf tur; quæ ſi reum plectit, medicina eſt, ſi vul-
neret innocentem, vel non deſperatæ valetu-
dinis ægrum urat, laniena eſt, atque vene-
num. Non mirum ergo, ſi, fulminante Petro,
nullus urbatur, imòô ipfa augeſcit Eccleſia;

cujus ſecuerat membra, ſed putrida. Pharma-
cum vel fulmen eſt; ſed ſi incidat in Sacrile-
gum. Tradit Paulus Corinthium Impudicum
Satanæ ad interitum carnis. Nullum ex hor-
rore fupplicii inter Neophytos murmur; nul-
la in ejecto damnatéôque indignatio. Quin,
ità eum brevi emendatum intellexit, tantôque
dolore confectum, ut, quem pedibus Dæ-
monis proterendum ſubjecerat, Sacerdotum
amplexibus cohoneſtet. Enim verò non eum
diris devoverat, quòd laciniam Senatoris He-
bræi mutilaſſet, aut ovem unam ex latifun-
diis Romani Conſulis ſurripuiflet, ſed, quòd
tale libidinis monſtrum invexiſſet in Eccleſiam
Chriſti, quod nec in ſpelæis Beelphegor audie-
batur. Licet, licet & perjurii reos conjugulare,
& proturbare inceſtum ex Eccleſia. An verò
deceat nævum igne ſulphuréque detergere, vi-
derint, qui, ſi olus raptum ex horto ſit,
reum oleris laqueo ſtrangulant latâ ſententiâ.
Nunquam ſupplicium grave eſt, quoties ſce-
lus non eſt leve. Jonas non modò à ſe non
deprecatur naufragium, ſed cunctantes ur-
get nautas in ſupplicium ſuum. Tollite me, on. .12.
& mittite in mare, & ceſäbit mare à vobis :
ſcio enim ego, quoniam propter me tempeſtas Pæniuntiæ
bhæc grandis venit ſuper vos. Quoties peccati SS
ſanies ebullit in pectore, nunquàm ferrum Joan. 2 14.
igniſve repelluntur. Subit Dominus Templum,
factéôque de funiculis quaſi flagello, violato-
res Sanctuarii ſeverè cecidit, durè excepit, au-
dacter expulit, fugatis gregibus, æréque dif-
fuſo. Nullus Antiſtitum flagellanti obſtitit.
Et tamen in Synagoga, cùm Sabbatho cur-
vam erexiſſlet fœminam, acerbè ſugillatur:
Archiſynagogus indignans, quia Sabbatho cu-
raſſet JUS, dicebat turbæ“ Jex dies ſunt in
quibus oportet operari. In his ergo venite, &
curamini, & non in die Sabbathi. Ergo, cùm
tam procaces eſſent in Ir suM Achiſynago-
gi, quare tam meticuloſi ſunt coram Jnsu
Sacerdotes? Num auguſtior Templo Syna-
goga? Quare ergo, dùm Chriſtus erigit Ve-
tulam, latrat Præſul, & ſilent cum Pontifici-
bus Levitæ, dum Menſas ſubvertit, & effu-
gat Nummularios? Nimirum, quamvis duriſ-
ſimum ſit, & dedecus & ſupplicium flagello-
rum: tamen cæſorum reatus latratum compeſ- Sisperior
cit intuentium. Sanctuarium Dei in ſpelun- maas, ſt ju-

. . . 1 .
cam latronum quiſquis converterit, cædatur, Rä punit.
&£

§F. Jonas.

Luc. 13.13.

252
& concidatur, nullo futuro aut peccanti patro-
no, aut adverſario cædenti. Scelus efficit, ut
lora putentur oſcula, ut ſecures videantur h-
lia, ut ſtrages non ſupplicium appelletur;
ſed ſacrificium. Exulat Abſalon: verùm, qui
Fratrem jugulaverat injurium, Patrem revere-
tur ſævientem. Quid plura? Mavult mori, quam
:.Reg. 14. Regem non videre. Obſecro, ut videam fa-
3 ½² ciem Regis: quòd ſi memor ſt iniquitatis meæ;
interficiat me. Quemnam Regem videre op-
tas? Davidem. Qui te odit? qui te expulit?
qui te exauthoravit? qui te etiam reducem
pati non poteſt? Sanè: at Fratricidam per-
tæſus eſt. Non ægrè fero, quòd Patri inviſus
ſim, qui Fratrem trucidavi. Exilium ſolio
par eſt, quoties indicitur, non inconſtantiæ le-
vitate, ſcd ſeveritate juſtitiæ. Murænulis gra-
tiora ſunt vincula, ſi injiciantur perduelli. Quis
Moyſi reluctatus eſt ad viginti tria millia viro-
Exod. 32. rum intra diem unam jugulanti? Occidat unuſ-
27. quiſque fratrem, & amicum, & proximum
ſium. Feceruntque filii Levi juxtà ſermonem
Moyſi, cecideruntque in die illa viginti tria mil-
lia virorum. Ergéne populus tam effrenis, tam
procax, tam audax, qui vel in colum coa-
xare non verebatur: quique Moyſem & Aaron
non objurgare tantum ſolitus erat; ſed lapi-
dare, tantà cadaverum ſtrue cumulatàâà, nec
unum Pprofert verbum in Judicem? Nimirùm,
poſt cædem potut Moyſes nullo contradicen-
Wbid. 30. te, ſic vulgus affari: Peccaſtis peccatum Ma-
ximum. Reus conflati vituli nec voragines
recuſaſſet. Expendatur ante ſupplicium faci-
nus, & nemo de immanitate pœnæ queretur;
ſi tamen eâ immane facinus obruatur. Verùm,
quam diluere poteras maculam aut frigidâà;,
aut etiam rore, ſi, non lixivio tantùm abſter-
gas, ſed nitro mordacius abradas, quis non
Superior ululet? Quæro, quale reſervetur fulmen Ty-
S ranno Apoſtatæ, poſtquam ſuæ ditionis Pro-
vincias cruore, rapinis, ſtupris, hæreſi, Hagi-
Zelus obh. tiorum omnium veneno infecerit, corruperit,
Eervantia exhauſerit, ſi frugum decoctor excommuni-
indiſeretus . ” . 4:
non ſz. Catlone percellitur? Itäne, à Chriſti corpore
membrum amputatur, quòèd ſata contuderit
unius veſligio bovis; un anathemate percelli
debet corruptor jurium divinorum, & ſator hæ-
reſum? quod à me ità dictum intelhgi cupio,
ut paſſim tamen id non fiat. Nam aliquando
etiam pro rebus non maximis, magna & poſ-
ſunt, & debent torqueri fulmina. Malos ma-
lè& perdites Agricolas non ignoro, ſed poſt-
quam & ſervos, & hæredem occiderunt. Ja-
cent in Evangelio, ſævientibus lictoribus, ſe-
mineces Vinitores, ſed Rei non decorticatæ
platani; ſed primogeniti jugulati. Amputatur
auricula Malchi, ſed JESUM vincientis. Igne;
ſulphuréque demerguntur Sodomitæ, ſed, &
Angelis illuſuri. Cham Diris devovetur, ſed
Pratris irriſor. Errat toto orbe Cain, ſed Fra-
tris carnifex. Saüul abdicatur à Samuele; ſed
Sacrificii temerator, ſed Divinitatis contemp-
tor. Seca; ſed vomicam. Ure; ſed gangrænam-
Spectante Mundo;, plaudente Cœlo, everta-
tur Hieroſolyma, ſed, ſi Dominum crucifi-
xerit. Pudet quidem, ex hortis laſcivientis
Poëtæ, aufteritatem temperare Sacerdotalem,
oraculo ebrioſi: .

Adſit
Regula peccatis, qua pœnas irroget uds

Nec ſewicaà dignum horribili ſectere fagello.

Horat. l. 1,
Satyr. 3.

Oliva

ℳ

Porrò amimadvertamus Ananiam & Sapphi-
ram non ideò occiſos, quòd pecuniolam ſur-
ripuiſſent Eccleſiæ, ſed quòd mentiti eſſent
Spiritui Sancto. Cur tentavit Satanas cor tuum, Act. F. 3. 4
mentiri Te Wiritui Sanéto? G. fraudare de pre-
tio agri? Id ultimum eſt, noxâmque trahit &
perjurio.

Et omnis turbha quæfebat eum tange-
re: quia virtus de illo exibat, G
ſanabat omnes. Et ipſe, elevatis
oculis in diſcipulos ſuos, dicebat:
Beati Pauperes: quia veſtrum eſt re-
gnum Dei. Luc. 6. 19.

Cum prodigiorum fons largiùs ſolito exu- Miracsla
beraſſet „ Dominus, qui omnium ſanabat æ- veriore.
gritudines, Diſcipulorum curandam cenſuit va-
nitatem. Ergo, cùm laborantium turba Chri- Lolaie,
ſti attactu convaleſceret, ipſe de Paupertate, 14 .
de fame, de luctu, de tolerando mundi odio ſer- iam crebra
monem inſtituit. Ac ſi diceret: Ne miramini“4 “
gratiam curationum, ſed virtutem gratiarum „,»
fundamentum imitemini. An multi per vos as .
curentur, non magni intereſt. Plurimum ve-
rò refert, an iis polleatis virtutibus, quibus
in Dei regnum cooptemini. Hinc eſt, quòd enc
exultantes Diſcipulos de fugatis Spiritibus Do- .
minus monuit, ut lætarentur non de abacto TZalenia
Satana;, ſed' quòd ſua non dubitarent Cœlo verirs.
nomina inſculpta. Verum tamen in boc nolite :
gaudere, quia Spiritus vobis ſubjiciuntur : gau- Fic one
dete autem, quod nomina veſira ſeripta ſunt in
Cælie. Nuſquaàm legimus ſignis prodigiiſve co-
ruſcaſſe Sponſam: imò ſcimus ejus patuiſſe vi-
neam direptioni vulpium, ipſämque non mo-
dò, non alena conſolidaſſe vulnera, verùm;,
vulneribus confectam plurimis ab excubis.
Tamen expoſitam, & inſidiis beſtiarum, & vi-
gilum rapacitati Sponſus amplexatur, ornat:
coronat, in morem aromaticæ Virgæ evehit
ſupra ſidera. Joannes ad Jordanis ripas clamat,
non ſanat. Procurrit nihilo minas ejus ad pe-
des Judæa univerſa. David nullo radiavit ſi-
gno, imô innumeris patuit ærumnis. Num

Vin Muun

Aels

n on
in knn

ideò infirmioris virtutis Ehſeo, qui leprà eeͦ lin,
Syrum expiavit, & Alumnum perfudit? Er- nl
quando aut Abraham, aut Jacob, aut Job efful S
ſere prodigiis, è quibus noviſſimus ulcere peſſi
mo laboravit, reliqui aut Reges timuere, aut Llegeg

Fratres. Judith nullis miraculis conſpicua, mi-
raculum eſt Palæſtinæ. Tobias caligavit, ſed K

oculatior is, quorum invocatione cæcorum re

parata Lux eſt. Pnaldl
Uonr. „.
.„ . . . . nnchm
lIta ut nihil vobis deſit in ulla grati, aſi
„ et eis

epectantibus revelationem Domim e

noſtri JESU. 1I. Cor. 1. 7. in
MBM GA nen
Quanta gratiarum Copia, ubi cordis Co- Timorbi,. Wey
lonus eſt Timor! Nihil virtutum deeſt Chri- tien r
ſti tribunal expectantibus. Expectantibus, in- kiryort Pini .
quit, non ſcientibus. Quarmn enim promptum “ ta
eſt ſcire adventum Domini, tam arduum eſt
expectare. Haud verò expectat diem Domi- dthri
ni, qui de eo; aut rarè cogitat, aut loquitur Ken du
rariùs. S
Anlri
t ruce

itn en
ber
enlutn.
ba i
Ghetit⸗ 85
lodoke
emmmn
Ftumn,
En
kimunk
,s,
N, ats
tbu).
1E dhn
Aen (
e
cinmm ſr
nuͤ gn
todiffe
1 ir
de NNN
nela, ſ
b elis
Kunmjr
NAnr,
Vuge H
Gnes
eſp f
Oo nden!
unnis i
cu

yalt ne

nblletf⸗ H
s ile

olica
CAlgtn
ne MN5O

Pefuhll

e

Stromatum, Lib. XNJ. 25 3

Et aliud cecidit in terram bonam, &
ortum fecit fructum centuplum. Luc.

Des. An. Ut fſœcunditas agri commendari poſſit, de-

gelis bet pro granulo ſpicas ferre quamplurimas;
Fervor. debet non parere Zizania, graminâque cum
Corat „ tritico; debet ad meſſem uſque tueri, & con-
ia ſe In. coquere, quas peperit ſpicas. Sanè cujuſvis
tentio re- Angeli mens ager plenus eſt, cui benedixit
äa Dominus. Copioſiſſimé enim Virtutum om-
Perſeve- nium germina effudere, quæ nullo vitiorum
antia, oramine violarunt, omniâque, quæ præcon-
ceperant bona, tenaciſſimè ſervavere. Agri
noſtri & rara fertilitas, & contaminata fœcun-
ditas, & corrupta maturitas. Quam avarè Sa-
tioni Meſſis reipondeat, teſtatur Aggæus iis
verbis: Neminaſiis multůùm, & intuliſtis parum.
Non ſolis foœcundari ſata manipulis frumento-
rum, enata convincunt zizania in Evangelio.
Matth. Cùm autem creviſeet herba, apparuerunt &.
13. 26. Zizania. Quæ veròô ſuccreverint ſpicæ, per-
ſæpè ſpem fallere cultoris nemo non videt in
Juda, cujus maturitas non corona, ſed laqueus
fuit. Scatent paſſim divinæ paginæ degeneran-
tis in lolium tritici exemplis. Ergo quiſquis
par Angelis eſſe ſtudet, debet plenè ſerenti
agricolæ, qui Chriſtus eſt, reſpondere: nul-
lum miſceat oportet virtuti crimen: itâque
pruinis nebuliſque obluctetur, ut quantùm ſpei
fecit in germine, tantuùm ſpicarum pendat in
meſle. Nec omittendum eſt, in Angelorum
agrum non illud jactum granum, quod ca-
dens in terram noſtram fecit fructum centu-
plum. Quæ enim nos vidimus, & noſtris con-
trectavimus manibus de Verbo vitæ, hoc ipſis
per ſpeculum in ænigmate patuit. Non Mar-
tyrum, non Virginum, non Virginis præcla-
riſſimè, ſanctiſſiméque geſtis rebus ad aman-
dum extimulati ſunt. Nihilo minùs ſolo Dei
verbo exculti in tantas exuberavere fruges, ut
momento penè uno tot annorum in homimbus
fertilitatem exceſſerint.

Agg 1. 6:

Väadam „ &' videbo viſionem hano mag-
nam. Exod. 3.3.

In hoc flagrantis, & non ambuſti Rubi ſpe-
taculo, Aulæ, niſi fallor, imago non tam
penicillo, quàm flammis delineata eſt. In igne
enim, qui elementorum princeps eſt, ſuôque
ingenio ad altiora conſcendit, Primores adum-

Præſtantiſſimæ, abies, cedrus, & palma, non

multümque cohoneſtaverint, Rubus eſt, nec
iinn flammas demutari poteſt, ut cœlum petat.
Qaridia tamen Igne Rubus exundat, ingens
ad eum concurſus non populorum duntaxat,
ſed etiam Prophetarum. Quid plura? Moy-
ſes, dimiſſis ovibus, feſtinat ad Rubum. Vi-
dere autem pudet, quâ reverentiâ appropin-
quent ad truncum. Excalceantur, expalleſ-
cunt, balbutiunt, virgas coram Rubo depo-
nunt. Denique quicquid Religio ſanctè ad ra-
dices montis extorſit dudùm a Moyſe, Ambi-
tio nefariè quotidiè imperat univerſis. Quot
ammi vultuſque demiſſiones, coram Rubo!
Quem procul à Principe nec dignaremur af-
Ethicæ Comment. Tom. V.

brantur; quibus cùm præſtô ſint plantarum

„ . . X A
rarô lubet eis inſidere rubo, quem cùm diu

ſatu, ei gratioſum Dominum ſalutamus, &
Patronum. Vidimus homuncionem ex Sarcina- Religioſ:
tore inter gratiores Dominantis clientes rela- & BEeele-
tum, cui & Dynaſtæ putidiſſimè aſſentaren- ec .
tur, & ægrotanti aſſiderent Conſulares. At-= tent, nee
que utinàam Proconſules tantum Reipublicæ, adalentur
& non Paſtores Populorum, relichis ovibus Aalicis
nonaginta novem in deſerto, devolarent ad exaltatis.
Rubum; qui Virgas in angues verterent, &
dexteram leprà perfunderent. Qui poſt porten-
ta tam effera, ablegantur in Agyptum, non
in Deos Pharaonis, ſed in aulæ mancipia com-
mutandi. Verùm quantavis fliamma in Rubo Dignitas
æſtuet, viſio eſt. Videbo viſionem hanc mag- n hil eſt.
nam. Tam ingens flammarum globus nec Ru- Anliei li-
bi corticem immutavit. An verò viſio fuerit, ερv,
ſpectare poteris, ubi primum receſſerit flam- Ee
ma. Quem enim ardentem excalceatus Moyſes Felices
circumſtabat, ſplendoribus ignibuſque exu- non Ju-
tum calceati bubulci amputabunt, calcabunt;, berbiant.
exurent. Ipſæ pecudes, qua dentibus, quà
cornibus, quaà ungulis lacerabunt fruteta ejus.
Non unus in Aſſyria Aman, nec unus Romæ
Sejanus, & patibulis ac Tiberinis gurgitibus,
teſtati ſunt, Rubos, evaneſcente flammàâ, om-
nium patere & deriſui & crudelitati. Credimus
hæc omnes, ſed ſeròô. Utinàam exclamaremus
cum Moyſe, etiam cùm ignis exæſtuat, Ru-
bus ardet, ſed non conſumitur. Suas habet
ſpinas in flammis. Viſio magna; ſed Viſio. Ru- Pignitas
tilat ignis, ſed Rubus horret. inſelix.

Vadam, & videbo viſionem hanc mag-
gacerdo-

nam. Exod. 3. 3. 1es.
Eccleſia=

Vade, quæſo Te, ſed feſtinanter. Nam, ſi Rait S
cuncteris aliquantulum, videbis ſolum Ru- eolι.
bum. O portenta! Qui, duùm ad aras litare- Eccleſia-
mus, vel ſederemus in Templo, habuimus no- Kica ve-
ſtros ad pedes etiam Dynaſtas & Reges: ita, Iu.
recedente fammâ, vileſcimus, ut non modò aickio.
redeamus ad dumos noſtros, ſed coràm ii eser
redea ad dumos noſtros, ſed coram iis pe- eddiz Re-
né excalceemur „ qui ad nos accedere non au- ligioſos
debant calceati. Frigeſcimus, ridemur, ſyl- venerabi-
veſcimus. Tu verô qui ad te vides accedere r⸗
Paſtores excalceatos, noli ſuperbire de porten- gs e Sriri
tis, quibus, te qui circumſtant, ornatum ſuſ- 1.
cipiunt; ea enim non & Rubo manant;, ſed ex Apoſtate
Igne fulgurante, & Deo inſidente. Vide, ne egreſ-
Ignis extinguatur: Ut enim ardere deſieris S 5
eris ſine nomine truncus, quem grando;, falx, H
feræ decutient, lacerabunt, recident. Texiditas
Vera.
. . .Perſecut io
Timuerunt valdè à facie Holophernis. Religioni.
ITremor & horror invadit ſenſus é6o= Pamms eu-
rum, ne hoc faceret Jeruſalem, &
Templo Domini, quod fecerat oateris
civitatibus, & templis earum. Judith.

4 2.

Palæſtina immemor ſui uni timet Hieroſo- Politiea.
lymæ, & Templo Domini. Nunc verò timet Ecelzſia-
ſibi quiſque à Templo Domini. Audeo dice- Kica Fu-
re, ità deprimere ſatagunt decorem domus riſciczie.
Domini Conſulares, & Conſules ferè omnes,
ac ſi non aliud eſſet Templum Domim, quam Cafdetis
ſævientis Holophernis conopeum. Quis ve- iu Deam,
16 non ſummoperè commendet in Hebræis, Difßden-
præoccupaſle ſtatim vertices montium, fru- vin ſui.
VY menta

254

menta congregaſſe, legiones ſcripſiſſe militum,

rant ſibi abundè conſuluiſſe, tum enimverò
confugère ad Dominum, rati impedimento fu-
tura, quæcunque paraſſent, niſi Dominus exer-
cituum ſuis exercitibus præfuiſſet. Quod ſi

Socleſia- 1
Er⸗ Za. quæras, quare tunc ſoli timeretur T emplo ab
riſdictio. Hebræis, ſuarum penè rerum oblitis: nunc

verò, contrà Templum ſeſe communiant Di-
ctatores Populorum & Tribus Gentium, eri-
gendo adversùs Claves & Cydares tribunalia &
propugnacula. Ut ſuſpicor, diſpar interdum
Sacerdotum nonnullorum conſuetudo moribus
veterum Sacerdotum effecit, ut inverſo peni-
tùs ordine, ea nunc timeant à Templo Iſraë-
Beihulia. litæ, quæ dudum ab Holopherne Templo, A-
Vio iater riſque metuebant. Tunc enim cùm belli procel-
lud. 4. la immineret Bethuliis, Hieroſolymis induerunt
7. 1. ſe Sacerdotes ciliciis. An non impendebat orbi
univerſo Chriſtiano Attila redivivus, & novus
immanior Holophernes, cùm Germa-
niam perrumpens, Urbes Catholicorum diri-
peret, Templa ſpoliaret, Monaſteria incende-
ret, Hæreſim inveheret, Religionem exſcinde-
Ecelæſia- ret. Ubi tunc Sacerdotes abſtemii, & ciliciis in-
Kici 772* horrentes? An ciliciis indutos dixeris, cineréque
enet inſperſos, quorum diſtincta auro laquearia, ve-
hoſtes, ſed ſtiti holoſerico auréôque parietes, ſuppares co-
Moriif- lo quadrigæ, promptuaria ità farta plenaâque,
catienum ut aurum gemmaſque eructent ex hoc in hoc.
elirrn,. Nimirum, cuùm ſub immaniiſimi Draconis un-
pare ha. guibus Palpitaret columba Ch li in tot pro-
ritas erga Vinciis, Sacerdotes Domini „non uno fortè in
5s. loco, epulabantur quotidiè ſplendidè. Luxus
enimverô hic orum Domini in

18 1Vi

vionis luctu Fidelium facit, ut non Templo timea-
medinem. . . .
ι tur, ſed timeatur à Templo. Si cupimus Ec-

ſtici ama- cleſiæ pericula focis agriſque præferri, nulla in
ri curent. finibus Juda ſit tam minima Bethulia, quâ la-
borante, Eliacim Felix & Decoratus Sacerdos
non conturbetur, non vigilet, non ſcribat, non
ſurgat & ſede, non peregrinetur, non lugeat,
eique quàm habitu, tam honore proximi Le-
vitæ cilicio byflum cohoneſtent. Si hæc præ-
ſtabuntur ab authoratis altari hominibus, Tri-
bus & Linguæx, & Populi umwerſi ſuas obji-
superior cient pro Templo animas. Quarn pulchrum, ſi,
Ni t im- & Bethulia, immemor ſui, uni Tempio pro-
W Mof. pugnando incumbat: Et Sacerdotes, etiam non
obleſsà Hierofolyinaâ, pro Bethuha ſatagant. Igi-
tur, Et Vittati proſpiciant Principibus, Prin-
cipes verò um exaltandæ Eccleſiæ ſtudeant.

Cingulum tradidit Chananao. Prov. 31.
O—
24

Familia- Hoc enim veròô cingulo noſtros ſuccinxit Do-

vitas cum minus renes in expectationem ſui, quod ſan-

Eeeulari- ctne, an iniquè tradatur à Sapientia Chana-
næis addubitari poteſt. Quà enim ratione non
iniquè abjicimus, quo nos Chriſtus præcin-
r 6ee⸗ xit? Verùm non diflolvitur cingulum, ut Cha-
nanæis tradatur, ſed tunc maximè noſtris lum-
bis adſtringitur. Etenim Chananæos is verè
præcingit, qui cum iis fuccinctus agit. Nam,
ſi te Chananæus viderit immunem affectibus,
ſi nihil cupere, nullum odifle, pati omnia,
ore modeſtum, verecundum oculis, pudicum
inceflu, illicò tuum & mulatus cingulum, la-
Ewemplo xiorem vivendi licentiam ſeveriori vitæ diſcipli-
We. nà coarctabit. Ergo, cum maximè cingulum

aditus urbéſque muniſſe: & dum videri pote-

Oliva

tuis adhibueris renibus ſenſibéſque, tum maxi-
mè Chananæos ſuccinges cingulo Pudoris &
Legis. Licèt etiam labiis cingulum Chananæo
circumponere, ſi accedentes ad te non nugis
infatuas, ſed Evangelii fumibus adſtringas. Diſ-
cedat à te cognatus, ſeu familiaris caſtior,
parcior, humilior; & cingulum Chananæo
tradidiſti. Quàm veròô diſcinctus eſſes; ſi non Seyn,
ſolùm non adſtringeres Chananæum, ſed præ- vanas.
cinctos Iſraélitas diſcingeres, & tuo tum con- Conßu
ſilio, tum etiam exemplo balteo ſuo exarma- riiimpi.
res! Eva Adamum diſcinxit, Evam Serpens. Confeſſa-
Haud tamen mihi timerem, ſi aut Fœmi- rii nimis
nam, aut Anguem cogerer propulſare. Ipſas aana-
non rarò Columbas videas ungue roſtrôque 6ne
Chriſti cingulum ſolvere: nec jam Serpens ad
rapinam pomi dexteram exſolvit, ſed Agnus,
blandis ſententiis mentem impellit vel ad feſti-
va, ſed ad ſublimia, clamâtque, Eritis ſicut Gen.

. 354
Dii. 3

Redite prævaricatores ad Cor. Iſai. 46.
8.

Qui omnes Cordis ſui motus in uno æterni- Pænizen-
tatis deſiderio figit, jam ad cor ſuum redit, 76 t
. .————— . . 8 &W Con-
inquit Bernardus. Huic, qui ſic affectus eſt, verſiof
non eſt oneroſa paupertas, is injurias non ſen- Tempora-
tit, ridet opprobria, contemnit damna, mor- lism con-
tem lucrum reputat. En formam veræ germa- temptus,
næque Pœnitentiæ. Hinc eſt, quòd Eccleſia S .
in ipfo Quadragenarii jejunii veſtibulo & ci- yia.
neres exponit, & theſauros. Theſaurizate au-
tem vohis theſaurum in Cœlo. Credideram Chri-
ſti Sponſam inſperſos cineribus filios hortatu-
ram ad cilicium, ad jejenium, ad chameo-
mas: Verum, iis prætermiiſſis, loquitur de
theſauris. Quæ conventio theſauro & cineri?
Ibi fqualor, hic ſplendor. Ibi luctus, hic læti-
tia. Ibi mortis initiatio, hic proluſio beatitatis.
Enimverè cùm Poœenitentia aliud non ſit;
quam regreſſio peccatoris ad cor: Et jam in
cor redierit, quiſquis unmi proſpicit æternitati,
profectò Pœenitentiam agit in cinere, qui men-
tem in cœlum tranſtulit. Hinc eſt, quòd A-
brahæ genus futurum ſimile dicitur & fideri-

ribus, & arenæ. Tunc enim Pœnitentia, quæ

Matthé.
0.

in arena deſignatur, abſoluta perfectaque eſt,

cùm ſideribus mentem intendit. Rideo ego Amore
quorundam lacrymas, qui Joannis nuntiantis duci.
Pœnitentiam obaudifſe ſe putant voci, ſi ce-
pis alantur, ſtoreâſque trahant. Ubi, rogo,
indictum à Joanne jejunium? ubi funis intex-
tus? Atqui locuſtis ipſe veſcitur, pilis tegi-
tur, ſaxum incolit. Sic eſt: muſquam tamen
cilicio auditores obtegit, nunquam accedentes
ad ſe locuſtis pavit. Quid ergo nuntiant? in-
quis. Pœnitentiam: ſed ſideribus coronatalmn, Alatth. .
non ferro compeditam. Audi Matthæum: Ve-.
nit Joames Baptiſta prædicans in deſerto Ju- Coufeſea-
dææ, & dicens: Pœnitentiam agite: appiopik rüinimis
quavit enim regnum cœlorum. En ſœderatos ſi- ſeveri.
deribus cineres! Pœnitentiam agite. Cur? quia
cœlum patet. Neque enim germanior Poeniten-
tia eſt, quaàm, quæ cœlum mercatur, & aſtra
expetit. Intuere, rogo te, Zacchæum in ipſo
Poœnitentiæ ſuæ tyrocinio non abſtinentem, ſe
epulantem. Et ne putares id temerè actum; in-
terfuit convivio Juss. Quod porròô, ſuæ Publi-
canus initium fecit Pornitentiæ? Theſaurizando
æternitati: Ecce, diwidium bonorum meorum, Luc. 19.
Domine, 3.

Iugu Chri
ſti ſuave.

Ur⸗ t

e 1

Ataretn
uIn,

Tentar, 4

) d
Klyn d⸗
un ,
4 4.7
n,

Stromatum, Lib. XI. 255

Apoc. 12. Domine, do pauperibus. Et adhuc dubitas, quin tuum, & ærumnarum extraheret. Chriſtus ve- Ser. 1507
optime confundantur cineribus ſidera. Reco- nit, inquit Chryſologus, ſuſcipere infirmitates
Exetcitia lite, quæſo, mulierem illam, quæ, ut Joan- noſtras, & ſuas nobis conferre virtutes. Ità Fran-
ſpirirua- nes ſcribit, clamabat parturiens, & cruciaba- ciſcus ex luti mercatore bonorum nundinator
lia ſunt tur, ut pareret, Poœnitentiam ſcilicèt, quæ no- umonum, non modò dedit omnia ſua, ſed

ten: . . . . . . .
e eyier vum parturire conſuevit Spiritum, ſummo, (lu- Chriſto contulit omnia bona, ut ab eo recipe-

rhenn

Kedin
vel⸗

I

Gante ſcilicèt cum animo carne) & ejulatu &
cruciatu, calcare Lunam, & Stellis coronari.
Quid ſideribus cinctum Caput in ejulatu pa-
rituræ ſubindicat, quàm parturientem Poni-
tentiam congerendis Cœleſtibus opibus ſtude-
re? Ejus emim mentem vallari Aſtris neceſſe
eſt, qui tantum theſaurizat in Cœlo. Neque
dixeris, in ea muliere Eccleſiam deſignari. Non
enim nego delineari hoc loco Eccleſiam, ſed
Poœnitentem. Sic enim Paulus, cùm Galatas
revocaret ad meliorem frugem, parturitionis

Gal. 4. vocabulo uſus eſt. Filioli, quos iterum partu-

v,o. Et Auguſtinus cùm inſtaurationem vitæ
meditaretur, parturire ſe aiebat ſpiritum no-
vum, ſed non ſine cruciatibus parientis. Ergo
parturiens, hoc eſt, Pœnitentis habitu Eccle-
ſia ſideribus ſtipatur; quòd nemo ſanctius con-
vertatur, quàm, qui cogitat divina, & inhiat
æternitati. Verum, nos tectum ſuperſtruxi-
mus, antequàm fundamentum jaceretur. Vo-

ret tormenta omnia. Et quid, inquies, præ-
ſtitit Chriſto? Fabricatus illi eſt in hoc luto
mortalitatis regiam beatitatis. Quid putas præ-
ſtitiſſe Franciſcum facultatum abdicatione pa-
ternarum? Tantis impendiis architectatus eſt
Chriſto Cœli galaxiam in cinere. Audi Gre-
orium. Cœlum mihi ſedes eſt. Regnum cœlorum
eſt Eccleſia juſtorum: quia dum eorum corda in
terra nihil ambiunt, per hoc, quod ad ſuperna
ſuſpirant, jam in eis Dominus, quaſi in cœle-
ſtibus regnat. Ergo, cùm Chriſto paraſſet re-
gnum Franciſcus, à Chriſto recepit ſtigmata,
undè & gloriari poterat; quaſi captâ prædaâ;,
& ſpoliis onuſtus redemptionis noſtræ. Ego
enim ſtigmata Domini JEdNin corpore meo por-
to. Ac ſi diceret, Chriſto Regnum paravi,
& à Chriſto abſtuli Vulnera. Quemadmodùm
& Chriſtus, ut ſuum nobis deferret Reg-
num, noſtras ſuſtulit Calamitates. O Pauper-
tas, quæ in nundinis Charitatis ſola obtines bo-

nas Vulnerum margaritas! Sic Job Salvatoris Job 1. 20.
typus, poſtquàm conſcidit veſtimenta ſua, pro-
luſit vulneribus ſuis ſtigmatibus Crucifixi. Sic
Sponſa, quæ ſtigmata Domini geſtavit in cor-

lo te ſtudere cœleſtibus, ſic enim monet Do-
Matth. 6. minus. Verùm antequam diceret, Theſauri-
20. zate autem vobis theſaurum in cœlo, præmiſit,
Ibid. 19. Molite theſaurizare vobis theſauros in terra. Pu-

Job. 2. 7.

Divitie

det, natas Cœlo anmimas hac ſuper re indi-
guiſſe monitore. Quis enim theſaurizet, undè
abiturus eſt? Quis theſaurizet, quæ, cuùm a-
bierit, aſportaturus non eſt? hoc autem indi-
catur, cùm dicitur, in terra. Quid, quòd
ſubeſt terrenis opibus ærugo, & tinea. Cor-
rumpuntur, & evaneſcunt. Atque utinam ti-
neas, furéſque paterentur, & non ipſæmet O-
pes cordis eſſent tum tineæ, tum latrones. Au-
rum offert Mundus, ut per Aurum auferat Coœ-
lum. Ergo fragilia ſunt, quæ ærugini tineiſque
exponuntur. Ipſo, quo durant tempore, ſi
non eroduntur, erodunt: ſi non diripiuntur,
latrocinantur: aut furibus patent, aut conver-
tuntur in fures. Denique quamvis nec evaneſ-
cerent, nec nocerent;, in terra ſunt, in qua
nos din eſſe non poſſumus. Proindè audiamus
Bernardum monentem Andream familiarem
ſuum, ut quoniam ſub ſole vamtas, congre-
get ſuprà Solem. Audiamus clamantem Do-

pore ſuo, nudata eſt theriſtro ſuo. Vulnera-
verunt me, tulerunt pallium meum mihi. En
quâ ratione liceat ſtigmata Domini transferre
in corpus ſuum. Si Paupertas adornaverit
Domino & Regnum, & Regiam, elevabitur
ad rapinam bonorum Domimi, videlicèt ſtig-
matum ejus.

Non videbo morientem puerum: & ſe-
dens contraà, levavit vocem ſuam,
E& flevit. Exaudivit autem Deus vo-
cem pueri: Vocavitque Angelus Dei
Agar de cœlo, dicens: Quid agis A-
gar? Surge, tolle puerum, & tene ma-
num illius, quia in gentem magnam
Jfaciam eum. Aperuitque oculos ejus
Deus: quæ videns puteum aquæ, abiit.
Gen. 21I. 17.

terna Mminum! Theſaurizate autem vobis theſaurum

. 5 . .
tanium. in Cœlo. An verô theſaurizare dicendus ſit,

Fervoy⸗ Quis lacrymarum potentiam non miretur? Laciymæ.

& r dui vix minuta duo congerit in Gazophyla- Quampyis rea Agar, & relapſa, Deique im- Sl
diias, cium ternitatis, viderit, qui computat. Miſ- perio in exilium acta, tamen, ut flevit, An- H 1z.

* enimverô interſunt nugando, ofcitando
globulos mandunt precatorios, denarium u-
num, præcinente tubà, diſpenſant dividen-
dum in decuriam mendicorum, abſtinent ci-
bo veſpere Sabbati, cùm manè abligurierint
batrimonia. An is theſaurizet in cœlo, quan-
do mihi non creditur, inopia teſtabitur ter-
norum.

gelorum non alloquio ſolùm, verùm etiam mi-
niſterio recreatur. Ne diutiùs ſitiret, aquæ Ofßcis di.
puteum vel indicavit ei Dominus, vel etiam vina.
fabricavit. Et Eliæ quidem pro Domino deli- patientia.
teſcenti annonam diebus ſingulis Corvus ad-
vexit: Agari verò Dei Angelus opportunam Pniten-
ſiti levandæ frigidam propinavit. Quam feli- ie inti.
cior in exilio Serva, quàm domi Herus! Et- 4e.
enim Abraham juxtà tabernaculum ſuum mi-
niſtrat Angelis: Agari verò in ſolitudine ab
Angelis miniſtratur. Quid moror? Impar A-
gari Abraham; ſed ſuppar ferè Chriſto Agar.
Supparem eam dico? Audeo eam feliciorem
penè Domino appellare. Ut enim in ſolitudine
Angeli miniſtrarunt Chriſto: ità in eremo A-

Simile eſt regnum oœlorum homini nego-
tiatori, quærtenti bonas margatitas.

Matth. 13. 45.

eren. Has margaritarum nundinas primus inſti- geli din 4
2.* wit Chriſtus, qui in mare humanarum cala- gari pincerna Angelus eſt. Sed illi præſtò ſunt
mitatum aurum merſit Virtutis, & penè di- Angeli, poſt geminam, longàâ abſtinentia,
xerim, Divinitatis ſuæ, ut ex eo Uniones fle- & acri luctàâ, reportatam lauream; huic &

Ethicæ Comment. Tom. V. X 2 peccan-

256
peccanti, & damnatæ tum à Sara, tum etiam
à Deo, Angelus famulatur. O vim Orationis
præpotentem! Poſt vocem unam & lacrymu-
lam Ancilla ejecta è& domo Patriarchæ Deum
videt. Moyſes, ut ad Deum accedat, ſolvit
calceamenta. Agar non Deum quærit, ſed con-
venitur, & ſublevatur à Deo. Quid ergo Ju-
ſtorum hymni impetraturi ſunt in Templo,
quando exulantis Ancillæ ululatus in nemore,
arceſſit & Colo Deum;, trahitque Angelos Do-

Gratiarz mini in obſequium ſui? Sed; ut hymnus de-
actio. duxit ad Servam Angelum: ità non perſolutus
Eva.

Deo hymnus adduxit ad Evam Anguem. Ideò
fortè permiſit Dominus fœminam decipi,; &
virum labi, quia Dei laudes nunquam cecine-
re, quamvis obruti immensà divinorum mu-
nerum mole. Ut autem videas tum Deo, tum
Angelis nihil gratius accidere poſſe Oratione
Juſtorum, & Lacrymis, audiamus loquentem
Seniori Tobiæ Raphaëélem. Quando, inquit, e-
rabas cum lacrymis, & ſepeliebas mortuos, &
derelinquebas prandium tuum, & abſcondebas
e per diem in domo tua, & nocle ſepeliebas eos,
ego obtuli Orationem tuam Domino. Animadver-
te principatum Orationem obtinere inter reli-
quas virtutes cordatiſſimi Senis. Quamvis enim
jejunaret, mandaréêtque cadavera ſepulturæ,
tamen Oratio ejus præſertur pietati atque je-
junio. Et tamen, iolo jejunio adjutus Moy-
ſes, Deo colloquitur, & eo ornatus rapitur
Elias in Cœlum. Quorum triumpho Heroum
declaratur, quæ ſit Orationis præſtantia, quid-
ve poſſit, quando Jejunii virtus eàâ inferior,
homines vel Deo jungit vel abjungit à Terra.
Neque tantùm præfertur cæteris, verùm ex
omnibus una deligitur, quæ, & Domino of-
ſeratur, & deferatur ab Angelo. Etenim, cùm
fateatur Raphaël jejunaſle Tobiam, circum-
iſſe, & mortuos tumulaſſe, ſolam tamen ex
his delectam à ſe Orationem profitetur, quam
Domino dedicaret. Ego obtuli Orationem tuam
Domino. Ac ſi diceret, Non ſolùm dereliquiſ-
ſe prandium, ſed, contra Regis edictum, præ-
entiſſimo capitis diſcrimine, ſuſtuliſſe cada-
Vera occiſorum, plenum eſt fortitudinis opus.
Ego tamen his prætuli Orationem tuam. Non
mirum ergo, ſi viginti quatuor Semiores phia-
las aureas impleverint non ciliciis, non vincu-
lis, non jejuniis, non etiam eleémofſynis Ju-
ſtorum, ſed Orationibus Sanctorum. Haben-
tes phialas aureas plenas odoramentorum, guc
ſunt Orationes Santtorum. Ergô-ne Laurenti non
Craticula, ſed Oratio in Angelorum phialis
reconditur? Ergo-ne Petri non Crux, ſed Hym-
ni reponuntur in phialis? In aureis urnis Pau-
li non Stigmata, ſed Pſalmi fulgurant? Quid
dico Paul? Coram Agno procumbunt Senio-
res, & tamen ſuis in phialis non lora, non ſpi-
nas, non clavos, non cruces Martyrum, ſed
Orationes duntaxat Juſtorũ circumferunt. Tan-
tum enimveròô Orationis jubar eſt, ut coràm
Agno occiſo ab origine Mundi non hebetetur;
& hebeſcant interim coràm ea cæterarum lu-
mina, quaſi puncta, virtutum. Noneſt proin-
dè, quod mirere, ſi Orationum cupidiſſimos
Angelos irruiſſe videas, ad exclamantem in de-
ſerto Agarem. Cujus tamen, ità Orationem
lacrymâſque deprædico, ut tamen inwictam in
Fœniten- illa Patientiam demirer. Etenim domo Abrahæ
iæ inflie proturbata, non latrat, non queritur tum de
ſe. Domina, tum de Viro. Ne cum filio quidem

Tribula- — . in
tio ferda. obloquuta fertur in itinere tam arduo de Mariti

Tob. 12.
12.
Oratio.

Ofſicium
adivinum.

Apoc. 5.
3.

Agaxr.

Oliva

ſævitie. Scimus filios Ifraél auro laureiſque o-

nuſtos, cœleſti mannâ paſtos, columnd dedu- 19
clos, miraculis portentiſque ad terram mellis
comitatos, murmurafle non ſolùm contrà Mov-
ſem, ſed etiam contrà Deum, ubi primùm ſii
laborare Cœperunt. Et tamen à luto, & latere S
educti fuerant ad libertatem, & regnum. Hæc 1 ,
verò ex opulenta domo in deſertum ejecta in- 4 r
tuetur unigenitum ſuum aquæ penuri4 expira- R
re, & ſilet. Neſcio, (abſit invidia verbo, )an Zan
fortiùs infortunium tantum ipſe tuliſſet Abra- tan⸗
hamus; à quo tamen illa traxit, quidquid egit uen
cum laude. Quid, quòd ne flevit quidem, & deann
exclamavit ad Dominum, niſi cuùm Iſmaël mo- “
reretur. Non cuùm laboraret, ſed cùm deficeret,
deprecata eſt filio ſupplicium. Nec minor Aga- d
ris modeſtia, ex quo demiflum ad ſe Angelum kgi,n
conſpexit. Neque enim evanuit in cogitationi- Iaimi le
bus ſuis adversus Saram glorioſa, quòd ſcili- dileltio, men
cèt, cùm eam Angeli diffidentiæ, & incredu- vidia tgais
litatis reprehenderint, ſibi blandirentur, & ſum- Re⸗ mal
ma quæque de filio prophetarent. Porròô, quis Be c H
non obſtupeſcat, quòd de ſævitia Saræ ne cum ſe permit. Mügr
Angelo quidem conqueratur, nec tam propitio iere. ie dil
ſibi Angelo ſupplicet, ut ſe ad viri thalamum ik⸗
nn Hee

reducat, aut filio in ſolitudine conſulat, ne in
nova & duriora vitæ diſcrimina impingat. Au-
deo dicere: Jobo ferè Agar præluſit. Quas ille
calamitates paſſus eſt à Satana, hæc à Viro tu-
lit: & tacet, imò & orat. Orat Agar? Orat,
& Orat cum fletibus: & ità Orat, ut & rebel-
li filio impetret parem Regibus celfitudinem,
& Angelorum honoretur alloquio, mimiſterio
ſublevetur. Itâ-ne? Itaà prorsus. Noônne hæc illa
eſt Agar, quæ intumuerat adversum Domi-
nam? quæ Iſmaëlem fortè docuerat illudere Iſaa-
co, eumque depravare? Quà ergo ratione hic
Orat cum lacrymis, ibi veròô intumeſcit, & servi non
rebellat? Nimirùm ibi copulatur Abrahæ, cu- zimium
bat in pluma, epulatur vitulum ſaginatum: hic ag,
verò hordeo frigidâque utitur, utrem geſtat ile,,
& procumbit in ſilice. Fallitur, quiſquis mi- conſulen-
ratur in Ancilla tumorem, quam videt Domi- dam ſid
no in deliciis eſſe, & Saræ parem. Pnmicæ bal- woderatd.
ſamo ſuccinéque ſterileſcerent, quæ ſtercore ſœ- a i .
cundantur. Servi, ut Oleæ, ſteriliori ſolo feli- ſerande.
ciùs proveniunt, pinguori marceſcunt. Sic Vi-
tem ſi foves, perdis, ſi perdas, nutris. Agar
quamdiù ſervivit; ità præ Cæteris excelluit, ut
à Sara deligeretur in conſortium tori. Ubi ve-
1rò Dominæ collega facta eſt, corrupta quoque
eſt. Nimirùm ſtercus, ſi ad radices infodiatur
arborum, poma concoquit: ſi verò Solis beni-
gritate attenuetur, & cœlo proximum fiat;, in
fulmen concreſcit, ac ſubindè & arbores era-
dicat, & turres evertit. Diſce in Agare & do-
mi corruptà præ copia, & in exilio rerum pe-
nuriâ emendatâ, non mmium iis blandiri, quos
natura abjecit ad ſarculum. Sed, quò excidit
felicitatis vaticinium illud omninò auguſtum?
Tolle puerum: Ouia faciam eum in gentem muag- Gen. 21. in 1

Arhieni
1 unt i

nam. Quem eum? Iſmaélem. Illumne;, qui col- 18. Cun
luſit Iſaaco; qui Saræ illuſit; qui Legem eluſit? ocßeien Eene he
IIlum. O jubar Orationis Soli non impar, quo getes. c e
Vapor é ſterquilinio ſcelerum elevari poteſt ad mn fans. Klun!
ſidera, ut luceat, fulgurétque! Dum Mater , Vane

Orat, & Luget, Puer profligatiſſimæ indolis
deſtinatur à Deo Princeps gentis magnæ. Tu
qui audes, ne decreſcas, abeſſe à choro, hym-
nos negligere, & proculcare cum phialis thu-
ra, cùm videas exulantis Servæ vocem fero-
cienti Puero Principatum peperiſſe populorum.
Ligatis

N.
8
e
1. X
til.

nlllt,
imhingt

Ncelcont. N
1s, minn 4

adhces i
1rend
oEIIN
e Andont⸗
e n A i
eyilio n .
i Nolnge
Eed,de
vond utur⸗
n in Gnn’,

Ilünne,

.
1

Stromatum, Lib. XI. 257

Ligatis manibus & pedibus ejus, mit-
tite eum in tenehras exteriores. Matth.
22. 13.

zncatlio- Sapienter Sapiens, cum monuit melius eſſe
niszenef- ire ad domum luctus, quàm ad domum con-
vivii. Nam nuptiarum fauſtitas deſüt ſatis ci-

cium
Religiof tò in tenebras, & pedicas. Fugiamus, rogo;
epidi. convivium, cujus extrema carceribus infaman-

tur. At, quid refugiſſe juvat, ſi, qui venire
renuerunt, immiſſis in eos exercitibus, deleti
ſunt? Has certè nuptias non aliud eſſe cenſue-
rim, quàm Vocationem religioſam, quæ pro-
cul dubio juge convivium eſt, ſed, ità recum-
benti, ut nuptiali chlamyde non careat. Alio-
quin, ſi aut pannoſus, aut nudus epuleris,
mortem judiciumque manducas. Nihil ſeſtivius
religioſæ vitæ convivio. Denique nuptiæ ſunt
animæ nubentis Verbo. Sed væ nobis, ſi veſte
careamus. Inter epulas præſtò ſunt compedes.
Noli gloriari de apparatu ferculorum. Noli di-
cere, paſcor liliis, veſcor melle, ſaginor lacte.
Cœleſtia mediter, pudorem excolo, ſpe re-
creor. Hæc omnia patinæ ſunt ſuo te convivio
excipientis Sapientiꝰx. Quære in te, quod abs
te quæret iratus Rex, ut exploraturus convi-
vas triclinium intraverit. Non exiget patinas,
ſed chlamydem. Et quænam chlamys iſta eſt,
quâ qui caret, à menſa in carcerem trahitur?
Quam Apoſtolus in Epiſtola deprompfit è ve-
Ephel. 4. ſtiario ſuo. Fratres, inquit, Kenovamini Spi-
13. ritu mentis veſtræ, & induite novum hominem,
quli kegnagen Deum creatus eſt in juſtitia, &
ſanblitate Reritatis. Qui novus homo;, non
tam primus eſt Adam necdûm corruptus, ſed
ſecundus eſt Adam innocens, impollutus, ſe-
gregatus a peccatoribus, coelis ipſis excelſior.
Kom. 13. De quo Paulus alibi: Induite Dominum Jk-
Kee “ DM CHRISIUIW. Ergo, qui de vocatione
tua non modo exultas in gaudio; verùm etiam

vorus. . . .
lacentibus in regione umbræ mortis exprobras,
inſultaſque, noli lætari in abundantia tua;, ſi
Chriti non es ſecarus de veſte tua. An veròô Chriſtum

Imitatio. indueris intelliges, ſi os ori, & manum ma-
kecleßa- Dui contuleris. Stillat & labiis Chriſti fel & a-
Kici viré Cetum. Tu verò, præter cretica, & campana;
Luram, faſtidis omnia, quaſi vappam. IIIe diebus ſo-
el Iidis quadraginta jejunat: Tu epularis quotidiè
5 raig:. ſplendidè: & niſi ova Phoenici ſubducantur,
opva Aſpidum exclamas appoſita ad interitum.
Pauperias Vitulus pro Urſo eſt, niſi is Angelis ſubtraha-
leſg. tur, quem Abraham ſaginatum delegit ex ar-
veri mento. Tuas compone manus manibus Salva-
Ralee, toris. IIIæ Clavis affixæ inhærent trunco: Tuæ
non veri, Verò ſemel in anno faſtidiunt vel unum ever-
rere laterem. Tu, ſi Romanis farta ſit villis
culcitra, non cubas: Africanos tonderi greges
neceſſe eſt, ut delicatius dormias, moriente
Chriſto in paribulo. Mitto cor Domini mite,
Ccùm tuum ſuper EÆtnam incendia eructet. Mit-
t0 ſilentem vel coràm Præſide linguam, tot
inter teſtium latratus: rugiente Te, m paſ-
ſim, & luculenter laudere, etiam cùm volu-
taris in coœno. Quid ergo mirum, ſi damneris

Raligiyß ad tenebras, ſi labi permittaris, & laqueos in-

& imzer- duere venantium, ſi protrudaris & convivio?

Jeditutio Nolo dicas, huc acceſſi delicatus, præfervi-

re. . . . .
leer dus, faſtoſus. Et hi, quos veſtis obtegit nup-

Dei lna tialis ex ſepibus, trivus, & compitis cæci, le-
Matth. Proſi, claudi coacti ſunt, & introducti ad nu-

22. 10. Prias. Audi: Congregaverunt omnes, quos in-

Ethicæ Comment. Tom. V.

venerunt bonos & malos. Nullus proindè ex-
cuſationis prætextus ſupereſt ſordenti inter e-
pulas. Epulando enim debueras & mentem,
& vultum, & veſtem immutare. Ergo, in-
quies, præſtat reluctari vocanti,; & quàm
longiſſime ſecedere à nuptiis. Abſit. Id ut do- vocatio-
ceare: animadvertas velim, ex tanta diſcum- nis benefi-
bentium turba, unum duntaxat ſordium reum eimw.
conjectum in tenebras: ex iis verò qui ſpre- Rezani
vere vocantem, tres tantùm effugere ſuppli- berfechio
cium, nempè Arator, Sponſus, & Nundina-
tor, reliqui ſcelere, cruoréque polluti eodem
omnes involuti ſunt exterminio. Uli autem 1bid. 5
neglexerunt: & abierünt, alius in villam ſudm,
alius verò ad negotiationem ſuam: reliqui ve-
rò tenuernnt ſervos ejus, & contumeliis affettos
occiderunt. Rex autem cum audiſet, iratus
eſt: &, miſſis exercitibus ſuis, perdidit homi-
tidas illos, & civitatem illorum ſuccendit. An
adhuc præſtat vocantem deſpicere, quàm in-
vitanti aſſentiri? Sedenim unus in nuptiis al-
ligatur. Sanè. At extrà nuptias innumeri ju-
gulantur. Non enim, ſi vocanti Deo obſtite-
ris, nuptiis tantùm non aderis, ſed ipſa Vo-
cationis tuæ inſtrumenta, Verbum ſcilicèt Dei, Religionis
ſodalitia, ſynaxin, exomologeſin, hymnos & lelieitas.
jejunia ſpernes, conſpues, proculcabis. Qui- Religioſus
bus flagitiis Dei in te iram, ſancta; ſanct01- ice. ſ-
que deridendo, provocabis. Nolo dicas: Ex- culari fe⸗=
cuſo me, villæ meæ vacaturus: Tribus, imò licior.
duobus tantùm tanta obtigit felicitas excu- Vocatie
ſandi , & non ruendi. Cæterùm abnuen- Prein,
tium multitudo ferè univerſa, ità nuptiis abſti-
net, ut in ccenum abripiatur omnis aut impu-
dicitiæ, aut avaritiæ. Sed ille intravit, & illi-
Cô exit. Unus eſt ex millibus. Qui quidem non
impunitus eſt, ſeu domo Regis propellatur,
ſeu intrà domum crucietur. Verùm non ob-
truncatur, non uritur, non cæditur: ligatur
tantùm, & in tenebris collocatur. Memineris
autem, & vinctos ſolvi non rarò, & frequen-
ter extrahi compeditos & carceris ſqualore in
aulæ amplitudinem. At qui perditur; quæque
incenduntur Urbes, nunquam reparantur. Er-
go, ut nos horrere debemus in panno vincu-
la, & ſine veſte tenebras: ità ſciant irriſores
nuptiarum Domini, ſibi urbique ſuæ, & flagi-
tiorum catenas, & ſuppliciorum excidium im-
pendere. Porrò, tunc reos nos eſſe, damnatéôſ-
que ſciamus, cum & manuum & pedum vincu-
la ſuſtinuerimus. Quæ cùm patimur tenebris op-
preſſi, ea pati non credimus. Quid agis? Otia-
ris tum manu, tum linguà: & , cùm domi non
labores, forlſque non evangelizes, dicis te li-
berum & epulantem, nullique obnoxium ſup-
plicio? Hoc enimverò ſupplicium totum eſt;
ſine nuptiali veſte ſqualere. Proindè excute vin-
cula, frange compedes, induere veſtimentis
gloriæ tuæ; ne, qui huc intraſti epulaturus,
mutes epulum carcere, nactus in nuptiis ner-
vum, virgas, & ſecures in pateris. Illud etiam
Prælatis prætereundum non eſt; Regem tum
in homicidas, tum in pannoſum iratum priùs
fuiſſe, & mox inflixiſſe ſupplicium. Iratus Rex, Severitas:
inquit. Fateor, non placet torpor, & glaeies
Prælatorum, etiam cùm feriunt. E tanto gelu
quæ tandem flamma emicare poteſt? Cœlum

ut fulguret, inhorreſcit nebulis nubibuſque, nec

ſine ſtrepitu fulminat. Nos veròô, ſerenâ fronte,
fulguramus. Videmur non ſulphur, ſed rorem Correckis
emiſſuri, tam placidè peccantes arguimus. Ex- ſeria.
citet ſe quiſque, obſecro; ſi reverà perdere con- Zelas k.
ſtituit prævaricatores. Niſi bilis exæſtuet, ſtrin- lir vantis
V 32 ges

ges cutem prævaricantis, non pectus lacerabis.
Iraſcitur Rex, & ideò incenduntur urbes, &
pannoſi pædor vinculis, tenebriſque excipitur.
Intuere,; quà ratione irruat in ſacrilegos Ma-
1. Mach. tathias. Acceſſit quidam Judæus in omnium ocu-
2. 23. lis ſacrificare idolis.. Et vidit Matathias, G
doluit, & contremuerunt renes ejus: & accen-
ſus eſt furor ejus ſecundium judicium legis, &
inſiliens trucidavit eum ſuper aram: ſed, & vi-
rum, qui cogebat immolare, occidit in ipſo tem-
pore, & aram deſtiuxit. Iratus eſt Dominus fu-
rore in populum ſuum: & tu ſubridendo pu-
tas à te ſcelera extirpanda? Non ſic David,
ui, cùm audiſſet defloratam, ejectàmque ab
Amnone Thamarem, non furoré exarſit, ſed
Aum pu- mœrore contabuit. Ergo ubi defuit Ira, defuit
nit. quoque Emendatio Peccantis. Cum autem au-
2. Reg. diſſet Rex David verba hac, contriſtatus eſt val-
13. 21. Ads, & noluit contriſtare ſpiritum Ammnon filii ſui.
§. David. Verum Ir deftitutus Juſtitiæ rigor obtorpuit:
diſſimulando tamen ſcelus, & parcendo, plùs
Scandala nocuit intemperanti. Qui enim exul & ſcelus
non diſſ- fleviſſet, & Abſalonis rabiem mitigaſſet: non
ätande- punitus à Patre, jugulatus à Fratre eſt, & cri-
zie infli- Minis impœnitens, nec expers ſupplicii. Atque
genda. Utinam indulgentior Princeps in buſio Amno-
nis futuram Abſalonis cataſtrophen præiagiſ-
ſet. Verùm, auditàâ, dolo Ablalonis primoge-
1bid. 31. niti, crudeliſſimà nece, Ncidit, inquit Scriptu-
ra, veſtimenta ſua, & cecidit ſuper terram. Heus
tu, Mulier, quid ploras? Quòd ſi non es Mu-
lier, ſed Princeps, quare luges? Cruore opus
eſt Parricidæ in tanto ſcelere, non Lacrymis
Imperantis. Si fleveris, jugulatus Amnon non
reſurget: Si vulneraveris, Abfſalom interfe-
Ctor corrigetur, & inhibebitur à graviori lap-
Abſalon ſu. Non eſt, cur ſcindas veſtimenta tua, cum
Proditoris latera diſcindere debeas, & exurere.
Verùm, dùm Rex Præficas æmulatur, Abſa-
lom, qui Vulturis induerat ungues, ut ſæœviret,
alas adſuit, ut evaderet. Inter lacrymas plo-
rantium Jugulator enavigavit. Audi: Jed, G.
Ibid. 36. Rex, & omnes ſervi ejus feverunt ploratu ma-
gno nimis. Porrò Ahſalom fugiens, abiit ad Thoöo-
lomai filiun Ammiud, Regem Geſur. O luctum
inanem! Quantèò ſatius foret, non luctui oculos
reſerare, ſed Parricidæ ergaſtulum recludere.
Præſtitum hoc eſſet, ſi pro dolore furor in
Proditorem efferbuiffet. Verum, cum manu-
brio Securis in tantarum lacrymarum lacum
decidit, itâque merſa eſt, ut nullius ope vocé-
ve Elilei ad interitum perduellis emerſerit. Pu-
tas id agendo pepercifſe Davidem Eilio? Imòô
non pepercit. Qui enim, ſi à Patre & vinctus,
& damnatus fuiſſet, inter prophetantem Na-
than & Zadoch Sacerdotem, & regiè, & ſan-
ctè occubuiſlet: profugus, & deinceps redux
latronum more confoſſus periit tum corpore,
Abſalom tum animo. Ululat in ſiagno ſulphuris A bſa-
*gehen- lom, unâque pereuntis & ſuperſtitis vox eſt:
d,wveyitas Pereo, quòd non perierim. Parcendo mihi Pa-
vera eſt ter, nec Mihi pepercit, nec Sibi. Nemo pec-
Elemetia. Canti clementius blanditur, quam, qui inqui-
natam ſcelere ſtolam abluit, & dealbat in ſan-
guine lupi. Tunc tantùm parricida utilis eſt Rei-
publicæ, cùm perit. Quiſquis ergo reo conſulit,
illum perdat, ne perdat. Ut enim Granum Fru-
menti, niſi moriatur, emoritur: Itaà Lolium
Crudelitatis niſi pereat, & perit, & perdit. Si
enim, cum primum apparuere zizania, agricola
ea extirpaſſet, aruifſent in Sole, non autem
alligata in faſciculos projecta fuifſſent ad com-

gs veritæas

258 COliva

burendum in fornacem ignis ardentis. Ergo a-
gricolæ diſſimulatione non ad horreum reſer-
vata ſunt zizania, ſed ad flammas cinerémque
Præparata. Noli parcere, ut parcas. Satius enim
eſt eradicari manu, quam incendio exterminari.

Facta eſt contentio inter eos, quis éo-
eum videretur eſſe major. Luc. 22.
24

Etiam, qui omnia reliquere pro Chriſto, Saperbia
unam retinuere Imperandi cupiditatem vel in "bique,
domo Chriſti. Libet probrum, abſit verbo Gala non
invidia, hoc Apoſtolici, ſed fluctuantis tunc Iue.
in cœnaculo Senatus, modeſtiâ Eſtheris ali- Ambitio.
quantò mordaciùs confutare. Audiamus quid Pigaitas
illa, poſità regià chlamyde, & margaritis ſuf- recuſada.
fecto cinere, de ſe loquatur ad Dominum. Tu Eher
ſeis neceſſtatem meam, quòd abominer ſignum 16. 4.
ſuperbiæ & gloriæ meg, quod eſt er caput
menum in die oſtentationis mek«, & deteſter il- Kterns
Iud quaſi pannum menſtruatæ, & non portem in tautum.

diebus ſilentii mei, & quòd non comederim in Conſila.

menſa Aman, nec mihi placuerit convivium tiones ex
Regis: & nunquàm lætata ſit Ancilla iua, ex ſpiritn.
quo huc tranftata ſum nſque in præſentem diem, Latitis
niſi in te Domine Deus Abraham. Quid feli- ob aterns
cius, quam ex ſervâ, pupilla, & captivà, "anthm.
feri repentè Reginam ſuper provincias cen- Nihilpre.
tum viginti? Et tamen, regnum tantum, “7 Dez.
tantämque dignitatem non patrimoni difſipa- §. gſtben
tione, non adulationum, & ſervitutis demiſ- .D
ſione, non ſalutis jacturà, conſecuta, non ang⸗
modò non amat, veruùm etiam, quamvis à
Deo delatum ſibi, pro Deo à ſe retentum,
populo Dei, quem tuetur, ſalutare, ſibique,
quæ in purpura jejunat, orat, & ſilet, non
noxiumn, faſtidit, odit, execratur. O porten-
ta! Apoſtoli, præſente Chriſto, & imminen-
te Cruce, pugnant inter ſe, quis undecim piſ-
catoribus, poſt relictum rete, pauperrimis
præcmineat: & fomina centum & viginti Pro-
vinciarum imperium deſpuit, ſignumque glo-
riæ tantæ deteſtatur. Et nunquàm lætata ſit an-
cilla tua, ex quo huc tranflata ſum. Quid nos Letiia
ad hæc, qui alumni Crucis, & Evangelhcæ ob eterna
humilitatis diſcipuli pariter & magiſtri gaude- antium.
mus, & exultamus, & triumphamus in ſcuti-
cæ geſtamine, cùm Regina non lætetur in ſcep- .
tro. An non aliquando ides Mundi contemp- Religioni
tor tripudiat, quòd iis præſectus ſit erudiendis vun,
pueris, qui carmina pangent poſt menſes ſex 2 .
Putida ſanè exultatio. Exclamo: Plus miror Hamili-
fœminam non lætatam in corona, quàm exul- 1as.
tantem in catena Paulum. Præſertim, cum
Eſther eo tempore diadema deſpexerit, quo
ſciebat Deum diademate inſignitum imperii, &
Chriſtum non videbat ſentibus deformatum.
Nos verò adhuc ambimus fulgoris inſignia,;
ante quorum oculos JzsUs CHRISTUS proſcrip- Religionè
tus eſt. Pudeat aliquando tandem filios Crucis, Tlezct.
& domeſticos Chriſti lætari in Olere, quan- Jiera.
do mulier non lætatur in Lilio. Tu ob Decla-
matiunculam, ob Eclogam, ob Icunculam, ob
ſapidiorem Patinam exultas, gaudere non au-
ſa Eſther in ſolio, in pomariis, in gemmis?
Qu verò ignominiâ ſola: Tu honorum, ſine
honore, ſpe triumphas, moœrente in regno Foœ-
mina? Clangentibus Angelorum tubis, & Apo-
ſtolico perſtrepente lituo, ne quis ad Thiaras

accedat y niſi vocatus à Deo ut Aarom, audes Tu
non

1,4
Peden

KE

Stromatum, Lib. XI.

er. non accedere;, ſed irrumpere ad ſolium Dei,
& Primus eſſe in convivio, quamvis, & Pa-
terfamilias tibi condixerit, ut recumbas in no-
viſſimo loco, & Eſther in ſupremo collocata
vertice cineres ſitiat, & pulverem? Pudeat
ambire pannoſam dominationem, cùm uxor
Aſſuëri faſtidiat purpuram principatus.

un
dürt

Tunc aperuit illis ſenſum, ut intellige-
rent cripturas. Luc. 24. 45.

Libri in. Tantæ molis, tantique conatus opus erat
reſignatio Scripturarum, ut Dominus faciliuùs
mundum Satanæ vinculis, quam Librum ſigil-
lis ſeptem exſolverit. Moriendo enim humani
generis compedes effregit: Paginas vero ſan-
Ctas nec funere aperuit; ſed nova quodammo-
do redemptio, & ſecunda penè mors Domini
neceflaria fuit, cùm tunc ſoluùm Prophetarum
arcana patuerint, cùm perforatum militis lan-
ceâ latus patuit Salvatoris. Et tamen Liber,
quem Chriſtus ſuo cruore reſolvit, adhuc clau-
ſus tam multis eſt. Quis enim Scripturas evol-
vit? Quis Scripturas non erodendas tineis dimit-
tit? Porrò, quis ſigillis ſeptem exſolutum volu-
men iterùm obſignavit, nunquàm evolvendum?
Muſæ novem. Apollo clauſit, quas Chriſtus
explicuit, Scripturas. Non leguntur Prophetæ,
ut Poëtæ perlegantur. Ex quo animarum dam-
no venenati ſales iis & paginis hauriuntur! Nam,
cùm ibi vulgo inſano interprete, Cœleſtinus V.
ſacrilego joco deſcribatur in infima gehennæ ſe-
de, quòôd ſupremum convivii Pontificii locum,
mundo cœléôque ſtupente, dimiſerit: Venus ve-
10 Cypriorum Dea à Poëtis, ut Superorum de-
licium expingatur calceata ſideribus ſeptuagin-
ta novem, Dei Matre interim viæ duodenis re-
dimita- Quis jam hâc imbutus lue, & damna-
tæ humilitatis, & regnantis luxuriæ, aut demiſ-
ſionem Evangelicam virtutum Matrem conſe-
ctetur, aut impudicitiam, flagitiorum radicem
omnium exhorreſcat? Quæ ſine viro & parit,
& lactat, ſidera geſtat in ſocco, profert roſas
TLentatio- & vulnere? Luxuriemur, atque ſcortemur. Qui
num fons à ſolio gloriæ ad latebras reſfugit eremi, ardet
Pißs. in gehenna ignis? Ambiamus ſolia, regnemus,
& triumphemus. Et quamvis nemo non ſciat
per Poétarum audaciam iſta conficta: nulli ta-
men ſplendida Dearum, ſiderum, atque roſa-
rum non hærent vocabula, inter quæ Libido,
tantâ undique titulorum, & lucis pompâ ſtipa-
2. Reg. ta, ſordere quo modo poſſit? Si canerentur,
deflorata Thamar in cinere, impurus Onan in
Gen. 38. feretro laſciviens Gommorrha in ſulphure, ſup-
pliciorum, & nominum horrore nemo non ex-
palleret ad adventum luxuriæ. Nunc veròô, cùm
prodeat ſcelus ſideribus teſſellatum, quis relu-
centi non occurrat? quis luce conveſtitum non
excipiat? Coœleſtinus ululat, rejectaâ thiara? quis
demittatur? Venus Dea eſt in formice? quæ in-
nupta integritatem cuſtodiat? quis lilio non ur-
ticas præferat ?* Illud ſapientiſſimè de Mimica
Poeſi ſcripſit. Minutius, Amorem, dàùm fingit,
infligit. Ita, etiam procul ab Orcheſtra, Vi-
tiorum divinitatem dum Ovidius, eôque ſcele-
ſtior in Italia non unus Lyricus, exprimit, im-
Primit. Ego certè quoties nominatam audio Ve-
nerem, fœminam mente concipio nube elatam,
aureis, ſed pellucentibus velis ſemitectam, ro-
e4 fronte „ ſidereis oculis, floribus pedes,
Jnanuſque ornatam, aut Cycnis, aut Columbis

2759
Cœlo vectam. Putas has ad libidinis formas
horrere animum? Miror poſſe vel Hilarionem
in tugurio ſe continere, quùm Diana vage-
tur Nymphis ſepta, & in ſylvis, ut venetur,
& inter ſidera, ut regnet. Nulla Cœli pars, ſi
Poéſi credimus, Adulteris vacat. Nuſquam in-
ſerti Aſtris, aut Socrates, aut Lycurgus, aut
Solon: & Stellis raræz admodùm non demutatæ
in Nymphas, quæ ideò Sidere coronantur;
quia Lilio caruere.

Alii etiam apparuerunt duo juvenes vir-
tute decors, optimi glorid, ſpeciosi-
que amiätu: qui cireumſteterunt eum,
& ex utraque parte flagellabant, ſine
intermiſſone multis plagis verberantes.
2. Machab. 3. 26.

2

Sic profanantis & deprædantis ſanctuarium Severitas
perditiſſimi Heliodori rapacitas pariter, & im-
pietas repreſſla;, plexâque eſt. Diſcant, rogo, Eecleſis-
Eccleſiaſticæ libertatis Aſſertores, quâ Severi- Pa e-
tate inſurgere debeant in prædones Apoſtolicæ . Aagelt
poteſtatis, quando tantâà ſupplicii acerbitate aa
nimadverſum eſt in compilatorem ærarii. Qui Religionis
aurum corradit Tabernaculi, cæditur penè ad Rora. E.
internecionem: & qui Eccleſiæ claves diffrin-
git, virgam calcat, libertatem vincit, chlamy-
dem lacerat, aut levi monitione perſtringitur,
aut diſſimulatione ammatur ad peſſima? Tu
verò quà ratione fulgurare contra ſceleſtos ex-
horreſcis, cum Coœli Duces non recuſent, pro
Templo, tantùm non carnifices agere? Et quâ
vultus animique, Deus immortalis! hilaritate
egere lictorem. Induerunt ſe veſtimentis glo-
riæ, ſpeciosique apparuere in Templo. Puta-
bamus omnes, thuribulis eos e ſacrario refixis
acceſſuros ad aram, ut Pontifici adſtarent lita-
turo. Verùm corripuere pro thuribulis lora, &
irruentes in ſellam latronis, din eum acerbiſſi-
méque flagellarunt. Uſque adeò beatiſſimis Spi-
ritibus nullum pro Deo munus vile putatur:
itâque ornantur ex Angelis, qui à dextris al-
taris incenſi nuntiant Zachariæ primogenitum, Inimici
quaàm qui propè atrium cæſuri ſunt Heliodo- ailectio.
rum. Ejuſdem apud Angelos pretii eſt, aut Sa-
cerdotem agere pro Deo, aut Carnificem. Op-
timi, inquit, gloria ſpeciosique amiétu. Quòôd
ſciliceét, Angelorum quodammodè nuptiale
Convivium ſit, Supplicium impiorum. Sedenim Puio laſa,
ego, inquis, ſævire non poſſum. Adde, inno- . Vindi-
center. Nemo enim non faſtidit enſem, ſi ſan- Palie; 4
ctè evaginetur: nemo non paratus eſt cum en- quàm im.
ſe ſecurim exerere, dummodèò ſceleſté exera- pia.
tur. Cur horres ſatellitem? Quia, imperante
Juſtitia, litat verius, quam ferit. Cur & lau-
das, & imitaris ulciſcentem ſe per ſicarios? quia
non æquitas, ſed rabies acinacem evaginat. Si
ferias, authoritate publicàâ, infamis haberis: ſi
privato furore graſſere, coronaris ut ſtrenuus.
Nimirùm, ſi pro Deo ſæviamus, conſpuimur:
ſi Satand inſtigante ferocimus, pares ſumus
Alexandro. Uique adeò tota infamia pendet à
ſanctitate cauſæ. Quoties ſine ſcelere vulnera-
veris, ex albo Equitum expungeris. Si cum
crimine ſævias, quia & Evangelio, & Chriſto
rebellas, quamvis more Urſi hoſtem diſcerpas,
homo es ſtrenuiſſimus. Atqui, inquies, infe-
ſtum mihi civem occido. Et ibi Dei adverſa- Dens vi⸗
rium necares. Ergé ne ſuum mactare hoſtem, lis apad
V 4 coronâ os eſt.

260
coronaâ donandum facinus: & Juſtitiæ Deique
Adverſarium interficere, ſuprema dedecoris
linea eſt? Illud verò quis non rideat humanæ
dementiæ faſtigium, quòd ſcilicèt, furente
Rege vel Proconſul in innocentis irruat necem:
. Ccàm nec Pincerna confodere velit Catilinam;
rr. ſi, ſedente pro Tribunali Cæſare, damnetur
ο. Proditionis, & proſcribatur. Itâ-ne? Si Prin-
sapientia Ceps æ uitatis tribunal inſcendat, infamia eſt;
profana. confodere, quem proſcribit. Si verò ſtro
Politiea percitus innocentem, ſtans pede in uno, perdi
& nid. jubeat, decus eſt, debacchantis miniſtrum eſſe
in interitu vel Aaronis. Intuere Idumæum
Deeg Ian. Doëg Paſtorum Regis Principem, ad vocem
gssesvitss. Wham Saülis furore perciti, octoginta quinque
1. Reg. Sacerdotum carnificem;, in die una. Et ait Kex
22, 18. ad Dozg: Convertere tu, & irrue in Sacerdo-
tes. Converſuſque Doiëg Idumæus, irruit in da-
cerdotes: & trucidavit in die illa octoginta quin-
que Viros veſtitos Ephod lineo. Putas à Doég
vel calonem unuin perimendum fuiſſe, ſi, non
ſæviente, ſed judicante Rege, damnatus eſſet?
O Angelos prorsùs infames; qui palam Helio-
dorum flagellatis! Quid vobis cum reo? Satel-
litum eſt, non Principum nocentem virgis pro-
ſcindere. Si foret innocens, ſi non juſtè damna-
retur, tunc emmverò poſſetis illum non modò
cædere, verùm etiam jugulare. Pereant, in-
quiunt Cœlites, humam conſilii effata inſaniſſi-
ma. Apud nos attenditur, non quo modo ocCCi-
das, ſed qua ex cauſa. Innocentem nec fulgetrâ
perſtringimus: ſceleſtum vel laqueo præſoca-
mus, & fulmine percellimus. Id Angelis licet,
inquit nonnemo; non Viro equeſtris ordinis.
An equeſiris ordinis fuerit Samuél, ignoro. II-
lud ſcio, præſuiſſe ſumma cum poteſtate Iſtae-
li, & tamen à Deo damnatum Agag jugulaſſe,
& ſecuiſſe in fruſta. Ergo non ſolis Angelis fa-
miliare eſt, ut ſæviant in iniquos. Dicis Ponti-
ficem Magnum decuiſſe lanienam, non rei, ſed
hoſtis. Audi imperatam, impletâinque interne-
Exod. 32. cionem reorum primariæ Tribui. Pecidat unuſ-
27. quiſque fratrem & amicum, & proximum ſuum.
Feceruntque filii Levi juxtà ſermonenm Moyſi, ce-
ciderüuntque in die illa quaſi triginta tria millia
pominum. Et ait Movſes: conſecraſtis manus Ve-
Rras bodie Domino unuſquiſque in ſilio & in fra-
tre ſuo, ut detur vobis bene dictio. Nônne rei hi
erant idololatriæ, damnatique à Judice? Et ta-
men, qui non hoſtes, ſed fratres ſuos jugularunt,
non nomen dehoneſtarunt ſuum, ſed ſuas Do-
mino manus conſecraverunt. Ergo niſi omninò
inſamiamus; non eſt, cur recuſemus iniquorum
plectere temeritatem, ne parùm clementes exi-
ſtimemur; cuùm Angeli non ſint veriti carmifici-
bus virgas prætipere in fuſtigatione perditiſſi-
Joan. 2. mi expilatoris. Quid Angelos commemoro
15. JksUS CHRlISTUS, Filius Dei, & Princeps Re-
Matth. gum terræ, bis flagellis cecidit Templi profa-
I. 12. natores. Parum eſt. Neque enim mirum vide-
ri debet, ſi in forma ſervi ſervilia non exhor-
ruit. In dextera Dei ſedens ad ægrotantem E-
leazarum deſcendit, eumque ad quartam horæ
Partem flagellavit, quèòd bello interfuerit Gal-
Rco, quamvis in Cæſarem HEccleſiaſticæ liber-
tatis perduellem pugnaretur. Parùm abfuit, in-
quiebat, quin expungerere ex albo filiorum.
Non tamen ſupplicium evades, quamvis rea-
tum evaſeris. Uſque adeò noxium aliquando
eſt, bello vel juſto intereſſe: nec indecorum vel
Deo eſt, errantem proſcindere. At, inquies,
etiam ſacris Profaniſque legibus arcentur ab al-

1. Reg.
15. 33.

Oliva

tari, qui hominem jugularint, mandante Juſti=
tia. Arcentur ab altari etiam, qui hoſtem pro-
ftraverint. Ut puto, non eſt infamis ſatelles,
quòd occiderit, ſed quia in hominis lamena, non
Juſtitiæ ,ſed Avaritiæ militavit. Certè Phinees, Num ꝛ5.
qui mœchorum par uno ictu transfodit, non mo- 8.
dò non rejectus eſt ab altari, verùm adeptus eſt
ſibi, poſteriſque Sacerdotii jus ſempiternum.

Diait etiam Deus: Producant aquæ re-
ptile animæ veiventis, & volatile ſu-
per terram ſub ſirmamento Cæœli. Crea-
vitque Deus cete grandia, & omnem
animam viventem atque motabilem;
quam produxerant aquæ in ſpecies
ſuas, & omne volatile ſecundum ge-
nus ſuum. Gen. I. 20.

Quis non obediat voci Domini, qui ità im- Servir
perat, ut ſibi conatum operis reſervet, relhi- Deo felin.
Età nobis ſolà operis gloria. Quam arduum oledien.
videbatur præceptum, cùm Aquæ juberentur tia etiam
ex ſeſe & Aquilas, & Phocas efformare. Ve- s arduit.
rùm, qui dixit, Producant aquæ reptile, Ipſe Suberior
creavit cete grandia. Vides hic elucere divinæ H
Gratiæ vim, nunquàm nos deſerentis in Ope- minores.
re, ſed nobiſcum ità collaborantis, ut noſtra Gratis
ſit ſœcunditas, ejus verò conatus. Quis ergo Dei perß-
non militet tam pio Patri, aut quis non ob-omnis.
temperet tam dulci Domino, quis demique non
aggrediatur opus quodvis, cum videat non de-
futurum ſibi Deum in labore? Non ità ſanè Aulici
Terrarum, rerumque Domini; qui ſumma ar- miſeri
duâque à Te perfici volunt, & nolunt, eorum
aut tibi gloriam adſcribi, aut etiam opus. Cùm
nihil agant, egiſſe Se jactant ommia. In mo=
rem enim prævaricaturi Adæ;, dormiendo;,
Evas architectantur: illicéôque exclamant, Hoc Gen. 2.
nunc os ex oſſi»bus meis, & caro de carne mea. 23.
Scilicèt diu exſudaſti, ut tantum Simulacrum
abſolveretur. Deus, non Tu, tam præſtantis
ſpirantiſque Statuæ Artifex. Quèòd ſi nec Nu-
men patimur à ſe ficti animatique Signi, &
dici, & credi Statuarium: quis ſperat ſibi re-
linquendam Laudem perfecti operis à Domi-
nis rerum, uno gloriæ vento Chamæleontis
ad inſtar ſaginandis?

JESUS autem tenens manum ejus,
elevavit eum, & ſurreait. Marc. 9.
26.

Quemnam elevavit? Energumenum, quem Religiofus
Damon, recedendo, quaſi mortuum alliſerat cim hi-
humi. Vidéſne à nullo erectum, niſi à ſolo 5
Chriſto. Ergo, ſi Dæmonis tyrannidem evaſi- Fe eniut.
ſti, locus tuus terra, & lutum eſt: Undè ſur- pæniten-
gere non debes ſibilis provocatus decipientis An- tia vers
guis, atque dicentis, Eritis ſicut Dii, ſed imperio Srner⸗
tantùm Domini erigentiste. Qui majori quoque Gac
conatu à luto, quàm à Satana te abſtrahet. Nam „axia
cùm ſold voce Jxsws divulſerit à Puero Dæ- viliora,
monem, à Luto Puerum, toto dexteræ niſu
elevavit. Tu quis es, qui nullo te ſublevante, Humili⸗
à Luto immigras ad Lilia, imò & ad Aſtra? 1as
Ergé ne tam citò tædet te abjectionis & Luti? zſan.
Qnd, quòd violentia te diſcerpentis Satanæ 4a,.
volutabaris in terra: Qui ubicunque eum appre- Matc: se
benderit, aællidit illum. Et modò jacere non 17,
= potes

9

Stromatum, Lib. XI. 261

i Religiaßi potes ſub Chriſto, ubi tamdiu ſub Satana ja-
o⸗ Laici hu- cuiſti? An non in luto allidebaris, qui, ut in
mile ſint. domo Caæſaris inires gratiam vel mediaſtino-
un Ralgis rum, demittebaris ad blanditias, & ipfſis etiam
ncle Mogtiß. aſſentabare vernulis? Nihil abjectum putabas;
N catioves o quod ambitionis tibi Spiritus ſuaderet. Ubi-
wit dere pro cunque ille arripiebat te, allidebat te, in Fo-

um rRe⸗, ro, in Atrio, in Senatu, in Templo. Et modô,
4 r6 . . . . .
Frr jubente Chriſto, ut recumbas in noviſſima ſe-

ler. H de Convivii, nec ſubmitti potes Nobilioribus,
lef. Mando. & Sapientioribus, & Ductoribus tuis? Non
. 2 Exod. 4. abſimilis mihi videris Virgæ Moſaicæ; quæ olim
t 3 Chri terræ non modò hærens, verùm etiam infixa,
nn Hheone, erumpebat in flores, nunquaàm pertæſa lutum.
lin id Fer. Hæc tamen, in loco ſancto, imperio Domini
4 vori. humi Projecta, illicò efferata eſt in Colubrum,
nſinn “ e ipſumque fugavit Moyſem. In Colubrum , an
“ in Corylum demutata eſt efflorentem, uti erat,

Vanu;, 9 . . . 8
Saperbis. antequàm recideretur? ex Frutice Anguis eva-

Gloris ſit; ubi pulverem attigit, quæ olim terræ in-
vana. foſſa nuces proferebat & frondes. Adeò, quæ
Rerste. Nati patimur non inviti, aut Naturam, aut
um a * Genus tolerantes; ea odimus, ſi pro Deo ea
2 obern nobis imperentur a Gratia. Etiam Ducum ſati
tormanß ſanguine;, ut Principi gratificentur, abjectiori-
eptlete bus ſe Aulæ Miniſtris incurvabunt; de loco in
Icehn: loca ignobiliora migrabunt, mutabunt cœlum,
Eenunk, nihil oneroſum, & inſalubre recuſaturi, Am-
Ce, unt bitione, & Spe omnia molliente. At pro Deo
in Cœnobiis aliquando, ſubdi neſciunt Præla-
tis integerrimis, & ſi & Domo ampla, in mi-
norem proficiſci jubeantur, tanquam de exilio
queruntur. En Corylum humi projectam repen-
tè morſum minari Moyſi. Quid, ſi Ruſticus ea
refugiat ſub Chriſto agere, quæ lubens obibat
in paterno mapali? Exultabas tu quoque olim
in vilitate tua: qui modèò in Chriſti humilita-
te exaſperaris. Ibat Saul poſt Aſinas non invi-
tus. Mox obequitare ſibi Davidem minorem
imperio, ſed triumpho ſuperiorem non tulit.
Nunquam de primatu diſſeruere Apoſtoli in
lintre: in œnnaculo contenderunt de principatu.
Aulie; Et nunc, ſed impiè, non perſanctè, ut ohm,
iuexplebi- vel Latro & Cruce, non pallium ſub Chriſto
lei. petit, ſed regnum. Neſcio, quâ ratione Crux
Domini altius cor pendentis elevat, quaàm cor-
pus. Putas Core, Abiron, & Dathan inter la-
teres, & flagella Pharaonis vel ſatellitibus in-
vidiſſe libertatem? In eremo etiam Sacerdotii
ſibi Cidarim, & Thura uſurparunt. Itaà eſt. Nul-
lum nobis ſordet lutum, niſi quod cruore Do-
mini ſubactum eſt. Babylone filia Chaldæorum
ſolio deſcendit, & in pulvere conſidet. Hie-
roſolymis malumus in præceps agi, quam in
humum abjici. Paſſim videas ſuper pinnaculum
Temph Lumbricos circumvolvi, & quamvis
ſtaturus non ſit & mole tantâ ſuper lapidem la-
pis, malunt ruere, quàm jacere.

polot,ain
namchn
Omtia. hr.
, Cnnimn-

Induite novum bhominem.

Epheſ. 4.
24.

o, krerritia Ideò ab homimibus ſeceſſimus, ut alii ab ho-
inken irnua- minibus redderemur. Dubium autem eſſe po-

r lul H teſt, moréne Arboris carioſæ, an Phomicis
0. knng ti. annoſæ exemplo reparandi ſimus, qui cum Ju-
ulo eita 1 roci. 8O in eremum receſſimus? Utriuſque grata, &
ind 14 ium. HMira innovatio. IIIa enim floribus hæc colo-
bekünm e, ribus illa frondibus , hæc pennis convweſtitur.
terpens 3 Verùm reparationis fauſtitate pares, culturâ
e duammaximè ſejunguntur. Avis enim in cinna-
,
n
1 ℳ 6

momo, & thure feplumeſcit: Arbor ſterco-
1c , falcéque Teparatur. In tanta tamen diſſimi- Mortifi-
litudine iterùm fœderantur, quòd; ut Plamta catio.
ferro ſie Phoenix flammis innovatur. Ego ſa- pœniten-
ne putaverim utriuſque nobis in receſſu noſtro tia.
imitandam eſſe culturam Phoenicis, & Plantæ:
itaà tamen; ut priùs in morem arboris & am-
putemur, & ſtercoremur ſcelerum Mortiſque
recordatione, quò ſcilicèt in nidulo deindè ex-
emplorum Chriſti, inter aromata & docentis
& coronantis nos Domini, renovemur. Vel Xenodo-
certeé, cum Xenodochium Exercitationibus ebium.
ſuccedat ſolitudinis, crediderim in oratione in- Socioratiz
novari nos inſtar Phoœnicis, inter odores divi- Experi-
narum cogitationum: in Noſocomio autem in- menta.
ter vulnera; & pædorem morboſorum, ad Inprmir
inſtar Arboris fimo ferrôque vegetari. Quòd;, ſervien.
ſi ſterileſcens in Evangelio Ficus foœdâ ſterco- dum.
ris appoſitione fœcundatur, & per ſecuris vul-
nera parit: Quid nobis foœcunditatis expectan-
dum, qui nec ſterileſcimus, nec expectamus
cophinos, ſed ſtercori occurrimus, à nitore
domus Dei in Xenodochi ſqualorem immi-
graturi. Miror Jobum in ſtercore, & vulne-
re: ſed Vos uberiàs commendandi, qui neu-
tro caretis, quamvis Satanâ adverſario carea-
tis. Quod enim illi Dæmon inflixit, vobis
affixit Charitas; quæ proximorum non onera
modô, ſed etiam vulnera tulit. Simulacrum
quoddam Domini circumfertis in carne veſtra.
Ut enim Dei Verbum culpæ expers, omnium
in ſe crimina & tranſtulit, & expunxit: ità
vos morborum incommoda mente, manuũque
integri ſubitis, ut æ&grotantium levetis ango-
rém. Et ſanè, ut Verbum & ſinu divinitatis
deſilit ad ſolatium laborantium: ità vos è la-
tebris contemplationis, hoc eſt, & Dei pectore
in Noſocomia devolatis, ad jacentium leva-
men; & ſalutem. Quid, quòd Dominus ità ani-
marum incolumitati proſpexit, ut, & corpo-
ribus mederetur: ità veſtræ quoque partes e-
runt, eàâ ratione mimſtrare ægrorum membris,
ut cordibus ſuccurratis. Porrò non ego Eliſei 4. Reg.5:
felicitatem veſtro labori contulerim. Ille enim 8.
nec atrio pedem extulit, ut accedenti, & ſup-
plicanti ſibi Naamano mederetur: Vos verô
non accedentes ad vos ulceroſos convenitis,
qui non vobis blandientur, ſed vobis maledi-
cent. Neque verò mundatum Syrum objece-
rit quiſpiam: nam veſtro quoque ſtudio non
in Jordane, ſed in ſanguine Agni ſcelerum
lepra purgabitur: quôdque ille perfecit in car-
ne ſupplicantis, vos in blaſphemantium cor-
de conficietis. Ergo & labore, & lavacro,
& curatione veſter ſanctior excurſus, quam
Prophetæ ſtatio ferax miraculorum. An puta- Act. 3. 24
tis vos Petro difſſimiles Claudum erigenti,
cùm Templum ſubiret oraturus? Diſlimiles
certè eſtis, quòd ille oraturus eſt, vos verò
oraſtis: ille ad Templum accedit, vos & San-
ctuario receditis: quod ille ſperat, ſam vos in
horreo habetis. Denique ille baſes claudicantis
ſolidavit, ut curreret in Templum: vos corda
expirantium confirmatis, ut Cœlum infſcen-
dant. Is, quem Petrus eréxit, ſtadii laborem
ingreſſus eſt, bravio forſitan cariturus: IIIi
verò; qui à vobis de ſcelerum luto erigentur;
ſine laſſitudine ſtadii, bravii coronâ donabun-

tur. A ſcelere ad Chriſtum deducentur, à

Chriſto traducentur ad Patrem. Fallor, ſi non
& Angelo anteſtatis benedicenti Jacob. Ita e-

mnim eum recudit in Ifraélem, ut tamen, & luctâ

fatigave-

262

fatigaverit, & pede claudum effecerit. Vos,
quos reddideritis Iſraéles, non delaſſabitis pu-
gnâ, ſed omni ſolatii genere recreabitis: nec
pede claudicabunt, ſed mente impigri, vege-
Gen. 32. tique evolabunt ad palmam. Nequaqudm, in-
28. quit ad Patriarcham Angelus, Jacob appella-
bitur nomen tuum, ſed Iſrael. At, Deus im-
mortalis! quàm infauſtus is Iſraêl eſt, qui di-
greſſus ab Angelo, nomiris ſpecioſi dehcias
prælibavit, non Deum videndo, ſed aſpicien-
do Eſau cum ſatellitibus quadringentis! Ele-
Gen. 33. Vans autem Jacob oculos ſuos, vidit venientem
I1. Eſai, & cum eo quadringentos viros. Valeat Iſ-
raël. Malo enim Luctator eſſe, quàm Iſrael, ſi
tanti & ominis, & nominis frucéctus eſt Eſau.
Quaàm feliciores Iſraeles Spiritus oris veſtri e-
laborabit, quando ipſi, quos ſanctificabitis,
ægri corde;, mentéque mundati Deum vide-
bunt, ſicuti eſt. Claudicat Jacob attactu Lu-
Ctatoris, ut Simulacrum induat videntis Deum.
Quos manus veſtra tetigerit, Iſraêles evadent,
quibus Juss, non Eſau apparebit. Audeo pie-
tatem veſtram penè ſanctitati Arcæ præferre.
Quocunque enim illa inferretur, fiebat Pla-
ga magna nimis in vulgo. At veſtra quoquò
irruperit Charitas, magna acceſſio Incolumi-
tatis fiet. Nonnullorum & caro refloreſcet, &
mentes omnmium reparabuntur. Sedenim, in-
quiet aliquis, ducebatur illa inter Philiſthæos,
& ideò ſæviit. Sæviit & in Ifraëlitas. Verùm
ſolos attriverit Philiſthæos. Conſpectus veſter
ipſos Domini hoſtes in hoftias Domini com-
mutabit. Qui enim in lecto ululat, & ſcele-
rum paralyſi torpet, ut vos reſpexerit, ex-
ſolvetur omni criminum nexu, per vos mem-
brorum quidem dolore levatus, ſed luctu an-
goréque animi ſaucius, quo ſcelerum catenæ
conteruntur.

Qui poſuit fines tuos pacem. Pl. 147. 14.

Inimici Excubare voluit Dominus Pacem in regni
dileétio. ſui finibus, ne, vel accederet ſuam ad regiam
Vnio laſa. livoris, odiive quadriga. Immiſericors repel-
letur quidem, led propè atrium. Deſes arce-
tur, ſed non procul à foro. Avaritia rejicie-
tur: ſed à januis Hieroſolymæ. Odium verô
nec confinia attinget, quibus cùm Pax incubet,
hoſtem ſuum quàm longiſſimè propulſabit. Por-
rò Dominus exulare quodammodôò à regia bea-
titatis non refugit, dum ſecum in terras Pa-
cem adveheret. Hanc videlicèt cecinere in ſta-
bulo Angeli: ac ſi Puer hâc und carere non
poſſet, vel in fœno, cùm ibi omnibus omni-
nò careret deliciis; vel omm carere poſſet ſo-
latio, ultrôque jaceret in ſtabulo, dummodè
una illi non deeſſet Pax, quam diſcipulis ſuis
ommibus moriturus commendavit, Matre uni
Iſa. 33.7. tantàùm è diſcipulis relictà. Anpeli Pacis ama-
rè flebunt. Ecquare, moriente Chriſto, cuùm
Synagogæ omnes omminò virtutes interirent,
ſola ab Angelis comploratur Pax? Quia ſola
& JksüMm damnavit neglecta, & Synagogam
peſſundedit. Scribarum Ira auſa eſt eam ordi-
ri telam, cui contexendæ fuſcinam ſuam Lu-
cifer pro liciatorio ſuppoſuit. Et repleti Jſunt
omnes in Synagoga ird. Qu gliſcente, & ſer-
pente patibulum Domino adornatum eſt.

Luc. 4.
2,8.

Conſiderate Lilia agri quomodò creſcunt:
Non laborant, neque nent. Matt. 6.28.

5

pertate ad virgas: à ſupplicio ad Apoſtolatum:

Oliva

Nihil facilius, quam non laborare: & ni- Ambitio,
hil omninò difficilius. Laboratur ubique ab Séarus ia
hominmibus, ut excreſcant, cùm una hæc in- mediocrit. 1,
crementi ſatio ſit, non ſudare. Et quot Lilia Deicure .
non modè laborant, verùm etiam degenerant ſe com.
in Carduos, ut intumeſcant. Quòd ſi fruſtra ittere.
nent Lilia, ut ſurgant: quanta demum inſa-
nmia eſt, ſi felix laboret, ut coloretur in Vio-
lam. Nequit flos creſcere laborando: & olus
nendo demutabitur in abietem? Attamen in
atrio Principum Chriſtianorum;, apud quos
hæc publicè ad Aras recitantur, videmus her-
bas omnes in textrices converſas, ut ſibi ſyr-
ma producant, & togas elaborent. Malchus Dignits:
æſtuat, ut convertatur in Caipham: Semei mo- in indi-
lam rotat, ut demutetur in Saül. Lixa excu- gnii⸗
bat, ut coæquetur Joabo. Utinâmque unum
tantùm cubitum ſtaturæ adjicerent ſuæ Pyg-
mæi: verùm cubitis non minùs quadraginta no-
vem Ambitionis flamma ſupra fornacem attol-
litur, tantuſque excreſcendi æſtus eſt, ut hu-
jus comparatione ardoris frigere videatur ipſa
quoque Babylonica fornax, ſylvarum coacer-
vatione vix ſatura. Mitte, quæſo te, laborem
tantum. Sedendo, non ſudando, & Lilia excreſ-
cunt, & Olera aſſurgunt in arbores. Saul pere-
grinando cum Agaſone devenit ad ſolium. Ge- Aulici
deon cribrando triticum, Triumpho proluſit. veri.
Judith & latebris progreſſa eſt ad Conopeum.
David de poſt ſoœtantes traductus eſt ad Go-
ham. Samuzl, concinmnando lucernas, ad Sacer-
dotium evehitur. Moyſes exilio nanciſcitur Prin-
cipatum. J oſeph, niſi vinciretur, non excurre-
ret ad Coronam. Præ omnibus tamen Marti-
nianus, & Saturnianus divinam in ſe Providen-
tiam effulſiſſe teſtantur. Hi inter mancipia Tri- Marty-
bum Vandali viliſſima capita, Maximæ conſer- rol. 16.
væ magiſterio ad Chriſtum traducti, Pedicas Octob.
Servitutis in Martyrii Diadema converterunt.
Ergo quotidiè cæſi, & poſtridiè portentosè in-
columes, fatigatis tandem & lictoribus & fu-
ſtibus ablegantur in eremum. Ibi repentè in A-
poſtolos converſi innumeram populorum mul-
titudinem Chriſti fide imbuerunt. Iterùm vin-
cti, & poſt quadrigas per ſpineta, & rupes tra-
cti, agonem ſuum conſummarunt. Ergo à ma-
nicis ad baptiſmum: ab aquis ad compedes: hoc
eſt à ſervitute ad libertatem filiorum Dei: à li-

iterùm ab Apoſtolatu ad martyrium conceſlere,
tot auſpicati palmas; laureâſque in ergaſtulo.
Quis miretur aurum in luto concreſcere: quan-
do in nervo Martyres, Apoſtolique erudiun-
tur? Et quos Martyres putas? quibus Elemen-
torum, & Prophetarum miracula ceſſere in pœ-
nam, ut lauream duplicarent: Nam, cùm ex §8. Mar-
aquis pennæ avibus emerſerint: his, inter un- Mres.
das Baptiſmi, compedes ſuccrevere. Quid, quòd paii pre
& rheda præſtò ipſis, ut olim, Eliæ, eſt: quꝗ Chriſte.
non triumphent, ſed intereant. Neſcio, an in Crudeli-
ſtadio eos quis antecedere poſſit, quos ad bra- arſecutn
vium tormentorum quadriga rapit. Licuñt ali- nan noeete
quando tandem, quod diù deſperando optaba-
mus, curru in Coelum vehi. Scilicèt crudelitas
tantis feſſa laboribus ſub Nerone, quadrigas
in Africa inſcendit, &, ne delicaté ſævViat;, .
conſidet delicatè. Non jam miretur Salomen k ſen,,
Dominorum ſtoliditate ſervos obequitare, quan- 4
do immanitate Tyrannorum mancipiis quadri-
gæ deſtinantur, ideò triumphales, quia infames
. )

Laæata- .

le
Dl
M
d

Lætabitur deſerta & invia, & exulta-
bit ſolitudo, & Rorebit ſicut Lilium.
Ila. 35. I.

Callaal-. Meritò proindè exclamat Hieronymus, Mi-
leg. hi oppidum carcer, & ſolitudo paradiſus eſt.
Via mix- Sed „ quam ille beatus in rupibus, tam nos
1s. in exedris infelices. Timendum enim eſt, ne
Horente ſolitudine in morem Lilii, nos in tur-
ba areſcamus, ut Fonum. Verùm erigat nos
Chriſtus, qui, & Flos eſt, & Hieroſolymis
Scripturas interpretatur. Quid ergo? An di-
cemus deceptum Iſaiam, qui Lilia in ſolitudi-
ne conſevit: an Chriſtum inter turbas Lilium
fuiſſe convallium pernegabimus? Neutrum. Non
emm Chriſtus ab eremo abfuit, cùm turbæ
adfuit. Potes & eremo frui Babylone. Imita-
re Gervaſii Protaſiique latebras in media urbe.
Dices non tantum commorandum tibi in ci-
4 vitate populoſa, verùm etiam in domo, fami-

n liâque perſtreperà. Et in ampla familia fabrica-
Ean tur Hieronymus eremum Celantiæ. Quod ſi nec

latéêre aliquando potes, & ſubduci tum exte-
ris, tum tuis, docet te Quintilianus, quâ ra-
tione in turba ſis ſolus, & deſerto fruare in

l N „
Coßf Senatu. Et ſanè, ſi clamat Ambroſius nun-
D quàm ſe minus ſolum eſſe, quam cùm ſolus eſ-
1s ek d

ſet! cur ego non ſperem, me tum maximè fore
nlle ſolum, cùm ſolus eſſe non potero. Ergo non
rſankr à præruptis montium cautibus noſtra pendet
IMhenme ſolitudo, ſed à corde, quod ſciat in ſeſe re-
tanrnke. cedere. Miſeret me Davidis à columba ſibi a-
nlelet las deprecantis, cùm in medio throno præſtô
illi foret eremus.

Dieit ei IE SUS: Malier, quid ploras!
Joan. 20. 13.

bielene Latitia Quam laudavit in convivio, in horto blan-
1 1 ... . . —.
nimm jugis. dé increpat: & qui peccantem excepit, abji-
t lerunſe 8. Magde- cit adamantem. Nimirum, turbato corde, plo-

ena. . ae
rabat. Uſque adee Domino inviſus eſt Mo-

ror, ut fœtore ejus ipſa quoque ferè compu-

dommrhi truerint aromata, quæ Magdalena coëmerat
lorunli“ inungendo Servatori. Exiſtimabam adblandi-
Apektur turum Dominum Pœnitenti, gratialque rela-
immonti) turum, quèd ſibi morienti adſtitiſſet, quòôd
Ne n e adfuiſſet tumulando „ quòd ſepulti recordare-
Parleiß tur, quèd abſentem deperiret. Verùm tanta-
toligne , rum gemmarum pretium unus complorantis
cuboe mœror elevavit. Et merité; nam, dùm moœ-
alri ret Magdalena „dubitat de triumpho, faſtidit
N Angelos, comites deſerit reſurrectionem A-
P1u unn. poſtolis non enuntiat. Quòôd ſi, quæ de abſen-
: bg/ iſrer. tia Chriſti turbatur, cuùm opibus Charitatis
eſed o exundet, non coronatur, ſed carpitur; quâ,
nen quæſo, reprehenſionis acrimonid ſtringendi ſunt,
M e, quos in mœroris ſtagno demergit ſibilus auræ
lib, tenuis, aut vento abreptum folium, undque
on ſtipula, quam optant, excuſſo frumento?
e
S .
Peng l, Ut ſciat Toprobare malum, & eligere
bonum. Iſa. 7. 15.
pmmien e
oeliii ag Hmitandi Non ut intelligat, noveritve malum, hoc

optim . .
guge ostiwi. enim multorum eſt, ſed ut reprobet malum,
Propoſta quod equidem paucorum eſt. Vides, hic non

reti, 3 †) .
etinenda ſatis eſſe ad bravium conſequendum, ſi le-

—

Stromatum, Lib. XNl.

263
pram diſcernas à lævore: veruùm debes, quam Moreiß-
luem fateris, cordis fortitudine reprobare. Re- cario Paſ
probare, inquam, malum debes, ut ſcias non Tonn
tibi laudi vertendum, ſi malo abſtineas, niſi ga.
illud etiam reprobes. Opus eſt, ut bellum cum Pœniten-
crimine agas; quod niſi confodias, non cares tia verz.
crimine, quamvis non exceperis crimen. U Renova-
ſeiat reprobare malum, inquit. Animadvertas 1, 2 .
& illud velim, parùm eſſe, ſi malum repro- da, odiſſe
bes, niſi ſcias reprobare malum. Tuum eſt non abje-
ſcitè vitium repellere. Nolo ſcelus abigas, quòd eiſ, Te-
à Superiore monearis, decere te innocentiam: biditaté.
quòôd illud videas ab optimis rejici: quòd fup-
plicium non ignores indictum peccanti; hoc
enim eſt malum reprobare. Tunc ſcies repro- Amore
bare malum, cùm nullo ſuaſore, nulléque daci.
propoſito aut exemplo, aut ſupplicio, tædebit ,
te vitii, quòd vitium ſit. Ità à te rejici ma- ,
lum debet, ut à Samaritis exceptus eſt JksUS. quiſue.
Ut enim illi conteſtati ſunt fœminæ, non jam
propter loquelam ejus adhæſiſſe ſe Chriſto;,
ſed, quòd & audiſflent, & perſpexiſſent di-
vinam prophetantis ſanctimoniam: ità & te
decet infeſtum crimini eſſe, non, quòd à cæ-
teris repellatur, ſed, quòd noveris, quanto
ſit conatu virus proterendum. Porrò, quod
de vitii exterminatione Iſaias expreſſit, di-
ctum putato de adoptione virtutis. Et elige-
re bonum. Fruſtrà enim cariturum te malo ſpe-
ras, ni bono adhæſeris. Videas interdàm ple- Fervor.
roſque ab Angue refſilire, ſed Columbas non Religioſßi
aſſequi: quos citò videbis in Serpentes & Dra- ebidi.
cones degenerare. Quod enim non ſummis
inſidet, proruit in ima. E filiis Abrahæ nemo
Iris, nullus Smaragdus eſt: aut inter arenas
littoris cenſetur, ſi bonus non eſt. Sicut ſtel- Gen. 22.
las eœli, & ſicut arenam, quaæ eſt in litto- 7.
re maris, inquit ad Abrahamum Dominus.
Si ſtella non es, non fulgur, non lilium,
arena es.

Dicit eis Petrus: Vado piſcari. Dicunt
ei, Venimus & nos tecum. Et exie-
runt, & aſcenderunt in Navim: Et
illa nocte nihil prendiderunt. Mané
autem jaëto, ſtetit JESUS in litto-
re: Non tamen cognoverunt Diſcipa-
li, quia JE& US eſt. Dixit ergo eis
JESUS: Puerit: numquid pulmen-
tarium habetis! Reſponderunt ei: non.
Et dicit eis: Mittite in derxteram na-
vigii rete, & invenietis. Miſerunt
ergo, & non valebant illud trahere
præ multitudine piſcium. Joan. 21.

3

Hoc Mare magnum, & ſpatioſum mani- Vocatio-

bus, ſi credimus Bernardo, Religio, ſeu Cœ- nis benefi-

nobium eſt. Quiſque noſtrum huc acceſſitun.
exclamando cum Petro? Vado piſcari. Ut e- Joan. 21.
nim nanciſceremur & margaritum cœloôrum 3.
regno ſuppar, & illum extraheremus piſcem,
qui ſtaterem geſtat in ore. Chriſtum ſcilicèt
ſalutis Drachmam, rupibus inhorreſcens, &
fluctibus procelloſum Mortificationis mare non Raligie
expavimus. Piſcatus abduxit nos ſinu Pa- Rs e.
rentum, & è& domo Cæſaris. Vado piſcari. No- Ibid.
lo inopia contabeſcere: nolo mori pannoſus.

Exierunt, & aſcenderunt in Navim. De nobis
prophe-

264

prophetat Evangeliſta, cùm de ſe ſcribit: Exi-
vimus & nos, & Navim aſcendimus. Undè,
rogo, exivimus, & quô evaſimus. Exivimus
& lectis eburneis, ex hortis, è circo, è ſinu
ſpei. In Navi ſumus „ubi nihil ſpei, parùm rei,
multum laboris: diè fluctuat, nec noctu quief-
cit. Verbo, abducti à Regibus inter remiges
vigilamus. Quo, quæſo, lucro tantum ſpei
dimiſimus, & tantum vigiliarum, & fluctuum
toleramus? Audi. Et illà nocte nihil prendide-
runt. Fluctuamus per totam noétem, & eſu-
rimus. O, Vado piſcari! Ubi præda? Ubi
piſces? Ubi ex piſce nummus? Tota tibi ſu-
datur nox, & manè facto, ſolas noctium gut-
tas oſtentas? An proptereà exiſti, aſcendiſti,
navigaſti? Objicitur mihi hoc loco raptus ad
Dei tribunal Monachus, ubi damnandus à
Matre, quæ ibi aderat, iis verbis ſugillatus eſt,
quibus olim eam lacrymantem dimiſerat con-
cefſurus in eremum, Volo ſalvare animam
meam. Tu-ne es, qui damnaris? Quèò abis,
profugus à domo, a patre, à throno? Vado
1bid. 5. piſcari. Benè eſt. Dicit nunc tibi JEsUs, Pue-
ri numquid pulmentarium habetis 7Non. Non?
Tepiditas Nônne in Navim aſcendiſti? Aſcendi, remi-
vix Ane gavi, laboravi, & nihil cepi. Non abſimiles
iniquita- noſtri labores ſunt conatibus Judæorum;, qui,
Exod.5. Cum ſplendidè ſucclamaſſent Pharaoni: Deus
3. Hebræorum vocavit nos, ut eumus viam trium
dierum in ſolitudinem, & ſacrificemus Domi-
no Deo noſirè. Audi Religioſos. Vado piſcari.
U eamus, & ſacrificemus. Scilicèt. Imò, ut
eamus, & epulemur, & murmuremus, &
fornicemur, & erigamus Vitulum, & Moy-
ſem lapidemus. Quam eundo procul abimus
à noſtro propoſito! Holocauſta deſignabantur,
& fumant patinæ. Vitulus non immolatur;
ſed adoratur. Ergo non ſufficit exiſſe, ut piſ-
caremur; nam qui dixit, Vado piſcari, audit
cum ſociis : Et illâ nocte nibil prendiderunt.
Nota illud Nihil. Non enim in Apoſtolico mari
invenitur aurea mediocritas: ſed aut Crœſus,
aut Irus es. Hinc fit, ut in domo Abrahæ
nullus reperiatur mediocris aut virtutis, aut
improbitatis. Sara, & Agar: alha cœlo proxi-
ma;, alia profundior abyflo. E filiis alter Iſaac,
alter Iſmaël eſt; neuter mediocris, ſed uterque
maximus, ſeu innocentiâ, ſeu improbitate.
uid? Nonne in utero Rebeccæ, quæ pro-
cul dubio Eccleſiam deſignabat, qui Jacob non
Pſal. 106. eſt, Eſau eſt? Audi Pſalmiſtam: Poſait fumi-
33. na in deſertum: & exitus aquarum in ſitim.
Profecto aut flumen, aut deſertum eſt. Non
datur, inter exundantiam aquarum, & aridi-
tatem, rivulus, ſed aut tumidus Euphrates
ſit oportet, aut Eremus arenoſa. Intuere Aa-
ronis Virgam, aut aret, aut frondes, flores,
pomâque ſimul progignit. Non viret tantùm
cùm arere deſierit, ſed habet cum frondibus,
ipſo puncto temporis, & amygdalas. Et
quando de virga loquimur, intueamur Moy-
ſis virgam. Aut Virga direckionis, & regni eſt;
aut ſi Virga non eſt, Draco eſt. Potuiſſet in
Lacertum demutari, quo, ut non juvere, ità
nec interibis. Verùm locus, in quo ſiat Moy-
Fervor ſes, terra ſanéta eſt, ubi, cùm nihil non ſum-
neceſſa- 2 2 „ cum mih
rias Reli- uI ſit, Virga aut regit, aut necat. Quid
gioſis & Virgam loquor? Ipſa Moyſis Dextera, ſi a ſe
Frr- deficit, non decoloratur, ſed ſordet. Denique,

Ibid.

to, nullam ſupereſſe mediocritatis ſpem in do-
mo Dei. Et ne videamur allegoriis quodammodò

Tyro de-
gener.

Oliva

aut prodigioſa, aut leproſa eſt. Vides, ut pu-

te
velitare, pugnemus exemphis. Giézi nénne ſin
aut optimus, aut peſſimus vixit. Demique jam aul
inter Prophetas non quidem prophetia, ſed l
munere fecundus eſt ab Eliſeo: jam inter A- I
varos primus eſt: quique Prophetiæ fulgori- Alu,
bus pridem radiabat, puſtulis ſaniéque Ava- Cen
ritiæ contabeſcit. Lacchæus ex Publicano, intrà Ela
diem unam, Abrahæ filius. Qui furabatur, De⸗
non feriatur tantùm à rapinis, verùm & di- i bea
midium patrimoni ſui pauperibus dilargitur. Enli
Paulus, quàâ horàâ deſüt furere, fulgere Ccpit. unie
Judas aut Apoſtolus nominatur;, aut Latro. A Cunten
cœnaculo non ad prata, ſed ad proditionem ie,
tranſit. Modò veſcitur Agno, modè pendet “
ex Arbore. Petrus aut Divinitatem profitetur ki
Chriſti, aut ejerat Humanitatem. Modèò gla- 3 n
dium evaginat contrà Cohortem, modè tre- en
pidat coram Ancilla. Quid David? Pſallit, & ulet
Mochatur. Quid Salomon? Modò Templum in
Deo excitat: modè ſupplex colit Aſtharthen n
& Moloc. Ad aras qui litat, ſi Abel non eſt, unli
erit omninò Cain. Qui certè Cain ab holocau- “
ſto non ad plumas deſilit, ſed ad cædem. Mi- rel
raris Cainum: Aaronem demirare, quem aut Pu
videbis adolentem thura, aut idola conflantem. “
Uſque adeò è& filis Abrahæ, ut Dominus pro- n
phetavit, aut Sidera expecta, quæ ſuſpicias, 1 e
aut Arenas, quas proculces. Cujus ſanè doctri- ni⸗
næ documentum ità Dominus Ifraelitas tenere 4
voluit, ut, vel inter epulas, eo imbui ſtatuerit. lſe
Nam;, quo alebantur, Manna;, aut Sapores pa- ru
rabat omnes, aut in Vermes ebulliebat, ſi de- umeſl
ſiperet. Ut vides, in Coriandro aut deliciæ in- nilal
ſunt, aut ſupplicium. Deſipere neſciebat, quin lu, Ni

putreſceret. Non gradatim à congerie ſaporum
omnium deficiebat ad vihora, nec ſapiebat hor-

deum, cùm ſiliginem non ſaperet. Verum ex lanli
illo aut nectar hauries, aut vermes. Ità ſane & nmi h
nobis contingit. Aut fervemus, aut congelaſ- nmmm.
cimus. Procul à nobis ſunt cœli Zonæ tempe- mne Lei
ratæ. Quiſque noſtrum aut ardet ſub Meridia- lmne
na, aut ad Antarcticum alget. Accedamus in 1 mter
Pathmos inſulam, ut tantæ rei enucleemus ar- Nbw Pn

canum. Angelo Laodiceæ ſic Dominus ſcribit. loge d

Neſcis, quia tu es miſer, & miſerabilis . G Pau- Apoc. 3. nnil
per, & cæcus, & nudus. Suadeo tibi emere à me 17. ftinge
aurum ignitum probatum, ut locuples fias. Au- telt
din? Pauperi & nudo ſuadetur emere non Es, m imm

aut Argentum, ſed Aurum probatiſſimum. Non Iran ſum
patitur Dominus nuditatem tegi duntaxat, niſi Ain mere
ornetur, & fulgeat. Scit enim neminem ex ſuis plhern 2
ſtaturum in mediis, ſed aut nudum futurum,
aut aureum. Sponſa non exuitur;, quin vul- lnnbun
neretur. Vulneraverunt me, tulerunt pallium Can.5.7 „ NNN
meum mihi. Non tam lentè deſcendimus ab or- inn
natu, ut ſolà dedecoremur nuditate. Si pallio linte
carueris, vulnere non carebis. Agitur de toto lm
Aſſe. Seu murænulis rutilabis, ſeu vulneribus Int,
ſordebis. Noônne audis de cubilibus Leohum; 1¹ l
& de montibus Pardorum evocari Sponlam, 1 nliu

non, ut reſpiret, ſed, ut coronetur. Corona- Can. 4 ³. n

beris de capite Amana, de verticé Sanit & Her- Aenmnt
mon, de cubilibus Leonum, de montibus LPar- ,
dorum. Levemus, rogo, oculos, & videamus an he
Sponſæ vineam aut floribus coronatam, amn vul- 1.
. en .tit
pibus diſcerptam. Capite nobis vulpes parvitlas, Can.2 ire⸗
quæ demoliuntur vineas: nam Tinel noſira Ko- 15. ai
ruit. Ergo aut flores, aut exterminaris. Quid er- N
go mirum eſt, ſi deſponſata Deo Mens vota ſua Vad
à ſummis dehiciis auſpicatur, inquiens: Oſeale- Cane l.l. 1
tur me oſculo oris ſui. Quod in ultimo conſum- ruu⸗
matæ charitatis confinio optaſſe mimiùm videri h,
poterat, Uiat

iee

Stromatum, Lib. XI. 265

poterat, hæc flagitat in veſtibulo. Nimirùm
ſcit, Innocentiam rudimenta neicire. Aut enim
oſculo excipitur, aut flagello truditur. Sic
apud Matthæum videmus claudos, cæcôſque
& ſepibus traducétos ad convivium: ſtatimque
exutum veſte nuptiali ab epulo raptum ad car-
cerem. Caret chlamyde? Interdicatur mensà;
reducatur in ſepes. Hæc apud nos: in aula ve-
rô Dei, aut paſcimur, aut vincimur. An neſ-
cis decoctori decem millia talenta confeſtim
remiſfla. Quâ indulgentiâ abuſus tortoribus
mancipatur, quoad- exſolvat noviſſimum qua-
drantem. Cubat enimveròô Deus noſter in me-
ridie, & inter lilia paſcitur: ut intelligas, ni-
hil illi placere mediocre. In ſumma luce cu-

Me bat: in florum principe epulatur, ne fortè aut
mN P . . . .
crepuſculo, aut inter olera invemiendum exi-

M ſtimares. Non ſat eſt florere, ut Chriftus in
Iena te Paſcatur ni Lilium ſis. Non ſat eſt fulge-
Al re, ut in te Chriſtus accubet ni creſcas ad per-
em, fectam diem. Hinc eſt, quòd Magdalena ſta-
nedhr tim multum dilexit Non abſimilis mihi vide-
tur eſſe Religio fornaci Babylonicæ, penès

CANN.

quam aut irroramur cum Pueris, aut cum Sa-
tellitibus Regis exurimur. Non licet tepefieri,
nec licet caleſcere. Aut abſumeris, ſi non pfal-
lis, & oras: aut ſi Deo canis, ventum roris
flantem experieris in igne. Aut ludis in forna-
ce, aut moreris. De ſolitudine vaticinatur
Iſaias ſore, ut aliquando foœcundetur. At quid
putas, poſt ſterilitatem tam diuturnam, erup-
turum ê ſolo arenti? fortè virgultum unum,
aut oluſculum. Confeſtim fœtu uno prodiere
Iſa. 35. I. Lilia, Spicæ & Botryones. Lætabitur deſerta
& invia, & florebit quaſi Lilium. Gloria Liba-
ni data eſt ei, decor Carmeli & Saron. A ſum-
ma ſterilitate ad ſummam fertilitatem illicò de-
Ezech. I. venit. In curru Ezechielis nihil ſpectabis non
ſummum. Summus enm & labore Bos, &
terrore Leo, & volatu Aquila, & ratione
Homo;, qui etiam, quaſi non ſatis ſummus eſ-
ſet, mutatur in Cherub. Sic Job à ſummis
opibus prolapſus eſt ad ſummam inopiam; rur-
ſümque ab egeſtate ſumma ad ſummam felici-
tatem traductus. Neſcut modum tum ruendo,
tum reſurgendo. Joſeph à compede ad coro-
nam tranſt; quemadmodùm dudùr à ſinu pa-
rentis immigrat in veterem ciſternam. Nihi
Pprorsuùs ſummum inter & infimum fortunæ lu-
Thren. 4. ſum interceiſit. Qui nutriebantur in croceis,
5 amplexati ſunt ſteroora. E contrario, Socrus
Simonis à magnis febribus ita convaleſcit, ut
epulantibus miniſtret. Ità Paralyticus ſurgit,
itur, G ut lectum portet, qui portabatur à lectulo.

entiiengtli
lruglefer
retelela,
batline

illemni A Tbidem. Filii Nion inclyti, & amicti auro primo quomo-
enilgie 40 Teputati ſunt in vaſa teſtea. Lacrymarum
dudttr d =WM ſuarum margaritas Nazaræos ità coloravit Je-
. Autneer rernuas, ut eos non Vviros, ſed ſidera diceres.
8, nl 1 bic 7 Candidiores N. azatci ejus nive, nitidiores lac-
dſbulan te, ubicundiores ebore antiquo . ſapphiro pul-
ub e.. ehriores. Cùm elanguit, quò putas prolapſum
eſle e bic. 8. decorem tantum? In carbones. Denigrata eſt,
I

inquit, ſuper carbones facies eorum, & non
lunt cogniti in plateis: adhaæſit cutis eorum oſſi-
bus⸗ aruit, & facta eſt, quaſi lignum. Et ad-
huc ſubvereris per gradus aut Impios deſcen-
dere, aut aſcendere Juſtos? Reſpice Samfo-
nem, modò omnia poteſt, & modè poteſt
mihil. Quem vides Leoni occurrentem, luge-
bis in ſinu ſœminæ captivum. Aut ludibrium
hoſtium eſt, aut terror. Verbo complectamur
omnia: aut molam vertit, aut theatrum ever-
Ethicæ Comment. Tom. V.

tit. Verùm, quid peregrinamur, cuùm præſtò
ſit in Navi noſtra utriuſque rei exemplum?
Apoſtoli aut mihil capiunt, aut ſi ceperint,
tanta eſt copia piſcium, ut rete extrahi non poſ-
ſit. Et illa nocte nibhil prendiderunt. Atque uti- Joan. 21.
nam nihil expiſcati eſſent, citrà lucrum ſtetiſ- 3.
ſet labor. Verùm ſtantem in littore JESUM
non agnoverunt. Non tamen cegnoverunt diſ- Ibid. 4.
cipuli, quia JNUS eſt. Demergatur in pro- Tepiditas
fundum maris hæc Cymba, ſi & nihil præda- peſßz fer-
tur, & Chriſtum amittit. Itäne? Quem Pcujte,
olim, cùm Piſcatores eſſent, & agnovere, tie infli.
& audiere: nunc relati in album Diſcipulo- “
rum ſtantem in littore non agnoſcunt? Pudet
dicere, dum moraremur in Æiypto, Deum
agnovimus in orbitate fratris, in naufragio ra-
tis, in ſterilitate agri: nunc veròô, ſi leviter
tangamur, non intelligimus Deum efle. Ibi
in ſterquilinio deſerti dicebamus: Dominus
abſtulit; Nunc veròô, aſperſi pulvere non in-
decoro, exclamamus, impoſitos fuiſſe homines
ſuper capita noſtra. Uſque adeò cùm nihil
ceperis, caligas etiam coram Domino. Et il-
lä noéte nihil prendiderunt. Manè veròô facto
traxerunt pleniſſimum rete. Ergo aut omnia,
aut nihil in Navi Apoſtolica. Sic etiam in
Agro Domini aut frumenta naſcuntur, aut
zizania. Horreum & Clibanus mefſibus de-
ſtinantur, quod nihil ſuccreſcat in fundo
Chriſti, niſi optimum, aut peſſimum. Hic
veròô nihil prendidere Diſcipuli. Ergo, inquis,
ſecedamus alio; hic enim Mare piſcoſum non
eſt. Quandoquidem in Cœnobio capio mihil,
aut in Eremum contendam, aut etiam repe-
dabo in Domum meam, undè exivi. Quam-
diu fluctuabo in Navi, mhil compendnu fac-
turus? Falleris: piſcoſiſſimum Mare eſt, ſed Vrcatio-
rete jactum eſt imprudenter. Mittite in dexte- nis beuef-
fam navigii, & invenietis. Non Stationem “
mutarunt, non in altum provexere Navim; Reii oni
ſed in eodem prorsùs loco, ubi per totam no- perfectio.
cCtem laborantes ceperant nihil, jacto pruden-
tius reti, piſcium multitudinem concluſere co-
pioſam. Ergo, quòd nihil præderis, non eſt
infoœcunditas ſtationis, ſed expiicantis incu-
ria. Iu, concionando, evaneſcis. Xaverius,
concionando, coronatur. Iu, ſcribendo, ex-
areicis. Aloyſius in iſdem ſiediis cæleſti adipe
pingueſcit. Tu, diſcurrendo, deficis. Lai-
nius, peregrinando, ſanctificatur. Tu ſi præ-
ſis, peris. Borgia, cum præfuit;, floruit. Hic,
hic, ubi capis nihil, opulenti facti ſunt Igna- v,,entis
tius, Staniſlaus, Gonzalus, Oviedus, & Rea- „edta.
linus. Bellarmino nihil humilius in purpura;,
nihil egentius in copia. Sedenim jecere illi in
dexteram navigii rete, Dei gloriam in ommi-
bus exquirentes, & ideò copioſa eis ceſſit piſ-
cium, hoc eſt, coronarum captura. Nos in-
caſsuimn laboramus, quia in ſiniſtra navigii par-
te piſcamur, noſtræ ſtudentes gloriæ, noſtriſ-
que commodis inſudantes- Quis vero non li-
benter rete jaciat in hoc religioſæ vitæ pelagus,
in quo tanti jactura laboris uno ſtatim jactu
retis compenſatur? Totâ nocçte nullo compen- peatio-
dio laboraverant. Maneèe commoniti, quam in nis beneft-
partem jacerent rete, ſuam ipfſi non capiebant HS .
capturam. TLu ergo noli ex Navi exſcendere;, Paſilani-
noli Mare faſtidire. Nam quamvis diu fruſtrà Ae Sat
laboraveris, uno temporis puncto locuple- ob Deſola-

taberiss — tiene, ⸗
etian Te-
biditatz.

4. Ape-

Aperuerunt ſuper me os ſuum, ſicut
Leo rapiens & rugiens. Pſ. 21. 14.

Paupe- Non modè opprimunt, verùm & oppreſſis
rd inſultant. Utinam, captâà præda, non exul-
P Rente tarent, vel ſaltem non inſultarent. Utinam ra-
Iatere non perent, nec rugirent. Quamquam iniſto Leo-
poſſunt. ne, qui primùm rapit, & deindè rugit, Sce-
Religies leris mihi videtur imago adumbrata. Non

Ean enim ſcelus perſtrepit, cuùm prædatur, ſed
faorene cùm rapuerit. In ſilentio peccas, ſed non tace-

ſcandalo- bit iniquitas, cùm te proſtraverit. Cain clan-
. culùm Fratrem occidit. Nullus parricidii teſtis,
nullus Judex. Denique in agrum exiit, ut ſe-
cretò ſæviret. Verùm, patrato ſcelere, ipſe
ſanguis iniquè profuſus clamare cœpit de terra.
David quid non præſtitit, ut ſcelus occultiſſimè
peractum, obtegeret? Adhuc prædicatur ſuper
tecta. Nimirùm Crimen Leo eſt, rapiens &
rugiens. Ut enim fulmen non ante, ſed poſt
ſtragem perſtrepit: ita Flagitia tonant, poſt-
quam ſævierint. An non in æquore occultiſſimè
mergeris? ad imum uſque Maris demitteris,
cùm peris: ubi verô perieris, ab imo ad ſum-
mum egereris, ut qui, nullo teſte, periſti, teſte
Mundo perüſſe cognoſcaris. Proſtabit cadaver,
Gen. a4.7. qui demerſus eſt vivens. di malè egeris ſtatim
in foribus peccatum tuum aderit. Prædixit Caino
Dominus. Videtur mihi peccanti illud comin-
gere, quod obvenire teſtatus eſt Chriſtus gra-
no ſinapis: Quod-minimum quidem eſt, & ſub
terram defoſſum, cùm putreſcit. Verùm; ut
putruerit, affurgit in truncum, explicatur in
ramos, & ingens undique ad arborem concur-
ſus volucrum fit. Quam minima putatur Ini-
quitas, cuùm patratur! Quam ſilenter admitti-
tur! Revera granulum cadit. Brevi intelliges
ex lacerantium te Vulturum accurſu, an levi-
ter deliqueris. Non rugit Leo, cùm rapit, ſed
cùm rapuit. Quid, quòd etiam in corde tuo
Leo rapit ſine rugitu, ſed, ut rapuerit, hor-
syndere- rendam in vociferationem erumpit. Judas t m
. placidè Chriſtum prodidit, ut non refugerit ea-
PDehers- dem ex patina cœnare cum Domino. Poſt pro-
tio. ditionem verò ità rugire in ejus pectore prodi-
tio cœpit, ut maluerit lqqueum, quam latratum.
Peccata Porròô, quod ſuprà dixeramus de ſceleris evul-
Iaiere non gatione poſt ſcelus, Sponſæ infortunio abundè
alane. edocemur clamantis: Vulneraverunt me, tule-
. 5.7· punt pallium meum mihi. Palliatam concidére,
ſed exuêre conciſam. Non eſt, cur ſperes ini-
quitatem tuam obtectum iri aut ſimulatione
tuaâ, aut ctiam diſſimulatione tuorum. Leo eſt
rapiens, & rugiens. Maria Moyſis Soror, non
palam murmurat; ſed palam ſordet. Quantis
mendaciorum integumentis ſui ſceleris ſcenam
obvolvere conati ſunt filii Jacob? Retecta eſt
criminis ſeries univerſa, eorumque immanitas
& Patri patuit, & Æägypto. Judæ cum Tha-
mare concubitus tam occultus, quot eſt buc-
cinis evulgatus? Tam occultè è ſterquilinio Sol
ebibit vapores, ut à nullo vilis rapina depre-
hendatur. Verùm coacta nubem præda, nu-
bibus, imbribus, fulguribus, tonitruque rap-
torem, furtümque deprædicat. Subfilit clan-
deſtinus vapor in cœlum, nullo ſonitu: ve-
ruùm, ut ibi conſederit, degeneres Solis epulas
quanto ſtrepitu enuntiat? Ità ſanè iniquitas,
Magnatum præſertim, muta eſt, cùm adre-
pit, ut verò adrepſerit, non voce, ſed toni-
tru ſe prodit.

Oliva ’

Beati pauperés ſpiritu, quoniam ipfo-
rum eſt regnum cæœlorum. Matth. 5. 3.

Tanto ſe lamentantur excidiſſe præmio ple- Eeeleſie-
rique imbecillis animæ Viri, cùm vident 8 irird.
Templi pinnaculo latifundia Religionis. Er- aliciti,
go, aiunt, in ſacco regnaſſemus, qui in panno Religioß
utinaàm non pereamus. Ac ſi Dominus panno- editus
ſos beatitate donaſſet, non autem pauperes aéere
Spiritu muneraretur. Licet & paupertatem in- Wn⸗ er
ter opes enutrire; pauperiôrque Monachus eſt „on ladi-
cùm Aurum verſat, quam Piſcator cùm Rete tur redi-
laxat in capturam. Petrus reſpicienti in ſe clau- ib in
do ait: Argentum & aurum non eſt mibi. Quà H
ratione auro caruiſſe credendus eſt, ad cujus Afe,
pedes Chriſtianorum patrimonia ponebantur? piis at-
Dices nondum tunc ea poni conſueviſſe. Eſ- tenditur,
to; quod tamen non crediderim. Noônne, cùm qdm ef-
adhuc Chriſtus inter eos degeret, Judas Apo- Mmronij,
ſtolico præerat ærario, non quidem opulento, ecta.
ſed non contemnendo? Quare ergo Eccleſiæ Eceleſßia-
Princeps deeſſe ſibi teſtatur aurum, quod Ec. Kiei redis
cleſiæ non defuiſſe indubitatum eſt. Fortè ad “
manum non habebat æs, cùm claudus emen-
dicaret. Verùm potuiſſet illi tranſmittere pe-
cuniam, ubi domum rediiſſet. Adde, quèd ex
Interpretibus nullus non docet pauperrimum
ſe Petrum iis verbis profeſſum, omnique fa-
cultate exutum. Ergo aurum non habet, quam-
vis, ad ſuæ ſedis gradus, tot habeat divitum
patrimonia. Nimirum, adminiſtrationem ſibi
creditam non ignorabat bonorum Eccleſiaſti-
corum; ex quibus mox ut inferebantur, in fi-
delium uſus diſpenſatis, ne unus quidem reſer-
vabatur denarius Petro, cujus illi libera foret
diſtributio. Cogimur proindè fateri, aut ità à
coacervatione nummorum Apoſtolum abfuiſſe,
ut, ex pecuniarum congerie tantâ, nec obo-
lus retineretur in craſtinum: aut ſe dominum
nunquam credidiſſe pecuniæ ſanctæ, quam
vel inopi largiretur, viduis fidelium, pupil-
liſque, decreto Eccleſiæ ſummâ universâ de-
ſtinatà. Hic tamen in auro pauper, audi quid
ſuo de reti cenſeat. Reliquimus omnia, inquit, Matth.
& ſecuti ſumus te. Vides, in reti opulentiam, Relzzos
& in auro eſſe poſſe paupertatem. Non eſt ege.
proindè, quòd te putes excidiſſe pauperum ,„, perfa-
laureâ, dùm cogeris auro, argentéôque præ- tionu von
eſſe. Spiritu Paupertas bravium rapit, non Hevin
nuditate. Berikaupeen SWpirita, inquit. Alio- mlattbe .
quin exhorruiſſent Apoſtoli jactum pecunia-
rum ante Cathedras ſuas, nec paſſi eſſent,
ut deſtinati Evangelio pacis pedes, quos Chri-
ſtus abluerat, pecuniarum colluvione pollue-
rentur. E contrario, unius retis cenſu dimiſſo
ità turget Piſcator, ut audeat Chriſto, nu-
ditatis ſuæ conſcio, proclamare, Reliquimus neuz,.
omnia. Uſque adeò opulentus in ſæculo es, i en“
quamvis pauperrimus ſis, quòd libera tibi ſit, kaligioni
exigui, licèt, cenſus diſpenſatio: pauperri- perfecdie.
mus in Apoſtolatu es, etiamſi natent pavi- Amoye
menta auro. duii.

Multi enim ambulant, quos ſæpé dice-
bam vobis (nune autem & lens di-

co) inimicos Crucis Chriſti: quorum
ſinis interitus, quorum Deus ven-
ter eſt; & gloria in confuſione ipſo-

rum, qui terrena ſapiunt. NWael

lent⸗
guin
ini
ſevun

*

Vyre
/

n
(e
Nute
ShoKhn
uln
u &
oneas
En ex
mment
Cnrume
ucom
Fnn
Gtu
ummnift
Cs At
inmd)
kingni

entt
¹ Iu
ien 4 8
a — unqe

AN

N onici
n ki ut
kigtine
Nunmut
Uea An
4tck
en int
1 u, tm
Kb,zuin

N

Neli
u
. i
RZ
Cniinn
n Ne N
akcku
S
e N
nens
uites
oplem,
9Loccer
d eß
Bae
Mlnd ent
Nunetef⸗

e,n

anhenm
Onige
den Onnn
ramnrn
n Ml
banmhi⸗
Gliknk⸗
lilbentn
teti, un
Oomaitn
ni, ket
t Eedomu
lnde,
elum, W⸗
Auddt
.
r, al 4 1

Stromatum, Lib. XI.

autem Converſatio in cœlis eſt: undé
etiam Salvatorem eæpeëtamus. Phi-

lip. 3. 18.

Tempora- Crucis odium, ventris idololatria, & glo-
lia noxis. riæ quæſtus per probra, rami ſunt tam viru-
lentæ arboris, ut nihil excogitari poſſit ini-
quius. Nec Satan, ſi ſuum ità ſulphure irriga-
ret tridentem, ut feraliter effloreret, diriores
in igne ramos explicaret. At tam damnatæ
fœcunditatis quæ radix? Sapor rerum huma-
narum. Si Terrena palato tuo ſapiunt, &
Crucem execraberis, & Ventri litabis, & im-
Religioß molaberis Gloriæ. Egône;, inquis, Crucis ho-
upidi, & ſtis ſum, quam amplector? Si amplecteris, fi-
Eceleſtia- Iius Crucis es, ſi verò eam proculcas, hoſtis
Nici vavi ejus & perduellis es. Diligaine Crucem, an
horreas, citò addiſcere poteris, ſi Chriſti Cru-
cem explores. Ea porrô non truncus eſt, ſed
tormenta, cruor, nuditas, dedecus, irriſiones,
contumeliæ, blaſphemiæ, funus cum latroni-
bus commune. Si hæc amas, Crucem non odi-
ſti. Sin mavis perire, quam decolorari, ſi de-
cus tuum etiam ſaluti tuæ anteponis, Crucem
protriviſti. Ventri lites nécne, comparatione
diſces Altaris, in quo litas. Quàm ſumptuosè
inſtructa Menſa, auro, ferculis, citharis, ephe-
bis magnifica. Aræ quam vilis, vel certè non
Lurxus. liberalis ornatus! Par Salomoni eſt, qui argen-
teum calicem Sanguini Domini deſtinavit, &
Eccleſia- Candelabra duo: cùm Baccho poculorum aurea
Kticos gemmeâque phalanx ità explicetur, ut nun-
Rnte „quam exhauriatur. Quis tantum æris intrà an-
arele, num Sacello impendit, quantum auri diebus
Eiu Ora. ſingulis expendit in Patinas? Atque utinam li-
oria pri- tares ventri, & nequaquaàm gloriæ immolare-
vata, re. Tua gulæ, Te verò gloriæ impendis. Et
Templorâ quis, inquies, prolabitur in voraginem tan-
ornatus. 9 N- 41: .
tam? Non arioli, non venefici, non fures,
Nempe non homicidæ, ſed qui Terrena ſapiunt. Hi
veriore, verò quot ſunt? Philippis, ubi Fides florebat,
ubi quiſque Diſcipulorum candidatus Martyri
in cavernis terræ deliteſcebat, teſte Paulo, mul-
ti erant. An Romæ rari ſint, Romani viderint.
An Antiochiæ ſint rariores, definiant Antio-
cheni. An denique in Urbibus univerſim Chri-
ſtianis, tam paucos afflet Magnificentiæ inanis
aura, judicium eſto Prudentum. Ego verò il-
lud tantùm inculco, Crucis hoſtes, Ventris ſa-
crificulos, & Gloriæ hoſtias eſſe eos, qui Ter-
rena ſapiunt. Quibus opponuntur ii, quorum
converſatio in Cœlis, & Chriſtus expectatio.
Si Cœlo tantùm intentus es, & & Coælo Sal-
vatorem duntaxat præſtolaris, Terrena non ſa-
pis. Si verò quiſquilias, & auras, & folia ſuſ-
piras, iiſque impendis & opes, & opus, &
ſpes, profectò cùm non ſis in claſſe Pauli, in
claſſe es Sapientium terram.

Kierne-
rum cura.

pinas & tribulos germinabit tibi. Quia
Ppulvis es, & in pulverem reverteris.
Et vocavit Adam nomen uwxoris ſuæ
Eva e quod Mater eſſet cunctorum
viventium. Gen. 3. 19.

Mereis. Cum tantam ſibi ſuppliciorum molem im-
memoria.

Adan Pendere ſentiat Adam, miror, quòd à cle-
Dei vola Mentiſſimo Domino nullam ſibi ex pozna tan-
tati n- ta remitti partem efflagitet. Imò vero fauſtiſ-
famatr. ſimo vocabulo uxorem cohoneſtat, cuùm ſe
Ethicæ Comment. Tom. V.

—
267

videt & ſudore perfuſum, & ſpinis circum-
ſeptum. Expergifcere, rogo te, & iratum Ju- Trilula-
dicem voce, gemitúque exora. Suſtinet im- egin:
pavidus ſupplicium. Nimirùm „ Mortis recor- Pasiez.
datione ita ſpinarum vis retuſa eſt, ut non dam- tiam ew-
natum ſe crederet, ſed coronatum putaret. Ni- colie Ci-
hil enim tam durum eſt, quòd Mortis memo- us.
riĩ non molleſcat. Ut enim ad Mortis recor- Mortif-
dationem Proſpera obrigeſcunt: ità coràm ea v Ag.
Aſperrima molliuntur. Hinc eſt, quòd Moyſſis ceſeir,
virga, ut terram attigit, in colubrum verſa
eſt. Quæ enim fauſtiſſima exiſtimamus pulveris
attactu, hoc eſt, Mortis memoriâ, inviſa red-
duntur. Diversâ ſanè arte nobis cum Felicitate
luctandum eſt, ac olim Postarum commento
pugnavit cum Antheo Hercules. Ille enim,
ut abſtraxit Hoſtem à limo, eliſi. Nos verò,
quoties Felicitatem limo alliſerimus, elidemus:
illicò ab ea dejiciendi, ſi fortè à pulvere afſur-
rexerit. Quis enim à Felicitate non proſtratus,
ubi primùm fragilitatem oblitus eſt ſuam?
Pomo ſeducta eſt Eva, quòd audierit, Ne-
quaquùm moriemini. Tam vili machinâ Moles
tanta everſa eſt. Sat eſt pomum ad ſtragem mu-
lieris, non modò in ſinu Gratiæ conceptæ, ve-
rùm & in Eccleſiæ typum ex Viri latere effor- Tentatio-
matæ. Quid, quod Arbor vix ignem conci- uis reme-
pit, niſi excidatur à terra. Quamwvis aruerit, dium.
ſi terræ hæſerit, vel ſi, cùm terræ hæreret,
præmortuum lignum eſt, ægrè ardet. Fruſtra
nos corripit ignis omnia eradicans, ſi terræ,
mortique hæreamus. Et quâ ratione putas Jo- §. Yoſeph.
ſephum, in ipſo ætatis flore, & in ultima ſer-
vitutis fortuna, tam fortiter obluctatum illi-
cienti ſe tam magnæ Fœminæ? Ex arida, ve-
terique ciſterna, in quam fuerat injectus ſine
vulnere moriturus, proſilierat in arenam pu-
doris. Ità hæſerat imago illa ſepulchri menti
Adoleſcentis, ut nec labi potuerit, quamvis
ſine arbitris urgeretur ſervus à Domina. Nuda-
verunt eum tunicà talari & polymitdâ: miſerunt-
que eum in ciſternam veterem, quæ non habebat
aquam. Mirari jam deſino pudicam in pomario
Suſannam. Terrere eam Senes potuere canitie Dan. 13.
ſuã, & mortis inſignibus conſternata, docta
eſt mori, ne moreretur.

Egreſſus eſt JESUS trans torrentem Ce-

dron, ubi erat hortus. Joan. 18. 1I.

Gen. 3. 5.

Gen. 37.
23.

Ut video, in Paſſionis Dominicæ ſcena im- Chrifi
mutationes ſunt innumeræ: Panis in Carnem, aſſio.
Apoſtoli in Proditorem, Fulminis in Stipu-
lam, Oraculi in Speluncam, Portus in Cha-
rybdim, Latronis in Angelum, fugientis de-
nique Cervi in Leonem rugientem. Intelligi-
tis, credo, ſub hoc verborum cortice deſigna-
ri Euchariſtiam, Judam, Petrum, Pilatum,
Vulgus, Latronem, & JrsUM. Libet animad-
vertere, undè tanta Metamorphoſeon varietas.
Et primò quidem, tam mira Panis immutatio Conſilia-
paucis verbis confecta eſt. Licet hinc intellige-¹s boni.
re, quid poſſit humanus ſermo. Valet Sacerdotis Conſilia-
lingua Frumentum in Deum vertere. Valent rii impii.
& ſacrilegi labia Manna in Angues efferare. Ju-
dam putas auri cupiditate in ſcelus prolapſum?
Crediderim ego ideò eum ad facinus impulſum
& Cœnaculo, quòd ſanctæ Cœnæ auſus ſit in- Sacerdo-
tereſſe non ſanctus. Corruptio peſſimi optima. 7es.
Nihil æquè reformido in Sacerdotibus non Ju- Miſz.
ſtis, quam Sacramenta. Non horreo in Cleri- offeium
cis nonnullis contortos foœminarum in morem iinum.
2 cin-

268

cincinnos, non coacervatam inopum fame pe-
cumam, non ſtrata in pavimento periſtroma-
ta phrygia, non regiam in veſtiario ſupellec-
tilem, non Herodis epulum, non Alexandri
Bucephalos, non currus Solis: horreo adeſſe
illos holocauſtis corde non puro. Me miſerum!
quàm timeo, ne interdum ex Sacerdotis thu-
ribulo aromatum ſuffitus aſcendat, ex corde
veroò curarum, & odiorum ſulphura in Orcum
demittantur. Nugas, cachinnos, oculorum
jactus perpende, ii me mentiri addubitas. Er-
go ex Altari transfugit Judas ad Deicidium.
Uſque adeèò nullum nocentius venenum eſt,
quam, quod victimis, thuréque conficitur. An
non fulmen Petrus, cùm Malchum cædit? En
ex fulmine ſtipulam evaneſcentem coram Ofſ-
Dißiden- tiaria. Nimirùm de ſeſe ſperavit maxima; &

zia ſui. ideò nec minima præſtitit. Auſus eſt laqqueum
Oecaſio induere: & ideò captus eſt. Si expaviſſet de-
mala. jerandi periculum, procul atrio conſtitiſſet.
§. Perrus. Credidit ſe coràm Pontifice ſtaturum imper-
, territum, & ante Ancillam expalluit. Porròô
Seti. Dæmonis quanta calliditas! Lauro laqueum in-
iiam per- hexuit. Sivit eum tonare coram cohorte, ut

fedtis ne- Coram fomina intremiſceret. Vide, quòèò tu
ceſaria. abripiendus ſis inter Oceani fluctus & ſyrtes,
qui naufragaris in littore: quando Petrus Scyl-
lam & Charybdim prætervectus in ſtatione
portus hauritur. Pilatus verò, qui delati ad ſe
Domini innocentiam & agnovit initio, & pu-
blicavit, ac propugnavit, duùm iniquos non
acriter à ſe repellere, ſed ratiocinando demul-
Couſilia- cere ſatagit, ex Oraculo Veritatis factus eſt
rii mali tandem ſpelunca Latronum, & Tigridum ſpe-
. læum. Uſque adeò Politicorum conatus reji-
Pelenai. ciendi ſunt audacter, cùm primùm irruunt,
Nomini- triumphaturi extremàâ ſui parte, niſi capite col-
bns non 16que truncentur. Vulgus, quod non multis an-
placenda. tè diebus Hoſanna Domino occinuerat, latra-

Matth. : ,,, z. .
42 9. re cum Scribis cœpit, Crucifigatur. Væ iis, qui
Matth. non eunt, ſed feruntur! Cupiditas placendi Sa-

27. 23. trapis ità devotum Redemptori populum de-
Imitandi mentavit, ut Barabbæ poſthabuerit, quem
optimi Regibus prætulerat. Non hâe lue correptus eſt
tantum. . . . .
Latro, qui latrante Socio, blaſphemantibus
Imitandi Scribis, illudentibus Pontificibus, ſævientibus
pauci. Carnificibus, fugatis Apoſtolis, tremente Mun-
S§. Latro. do, tunc Chriſto adhæret, cùm ſe profitetur
Chriſtus derelictum à Patre. Nimirùm, quic-
quid eum refigere debuiſſet à Domino, affixit
Domino. Ideò non mirum, ſi uno ſaltu à pati-
bulo immigravit in regnum, ſocius in patibulo
Redemptoris. Chriſtus verò, qui in horto, qua-
ſi Cervus trepidaverat, in Cruce orat, Clamat,
Matri conſulit, Crucifixoribus proſpicit, La-
tronem evehit, Mundum concutit, ad exſcenſio-
nem è& Cruce ſibi ſubſcripturis Pontificibus,
perſtando in Cruce, illudit. Compendio dicam:
Leo eſt in Monte, qui Cervus in Horto viſus
eſt. Sanè Dominus nunquam à ſe ipſo diſſenſſit.

Ad te levavi oculos meos, qui habitas
in o&lis. Pſal. 122. I.

Arduum eſt, vel unum elevare in coelum
oculum. Utrumque verô levare ad ſidera ocu-
lum, Davidicum eſt; milul ſcilhcèt agere, mi-
Servire ſi erectà mentis intentione in divina. Claudi-
duobus cant nonnulli, non pede, ſed oculo. Vellent
Dominis. enim ità ternitati militare in iis, quæ agunt,

Intentio
recta.

D ut & famæ, cupiditatique ſuæ inſervirent. Da-
e. . — . 4 .„ .
auc, vid non ità, ſed cor penitùs erexit in Cœlum.

Oliva

Imò non in Cœlum, ſed in Deum extulit,
immemor vel bravii. Ad te levavi oculos meos. Pl. 122. 1.
Quid, ſi neutrum elevaremus in Deum ocu-
lum. Quid, ſi nec ipſum attenderemus opus, terna
quod agimus: ſed una agendi ratio ipſa nobis tantum.
foret libido operandi. Agimus, non ut aliquid
agatur, ſed, ut agamus aliquid. Hujus imago
Monſtri in Caino expreſſa eſt, ſi præſertim to-
rus ejus thalamo fratris ejus Seth conferatur.
De iſto hæc habet Moyſes: Vixit quoque Jeth Gen. 5.6.
centum quinque annis, & genuit Enos. De illo
ſic ſcribit: Cognovit autem Cain uxorem ſuam, Gen. 4.
quæ concepit, & peperit Henoch. Vides alte- 17.
rum, uxorem non attendiſſe, alterum, obli- Matri-
tum ſobolis. Et Seth quidem non fertur uxo-““i.
rem cognoviſſe, licèt eam cognoverit, ſed ge-
neraſſe filium. Cain verò in thalamo non filium
genuifle dicitur, quem procul dubio genuit,
ſed tantům uxorem fertur cognoviſſe. Nimi-
rüùm, quod quiſque maximè expetät, hoc quo-
que egiſſe perſcribitur. Voluptate neglectà, fi-
liorum progenerationi vacavit Seth, & ideò
quaſi non uius uxore Enos generaſle comme-
moratur. Cain, incurioſus ſobolis, uni volup-
tati indulſit: Propterea non immeritò uxorem
cognoviſſe narratur, non autem procreaſſe
Enoch. Utinam in generationibus ſuis non no- Scientia
ſtras adumbraverint actiones. Lucubrat ille, ye Gat.
declamâtque. Cur? Ut declamet, & lucubret. aigits
Sapit illi opus ſuum. Alius ideò ſtudiis vacat, ob Inten-
ut ad ſalutem erudiat quamplurimos. Ideò de- rionem
clamat, ut filiorum corda convertat ad patres. ſanctam.
Deliciæ pluſquàm regiæ ſunt, putare arbores, Saa
non ut poma colligas, ſed ut putes. Tulit ergo Gen. “W
Dominus Deus hominem, & poſait eum in Para- 15.
diſo voluptatis, ut operaretur, & cuſtodiret il-
Ium. Non ut ipſe otium falleret, ſeſéque ſuo
oblectaret opere: ſed ut deſtinatum ſibi à Deo
campum fœcundaret. Quòd ſi de Adæ ſarculo
fortéê cum pleriſque addubitas, ſibine an horto
conſuluerit: de Davide dubitare non potes,
quin fides tetigerit, non, ut ſpiritum ſuum re-
crearet, ſed, ut fugaret à corde Saul ſpiritum
Domini malum. Nec pfallere auſus eſt David,
ut pſalleret: cùm nos fodiamus, quòd fodere
delectet.

Quod cuùm audiſſet Eliab, frater ejus
major, loquente eo cum alis, atus
eſt contrà David, E& ait: Quare ve-
niſti, & quare dereliquiſti pauculas
oves illas in deſerto! Ego novi ſu-
perbiam tuam, & nequitiam ordis

tui. I. KReg. 17. 28.

Memini me olim Davidi Primates Eccleſiæ 5. David.
contulifſe, qui timere Gigantem non debent, Beclſa-
ſed debent impavidi occurrere Minitanti: ſi Kica fu-
tamen & ille blaſphemet, & ipſi uno Dei Rae
nomine obarmentur. Nunc illud ſubjicio, Telante
nempè congreſſuro contrà Goliam Prophetæ pro Deo-
neminem contumaciùs obſtitiſſe, quàm Eliab Invidis
fratrem ejus. Si protuliſſet, quas domo avexe- inter
rat, formellas decem caſei, & totidem cum “us es
polenta panes, prudens, humanus, gnavus
prædicaretur. Verùm, quia debellaturus eſt
Monſtrum inſultans Tabernaculo, otiatur, ſu-
perbit, vagatur, nequam eſt. Profectò ſi fratrem
audiſſet David, Golias ad rogum uſque ſuis in
Plaſphemiis per ſtitiſſet. Sciant Eccleſiarum Præ-
ſules Univerſi, eos, qui arcam propugnant, a
. ASth-

Parentum

“ (ſonun
ulr r b
nr ih
n en
aoril⸗
r Uln
cs mun
ieltie
gi uhe
ſein4
enb,
1 en
als con
Proris
Eet,
ub, t
ilet.
ett,
Cigant
1aſnopel
Cluobju

uln,

n un
in,

e

6t Etbinch

, uſcit

rftüten
unndle
Inlginn
1n Dor

eir, t
nncn
le
Grne
Culinie.
unci
Tintz
N
D ninn,
Aanl
ſcrl
a
elle⸗

— Stromatum, Lib. XI.

lu Affinibus maximè oppugnari. Propter fratres
2 tuos, & proximos tuos loqueris pacem de Ba-
bylone. Utinam & Abrahæ deprecatio pro So-
domitis, non eòô collinearit, ut Nepos ejus
Zuſtitia Loth eximeretur incendio. Ergo vel Sodoma
quas om- eludet ſulphura, ſi Nepos in ejus ſuburbanis

nibu, ſuorum gregum tentoria fixerit. Quamquam
Protedto- hoc abſit, ut de Patriarcha ſuſpicer, quem ve-
P. riùs demiror, nec per tabellarios monuiſſe Ne-

potem de impendente ſupplicio, nec Angelos
exorafſſe, ut Fratris filium ruinis educerent.
Suæ illum innocentiæ permiſit, mihil dubius,
ſatis munitum eum fore contrà ſulphura, Con-
tinentiæ liliis, quibus ſi careret, indignus erat,
qui indictum ſceleroſis fupplicium effugeret.
Verùm Abraham is eſt, qui, ut conſecutis indè

non
temporibus, Unigenito non pepercit innocenti,
.N. ita nocentis flammas Loth paratus erat ſiccis
Na. oculis contemplari. David Abrahæ non par, qui
eeiii Amnoni Sororis lenonine dicam, an prædoni pe-
, Es percit, remiſſurus & Abſalom ſupplicium, ni
R i. Joab, ut Juſtitiæ obaudiret, audire Regem ne-

glexiſſet. Sed de his alias. Quod nunc agebam,
illud eſt, deſperatam eſſe Primoribus Sanctuariü
de Gigante victoriam, ſi non procul ab ſe fra-
tres propellant. Eliab luctaturum Davidem cum
Golia objurgat: vult enim per Fratrem polen-
tas afferri, non arcæ hoſtes deleri.

WI.

Tulit quoque butyrum, & lac, & vitu-
lum, quem coxerat, & poſuit coràm
eis. Gen. 18. 8.

8. Angeli. Et blandiſſimè excepti ſunt à Patriarcha An-
baxcor- geli, & molliſſimè ei, Saraique adblanditi

veritas. go, mente animôque verſant, qui opiparæ men-
Conftan- ſæ accumbunt? Stragem Sodomorum. O pla-
tia. nè Heroas, & Spiritus veré Divinos! Cùm de-
Superior ſolatorios pararent Sodomæ carbones, lac ſibi
den N butyrumque paſſi ſunt apparari; cumque acer-
eaſu. biilima quæque mente agitarent, ſuaviſſimis in-
Dyaifor- terfuere epulis: nec præ ſulphure butyrum ex-
mitast. oſi, nec rursùs præ lacte ſulphuris immemores,
blandifſimi pariter & ſeveriſſimi, Hæredem Ju-
ſto nuntiant, cladem indicunt, infliguntque Im-
b, ſi 16 pudicis. Non epulis emollhita eſt Divina in eis
lt, 1n ſeveritas, quin Sodomas everterent, nec ever-
. ad ſura Sodomam, Gomorrhâmque zeli flagran-
1: M tia epulo abſtinuit Patriarcheæ. Angelorum eſt
niſi un hæc cordis æquanimitas, non modé ſecernentis

Lgo m R ab iniquis Juſtum, ſed impermiſtas uno in pe-
tuun *nτιο Etore retinentis blanditias & ſævitiem. Nec ſul-
ſ phuri incoquendo intenti faſtidiere lac, nec bu-
Gl,ier tyro ſaginati reſtinxere ſulphur. Porrò, cùm
. “ Nases. i Iſaaco Chriſtus adumbretur „quis non videt,
Pnm 4 a. tantum in Domino erga intemperantiam æſtuaf-
tenn N ſEe odium, ut ne in typo quidem concipi potu-
lle Min⸗ erit, quin Sodomæ delerentur: ſolumque laſci-
il e ⸗ viræ buſtum datum eſt quaſi victima, orituro,
H in Servatoris typum, Iſaaco. Nuntiari non po-

tuit exortus imaginis Domini, quin rueret Ba-
bel Luxuriæ. Tamdiù tardavit conceptus Iſaa-
ci, quamdià perduravit Sodomorum inconti-
nentia. Tanta enimverò Chriſtum inter, &
Libidinem ſimultas intercedit, ut ſuo proluſerit
typo Dominus, excidio impurorum. An putas
ſuo in ortu paſſurum JnsM, ut effloreſcat in
villo & byſſo Laſcivia, quam in exortu adum-
brantis ſe Iſaaci, igne, ſulphuréque depreſſit?

Ethicæ Comment. Tom. V.

dis & Se- junt, naſcituri ominatione Iſaaci. Et quid, ro-

269
Quod ſi ſpeculator viderit gladium ve-
nientem, & non inſonuerit buceind, .
& populus ſe non cuſtodierit: Ille qui-
dem in iniquitate ſua captus ſt; ſan-

guinem autem ejus de manu ſpecula-
toris requiram. Ezech. 33. 6.

Horruiſtis? Nec immeritòô. Licèt enim cum Concie
Sponſo inter Lilia paſtus ſis in meridie, ſi buc- Jeria.
cind non ſtrepueris, peribis. Non odor, ſed Concio
clangor ſpeculatorem te probum facit. Væ, ““:
inquis, Coœnobiorum, ſeun Dioeceſium Præla-
tis. Rectè: ſed, & Væ tibi, qui evangelizas
Sion. Non enim tibi licet non clangere, ex
quo ſuggeſtum occupaſti. Ezechiel nec Judex,
nec Pontifex erat in Ifrael: & tamen audit ſi-
bi dictum à Domino: Et tu, fili hominis, ſpe- Ezech.
culatorem dedi te domui Iſrael. Audiens ergo 33.7.
ex ore meo ſermonem, annuntiabis ex me. Er-
go quiſquis aſcendiſti Evangelii Montem, ſci-
to non tibi licere nugari in Eccleſiæ Specula,
ſed munus tibi incumbere prophetandi. Scito,
nullum ex Auditoribus tuis cladis ſuæ inſcium
perire, quin reus habeare apud Deum cruo-
ris ejus. danguinem ejus de manu tua requi- 1bid 6.
ram. Porrò impendentem impio calamitater
non nuntiaſti, niſi ex ore Domini acceperis,
quod loquaris. Tu verò Declamatorum floſ-
culos, Oratorum frondes, Lyricorum deli-
cias, Sapientium ampullas mutuatuſne es ex
ore Domini, cujus éloquium mite, apertum,
ſerium, ſanétumque audiſti? Audi qualem hau-
ſerit Paulus ex ore Chriſti ſermonem. Evan- 1. Theſſal-
gelium noſtrum non fuit ad vos in ſermone tan- I. 5.
tùm, ſed, & in virtute, & in Wpiritu ſantto,
& in plenitudine multa. Quam timeo, ne cry-
ſtallino defluentes eloquio in ſtagnum devol-
vamur picis ardentis! Ut flores tuos Præla-
tus non amputet aut inſulsè clemens, aut ef-
fœminatè timidus, aut ignavè chligens, aut
etiam præpoſteré non diſcernens à Margarito
Vitrum, Cometem à Sidere: tibi certé non
parcet Deus, qui ſpeculatoribus ſuis tradidit
non lyras, ſed buccinas: qui Auditores moneri
vult de impendente gladio, non autem odore,
candoréque floſculi recreari. Atqui, inquies,
cùm ſapientià non admodùm polleam, & ve-
ræ eloquentiæ ſonitu caream, quâ ratione ter-
rebo? Ipsâ ingenii eloquiique mediocritate, Coneie en
ſed præfervida. Plumbeum globulum jaciat oτ0.
quis in adverſarii latus, nec pallium perſtrin-
get: quem ferreo tubo infoſſum, ſi vi ſulphu-
ris extrudat in hoſtem, illicò eum tranſverbe-
rat, & conficit. Non mutata glans, ſed ad-
ditus ignis ludum vertit in luctam. Eadem
verba, ſi frigeas, ne tunicam quidem contun-
dunt; quæ, ut arſeris, perforant non tegu-
mentum, ſed ofſa, & Peccatorem ſalubriter
occidunt ad vitam.

Et tibi dabo claves regni cœlorum. Matt.
19. 16.

Sse veritas
9. pqui-
Claves ergo ſibi datas meminerit Petrus, Krions li-
non haftas, non gladios, non fulmina: Cla- ia.
ves, inquam, non Clavas. Reſeret proindè, 3. Aus
occludâtve, non autem jugulet. Sic blate- 10. „.
rant ii, quibus inviſa eſt excubantis Eccleſiæ 3129.
ſolicitudo „ quæ, cum nequeat putrefſcentia tr ct. de
fliorum vulnera curare oleo, vino non raroô utilirate

„ ſ⸗ jejumi c.
D .
4 3 anate, 9. zde.

270
ſanare, ferrôque interdàm ſecare, ignéque
compellitur aliquando reprimere, ne, gliſcen-
te lue, integra Sponſæ Domini membra cor-
rumpantur. Cuperent enervis clementiæ ſua-
ſores Eccleſiam aromatibus duntaxat lepram
Excom aſpergere, ſcelerumque hydram novis ſubin-
munica- dè monſtris feraciùs, fatahuſque renaſcentem
tio. thure mulcere, quam nemo non ſcit una poſ-
ſe opprimi ſuppliciorum immanitate. Aiunt
Eccleſiam Sponſæ non ſemel comparatam,
quam Salomon aureis murænulis exornavit,
David veròô Viti contulit, domuum lateribus
adrepenti. Aiunt excuſſam Apoſtolis Vir-
gam, ne quem in Evangelii diſſeminatione
ferirent. Aiunt denique præſignatam Chri-
ſti Eccleſiam in Arca fœderis, quæ Manna,
quo mihil ſapidius, ſervabat, quaſi horreum
ſuavitatis & miſericordiæ repoſitorium. Quam
bellè nitidéque renati non ex aqua & ſan-
guine, ſed ex rore & lacte delicati Proto-
genes Dei Sponſam colorarunt. Fateor ego
quoque Eccleſiam Chriſti, non ſemel Agni
Sponſam appellari, ſed Sponſam non ener-
vem, non imbellem, non delicatam, verùm,
in qua nihil videas, niſi choros caſtrorum,
quæ nihil aliud eſſe videatur, quàm Ca-
ſtrorum Acies ordinata, quæ vel uno colli
ſui crine vulnerare valeat ipſum quoque exer-
cituum Ducem & Deum. Scio aureas illi
fabricatas à Sponſo murænulas. Hinc verô
diſpice, quàm non enervem eam Dominus
eſſe velit, cujus ornamenta non Floſculis,
ſed quaſi Serpentibus ad impiorum terrorem
innexuit. Noônne vides manibus ejus circum-
datos angues; quaſi ſtimulos ferociæ addi-
tos, ut tunc tantùm ſe crederet exornatam,
cùm noxios morderet. Nec Vitem abnuerim
Eccleſiam eſſe, quòd ſcilicèt ſolà luxurian-
tium amputatione palmitum fœcundetur, quæ-
que ferro falcique fertilitatem acceptam re-
ferat ſuuam. Ut enim non putata Vitis ſyl-
veſcit: ità, ſi ferro parcatur, citè Eccleſia
Chriſti non vinea Domini Sabbaoth, ſed
ſylva erit Ferarum atque Monſtrorum. At-
qui Arca eſt Eccleſia. Sic eſt, ut ais: Sed,
quæ non Manna tantaam , verùm, & Vir-
gam ſervet; quam non complectantur Sera-
phini charitate præfervidi, ſed Cherubim tue-
antur, quæ Dominus flammeis inſtructa gla-
diis Paradiſo præfecit. Verùm ne Eccleſia-
ſticæ diſciplinæ rigorem Scripturarum alle-
gorüs non tam propugnare, quam inum-
brare videar: Age, nönne Elias & Moy-
ſes, qui transfiguranti ſe Domino adſtitere
Severita in Monte I habor, qui certe Mons Eccle-
Eczleſia- ſiam deſignavit, tum, quòd in eo, & no-
Kicis ne- vum Evangelii jus Chriſtus condiderit, tum,
eſſaria, quòd ſplendoris ſui jubar ibi primùm effude-
Scandala rit. Nônne, inquam, qui in vertice Thabo-
non per- ris adfuere Chriflo, in impios non verbis,
mittenda. ſed gladiis, inaudità ad id temporis interne-
cione, ſævierunt. Nam alter ſacrificulos Baal
3.· Reg.’S. omninò omnes ſuãs manu interfecit: Duxit
40. eos Elias ad torrentem Ciſon, & interfecit eos
ibi. Alter verò in expiationem conflati Vitu-
li, quaſi triginta tria millia utriuſque ſexus
ExoOd.32. occidi præcepit.
28. quaſi triginta tria millia hominum. Quà cæ-
de non ſatur, cùm initiatus fuiſſet populus
Beelphegor, ſuſpendit primàm cunctos po-
puli Principes contrà Solem in patibulis: in-
dè ad vulgi ſupplicium digreflus eremi pla-

Oliva

Cecideruntque in die illa

—

ni
nitiem humano cruore inundavit. Occifi ſunt, Num, 25. e
inquit Scriptura, viginti quatuor millia ho- 9. let
minum. En quaâ ſeveritate non jure belli, ſed hel
legis tuendæ ſtudio animadverſum ſit in mo-
res hominum à Prophetis. Si dedecet arctio- eni
ri vinculo humanum arbitrium inhiberi, quin i⸗
feratur in ſcelera: cur tanto ſanguine ma- k
dent & torrentes Samariæ, & arenæ Solitu- 3
dinis? Dices actum id contraà falſos Sacer- ten
dotes Baal, & contrà immolantes Vitulo &
Beelphegor, non autem per Sacerdotes ac-
tum. Neque enim fuere Pontifices ſeu Elias 1
ſeu Moyſes. An Sacerdotes fuerint, mi iu⸗
2 1IttO mu.
quærere: illud Sole clarius eſt, Eliam non mo- ſr⸗
dò ſacrificaſſe coràm univerſo Iſrael, verum ke⸗
etiam hoſtias ejus, arâmque cœleſti igne ab- wi
ſumptas. Moyſes veròô, ſi non litavit, certè kr
Wh amh,

Sacrorum inſtitutor, & arbiter fuit. Denique
ad ſacrificandum Domino populum eduxit ex .
gypto. Verùm, ut ſe habeat Moyſis Sa- .V ni⸗

cerdotium; impurorum laniena illa tanta non uled
modòô non deturpat, ſed, plaudente Cœlo, ne
jubente Deo, ſtupente Populo, conſecrat Sa- me,
cerdotem. Etenim Phinees non Chriſmate, entie

ſed cruore, nec Virgaâ, ſed Sicâ inauguratus in
eſt Sacerdos Domini. Ex quo enim Scortum
confodit in fornice, dignus haberi cœpit, qui
Agnum Aris admoveret. Erit tam ipfi, quàm Num. 25. Wlu

ſemini ejus pactum Nacerdotii ſempiternum: quia 13. dun
zelatus eſt pro Deo ſuo, & expiavit ſcelus filio- ru
rum Iſraël. Profectò ſi enervem in Sacerdo- Phinees. tn
tibus ſuis pietatem diligeret Deus, nunquam r, g
eos à cæde ad infulas evocaret. Præceſſiſſe larie
adhuc muſſitas Ceædem, non autem ſubſequu- i
tam Sacerdotium. Quòd occiderit, deſigna- Alaie
tus eſt Sacerdos, non ut occideret. Ut enim Mer!
ſlos pomum antecedit, qui tamen, illo erum- Ebl E

pente, decutitur: itaà gladius thiaram ante-
ceſſit, quem tamen ut ſtrinxerit Centurio,
Sacerdos omninò projiciet. Sapienter. Num
tu Samuëlem ætate, virtutéque grandævum
Sacerdotem fuiſſe abnegas? Is verò noônne
ab hoſtüs progreſſus ad hoſtes Domini, A-
gag abdomine ſceleréque pinguiſſimum im-
mani lanienâ contrucidavit? Non enim eum

l e

confodit, ſed concidit. Et in fruſta conci- I1. Reg. 15 ti,
dit eum Samuël, coràm Domino in Galgalis. 33. Git
Atqui Samuél non Sacerdos tantùm Domi- tnaib
ni, ſed, & populi Judex erat. Halluci- a,

naris. Fuerat Judex, ſed eâ tempeſtate Sa-

dd)
cerdotio tantùm fungebatur, tranſlato Prin-

enm den
cipatu in Saülem ex Agaſone, voto Popu- in
h, & Dei calculo; Regem. Ergo adultus Ahan
in Templo Samuél ita accingebatur Ephod d
lineo, ut Balteo quoque ſuccingeretur: ita- ;
que immolabat Agnos, ut Urſos diſcerpere nm
non timeret. Sed fortè haſce ad cædes, N 4
quamquàm immaniſſimas, ſubrides: quèd N
ſcilicèt ex adyto ſævientis Legis deprompta H
hactenus ſint ſeverioris exempla Diſciplinæ. Ring
Abiere jam illa ſævientis Moyſis patibula. en
Lata eſt vetus Synagogæ Lex inter tonitrua Ann
& fulgura, ſcriptâque in ſilice. Eccleſiæ ju- ⸗
ra in vertice Olveti Montis peruncta oleo Ucenl
lenitatis, ſignata ſunt, non in ſaxo, ſed in kdte
corde filiorum Chriſti. Placet Miſericordiæ N
Iris: ſed tamen exquiro, ſub Legéne, an in aenenmn
Evangelio curata ſint ulcera ſeminecis Peregri- An
ni, qui ab Jeruſalem in Jericho deſcendens efiie
inciderat in Latrones? Si, refulgente jam le ſn

ue .

4)

illen
luen
nug

Iride novæ legis, alligata ſunt vulnera ejus;
quare admiſcetur oleo clementiæ auſternes
vini

e⸗

Ne
)

Nentel Nn

e ginken

Dumni,1
M 1
einen
ute mmr

vini? Si ſeveritas novâ ſub Lege exulat, qua-
re Dominus, qui butyrum & mel comede-
rat, profanatores Templi non verbis, ſed ver-
beribus ejecit ex atrio? Id autem ne fortuitòô
accidifſe crederes, non ſemel, ſed & iterùm
egit, facto quaſi ex funibus flagello. En;,
qui quaſi Agnus advenerat, qui nullam ſibi in
ſpeciem vindicaverat Poteſtatem, qui Mites
in Beatorum ſyllabo repoſuerat, quà ſeverita-
te exegit & Templo nummularios? Luſit hic
tamen in ſuo Capite pientiſſimus Eccleſiæ fu-
ror, citrâque ſanguinem ſtetit zelantis Domi-
ni ardor. Rugiit, ſæviitque in Petro fervor,
quùm Ananiam primum, tum verô connubio,
ſceleréque foderatam ei Sapphiram conjugem
minarum ſuarum fulgure Princeps Eccleſiæ
perſtrinxit, fulminéque proſtravit. Ecce pedes
Act. 5, 9: eorum, qui ſepelierunt virum tuum ad oſtium,
& efferent te. ... Et factus eſt tinor magnus in
univerſa Ecoleſia. Quòd ſi, vagiente in cu-
nis Eccleſiàâ, audet Hieroſolymis Piſcator, du-
dùm èê ſcapha egreflus, viros primarios, op-
timéque de Republica Chriſtiana meritos,
mendaci, parcioriſque reos ſtipis, ſupremo
damnare ſupplicio: Num, firmato ſupra Re-
gum Cæſarûmque triumphales lauros Eccleſiæ
throno, patientur Pontifices Maximi impuni-
tam ſuis in oculis hæreſim, ſcelerumque hy-
dras, & chimæras? Quid Paulus Petro ſolis
duntaxat regni clavibus impar? Vapulare ipſe
quidem paratus pro Chriſto, & patiendi cupi-
dior, quam feriendi; ubi tamen obſiſtentem
Evangelio Elymam ſolis verbis compeſcere ne-
quiit, obruit cæcitate. Et confeſtim cecidit in
eum caligo & tenebræ. En quàâ ratione Eccleſia
torpeat! En murænulas aureas vermiculatas ar-
gento! En mella, quæ ex ore ejus emanant!
Scilicet, & Magorum excæcatio, & Avaro-
rum clades ſapiunt lactentis, aut etiam lactan-
tis Eccleſiæ blanditias. Rogo, ſi monilibus
contineri in officio debent Eccleſiæ filũ, omni
Severitatis pompàâ procul ablegatà: quare Do-
minus, dùm eam informat, exutum nuptiali
veſte Convivam, manibus pedibuſque ligatis,
a menſa extractum abripi mandat in puteum
interitus? Quare, immiſſis exercitibus, per-
didit nuntis ſuis injurios Homicidas, incenſis
etiam ædibus eorum, & urbibus? Quare zi-
zania in faſciculos alligata ignibus injicit exu-
renda? Et ne hæc quaſi parabolæ ſtrepera pu-
tentur terriculamenta puerorum, dic, quò
magnificentiſſima evaſit Hieroſolymitani Tem-
pli ſtructura? quò ipſa dilapſa eſt Hieroſoly-
ma, quæ in ſua ſede, poſt excidium, quæ-
rebatur? Arces dirutæ ſunt, incenſæ .Ædes,
direptum Templum, ejecti Senes, comeſi
Pueri, aut extincti, aut catenati Proceres,
Vulgus univerſum, ſi quod ſuperfuit funeri,
toto terrarum orbe diſperſum. Undenam ſtra-
ges tanta? Rebellarunt Chriſto: obluctati ſunt
Evangelio. Ergo negotium Eccleſiæ non mo-
nilibus, ſed catenis, ſed baliſtis, ſed ferro,
ſed incendio, ſed ſtragibus, ſed civium, ur-
biumque internecione confectum eſt. Atqui
hominis libertas allici debet, non attrahi: in-
vitari, non cogi. Audi Auguſtinum tuas dif-
flantem ampullas. Putas neminem debere cogi
4d Juſtitiam, quum legas Patremfamilias di-
xiſe ſervis:⸗ Quoſcunque inveneritis, cogite
rare? Legas etiam ipfum primò Saulum, poſt-
ed Paulum ad cognoſcendam, & tenendam ve-
ritatem magn violentiaâ Chriſti cogentis eſſe com-

Epiſt. 48.

.

Stromatum, Lib. XI. — 271

pulſum. Licet ex hac doctrina Auguſtini ità
argumentari. Fas eſt Chriſto necduùm Eccleſiæ
filium compellere in Eccleſiam, & quidem
grandi violentia, proſternendo videlicèt, &
excæcando contumacem: ergo nefas non eſt,
ſi Eccleſia commiſſas jam ſibi oves coërceat,
compeſcatque. Compeſcat, inquiunt, ſed ſi-
bilo, ſed clamore. Aio, ſi ſatis eſt. Quòd
ſi refractarium pecus transformetur in Aprum,
Ferumve ſingularem, comprimendum eſt vul-
nere. Noveris aliquando Paſtorem, ſcribit Au-
guſtinus, flagello ad gregem pecora revocare.
Hinc ratio elucet, quare non juſta modèͤ,
verùm, & neceſfſaria ſit in Chriſti Eccleſia
ſecurium, atque flammarum feralis pompa.
Nam, cùm Epiſcopi animarum & Paren-
tes, & Medici conſtituti ſint, nequeunt ro-
res tantùm balſamaque comparare, quibus
in avertendis à grege peſtibus utantur. Ea
debent adhibere medicamenta, non quæ Pa-
rentis lenitas ſuggerit, ſed quibus peſtilen-
tia exſiccetur. Inferiorum ordinum culpæ ad
nullos W referendæ ſunt, quàm ad deſides,
negligentéſque Rectores, qui multam ſæpe nu-
triunt peſtilentiam, dum neceſariam diſimu-
lant adhibere medicinam. Ità ſuis in epiſto-
lis rugit Leo inter Pontifices Magnus. Ubi⸗
verbum illud Weceſariam, notandum eſt.
Etenim, ut tyrannica foret immanitas, ſi
eluendæ è& fronte maculæ, ignis, ſulphur,
ſpiritus procellarum, & quicquid ferramenti
in Chirurgicis thecis aſſervatur, adhiberen-
tur, cuùm frigidaà dilui poſſit: Ita inſulſa
curatio eflet, ſi atrum, mortéque plenum
carbunculum roſaceâ abſtergeres, cùm nemo
neſciat ejuſmodi peſtes ſolo poſſe cauterio,
hoc eſt, ferro, ignéque curari. Non ſit mi-
nor medicina, quàm vulnus eſt, clamat ex A-
fricæ littore Cyprianus; non ſint minora reme-
dia, quàm funera. Quis autem ità Meridiano
in Sole caligat, ut putet Monſtra teterrima Ma-
giæ, Hæreſis, Apoſtaſiæ leni poſſe palpatio-
ne in Agnos verti, cùm vel ferro reſecta pul-
lulent, & flammis domita contumaciora Hy-
dris, & foœcundiora Venenis renaſcantur. Dra-
conem Daniel non bellariis demulſit, ſed fa-
tali offà præfocavit. Irruit in Leonem Sam-
ſon, & quem ſciebat ſolo funere dulceſcere
poſſe, primo ſtatim impetu diſcerpſit. Sed
Dominus Ovem, non vulnerando, ſed elevan-
do revexit ad caulam. Sanè: Bajulavit, ſed
Ovem: numquid humeris Tigridem ſuſtuliſ-
ſet. Volo parçatur Ovi, ſed, ſi etiam errando
Ovis eſle non defüt; ſed, ſi geſtatione reduci
ad gregem poſſit. Ubi verò errando degene-
ravit Ovis in Anguem, calcetur, ne vulneret.
Tu longius proceſſiſti, ait ad Novatum Sene-
ca, quàm ut poſſie verbis ſanari. Perbibifti ne-
quitiam, & ità viſceribus immiſeuiſti, ut niſi
cum ipſis exire non poſſt. Audin? Haſſit inter-
dùm icelus ita imis viſcerum fibris, ut extra-
hi non poſſit, quin impii excuterentur. Nec
ſecare, nec perungere volo. Morbus exploran-
dus eſt, qui ſi confricatione ſedatur, gratulor
facilitati curationis: ſin perſtat tabes, depella-
tur amariori ſucco, cruoriſque miſſione. Sed
Apoſtoli verbis tantum, miniſque flagitia etiam
immariſſima perculere. Quòd ſecurim exerere
non liceret. Alioquin ſi licuiſſet, qui, & occi-
dêre Ananiam, & Elymam excæcarunt, profe-

ctòô ſectarios, ſatoréſque zizanii non eloquen-

tià terruiſſent, ſed laqueo ſtrangulaſlent. Audi
. * 4 fu-

Ibid.

Epiſt. 3.

piſt. 7.
lib. 2.

Lib. te
de lra.

272

Epiſt. ad

Gal. cem, tanz orluentam in altquo eſſe ſententiam.

Suſpirando indicavit Apoſtolus, quid regnan-
do acturus fuiſſet in ſceleſtos. Quid, rogo,
irarum atque pœnarum effudiſſet a Sede Ma-
jeſtatis, ſi & Carcere Novatores eradicat? Nôn-
ne pertonantem audis eum in Corinthios. Quid
vultis? In virga veniam ad vos, an in ſpiri-
tu lenitatis ?à Suas fruſtratur minas, & , cùm
geſtet in dextera manicas, virgam exerit per-
cuſſurus. Neminem peremerunt Apoſtoli, non
quôd abhorrerent à cæde iniquorum, quorum
funere, nullam gratiorem Deo hoſtiam non
ignorabant; ſed, quòͤd immaniſſimis ſubjecti
tyrannis vix loqui poſſent. Dices, Chriſti
regnum ſplendore vitæ, non mortis horrore
propagandum. Sic enim cecinit David: Spe-
Pſ. 44. 5. cie tul, & pulchritudine tua intende, proſpe-
rè procede, & regna. Nemo, miſi fœdus, non
optat Eccleſiæ thronum morum ſpecioſitate at-
tolli. Verùm nemo, niſi impientiſſimus, non
callet, armatum primùm efle a Davide Spon-
ſum Eccleſiæ, & tum ornatum, ut decore
terroréque fretus imperii ſui fines & proten-
Ibid. 4. deret, & tueretur. Accingere gladio tuo ſuper
femur tuum, potentiſſime. An neſcis Eccleſiæ
collum non margaritis circumſeptum, ſed cly-
peis pharetriſque communitum: ut etiam pars
corporis molliſſima, quâ eſcarum illecebræ
tranſmittuntur in viſcera, carere non debeat
horrore, & quâdam feritate pugnandi. dicut
Can. 4.4. turris David collum tuum... Mille clypei pen-
dent ex ea, omnis armatura fortium. Si ex
collo, quod emporium quodammodèò volup-
tatum eſt, tantus armorum ſuſpenditur appa-
ratus: quæ ſcena funeris recludetur in dexte-
ra, quâà ferrum ſtringitur? Quòd ſi eliminari
& Templo debet quivis ſeveritatis fulgor, cur
inſtaurari voluit Eidras Templum Domini non
tam Malleo, quàm Enſe? Scitum eſt, repa-
ratum tune Sanctuarium inter lanceas, & icu-
2. Eſdr. 4. ta, & loricas, & arcus. Und manu ſud ſacie-
17. bat opus, & alterà tenebat gladium. Ardiſi-
cantium enim unuſquiſque gladio erat accinttus
renes. Et ædificabant, & clangebant buccind.
At Salomonis Templum exſtructum eſt, nul-
lo mallei, aut ſecurium ſtrepitu. Et ideò
fortè non ſtetit. Et ideò direptum primò, tum
etiam dirutum eſt. Vix perſtant, quæ mol-
litudine aflurgunt. Hinc eſt, quòd Dominus
Eccleſiam ſuam non florenti ſolo, ſed rigen-
ti ſilice fundandam cenſuit, quemque ei præ-
fecturus erat, ex filio Columbæ, quod præ-
notatur in Bar Jona, Petrum appellavit à
Petra, quæ, & conterere conſuevit, quò in-
cidit, & ignem, ſi atteratur eructat. Quæ
ſanè omnia ſeveritatémne ſonent, an illece-
bras, judicium penès Lectorem eſto. Huc fa-
cit viſus Joanni Chriſtus inter candelabra, pro-
ferens pro lingua gladium, & quidem utrin-
Apoc. I. que exacutum. Et de ore ejus ogladius utràque
16. parte acutus exibat. Ut ſcilicéèt dilectionis fi-
Joan. Ep. lius, qui ſucclamabat identidem. Ur diligamus
2. ö. alterutrum, doceretur Charitati Severitatem
immiſcendam eſle, itàque Eccleſiæ apes for-
mari, ut duùm mella conſtipant, aculeum re-
tinendum cum melle ſciant, omni exundantes
Clementid in ſubjectos, nulldque non armatæ
Severitate in rebelles. Scio hunc Chriſti gla-

1. Cor. 4.
21.

Oliva

rugitum Apoſtoli, quo vel ipſi Antipodes con-
Gal 5.12. ſternantur. Minàm & abſcindantur, qui vos
conturbant. Quo excitatus tonitru Hieronymus
Lib. 3⸗in exclamat: Nullam puto in veteri lege tam tru-

dium à quibuſdam hebetari effato illo Leonis
Doctoris verè Magni, Maximique Pontificis:
Eccleſiam ſcilicèt intra Sacerdotalis judicii ri-
Pas iræ ſuæ continere rigorem. Verùm cruore
tunc proptereà abſtinuere Pontifices, tum,
quòd Tyrannorum manicis tamdiu devinctas
dexteras, vix dum in ultionem iniquorum at-
tollere didiciſſent, tum, quòd exertus in Ec-
cleſiæ hoſtes Cæſarum gladius, quaſi lictoris
pro Eccleſia munere gloriosè fungeretur. Pro-
Juit, inquit, iſta diſtrictio Eccleſiaſticæ lenita-
ti, quæ etſi cruentas refugit ultiones, ſeveris ta-
men Chriſtianorum Principum Confſtitutionibus
adjuvatur, dum ad ſpirituale recurrunt nonnun-
quàm remedium, qui timent corporale ſuppli-
cium. Chriftus ait: Compelle intrare. Et quis
ſuſurret, dedecere in bono vim? Chriſtus ven-
di jubet vel tunicas, ut gladii comparentur:
Et quis in dextera Sponſæ ſupponit enſibus
violas? Chriſtus edicit Petro, ut occidat, &
manducet ex demiſſis in Linteo Monſtris: Et
quis negat Petri aut Collegas, aut etiam Suc-
crſſores ferire poſſe? Parvulis quidem Vulpi-
bus parcitur in horto, vineiſque Sponſæ: & nos
vagari, graſſarique permittemus Rhinocerotes?
Nummularii flagellantur: & Apoſtatæ tolera-
buntur? Si nefas eſt, Sacerdotes in iniquos de-
ſævire, cur Princeps Sacerdotum Chriſtus fla-
gellum intexuit de funiculis? Cur ante Chri-
ſtum Dei Verbum eluvione Mundum, Sodo-
mam Gomorrhâmque oppreſſit incendio? Si ſo-
lis licet verbis abſterreri à malo Mentem, ad
bonum impelli: quare in Lege Domini lapi-
dantur adulteri, vinciuntur fures, vulnerantur
detractores, ſeditioſi, fatiſcente immani hiatu
ſolo, hauriuntur? Non cruces, non lanienæ,
non igniti angues inhibere potuerunt profluen-
tem in omne ſcelerum genus Dei populum,
quem Moyſes ductabat, Aaron edocebat, Nu-
bes præibat, pluvium è& cœlo Manna enutrie-
rat. Et putas ſiſtendum à nobis impetum pro-
currentis in deteriora vulgi, ſi quatuor tantùm
verba proferamus & Lege? Licet, imò expe-
dit; quin, & neceſſarium omninoèò eſt, vitio-
rum pus inciditur ferro, ut impietatis lues ig-
ne ſiſtatur. Datæ ſunt Petro claves, ſed ut iis
in evitandis procellis, tanquàm clavo utatur.
Tunc verò navigaſſe credetur Chriſti Navis
feliciter, cùm excuſſum non fuerit de manu
Petri gubernaculum, quod Timor, & Rigor
eſt. Quid enim magis, aut in pace tam aptum,
verba ſunt Cypriani, aut in bellis perſecutionis
tam neceſſarium, quàm debitam Jdeveritatem
tenere? Ouam qui remiſerit, inſtabili rerum cur-
ſu erret neceſſe eſt, G, quaſi extorto de mani-
bus gubernaculo, Navem ſalutis illidat in ſcopu-
los. Audiat Petrus, quò impellatur Chriſti
Cymba abſque Severitate. Non ergo Sirenes
audiat, quæ malè blandàâ pietate ſubſtituunt cla-
vo lyram, ut brevi Ilyrâ deducant in Scyllas.
Tranquillitas iſta tempeſtas eſt. Itaà ſcripſit olim
Hieronymus, & ita ego Hieronymo ſubſcri-
bo, cujus illud extat monitum planè aureum:
auſteriora quæque pharmaca depellendis animi
morbis aptiora. Placet, ut video, monitum
quotidianà Medicorum conſuetudine robora-
tum: Sed horres cruoris effuſionem, quamvis
perſceleſti. Audi Hieronymum in iis Jeremiæ
verbis, Et ſanguinem innocentem ne effundatis in
loco iſto. Ita horrorem tuum mitigantem. Ho-
micidas enim & ſacrilegos, & venenarios punire,
non eſt efuſio, ſed Legum miniſterium. Dices 4
i

Epiſt. 93.

Luc. 14.
2¾.

Lib. 2.
ep. 7.

Lib. 4. in
Jerem.
Cap. 22.

Cot
el
ſo
Q⸗
Gn
it⸗
uii
ſlrſn
lmi
urn
Cvol
lecke
Nenl,
AAN

uu 43
u1 hott
a

1 ⸗

I, No
1 lechu
Ubcceſi
unr ſn
WYCA
1 erni
Alnenhe
N Are
m de
Aent,
ecwel
1biite
hitde
Eln
litt
Abr⸗
Amn,
ihcdler
a !
an

Stromatum, Lib. XI. —– 273

id Regibus fuadendum, non autem in Sacer-
dotibus comprobandum, quorum munus eſt
pſallere, non ſævire. Imô hæc ſanguinis effu-
ſio neminem magis decet, quam Antiſtitem.
Quam putas ex omnibus tribubus Iſraelis dele-
Gam tribum ad internecionem eorum, qui ſa-
crificaverunt Idolo? Levitarum. Quos, trigin-
ta trium millium cruore madentes, ſic alloquu-
Exod 32. tus eſt Moyſes: Conſecraſtis bodiè manus veſtras
29. Domino. Non ergo violat, ſed ſanctificat Le-
vitarum dexteras ſanguis impiorum effuſus.
Quod fanè ſeveritatis exemplum itaà Romanis
Eccleſiæ Principibus putat propoſitum eſſe Ru-
. pertus, Ut indignos pronuntiet eos ſolio gloriæ,
Lib. q. in niſi in illo pro ſceptro, ad iniquorum excidium,
Fiod 26, utantur Gladio. Omnibus, inquit, qui in regi-
mine animarum præſunt, hinc exemplum tra-

nin
nmn.

um. bendum eſt, ut videlicèt intàs amantes, divinæ
hl elh iræ ſupplicando obſiſtant: foris ſævientes, cul-
Nette pam feriendo conſumant. Moyſes enim cauſam
lrd populi apud Dominum precibus, cauſam Dei a-
etianke pud populum gladiis ablegavit. An adſtantes
emn u aris Sacerdotes dedecent tela: cùm, regnanti
Nle Kn in Sede Agno, qui adſunt, inſtructi ſint enſi-
Undentz Pl. 49. 6. bus ad ultionem populorum? Et gladii ancipi-
Kener. tes in manibus eorum, ad faciendam vindictam
ninmb. in nationibus. Sævire non decet eos, qui ſer-
Chrint. viunt Altari? Quin imò ii maximè ad expian-
1 e n Apoc.14. d0s Domini contumelias deligendi ſunt. Et
An, N⸗ 13. alius Angelus exivit de Templo, Quod eſt in cœlo,
“ habens & ipſe falcem acutam. Et alius Angelus
Menrn,1 exivit de altari. .Et clamavit dicenss Mitte

falcem tuam acutam. Ut vides, ad evertendam
Babylonem, impiéôſque proffigandos non ii Se-
niores emittuntur qui thronum Agni circum-
ſtant coronati: ſed ii prorupere, qui Templo
miniſtrant; ut aliquando tandem hoc evinca-

Ninas tur, non modò non dedecere Præſules Sævi-
“R tiem ſanctam, ſed eos quam maximè condece-
ucrr re. Lectulum enim Salomonis „hoc eſt, Chri .
men ſti Eccleſiam , ſexaginta ambiunt ex fortiſſimis
uu Iſraél, quorum nemo non tenet enſem ſuper
““ femur ſuum. Tunc placidè requieſcit Domi-
en nus, cùm ſtrenuè pro eo excubant Sacerdo-
e tes. Cervical enim quieſcentis Chriſti, gladius
peumd i⸗ eſt Pontificis non parcentis. Atqui Virga Aa-
Harlu, ron flore Sacerdotium deſignavit. Et ideò
n Nane Vernans Sacerdos litavit Vitulo. Cùm Moyſes,
1 Cni a cujus Virga non in Florem, ſed in Anguem
num tu eruperat, quod ille conflarat Monſtrum reh-

X N . 1 . . . . .
mor, e giosè crudelis difflaverit. Aaronis effloruit Vir-
6 ga? Et ideò fortè defloruit, eo duce, Religio,

rr u
. m A N 7 . . . „ .
irzeſu invaluitque Superſtitio. Ideôque Chriſtus Sa-

nn cerdos eſt ſecundum ordinem non Aaron, ſed
N. r . . .
liime Melchiſedech, qui redeunti, ex iniquorum

unn cæde, Abrahamo occurrit, obtulitque panem,
lllui i & vinum; quorum cùm alter molàâ conteratur,

glne prelo alterum fluat, quis non intelligit, do-
n en e⸗ Ctos, per Pontificem, veriores Abrabæ poſte-
ebtimmi⸗ ros, ſolà poſſe diſciplinæ Severitate confici de-
l licias triumphanti Ifrasli.
Italeun
enſn⸗ Non veni pacem mittere, ſed gladium...
a e Et qui non accipit Crucem ſuam, &
le⸗ , ſequitur me, non eſt me dignus..
M ite Et uicumque potum dederit uni e
wen, e, minimis iſtis calicem aquæ frigidæ,
n nnla tantum in nomine diſcipuli, amen di-
nrſſe , co vobis, non perdet mercedem ſuam.
ign , Matth. 10. 34. 38. & 42.

Fateor, Sionis beatæ & aureas plateas eſlê, Gloria
& portas ejus eſſe duodecim mar garitas. Adi- terns
pe frumenti ſatiantur, & exhilarantur latè ex- Agili
undantis fluminis impetu. Verùm ad tantam feras de.-
felicitatem non evadimus, niſi per enſes &
cruces. Placet Regia, ſed gradus horreo. Ita-
ne! plus ſanguinis daturus ſum, quam necta-
ris excepturus. Odifle debeo Parentes, odiſſe
Animam, Gladio confodiendus, & ſuffigen-
dus ſum Cruci. Prorsùs Scyllam inter . &
Charybdim navigandum eſt ad aurea poma.
Falleris, imô exhibitione frigidæ regni, re- Jugum
rümque potiere. Regnum coœlorum non mo- Lhrikt
dò ſimile eſt Sagenæ, quæ arctet, & conclu- a ve.
dat, extrahâtque ſua ſede piſces perituros
in littore. Verùm & Sinapi eſt omninô con-
ſimile, quod viret, frondétque, aviumque mo-
dulis recreatur. Simile Nuptis, Epulôque eſt,
ubi nihil non feſtivum. Licet, licet epulando Servire
iter ad regnum conficere. Conwivantes exceſ- Peoelix.
ſere ex Ægypto Ifraëlitæ, qui, niſi Domino Sur. 28.
per nefas rebellaſſent, Mannæ eſu ad terram Novc.
lactis deveniſſent, ductu Moyſis, & Nubis. Li- 4 17. In
cet hanc & Gloriæ magnitudinem, & conſe- 5.
quendi eam facilitatem, ex iis micis intelligere, Ninnor
quas S. Odo lectiom nimiùm intentus, cuùm co- nius fol.
medere nequiviſſet, & Bernoni Abbati in ar- 35.
gumentum deſidiæ ſuæ oſtenſurus dexteram ex- egala-
plicaſſet, in. margaritas abiiſſe lætus expavit. Ler-
Quòd ſi micæ in uniones exulibus concreſcunt: Parva i
quas, rogo, expectare debemus gemmas è& bano.
Cilicio, & Spinis, & Cruce? Hanc puto ob
cauſam Cruci, Gladiéque ſubjectum à Domi-
no calicem aquæ pleniorem mercede, quam
frigidà; ut, ex remuncratione calicis frigentis
undæ, ad ebullientis cruoris calicem aminare-
mur. Si enim minimus labor coronatur: quis amanda.
non anhelet ad Crucem, cujus præmium expli- H
cari non poteſt, ſed poteſt ex remuneratione E Me.
Calicis comprehendi. Non mirum ergo, ſi Dies nen
Sanctus Job Vermium ſuorum nullum dilabi pleniosß
ſineret, quòd plenè ſciret, nimiùm ſibi dece-

Mortiff-
catis

Tepidita-
dere Coronarum, ſi vel unus Vermis arare ..
deſüſſet ſui corporis agrum. Proh dolor! quan-
ta Unionum prodigentia à die ortus noſtri uſ-
que ad occaſum noſtrum! Quot agendi rectè
opportunitates negligimus, quæ nobis pare-
re poſſent non gemmas, ſed ſidera!

Beatum diæerunt populum, oui hac
ſunt: Beatus populus, cujus Domi-
nus Deus ejus. Pſ. 143. 15.

Horrueram, cùm audiviſſem à Paulo appel- pelicitas
latam nummi cupiditatem idolorum ſervitu- oia.
tem. Nunc verò non Avaritiam modòͤ, ſed,
& ipſam Auri poſſeſſionem audio, per Davi-
dem, à Dei cultu omninô excludi. Non enim
de avaris, ſed de felicibus loquitur: quos ideò
poſthabet infortunatis, quòd his Dominus pro
Deo ſit. Ac ſi diceret, Beatus is eſt, qui unum
Deum colit. Quid? Nonne & felices Deum
venerantur? Quandoquidem de iis ceciniſti
divitibus, qui Hierololymis degunt, non au-
tem Babylone. Nihil addit Propheta, cùm in
hæc verba Pſalmum abſolverit. Tamen, cùm
opponat divitibus uni litantes Deo, ne oppoſi-
tionis regula labet, apertè ſubindicat, Dei Cul-
tum, & Opes uno in corde convenire non poſ-
ſe: ideôque non divites dici poſſe beatos, ſed
eos dici oportere, qui Dominum pro Deo

2274
habent. Nimirùm;, ut ſuperfuſa calici lympha
oleum effluere cogit, ſi quod in vitro innata-
bat: ità refuſum cordi Aurum Dei cultum ex-
cludit. Jeroboam enim ab exilio ad Samariæ
Principatum evectus, quam felix, tam ſacrile-
gus evaſit. Unius Dei adoratio, quaſi Pieta-
tis oleum, inundatione felicitatis effluxit. Hinc
eſt, quòd Pharaoni tot per ſigna ingeri ne-
quiit unius Dei Religio, cujus vox illa fuit,
Exod. 5. tot inter voces Moyſis: Deum neſcio, & Mrasl
2. non dimittam.

Alia autem ceciderunt in terram bo-
nam, & dabant fruöétum, aliud cente-
ſimum, aliud ſexageſimum, aliud
trigeſimum. Matt. 13. 8.

Notaſtin? Terra vel bona, ſterilis eſt, niſi
ia Dei fructum ſaltem trigeſimum reddat. Quod apud
nos exundantia ſegetum eſſet, & penè luxu-
vor. ries, apud Deum ſterilitas reputatur. UIra
Rrligic decimum ſi gignat tellus, fœcunda eſt. Si ci-
Tyititas. tra trigeſimum Cor germinet, deſertum „ &
proximum eſt malediécto. Hoc jam didiceram
ex Arca, in qua mihil repoſitum eſt, quod
ſuo in genere non ſummum eſſet. Virga nem-
pè Aaronis incluſa, quâ nihil fertihius: Man-
Hebr.9.4. na reconditum, quo mihil ſapidius: Legis ta-
bulæ ibi locatæ, quibus quid ſanctius? Hinc
eſt, quòd cùm deſcendiſſet ſuum in hortum
Sponſus, nullum è floribus legit, niſi Lilium:
quod antelatum regnanti in ſolio gloriæ Salo-
moni, florum procul dubio Flos & Princeps
eſt. U paſcatur in hortis, & Lilia colligat. E-
Can. s. 1. luxit hoc quoque in vertice Thaboris, ubi Do-
mini & frons eluxit, ut Sol, & chlamys in
morem Nivis candicavit. Nihil aut illo ruti-
lantius, aut hâc candidius. Nihil non aureum
in Sanctuario, ut ſcias nihil Deo placere poſ-
ſe mediocre. Porrò, quid nobis ſtudii ineſſe
debet, niſi ut fructum centeſimum afferamus.
Verrunt omnes pavimentum, omnéſque lucer-
nulas concinnant, pſalluntque in Templo om-
nes. Verùm non una omnium mefſis. Alius
enim non otiosè, alius ſtudiosè, alius luculen-
ter, divinè alius ſuum munus exequitur. Quàm
accuratè verrit, Regumque ſceptris ſcopas an-
teponit, mercedem reſpuit, ſuumque laborem
Chriſti laboribus immiſcet. Quid multa? Mar-
tyri par evadit non muneris dignitate, ſed cor-
dis ardore induſtriãque. Sic Tyrocinium alii
prodeſt, alium ſanat, alium locupletat. Ex-
eunt ex hac domo Manipulis onuſti pro diver-
ſitate fervoris. Alius quidem ſic, alius verò ſic.
1. Cor. 7. Excœcatus tum Elymas, tum Paulus. Uterque
7. aciem oculorum recepit; ſed ille truncus per-
ſtitit, hic Gentium Doctor evaſit. Porrò ſi Gre-
gorio Magno credimus, is tantùm Deo reſ-
pondit, qui fructum Deo centeſimum in cor-
dis innocentia attulit.

arkta.
Fer vor.

Intentio.

Troci-
nium.

Simile eſt regnum Cœlorum grano ſinapis.

Matth. 13. 3I.

Agricul. Ex granulo tamen Arbor exſurgit, ità ut
zura alleg. volucres cœli veniant, & habitent in ramis
Parva in ejus. Quale hoc granum eſt, tam minimum in
bono. ſemine, tmque procerum germine? Contu-
Conſide- meliæ, Depreſſio, Probra. Quæ ſanè ſi ne-
"sio. gligantur, non rarò coœli avicula advenit,

*

Oliva

quæ tollat ſinapim, fauſliora depreſſo ominan- Spes pre-
do, jactandéque mihil eſſe, quod paſſus eſt, mii.
nullümque non ejus vicem miſerari. Hinc fit, Negoris-
ut & probro non careat, & coronàâ careat, ter alleg.
quàâ fraudatur, duàm probrum in omen vertit.
At Sapiens accipiens ſinapis granum ſuo in cor- Moriß.
de proſeminat: illatam ſibi mmjuriam haud gra- zatienum
vem, concidendo minutatim, coquendéque tis .
ità apud ſe, apudque Deum exaggerat, loci, arzis
perſonarum, temporiſque circumſtantiis libra- α in.
tis, ut verbulum exæquet equuleo, contume- flicte ex-
liam ſecuri non componat modò, verùm etiam eibianiur
anteponat. Injuriâ affecit, cùm aflectus à me F"riuter.
eſſet beneficio, tncque dehoneſtavit me, cùm
evehendus jam eſſem. Coràm eo mihi oblocu-
tus eſt, qui cùm nihil reticere queat, meum
dedecus buccinabit ſuper verticem Sion. Quid
plura? Tanta coacervat impendentia ſibi ex
illo verbulo incommoda, ut par Martyri in
Angelorum Senatu habeatur. Denique volu-
cres cœli, imò Regina volucrum Aquila, ſpre-
tâà cedro, ejuſque contemptâà medullà, ad Si-
napim convolat, miratúrque ſine cruore pal-
mam, ſine ſaxis parem Stephano, ſine crate
Laurentio æquatum. Quæ omnia dicta velim
de quavis tum contumeliæ acerbitate, tum
muneris vilitate, tum rerum inopiâ, quæ ſa=
gax apud ſe Animus ità ruminat, & exagge-
rat, ut, quæ incurioſo vix granulum exce-
dunt, excolenti ultrà arborem aſſurgant. Qua-
re, quùm vel contumeliis proſcindimur, vel
novifſimum tenere locum jubemur, Miniſte-
riis ingloriis deputati, egentibus Domibus ad-
dicti, non nobis blandiamur dicendo, hinc
brevi in ampliores Ædes traducar, mutabo
* Scholæ infimæ gradum in exedram fublimis
Magiſterii. Deſperemus potiùs ſortem melio-
rem, nobiſque amplificemus anguſtæ conditio-
nis injuriam, cordi noſtro, inſuſurrando, Tu
moriere in angulo, cùm regnent in plateis,
obſcuriori te loco nati, minori quàm tu fapien-
tià inſtructi Legum contemptores, quarum tu
cuſtos ab adoleſcentia tua. IIli aſſentatione, mi-
nis, faſtu impetrant, quæ tibi præſtantia ge-
neris, ſtudiorum labore, virtutis eminentiâ de-
bentur. Hæc cùm expenderis, ſi exultes in
iis, quæ pateris immeritus, vel Superiorum
incuriàâ, vel tuæ ſilentio tolerantiæ, Coro-
nam tibi comparas præcipuis Eccleſiæ Heroi-
bus deſtinatam. Ità, quæ aliis ulcus exacerbat
in querelarum ac iræ diſpendium, tibi vulnus
diducit quidem, ſed in nundinas meritorum.

Egredere de terra tua, & de cognatio-
ne tua, & de domo Patris tui.. Fa-
ciamque te in gentem magnam. Gen.

I2. I. 2. Parentam
oblivio,
. . Patris
Ut Sidera oriantur ex Abrahamo, non Li- G

lia in corde ejus ſeruntur, hoc eſt, non pu- ſanbtam
dor illi ſuadetur, non paupertas imperatur, Zelo ani-
non jejunium indicitur, non cilicium illi cir- marum
cumdatur, denique nec coœlum contemplatio- eeſer
ne concipit, ut Stellas pariat, ſed è ſinu Pa- Eucleßa-
rentum abſtrahitur, ſed procul à Patriæ fini- ici af-
bus amandatur. Enimveròô degeneri in carnem siumobli-
ſanguinémque affectu meſſis Siderum exareſcit; viſean-

OaX . tur.
qui ſane Amor, ut primùm exaruerit, mox elus a-

Stellarum ager germinat. Neque enim curæ ti- „imarum
bi eſſe poteſt foœcunditas filiorum Chriſti, verus.
quamdiù filii Matris tuæ te circumſtant, ti- 5, Abre-
bique ham.

munun
enN
Mere,
lhon
eno u
Gkki
11 lifr

in Dei
Eing
eſilt U
Cnnere,

Eeed ab
Takam
ugnr

enite
uhadr
Lliatren
sſicri
Uea sbe
lin: d⸗
Umem 3
r,
NIGrkedu
e
lyſlee
1n Ne
Uigc
Pelk
tanta
Ote
Mher eo⸗
ilei⸗
4 Ee ſene
4 her

M

leg,
N n,

bique blandiuntur, ne cùm Stellas parere poſ-
ſis, Stipulas legere deſiſtas. Illa certè, quæ
vinearum cuſtodiæ præpoſita eſt, palam teſta-
tur, filios Matris ſuæ in ſe pugnafſe, quam
Sponſus vidit inter filias, quaſi Lilium inter
Spinas. Ergo ſterileicet Eccleſia, quamdiù Ca-
ro & Sanguis non exaruerint. Moyſem objicis
uxore, filiſque ſtipatum, ad educendum ex
85. Moyſs. Egypto Iſraëlem deſcendere. Et ideò deſcen-
Exod. 4. denti occurrit evaginato gladio Angelus Do-

14. mini: qui vix cruore filii, illicò per Sepho-
Exod. 18. ram circumciſi, placatus, remiſit eos ad Jethro
2. ſocerum ſuum. Nequiiſſet enim tanto defungi

munere, ſi prole uxoréque fuiſſet oppreſſus.
At feſtinans ad terram lactis & mellis recepit a
Socero uxorem filiumque. Et ideò fortaſsè,
quò feſtinabat, non devenit. Impedimentone
ſint Prophetis Fili nécne, injudicatum per me
eſto. Illud ſcio, procul à ſuis Moyſem Deum
vidiſſe in Rubo blandientem ſibi, properantem
verò in Ægyptum cum Uxore & Fiho, mini-
tantem ſibi in via Angelum offendiſſe. Mira res!
Exod. 4. Sejunctus ab Uxore Moyſes, ductando pecus,
24. alloquio Dei recreatur. Aſſociatus Sephoræ,
dùum Dei juſſis obtemperat, tantâque legatio-

bittr,in

r evadit. Uſque adeò Prophetis fatalius eſt Filiis

Keg⸗ . 5 .
Unlin de convivere, quàm Pecudibus. Adde Moſaicæ
luen celſitudinis fundamenta jacta eſſe non Charita-
chu, te, ſed abdicatione Parentum. Niſi enim ab-
4 l W

jectus in Nilum eſſet, perüſſet, nullàque £Æ-
gyptiorum Sapientià fuiſſet imbutus. Ergo, ut
Abraham evadat in gentem magnam, abire
cogitur Domo, Patriâque excedere. Et Moy-
ſes abdicari primum debuit à Parentibus, tum
eos remittere, & abdicare, iſque ſociatus, &
Filios habuit degeneres, & Sororem leproſam,
& Fratrem non obluctatum improbis, & Ne-
potes ſacrilegos Nadab & Abiu, quos alienum
ignem adolentes divinus ignis extinxit. Quôd

nur, Mk

4

dicenco i
Ucat, M

. llee
GIann

Jumiue⸗ ſi dicas abduxiſſe ſecum Abraham Saram, &
1n ul Loth: dicas itidem, non ſemel abſtractam illi
ſennin⸗ Uxorem à Regibus, nec ſemel laboraile pro
ihetni Nepote, quem modè diviſit à ſe, modè aà ſer-
isennem vitute reduxit, modò eduxit ab incendio, hor-
) lank ruitque ſatos ex eo Moab & Ammon. Atqui
7el en⸗ fllios ſuſcepit, & adamavit Ilmaelem & Iſaa-
enmie in cum. Sic eſt: Sed alterum ablegavit in exilium,
Lalli⸗ alteri gladium intendit. Ergo ſeparatus à ſuis
Stlan al Abraham; interpoſitus inter Abraham & Iſaac
un, tiin gladius: avulſus ab Iſaaco Jacob: a Jacobo Jo-
nms ennd ſeph abſtractus. Siderum profectò germinatio
iſthæc tanta non ſarculo, ſed enſe excolitur,
E hur 8. David. ſed abdicatione rigatur, ſed creſcit exilio. Sa-
eſ nè niſi Abrahæ ſucceſſoribus idem contingat,
mgn Srene non per eos Aſtra multiplicantur, ſed arenæ,
gnult , deceſarin quas Algis immiſtas procellæ obruant. Exci-
Religioſis, derat penè David, qui tamen non modèò ſidera
5 Becieſa- multiplicavit, ſed Solem ſuis à lumbis edidit,
zum ml/ 1 , cujus ætas, vitäque omnis perpetuum fuit cum
d:m /9 waren. affinibus, ac propinquis diſſidium. A Patre
4 S enim rejectus ad oves, nec Samusli oblatus ni-
chimn i, ſi poſtremo loco; à fratribus protervè repre-
cotent⸗ henſus, ante congreſſum cum Golia, quo de-
n eba, victo inviſus primùm Saüli Socero, tum ab eo
9 h haſtà petitus, & in exilium actus. Rerum po-
1l jnb, titus irridetur à Michol, dehoneſtatur ab Am-
gehe “ non, fugatur ab Abſalom. Vix reperies Da-
idenun t⸗ videm non obluctantem Suis. Uſque adeò, qui
euunen / à Matthæo Pater dicitur Chriſti, & Electo-
e en gi/ rum, diſſidere à Propinquis debuit Paſtor, Mi-

les, Rex, Maritus, & Pater.

Stromatum, Lib. XI.

ne defungitur, vix Angeli minas, gladiumque

275

Dominus quaſi vir pugnator: Omnipo-
tens nomen ejus. Exod. 15. 3.

Tu quis es, qui pugnantem exarmas, & Dei miſe-
fulgdra in pluviam facis in Lilium mucrone ricordia.
converſo? Si vir Pugnator eſt Dominus, non beyſſ
blanditur, ſed colluctatur iniquis. Porròô, qui ,4 dimi
Deum imbellem efle volunt, ità occinere con- landi.
ſueverunt. Vel Tigrides blanditiis manſueſcunt.
Ego certè Monſtris video ubique extrui Ca- Concio-
veas, ferreâque innecti vincula. At in Coœlo atores
gaudium ſuper uno peccatore: Ità eſt: ſed poœ- blandien-
nitentiam agente. Chriſtus ſemel aut bis fla- tes.
gello in ſceleſtos ſæviit, cùm paſſim ægros
curaverit. Non diffiteor. Tunc emm tempus
erat miſerendi. Verùm, quoties tonat vel in
Evangelio! modô Virgines excludendo à nup-
tiis, modò Divitem in gehennam demergendo.
Sedenim JksUs amore ſuo totum pellexit mun-
dum: cum Moyſes vix in officio Iſraelitas con-
tinuerit. Blanditiis, an ſanguine? Porrò, ſi om-
nes attraxit, cur illum crucifixere? Apoſtoli,
nénne longè plures ſanctificavere, quàm Chri-
ſtus: & tamen Petrus Ananiam occidit, Paulus
Elymam excæcavit, Fornicarium Satanæ tra-
didit in interitum. Aiunt ideò Pharaonem dam-
natum, Nabuchodonoſor verèò electis adfſcrip-
tum, quòd ille Angelum in columna ignis fue-
rit ſuſpicatus, hic verò eum aſpexerit blan-
dum, & rorantem in clibano. De electione
Nabuchodonoſor ego non me vadem dabo. Sal-
vus tamen ſit: memineris velim, poſt viſos
Angeli rores in fornace, ità ruifſe, ut agi de-
buerit & Regia in Caulas. Ubi verò divini furo-
ris caſti gatus eſt ferreâ virgâ, itaà reſipuit, ut
nuſquam reciderit, imòô, uti tu contendis, ſeſe
cœlo exhibuerit non indignum. Ergo non rore,
ſed verbere eruditus eſt, ut ſaperet. Dices, Oo/htinati.
cùm Chriſtus gladium emitteret ex ore, Joan-
nes corruit: cùm autem fulgeret in Monte, via ſalu-
Petrus exclamavit, Bonum eſt nos hic eſſe. Et tis arcta.
hoc miror ego vehementer, quòd Dominus, Matthe
qui rutilando Petrum allici non ignorabat, 17. 4.
maluerit fulgurando conterrere Joannem. Non Correctioe
minus ſapit, cùm jam in Cœlo regnat: Et ta Neria.
men indé prodit obarmatus. At Samaritanos Spes ni-
excindi noluit. Sed cum Samaria Palæſtinam mia Pec-
paulò poſt everti voluit. A Paulo appellatur cs Relnn.
Deus totius Conſolationis. At ab eodem dicitur
Peccator theſaurizare ſibi iram in die Iræ. Pe-
trus jubetur dimittere ſeptuagies ſepties. Sed
Poœnitenti, non Peccanti. Ninivitis pepercit.
Quorum neſcimus ſcelera, & luctum ſcimus.
Imòô nihil me æquè terret, ac Ninive, Ne peri-
rent, Rex ſacco purpuram commutavit, infan-
tes abſtinuere lacte, jejunavere homines ab eſ-
cis, jumenta ſeſe continuerunt à fœno. Si hâc
lege Dei Miſericordia obtinetur, quis ſalvabi-
tur? Quod autem fertur, ſacellum maximè fre-
quens in Gallia eſſe, quòd icon locata in eo ſit
blandientis populo JkEs: ita captivum me tra-
hit, ut manus dem. Itatur ad tabulam blandi-
culi Pueri? Ergo nullus jam de Domini ſeveri-
tate loquatur. Imô Fora, ſubſellia, Templa
non aliud ſonent, quam Dei Juſtitiam. Ut
enim floret & ſpinis roſa: ita morituri colligi-
mus Miſericordiæ Roſam, ſi ſuperſtites Dumos
Iræ excolamus. Sed Latrom Chriſtus regnum,
non gladium oſtentavit. Quèòd jamjam eſſet ex-
piraturus. Cæterum, ſi eum ſupplicem habuiſ-
ſet in campo, & non in Cruce, ad Pœnitentarn
orta-

276
hortatus eum eſſet, non autem ſpe regni delini-
ret. Ubi regni mentio ad Magdalenam? Num
ea Latrone in amore tepidior? Non tepi-
dior, ſed procul à funere remitti debuit in pa-
ce quidem, ſed ad ſpeluncas.

Recordatus autem Deus Noës, ounkéto-
rumque animantium, & omnium ju-
mentorum, quæ erant cum eo in Ar-
ca, adduxit Spiritum ſuper terram.
Gen. 8. I.

Rex regat Non oraverat Noë, non litaverat, non

Deo adſtabat deprecaturus à ſe quaſi umbram
illam ſupplici: Et tamen Dominus latitantis
Dei cura in Arca ultrò recordatur. Subi modè Princi-
ga ια, pum, Prætorumque aulas, & vide, an re-
cordentur abſentium. Utinam eorum memine-
rint, quos præ oculis habent. Diſce Tu à Deo
eorum recordari, quos calamitas abſtraxit à
Te, procúlque poſuit. Quàm verò immitis fo-
res, ſi nec eos audire dignareris, qui toties
ſupplicarunt, nec ſemel, ut tibi litarent, non
litavere Deo, cùm Deus nec pro ſe loquen-
tis, nec fibi litantis Noë humaniſſimè recor-
Dei eura detur. Quamquam hàâc fortè de cauſa Deus
ſe permi- Noë recordatur, quia ſui obliviſcitur Noë.
Seperi Ut enim Dominus peccati noſtri obliviſcitur,
veha ſi nos illud cogitemus: ita ſi noſtri nulla nos
tzacentes,cura teneat, noſtra ipſe curat, & nos. Er-
& incegi- go ſilentio, & incogitantià ſuam apud Deum

ohe d cauſam Noë peroravit. Nam & propterea
ten- —. . . .
tie ſeſe Noëmi recordatus dicitur, non autem flio-
permitte- rum ejus & fœminarum, quòd hos tæderet

re. carceris, ſæpiuſque cupido eos incefſerit e-
§. Nos. rumpendi ex illis latebris. Dices ideò dici,
Trizala- Deum Noë tantùm recordatum, quia cùm
tio feren-: . 3 . .
ga. ili conſuleret, omnibus conſulebat: non enim
Triula- aut ſolum exſiccari, aut Arcà recludi pote-
tionis re- rant , quin eo beneficio fruerentur & filii.
medinm. Hæc ſi ratio aliquid evincit, fruſtrà recorda-
iazeh Ver tus Deus dicitur Noë, & jumentorum, cuùm
voinnta iis etiath prodeſſent, quæcunque proderant
zi cenfor- Noëmo. Ergo, otniſſis fœminis & filiis, me-
mari. mor füiſſe Dominus fertur jumentorum, &
gelieitude Noë, quòôd, & illa neſcirent, & hic nollet
varie⸗ cogitare de ſe. Noveris proindè, divinam ti-
* PDyj excubare Providentiam, quoties tu tibi, re-
bülque tuis ſupervacua ſolicitudine ablegatâ in-
Gen. 8. I. dormnieris. Recordatus eſt autem Deus Noë, cun-
Korumque animalium, & omnium jumentorum.
Nota: non ſolius Noë, verùm & animalium
recordatur: & ne putares Aquilarum, ſeu
. Leonum fuifle duntaxat memorem, addit, &
Sugerior Jumentorum. Quam velim hoc cogitarent,
idem om- quotquot præſunt. Volo recorderis primo lo-
co Noë, ſed, & aliorum meminiſſe te volo.
Eorum maximè, qui pro ſe cogitare neſciunt.
Zeln, a- Adoleſcentior impetu ætatis, & ſtudiorum
tadif- non cogitat, quid incommodi ſibi proſeminet
,n3. nugis, & vanitatibus ſuis: eſto tu illi in Pa-
trem, curando, ne ſibi ſpinas conſerat, qui-
bus in ſenectute torqueatur. Quòd ſi Deus

nibuas.

risele- tum Noë, tum Jumentis, conſulit, Tu quare
̈sis: inopes refugis, & deſpicis viliores? Illud au-
Areer.

tem omittere non poſſum, recordatum fcili-
cèt Deum Jumentorum, & Noéë deliteſcen-
tium in Arca, quod verbum tenerrimum eſt,
& peculiarem Dei benevolentiam ſonat. Quæ
ſanè Domini humanitas ex ærumnarum acer-
vo emerſit. Emollitum quodammodè eſt Dei

—

pectus erga ſeras, monſtrâque, quibus late-
brarum ſqualor, & umbra incumbebat. Da
mihi Deum ferarum recordatum extrà Arcam.
Scio quidem ejus Providentiam conſulere vel
vermiculo: verùm, qui hoc nomine recorda-
tionis ſignatus Amor, nuſquàm quod ſciam,
extat in Scripturis. Sed aliquibus fortè pla- Vocatio-
cet Arcæ nomine Religionem præſignari. Si ais benefe-
ità eſt, quàm grata nobis eſſe debet Vocatio-um.
nis noſtræ nobilitas, quæ, etſi nos undique
coanguſtet, ab undis tamen ſervat, & quod
pluris eſt, Dei nos recordatione dignos facit,
quamquàm viliſſimos. Extraà Arcam periere Saperiar
Sacerdotes, periere Reges: in Arca Bos non provideas
periit, ejûſque recordatus eſt Deus. Recorda- Rugialis
tus eſt autem Deus Nozë, cunctorùmque anima- en
lium. Non modèò animalium, ſed cujuſque idem.
animalis recordatus eſt. Plerique toti Levita-
rum ordini, aut Equeſtri proſpiciunt univer-
ſim: at ſingulorum meminiſſe, laborioſum
opus eſt, & curæ pleniſſimum. Verùm hoc Superio,
maximè ſalutare, ſi de quovis recogitas. invigiler.

Saulus adhuc ſpirans minarum & oædis.
Act. 9. 1.

Occaſione Pauli furentis, ſed à Chriſto in Lapß os-
Agnum verſi, libet hoc loco quærere, me- eimifunt.
liôòrne ſit conditio Naturæ mitis & placidæ, an Moriif-
ferocientis & ſævæ. Et ſanè galaxiam præ ſe catio Paſ-
ferre plerique videntur, ſubacti non tam cruo- Gonum.
re, quam lacte, nec procellis exagitati, ſed Converſi⸗
ſideribus interpuncti. Quis hos non aptiores““.
putet jugo Domini, quos Natura ipſa coelo 5, paalus.
inveziſſe, non luto depreſſiſſe videri poteſt.
Hinc eſt, quèd, & Moyſes virorum mitiſſi-
mus, & Joannes Ifraëlitarum pudiciſſimus eli- X
guntur à Domino, ut, vel ſuo fruantur allo-
quio, vel ſuo accumbant in ſinu. Et ſanè Spon-
ſus in horto non vepres demetit, ſed Lilia:
ſéque viti comparat germinanti, non autem
rubo ſylveſcenti. Quin & Dei verbum ſpinis
legimus præfocatum. Nardo in accubitu dele-
ctatur, & erumpenti ex radice Flori Domini
Spiritus multiplex incumbit. Sic eſt profectò.
Verùm, cùm ex Saulo ferociente intuear Vas
electum ſibi Dominum architectari, nonni-
hil addubito, lemorine an acriori magis de-
lectetur ingenio. Prodeat primo loco in ſce-
nam ſpectatus Ezechieli divinæ gloriæ Currus:
trahi illum videbis non à Turturibus, aut Ag-
dis, ſed Aquilam, Leonémque intueberis ro-
tis adjunctos, quibus additur Bos, vix Homi-
ni relictà in curru ſede. Rogo, cur ferocio-
res, contumacioréſque deligit animantes Do-
minus, ſi, quæ cicures ſunt, aptiores quoque
ſunt? At Lilia metit. Sed Rubo inſidet: Sed
Virgam domituram cum Pharaone Ægyp-
tum umverſam non in Columbam primum
vertit, ſed in Anguem, quaſi ſperare non
poſſet ſumma per eam præſtitum iri, niſi prius
penè monſtrum facta ferociret. Languidior
Natura, ut furere neſciit, cùm procul eſſet
à Templo, ità illata Tabernaculo neſciet
grandiora operari. Joannem delegit & Lilieto:
ſed Matthæum & Telonio devocavit: Nardo
delectatur: ſed ad Ilicem Mambre, Sylve-
ſtrem ſcilicèt plantam, apparet Abrahamo,
ſed quieſcentem ſub Junipero, quæ pungit,
lacerätque, pane roborat Prophetam ad cur-
rendum. In cubilibus Draconum oritur Viror Iſa. 35.7.
calami *

N
lun
n
Non
t⸗
(/H
.
N2
.
f
cn
5 : 3
v ene
41
lu bet
“ Auntur
Gienmr
Nuben
Ci non
n. N
Meris
loo nul
Fitor.
kihti
ue
ſantil
an,
lene
Wt,
CMratar.
Cunphut
ſaar
ſa, gui
n inne
Uce
enck,
mo Ore
n Dom
ieen ren
n N
heum
e Don
lynbebien
,6,
Eeunmn
1 Ki ſed
4 renu,

nd u.
bont
Verinir!

Gt⸗

Chrthi
Eiene,
lett

n Mele

Un humnig
ſiceni e

1, AI
u, MN
iſetnſe
arnhnc⸗
eHhn Don
Geck Mrn
ente erſe
ecen e
ciorn ndil.
mo loen k.
lorie n

N⸗

calami, & junci; hoc eſt, ibi virtus feliciùs
provenit, ubi deſperatius grailata ſunt vitia.
Nullum agrum fertiliorem dabis, quam il-
lum, quem din exundans palus oppreſſerit.
Intuere Magdalenam, quam ferax extitit bo-
norum omnium, ubi primuùm emerſit ex ini-
quitatum cœno! Petro claves traduntur, non
cùm ſe iturum ſpondet in carcerem; tradun-
tur poſtquam, coràm Pontificis Oſtiaria, Ix-
süM abnegavit. Innocentior erat, cum Chri-
ſti Divinitatem prædicavit, ſed fortior, ex
quo flere cœpit perfidiam: ideôque tunc au-
Matth. dit, Libi dabo claves „ deindè veròô illi dici-
16, 19. tür: Paſce oves meas. Aptior viſus eſt exhi-
Joan. 21. pendæ miſericordiæ, ex quo illà magis indi-
i. guit. Ut enim Virga Moyſis adhiberi cœpit ad
ſigna atque prodigia, ex quo Anguis facta eſt:
Ita Petro claves promittuntur, dum ſtat; tra-
IIa. 19. 1. duntur poſt lapſum. Ecce Dominus, inquit
Iſaias, aſcendet ſuper nubepi levem, & ingre-
dietur Kigyptum. Quare non ſidus inſidet, ſed
nubem? Certè Eliæ igneam demiſit rhedam,
cii non abſimilis fuiſſet currus aſtris compa-
ctus. Nimirùm iis oblectatur Dominus, qui
vilioris olim conditionis fuere. Ex ſterqui-
linio nubes ſubſilitt, & concrevit: proptereà
gratior Domino eſt: ideéque gratior, quia
& aptior eſt ſidere. Sidus enim ut effulſit,
ità fulget nullo acceflu virtutis. Statis ho-
ris ſcintillat, quibuſdam latet. Habet motum
ſuum, ſuâſque, quas reſpicit, plantas. Nu-
bes verò modô rorat, modò pluit, modòô ful-
gurat, modò inumbrat, modèò terret, modò
coloratur in arcum. Circumfertur omni vento:
compluit quamvis arborem: nulli addicta aut
ſedi aut loco eſt. Mavult Dominus olim im-
pios, quibus ad quævis uti poſſit; quàm fa-
tuam innocentiam, cujus mihil non remiflum,
nihilque non mediocre. Uni rei affixa eſt ex-
currendi, & officia variandi ignara. Dices in
antro Oreb Spiritum auræ tenuis ſibilaſſe co-
ram Domino. Fateor: Sed quem anteceſſerint
ingens ventus, ignis urens, & turbo convel-
lens. Non excludo innocentiam, ſed aptiorem
ed plerunque pronuntio cor efferatius, ſi ve-
rè ad Dominum convertatur. IIlud ex Da-
pſal. 75. vide obj'icit nonnemo: Factus eſt in pace locus
3. ejus; & bhabitatio ejus in Rion. Ergo Domi-
de nus tranquillitati inſidet pacati cordis, nec ef-
Boanm feras, ſed mites animas eligit, quas inhabitet.
zon Ca- Lege, quod conſequitur: Ibi confregit poten-
rentis. tias arcuum: ſcutum, gladium, &ö bellum.
Dreqni IIla pergrata eft Sion, non quæ caruerit arcu-
den bus, ſed quæ eos diffregerit. Non tam exors,
odem. quam domitor affectionum aptus Deo eſt.
Doyminus enim populo ſuo effuſurus aqua-
rum theſauros, undarum ærarium Silicem
eſſe voluit, quèòd iis præcipuè delectetur;
qui à ſe impetrant, quod illis natura non de-
tulit. Ignem enim icta Silex emittit, non la-
tices, naturæ ſuæ relicta. Hinc eſt, quòd
Moyſi ex igne loquitur, quem in rubo ſtatuit
pabulo ſuo, & tamen inter ſpinas ardere vo-
luit, & noluit paſci. Quaſi diceret, Eo dele-
ctor igne, qui, cùm corripuit eſcam, ità vo-
racitatem inhibet ſuam, ut in alimento jeju-
net. Nönne vides eum gladium ex ore pro-
mentem pro lingua? Quid itaà linguæ adverſa-
tur, ut enſis? Lingua, Vitæ index, loqui &
diſcit, & docet: gladius mortis auſpex loqui
dedocet. Ideò Dominus voluit, ut vices lin-
guæ enſis ageret, eo maximè portento recrea-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. XI.

277
tus, ut quo verba intereunt, verba funderen-
tor. Ego certè miratus ſum non ſemel, cur
Dominus ad reprimendum ignitorum ſerpen-
tium virus, Anguem æneum ſfuſtolli impera-
verit. Fac Nerpentem æneum. Nimirum ex eo Num. 2t.
Pharmacum manare illi perplacuit, ex quo ve- 8.
nena diffundi conſueverunt. Sic etiam legimus
in Machabæorum ſacrificio aſperſas hoſtias a-
quàâ, ſeu luto ità exarſiſſe, ac ſi flammis
correpta forent. Ex Aqua ignem, ex Igne
rores, aquam Silice, ex Leone apes, aquam
rursùs & Mandibula, flores ex Baculo, an-
guem & Virga, vitam ex Angue, triumphum
& Funda, mortem ex Lacte, lepram é Villis
educere amat. Paucis: exultat Dominus, quo-
ties Jordanes in ſuum regreditur fontem, na-
turæque ſuæ domitor palmam non geſtat mo-
dò, ſed refert, & demetit. Arca vaccis tra-
hitur, ſed mugientibus præ deſiderio Vitulo-
rum. Triumphavit Dominus illà devicti re-
bellantis amoris pompä. Pergebant, & mu-
giebant. Nihil gratius Deo, quam ſi naturam
ſubigas, duùm gratiæ militas.

Fecit ergo Moyſes ſerpentem æneum,
. poſuit eum pro ſigno, quem oum
perouſſi aſpicerent, ſjanabantut. Num.
21. 9.

Quare non Columba exponitur ad morien- Suberier
tium incolumitatem, ut, quæ pacem intulit etiam im-
latentibus in Arca, vitam invehat erranti-= bius coli
bus in eremo? Ut diſcas, non inſidentem at- Geneg.
tendere, à quo ſanandus es, duům ægrotas, ia aaili⸗
ſed ſedem. Noluit Dominus Turturem in ber pra-
vecte ſuſpendi, ſed Anguem, ut ſcias; & Kanda.
promptuario mortis, vitam hauriri poſſe,
non imperantis merito, ſed obedientis fide,
& ſedis reverentia. Quid ſanitati cum ære?
Lapis ſaltem efſlet. Saxis enim ineſt inter-
dùm vis ad ſanandum. At æri vis prorsuùs nulla
eſt. Adde, quòd æs in ſerpentem efformatur,
ut; & materies, & figura nullam crederentur
præſtare poſſe opem pereuntibus. Et tamen
manabat ex re ſalus, ex Angue vita. Diſce
cuilibet parere.

Parate viam Domini. Luc. 3. 5.

Et ubinam Dominus requieſcit? Ubi nemo Chrikas
recubat. Emitte Agnum, Domine, dominato- e 3
rem terræ de petra deſerti. Ibi floret, ubi ni- Iſa. 6. i
hil viret. At non eum intueris è ſterili Rubo Nihit
Moyſi colloquentem? Quem etiam igne cir- prater
cumdedit, qui elementorum omnium infœcun- Peum-
diſſimus eſt. Nam cùm ex aquis aves, ex hu-
mo pecora, in aêre pleraque excreſcant: unum
reparat Phonicem ignis, ſi tamen citra fabulas
reparat. Non mirum ergo, ſi tamdi ſteriles
Saræ, & Rebeccæ uteri, quos ſibi quaſi ſatio-
nis ſuæ areolas Dominus conſtituerat. Enimve-
rò, undè Chriſtus erumpit, vix aliud provenit.
Et tu putas tuum in pectus Dominum deſcen-
ſurum, in quo, oves; & boves, & æra, &
quid fecis, tabiſque coacervavit in Templum
Avaritia Sacerdotum, concluſiſti? Adveniet,
ſed, ut ſpeluncam latronum in carcerem vertat
damnatorum. Adveniet, ſed, ut perdat; &
diſperdat, & mactet. Miratus interdàm ſum;,
qua de cauſa Dominus in littore conſiſtens Apo-
ſtolos evocaverit. Certè Sponſam Præſto atus
A a eſt

298

eſt in horto. Nimirùm, nihil ſterilius littore:
proptereà ibi jacit fundamenta Apoſtolatus, ut
ſcilicèt diſceremus, quicunque eum ſumus ſe-
quuturi, ibi nobis appariturum JESUM, ubi
ſola apparet alga, glareâque infozcunda. An
non quadraginta ſolidos annos errare voluit
in arenti ſolo Populum ſuum, cui nuſquam ali-
bi frequentiùs apparuit, & amantius præfuit?
In Lectulo fruſtra eum Sponſa quæſivit, in
quo flores repoſuerat, fœcunditatis nuntios,
& pignora. Ad cavernas enimverò maceriæ
evocatur Columba, ut in illa ſterilitate ſaxo-
rum eo fruatur campi Flore, qui non tam
Flos, quàm Petra eſt.

In hymnis confitemini illi. Pſ. 99. 4.

Nemo non pfſalleret, ſi certus foret, illi,

Offie ium
divinum. hoc eſt, Deo ſe hymnos exſolutorum. Veren-
tur enim plerique, ne illud contingat offeren-

Orert⸗ tibus hymnos ad aras, quod contingit afferen-
lrae tibus ex agro poma, vel è grege agnos in au-
2 — . . . 1 4 *
„a beo. lam; quæ ſanéè munera, cum Regi deferan-

pl. 99. 4. tur, famulorum ingluviem explent. Conſitemi-
ni illi ?à Utinam pſalmis hymniſque meis Deus
ipie oblectaretur. Imò & capitur. Nemo non
meminit Puerorum, quos in clibanum Nabu-
chodonoſor conjecit. Adfuit confeſtim Ange-
lus, ut Dei militibus flammas eliquaret in ro-
Dan. 3 res. Angelus autem Domini deſcendit cum Aza-
4². ria & ſociis ejus. Tanto recreati prodigio Juve-
nes, pro rore hymnos refudere Servatori ſuo
Ibid. 5r. Deo. Iunc hi tres, quaſi ex uno ore, laudabant,
& glorificabant, & benedicebant Deum. Quid
plura? Ad illa hymnorum mella, auſim dice-
re, ſucceſſiſſe Dei Angelo Unigenitum Patris.
Certè auguſtior ſe factus Angelus, Dei Maje-
ſtatem, & vultum ſubüt, quaſi eum puderet
tales, tantâſque margaritas ſinu excipi Angeli-
co, quibus non ignorabat ipſum ſolere Deum
Ibid. 92. recreari pariter, & ornari. Ecce egs video qua-
tor viros ſolutos, & ambulantes in medio ig-
nis, & ſpecies quarti ſimilis Filio Dei. Quam-
dia non cecinere, quamvis nec Regem refor-
midaſſent, nec ignes, ſat fuit Angelo ſuo eos
— Polari aſpectu: Ubi exundavere carmina;, ſpe-
ciem præ ſe tulit auguſtiorem, ac ſi, quæ umius
Dei deliciæ ſunt, & decora, nonniſi coràm
effigie Dei effundi deberent. Hinc eſt, quòd
nemo edicit Columbæ, ut plallat, niſi ſolus
Can. 2.14. Sponſus. Jonet Vox tua in auribus meis. Non
vulnera, quæ pro illo ſubiit, retegi expetit:
Non pallium, quod pro illo projecit, comme-
morat: Non ubera, quæ tamen illa ei aptave-
Can. .12. rat, optat; ibi dabo tibi ubera mea: Unam exi-
git vocem, quâ maximè oblectatur, quà ma-
ximè & ſolus veſcitur. In auribus meis. Ergo,
ut dignè Puerorum hymni exciperentur, ſuas
Angelus, ut ita dixerim, minus idoneas ratus,
ipſas ſibi aures Numinis affinxit.

Intonuit autem Dominus fragore magno
in die illa ſuper Philiſthim, & e-
terruit eos, & caſi ſunt à facie N-
ragl. I. Reg. 7. 10.

§ cohey- Hactenùs circuivi terram, & perambulavi
ſoſtomus. ealn, ut eloquentiam Chryſoſtomi modè Flu-
minibus compararem, modò Oceano. Pri-
mum eam contuli cum Geone: Tum Pelago
coæquavi. Nunc pertæſus aridam;, æquora-

Concio

ſeria.

Oliva

que, cœlum peto, ut vocem ejus tonitruis ful-
minibéſque componam. Et quidem in Scriptu-
ris Prophetarum quatuor Animalia Fulguri
collato ſunt emicanti: Chryſoſtomus verò co-
ruſcationem luminis ſupergreſſus, fragorem
fulminum æmulatur. Qui ſanè fragor non II-
raelitas concuſſit, ut aliquando Concionato-
rum pauci, & mali conſueverunt; quorum
canina multiloquentia non impios arguit, ſed
probos dedecorat. Quin Philiſthæos & con-
terruit ſed & cecidit. Porrèò non Gloriæ cu- luſtitis
piditas, non latrandi prurigo in Chryſoſtomo “aaα m-
perſonuit, ſed Dominus in ejus voce auditus nibus.
eſt, quem unicè declamando & expetivit, &
coluit. Et Flumina quidem ità exundant, ut Correctio
ſolæ valles, ſolaque campeſtria obruantur, iterz.
Montibus, Turribuſque ab eluvione immuni- Perſonarà
bus. Non ità ruunt Fulmina, à quorum ſtra- ccebtio
ge nihil eſt tutum: imèò celſiora cacumina & n e.
frequentiùs evertuntur, & quaſſantur fortius. dee, .
Hac ſanè ratione Chryſoſtomus pepercit nemi- dicis pro-
ni, ipſéôſque Cæſares impetens concuſſit. II- bi, & Con.
lud autem animadvertas oportet, hoc non ini- ionatoris
quo animo ferri, quoties Concionatoris doctri- wert.
na Fulmen æmulatur; hoc eſt, cùm in cœlo
igneſcit, & cœlo ruit;, ſtragémque infert cum
luce. Plerique tonant; ſed eo boatu, quo fa-
tali terrarum agitatione, concuſſionéque Cala-
briæ ora perſæpè terretur. Non igne, ſed aurâ
perſtrepunt, hoc eſt, non zelo inflammantur,
ſed gloriæ deſiderio difrumpuntur. Dicunt,
non ut arguant, ſed ut dicantur. Tu verò, cùm
fulmen eſſe Chryſoſtomum legis, noli barba- Coneio
riem, & efferatam lacerandi Principes imma- Prudenie
nitatem animo præcipere. Fulmen enim, quan-
quaàm perſtrepat, magnéque feratur impetu,
tamen ſapientiſſimè debacchatur. Nam inter-
dùm, intacto ferro, vaginam erodit; inter-
duùm, illæsaâ thecàâ, gladium abſumit. Serit
quoque non rarò cum ſtrage gemmas. Teſta-
tum id reliquere non vulgares naturæ ſcruta-
tores. Ergo ita arguas, ut non confundas: ità
increpa, ut interduům, quem feris, exornes.

Et vos imitatores noſtri facti eſtis & Do-
mini: excipientes verbum in tribula-
tione multa, cum gaudio Spiritus ſan-
hi; ità ut facti ſitis forma omnibus
oredentibus in Macedonia, & in A-
chaia. I. Theſſ. I. 6.

Quonam penicillo adumbrata eſt imago, verlun
non Pauli tantàùm, ſed etiam Chriſti, in ido- Dei.
. . . . . . . Fer voris
lolatris, & facrilegis? An pallore jejunii? an ſens.
candore pudicitiæ? an cocco patientiæ? Ver-
bi Dei penicillo, coloréque. Excipientes Ver- 1. Theſſ.1·
bum. O Verbum! Quod non Moyſes Virg ſuâ
præſtitiſſet; quod Beſeleel non effinxiſſet ſuæ
ſapientiæ ſcalpro: quod non Salomon ſua ef-
formaſſet eruditiſſimâ potentiàâ, Dei ſermone
confectum eſt. Verùm, non ait Apoſtolus, à
Theſſalonmicenſibus auditum, ſed exceptum Familia-
Verbum: hoc eſt, ulnis pectoréque recep- ins d
tum, ad inſtar cariſſuni pignoris. Excepit P vgr
Chriſtum gaudens Lacchæus in domum ſuam. o, ſan-
Et mulier quædam Martha nomine excepit il- gifcet.
lum in oppidum ſuum, imè & in domicilium perlo Vii
ſuum. Ergo excipis Verbum, ſi & feftivè ad- Tuus hlus
mittis, & epulo recreas. In nonmullorum enim
corde Dei Verbum non epulatur, ſed jeju-
nat. Nunquàm hoſpitem ſumm inviſunt, nun-
quam

Sermo ſbi-
ritualis.

4

il
Gen

un
ntin
bunm
he⸗
i
o
A1,Ctu
hun
onmb
un
io
rerenl
teriti
uN4
Ris . Ne
5 n fte
vbrte (⸗
gl ſecu
M Ver
Crriki⸗
Criki
ſcm.
lir ere
Pntkn
(aſba
n Mir

61 Mumnim

Cerbenag
1 1 ué
Uue ex
Aicllge
Id
Peimum
bunn,
6 timde
uummnn
n
g E
gani H
.
A5 Adeh

cke
Wonnig
4
l
ndi
un
ImN
n ke
imin 1
rlei,
nn
Rt t i

CMNN
iaC
nne
nlenn
gell
ella
mmnn,
Don
ſethrc
ltehrts
inN
N.
dt e⸗
mit. N
T
re lan
ſmdu1
8 e

quàm ſalutant, paſcunt, & deducunt. Ut au-
dierint Verbum, in corde conſopiunt; nun-
quam illud recogitantes, ſalubrique commen-
tatione nutrientes. Quis verò non miretur, Ver-
bum hic exceptum in tribulatione multa, tam
feliciter provenifle, ut Chriſtum ipſum, ſan-
Ctius ſcilicèt granum protulerit: cùm in Evan-
gelio Dei Verbum ſatum inter ſpinas, præfo-
Luc.8.7. catum dicatur a ſpinis? Et ſimul exortæ ſpinæ
ſuffocaverunt illud. Hic verò excipientes Ver-
Tienle- bum in tribulatione multa, forma facti ſunt
ientils, omnibus omninò credentibus. Sedenim ibi pro
dumis opes Dominus intelligit, quibus procul
dubio ſementis Evangelii ſuffocatur. Hic veròô
inter enſes, & compedes Dei Verbum fortu-
natiſſimè provenit. Ut enim flacceſcit Volup-
tate, ita Tribulatione pubeſcit. Si tamen ærum-
narum amarities gaudio divini Spiritus condia-
Felicitas tur. Non ergo mirum, ſi exareſcat Dei Ver-
noxia pum frequenter in cordibus Felicium, quorum
Graie fulgent auro, ſericôque pavimenta. Et ſi qua
Dei cope- fortè Calamitas incidit, non gaudio Spiritus,
randum. ſed ſæculi fomentis lenitur. Hinc eſt, quòd
Dei Verbo farti Fideles plerique, non forma
Chriſti fiunt, ſed imago videntur eſſe Anti-
chriſti. Nimirum Dei Verbum colores imita-
tur, quibus, & Crux efformari poteſt, &
ſceptrum, tum Deipara colorari ſolet, tum
Diana. Ut emm uno eodémque Manna, & De-
liciæ parabantur, & Vermes, & Chriſtus ex-
primebatur, & Avaritia: ita ex Auditoribus
aln Forma fiunt credentibus, alii efficiuntur
Charybdis navigantium. An non;, audito Chri-
ſto, Milites Evangeliſtæ facti ſunt, clamantes:
Joan. 7. Nunquàm ſic locutus eſt homo: Scribæ verô in
46. Cerberos demutati ſunt, latrantes: Hic blaſ-

Marc. 2. phemat Tu ergo, ſi vis Dei Verbo, in Chri-

7. ſti imaginem reformari, excipe illud, in tribu-

latione excipe, & excipe cum gaudio, etiam
1. Theſſ. ubi affligeris. Excipientes Verbum in tribulatione
1. 6. mlulta. Id eſt, reputando cum animo, non abſ-
que innumeris ærumnis Evangelium, quo im-
Intentio buimur, adimpleri. Nam plerique in Violis &
veda. Narciſſis Chriſti Verbum excipiunt, ſperantes
Rekr ſibi non defuturam tum gloriam nominis, tum
z. primum in Synagogis accubitum, ſi Leges cu-
ſtodiant, quæ feruntur. Nolo dicas, ſi me meis
Legibus ſepſero, ero Columna in Templo Re-
Homini- ligionis. Ero quaſi inſtauratum ex ſanctiori au-
⸗ “ ro Candelabrum in Tabernaculo, méque ma-
Plavendd, nebunt primarii recubitus, ſi, quod audio Ver-
Regnala- bum, ſervavero. Dicito potius, & verius. Si
vugelſe- retinuero Verba hæc in corde meo, eâque mo-
35 8 r ribus expreſſero exſibilabor, deſerar, ejiciar,
dindus faſtidient me tum præceptores, tum condiſci-
ſine ſe puli. Hoc enimverò eſt Verbum excipere in
usla hu. Tribulatione multa, ſed cum gaudio Spiritus
Mang. ſancti. Ad hanc excipiendi Verbi normam ſuos
Dominus Auditores conformabat, cùm eos in-
viſos fore prædicebat, eiſque lupos, & virgas,
& ſecures ominabatur. Quam feliciter Evange-
lica ſeges haſce inter ſpinas ſuccreſcit! Nam,
ut ſtercorati agri lætiora ſunt germina: ità Dei
Verbum vinculis, & plumbatis, & gladiis de-
preſſum fauſtiſſimè pullulat. Lectulum inſper-
ſum floribus Sponſus faſtidiit, nec in eo repe-
riri unquam valuit, totâ licèt nocte perquifi-
tus. Commoratur inter ubera, non quòd lacte
irrorentur, ſed, quòd Myrrhæ faſciculo ama-
reſcant. Planè, ut Dominus, ſic Verbum ejus
non in culcitra recubat, ſed in teſtulis aſſeri-
buſque requieſcit. Quid non effecere Chriſti
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. l. 279

verba in corde Latronis? Nimiràùm, pende-
bat & Cruce , & triſtiora adhuc operieba-
tur; ſciebatque, ſi Domino obaudiſlet, paſ-
ſurum ſe immaniores cruciatus in crurum la-
niena. Ubi non gemmas, ſed vulnera conci-
pis, excipiendo Verbum, ſecurus de meſlſe es.
Quod autem diximus, vel idololatras in Pau-
li, imo, & Chriſti formam converti, ſi Ver-
bum excipiant, non de quavis eloquentiæ va-
nitate, ſeu loquacitate debet intelligi, ſed de
ſana ſanctâque doctrina. Et vos imitatores fa- Ibid.
Eti eſtis noſtri & Domini, excipientes Verbum.:
ità ut facti ſitis forma omnibus credentibus. Sed
vide, quale fuerit Verbum, quod exceperunt:
quia Evangelium noſtrum non fuit ad vos in Ibid. 5.
ſermone tantuùm, ſed, & in virtute, & in Spi-
ritu ſantto, & in plenitudine multa. Ergo non
mirum, ſi rari immutentur, quando perpauci
evangelizant. Non inanitas verborum, non
malevolentiæ latratus, non acuminum tinni-
tus, non vocis cantilena, non facetiarum ſcur-
rilitas, non ſententiarum profundum, & dog-
matum ambiguitas, ſed Evangelium, in mul-
ta plenitudine, pateſt ex ſacrilegiorum lapide
Martyrum ſimulacra effingere.

Concis
ſeria.

Non enim dedit nobis Deus Spiritum ti-
moris, ſed virtutis, & dileétionis, &
Jobrietatis. 2. Lim. I. 7.

Non in igne Dominus, qui tamen Ignis Serapulo-
conſumens eſt, quantò minus in larvis ſpec- K.
triſve? Ergo ubi aliquem videris intremiſce-
re, totiſque artubus cohorreſcentem, fſcito
eum non à Dei Spiritu agi, ſed malo Saulis
œſtro ſuccuti, cùm clamet Paulus, non Ti-
morem nobis à Deo inditum, ſed Amorem.
Quid hæres? quid expalleſcis? Deus charitas 1. Joan. 4.
eſt, & qui manet in Charitate, in Deo manet, 16.
& Deus in eo. Ergo, qui manet in trepidatio-
ne, & nutat, & ſpumat, non in Deo manet,
ſed Dæmon in eo commanet. Ubi enim oculi
contorquentur, labia diducuntur, labant greſ-
ſus, cor palpitat, Deus Pacis indèe profectòô
abeſt: cujus vox illa ſemper eſt, Pax vobis, Luc. 24.
Nolite timere, Quid timidi eſtis, Quid dubita- 36.
Ki? Atqui ego homo peccator ſum. Fuiſti, Marc 4.
non es peccator. Et Magdalenæ dicitur, Vade Riatth.
in pace. Diſce ergo, quis ciere poſſit procellas 14. 31.
in corde tuo, nam Chriſtus imperare ventis Luc..5o.
ſolet, & tranquillitas mox imperium ejus con-
ſequitur. Meminiſſe velim te, præfocatam à
ſpinis ſementem Verbi Dei. Quôd ſi Chriſtus
deſignabatur in Manna, quis non videt cumu-
latum eſſe omni dulcedine Spiritum Domini,
qui non modè procellas non ſuſtinet, ſed ip-
ſum exorientis Solis afflatum reformidat. No-
lo iſtam in lapidibus Sanctuarii ſcabritiem:
Lævis eſt lapis, quo Gigas occumbit. Non
eſt, quòd triumphaturam ſe ſperet Eccleſia
per eos, quos cordis anguſtiæ & contumaces,
& vanæ conficiunt, aſperäntque.

Non eſt inventus ſimilis illi, qui con-
ſervaret Legem excelſi: Ided fecit il-
lum Dominus oreſcere in plebem ſuam.
Fccle. 44. 20.

Ita canit Eccleſia ex libro Eccleſiaſtici,
ubi hæc habemus: Non eſt inventus ſimilis Ecele.44
A a 2 illi 30.

280
illi in gloria: qui conſervavit Legem excelſt.
Nondùm lata lex erat, & tamen Abraham
Ergiſ. earn fertur primus, poſt Noë, conſervaſſe.
e Virgi- Hi duo primi omnium hoc capite celebrantur;,
nu. quorum gloria de palma certare videtur, quan-
do alter Mundum, Legem alter conſervavit.
Et Noë quidem humanum genus, dum peri-
§. Abra- ret, ſervavit. Abraham verò Legem, priuſ-
bamm. quam prodiret, implevit. Luctatus ille eſt cum
undis, depugnavit hic cum affectibus: IIle
elementa vicit, hic ſe ipſum. Magnus ille vi-
deri poteſt, quòd filios communi fato ſubdu-
xerit: Major hic cenſeri quodammodò poteſt,
quòd filios vulneraverit; quòſque Nosë vindi-
cavit ab undis, Abraham cruore reſperſit. Bre-
viter, Ille Arcàâ, hic Gladio; ille Undis, hic
Sanguine: ille Eluvione, hic Circumciſione
præcelluit. Utroque tamen Major Joſeph Dei-
paræ Sponſus, qui & Legiſlatorem ſervavit in
Noë, & C Legem conſervavit in Abraham. Et
ideò Legiſlatorem ab interitu vindicare potuit
jam exortum, quaſi Noë, quia necdùm latam
Excelſi Legem conſervavit, ut Abraham. Quis
autem non miretur Noëmum;, aquarum domi-
torem, Chamum cum fratribus, a tanto graſ-
ſantis eluvionis impetu, eduxiſſe. At quantò &
operoſior, & felicior, & fortior Noëmo Jo-
ſeph. Felicior, quia non Chamum irridentem,
ſed Chriſtum ſervavit, humani generis huma-
niſſimum Redemptorem. Fortior, quia non cum
undis, ſed cum ſanguine colluctatus eſt: nec
eum fluctibus, ſed gladiis funerique ſubduxit.
Operoſior autem, tum quia calamitatem non
toleravit, ſed eluſit, tum etiam, quia non Ar-
cæ beneficio, ſed peregrinationis labore devi-
tavit. Ergo ſervati ſunt fili Noë per Patrem
ab interitu, ſed lanienæ interfuere. Procella-
rum ſtridorem, tonitruorum fragorem, per-
euntium ejulatum, fluctuum concuſſionem ſu-
ſtinuere. Vixere tantùm in ſtabulo, ferarum
atque monſtrorum non ſocii modò, verum
etiam concives. Penè dixerim duriorem ex par-
te fuiſſe ſuperſtitum conditionem, quaàm per-
euntium. Periere illi, ſed cum Conſulibus, &
Senatoribus terræ commune ſortiti ſunt & ſe-
pulchrum, & fatum. Hi verò, Nabuchodo-
noſor antegreſſi ſupplicium, cum bubus & be-
ſtiis vitam traduxere. Adde, quòd ſanctior re-
diit ab agro Rex, impudentior exiit ex Arca
Cham. Denique hic Patrem irriſit, ille Numen
deveneratus eſt. Non ità cum Joſeph acta res
eſt. Quos enim ipſe ſervavit, ærumnarum quo-
que ſpectaculo ſubduxit. Neque enim Racheli
ploranti filios ſuos Chriſtus interfuit: nec feris
aſſociavit, ſed ità in Æyptum deduxit, ut
ad occurſum ejus Simulacra iniquorum ruerent,
& Idola collaberentur. Ergo non carcere, ſed
triumpho ſervatus eſt Chriſtus, beneficio Jo-
ſeph, non quidem ab aqua, ſed à cruore, &
tyrannide Herodis debacchantis. Quain felicior
non Noëmo tantùm Joſeph, ſed etiam Moyſe!
quamvis enim Dei populum alter eduxerit ex
gypto, alter Dei Filium, & Familiam in-
tulerit in ggyptum: tamen ſub illo Idolum
conflatum eſt in eremo, ſub iſto Idola, in re-
gia ſuperſtitionum ſunt difflata. Ecce Domi-
nus afcendet ſuper nubem levem, & ingredie-
tur Moyptum, & commovebuntur ſimulacra E-
gypti à facie ejus. O Infantis, auſim dicere;
tanto eductore, felicitatem. Triumphando
Chriſtus ſervatur à Joſeph, qui nonniſi mo-
riendo genus hominum univerſum ſervavit.

§. Joſeph

Sponſus

Iſa. 19. 1

Oliva

Ubique ſcandala, ubi Moyſes præit. At ubi
Joſeph antecedit, ubique palmæ, & vitio-
rum non apparatus, ſed excidium. Tibi, Chri-
ſte, debet terrarum Orbis ſalutem ſuam: ſed
tibi, Joſeph, debet tum Terra, tum cœlum
Salvatorem ſuum. Vivo ego jam non ego per
Chriſtum, vivit verò mihi Chriſtus per Jo-
ſeph. Qui per Mariam habuit, ut viveret,
habuit per Joſephum, ne periret. Illa, quem
peperit, in præſepio reclinavit ad ærumnas:
Iſte, quem ſuſtulit, tranſtulit in Egyptum
ad laureas. Illa gementem ſtatuit inter pecu-
des: Iſte peregrinantis pedibus pecudum ſi-
mulacra ſubjecit. At abrumpatur licium, ne
dum licentiùs præconiorum Joſephi telam or-
dimur, oram Virgineæ chlamydis, Davide
audaciores præcidamus: quaſi verò comparayi
poſſit Fabri ſaccus, & Virginis trabea. Cn⸗
quam & hic Virgo eſt. Quæ ſanè laus alte-
ram laudum ſcenam recludit, in qua non mi-
nor apparebit Abrahamo Joſeph ſervando Le-
gem, qui & operoſior, & fortior, & feli-
cior Noëmo habitus eſt, conſervando Legis-
latorem. Quare Servatorem ſervare Joſeph
valuit? Quia Legem potuit conſervare. Ex-
celſi is ſervat Filium, qui Legem ſervat. De-
nique Joſeph Noëmus Chriſtt, & Abraham
Cuſtos Legis eſt. Conſervavit Legem Excelſi. Eccle.44
Quæ iſta Excelſi prorsùs excelſa le;?? Nam a20.
non occides, non furaberis, non pejerabis,
non falſum teſtimonium dices, Leges ſunt
Moyſis. Erumpat aliquando tandem Lex iſta,
Davide præcentore. Lex Domini immaculata. pf. 18. 8.
Hanc Chriſtus & cœlo evexit, detulitque ob-
volutam, cùm dixit: Qui poteſt capere, ca- Matth.
piat. Rapuit eam Joſeph, antequam defer- 19. 13.
retur. Ergo Joſeph Virgo fuit, antequaàm
Virginitas emicaret. Quid, quòd ante Virgi-
nem candicavit? Porròô hujuſce Lilii & care-
re voluit glorià, & non carere cultura; cum-
que nuptiarum ſubierit jugum, nuptiarum
ſpontè illecebras abdicavit. Effloruit pudor
ejus, ſed in thalamo. Unus Joſeph cum Spon-
ſa ſua uſurpare ex Salomone illud potuit: Le- Can. I. 156
ctulus noſter floridus. Ibi enim aucta eſt Joſe-
phi integritas, ubi arere conſuevit. Sponſam
nutrit, infantem alit, & tamen complexibus
abſtinet. Quam diſſimili ratione & hic Dei
Filius, & in Coelo Dei Spiritus proceſfſere.
Ibi enim, quia ſeſe Pater Filiuſque cognoſ-
cunt, Deus Amor prodit: hie, quèòd ſeſe non
cognoverint Sponſus & Sponſa, Parvulus da-
tus eſt illis, & Filius natus. Iter arripit, ut
Abraham, ſed Lilio uſus pro baculo. Lilio,
inquam, tranſmiſit tum Jordanem, tum Ni-
lum. Quiſquis autem innititur Lilio, non ab .
Hieruſalem modò, verùm & à ſe ipſo labo-
riosè peregrinatur. Ut proptereà non mi-
rum ſit, ſi vel ſomnus ejus recreari merue-
rit & ſpectaculo, & alloquio Angelorum. Et
quidem Daniel dià jejunavit, oravit, & fle-
vit, ut poſſet Angelum Domini videre, quo
non recreatus eſt, ſed penè exanimatus. At
Joſeph & dormit, & per Angelum erudi-
tur. Diſpice Adæ, & Joſephi dormientis diſ-
ſimilitudinem. Adam enim, cùm dormiret;,
Evam protulit, undè mors ſata, & natum
crimen. Joſeph verò dormitans addidicit,
quâ ratione Puer ſervaretur, per quem reſti-
tuta vita, & ſcelus effugatum. Enimveròô ip-
ſo tanquam Patrefamilias dormiente, non ſu-
perſeminata, hominis inimici dolo, ziza-
nia»

onn
ioen
cinin
n
Nine
Di ſen
M
lmen
Aari
Mitrib
aitele
Ui ſn
Dmin!
n nie
¹ n 4
el,
Cenet,
luni 1
Ilun
nn
i
&
kamme
Mi.
m
atch⸗
e
(n

Up
1

UlNe

10

nia, ſed proviſum eſt, ne officerent Frumen-
to Electorum. Quid, rogo, non meruere Jo-
ſephi vigiliæ, quando Angelorum contuber-
nium otio ejus, ſomnéque debetur? Si tanta
tenebrarum ejus Lux eſt, quis fulgorem me-
ridiei illius ferre poſſit? Nos verò vel vigi-
lantes dormimus, ideò nec Legem ſervamus,
& dehoneſtamus Legiſlatorem. Ubi Lilium?
ubi Pudor? ubi Chriſtus? Utinam non cru-
cifigeremus regnantem, quem Joſeph gemen-
tem triumphali pompâ deduxit in fuga. Non
ſoluùm Legem Excelſi non cuſtodimus, ſed vel
ipſas Naturæ Tabulas violamus. Quid ergo
prodeſt nomen ejus circumferre, cujus geſta
non aſſequimur? Pudeat coràam Lilio, nec
Fœnum faltem, ſed Rubum efle. IIIlius &
torus immaculatus, noſtræ fortè vel aræ ſqua-
lent. Et Joſeph quidem Legem Excelſi con-
ſervavit, Sponſam reveritus: nos utinam Moy-
ſis Legem non proculcemus, alienas Oyes ra-
piendo, venandéôque in thalamis alienis. Uti-
nam non mœcharemur, qui Virginem cele-
bramus. Mirari hoc loco libet illud Apoſtoli
Hebr. 13. effatum ad Hebræos: Fornicatores enim, in-
4. quit, & Adulteros judicabit Deus. Vix eis

Loxuria.

aliud ſcelus evitandum ſuadet. Et primam
. ex omnibus criminibus hoc capite Formica-
n lu tionem timeri optat. Nimirùm ſciebat, hâc
) N vitiorum radice ſublatà, fore ut citò reliqua
eftii germina peſtilentiæ exareſcerent. Quiſquis
ege k enim in voluptatum Syrtes non impingit, tu-
leat tò velificat. Tu verò expende, quomodè uni
☚ Laſciviæ fulmen intentet, dicens imminere

Dei ſeveritatem adulteris. Quod certè hic
cum avaritia non præſtat, quam tamen Pa-
Hebr. 13. rentem Ipfe cenſuit flagitiorum. Jint mores ſi-

ligett

3. ne Avaritia. Itäne? Ut a fornice extrahas,
eſtt Dei tribunal in limine ſtatuis: ut verò abdu-
ſi r cas à telonio, nec Agni ſedem objectas? Ibi
ng n divini furoris ſcenam commonſtras: hic nec
lin Domini memimiſti? Si terrere non vis gla-
ni dio Punientis, ſaltem pellice ſceptro Impe-
anhr lbid. rantis. Adulteros Dominus Judicabit. Sint mo-
Gun le res Line Avaritin. Nimirùm impotentiſſima
Al Aſpis eſt, quæ vix objecto Tribunalis obice
de coërcetur. Reliqua vitia utcumque repunt:
nſe⸗ Luxuria irrumpit. Verùm hæc dici poſſent,
kh ſi Paulus non loqueretur. Cùm verò ipſe de-
IT terrima de Avaritiæ veneno ſcripſerit, qui
T fieri poteſt, ut exiſtimet idolorum manci-
al pium, & vitiorum radicem comprimi poſſe,
Nn ne commemorato quidem Dei vindicis flagel-
“ l1o? Suſtulerat jam Paulus Libidinem terrore
Judicii: quâ ſublatà, ita refrixiſſe reliquum
ule vitiorum vulgus exiſtimavit, ut ultrô ea ceſ-
nnr ) fura crediderit, quamvis nullo fulgure terre-
lo, M rentur. Vel certè, Adulteros à Domino judi-
inl candos pronuntiat Apoſtolus d d ho-
. Apoſtolus, quòd apud ho
N mines humaniùs, quam par eſſet, abſolvan-
lei ſen tur. Cùm furtum intercluſo ſpiritu vindicetur,
gllann homicidium expietur capite, Fornicatio dona-
it 8 tur laure. Momhbus ornatur Monſtrum te-
ſitel terrimum, non catenis oneratur, palâmque
tinem imnn Urbe triumphat. Meritô proindè divino
Aun en furori reſervatur Facinus impunitum. Porrò,
otmnen/ cuùm hic Apoſtolus eradicare cupiat Luxuriam,
1 Caftita- duo præcipuè inculcat, videlicèt ne Avari-
1, u tis eura. tid corrumpamur, & , ut Obedientiam ſum-
“ lbid. 17. mo ſtudio excolamus. Jint mores ſine Avari-
eſ tia. Obedite præpoſitis veſtris, & ſubjacete eis.
ed a Ma Niſi fallor, prælucere nobis volumt Apoſtolus
Ne, M " præceptis ſuis, deſignando & charybdim Ca⸗

Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. XI.

—
281

ſtitatis, & portum. Ac ſi diceret: Ne cum Obedien-
Adulteris judicemini à Domino, Avaritiam 'ia Preta-
exhorreſcite, & Obedientiæ conjungiminmi.
Ubi enim deſunt ad voluptates ſumptus, Ve- noxie.
nus friget: & ſi Mens Deo obediendo ſub- Luxuriæ;,
jicitur, Caro adversùs Spiritum non recalci- & Irnia-

Divitiæ

tionas m

trat. Verùm hæc non ita ad Joſeph ſpectant; emedii.

ſed quodam abrepti pietatis æſtu effudimus
verius, quam ſcripſimus, ut Legem Excellſi
promptiuùs ſervaremus Libidinem execrati.

Sicut adipe & pinguedine repleatur ani-
ma mea: & labiis exultationis lau-
dabit os meum. Pſ. 62. 6.

Vide, quid petat: & diſpice, quid paret. Offcium
Vult cor ſuum, cujus immenſa capacitas, divinum.
non irrorari è cœlo, cujus tamen rores Iſaac
fluminibus antetulit, eos filio ſuo, pro pin-
gui hæreditate, precatus à Domino; non, in-
quam;, irrorari cor ſuum vult, ſed repleri, &
quidem regionis beatiſſimæ adipe, medulla-
que. Et quid reddes tam plenè adipatus me-
dullis beatorum? Num pro Deo Vulnera fe-
res? An etiam Mortem oppetes? Labiis ex-
ultabit. O hymnorum præſtantiam! Seri poſ-
ſunt cœli opes univerſæ, ut tandem laudum
manipuli colligantur. Quarum laudum ut pre-
tium clariùs intelligatur, audiamus Davidem
ita nonum Pſalmum ex abrupto exorſum.
Confitebor tibi, Domine, in toto corde meo: Pſ. 9. 2,
narrabo omnia mirabilia tuu. Laætabor, &
exultabo in te pſallam nomini tus, Altiſſi-
me. Et ne putares, ob levioris notæ benefi-
cia, hanc Deo victimam Canticorum reddi:
Increpaſti, inquit, gentes, & periit impius: Ibid. 6.
Nomen eorum deleſti in æternum, & in ſæcu-
lum ſæculi. Deleto hoſte, imòô obliterato pe-
nitùs adverſariorum nomine, non arietes ju-
gulantur, non aurum offertur, non Templum
excitatur, ſed loco ſummæ hoſtiæ hymnus eſt?
Quo ita rapitur, ut mihil non agat deſiderio,
penè dixerim, ejus. Laudans invocabo Domi- Pf. 17. 4,.
num, dixerat Propheta. Ut vides, majorem
laudem ſpondet, quàm exhibet. Quid Domi-
nus agit? Tanto ne fraudetur munere: Incli-
navit, inquit, cœlos, & deſcendit: & caligo ſub Ibid. 0:
pedibus ejus. Et aſcendit ſuper Cherubim, &
volavit: volavit ſuper pennas ventorum Et
intonuit de cœlo Dominus .Miſit de cœlo, &
accepit me: Et aſſumpſit me de aquis multis. Vi-
de, quanta præſtiterit Deus, ut, quam pro-
miſerat laudem, ſervatus ab hoſte Propheta
exſolveret. Non progreditur, ſed ruit: nec
pugnat, ſed tonat: nec machinis naufragum,
ſed ſuis ipſe manibus educit ex aquis multis;
tantùm, ut laus in ore Davidis, pſalmuúſque
effloreſcant. Ille tonat, ut tu pfallas.

Gratia-
rum actio.

Vivo ego jam non ego, vivit verò in me

Chriſtus. Gal. 2. 20.

Aureo vertice, ſed luteis plantis proſtantem §. Fran-
Babylone ſtatuam lapis ità dejecit, ut mole il- eiſei Kig-
I4à metallorum tantâà in ſui incrementum ex- mata.
hauſtàâ, excidio ſtatuæ factus ſit Mons. Ut pu-
to, in Arverniæ jugis non abſimilis exhibita
ſcena. Nam Franciſcum tam aureum contem-
platione, quàm humilioris vitæ inſtituto ficti-
lem, verus lapis Chriſtus ità cecidit, ut mini-
A a 3 mus

282

mus Franciſcus faétus, maximum, non in ſe
modò;, ſed in orbe terrarum univerſo, Chri-
ſtum eflfecerit. Ergo non uno ictu, ſed vul-
neribus omninò quinque comminutum Sancti-
moniæ Simulacrum, non jam ſtat, aut vivit,
ſed jacet, in eòque Chriſtus vivit, & ſpirat.
Tu veròô, cùm aureos circumferas pedes, pre-
tioſus, quaà terram calcas, ſed fictilis, quà cœ-
lum reſpicis, non decremento tui Chriſtum
majorem facis, verùm deteris Chriſtum, ut
grandior habeare. Quoties in ſe Chriſtus non
vivit, quò⅛d, occupato ejus corpore, nempè
calcatà Eccleſiàa, tua exultet, in bonis Domi-
m;, inſultétque Luxuries. Et Franciſcus qui-
Pſ. 118.8. dem clamare cum David poteſt: Defecit in ſa-
lutare tuum anima mea. Contra te verò con-
clamare Cœlum poteſt; Defecit Salutare no-
ſtrum in arcam & menſam tuam. Nimirùm
Lapis angularis, ut fictiles pedes vulnerare
conſuevit, quò totum hominem in ſeſe trans-
ferat: ita conteri ſolet ab aureis pedibus, ut
ne veſtigium quidem ejus appareat.

Matth.

Et accedens Tentator dixit ei.

4. 3.

Occaſio Profligabitur profectò Satan, quia & acceſ-
mala fu. ſit. Ut enim ſpes nulla evadendi eſt, ſi Ten-
giende. tatorem provocaveris: ità, ſi te contineas in-

traà munitiones tuas, ſecurus es de victoria.
Tentatio Mari Tentationem comparat Auguſtinus. Inſi-
non ti- lt illud quidem in aridam, fremit, ſpumat,
vnn., minitatur: ſed Tellus irridet rugitum Æfguo-
nis veme- Tis debacchantis, cujus ſævities delaſſatur in
dium. littore. Nocentior eſt Siloë, fons labens ſine
murmure, cùm exundat, quam Mare, cum
furit. Denique propè littus vernant agri, pe-
coräque ſaginantur. Quèòd ſi aut Mons, aut
Pecus in Mare deſilirent, illicò ſorberentur.
Pſ.g. 10. Non accedet ad te malum, & flagellum non ap-
propinquabit tabernaculo tuo. Si Spiritus po-
teſtatem habentis aſcenderit ſuper te, locum
tuum ne dimiſeris. Triumphabis profectòô, ſi
hoſti non occurreris. Filii Ifrael, cum deſcen-
diſſent in Ægyptum, brevi compedes, ver-
bera, ſervitutem paſſi ſunt. Ultrò enim ad
Pharaonem accurrerunt. Ubi verô ab eo diſ-
ceſſere, quamvis ille cum curribus, & equi-
tibus fugientes inſequutus ſit, tamen non elu-
ſere modò inſidias minitantis, ſed ab undis
abſorpti Pharaonis onerati ſunt ſpoliis.

Euntes in Mundum univerſum, præ-

dicate Evangelium omni creaturæ.

Marc. 16. 15.

In die
Chriſti
aſcenden-

Locuturus ad Moniales inſanire putabor, ſi
quas Chriſtus concluſit in horto ſuo, ego
11,: in & elnittam in Mundum univerſum. Præſertim
um. cùm Dominus de profectione, & prædicatio-
Zelus a- ne legem tulerit non Virgimibus, ſed Apoſto-
nimarum. lis. Tamen carere nolim, & hujus dote vir-
Moniales. tutis, Domini Sponſas, quam cum explicue-
ro, non inter ſe pugnare contendam peregri-
nationem ad Evangelii ſementem per Mun-
dum univerſum, & concluſionem intrà unius
anguſtias Cellulæ. Et primò quidem, Amoris
Joan. 21. character eſt Ovium cura. Petre, amas me? l.
17. FPaſce oves meas. Non Temperantiæ, ſed Cha-
ritatis viſcera Gentium converſione ſaginantur.
Secundò, non modò amas, ſi paſcis: ſed, ſ

Cela.

Oliva

Chriſti oves negligas, Mperis. Ideò Chryſoſto-
mus innumeros nauſ agari putat Sacerdotes,

quòd tot pereant apud barbaras nationes Ami-

marum centuriæ. Dices Sacerdotum periclita-
ri Vitam, non Virginum. Imòô & Virginum,
quarum quinque olei, id eſt, Charitatis in
Proximum inopià, a thalamo ſunt excluſæ. At
qui undique obſeptæ parietibus poterimus ex-
currere ad commoda Populorum? Niſi fallor,
ipſi vos parietes idoneas efficiunt Animarum
capturæ. In Canticis clamat ad Sponſam Rex:
Hyems tranſtit, fores apparuerunt in terra no.
Rra. Id eſt, Idololatriæ glacies verſa eſt in fi-

Can. 2. .

dei Ver. Et undè Animarum tantum compen-

dium. Audi: Columba mea in ſoraminibus pe-
træ, in caverna macerick. Eam evocat & caver-
nis, ubi latitando vocibus, & gemitibus ſuis
fugaverat hyemem, & flores animaverat. Mi-
raris id Virgini contigiſſe, quando Apoſtolo-
rum Principi, in ſolario domus, ad horam ſex-
tam oranti, & linteum demiſlum è& Cœlo eſt
Gentium ſawandarum, & Cornelii occurrêre
nuntii, quaſi Romanorum primitiæ. Itaà planèe
eſt, Oratione felicius, quam Prædicatione
Populorum ſalus procuratur. Ut proptereà non
mirum ſit, ſi Paulus, toto tyrocinii ſui triduo,
Oraſſe deſcribatur, undè conſurgens JkxsMin
Synagoga prædicavit. Quaàm cuperem, ut in-
ter ſe Chriſti Virgines terrarum orbem uni-
verſum partirentur, & una quidem Thraces,
alia Zthiopas, illa Perſas, hæc Sogdianos
ad Chriſtum quotidiè traducendos Lacrymis
Precibuſque curaret.

Memento homo, quia pulvis es, & in
pulverem reverteris. Gen. 3. 19.

lbid. 14.

Quam vereor, ne nimiùm à Sodomitarum Pæniten-
contagione Chriſtiana non uno in loco abſit tia fcta.
Religio! Nam, cùm ibi Poma concreſcant, ypoeri-
quorum & cortex rubet, & medulla ſqualet: ſ.

hic, & contrario, cum cutis horreat, Mens
laſcivit. Etenim Chriſtianorum extima ſpecies
cineribus ſordidatur ad luctum: cor verò au-
rum, dehcias, ſceptrâque verſat. Ideò clamat

Eccleſia cum Joële: Convertimini ad me in toto ſoel.2.
corde veſtro. Diſce ſqualorem cutis, non ho- 12.

ſtiam Pœnitentiæ eſſe, ſed ludum. Optarem
ego, ut non Punica æmularere, ſed Angues.
Illa emm, ſub agreſti integumento, grana
concoquunt ſapidiſſima: harum & diſcolor pel-
lis rutilat, & interiora tabo, venenôque dil-
rumpuntur. Hujus doctrinæ interpres, ſi An-

guis in luto diſplicet, placeat in cœlo Ful-

men, quod, cùm luce undique veſtiatur, nu-
trit in præcordiis fumus. Sic Davidis purpureus
torus non deliciis, otiéque ſolvebatur, ſed la-
crymis madebat.

Paſce agnos meos. Joan. 2I. 31.

Expendenda planè ſunt, & quæ Petri dig-

mtatem ſubſecuta ſunt, quæque eam antecefle-

.

Dignitas
cui confe-
enda.

runt. Et primo quidem, Petrus diù in mari is
laboraverat, nullo prorsùs compendio. Tum:; ſalida.

ad alterius conſilium, rete in navigii dexte-

ram jecit. Plenum deindè magnis piſcibus rete Pervor

neglexit, ut Chriſtum adiret; quamvis,
nullus ex ſocis eum ſequeretur, & per fluctus
iter navi pateret ad Dominum. Denique cù
præ ommibus ardentius Redemptorem exquiſi-
viſſet, non tamen blandius ab eo compellalim
elt⸗

& verus.

Superior

eligendus.

f (
ims h
eſite
t/
ſbia
ns .
Nonp
es
geg
lun
DO
Ee
den
epe
ctun,
le a
ine
, &
Nns
(un ora
, an
oret
,de!
endArte
Ne
1.

keel
lnen e
Picon
Pnen
uanen
lnt
Anor
. nd
Ntent
eg an
di

nle
irtut,
ett .
A
orant.

I
en, ur

I.

l ſelie⸗
S
AAMiu
iu,ut
n. 0e
ſed M
ento,
enoe
Pres,i⸗
0 oul
S
tu,N?

Stromatum, Lib. XI.

eſt, aut honeſtiori dignatus accubitu in menſa.
Eceleſa- Quid moramur? Paſtus & ſatur paſcendis owi-
Hiei ava pus præficitur. Hæc anteceſlere ſupremam Pe-
rinenhut. tri ſuper Eccleſiæ oves authoritatem. Et ſanè
prudentiſſime Dominus ſaturum Agnis præfe-
cit, ut ab ovium cura arcendos diſceremus
rabidos & famelicos. Væ ovibus, ſi eſurienti-
bus committantur. Emungent profectò eas,
non paſcent. Et tamen plerunque honorum au-
cupes omni rerum copiàâ denudantur, & tum
gregi Domini præficiuntur, ut inopiam,
quam erogandis muneribus contraxerunt, Ag-
norum lanienà expleant. Non placet in Paſto-
re infelix?, & maleſuada eſuries. Satur Petrus
eligitur: ſed piſce, & pane tantùm ſaginatus.
Neque enim ducendo gregi is aptus eſt, qui
etiam, poſt labores ſummos, ſolo pane, &
Piſce contentus non eſt. Nam, quiſquis Ag-
nis imponeris, non ad delicias, ſed ad ærum-
nas, & labores deſtinaris. Hinc eſt, quòd Do-
minus Petro Agnorum curam demandavit, non
cùm oraret, & v lacrymaretur in ſepulchro,
ſed, cùm di expiſcandis piſcibus in æquore
laboraſſet. Quin & Vincula poſt oves omina-
tur, ne ſe crederet Eccleſiæ præfectura, ad
otium, infuläſque tantummodò elevatum.
Joan. 21. Alius te cinget, & ducet, quò tu non vis. Er-
18. go Crucem mediteris oportet, ſi gregi Domini
præefle cupis. Illud verò, quam mirum, quòd
S. Petrus. Chriſtus Petrum non tunc Pontificem renun-
tiavit, cùm ad ſe, tranſmiſſo impavidè mari,
Pproperantem excepit, ſed poſtquàm diù cha-
ritatem ejus exploravit. Etenim, non ideoò eve-
hendus quis eſt, quòd præ cæteris in nos offi-
cioſior videatur, ſed, quòd univerſos charita-
te antecellat. Non fidat Eccleſia natatui, ſed
Amorem diſcutiat. Plerique ad Eccleſiam in-
genti conatu, ſumméôque diſcrimine feſtinant,
qui tamen non illam diligunt, ſed ſe depereunt.
Nolo autem ſemel tantum charitatem explores.
Ter Chriſtus Petrum de Amore ſciſcitatur.
Qui Amor tum verus eſt, cùmè, quamvis non
ſe ſaginandum, ſed à ſe ſaturandas oves intel-
ligat, amat nihilo minus JrsM. Animadver-
Munera, tiſti autem Dominum, cùm Petro regni claves
traditurus eſſet, non ab eo paſtum, quamvis
plenum attraxiſſet centum quinquaginta tribus
IMmentio piſcibus rete, ſed illum magis paviſle aſſo tum
ds. pane, tum piſce, quos prunis ſuperpoſitos A-
poſtoli ſpectaverunt, ubi primùm facta eſt in
Zelus a. littus exſcenſio. Quàm vellem, ut mihil de-
nige Wν beret candidato ſuo, qui Ovium curam deman-
guerat, dat. Ovium dixi? Imo verò Agnorum curam
ordines dixiſſe debui. Etenim Dominus ſemel tantùm,
ſacri, & & quidem poſtremo loco oves Petro commen-
Dignita davit, cuùm Agnorum ei procurationem non

Simonia.

ſemel, ſed bis inculcaverit. Paſce Agnos meos.
fradtit. Niſi fallor, Agnorum vocabulo aut adoleſcen-

candi, non tes» aut etiam inopes, egentéſque deſignan-
cupidita- tur, quorum ingens ſolicitudo Paſtôrem inceſ-

Taten ſere debet. IIli ætate, hi egeſtate ſunt Agni.
enm, naa; t enim nec lacte, nec vellere Paſtori ſuo Ag-
zanm. Ius conſulit: ita pauperes nunquàm Prælatis

Joan. 2r. Proſunt, nec rarò oneri ſunt. Hos propterea
15. tibi Chriſtus potiſſimàm committit, quòd ſciat
, 34, „ non defuturos Ovibus Duces, quos lactis, la-
erga pau- * ue ubertas pellicit ad caulam. Nec verò
peres. Imyſterio vacat, quòd, Petri præfecturam din
Compati. fruſtratus in mari, labor anteceſſit: ut ſcilicèt
Suſherior animarum futurus Paſtor in A gnorum cura non

re hu⸗ ciuô animum deſponderet, ſi non ilhcò ejus
randee Iduſtriam fructus conſequeretur. Nam, ut

vacuum, per totam

Hil n noctem, rete jactus unus Lapſi ep-
tot Piſ ibus opplevit: ita fruſtratam longo tem- tin ? fi nt.
Pore Paſtoris curam unius horæ reêpentina im- Cerrectio
mutatio perſæpè compenſat- Ahiben-

Cur verò Domi-
5: (4. 1 . da & ſine
nus a Piſcatu ad Caulam, à Rete ad Baculum, 7.S ,

ad Agnos Petrimn tranſtulit à Piſeibus? Quid ſruge.
Piſcibus commune cum Agnis? Hos Paſtor
nutrire debet, & paſcere: IIlos educit & mari
Nanta, ut perdat, & occidat, & diſtrahat.
Videtur Petrus ad ſaginam invitari, cum Sa-
cerdotii ſui palæſtram ſortitus rete ſit. Ergo
ità ſæviet in Agnos Paſtor, ut Piſcator in Pil-
ces ſævit. Abſit. Imo hac de cauia nunquam in
cymba Dominus aut de clavibus, aut de Ag-
nis cum Petro egit. Neque enim, dum Piſca-
retur, Petrus ovibus præficitur, ſed piſcatione
completa. Quamdiù piſcaris, Animarum præ-
fecturæ aptus non es. Idee Dominus „ Cum de
Epiſcopatu inter diſcipulos ageret, licèt pilca-

toribus loqueretur, greges, non piſces produ-

xit in medium. Scio ab eo prædicationem piſ-
cationem appellatam tum efle, cum ait: Fa-
ciam vos ſieri piſcatores hominum. Cæterum,
ubi de primatu inter populos egit, Paſtoris
meminit, non Piſcatoris.

Matth. 4.

—
*

Quod cum vidiſſet Rex Moab, praæva-
luiſſe ſoilicet oſtes, tulit ſecum Jop-
tingentos viros educentes gladium,
ut irrumperent ad Regem Edom, &
on potuerunt. Arripiénſque filium
Juum primogenitum, qui regnuturus
erat pro co, obtulit holocauſtum ſuper
murum: & facéta eſt indignatio mag-
na in IHrael, ſtatimque receſſerunt ab
oο, &Oα reverſi ſunt in terram ſuam.

4. Reg. 3. 27.

Hoc egit Rex Moab, cùm arctiflimâ obſi- Eccleſia-
dione cingeretur à tribus Regibus, Juda, II. Kic= Ja-
raél & Edom. En redivivum Abraham, qui raidaio.
Primogenitum immolare non eſt veritus, non duperior
quidem, ut Deo parêret, ſed, ut imperaret "en iti,
in Moab. Itäne? Tanta regnandi ſitis eſt, ut Sõ
purpuram Pater cruore Filii non reformides Sõ
imbuere. Ne igitur Rex efle deſinat, Pater, ſuadet
fit Carnifex. Süis ipſe manibus hæredem jugu- Parenturs
lat, horrorémque parricidii holocauſti vocabu- bliι vio-
lo incruſtat. Non deditur ad inferias Achillis ran,
Polyxena capta, licèt eam & Pyrrhus ab Aga- Cic. Ep.
memnone gladio repoſcat, & Maris malacia id 1. ad Q.
ſuadeat. Filium ſuum obtulit bolocauftum ſuper fratrem.
murum. Ad tantæ immanitatis ſpectaculum ita
conſternati iunt Reges Ifraël & Juda, ut illi-
Cô obſidionem ſolverint, arbitrati probroſam
fore Iſraéli vel victoriam de eo, qui, ne vin-
ceretur, pro aggere buſtum filii hoflibus ob-
jeciſſet. Etemm in Regem pugnaturi advene-
rant: receſſerunt autem, ne in Carmificem vi-
derentur tanto armorum apparatu conſpiraſie.
Puduit eos in monſtrum pugnaſſe. Quæret hoc
loco aliquis, an licuerit Parenti, pro aver-
tendo obſidionis diſcrimine, Primogenitum in
fruſta diſcerpere? Ut licet Viperæ Matris al-
vum lacerare, ne dia parturiatur. Ecquis,
rogo, Senem patiatur, ne Regno excidat, Fi-
lium trucidare? Ut novus exoriatur Phœnix;
Parens rogum ſibi ex aromatibus apparat non
invitus, felicitatem interpretatus ſuam, ſi
ſuo in ſepulchro nidum proles nanciſcatur.
Aa 4 Com-

284

Compone nunc Avem cum Rege. IIIa uri non
refugit, ut ſuo ex cinere Hæres emergat: Hic
Hæredem contrucidat, ne vincula patiatur. IIIa
futuri Fœtus felicitati conſulit ſuo ſupplicio:
Hic ambitioni ſuæ Filii proſpicit lamienàa. O
imperandi ſitim planè tyrannicam, quæ Filii
ſanguinem pubeſcentis, & Parenti, & Seri
propinaſti. Faceſſat hinc Pelicanus fotuum
reparator, cruoris ſui profuſione. Rex Moab
non Volucrem, ſed Solem æmulatur: Luci-
ferum extinguit, ut rutilet. O feritatem, 6
immanitatem, 6 portenta! Nec hyrcanæ Tigri-
des catulorum imternecione imperium redime-
rent animantium. Cùm Pelopidam exeuntem
in prælium uxor moneret, ut ſe ſervaret: aliis,
ait, hoc ſuggerendum eſt, Principi autem, ut
cives ſervet. Porrô, ſi non Paſtor, ſed Mer-
cenarius eſt, qui, viſo lupo, aufugit, & oves
dimittit: quo appellandus nomme, qui, ſom-
niato lupo, Ovem lacerat, ut fera epuletur, &
inſultet? Dices Regi Moab non obluctatum fi-
hlum. Et ideò occidi non debuit. Nemo ſan-
Gtiùs àa Patre ſervatur, quàm, qui mori pro
Patre cupit. Sed Patria periclitabatur, niſi Hæ-
res cæderetur, Pereat patria, ne pereat Inno-
centia. Turpius regnavere Moabitæ parricidio,
quaàm ſervivifſent. Etenim Servitus calamitas
Cic. Or. eſt, quæ & optimis perſæpè contingit: Inno-
23. centis verò ſupplicium Scelus eſt, quod peſſimi
tantùm conſciſcere non verentur. Periclitatur
Patria, niſi Filius occidatur, periit. Intuere
periclitantem barbarorum Navim in fluctibus.
Et tamen cùm umus à Deo profugi jactu
procellam ſedatum iri non ignorarent, nolue-
re, interitu advenæ, impendens univerſis nau-
fragium amoliri. Ergo, cùm barbari exulem,
eumque alienæ ſectæ, poſt datas ſortes, tem-
peſtatis reum, ultròô ſibi mortem imprecantem,
tanto concluſi periculo in undas jacere non au-
deant: Tu filium, tu hæredem, tu regni
ſpem, tu innocentem, non reluctantem, mori
pro te paratum trucidas, qui fortè, eo fuper-
ſtite, felicius oppugnatores rejeciſſes, fuſti-
nuiſles certè honeſtius? Vix tandem extorſit
Jonas precum importunitate, ut ſe Nautæ in
Mare demitterent; quod illi non modèò inviti,
ſed ingenti pavore, ſummâque reverentià præ-
ſtiterunt, Colum, Numénque conteſtati, id
ab ſe agi, non Mortis metu, ſed imperio peri-
turi. Uſque adeò præſtat, Navim fluctibus
hauriri, quàm Prophetam projici vel nocen-
tem. At tu incertum periculum certo, imma-
nique, & Filii, & Innocentis ſupplicio ante-
vertis: & ne Carnifex habeare, ſed Sacerdos,
ipſum jubes Filium & ſtruem, & aram, &
gladium aptare Sacrificio ſui. O verè Moab:
non enim extra Moabitas inveniri poteſt, qui
metu regni Filium immolet ſuper murum.
Vnio. Quam diſſimilis Abrahæ Rex Moab eſt! Ete-
Paterfa nim Patriarcha Iſmaëlem domo pellere recuſa-
milias di- Vit, quamvis Sara inſtaret, declamarétque con-
ligat f- trà procacem: & miſi perditiſſimi Adoleſcentis
na. grior exilium Deus ipſe demandaſſet, nunquam Pue-
“ ſab- Tuin ejeciſſet. Uſque adeò, qui ad Dei nutum
jectos iti. Paratus eſt immolare Iſaacum, Iſmaëlem pro-
turbare, ad Uxoris prudentiſſimæ vota, mo-

Jon. 1.

Paren-
zum amor nitàque cunctatur. Nam, quamvis Ancillæ ſit
juſtus.
tamen eſt. Quis tu es, qui tam impigré, non
Iſmaëlem, ſed Iſaacum, vociferantis timore
vulgi, dehoneſtas, & jugulas? Periclitatur
Urbs, inquis, niſi Filius perimatur. Ergo ti-
mes, ne Muri corruant hoſtilium fragore ma-

Oliva

genus, vitiorum ſator, & lues domus, Filius

chinarum: nec vereris, diſſipandos cum moœni- . u
bus Cives violatæ flagitio innocentiæ? Neſcis
validiorem clamorem eſſe Abelis interfecti, 1
quam minitantis impetum Holophernis? Et ,
Chriſtum occidére Judæi, ne periret Hieroſo- 1,
lyma: & ideè perit, quæ Shriſtum occidit. n
Aufſim dicere, ſervandum Filium, non tum zu
tantùm, cuùm illi hoſtes inſidias parant, ſed tum 1
etiam, Cùm is tibi & laqueos ſtruxit, & foveas
ſuffodit. Abſalonem certè David ſervandum n

cavit edicto ſeverifſimo, à quo & Regià extur-
batus, & in calamitates ſummas adductus fue- l/

rat. Orbatus filio, excluſus urbe, regno profu- in
gus, poſt lapidum turbinem, & uxorem de- lun⸗
Horationem parcit Abfaloni Pater, in ipſo diſ- ul
criminum æſtiu: Et tu: Non ſervate, ſed pro- Superior demn
fligate, ſed trudite, clamitas, Puerum, à quo, tueatnr unen
nen exutus regno, ſed, laureis cumulatus es: Iuos. u
qui, cùm Hœdum à te nunquaàm acceperit, Superior u,
Agnos tuos vel ſuo cruore ſaginavit, cujus be- zon pu- cet
neſicio non lapidibus, fremente Semei, appeti- e: . ,
tus es, ſed topaziis, hyacinthiſque, plaudente ognen. e, 8
Mundo, decoratus. An non præſtat millies exu- „r perſe- Polan
lare, quàm tanti Fili ſpectare, nedum jubere cutorsm Er n
naufragium? Mallem ego, ſervato Innocente, " eos odio ſum
comburi, quam, eo perdito, cœlo inſeri. An Wiedia- , u
non noſtra vox ea ad vulgus eſt, timendum ni- Perſen⸗ (lato.
hil, quamvis extrema quæque toleranda ſint, tionom ruck
tantùm ut Juſtus non lædatur. Et qui ampullas rewedium n ,
projicimus, & ſeſquipedalia verba pro extero- reſſimem. gr,
rum propugnanda innocentia, puerili terricu- kee in,
lamento ità ſuccutimur, ut non gemmas & ſinu, „e,enti. !

ſed & cœlo ſidera excutiamus in cœnum. Ceto baus in- n
deglutiendum immittimus, non Jonam Domi- flicte. .

no contumacem, ſed Paulum Chriſti tubam, MaKüia, ii
& vocem. Vel Scribæ ſucclamarunt: Nobis derer⸗ tnz.
non licet interficere quemquam. Et Sacerdotes e n 4
exclamant, Nobis, Nobis licet quemvis decor- paſter oc- len
ticare. Friget porrô in ore Præſidis Religioſi carrirLu- kn
vox illa: Non potui Gregem univerſum, mé- bo, evi 4* 1
que cum cæteris Paſtorem ommum Principum ſoan. 8. tn
feritati exponere, quorum ſævities ad unius 1. lai
oppreſſionem ovis ſibi cumprimis inviſæ, con- Richard. Ang
quievit. Friget, inquam, vox iſta, cùm, teſte. S. Vict. n
Ambroſio, ſuppar Martyribus habeatur Nabu- . tn
thes, qui Achabo Regum potentiſſimo, & Je- Ee le de. n
zabeli efferatiſſimæ ſœmninarum Majorum A- ait, te in u
grum, ad delicias, vendere recuſavit. Ergo, domum Rn
cùm ille Vites prodere noluerit Regi: tu Cle- eſle; nl
ricum Regulo prodis? Maluit ille lapidari, zdegne uef
quàm ſuam non cuſtodire vineam: Et tu, ne bere im⸗ iim⸗
verbulo torqueare, Apro Witem diſcerpendam pres, 4 hnt
expoms, quam plantavit dextera Chriſti, ut procel- wuin
fructum plurimum afferat. Et quanam in Scho- laſque- 4 monh
la Prophetarum didiciſti, licere, pro ineunda k
Potentium gratia, eradere de terra viventium irc
Unctum Domini? Noli dicere, unam dech Hu
Ovem, ne periret univerſus Grex. Abfſimilem un, K
non te perſpicis, hoc vel maximè nomine; unmn
ſummo Paſtori Chriſto, qui, ut unam reve- ettch
heret ovem, nonaginta novem dimiſit in de- Perdisin
ſerto. Erat una Paſtoris ovicula: ſed grex ule
und carior non erat. Una illa conquiritur,
una illa pro omnibus deſideratur. An Lauren- Tertul. ngunt

tius vaſa Eccleſiæ ſacra Decio contradidit, ut lib de aun

inhiantem fidelium ſanguini Charybdim me- Pœu- n
tallorum aggeſtu oppilaret? Levita non tradit tent. e
Calices, ut Tyrannum demulceat: & Præ- nte.
latus Sacerdotem proterit, ut Centurioni blan- n
diatur? Sine, ut gregem perdat, & mactet: un
tot Martyres computabis, quot antè Oves nn
cenſebas. Eccleſia certé Romana tanti facit l

unius propugnationem oviculæ, ut gregem it
um⸗-

N.
.
WN
ln
e
r.
uin.

dn.
en E

ſel
1, e

ltueh

Stromatum, Lib. Xl. 285

univerſum malit exponi, non dico Barbaro-
rum enſibus, ut moriatur, ſed Satanæ veneno,
ut perfidiæ lue contabeſcat. Non modò non
patitur fidelium fortunis conſuli unius ovis diſ-
pendio: verüùm, ne ovis una injuria tondea-
tur, ſuſtinet oves omnes veneno Apoſtaſiæ
in tigrides efferari. Minitatus eſt Romanæ Se-
di Henricus Angliæ Rex Britannicæ Eccleſiæ
defectionem, mii repudium indulgeret Ca-
tharinæ uxoris, primùm fratris ſui, tum
fſuæ. Iniquiſſimo Regi afſentiri noluit Ponti-
fex, & maluit à ſe præcidi Inſulam floren-
tiſſimam, quam inuri maculam uni Fœminæ.
Inducta illicò Hæreſis, ſublata Religio, di-
ruta Coœnobia, dilapidata Templa, verſum in
Satanæ Lolium Frumentum Electorum: non
tamen Pontifex à ſententia dimotus. Tanti
eſt unius cura ovis, ut, ne ejus lædatur fa-
ma, Fides omnium peſſundari permittatur.
Vide tu modò, an, ad unius fſcintillas fulge-
træ&, liceat eradicare Columnam è& Templo
Dei, & Chriſti Sacerdotem in ludibrium, &
fabulam dare populorum. Non eſt tanti arri-
dere nobis Proconſulis rictum, ut illi Chrifti
ſervum immolare fas ſit. Mala facienda non
ſunt, ut eveniant bona: At Innocentis pro-
culcatio ſcelus eſt, & Chriſti injuria: Satius
proindè eſt, Gregem premi, quam Juſti-
tiam opprimi. Vel Rachab deſtitutum reli-
gione, & pudore ſcortum, maluit everti pa-
triam, quam commorantes apud ſe hoſpites
prodi. Meretrices præcedent Cœnobiarchas
in regno cœli. Siquidem illæ antetulere Hoſ-
pites urbi, hi Filios Magnatum ſupercilio
poſthabent. Dioceſis periclitabitur, ni filium
tradam? Corruit Jericho, & direpta eſt, nec
tamen expoſiti ſunt exploratores a Rahab.
Quam Dominus ita extulit ob fidem, curâm-
que in hoſpites, ut eam Avorum ſuorum ca-
talogo inſerendam curaverit. Michol nônne
Davidem obtexit, cum quæreretur à Saül?
Miraris virum ab uxore ſervatum, contrà

edictum Patris, & Regis? Miror ego tribum

Jud. 20. Benjamin ſolam, contra undecim tribus fu-

rore, ferrôque munitiſſimas bellum ſubäüſſe,
quòd eis tradere recuſaverit, conſtupratæ foœ-
minæ non ignobilis violatores planè vulgares.
Ergo duriſſima pati ſuſtinet tribus Iſraelis po-
ſtrema, ſtudio tantùm ſervandi fratres ſuos
adulteros: Et Chriſti grex triftiorem Præfe-
cti frontem ne patiatur, fratrem ſuum nulli
obnoxium maculæ tradet voluntati æmulo-
rum conſpuendum, deridendum, proculcan-

Dan.sö, dum? Dices, vel Danielem à Dario Leoni-

bus objectum, ne Satrapas irritaret. Sic eſt.
Sed lacum obſignavit annulo ſuo, ſed incœ-
natus, & inſomnis æſtuavit in domo ſua, ſed
primo manè ad lacum acceſſit, Danielem vo-
cavit, eduxit, amplexatus eſt, accuſatoribus
projectis in lacum. Quale probrum, ſi Primas
Eccleſiæ, objecto Leonibus Clerico, non je-
junaret, ſed epularetur quotidiè ſplendidè,
& nequaquàm Darium æmularetur impran-
ſum in ſervi diſcrimine, ſed Davidem imita-
retur in fili funere, à cinere feſtinantem ad

1. Reg. 12. & 3 .
19 g.lz, epulas. Num mortuus eſt Puer? Qui reſpon-

derunt ei: Mortuus eſt. Surrexit ergo David de
terra, & lotus unktuſque eſt: Petivitque, ut
Ponerent ei panem, & comedit. Numquid
Votero revocare eum amplius. Et ille quidem
cum laude, Feretro Menſam conjunxit, ut
ſe teſtaretur lætum ſagittas Domini excepiſſe.

tem evadendi, quod reformidat ſupplicium,

De Dario tamen audi, quid dicat Scriptura
Dei. Dormivit incœnatus, inſuper & ſomnus Dan. 6.
receſſit ab eo. Nolebam Regi barbaro parem 18,
eſſe Paſtorem animarum. Nunc verò excla-
mare compellor: Periclitante Eunucho, Rex
cibo ſomnéôque abſtinet: Et Chriſti ove in-
ter vepres hærente, Paſtor hilarius otiatur,
cœnat lautiùs. An Paulus ſucceſſores ſuos ità
obdureſcere docuit, cùm clamaret: Quis in- 2. Cor. 11.
krmatur, & ego non infirmor“ Sed Prætori re- 229.
ſiſtere non potui, Clericum ad Syrtes depoſ-
centi. Obſtitifles, ſi verè fuiſſes Paſtor. Quid?
Num Deo major eſt Præſes? Porrò, Moyſes
Deo in faciem reſtitit, cùm peccantem Ifraë-
lem fupplicis deſtinaret: terruitque, ur itaà
dixerim, Dominum, & delati abdicatione
Principatus, & petitione delendi ſui è& libro
vitæ Nominis, ſi deſæviret in populum. In-
ſtabat Conſularis. Quid tum? Vel Deo ob-
ſtandum eſt, cùm Virgam exerit in Adulte-
ros. Vide, quo pectore obluctandum ſit, cùm
ſecuris mittitur ad radices Punicorum. Si in
arido divimi Zeli flammas ſerpere non eſt
paſſus Moyſes: Tu in viridi ſævire patieris
humani furoris ignes inhumanus? Inveniſtine
tu in eo cauſam mortis, quem tradis? Imò
non ſemel & ipſi, & ommi populo ſucclama-
vi: Wullam invenio in hoc homine cauſam. Et ſoan. 18.
cum cauſa deſit, Crux adeſt? Nimirùm, ob 38.
Clamores, & Cæſarem, adjudicavi flieri pe-
titionem eorum. Pilatus es. Sedenim unum
ſatius eſt perire Hominem, quam Synagogam
periclitari univerſam. Caiphas es. Quin Cai-
phas, ſimul & Pilatus, tum quia unum pro
multis peſſundas, tum quia, quem fateris in-
nocentem, clamori litas, & Cælſari.

Diſputante autem illo de Juſtitia &
Caſtitate, & de Judicio futuro, tre-
m'faäctus Felix teſpondit: Quod nunc
atiinet, vade: tempore autem oppor-
tuno accerſam te: ſimul & ſperans
quod pecunia ei daretur à Paulo:
propter quod & frequenter accerſens
eum, loquebatur cum eo. Biennio au-
tem expleto accepit ſucceſſorem PFelix
Poreium PFeſtum. Volens autem gra-
tiam præſtare Judais Feliæx, reliquit
Paulum vinéctum. Act. 24. 25.

Reus Paulus, & vinctus, vide, qua de re Familia-
loquatur cum ſuo Judice idololatrâ. Oris fer- ritas eum
vorem, & cordis libertatem quis non mire- Seudert-
tur? Porròô, quam aptè ad Judicem de Juſti- Sey,zz, Spi-
tia,; & ad Principem de Caſtitate ſermonem ritualis.
inſtituit ! Implevit Apoſtolus Iſaiæ vatici- Concio
nium: Annuntia populo meo ſcelera eorum. Pradens.
Neque enim cùm milites alloqueris, de fo- lſa. 58. 1.
nore, aut de pſalmis loqui debes; ſed feri-
tatem, rapinas, rixâſque arguas oportet. Por-
rô, ſi de Judicio Paulus in vinculis diſſerens
terret Felicem non credentem, & imperan-
tem: quantus fururus terror eſt, cùm impii
vincti adſtabunt, & Chriſtus in ſede Maje-
ſtatis ſuæ conſtiterit, Judicium non verbis,
ſed fuppliciis exhibiturus? Tu veròô vide ani-
mam lumini contumacem. Intremit Felix, Eterno-

& in tanto diſcrimine non edoceri ſtudet ar- rum, obli-
V.

Zudicii
dies.

ſed

286

obιiοαα.. ſed Apoſtolum dimittit. Tremefactus reſpon-
dit, Vade. Timet, & negligit. Imòô non ne-
gligit, verùm frequenter Paulum accerſit, ei-
Avari- que colloquitur. Colloquitur cum Paulo Præ-
i. ſes? Qur? Sperans quòd pecuniam ab Apo-
ſtolo acciperet. O Avaritiam ſordidum pa-
Act. 24, Fiter & impudens Monſtrum! Itäne? Tre-
25. mit Felix, & cupit? Congelaſcit recordatio-
ne Judicii, & Nummorum æſtuat deſiderio.
Et ubi, rogo, Judices æra non aucupantur,
ſi Felix in Pauli catena aurum rimatur? Quid
Apoſtolo pauperius catenato? Et tamen ſpe-
rat Judex è& panno gemmas, aurum è ferro,
ex inopia copiam. Alloquebatur Paulum,
non, ut fidem hauriret, ſed, ut exhauriret
crumenam Magiſtri ſui. Non eſt proindè, quòd
Auditoribus tuis fidas. Non te quærunt, ſed
tua. De Fide, déque Caſtitate loquentem
Apoſtolum Felix audiebat. Sed, cùm ille Li-
lia ſereret, hic .Æra ſperabat.

Judex.

Nonne hæc eſt Babylon magna, quam
ego aædificavi. Cumque adhuc ſer-
mo ſet in ore Regis, vox de ovo
ruit: Tibi dicitur Nabuchodonoſor
Reæx: Cum beſtiis & feris erit habi-
tatio tua, fœnum quaſi bos comedes.

Dan. 4. 27.

Tepiditas Tam levis piaculi ſupplicium tantum? Quid
peſt fer- levius, quam Principem, ob exſtructam ab
vorem. ſe urbem, exultaſſe in corde ſuo? Nimirùm,
Religioſo- li li D in 1
rum pec- Demo iberalior Deo in ſua eroganda pecu-
sata. nia; ſed, nullus ità æs ſuum cum uſuris re-
Gratie poſcit. Minimum ſanè crimen de urbe glo-
cooperan- riari. Sed ſtipatum Prophetis Principem, poſt
dum. receptos & clibano Pueros, poſt viſum in
Peccata :. . . .
kelieium igne Deum, poſt Viſiones, & Somnia, in
graviora. crimina relabi etiam minima, facinus eſt nul-
Felicitas lo ſatis expiandum ſupplicio. Hinc eſt, quòd
bine quo- Petrus cùm Domino de Cruce, & contume-

Hi. his ſuis diſſerenti dixiſſet: Abſit à te, Domi-
jaßiria ne. Confeſtim audivit à Domino: Vade poſt

Mirantur
plerique ex Sacris Interpretibus tantam erga
Parva in Diſcipulum amantiſſimum auſteritatem Salva-
Match toris, cùm prælertim eum paulò anté Divi-
16. 22. nitatem profeſſum ſuam, & Petrum appella-
Ibid. 23 verit, & ejus ſtabilierit ſuper ſidera Princi-
patum, oppigneratis illi, in regni argumen-
tum, Clavibus Cœli. Ego verò non demi-
ror, poſt Claves Satanam appellatum: imô,
hanc maximè ob cauſam, duriùs eum à Do-
mino crediderim increpitum. Dedecuit enim,
poſt immiſlam à Patre Divinitatis ſcientiam in
Petri pectus, erumpere & Petri ore pavidum
illud verbum, Abſit. Quò enim uberiùs men-
tem noſtram ros Cœli perfudit, eò graviùs
punimur, ſi vel labruſca in horto cordis re-
pullulet. Diſces jam, quare Sponſa, cùm bis
inciderit in excubias, poſtremàâ tantum vice
& ſpoliata ab eis fuerit, & vulnerata, cuùm
eas primum feliciter tranſmiſerit. Nimirùm
non grande crimen, rudem adhuc virguncu-
lam Sponſi deſiderio circumire plateas: ſcelus
eſt, poſt Sponſi amplexus, & præconia, &
defluentia aromata, & macerias cavernarum,
vigiles non refugere. Meritò proindèé cruore
luit imprudentiam, quæ, ut excuſari in ty-
runcula potuit, ita non potuit, in adulta non

zqua om- me, Jatana, ſcandalum mihi es.
nibus,

Can. 3. 3.
Can. 5. 7

Oliva

puniri. Extrà me rapior, quoties mihi in men-
tem venit Aaron, poſt conflatum ex inauri-
bus Vitulum nec à Moyſe reprehenſum, nec
à Deo vel levi affectum ſupplicio; cùm tamen
ipſe ad Aquam Comtradictionis reus modicæ fi-
dei, & ſugillatus à Deo vehementiſſimè ſit,
& à regione lactis, & mellis excluſus. An
levior dubitatione Idoli fabricatio? Sanè lon-
gè graviſſima iniquitatum erectio Vituli. Ve- 5 Aara,
rùm aderat coràm ſaxo Deus, aderat Virga
tantorum parens portentorum, aderat diwi- Parva in
num Oraculum, quo edoctus fuerat, largiſſi- malo.
mas & rupe aquas erupturas. Ergo, ubi tanta
abundavérat gratia, ſuperabundavit & delic-
tum;, crevitque facinoris immanitas vicinia do-
norum, & affluentiâ gratiarum. Siquidem
Deus plus requirit, ubi plus datum fuerit.
Quis non intremiſcat, ad tonitru fulminantis
Noë, & anathematizantis Chamum? Et ta-
men non Idolum erexerat, non Fratrem occi-
derat, non Matrem percuſſerat „non rebella-
rat à Suis, non Tyrannidem affectaverat, non Cham.
uxores Fratrum oppreſſerat. Riſit tantum, & Tikula-
Adoleſcens Senis ebrietatem irriſit. Enimverò SS
riſit duntaxat, ſed poſt eluvionem, Mundi- “ .
que excidium riſit. Debuerat procax ephebus, paccha-
in tanto naturæ luctu, & ſupremo mortalium aalis.
funere, nugarum obliviſci, cachinnéôſque in Cewædie
ſuſpiria vertere: meritéque punitus eſt, qui l
poſt humani generis cladem ridere potuit, po- a ere.
tuit non plorare. Ergo infelix Babyloniæ Prin-
ceps ides graviſſimum ſuſtinuit ſupplicium,
pro crimine ſuâpte naturâ non gravi, qui ube-
riùs divinorum prodigiorum luce perfuſus, de-
buit in tanto lumine leviſſimos quoque nævos
exhorrere. At, quæ radix gloriationis Coœlo,
Deôque tam gravis? Otium, ſcelerum & æ-
rumnarum Parens. In aula Babylonis deambu- Dan. 4.
labat, & ait: Nonne hæc eſt Babylon magna. 26.
Enimveròô nihil, quod ageret, præſtò tum erat “
Regi, cui ſuberant Provinciæ ferè innumeræ. i4
Itàne? Deambulat Otioſus in aula, undéè tot Eecleſa-
gentium, regnorumque fortunæ dependent. Hici in-
Semel Davidem ſpatiatum in ſolario domus ſuæ temii ſut
legi, & illicò in lutum fecis impudentiſſimè Hun”
prolapſum lugeo. Semel Nabuchodonoſor in Dienita
aula deambulat, & ſtatim in ſuperbiam erec- noxia.
tus Bobus aggregatur. Uſque adeò fatale Im- Rexre-
perantibus Otium eſt. Neque enim infulis, 46%
vittiſque coronantur, ut Otientur, ſed, ut ur- ,,,
bibus præſint. Nec ipſe eſſe debet otioſus Som- V
nus in Principe. Hanc ob cauſam crediderim, 3. Reg. 3.
& Sapientiam Salomoni delatam in ſommis, & r⸗
Pharaonem eventus Regni ſui in ſomnis, edo- „.
tum ſpicarum, atque vaccarum Viciſſitudine
portentosâ; ut ſcilicèt intelligerent, negotio-
ſam eſſe debere ipſam Regum vel Quietem.
Ita dormias oportet, ut imperii calamitates &
perſpicias, & mediteris in ſomno-. Qud ſi nec
Vigilantes cogitarent de regno? Ego dormio, Can.5.
& cor meum vigilat, clamabat regni ſocia, & .. .
Regis Sponſa. An non Samuél futurus populi 1.Reg. 3.
Sacerdos, & Judex, in Lectulo doctus eſt, ¹0.
quæ impenderent domui Heli calamitates?

Volens autem gratiam praæſtare Judæis
Felixæ, reliquit Paulum vinétum. Act.

24. 27.

Feßu

n M
rlene
Mm⸗s
l iu
rit. I
m ek:

ntur
iteceſl.
lrunce?
, a
co
Lenn, Pl
(lbue
n Ne
nncopr
lul veſc

linm im
1 e1.
E Clbat
Eerob umn
n E

er
lupid
Mirari
eres

„ l, 8
M ki

Aüben
l be
Weorcie
. umlli
2 4
abribu,
Rin ner
E
nenti,
d D
An ſ
machin
e
10 lns

lnmen
Ur.
ene
nnhl

it,ut
tn, &
uimen,
Pein
nNN
NAr

Uo,
1,Cänr
ellie⸗
e
ne
eNRe

. 1 „
nirkarh

1 met,
une,

Teſtus autem volens gratiam præſtare
Judais, reſpondens Paulo, dixit: Vis
Hieroſolymam aſcendere. Act. 25. 9.

Iudex. Et quandénam tuta erit apud Præfides in-
Superior nocentia, ſi Magiſtratuum tum exordia, tum
amari exitus contrà ſe habet. Diſcedens Felix Pau-
negligat. lum vincit, adveniens Feſtus Paulum trahit?
Hewini- in Apoſtolum uterque crudelis, non odio do-
Ve Gtrinæ, ſed conciliandi erga ſe popularis Amo-
3 ris deſiderio. Quid fœdius, quàm Præſidem
vulgo aſſentari? Quid iniquius, quàm Gen-
tium Magiſtrum, & Mundi Apofloſurmn non
merentem vincula plebeculæ gratia licitari?
Mirum autem, quòd, cùm amotus ſit Felix,
quòd jus violaſſet: Eò iniquior Feſtus ſuperve-
nerit. Itaà non rarò nocentius morbo pharma-
cum eſt: præſertim cùm malorum remedia pe-
tuntur à Claudio, qui Neronem tantùm non
anteceſſit nequitiàâ, ut imperio. Porròô, iſthæc
ineundæ apud ſubjectos gratiæ præſentiſſima
lues, cavenda Præſidibus quam maximè eſt,
quando & decedentem, & ſubeuntem, ut vi-
demus, Proconſulem corripit. Reliquarum in
Conſulibus peſtium ſtatæ periodi, & tempe-
ſtates. Non enim ſtatim rapit, non in ipſo
exordio præfecturæ luxuriatur Præſes. At pla-
cendi deſiderium & manè viret, & ad occa-
ſum floret, nec in meridie ſubareſcit. Feſtus
à vinculis Pauli Magiſtratum auſpicatur. Felix
ultimam imperii lineam ducit in Pauli compe-
de. Cubat Pilatus in meridie adminiſtrationis
ſuæ ſub umbra Crucis Chriſti. Nulla tempe-
ſtas non ferax eſt hujuſce graminis, & exitii.
què hyeme & autumno pullulat. In ſinu
hujus cupiditatis & vagit Trabea, & caneſ-
cit. Miraris autem eâà infici Proconſules, cum
e Reges corrumpantur? Achis Davidem eje-
1. Reg. Cit ex aula, ut Satrapis blandiretur. Jcio, quia
27 9. bonus es tu in oculis meis, lſicut Angelus Dei.
lbid. 6. Sed Satrapis non places. Ergo Paulus in vincu-
Talenta lis, ut Scribis fiat ſatis. Paulus in vinculis? In
lateant. Vinculis, & quidem Cæſareæ toto biennio
ve* e apud Felicem. Quis non miretur profundam
hegſen⸗ judiciorum Dei abyſſum, cùm auream Evan-
ia ſſe gelii tubam toti deſtinatam terrarum orbi, in
permitte- ipſo & Prædicationis, & Eccleſiæ emergen-
*. tis exordio, retruſam intueatur in gurguſtio
Maleene Proconſulis iniquiſſimi. Quare, Domine, Vas
at. Paulum appellaſti, in quo tuum deferretur
Religioni Gentibus, & Regibus nomen, ſi eum putreſ-
vunia Cere in nervo & vides, & pateris? Enimverò
"iea nec tunc prædicare deſüt Apoſtoli non tam
arre- eloquentia, quàm patientia. Perſonat in hanc
ulſque diem catena illa, nobiſque perſuadet
baulus ejuſdem felicitatis eſſe, & loqui Chriſtum,
& , Chriſto jubente, ſilere. Qui Paulum
non audivimus pertonantem, ſtridorem cate-
narum ejus non poſſumus non audire. Exem-
plo locutus eſt nobis poſteriſque noſtris, qui
voce auditoribus tum tantùm ſuis profuiſſet.
Porrò Deus perſæpè in cœlo Eccleſiæ ſuæ ſi-
dera effingit, non, ut luceant, ſed, ne lu-
ceant, ſuiſque latebris Dei gloriam evulgent;
qui tum magnificentiùs effertur, cùm ad ejus
imperium poteſt ſidus non fulgere. Davidis
fortitudo quamdiù torpuit inter pecudes? Etiam,
poſt devictum Gigantem, in antris & caver-
ins terræ delituit: cumque ei Dominus ro-
bur contuliſſet ad triumphos, eo illum uti

Stromatum, Lib. Nl. 287

noluit exilio profugum. Ut enim metalla,
pretioſiora naturæ pignora, intrà terræ pe-
netralia, quaſi medullas in oſſe „ abdidit: ità
nos ſuis interdum muneribus cumulat, ut iis
non utamur. Joannes in vinculis: Paulus in
compede: Samſon ad molam: Amos in paſ-
cuis: Joſeph in ergaſtulo: Elias in exilio:
qui ſané omnes margaritas ſuas „ jubente
Deo, Mundo diù prodere nequiverunt. Cre-
ſcit Abies, frondeſcit, attollitur, ut in tan-
ta ſua ſublimitate ſterilitatis exemplum ſit.
Molem illam tantam voluit Deus imparem eſſe
truncæ, gibboſæque caprifico. Videas non ra-
r6 in curuli jura dantem ligneum Dictatorem,
cùm Catones, & Lycurgi in angulo conſeneſ-
cant. Dices angi te, quòd indultis tibi à Deo
talentis non utaris. Imòô, nemo te melius iis
utitur, quando cæteri ea Hominum commodo,
Tu Dei voluntati impendis. An Vitulo, quem
Samuel immolavit, non uſum Samuéëlem affir-
mas, quòd eum aræ, non menſæ, impoſuit.
Quin imò utimur tum maximè gregibus, non
cum eis veſcimur, ſed, cùm ex eis Deo ho-
ſtias offerimus. Ità nos quamdiù loquimur;,
proximis vocem dependimus: cùm autem
ex Dei nutu conticeſcimus, in Dei hoſtiam
Spiritum oris noſtri commutamus. Nemo
ex Agnis non mallet victima eſſe, quàm fer-
culum.

Sie fatui fili Nrazsl, non jadicantes,
neque quod verum eſt, cognoſcentes,
condemnaſtis filiam Iſraezl! Reverti-
mini ad judicium RReverſus eſt
ergo populus oum ſeſtinatione, & di-
gerunt ei denes: Veni, & ſede in
medio noſtrum, & indica nobis, quia
tibi Deus dedit honorem ſenectutis.
Dan. 13. 48.

Vix eſt in divinis Scripturis, quod ità gadex-
mirer. Confectum jam erat omne judicium,
omni jure ſervato. Teſtes omni exceptione Clemen-
majores Suſannam accuſaverant. Cauſam po-= tiæ.
pulus univerſus cognoverat. Nullus reæ pa- Sauperior
trocinatus erat. Et tamen revocavere ſen- dirtt
tentiam, retractavere cauſam, quæſtionem in ar.
repetiere unius ad vocem Pueri, non inde- Palinsdia
coram rati palinodiam, ubi de fama Pudi- ſancza.
citiæ agebatur. Non erubuit tantus coetus 5- Au
præjudicium fieri judicio ſuo ab Adoleſcen- Euic. ub.
te. Quis Judicum pateretur in ipſa quæ- Julian nr
ſtione aliquid ſibi oblici vel à Numa? cùm ra.
univerſus Judæorum Senatus non iniquo ami- 5. Daniel.-
mo ferat, à puero ſuum reſcindi judicium. Proteczo-
Porrò, non Puer modò, ſed audax videri e ie-
potuit, & procax, qui fœminæ patrocinium Mominss
ſuſciperet, & ſuſpecti pudoris, & decoris non ii
eximii: qui Seniores populi non rogaret, ſed merdi,
argueret, damnarétque Sapientes fatuitatis. . Saſan-
Sic fatui filii Irael. Utinàm vel unum habe- Tarre e
ret Chriſtiana Reſpublica Danielem, qui nec iten,
pueritiam ſuam, nec Judicum reveritus ſene- Cortektio-
ctutem, damnatæ Innocentiæ patrocinaretur, zus impa-
in ipſo articulo ſupplicii. Quanquam utrum SS
plùͤs mirer, ignoro, Danielémne arguentem argn ag
Senes, an Seniores judicium ſuum reſcinden- pœ nam
tes, ad vocem Adoleſcentis. Non ſtupeo vel ſie, abs bo-
Babylone Suſannas floruiſſe, quando popu- es virſez-
lo hujuſmodi Judices præerant, qui ſecures 7αεο.
ſuas Iatur.

Gellius
lib. 3. c. 1
& 17. L
14. 2.

42.

288
ſuas ſubmittere non dubitarent, vel Puero.
Fortius hi ſententiam ſuam expoſuere cenſu-
ræ, quam ſuum objecit jugulum Suſanna ſup-
plicio. Uſque adeèò nihil negligendum, mihil-
que reſpuendum eſt, ubi aliqua reparandæ
Damnatorum famæ ſpes affulget. Ad unius
monitum Pueri rea reducitur, ſaxa ſuſpendun-
tur, inſtauratur quæſtio, ſententia reſcinditur;
Senumque canities judicium ſuum infatuari
non dedignatur, ne unius periclitetur integri-
tas fœminæ. Utinam Babyloni non impares
forent Chriſtianæ Judicantium cathedræ. Ubi
aliquem damnavimus, ne videamur erraſſe,
in lententia perſiſtimus, quamvis luce clarior
innocentia perituri eluceſcat. Unam Tribuna-
libus, & Thronis, injuriâ fortè, criminantur
non pauci, ſuperſcriptionem inciſam eſſe un-

Joan. 19. gue adamantino, Quod ſeripſi, ſeripſi. Vox

autem iſta, vox eſt Pilati: quæ ſanè inno-
centiùs tunc ſata eſt, quam nunc foret inſculp-
ta. Nam tum quidem ſonuit, ut Chriſto reg-
ni titulum tueretur: nunc verôò perſonaret paſ-
ſun in ſubſellus, ut Chriſti membris & deco-
rem, & monilia, & robur, & ſpiritum ip-
ſum eriperet. Quod Jeripſi, ſcripſi. Scripfſi-
ſti tu quidem, quod ſcripſiſti, ſed peſſimè
ſcripſiſti, nec tibi Juſtitia ſubſcripſit. An
Deus tu es, qui errare nequiveris ſcribendo?
Et tamen Deus ſcriptam in Ninivitas ſenten-
tiam capitis, vulgatämque, ſi noſtro more lo-
quamur, expunxit. Ergo tuus ne tibi ſuffun-
datur ſanguis, alienus effundetur? Ne tu eru-
beſcas, quaſi malè ſcripſeris, alius morietur,
quaſi benè egeris? Iniquiſſimè ad annos duo-
deviginti detentus in vinculis eſt Miles Hie-
roſolym'tanus à quodam Principe nullà crimi-
nis probatione. Eo defuncto, cùm de oppreſ-
ſione Equitis is, qui in imperium ſucceſſerat,
nulla ratione dubitaret, ut tamen Parentis
nomini conſuleretur, captivitatem innocentis
rei ad biennium produxit. Ità ne videretur
erraſſe parens, filius immaniùs ab æquitate er-
ravit. Vel Saul Regum iniquiſſimus, ubi Da-
vidis probitatem intellexit, non modò, ab
eo inſequendo reſiliit, ſed, ſtultè ab ſe in eum
commotam tanti belli procellam magno cla-

1. Reg. 26. more confeſſus eſt. Et ait Saul: Peccavi, re-

21.

Eſth. 8. 5

vertere, fli mi David.. apparet enim, quòd
RKulté egerim, & ignoraverim multa nimis. Tur-
turis vox iſta eſt, non Accipitris. Vox ſanè
iſta, vox Jacob, nec manus, manus Eſauũ
ſunt, quando evaginatum in Innocentem gla-

dium projecerunt. Ergo, cùm Saul damnet

furorem ſuum poſt indictum publicum bel-
lum, tu privatum judicium non reſcindes?
Edixerat Aſſuerus, ut Judæi omnes intra reg-
ni ſui fines commorantes, crudeliſſimè neca-
rentur. Ubi verò de iniquitate cauſæ doctus
eſt, non modòè edictum reſcidit, verùm iræ
ſuæ fulmina in accuſatores retorſit. Felix Au-
la, in qua licuit fœminæ in Regis auribus ſuc-
clamare: Obſecro, ut novis Epiſtolis, veteres
Aman literæ, inſidiatoris, & hoſtis Judæorum,
corrigantur. Da mihi, non dico imperantem
ſuper centum viginti ſeptem Provincias, ſed
Coriolis præſidentem, qui ſcriptas à ſe literas
corrigi patiatur. Procurrit Severitatis flumen
ad littus uſque ſupplicii, non, quòd Mare ſi-
tiat, ſed, quia illuc ferri cœpit. Memineris
Jordanem retrorsam converſum eſſe, ne Ar-
cam obrueret. Furor eſt, ideò ſævire, quòd
ſævieris. Imôò mella diſtillare debes, quòd fel

—

Oliva

in Innocentem effuderis. Deus certé, cum,
effractis cœli cataractis, Mundum eluvione
emerſiſſet, ne videretur ultrà clementiæ ſuæ
fines progreſſus, haud novâà rursum terrarum
orbem aquarum inundatione depreſſit, ſuppli-
ciique æquitatem ſupplicii iteratione corrobo-
ravit; verùm iræ quodammodòô ſuæ æquiſſima
jura pertæſus, Eluvioni Iridem ſuffecit, Ar-
cæque Arcum ſubrogavit, ut carceris ſqualor
Iridis hilaritate ſuppleretur. Diſce vel ex Deo,
non modò non continuandam ſeveritatem,
ſed abrumpendam, ſed commutandam, ſed
compenſandam exquiſitiſſimis clementiæ argu-
mentis. Et hæc quidem præſtitit, cùm in cor-
ruptam undique carnem ſæviiſſet: quid te, ro-
go, præſtare decet, qui Juſtum oppreſſiſti.
Quæ Iris ſanguinis eluvionem abſterget? Non
eum;, inquis, occidi. Hoc eſt, non ſemel ju-
gulaſti, ut toties mactaretur, quoties infamiæ
ſuæ ſuperſtes exſibilatur. Et putas eum vivere,
quem famâ exuiſti, pro qua nemo non millies
mortem oppeteret? Condemnaſtis filiam II-
raél? Cycnea vox iſta eſt, quàâ nihil aut caſtius, Caſtua-
aut juſtius audiri potuit. Quam pudicus, qui tâs cura.
Suſannæ ne nomen quidem reſcivit, cum ta-
men & pulchritudine, & diſcrimine nulla no-
tior foret mulier Babylone! Quam dolct in-
juſtè damnatam, non, quòd decora, aut no- aceptio.
bilis eſſet, ſed, quia ex filiabus erat Iraslis.
Nos verò & perſonas accipimus, & fœminas
non novimus tantùm, ſed dimenſi videmur ex-
tracto de manu Angeli calamo aureo, quo Eze-
chieh Templum metiebatur. Scimus non Su-
ſannas modo, ſed Thamares, novimus quàm
explicata earum frons ſit, quam anguſtum os,
quam tumens pectus. O impudentiam!

Erat autem Daniel conviva Regis: &
honoratus ſuper omnes amicos ejus.
Erat quoque Idolum apud Babylonios
nomine Bel. Rex quoque oolebat eum,
& ibat per ſingulos dies adorare eum:
porrò Daniel adorabat Deum ſuum.
Dan. 14. I.

Quamvis Principi in deliciis ſis, non tamen Aulieus
in vitia ejus provolvi debes. Præſtô tibi in aalafir.
exemplum Daniel eſt, qui cum Rege quidem cgere
epulatur, nequaquàm autem cum Rege ſacri- Conßlia-
ficat. Regis & menſæ aſſidet, & Idolum deſ- üi boni.
puit. Quin dicenti Regi: MWon videtur tibi Dan. 14.
eſe Bel vivens Deus? Ait Daniel irridens: Ne 5.
erres, Rex. Iſte enim intrinſechs luteus eſt, & bic. s.
forinſecuùs æreus, neque comedit aliquando. Da c,vefio
mihi, qui cùm rebus ſuis conſultum ſciat izera.
præ omnibus in Aula, audeat Regi repugna- Imitandi
re in iis, quæ Dei ſunt. Meum eſt, dicerent pauci.
Aulici Chriſtiani, cum Rege veſci, non au- S
tem Regem de Beli jejunio edocere. Quid ad Pekedi.
me, utrum Bel vivus Deus, æreuſve habea-
tur? Sive abliguriat, ſive jejunet, ego coram Servi af-
facie mea ambulo, ſecundus in menſa regis, 746
à Rege primus in Senatu. Quot excolun-“
tur à Principibus Beli, qui cum ſacrificulis
ſuis exurerentur, ſi unus auderet ad eos Da- 8. Daniel.
niel loqui? Quiſque privatæ eonſulimus ſpei:
noſtra tantàùm cymba ad aureum vellus velifi-
cet, & tota Reipublicæ claſſis in Syrtes im-
pingat. Colatur in Templo Bel, dum Da-
niel exçolatur in Aula. Sit ille Deorum Den
u

Modeſtia.
Perſe narù

8

¹ ſeytor,
.

von ml
lam!
1 caliut
cnd, An
enllr
Gllir,
4,
tt Iu
ſ

dene⸗

nm,
pnan
lu

lhe
Nidini,
Uites)
ungt
lun ,
en
, w/

Ibid. 2.

Eecleſia-
ſtiei redi-
1u5.
Laxus.

Dignita⸗
in indi.
gno.

Stromatum .„ Lib. X I. 28 9

— . . 2 .
dum ipſe ſedeam primas Satraparum. De thu-
re non diſputo, duům Regis annulo per me li-
teræ ſubſignentur. Mihi curulis aptetur, &

ara exſtruatur vel Draconi. Noſtra hæc forent

conſilia: At Daniel maluit primatum ſuum
labare, & labi, quàm Regi veritatem non re-
tegere. Tu verô riſum tenere potuiſti, cùm
audires, cur Bel Deus vivens haberetur. Non
idetur tibi eſſe Bel vivens Deus An non vi-
des, quatta oomedat, & bibat quotidiés?...
Impendebantur in eo per dies ſingilos Rimilæ af-
tabæ duodim; & oν†ρ guadraginta, viniqut
umphoræ ſex. Ergo, ideò maximè colitur Bel,
quòd plurimnum noceat. Minoris fieret, ſi vi-
lhus efuriret. Nollem, ut in Eccleſiæ regia;
ideò aliquando Primates, & Magni nomina-
rentur, & forent, quòd eorum luxui immi-
ſtus Euphrati Jordanes non ſufficiat. Abſit,
ut Aulæ ſidera, Urbis decora, Eccleſiæ Iri-
des vocitentur; quòd in curruum; villarum;
atque menſarum ſumptus Chriſti patrimonium
effundam: imô videmus ſurgere paſſim Tem-
pla auguſtiſſima, Aras Spulentas, ampla No-
ſocomia opibus Eccleſiaſticorum, qui non Sa-
cerdotia modò, ſed paternas Hæreditates Nu-
mimi Religionique impendunt. Quèd ſi in to-
ta latitudine propagatæ Fidei, non pauci
modô, led perpauci in delicias, pompaſque
profundunt mercedes altaris, ad hos quan-
tumvis diſſitos, clamo, ſcribéque eminùs:
Ità-ne? Cæteris præfertur Idolis Bel, quòd
plus omnmibus abliguriat? Non hâc ratione
Primatum inter Apoſtolos conſecutus eſt Pau-
lus, qui plas omnmibus laborando, ſitique,
nuditate, & fame confectus, tanquàm ami-
cus Sponſi ex poſtremo ad ſupremum accubi-
tum aſcendit. Baromus inter ampliſſimos Pa-
tres vulgus, & furfur eſt, quôd non è ſmarag-
do, ſed e fictilibus epuletur? Poſtremus pur-
Puraterum Bellarminus eſt, quòd Neronis do-
mum non incolat, quòd Salomonis præſepia
non exſtruat, quòd Afſueri menſam non ap-
paret? Tot denique ubique terrarum modeſtiſ-
ſimi ſeu purpurati, ſeu infulati Dioceſium
Primores, & Principes „ qui, ut Juventuti
Collegia, Coœnobia Religioſis, Monialibus clau-
ſtra ſanctiſſimè condant, vivunt domi ſine tur-
ba ſervorum, ſine parietum periſtromatis, ſine
argento paterarum, inglori habebuntur in
Cleris, & in vinea Chriſti erunt ſine nomine
trunci? Benè tibi eſſet, Æſope, ſi tuam ab hi-
ſtrionibus degenerem patinam, Clericis repa-
rares. Nulli non anteſtares, Cleopatra, ſi,
quem è& duobus ſervaſti Unionem, renovato
luxuriæ portento, abſorberes. Quanquam deſi-
gnata mihi in epulis Beli non prodigentia dun-
taxat videtur nonnullorum, verùm etiam inſi-
Pientia omnino palmaris. Ut enim inferéeban-
tur tanti quotidiè ante Belum apparatus anno-
næ, ex quibus ne micam quidem ille dehba-
bat, devorantibus copiam illam tantam ſacrifi-
culis: ità, cùm undique ingerantur quibuſdam

negotia, lites, & poſtulata, putatur Deus vi-

vus, quòôd ea concoquere, & enodare creda-
tur, cùm, ſtertente illo, famuli evolvant, vol-
väntque omnia, Davuſque cùm ſit, Oedipus
ſalutatur. O Dari, miſerè tibi Monſtrum im-
pomt. Luteus Bel eſt „ quamvis æreus videa-
tur, nec comedit aliquando. At ſimila impen-
ditur quotidiè. Tolle Joabum „ & Thecui-
tis non prophetabit. Echo fidis, cujus eſt non
emnittere vocem, ſed remittere. Sacerdotes
Ethicæ Comment. Tom. V.

ingreſſ lunt juxta conſuetudinem ſuam *G co- 1bid. 14.
mederunt omnia, & biberunt. Subſignetur
conclave Beli annulo Regis, & diſpeream,
ſi quæ legit, intelligit. Et unde huic Sapien-
tia „ cùm literas non didicerit ? Sententiam
dicit, non Judex Cauſæ „ ſed Oraculi Pſit-
tacus. Submoveatur Abſaloni Achitophel;,
& ſapiat-ne, an deſipiat, elucebit. In
morem Tubæ, quæ tubicen infundit, eru-
tat.

Vini Galilæi, quid ſtatis afpicientes in
Cælum! Ack. I. 11.

Itâ-ne? Educit Deus Abrahamum è& domo, Ctrif:
ut Cœlum ſpectet: Duſpice Cœlum, & nume Aſcenfio.
a ſtellas, ſi potes. Et filii Abrahæ ab Ange- Gen. 156
lis prohibentur Cœlum intueri, eꝗ præſertim
die, quâ Chriſti Sponſa optat, expetitque, ut Stes pra-
mente in cœleſtibus habitemus? Et ſanè, quid „7=.
Præſtantius, quàm ſidera contemplari, ad quod -
nati, factique ſumus? Quid verò pernicio-
ſius, quum, Æägyptiorum more, luto oculis
inhærere? ISatuerunt oculos ſuos declinare in Pl16.rIe
terram, ait de impiis David. Juſti autem cla-
mant cum Apoſtolo: Noſtra autem converſatio Philip. 3.
in Cœlis eſt. Exclamant cum Propheta: Ad te 20.
levavi oculos meos, qui habitas in Cœlis. Quid Pſal 1223
ergo dicemus? Num Angeli diſſident à Pro-
Phetis, ab Apoſtolis, aà Deo? Imo mira An-
gelis, Deôque conſenſio. Neque enim ſuſpice-
re Coœlum vetant: ſed indignantur Coœlum
reſpici, & ſtari. Objurgant inter Aſtra Otium,
ægréque ferunt tantis ſtipendiis intentos Apo-
ſtolos torpere, nec currere. Putant ſideribus
tanquam calcaribus, ad decurrendam manda-
torum ſemitam incitari debuiſſe Diſcipulos Do-
mini. Quod ego quoque præſtandum inſinua-
bo, cùm oſtendero ſiderum, hoc eſt, Eterni-
tatis, & Præmii meditatione expediri vires, &
nervos noſtros ad curſum. Exultavit ut gigas Pf. 18. 6;
ad currendam viam, Præcipiens animo futu-
rum Eccleſiæ ſtadium David exclamat. Ob-
ſtupuit enimverò Propheta pueros à cunis
tranſilire ad rogos, puellas à toro inſilire in
cruces; feſtinare Principes à ſolio ad antra. Et
undè admotum calcar ita currentibus? Audi:
4dA ſummo Cælo egreſſio ejus, & occurſus ejus lbid. 7
uſque ad ſummum ejus. Chriſtus ſuis in mem-

bris laborum metam Atlantico curſu dimenſus

eſt, quia, & in carceribus Cœlum ſuſpexit, &
Cœlum reſpexit in ſtadio. Dices Gigantibus id
accidiſſe. Imò non Gigas erat Ecclelia in pue-
ris, & puellis ſuis, ſed exultavit, ut Gligas.
At videamus, an ſoli Gigantes, ſub ipſo naſ⸗
centis Eccleſiæ meridie, aſſurrexerint ad cur-
ſum. De ſanctis Animalibus itaà ſcribit Eze-
chiel: Ubi erat impetus Spiritus, illuc gradie- Ezecht
bantur.. Animlulia ibant, & revertebantur in 1. 12.
Rmilitudinem fulguris coruſcantis. Quis non mi- Ibid. 14
ratur in Ammantibus ſupparem ventis, ful-
gurique velocitatem? Dices, non admodùm
inſolitum id videri poſſe, cùm currum duxe-
rint Leo Aquilique avium, ferarumque expe-
ditiſſimi. Atqui Homo currui ſuppoſitus, &
Bos, quibus quid lentius? Hi tamen &αqua-
bant non modò Aquilas, ſed & Aquilonem,
& Fulgetras. Quam profectò pernicitatem in
curſu e ſideribus hauriebant. Sic enim habet
Ezechiel: Et imilitudo ſuper capita animalium Ibid. 223
Prmamenti, tanquâm aſpettus oryftialli hor-
6P6 b ribilis,

290
ribilis. Fronti inſidens ternitas alas addidit
vel Bovi. Fronti, inquam, non ori .Æternitas
inſculpta calcaria ſubdidit tardiſſimæ pecudi.
Non enim loqui ſat eſt de ternitate, niſi
eam ſeriò mente verſes, reverſéſque. Nolo mi-
hi obſicias imbecillitatem tuam, aut etiam
mollitudinem. Pares ſunt Homo & Bos Aqui-
lis Leonibuſque, ſi eodem Firmamento eorum
frontes redimantur. Age, quid imbecillius fœ-
mind & puero? Nihilo minus illa à blanditiis
ad orbitatem evolavit tam expeditè, ut non
SS. Ma- Mater, ſed Noverca, non Machabæa, ſed
chabai. Medea, vel ut ſaniùs loquamur, Athalia vi-
deretur. Ille à mammis ad ollas cucurrit, pa-
rentis transfuga, carnificum cliens, tyranni ho-
ſtia, candidatus tormentorum. Nimirùm Coœ-
2. Mach. lo uterque inhæſerat. Peto, nate, ut aſpicias
7. 28. ad Cælum. Quæſo te, infans Gigantibus ſup-
par, quà ratione ſiccis oculis fratrum lanienam
intueri potuiſti? Quia in ſinum ternitatis
Ibid. 36. intendebantur. Nam Fratres mei modico nunc
dolore ſuſtentato, ſub teſtament) aæternæ vitæ ef-
Jecti ſunt. En quàâ ratione ab uberibus ad ſup-
plicia vel puer evolet, ſi oculis ejus Æternitas
ſubjiciatur futuri ſtipendii. Eà certè cunctan-
tem Ruſticum impellit Hieronymus ad peregri-
nationem longinquam. Exi, inquit, cum A-
braham de patria: Subſtantiam, ſi habes, ven-
de. Durum, magnum, dißtcile: Ned magna ſunt
Matth. Præmia. Et ſané quis non currat propoſito ſibi
13.44. Coœlo, Gùm apud Matthæum, refoſſo theſau-
ro, ille abierit ſtatim, rémque omnem dome-
Pſ. 71.25. ſticam diſtraxerit. Quid enim mibi eſt in Cœlo?
Stupens David exclamat: & quaſi verecunda-
tus ſuarum vilitate cupiditatum addit: Et à te
quid volui ſuper terram? Audeo dicere mo-
rienti in Cruce Domino cœlum, Solémque
ſubduétum, ne Lucis ſpectaculo myrrhæ faſ-
ciculus in faſcem liliorum verteretur. Neque
enim ſupplicium Crux eſt, ſi Coœlum pateat.
Latro certè, cuùm regni meminiſſet, ita pati-
buli ſui oblitus eſt, ut, nec doluiſſe ſcribatur,
nec illud à ſe ullis votis deprecatus ſit. Verùm
Eternitas ut menti inſideat, expelli debent
Pſ. 131. 1. Cætera. Quàm jucundum babitare fratres in u-
num! Ingens beatitudo, ſi Unum fapias. Sed

Epiſt. 4.

Ibid.

Reas hæc Sapientia ſpatioſa res eſt, & vacuo illi o-
Epiſt. 2. Pus eſt loco, ut ait Seneca. Ergo abjiciamus

I. 3. Ep. cum Ephrem ſiliquas, ut Manna Æternitatis
88. comedamus. Nihil aut ametur, aut timeatur
niſi æternum, ut ſcribit Gregorius.

Uni dedit quinque talenta, ali autem
duo, ali vero unum. Matth. 25.

15.

Talento- Plùs timeo talenta, quàm vulnera. Plus
rum uſus. horreo munera, quam crimina. Nam, qui ſe-
Tepiditas. Minecis lavit vulnera, & fovit, infoſſi talenti
reum ſervum damnavit. Citò ſcelera cruor
Chriſti eluit: at neglectas murænulas imma-
niter vindicat. Et Sponſa quidem inſidiantes
vinetis vulpes vinciendas curavit: Chriſtus ve-
r6 nec aſpides, nec apros, nec cicutam inda-
gavit in horto, ad excidium, verùm ſterileſ-
centem arborem exſcindi juſſit. An putas in du-
meta non incidiſſe Dominum, cùm devenit
ad frondoſam ficum, cui maledixit? Attamen
ſpinis Pepercit, ficum arefecit. Meritò proin-
dé Mulier lucernam accendit, non, ut Scor-
Piones protereret, ſed, ut Drachmam inve-

Oliva

,=

niret. Timuit ſibi à munere, quæ ſibi non ti-
muit à vulnere. Hinc eſt, quòd Sponſa in e-
julatu ſuo à cruore gradum fecit ad pallium;
utque ad majora progrederetur detrimenta,
cùm ſe dixiſſet vulneratam, ſpoliatam deindè
ſubjecit. Vulneraverunt me, tulerunt pallium Cant. 5
meum mihi. Nos verò ubique recordatione cri 7.
minum adoleſcentiæ noſtræ expalleſcimus, qui
de otio noſtro ridemus, & , penè dixerim,
triumphamus.

—

Hi omnes erant perſeverantes unanimiter
in Oratione ocum mulieribus, & Ma-

ria matre JESU. Act. 1. 14.

In oratione. Cur? Ut Spiritu ſancto induan- gyirinu:
tur. Neſcitis, quid petatis. Rogo vos, quid- ſandtus.
nam expectatis in conclavi? Columbam è ſinu
Patris. Columbam? Imòô Ignis è& Cœlo defi-
liet, qui exuet vos, exurétque. Neque enim
Dei Amor ludit ofſculis, ſed facibus ſævit.
Hinc eſt, quòd, demiſſo Spiritu, illicò Apo-
ſtoli cæſi ſunt in Jeruſalem. Cæſis denuntiave- Act. 5.
runt, ne loquerentur in nomine JEdU. Ut pro- 40.
pterea non mirum videri debeat, ſi cùm præ-
miſiſſet Joël, In diebus illis effundam Spiritum Joël. 2.
meum, ſtatim ſubjecit: ol convertetur in tene- 29.
bras, &v Luna in ſanguinem. Etenim non deli- lbid z1.
ciis, ſed ſupplicis nos deſtinat Amor, ſi ve-
rus eſt. Lampades ejus, lampades ignis atque Can. 8.7.
Nammarum. Aquæ multæ non poterunt extingue-
re charitatem, nec flumina obruent illam. Vi-
den', irrumpere in amorem adverſa, & ignem
Charitatis non foveri pabulo, ſed fluminibus

Amor in
Deum.

oppugnari. Quod & Paulus ſubindicat, cùm

de Charitate loquens, eam gladios inter & an-
guſtias, mediam ſtatuit, inquiens: Quis nos Rom. 8.
Jeparabit à charitate Chriſti, tribulatio, an an- 35.
guſtia ? Nam & hac de cauſa ab eodem Apo-
ſtolo Charitas primariò patientiæ titulo coho-
neſtatur. Charitas patiens eſt. Quid ergo mi- 1. Cor. 13.
rum, ſi Sponſa, cum amat, languet, deficit- 4.
que. Stipate me malis, quia amore langueo. Er- Can.2.
ravit tamen, cùm crediderit, amorem floribus
fulciendum. Docta tunc eſt, quæ forent viſ-
cerxa Charitatis, quando quæſitura ex amore
DLilectum, & manus ejus myrrham diſtillave- Can. 5. 6.
runt, & exuta pallio vulneribus eſt confecla.
Tunc, inquam, dicere potuit, Ni inveneritis Cant. 5.
Dilectum meum, nuntietis ei, quia amore lan- 8.
gueo, quando præmiſit, Vulneraverunt me, Ibid. 7.
tulerunt pallium meum mihi. An non Domi-
nus, cùm dixiflet adventurum Paracletum, il-
licò addidit, futuras in Eccleſia calamitates.
Cum venerit Paracletus, quem ego mittam Vo- Loal. 15.
bis... Abſque SRynagogis facitent vos. Venit hora, Hsin zu.
ut omnis, qui interficit vos, arbitretur obſe- an.
quium ſe præſtare Deo. Dices, fortunatam ſub
Nerone fuiſle Eccleſiam, cui non defuere vel
compedes, vel gladii. Fortunata ſanè ſub Ne-
rone: ſed hoc quoque ſæculo non infelix in-
ter Lilia. Habet Chriſti vinea vulpes parvas,
à quibus erodatur, quamvis fugatum videat S
& ſingularem Ferum, & Aprum. Sufficit Morif.

. . tionis
ad evertendum Simulacrum lapis unus, quam- calum.

vis Mons non proruat. Nuſquàm emim tanta pgti 5re
metallorum firmitas, quin teſta nutet, caſi- Chriſſe.
que exponatur. Videas Statuam Coelo parem;.
quòd icta ſit in teſta, hoc eſt, quòd calamo
non ità benè utatur, aut acu fraudata ſit, aut
direptum doleat & cubiculo licium, ita angi .

“
lo
N
nn
Ch
lwe
onle
Cancie
ant
Hrdoe
“
Pcerat
no
uetur
„ W l

ipum
In, e,
Int cun
i wobis
,dbi
Mamm

1

Ma M.

n
Iudn Ha

Cenptoni

Cnr

cyehat

dve

V.
4 lh Nare ,
ie⸗

ut æs conſtantiæ, ferrum laboris, argentum
eloquii, aurum orationis illicò evaneſcant. Sic
Navem feliciter ad perfectionem velificantem
Mertyriz unum Superioris Verbum paulò durius, aà cur-
alleg abi- ſu inhibet, & quam Cete grandia Tyranno-

e. rum non retardaflent à lætitia Spiritus, facul-
tas non promptè à Prælato facta in moœroris
Charybdim demergit. Etiam cedris Libani ſuus

innaſcitur vermis. Etiam hederæ quieſcentis
Jonæ ineſt, quo exareſcat, vermiculus. Etiam
Sponſæ hortus Aquilone perflatur. Non Cete
randia obſtant triremibus, ſed Remora ve-
Rfcanten defigit. Quis felicior Amano? Viſo
Mardochæo, torquetur. Quænam Viro ſuo
gratior, quàm Sara? Vileſcit Agari. Moyſes
laceratur à Sorore; David irridetur à Michol.
Porròô quàm fœdum eſſet; ſi Dei Spiritus o-
tiaretur in Templo ſuo, hoc eſt, in Virgini-
1. Reg. bus, qui tanta præſtitit in antro Satanæ! Et-
19. 24. enim Saül, cùm feſtinaſſet in Ramatha, ut
Davidem & Samuël conjunctum interficeret,
ubi primùm factus eſt ſuper eum Spiritus Do-
mim, exuit ſe chlamyde, cecinit, prophe-
tavit cum cæteris coràam Samuêle. Quidnam
in nobis Dei Spiritus præftitit? Si Auſter
eſt, ubi Aromatum fluxus? Si Igmis eſt, ubi
Palearum exuſtio ? Si Ventus eſt, ubi Ca-
daverum vita? Ne, quæſo, nomen terræ in
igne relinquamus, ut aurum. Imèò clamemus
Cant. . cum Sponia: Wigra ſum, ſed formoſa, Deco-
4 loravit me dol. Atqui, inquies, ſi ita nos
Charitas vexat, expedit non amare. Falleris,
nam ſi amas, exultas in ponis, triumphas in
ſupplicio. Recordatione enim exaltati Re-
demptoris Paulus exiliebat in vinculis: Et
Jacob ad regnantis nomen Joſephi, vivere
ſe clamavit. Ut enim faber, ſi fortè Patro-
nus evehatur ad purpuram, lucernis, miſſi-
libuſque facibus ad læta componitur: Quem
ſi circumſpicias, videas fuligine, fuméque
fœdatum incudi inſudare. Ità Amor in Deum
exultat in pœnis ſuis, ſi ſuas per pornas Deum
ſciat exaltari. Regrediamur alquantulùm ad
ea, quæ de Amore dicebamus. Ergo Dei
Amor non tam Columba, quam Aquila eſt,
quæ depaſcitur decorem, atque medullas Ce-
dri. Hinc eſt, quòd Pſalmo centeſimo ter-
tio, ubi divinus Sponſus emittendus deſcri-
bitur, producuntur & Leones rugientes,
& Draco illudens, & ruentia in Montes Ful-
Pl. 103. mina. Emittes Wiritum tuum, & creabuntur:
3⁰°. & renovabis faciem terræ. Paulò ante præ-
bid. 21. miſerat: Catuli Leonum rugientes ut rapiant..
1bid. 25. Hoc mare magnum, & Patiofum manibus..
Draco iſte, duem formaſti ad illudendum ei..
bid, 20. Poſuiſti tenebras, & fabta eſt nox : in ipſa per-
tranſibunt omnes beſtiæ ſylvæ. En noctem,
rugitum, & irriſiones Dei Spiritum circum-
ſtare. Dices, ideò emifſſum Spiritum, ut
tot peſtes abigerentur. Imòô, ut geminarent,

i lbid. 30. demiſſus eſt. Nam cùm dixiſſet: Emittes
ſe,. iritum tuum „ & creabuntur: & renovahis
1 faciem terræ. Sit gloria Domini in ſæculum:
1 laætabitur Dominus in operibus ſuis. Ecquænam
g, opera iſthæc ſunt? Fortè & Coœlo Manna eli-
a bid 32. quavit? an Lilia eduxit & fimo? Vel Roſas
pfe Produxit & rubo? Audi: Qui reſpicit terram,
n6 facit eam tremere: Qui tangit monies, &
ne M fumigant. Idem penèe habet in Pſalmo ſexa-
epe, 67.30 geſimo ſeptimno, ubi ait: Pluviam volunta-
, Tiam ſegregabis Deus hæreditati tux. Quid
al ex pluvia ² Et infrmata eſt, inquit: Ergo,
mjiln Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. XI.

291

cùm agri revireſcant ad Coœli rores, hære-

ditas Domini, Dei Spiritu cum rigatur, in-

firmatur. Etenim Romana nobilitas, quæ tu-
mebat in lauro, in auro, in ſignis, & in
theatris, ubi Dei Spiritu perfuſa eſt, abjecit
aurum, projecit laurum, delituit in cavernis,
ſacco ſeſe induit. An non hoc infirmari eſt
hæreditatem Domim? Si ità eſt, Miſeret me
Virginis, quæ pannis Infantem obvolvit ,
lacte nutrit, floribus inſpergit. Dic, obſe-
cro, quo architecéto fabricatum eſt Unigeniti
tui corpus? Spiritu ſancto, quo ſum obum-

brata in die nuptiarum mearum. Periit Na-

tus tuus. Erit proſectòè Vir dolorum, erit
in Signum cui contradicetur, videbimus eum
quaſi leproſum, & percuſſlum à Deo, & hu-
miliatum. Spiritus enim ſanctus Magnes vul-
nerum eſt. Ubi enim Amor;, ibi livor, &
plaga tumens. Quin & tu ipſa, quæ obum-
brata fuifti Spiritu, non carebis livore. Er
tuam ipſius animam pertranſibit gladius. No-
li proindè mirari, ſi in lectulo, quem flo-
ridum efle dicis, fruſtrà Chriſtum inquiris.
Viſne in tuo lectulo JInsM recubare, ſub-
move flores, & ſpinas, clavéſque appone.
His delectatur, hos amat, his incubat. Et-
enim membra, quæ Spiritus ſanctus compe-
git, non floribus, ſed guttis noctium inſper-
guntur. Sapientior proindè facta Sponſa eſt,
quæ peſſulum oſtii ſui reductura Dilecto, op-
plevit digitos myrrhâ, rejectis floribus. Quid
Jaciemus Srori noſtræ ed die, quando allo-
quenda eſt. di murus eſt, ædificemus ſuper eum
propugnacula argentea. Niſi fallor, dies quan-
do alloquenda eſt Virgo, dies ea eſt, quâ di-
vino Spiritu inundata eſt. Tunc enimverò u-
bera in propugnacula commutanda ſunt, bel-
la enim imminent, & procellæ, ſuppliciaque
poſt adventum divini Spiritus. Et hæc ſatis
ſint de divino Spiritu. Quale verò dedecus
foret, ſi ad adventum Auſtri terra arida ſen-
tibus idolorum oprefla effloreret in Lilia, fœ-
cundaretur in Aromata, Paradiſum emitteret
Malorum Punicorum: Et Cor noſtrum Dei
Spiritu afflatum torperet, & ſterileiceret?
Veni, Auſter, perfla hortum meum, & uent
aromata illius. En! quid pariat hortus, quem
diun Aquilo exuſſerat. Non floſculum edidit,
ſed aromatibus exundavit. Nos verò tamdiu
Auſtro perflati vix in gramnen erumpimus. Pu-
det me ſterilitatis noſtræ poſt Spiritum, cum
audiam cultorem Vineæ apud Dominum va-
dem eſſe pro Ficulnea, quam tres jam annos
ſterileſcentem ſperat fœcundatum iri, ſi fimo
eam, fſarculéque excolat. Dimitte illam & hoc
anno, uſque dum fodiam circà illam, & mit-
tam ſtercora. Ergô-ne, quod ligone, flerco-
réque extorquet à trunco ignobili Vinitor,
CSriſtus non impetrabit a cedris Libani, quas

Beatiſi-
ma Ma-
ria Pirge.

Luc. 2.

34.

Can. 8.9.

OCan. 4.

1

Luc. r3.

5.

ſuo Spiritu irroravit, calefecit, atque perfla-

Vvit? Taxus, præſentiſſimi veneni arbor, vel
umbra offocans quieſcentem ſub ramis ſuis,
adacto clavo æreo, omninò miteſcit: Et Cor
ſervi Domini Dei Spiritu confixum non po-
net feritatem? non perturbationum venenum
diluet? Porrò ordo hujuſmodi eſſe poſlet. Pri-
mô: Emittes Wiritum tuum. Quem Leones,
& Cete, Nox, Maréque, non Lyræ aut A-
romata circumſtant. Secundè. Id evenit Apo-
ſtolis, qui ante Spiritum ſanctum nuptiis in-
tererant Canæ, Zacchæi & Simonis excipie-
bantur epulis, odore Unguenti recreabantuf;,

B b 2 Panum

Pf. 102

—

29 2
Panum multiplicatione reficiebantur: exindè
epulum nullum, & nullæ nuptiæ, verùm
ubique fuſtes, & tribunalia. Tertiò. Meritò
proindè poſt pluviam infirmata dicitur Hære-
ditas Domini, cùm Sibi, Mundéque evilue-
rint Fideles, præ ardore Spiritus, exuti auro,
& trabeis. Quartò. Hinc diſces, cur Chriſtus
in lectulo non reperiatur. Floridus enim eſt.
Ipſe autem compactus à Spiritu ſancto, non
Lilia, ſed Clavos expetebat. Quintô. Ridetur
proindè Sponſa, quæ, cùm ſe credat præ
Amore languere, fulciri expetit Punicis &
Violis. Dormire ſmitur taliter amans, nec ſuſ-
citatur. Ubi verò evigilat, provocatur ad ca-
vernas, ut diſcat fortia expetere, ſi amat. Sex-
tò. Proptereà Charitas patiens dicitur à Paulo.
Septimô. Jam duas in turmas ſeparatam video
familiam Jacob. Nam alii dolent ſibi defutu-
ram Charitatem, quòd ſub Nerone non de-
gant: Alii timent, ne, ſi Charitati ſe dedant;
Calamitatibus obruantur. IIli ſciant lapillo Sta-
tuam everti, Navem remora ſiſti, nullique
non adfore Neronem, niſi fugâ ſibi conſulat
ab ærumna. Hi diſcant, Amore in Deum, to-
leratas pro Deo calamitates temperari. Octa-
vò. Pudeat autem fimo Ficum, clavo Taxum,
Dei Spiritu Saülem perfici: & Dei Sacraria,
atque Hortos profuſo Spiritu Domini non fra-
grare, non virere, non perfici.

1. Cor.
13.4.

Religio munda & immaculata apud
Leum & Patrem, hac eſt. . Im-
maculatum ſe cuſtocire ab hoc ſæculo.
Jac. I. 27.

In feſto Væ nobis, ſi ſola Cuſtodia ſui Religio a-
Sanétziſi. pud Deum eſt immaculata. Nam, cùm totus
maæ Tri- Mundus maculoſus & luteus ſit, quis ſe cu-
nitatis ſtodiet à tanta fœditate impollutum? Audi
Cùum Vir-
gines daa Joannem: Omne, quod eſt in Mundo, concu-
Sorores ſe Piſcentia Carnis eſt, & concupiſcentia Oculo-
Deo dica rum, & JSuperbia vitæ. Dices, tres hic tan-
rent. tùm exponi maculas à Joanne. Sed, quæ
30ar.:. Mundum umverſum inficiant. Etiam Oceanus
eniales. unus eſt, ſed, quantùm terrarum occupat 2
Religioni, Quis autem ab hiſce maculis non foœdatur?
perfedtio. Et Avaritia quidem Achanum, & Achabum
Omeesſu- implicavit: Illum aureæ Regulæ, hunc alie-
ma; im- næ Vineæ invaſorem. Inobedientia Agarem;,

verfecti. N . .
Eedi- & Saülem corrupit: IIlam Saræ, hunc Sa-
ſpectio musli contumacem. Proptereà uterque ejectus
omnibus eſt, illa Domo, hic Regno. Immunditia con-

necejſaria ſpurcavit Sichem, & Her. Quorum prior Di-
irne⸗ nam appetiit, poſtremus Thamarem exhor-
7 ruit. Quam ob rem alter à Patriarchis, alter
à Deo percuſſus interiit. Atque utinam ſola
fex iſta virorum hiſce peſtibus laboraſſet. Et
Giezi Prophetarum Alumnus Avaritiæ ceſſit:
& Eva, Dei Filia, Inobedientiæ ſuccubuit:
Et Libidini manus dedit David Abavus Do-
mini. Quid igitur præſtabimus, ut mulli non
inſidiantes peſtes evadamus? Recedendum à
Mundo. Nam, quamdiù in luto ſumus, ſi
fortè non maculamur, periclitamur certè, ne
Lib. 4. in ſœddemur. At in Mari furentibus ventis, ait
Luc Sanctus Ambroſius, etſi non omnium naufra-
gium eſt, omnium tamen periculum eſt. Et qui-
nam obex huic malo? Religio, quæ cùm una
ſit, in tria vota diſſecta, Trinitatem quodam-
modèò repræſentat.

Oliva

Epedit, ut unus moriatur homo pro
populo: & non tota gens pereat. Joan. H
II. 50.
7
4.

Mentiris: non enim pecus eſt Innocentia, Eeeleßs-
ut litari Saturno poſſit, ut ingluviem expleat Kica u-
inexplebilem, cæde, cruoréque ſaturandam. Midie.
Ea eſt Innocentiæ ſanctitas, ut violari non Protec,.
poſſit, redimendæ gratià quamvis magnæ cla- Tes Zaſto-
dis. Audi Danielem inter monſtra ſuperſti- um.
tem: Deus meus miſit Angelum ſuum, & con- Dan. 6
luſit ora Leonum, & non nocuerunt mihi, 22.
quia coràm eo Juſtitia inventa eſt in me. Vi- Perſecute-
den' vel fameſcentibus belluis tantam ineſſe rIahe.
erga Virtutem reverentiam, ut nec oblatum nem.
ſibi in eſcam captivum attingere auſæ ſint. Er-
0 terrori cùm ſit Innocentia Leonibus, Ho-
minibus ludibrio erit? Vivet Babylone, &
Hieroſolymis diſcerpetur? Septies icta Vercel-
lis eſt fœæmina Innocens, nullo vulnere, gla-
diuſque ad capulum reflecti maluit, quàm ſæ-
vire in Pudicam. Quid? Ignis nônne tres Pue- Superior
ros reveritus in chbano eſt? Tu veròô ferro, tueatur
ignéque efferatior debaccharis in Juſtos? Ne, ſuor.

1

I!
ncitet
t, l
Vnwit,
derat⸗

inquies, multi opprimantur, unum immolo. m I
Ecquando id actum legis apud Patriarchas, & jadex. n
; u

Apoſtolos, cæterôſque noſtræ Fidei Propaga-
tores? Ne Loth arderet, ſuſpenſum aliquandiu
eſt in cœlo ſulphur: Non autem exuſtus Inno- saperior
cens, ut impudici excidio ſubducerentur. Bar- en ira-
barorum eſt Iphigenias lanienæ deſtinare, ut dat e⸗
FEolus conquieſcat. Chriſtiani malunt perire, etnernſut.
quàm perdere. Nec Malchi auriculâ paſſus eſt Perſaeu-
Dominus impendentem toti Eccleſiæ calami- toribaus
tatem tantam averti. Quòd ſi, ut Dei Filius placeat.
evadat, non benè Malchus perſtringitur: Pro- rerlet-
phetas & Levitas lancinare fas eſt, ut vernet dium
populorum, ſine nube, felicitas? At Pater Fi- peſimum,
lium ſuum tradidit, in redemptionem pro mul- bunire,
tis. Fateor. Sed Chriſtus moritur, ne morti ad- vel mor-
dicamur æternæ, non autem ut temporario o⸗ ee
tio perfruamur. Tu verò, Caipha, ne Roma- un.
nis ſubdare, Jks in Crucem agis? Præſtat Perſecwto-
Hebræos in compedes mitti, quàm Dei Ver- ves faher-
bum clavis transfigi. Ecquis tam ſævus eſt, ut ”
Innocentiæ excidio ſe tutum velit? Ethnico-
rum certè & Veſta, & Diana mactandas ſibi
Virgines ſervavere, illa Metellæ ſuffectàâ bu-
culâ, hæc Iphigeniæ cervâ ſubrogatà. Hele-
nam Spartæ, Lupercam apud Falerios, com-
primendæ peſti jugulandas Virgines Aquilæ ab
interitu vindicarunt, traductis in pecudum ju-
gula gladis, quibus victimæ infelices caſuræ “
erant. Itâ-ne? Rapinis, cædibuſque adultæ A-
ves Foœminas procis circumſeptas propugnant:
Et Caiphas JrsoM raptim perdendum pronun-
tiat. Diana Clytemneſtræ filiam remittit, Me-
tellam ſpreta Veſta Patri condonat: Tu verò

carnificibus Dei Filium tradis? Expungatur Virg. 1.

me⸗
ajman
litid enl

Coetu

ferale carmen & Sacerdotum Paginis: Dangui- ganetd. ünn 8
ne placabis ventos, & Virgine cæsâ. Imô, nec verl. n. W libt
auras placebis, & provocabis fulmina, ſi ter- Ir

rena, ut ais, Numina, quaſi Tigrides, cæde
ſtragibũſque demulcere ſtatueris.

Beatus

Stromatum, Lib. XI.

Beatus Vir, qui ſuffert tentationem,
quoniam cuùm probatus fuerit, acci-
iet coronam vitæ, quam repromi-
ſit Deus diligentibus ſe. Jacob. I.

12.

Plerique non ſufferri tentationes à Juſtis au-
tumant, niſi ità flagellis ſcapulas exponant,
conformar ut penitus occalleſcant ad ictus. Nollent ab
rartontia eis calamitates agnoſci, jubéntque corda in
,s ftupor. Marmora obrigeſcere, quibus nec ejulatus,
Moriiß. nec ſenſus ſubſit. Hoc autem non eſt robur
catie Paſ-- imperare, ſed inſinuare ſtuporem Heroibus
onen, Chriſti. Licet enimverô; licet ſuas non pati
e. ſolum, verùm etiam internoſcere calamitates.
Apslegie Num Paulo me jubes fortiorem eſſe, qui &
non illici. nuditatem, & ſitim, & falſos fratres enume-
„, rat, quin plagarum ictus tam accuratè ſuppu-
D ae- tavit, ut quadragenas und minùs à ſe ſcriptitet
,andta, toleratas. Num Jobo patientiorem me eſſèe im-
Perſecutio Peras, qui ærumnas ità exaggerat ſuas, ut pe-
non poteſt nè exorbitaſſe videatur imperitis. Quid Jere-
non ſenti- mias? An non & ſuas & Sionis ità calamitates
r. lamentatur, ut non orare putetur, ſed expro-
brare. Prophetas recolo? Nônne apud Jere-
Thren 3. miam ea vox Chriſti eſt, Ego vir videns pauper-
r. tatm meam David certè tantâ ſuſpiriorum &
lacrymarum exundantiâ Iſraeliticæ gentis cru-
ciatus enumerat, ut ad luctum ejus videatur
converſa cithara, mutuato à Draconibus plan-
ctu. Si Dominus dignoſci nollet ſupplicia,
quibus ſubdimur, immiſſurum ſe dixiſſet A-
poſtolos, tanquam Oves in medio Turturum.
Teſtatus autem eſt fore, ut Lupis traderentur.
Spiritus ſanctus proteſtatus eſt Paulo, non ar-
millas manere eum Hieroſolymis, ſed vincu-
la. Vociferatur Sponſa vulneratam ſe, nuda-
tâmque, non redimitam & comptam ab excu-
Cant. 5.7 biis. Vulneraverunt, inquit, me. Ergo non

Dei vo.
luntati

rrſun

vlemint, dedecet, cæſis ſuum patêre ulcus. Ergo, non
enpoent, Apathia, ſed Tolerantia præcipitur tormento-
leo⸗ rum. Ergo, non cæcutire, ſed roborari debe-

mus ad aſpera. Palpa, ſi lubet, & tracta vibi-
ces„ dùm eis non delaſſeris. Chriſtus ingenti
ejulatu àa Patre ſe clamat derelictum: Et ego
blaſphemus ſum, niſi Saniem Lac eſſe dixero,
niſi putavero Cainum Aaronem eſſe, ſecurim
ventilabrum eſſe, eſſe thuribulum aromatum
ollam picis & ſulphuris? Decreſcit, ut puto,

1o
r Merces, ſi hebeſcam, & occaleſcam ad Lora.
e i
AnE
ba Orate pro perſequentibus, & calumni-
l antibus vos. Matth. 5. 44.
onge⸗ ligr: . .
unren vjuris Ergé-ne pro ſulphure thus exhibebo, pfal-
enitti- lererda. lam, dum hoftis latrat? Miraris id tibi a Chri-
ut: uüD rimici Ito imnperari, quod Natura impetrat a Lignis
erse dilectio. arun Stercoratur Malum Punicum à co-
“ Monif. lono. Ebibit fœditatem illam, & ſanmiem Ar-

lo, cationum Dor, itâque percolat trajſiciendo per medul-
e iis. las, ut brevi fimum in fiorem vertat, coro-
nam purpuramque elaborans è ſtercore. Quod
ergo Ligni Natura præſtat, Cœli Jus non
L efficiet? Coloratur in purpuram ſanies, & po-
mum concreſcit & ſordibus: Et contumeliæ
cruore Chriſti ſubactæ non coaleſcent in ne-
Patietisg. Car, ſed in venenum aceſcent? Frangantur
myrrhina: nullus è calice luctus, mullæ e
vaſe querimoniæ? Lapis eſt, inquies., Hoc vel
. Ethicæ Gomment. Tom. V.

293

maximè crucior: Indolentiam ſcilicèt exhibe- Perſerutis
re lapidem, quà caret cor, quod non rarò ad 5. . ͤe-
pietatem ſaxeum eſt. Clamabat Joannes, poſ- SS
ſe Chriſtum ex lapidibus Abrahamo filios ex-
citare. Mallem ex filiis Ifrasl ſaxa compingi. Dei voli=
Tum enimverò non dolorem in ærumnarum eati ton-
patientia fortiorem efſe Naturam ſilicis, quàm lormari,
rorem angularis & Cœlo lapidis. Nolo vivere,
ſi felicius præceptum Domini implerem Si-
lex, quàm Homo;, Simulacrum hominmis,
quàm Dei Imago. Ut ſilicem dedi ſaciem tuam. Ezech-.
Expungatur, obſecro, effatum tuum, Domi- 3. 2.
ne. Quid? Niſi Silex evadam, tu Prophetam
non habebis invictum immotumque injuräs?
Volo eſſle Vir, &⁊ nolo ad malleos commove-
ri. Non patiar, ut dicatur in poſterum, Qua- Iſa. 53 72
N Agnus, coràm tondente ſe, obmuteſcet. Di-
catur magis de Agnis, quaſi Fili Dei, exco-
riati ſunt, nec ejularunt. Agnus ſilet in vel-
leris jactura: at Stephanus in fractura oſſium
non ſilet, ſed canit. Lapis tunditur, nec plo-
rat: Paulus cæditur, & exſultat. Arbor ſter-
coratur, & floret: Petrus virgis proſcindi-
tur, & evangelizat. Frumentum ſepelitur, &
viret: Machabæi exuruntur, & philoſo-
phantur. Lapidatur David, & tuetur Se-
mei.

Ut cognovit, quòd JESUS accubuiſſet
in domo Phariſæi, attulit alabaſtrum
unguenti. Luc. 7. 37.

Victuram Deo, an ſibi, Mundéque mori- S. Maris
turam Magdalenam plùs mirer, neſcio. Neſ- as e-
cio eâmne magis deprædicem in epulis ſan-““:
Ctam, an ſanclificatam in antris. Audacter ex- peyvor
orditur Poœnitentiam ſuam, & fortiter con- katim.
ſummat. Sui luctus theatrum vult convivium
eſſe; auſa inter pocula lacrymas fundere. Deal-
bata veròô in ſanguine Agni, & ſalvâ fide ſuâ,
tum ſe concluſit quaſi Ream in Cavernis, cum
invitabatur quaſi Sponſa ad Libanum. Quid Eruleſes-
times, Magdalena, à Chriſto dimiſſa in pa- is Eva-
ce? Poſt oſcula ad ſpeluncam? Quid non ti- gete sg:
mes in domo Phariſæi qui, ſi in Templo quo- propaſt 5
que dùm orat, deſpuit Publicanum, in con- veinenda
vivio, quæ non ingeret convicia in Peccatri-
cem? Sapientius, mihi credes, tecum agere-
tur, ſi antrum peccatrix intrares, & convi-
vium dealbata ingrederere. Docuit nos certé
Natura, & ſummo ſtudio ſurculos ſpinis, val-
lôque muniendos, & exarmandas Arbores jam
adultas. ITu verò nunc primô germinantem
Amorem tuum ſymphoniis, ferculis, crapu-
læque obtrudis: eundem veròô robuſtum invi-
ctuùmque Speluncæ tenebris, quaſi infantiæ pongoe-
pannis involvis, cuſtos Gigantis, & infantis culianda.
Spiritus tui quodammodò prodiga. Paulus cer- Hamani
tè, ut ſe dedidit Chriſto, jejunavit, viſit, ora- " ſpectus
vit, manſit tribus diebus in ſepulchro domus v"incendi.
ſuæ. Magdalena domo exit, alabaſtra infert,
comam explicat, fundit unguenta, trium-
phanti propior, quàm ploranti, cùm emer-
git & cœno; ploraturæ ſimilior, quam trium-
phanti, cùm bravium tenet. Breviter cum con-
ſummaverit, inchoat,; & cùm incipit, quaſi
conſummaverit, agit; Monſtroſus Phœnix,
vivere incipit inter aromata, expirat in cine-
re. Laudo equidem morientem in ſaxo, &
commendo renaſcentem in epulo; ubique Mu-
lier fortis eſt, quando, & vagire noluit in
B b 2 cunis,

294
cunis, & ſeneſcere voluit in antro. Ergo qui-
bus clavibus aperuit divitis jamnam, & oſtium
ſpeluncæ? Timore diei unius, & Contemptu
Pprocraſti- annorum triginta. Ne jacturam faceret ejus
natio ma- diei, quà primum fœditatem ſuam agnovit;
la. irruit in convivium, verita jacturam horarum
aliquot, ſi tamdiù expectaret, donec è domo
Phariſæi Chriſtus egrederetur. In antrum ve-
rò ſeceſſit, ne ſe minor efſet, & , quæ Mul-
tùm ſe dilexiſſe norat in carceribus, timuit, ne
propè metam Charitas Multa refrigeſceret. Sic
Adoleſcens, calente adhuc Patris cadavere,
Chriſto adhæſit. Ita planè agendum eſt. Nullus
locus abſterrere nos debet à Pœnitentia: Nulla
pax atque ſecuritas debet nobis, aut plumas
ingerere, aut ſoporem immittere. Etiam ubi
bibitur, ſcit Pœnitentia lacrymari. Etiam di-
miſſa in Pace Charitas otiari neſcit. Porrò Po-
nitentia effoœminata eſt, ſi extrà Tabernacu-
lum dolere non didicit. Publicanus in templo
cor tundat: Nam Magdalena poteſt lugere in
Eccl. 7. convivio. Quid ais, Salomon? Melius eſt ire
3 ad domum luctus, quàm ad domum convivii.
Gratis Oraculum iſtud fuerit hactenus, hodiè Chari-
bique coo- tas obliterat, quod ſcripſit Sapientia. Da mi-
peranda. hi in antris éͤgypti parem Magdalenæ, aſcen-
Locus ſä- denti de convivio, luctu, cinere, ſqualore
tos non .. — .
Fartt. obſitæ. Domum lætitiæ, domum fecit lamen-
tationis, & planctus. EÆmulata enimverò Mu-
lier primaria virum omninô Principem, qui de
ſtrato balneum effecit, ibi lugendo, ubi quieſ-
cere Mens conſuevit. Davidem loquor, à quo
Deliciarum nidus verſus eſt in clibanum Do-
loris, tot ſagittis incubante, quot cubabat in
plumis. Sic Dominicus, qui nomen ſibi fecit
Fer vor à lorica, eſurire didicit in epulis. Sic Daniel »
ubique. inter delicias Domus regiæ, concupiſcentiam
Laens non fabà, & lente diutiſſimè torſit. Huc, quæ-
sbeſt. ſo, Audhici, qui pernegatis, licere Vobis in
Regum domibus Pœnitentiæ vos dedere. Hie-
roſolymis Levitæ pſallunt, Babylone Sagitta-
rii debacchantur. Et tamen æquè utrobique pa-
tet Cœleſtis Aula. Judith orat ſub conopeo Ho-
lophernis. Moyſes apud Ægyptios Legem diſ-
cit: in ipſa pomparum Regia didicit Chriſti
opprobrium ſceptro, purpuræque præferre.
Loth tam pudicus in Sodomis, ut Angelos me-
reatur. Vel Ulubris benè vivitur, ſi ſapis. Imò
à Magdalena delectam Phariſæi domum præ
Templo puto: Ut enim agnovit accubuiſſe
IESsUM in domo Phariſæi, tum ſuſtulit alaba-
ſtrum. Gratiùs enim fragrat Luctus, ubi fœ-
tet Ebrietas. Ergo & licet, & juvat, extrà
Sanctuarium imbui ſanctitate. Latro, inter
blaſphemias, vocem emiſit confeſſionis. Ideò-
que verbo uno Cœlum rapuit. Niſi fallor, hac
de cauſa Dilectus diùà in conclavi expectatus
à Sponſa, deſcendit in hortum ejus, ut ſciret,
tunc verè ſe Sponſam fore, cùm Deo frui
poſſet inter illecebras. Sicut Malus eſt inter li-
gna ſylvarum: diſce & tu inter Spinas Lilium
Locorus eſle. Coronaberis non de receſſu Tabernacu-
indiſferés li, ſed de capite Amana. Non procul à mihiti-

zia. bus Sponſus invenitur, qui tum Dilectam amat,
r,r. ſi eam non intepuiſſe noverit in plateis. In cella
pidos Ion- Vinaria Charitas obſignatur, quòd tunc ſcilicèt

2* atilior. Deo hæſiſſe probemur, ſi latibula illecebræ
Imitandi in atria vertimus Divinitatis. Ros cœli, deci-
eptimi. dat in lilia, ſtilla eſt, primo Auroræ afflatu
diſſolvenda: ſi verò inter æquoris fluctus exci-
piatur, & ſervetur à Concha, in gemmam
concreſcit. Uſque adeò, quò plùs locus adver-

Oliva

ſatur, eòô felicius Naturæ, Gratiæque decora
proveniunt. Quid? Solis radius nnne pallet in
ſerico , illapſus nubi effigiatur in Iridem? Non
imprudens proindé Amor eſt, qui potuit inter
Calices, & paropfſides Victimas meditari, &
Cineres. Miror autem amplius Magdalenam
expiatam ommi dudùm contagione criminis
ſpecum ſubuſſe, ut Deo ſe litaret;, cui litave-
rat in aula Magnatis alabaſtrum. Nimirùm per-
fecta Charitas non timet Phariſæos, & timet
Se. Ut ploraret, nullum Magdalena reverita
eſt: Ut inchoatam Sanctimoniæ turrim perfi-
ceret, timuit vel Martham. Excipi noluit vel Gloris
à Sorore, à qua ſciebat Chriſtum exceptum. Vana o.
Subverita eſt, ne cum Lazaro quatriduana fie- dium.
ret, ideò à ſuorum ſe proripuit conſpectu, ut- a 7 “
que fieret ex Vulture Columba, ingreſſa eſt Tahn⸗
in cavernam maceriæ. Aquila mihi viſa eſt ad laterepa-
ſepulchrum, ubi corpus venabatur, à quo iamur
rapta fuerat. Prædatorem prædabatur ſuum, dura.
felix ſeu raperetur, ſeu raperet. EHic ſola eſt,
ne ſola ſit: utque Jxss in medio fſui ſit, re-
cuſat in ea eſſe domo, ubi duo in ejus fuerant
nomine congregati. Antrum verèò his vocibus
ſalutavit. Iniroibo in domum tuam in holocauſtis. Pl.6).13
Ac ſi diceret, Phariſæi domum intravi, ut pla-
carem Judicem: hic ero, ut placeam Dilecto.
Eam veròô ibi exterrere, & indè revellere co-
nabatur agmen innumerum larvarum. Dies hi
erant penè ſine numero, nebuloſi, cruenti,
congelati, ignei, languidi, qui Centuriomibus
omninô triginta ſubdebantur. Quos percontata Pperſeve-
eſt Magdalena, Quinam forent, & cur ad- rantia per
eſſent. Triginta ſumus, dixere, anni, qui tæ- annos tri-
dio, æſtu, gelu, morbis, luctis opprefluri te ginta dud
ſumus, mi recedas. Quis enim non exhorreat rau:
triginta annos? Imòô quia triginta eſtis, vos de- dalena
rideo. Multi eſtis, ſed numero dicimti. Deflue-
tis, & evaneſcetis. Non timeo hoſtes fugien-
tes. Vexabitis, ſed tranſibitis. Aggredimini im-
pavidam, & unam oppono diem, ex atriis Do-
mini, diebus veſtris tam multis. Ingreſſa ſpe-
luncam nihil antiquius habuit, quam ne anti-
quaretur Charitas. Ideò enim Dominus aquam
in Vinum commutavit in nuptis, ut, quæ illi
deſpondetur Mens, ſciat ſe perfectiorem eſſe
debere ævi acceſſione. Eo magis ab iis eniten-
dum;, qui multùm dilexere. Pudeat eundo a-
quas increſcere, & Amoris flammam progreſ-
ſione imminui. Ergéô-ne in cunis Gigas eris, ca-
nus balbuties? Vitrum adolevit in rogo, com-
minuitur alliſu. Si ſapimus, non delaſſabimur
propè metam, qui è carceribus erupimus tan-
to impetu, ut fuerimus Aquilonem antegreſſi.
Evanuere interim anni Magdalenæ, quos ipſa
& advwocavit penè umbraticos, & deriſit. Et Wini
quia multorum dierum terriculamenta non ex- dri
pavit, und illà fruitur Die, quæ melior eſt AM

ſuper millia. iaen
unn ,
Et transſiguratus eſt ante eos. Et reſplen- Ann
duit facies ejus ſicut Sol: veſtimenta Nln
autem ejus fſacta ſunt alba ſicut Nix. Ninn
Marth. 17. 2. Au
l

Bonum eſt, Nos hic eſſe, cum Petro pleri- Matth-
que exclamant. Sed falluntur: Ubi enim is, i⸗
qui transfiguratur, Dei filius factâ de Coælo Tansß- n
voce pronuntiatus eſt: ibi Petrus, qui immuta- guratio. Il
tus non eſt, & dormitare cum Socis coœpit, Religionis

& neſciens, quæ loqueretur, arguitur à Luca.
Malum-

perfedtio.

Stromatum, Lib. XI.

Malumne disgerim Montem, an bonum, ubi
& Hlius Dei eſſe potes, & potes Dormitare, &
gervor. Delirare. Stude immutari, nam niſi transfigu-
reris in Solem, degenerabis in Larvam. Porròô
Transſiguratio non fit, niſi emineas. Si candes,
Nix eſto: ſi luces, eſto non Sidus; ſed Sol.
Salit enim Sponſus in Montibus, & colles
tranfilit. In Sole poſuit Sapientia Tabernacu-
lum ſuunm. Nihil amat Dominus non ſummum
in transfiguratione animorum. Socrus Simonis;
ſi convaleſcit à magnis febribus;, ut ſurrexit,
miniſtrat. Paralyticus non modò revaleſcit;
ſed tollit grabatum, & ambulat. Facta eſt
tranquillitas magna, ubi magna procella com-
SS pPrefla eſt. Quid Aaronis Virga omninò arida?
ex toto Non viruit lolum, ſed fronduit, ſed gemmas in
ſnt. alnygdalas perduxit. Paulus ex lupo non Canis,
ſed Agnus. Leo modò Samſonem terret: mo-
dè paſcit. Ubi Mors, ibi Mel. Ex ſepulchro
faucium condimentum voluptatis. Dices jun-
tum apud Ezechielem in gloriæ curru Aqui-
lis, & Leonibus Bovem; inter animantes nec
ſummum, nec infimum. Et ides expunctus
Ezech. citò eſt, eique ſuffectus Cherub. Facies una,
10. 14. facies Cherub: & facies ſecunda facies Hominis:
& in tertio facies Leonis: & in quarto facies A-
quilæ. Ubi Bos, quem commendabas? Obli-
tuſne es, modô inane Apoſtolicum rete, mo-
dò plenum magnis piſcibus centum quinquagin-
ta tribus? Sub Elia modò æreum cœlum eſt,
modò tanta ex nubecula aquarum fit exundan-
tia, ut penè iterari videretur Cataclyſmus.
Quid? Nônne populus modèò lutum verſat, mo-
do auro, argentôque ditatus progreditur ex .-
gypto? Joſeph aut compeditus, aut coronatus.

Tepid itas

Reneva-
tio vera.
Conver-

, Cnet
Ennmindr

deſtinstur. In Manna aut Sapores omnes, aut
Vermes ſenſere Iſraslitæz. Sub lingua Sponſi
aut Lac, aut Gladius; aut Melle manat, aut
Cruore. David ex Paſtore Triumphator; ex
Triumphatore Erro, ex Exule Princeps. Sed-
enimn, ais, in Tabernaculo tum Purpura, tum
Pelles. Et ideò captum non ſemel. Et ideò ab-
jectum eſt. Quæres, an in Thabore peccemus
interdum. Aio. Cur enim Cœnobitas omninò
ointes contendam impollutos eſle, cùm ex A-
poſtolis penè omnes ſint nævis inquinati? Ve-
ruüum, qui cadunt in Gelboeë, rarò adjiciunt;
ut reſurgant, hic qui titubat; illicèò ſurgit, &

une
NnlNage

wan e Luc. 10. ſtat. Homo quidam ab Jeruſalem deſcendit in
ne zo.. Jericho, ſpoliatus ærumnosè, & vulneratus
nlogo⸗ à latronibus natat, & volutatur in ſuo ſangui-

ne;, ignarus, vel incurioſus diſcriminis ſui.
ennphnn Tranſit illac Levita, nec eum implorat: tran-

S

1e, usf tano incogitanti vulnera alligantur. At Hie-
de! roſolymis Sponſa leviter perſtricta, & theri-
enmn neo. ſtro nudata, punctiones, & jacturas dolet »
I Can. 5.7. germit, lamentatur. Percuſſerunt me, & vulne-
averunt me: tulerunt pallium meum mibi, cu-
Rodes murorum. Vide, quantâ doloris vehe-
3 mentiâ vulnus in Jeruſalem obducatur. Rarò

s vulneramur in Thabore, & nunquàm vulnus
mon horremus. At accepta in Gelboë vulnera
ſAN diliguntur. Irruit ibi in ſuum enſem Saul.

Viriliter git „O confortetur cor ve-

Propeßta Sed in die belli. Nam in armiluſtro nemo
einends non Samſon eſt. Ubi Vero lituus inſonuerit, ad

Mardochæo modò Crux, modè regius Equus

ſit Sacerdos, nec eum arceſſit. Vix à Samari-

clangorem buccinæ Leones degenerant in Le- I. Reg.
pores. Et recènſuit eos Juaſi agnos: ducenta mil- 15r4.
lia peditum, & decem milliq virorum JQuda. Vi- “ za⸗ 7S
dentur mihi plerique Oceano in ſuo ardore per- H
ſimiles. Fremit, ſævit; tumet, naves haurit „ Eecleſia-
ſidera terret, ſed quamdiù in ſe convolvitur. Kiez Za-
Ubi verèò paululum ſabuli offenderit, miteſ- riſdictie.
cit, reſilit, furorem ſuum reſorbet. Nos quo- Severitas⸗
que intrà nos quanta molimur, & minitamur Superior
Mundo? ſi fortè arena obſtet, illicò relabun- nallum tis
tur in nos tumentes fluctus noſtri. Juravi, & Weat.
Ratui cuſtodire judicia Juſtitiæ tuæ. Sed quam- 06.
diù Bethſabea non occurrat. Tecum paratus ſum Luc. 22
& in carcerem, & in mortem ire. Si tamen An- 33.
cilla non interroget. Dum Agnum edit Pe-
trus, confidit ut Leo. In atrio trepidat, ut
Columba, ad ſibilum non Accipitris, ſed No-
ctuæ. Non Montibus, ſed Aremis, toti natu-
ræ impendens undarum moles eliditur.

Et ego non parcam Ninive oivitati ma-
gnz, in qua ſunt pluſquàm centum
viginti millia hominum, qui neſciunt,
quid ſit inter derxteram & ſeniſtram
ſuam, & jumenta multa? Jonæ 4
II:

Itâ-ne? Parcitur Ninive ob Pueros, & non peccati
parcitur ob Senatores? Quid Pueros dico? Non damna,
illi parcitur ob Regem & Regiam, & parci-
tur ob Jumenta. Uſque adeèò non ſcelus abji-
cit, fœdtque, ut Deo cura ſit de Bobus, &
nulla cura videatur efſe de Principe. Vilior a-
pud Dominmum Purpura, quàm Jubæ ac Vel-
lera, quoties illa ſceleribus inquinatur.

Sepi aures tuas pinis. Eccl. 28. 28.

Ut ſcilicèt non arceas ſolum, verùm etiam Conſilia⸗
vulneres ſuſurrantem. Nolo tantùm impiorum rii mpii.
te peſtibus non afſentiri, ſed repugnes velim, 'tand
pungâſque procacem. Coœlum imitare, cui au-PIimi.
ſa tellus offundere & lacubus, & ſterquiliniis
ſuis vaporem, & caliginem, quibus lux illa
tanta, & ſiderum decor inumbratur, in gran-
dinem denſatos vapores, acuminatos in fulgu-
ra, difſſipatos in tonitrua, eliquatos in turbi-
nes ab eo recipit, tanto impetu, ut, exciſis
vitibus, conciſis ſegetibus, revulſis arboribus„
arvis inundatis, ictis turribus, convelli ſe i-
mis ſedibus Mundus exhorreſcat, doleâtque
materiem à ſe ruinæ fuæ ingeſtam Cœlo. Ità
tu quoque age. Exclama cum Suſanna, rugias
cum Thamare, cum Joſeph reſili, ſævi cum
Levi, inardeſce in impios cum Phinee. Nul-
lus viperam aromatibus fugat. Nullus hoſtem
aggreditur ilio. Cave dicas, Non poflum.
Dic, Nolo, Dic, apage pabulum mortis. Ità
age cum Seductore, ut egit Paulus cum Ely-
ma. Si oculus ſcandalizat te, non collyrio, ſed
effoſſione fronandus eſt. Si Siſara eſt Dei ho-
ſtis, configatur. Si Golias eſt Arcæ irriſor, oc-
cidatur. Alioquin nec Davidi par es, & im-
Par es Jaheli. Semei, miſi lingua illi præcida-
tur, poſt contumelias, lapidibus non abſtine-
bit. Tpſa conteret caput tuum, quanquàm tu Gen, 35
calcaneo duntaxat ejus inſfidieris. Quàm ergo 15.
imbellis es, ſi caudam premas ſtrangulantis te
anguis? Caput, caput Draconis diffringen-
dum eſt, non calcanda ſquama.
B b 4 Vide

296

Vide arc-um, & benedie eum, qui fecit
ilum: valde ſpecioſus eſt in Plendore
ſuo. Eccle. 43. 12.

Religio
mixta
malis ats-
get meri-

tum. 2
Imitandi Lux. Ex frumento, quod ſatum eſt ab agrico-

Cur Arcum ſuſpici jubet, & non Lucife-
rum, cujus & auguſtior, &diuturnior eſt ful-
gor? Inter ſidera effulgurat Lucifer, Iris in
nube micat. Gratior proptereà eſt in caligine

optimi. la, aliud cecidit in terram bonam, & ortum
Luc. 8.8. ſecit frutétum centuplum. Nulla tamen mentio
horrei. Opimus ager;, meſſis optima, vix ta-
men curatur. Ubi verò de quodam frumento
agitur malè ab agricolis ſemiſomnibus cuſtodi-
to, meſſoribus ſe dicturum prænuntiat Pater-
Matth. familias: Triticum autem congregate in horreum
13. 30, meum. Quare apud Lucam triticum non re-
conditur, apud Matthæum verò in horreum
reponitur? Nimirùm ſuccreverat, quod recon-
di jubetur Triticum, inter Zizania. Viſum eſt
Patrifamilias non poſſe non eſſe optimum,
quòd inter peſſima adoleverit.

Ubi ſunt duo vel tres congregati in no-
mine meo, ibi ſum in medio eorum.

„ Matth. 18. 20.

Religioſßß Hinc videre licet, quemnam oppugnent ii,
honoran- qui Sacros Monachorum cœtus invadunt, ma-
Renei F. ledictiſque proſcindunt. Neque enim cucul-
„em pey. luimn dilacerant, quin Chriſtum diſcerpant. Ut
ſecutores. enim in Organo tubi reſonant, quanquàm in-
Perſecu tacti, quoties lignea proſegmina premuntur,
tores Zu- quæ moli præfiguntur: Ità Chriſtus ejulat,
Rorum. Cum Saulus Eccleſiam obruit. Atqui, inquies,
adeſſe ibi Chriſtus nequit, undé Pax abeſt.
Quis verò non novit contentionibus eruditis
. certare inter ſe aliquando Sacros Ordines, &
nio non diſſidere * Has inter digladiationes verſari Pax
laditur poteſt, quæ Chriſtus eſt? Poteſt. Imò has
Scientia- maximè ob pugnas commoratur nobiſcum
rum, & O- Chriſtus. Væ Mundo à ſcandalis, niſi in ute-
vercta. ro Eccleſiæ doctiores ejus Fœtus collideren-
e. tur. Ut enim ex nubium concurſu, attrituque
Matth. Fulmen erumpit, quo in Numinis reveren-
18.4. tiam Mortalium petulentia inflectitur: ità ex
Scientia Religioſorum ſapientiſſimis concertationibus
perutilis 4 ri ſul . uib ta Hæ
Eadleße. doctrinæ fulgura emicant, quibus tetra hære-
Invidia ſum natio percellatur. Cùm diù inter ſe Gra-
carent Re- tiæ Arbitrüque Patroni velitaverint, hi Cal-
ligiones, vinum ſtrangulant, illi Pelagium ſuffocant.
Tnerge Contabuiſſet procul dubio Theologiæ divina
ſenti an:. Cognitio, niſi eam & excitaſſet languentem,
Talenta & virentem roboraſſet diſputantium ardor
varia. Theologorum. Sic enim cum Philoſophia ac-
tum teſtatur Tullius, ubi afferit, tum demum
extabuiſſe Sapientiam Athenis, ex quo certa-
Tuſcul. ri inter Philoſophos deſitum eſt. In ipſa enim
Juæſt. 2. Græcia, inquit, Philoſophia nunquàm tanto in
bhonore fuiſſet , niſi doctiſſimorum contentioni-
bus „ diſſenſionibiſque vigaiſſet. Ergo, quod
de Latromibus Etruſcis jactant interdiu diſſi-
dentibus, noctu verò coëuntibus, inſcribi li-
cet Theologorum diſſidis, quibus Fides illu-
ſtratur, & Heæreſis transfoditur. At, inquies,
etiam de Templorum munificentia inter ſe cer-
tant ſacra Coœnobia. An velles de ferculorum

pompa eos contendere, déque prædiorum fini-

bus litigare ?2 Æmulatio iſthæc ſancta eſt, &

Oliva

ab Apoſtolo imperatur; cum ait. Emulamini 1I. Cox.

chariſmata meliora. Squalerent profectò aræ, 12. 31.
niſi eis expoliendis ornandiſque quaſi probus
ædituus innocens Ztmulatio præeſlet. Diſpice, 4
quid interſit inter Templa æmulantium, & 1

quieſcentium. Si vinci non timerent;, exquiſi-
tius forté Cellaria inſtruerent, quam Baſilicas.
At, qui præſtare ſatagunt cæteris in cultu Nu-
minis, cumque aſſumenta in togis præferant,
uniomibus, & topazüs interpungunt vela Ta-

(c

bernaculi. Juvat, juvat regnare mulatio- r
nem, ſed in ſancto, ne aurum optimum in æs lihn
mutetur. Hieronymus, & Auguſtinus non in lun
una tantùm quæſtione diſſenſere, ambo tamen laße
in Aris excoluntur. Non una in omnibus ſen- hiet
tentia fuit Pauli, & Petri, quos tamen Apo- Aeiin
ſtolorum Principes adoramus. Nox quam diſ- l N
ſentit a die! Væ Mundo, ſi una ambarum aut i Mon
Lux foret, aut Umbra. Æquè agris perneceſ- 1N As
ſariæ æſtas, & hyems, quarum altera alteri turbe
infenſiſſima. Ergo Religiones inter ſe Scholis t,
diſſimillimæ, in unam coeëunt propagationem dnum
& Probitatis & Fidei. t. Q
ng,
Une, hon
Ego ero cuſtos tuus, quocumque perre- zmano
Xeris. Gen. 28. 15. epan
. Tnönm
Gratulor peregrinis noſtris, cum aucdliam beregrini. Uler an

widk

O non ehe

proficiſcenti in Meſopotamiam Jacob Domi- Wroner
num adfuturum. Si enim Deus adeſt abeunti S'cietetis
ad nuptias, & in foro Laban Virginitatem ſuam 78 87.
licitaturo, pactaâ in laborum mercedem Ra-
chele: vobiſne deerit, qui ea maximéè de cau-
ſa tantùm laboris ſubitis, ut Peregrinatione de- Ier er
bilitatam carnem aptiorem reddatis jugo Pudi- Obedien-
citiæ? Quid, quòd Agari fugienti Angelus præ- s Heni
ſtò eſt. Si, quæ Obedientiæ jugum excuſſit a, ene
Peregrinando, Angelum ſortitur, qui pincer-
næ munere defungatur: Quale nectar propina-
tura ſunt Cherubim iis, qui ut obediant, Pe-
regrinantur? Demque Tobiam pecuniam à H”
Gabelo recepturum Raphaél deducit, & tuta- Gommin
tur. Quem vobis defuturum ex Angelis dubi-
tatis, quando non opum cupiditate, ſed ino-
piæ ambitu exulatis à domo Chriſii? O no-
vam errandi rationem! Errant procul à ſuis ty-
runculi Chriſti, non, ut margaritas nanciſcan-
tur, ſed, ut conſectentur pædorem, egeſtatem,
ſamem. Ergo Jacob peregrinatur, ut nubat; vos
Peregrinamini, ne nubatis. Melius enim vobis
eſt uri, quàm nubere. Irruitis in ſpinas laboris
tanti, ut Pudoris Lilium ſepiatis. Sordeſcitis,
ut candicetis. Lutum calcatis, ne terrâ obrua-
mini. Domo exceditis, non eo conſilio, ut ne
jugum ducatis obedientiæ, ſed, ut per ſentice-
taillud trahatis. Denique Tobias ab auro abri-
pitur è ſinu parentum: Vos Amor egeſtatis tru-
dit & laribus. Quid, quòd Eunuchum Canda- Act. 8.
cis quanquàm regiæ Gazæ Præfectum, & cur- 27.
ru ſublimem, tamen, quia Peregrinantem, non
ſolùm baptiſmo Deus dignatur;, verùm „ &
Philippum, ut olim ad Danielem Habacuc,
Angeli ductu ad ipſum Legat. Nonne Iſraeli-
tas onuſtos auro, & ſceleribus onuſtiores, ta-
men, quia Peregrinos circumduxit ees, & cu-
ſtodivit, ut pupillam oculi ſu? Si ergo Do-
minus Urticas ſic veſtit. & rigat: putatis Li-
lia convallium ab eo deſertum iri? 8i Hebræos
fornicarios, idololatras, rebelles ſic ſervat; vos
ſpernet, qui candicatis, pepones .gypti fa-
ſtiditis, qui jugum ducitis?
Videns

Iter ad
Indos.

, n ſ
an
. Kmmar

Stromatum, Lib. XI.

n n

Videns JESUS turbas, aſcendit in
Montem.. Aperiens os ſuum, doce-
bat eos dicens, Beati pauperes Spiri-
tu. Matth. 5. 1.

Religisß Os ſuum Dominus longè feliciùs eo Piſce
tepidi. diduxit, undè Petrus ſtaterem extraxit, tribu-
In fefe S. tum pro ſe, & Domino Pontifici ſoluturus.
Carolt Octo emiſit lapides pretioſos, quibus Novi
Cardina- . . .
li.. Teſtamenti Sacerdotes ornaret. Quos ſanè
Pontificii Rationalis lapidibus impares numero,
ſed pretio ſuppares, imò etiam Superiores quis
dubitet? Denique ex his corona ſtellarum duo-
decim texitur: nemo enim coronatur, miſi is,
qui gemmarum octonario diademate inſignitur
in Monte. At quam fœdum eſſet, ſi Domi-
nus aſcendiſſet in montem ſeceſſurus à turba,
& turbàâ vallaretur in Monte. Porrèò ii è turba
ſunt, qui, cùm Montem inſcendant, Beatitu-
dinum gemmas, quaſi lutoſæ ſues, procul-
cant. Quid, ſi & nos in Monte gemmis care-
remus, quibus in campo, planitiéque nobili-
tatis, honorum, atque deliciarum Carolus Bor-
romæus ornaretur? Pudet ſanè noſtrum ſquale-
re pectus in Monte. Eo verèò egeſtatis noſtræ
probrum augetur, quòd lapillis omnibus co-
ruſcet Carolus in loco campeſtri. Expendemus
proindè quanta fœditas ſit, in excelſo eſſe lo-
co non excellum: ſi præſertim, qui jacet in
campo, mitiméè jaceat, ſed ſtet, ſed erigatur,
ſed Montem exæquet ſtaturâ ſuâ. In ſumma:
pudeat in panno Monachum non praæſtare,
quæ præſtitit Carolus in purpura. In Mon-
te es? Aut Apoſtolus eſto, aut deſcende de
Monte. Eò enim Dominus ſeceſſit, ut ſevo-
caretur à Turba. Turba es, ſegregatus à Tur-
ba in Collem Evangelii, ſi Apoſtolus non es.
Què autem Apoſtolus, ſi Apoſtolorum careas
Rationali. Porrò plerique, ut Montem ſubie-
re, ornaverunt pectus ſuum gemmis, omni-
nò omnmibus, quas paulatim deindè projece-
runt, vix retentà Cordis munditie, & Juſtitiæ
eſurie. Hi non abſimiles ſunt incidenti ſcalæ
gradus quoſdam, quibuſdam relictis, per quos
yr de- non aſcenſus patet, ſed ruina. Videas porrô
gerer. eos, non ſtatim degenerare a ſeſe, ſed lentè
Tepiditas ad gemmarum inopiam delabi. Ut enim A-
3 -. nio purus manat a fonte, turbidior paulò, ut
proceſſerit in prata, coloris, non ſaporis ja-
Cturâ, coiturus cum Tiberi. Cujus admiſtione
delatus in Mare, & ſaporem ultimò perdit.
Ità ſanè & Servis Dei nonnulli gemmas deco-
lorant initio, tum exuunt, ad extremum tot
ulceribus cruentantur, quot lapidibus coruſ-
cabant. Acceſſere ad montem Diſcipuli, con-
ſedere in Monte Apoſtoli, deſcendunt è mon-
te Leproſi. Quos eò magis pudebit fſoœœditatis
ſuæ, ſi quas ipfi excepere Beatitudines, nec
ſervavere in Thabore, videant à Carolo ſervatas
Pauper- Mn campo. Quanta Spiritus paupertas in purpu-
aslaſs. Tato? Qubat in aſlere: lupinis veſcitur: cilicio
tegitux: excalceatus per urbem graditur: ven-
dit Principatum: abdicat Sacerdotia. An iſta
Præſtamus in Cruce, quæ Princeps egit in So-
lio? Quid ſi Academia inſtitueretur in Cal-
Zaria,; ubi à Crucifixis eæ agitarentur quæ-
iones, & quidem clamoribus validis, quèò in
omno vivatur lautius, laxiuſque. Itäà-ne? Si
de ſpims, flagriſque ageretur in Cruce, non
mirarer. At tam ſeriò de ludicris ab expiran-

ſcnt⸗ elicati.

t .

tibus in ligno quæri, quis non ſtomachetur?
Carolus Principatu ſe abdicat, nos reculis no-
ſtra opplebimus ergaſtula. Arguitur ille deſi-
diæ à Concionatore in Templo, quòd vigiliis
feſſus identidem obdormiſceret. Quam oris
petulantiam in Oratore lethargico Præſul vi-
gilantiſſimus, non forti modò vultu, ſed hi-
lari pertulit. Nos què ferendi, ſi vel moneri
non fuſtinemus in cubiculis à Superiore, quin
jugulatos nos vociferemur in tectis? Ille nun-
quam non lugebat: & aliquem ex nobis vitæ
tædet, niſi cachinnetur. Helvetiorum ille, &
Rhætiorum ſalutem eſurit: nos nauſeabimus
in civium Pœnitentia? C⁴mque illi ſentes, &
aconita ſapiant, nobis tam parabilis ſalus ani-
marum deſipiet? Quid multa? errat in Alpi-
bus Præſul, ut ruſticorum fide ſaginetur. Præ-
ſtò nobis in Templo ſunt populi, qui nos præ-
ſtolentur, paſcantque, & ſtertimus? Delſilia-
mus de Monte, ſi nos delectat egeſtas. Intra
Tabernaculum, vel arens virga effloruit. Di-
ces, pleraſque nec viruiſle. Ideò ſubmotæ ſunt
ab altari. Ideò Sacerdotio, quos deſignabant,
exciderunt. Non, rogo, ſalva nobis omnia-
in habitu ſancto, & tonſur4 exiſtimemus. Lu-

ciferi non toga ſqualuit, ſed Mens. Cave con-

fidas panno. Corda ſcrutatur Dominus in lu-
cernis, non tunicas. Ità-ne? Deliciæ in cili-
cio. Non emiſſiones noſtræ, ſed utique immaſ-
ſiones, paradiſus malorum punicorum. Im-
miſſiones ſanè per Angelos malos: quando
Chriſti diſcipuli non projicerent, ſed raperent
optima quæque Iirael. —

Qui autem unum acceperat, abiens fo-
dit in terram, & abſcondit pecuniam
Domini ſui. Matth. 25. 18.

Latebras ſequetur egeſtas, & involutum Su- Talents-
dario æs nudabit obvolventem ſe, ut vapu- zwm aſus.
let. Mira ſeminis Indoles. Aurum eſt, cùm Talszis
defoditur, flagellum eſt, cùm refoditur. Se- lartant
minaſti pecuniam, & ſupplicium metes. Ha- sas:e⸗
bebat impreſſum Cæſarem æs, antequaàm late-
ret, habet Rhadamanthum, cùm emergit.
Quæ te ditaret pecunia, ſi erogaretur à te, te
ſpoliabit infoſſa. Quis miretur è grano Sinapis
fruticem naſci, in quo nidificent aves: quando
pullulant è Nummo Virgæ, quæ nos conci-
dant, advolantibus in eas vulturibus, à qui-
bus talenti cuſtos infelix triſtiſſimè, foædiſſimé-
que laceretur? Ergo, nemo non timeat talen-
ti latebras. In eo tamen fallimur, quòd perſæ- Gloriæ
pè, quæ luci expoſita putamus talenta, ea pu- vana a-
treſcunt humi conſepulta: Ea verò apud Num- mer.
mularios duplicantur in menſis, ſuper quæ ag- achin⸗
geſtum cum Oſſa Pelion ſuſpicamur. Etenim ſi Raitg oni,
mandato Superiorum deliteſcit eloquentia tua, manis
non latet, ſed viret- quam ſine dubio compu- viliora.
truiſſe in ſtercore deprehendes, ſi eam laudis
captator, & vocis inſtitor Eccleſiæ roſtris ob-
truſiſti. Feliciùs effulſiſſet in latebris, quæ in lu-
ce caligavit. Nônne vides involutam pecuniam
tuam limo, fimòque, quando ſpe gloriæ aut
doces, aut foras excurris? Terra eſt, Terreni
cupiditas Ornamenti. E contrario, non lates ſi
ad imperium lates Præſidis tuil Latebat in Ta-
bernaculo Virga, ex arbore deciſa, Aaronis;
verùm germinavit felicius in Arca, quam ſi
viruiſſet in Trunco. Perierat, niſi periiſſet;
ideéque viruit, quia non vixit. In compede
Paulus

298
Paulus non evangelizat. Malo tamen ſilentium
Pauli, quam torrentes Iſocratis. Ut enim con-
jeckti in nervum Jobi veſtigia cominùs explo-
Job 13. fantur à Domino: Poſuiſti in nervo pedem mel:
27. & obſervaſti omnes ſemitas meas. Ità Uſura eſt,
occludi pro Chriſto ZEra. Nuſquàm ſplendidius
ſuà luce defunctus eſt Sol, quàm cùm atratus,
pendente è ligno Chriſto » occidit in meridie.
Rejectus à Patre eſt David in paſcua. Verùm
in illo otio proluſit triumpho ſuo. Didicit inter
Oves, quo modo Urſum diſcerperet, quà ra-
tione Gigantem non arcu, ſed fundà profliga-
ret. Latuit defoſſus ab Jeremia Ignis, viſuſque
eſt imperitis in Lutum degeneraſſe. Sed citôò in
Sole emicuit, ingenti latebrarum commenda-
tione; quæ commiſfſas ſibi flammas ſervant ad
prodigia, non ad interitum perdunt. Ergo, quæ
latet ex Obedientia Pecunia, ut emerſerit, te-
ſtabitur congeminatum ex ſeſe Fœnus, tum
meritorum, tum coronarum.

Dominus poſſedit me in initio viarum
,, fſuaarum. Prov. 8. 22.

Sanciſi- Ità ex anguſtiis materni ſinus Grætiæ filia,
maæ Virgi- Pudoris fons, Servatoris parens exclamat. In
ais Marie quas ſanè voces tunc erupit, cùm emerſit. Ne-
Conceptio . . . .
Lnmacs- Que enim Verbi Mater aliquando ſiluit. Quòd
Iata. ſi eam poſſedit Dominus in initio viarum ſua-
rum (quæ ſanè viæ, per quas ad nos venit,
viſcera utique Matris ſunt) profectò;, ut con-
cepta eſt, poſſeſſio Dei fuit, & Domini patri-
monmium. Præſtolatus quodammodè Virginis
Spiritum in carne Virginis Deus eſt, ut eum,
cùm primùm in Sacrario carnis erumperet .
Gratiæ rore, & Virtutum floribus inſigniret.
Ergo in ſinu Annæ Caro Virginis adolevit’,
vixit inter ulnas Gratiæ Spiritus Virginis, qui
membris illis in Dei vias deſignatis, & ador-
natis, præefſlet, ut illi præerat Gratia. Uno
eodémque articulo temporis & Virginis mens
carnis ſuæ hortum florentiſſimum poſſedit, &
viciſſim poſleſſam ſe novit à Domino, cui ſub-
di imperium eſt. Quanquam neſcio poſlſeſſane
ſit à Domino, an Dominum poſſederit, Præ-
datrix pariter, & præda. Memini de Aſiaticis
s illud in Romano Senatu prolatum à Vi-
rOo Primario, Ea nempè eapta cepifſe Urbem.
Ità allapſum in Virginem Dei Verbum ſuorum
inundatione donorum, dùm Filiam ornat; Pa-
rentem dedicat, fit deſignatione ex Patre Filius
prov. 8. Infantis conceptæ. Dominus poſſedit me. Poſſe-
22. dit te, ſed, & eum poſlediſti. Acceleravit iter
ſuum ſpecioſitate pelleéctus viarum ſuarum,
quas ſibi in corde, & carne tua conſtraverat.
Ergo hæc duo potiſſimum explanabuntur, in
primo vitæ puncto & poſlefſam à Deo Virgi-
nem, & captum à Virgine Verbum. Captum à
Virgine Deum, ut ordiamur à difficilioribus,
ad planiora promptius progreſſuri, nec Eccle-
ſia diffitetur, quæ hodieè Natum ex Virgine
Matth. 1. JESUM Pprofitetur: De qua natus eſt JESJ. En
16. Mariam, ipio Conceptionis ſuæ die, Matrem
Domini ſalutatam. Rapuit enim Verbum ad ſe
ſuo illo præcoquæ virtutis vere. Fundatur exul-
tatione univerſæ terræ Mons Nion: Latera Aqui-
lonis, civitas Regis magni. Quaſi diceret, ubi
furere conſuevit Aquilo, ibi Deo Cœli Arz
exſtructa eſt. Quid aridius, quid frigidius,
quid ærumnofius primis vitæ noſtræ tempori-
bus;, quibus & Rationis Auſter non afflat, &

Pſ. 47. 3

Oliva

7*

imminet Criminis Aquilo. Iis tamen Deusex-
ſtruxit domum ſuam. Nam quæ ſuccuti debuiſ-
ſent latera aſſultu Borex, Auſtri afflatu re-
creata ſunt. His accinit vox illa Canticorum
primo: Lectulus noſter floridus. Prima vitæ Can. 1.
hora infirmitati tum naturæ, tum culpæ ob- 16.
noxia, Lectulus eſt jacentis animæ. Verum,
is languoris Lectulus in deliciarum torum ver-
ſus eſt Virgini, quæ non modèò expedita om-
ni morborum vinculo in lucem prodiit, verum
corpori ſuo, quaſi Regmi ſolio, & momilibus
compta, & floribus redimita ita aſſedit, ut

abduxerit è ſolio gloriæ Regem ſæculorum in

noſtræ campum mortalitatis. Etenim ubi Vir-
go ait, Lectulus noſter floridus: illicò Verbum
exclamavit: Ego Nos campi. Quaſi diceret. Can.2. 1.
Oblectat me ità Lectuli tui flos, ut mihi quo-
que libeat Florem eſſe. Adſum in campo Flos,
quia tu vires in Lectulo. Exultavit, enimve- Pl. 18..
1r6, ut Gigas ad currendam viam; nimirum
florum Virginei lectuli amœnitate eſt recrea-
tus. Huc illud Iſaiæ ſpectat: Egredietur virga Iſa. 1l..
de radice Jeſe, & Kos de radice ejus aſcendet. .

Nimirùm adulta concepit Verbum, ſed con-

cepta effecit, ut Danielis hebdomadæ coar-
Ctarentur. Porrò quàm probroſum, ſi Virgo
infans ita meritis exundet in ipſo vitæ veſtibu-
lo; cùm nos nec in extremo vitæ margine
floreamus. Illa autumnum exhibet in vere:
nos nec in autumno germinamus. Prima Vir-
ginis ætas cumulatur mampulis, poſtrema vi-
tæ noſtræ linea ſtipulis dehoneſtatur. Par Vir-
ginis ætati primæ ætas noſtra ſuprema, quèòd
utraque Chriſti adyventum promeretur. Sed
illa Chriſtum trahit, ut noxas præcaveat,
hæc attrahit Chriſtum, ut urat, & judicet.
Cujus ſanè Virginis fundamenta quiſquis ri-
mabitur, non fecem criminis offendet, ſed
innocentiæ demetet Lilia. Mariam Mari ru-
bro comparaverim, cujus ut Iſraèéli patuere
profunda, apparuit ftrata floribus ſemita. Uti-
nam pateſcerent profunda Mariæ, videres
non peſſimum in imo ſubſidere, ſed optimum.
Siquidem, ut Sionis beatæ fundamenta gem-
mæ ſunt, ità in theſauris ſitæ ſunt abyſſi via-
rum Virginis. Beatus homo, qui audit me 3 & Prov 8.
qui vigilat ad fores meas quotidié. Undè ſci- 34.
licèt in vitam erupi. Videbit enim in Sula-
mite non Hoſtium compedes, ſed choros Ca-
ſtrorum. Audiet non captivæ ſuſpiria, ſed vo-
ces triumphantis. Intuebitur non moœrentes,
ſed laureatos poſtes. Spectabit Draconem in
foribus, ſed protritum. Super Aſpidem & Ba-
ſiliſcum ambulavi, cùm primùm vitæ atrium
attigi. An putas cadaver Domini reponi ne-
quiviſſe in ſepulchro, in quo alius quieviſſet
homo: & ibi efformari potuiſſe Domini cor-
pus, ubi nen jacuiſſet Homo, ſed Satan exul-
taſſet. Agnum jugulare non ſunt auſi Macha-
bæi in ara, quam Gentium hoſtiæ profanarant.
Et Dei agnus concipi potuit, ubi Leviathan N
luſit, & ſcelus illuſit? Et cogitavit de altari I. Mach-
holocauſtorum, quod profanatum erat;, quid de * te.
eo faceret. Et incidit illis conſilium bonum, ut
deſiruerent illud: ne forte illis eſſet in opprobrium,
ia contaminaverunt illud Gentes; Et demoliti
ſunt illud. Reſiſte, Juda. Quid agit cohors tan-
ta fabrorum, malleis, ſarculis, arietibus;, S&
cophinis inſtructa? Quid, quæſo, demolitur?
Aram. Aramne? Iniquorum id ſcelus eſt. De-
bent Altaria excitari a filus Abrahæ, non de-

ſtrui. Sed Ara iſthæc polluta eſt Gentium ſacrifi-
ciis.

Uoi⸗
u
Gnen po⸗
n del
n,o

.

konm

lber Dor

Eimn
l
An De
lne in
tmm
Eütxen 1
¹ ,
hong
e

et in e
Mim ſe
. Nl

. N

Stromatum, Lib. XNl. 299

ciis. Expietur, non evertatur. Poteſt Dei Ag-
nus in ſinn Virginis concipi, quem ſanè ſinum
Anguis veternoſus occupaverat: Et non pote-
rit de grege hircus in Altari offerri, quod An-
tiochus Syriæ Princeps invaſerit? Diluatur fri-
ida, abſtergaturque eliquato è roſis rore, &
ſanelificatum eſt. Scilicèt, ſi Deo placet, pol-
luta primum, deindè abluta eſt Virgo. Audi,
quàâ ratione jaceat in deſerto Conceptionis ſuæ.
Can. 8.5. Quæ eſt iſta, qu aſeendit de deſerto deliciis af-
Muens, innixa ſuper dilettum ſuum ? Non cate-
nis oppreſſa, ſed roribus delibuta ſubſilit, nec
gemit ſub Dracone, ſed Dilecto innititur. Vi-
den, quam procul abſit à dumis, quæ deli-
ciis affluit! Dices, à Virgine quæſitum in le-
Can3 I. Ctulo Dilectu, nec inventum. In læctulo meo per
noctes, quæſivi quem diligit anima mea, quæ ſivi
illum, & non inveni. Concediſne mihi in no-
Ctibus, & lectulo Conceptionis, ut ità dicam,
Chbaos adumbrari? Do. Coronam para, & ma-
nus da. Nônne vides, jam tum eam Amore
exaſtuaſſe? Nonne diligit, nônne quærit,
nônne requirit Dilectum? Et putas conſiſtere
1.oan.4. poſſe Charitatem cum ſcelere? Perſecta Cha-
18 ritas foràs zmittit tinorem. Quantò magis Dra-
conem? Non eſt compedita, ſed coronata,
quæ diligit. Nox iſta illuminatio in deliciis eſt.
Iſiti lectulo nec Salomonis ex ebore ferculum
conferri poteſt. Interim Dilectus abeſt. Quan-
quaàm abeſſet, non ideò Baſiliſcus adeſt. Ve-
rüm, puto ea inſinuari poſſe Mariæ ſcrutan-
ti lectulum ſuum, quæ Magdalenæ ſuggeſſit
Origenes exploranti ſepulchrum Domini ſui.
Non modò aderat JEsUs, ſed Magdalenam
inſtruebat, & tamen, quaſi ſublatus ploraba-
tur ab amenténe dicam, an Amante? Cùm
præſertim haberet in corde, quem rimabatur
in ſaxo- Ita Concepta Virgo geſtabat in men-
Matth. r te, quem quæritabat in utero. De quà Matus
16 eſt INS, & in qua floruit Verbum ante-
quam illa progrederetur ex utero. Nimirèm de
Virginis conceptu illud Jobi perbreve, ſed
Job 14.2. plenum elogium dici poteſt: Quaſt flos egredi-
tur. ded minimè conteritur, ſed Lilium parit,
ſed ſideribus coronatur. Etiam, cùm parva eſt,
& ubera non habet, Soror eſt, non Captiva.
Etenim non decuit fuifle aliquando Agarem,
quæ Saràâ felicior paritura erat meliorem Iſaa-
cum. Imo nuſquàm, penè dixerim, blandius
habita à Deo eſt, quam cùm Concepta eſt.
Can. I. I. Meliora ſunt ubera tua vino.. Memores ube-
lbid. z. zum mnorum Juper vinum. Ac ſi Deo regereret,

parcitatem donorum, quæ ſubindè illi ſuppedi-

tabantur, explicatà primarum inter ubera gra-
tiarum pompâ. Quanquam crevere ſemper in
Virgine & munera Numimis, & merita Vitæ.

JESUS ergo rursum fremens in ſemet-
ipſo venit ad monumentam. Joan. 1I1.

38.

Ohinati. Mari imperat Apoſtolicam jam penè Cym-
Confeſſe. bulam haurienti, & fit tranquillitas magna.
rüiblandi Lepram fugat verbo uno. Dæmones ad ejus
adventum ejulant, & contremiſcunt. Cur er-
30 tantus in excitando Lazaro ejulatus, &
labor tantus? Siquidem non abſens, ut Filio
eguli, utve Servulo Centurionis, imperat
Lazaro, ut convaleſcat: ſed accedit ad mo-
numentum, lacrymatur, orat, turbatur, fre-
mit, vociferatur, adjutores accerſit, qui, &

antè vitæ edictum, lapidem tollant, & poſt
immiſſum in cadaver Spiritum, exſolvant in-
ſtitas, & ſudarium: & tamen, vix exilit, qui
fuerat mortuus, proditque è ſepulchro ſepul-
chralibus involutus exuviis. Nimirùm, in qua-
triduano non quivis peccator, ſed inveteratus
adumbratur. Ità-ne? Periimus univerſi. Ergo
Lazarus, poſt laborem tantum lugentis, & vo-
ciferantis Jus exilit, compeditus, quia quatri-
duanus eſt. Quàâ, quæſo, ratione exſurget, qui
non quatriduum;, ſed quinquennium in ſcele-
rum ſpelunca computruit, non admoto ad oſ-
tium ſepulchri Lapide, ſed aggeſto Monte? Et Correctie
tamen non quatriduani Lazari, ſed decennales ſeria.
Abſalones nullo negotio è& lupanari ad altare
remigrant, und vix voculà Sacerdotum de tu-
mulo ad epulas revocati, ut, non ſolum cum
Izso coœnent, ſed Jxsok conent. Scilicet
Chriſto tu grandior, qui poſſis ridendo, &
vellicando, non quatriduanos excitare, ſed de-
cennales. Quàm vereor, ut Python ſit, non
Chriſtus, qui umbras, non quidem Samuélis,
ſed Balaam, ſuſurro uno ab inferis revocat,
non, ut annuntiet, ſed, ut importet excidium
Ifraëli. Video ego apud Ezechielen, ſummo co-
natu à quatuor Mundi partibus Dei Spiritum
advocari, quo nudata in campo oſſa refloreſcant
ad vitam. Prævertitur quodammodè Penteco-
ſtes, aurâque Spiritus non ſine impetu cineres
excutit, perflat ofſa, afflat campum. Et dabo Ezech.
Juper vos nervos, & ſuccreſcere faciam ſuper vos 37. 6.
carnes, & ſuperextendam ſuper vos outem: &
dabo vobis spiritum, & vivetis. An Ezechiele
tu major, imò tu-ne Deo robuſtior, qui ſtudio
tanto ofleam phalangem reparat: cùm tu fa-
rinulæ inſperſione redux Eliſeus plenam mor-
tis ollam non condias tantuùm, ſed ad illece-
bras etiam convivarum nectare, & ambroſiâ
temperes? Diſce à Chriſto, quaàm laborioſa ſit
inveteratæ in ſceleribus animæ cura. A Nati- Mabim
vitate Cœcum peregrinatione, lavacro, fide mali
curavit; cùm mendicantem propè Jerico illu- Suberior
minaverit, uno duntaxat prolato, verbulo, “ idé
Reſpice. Elucet hoc tamen apertiùs in abacto Luc. 18.
Dæmone, quaàm in revocata luce. TLeterrimo 42.
Daæmone exagitabatur miſellus homo è& Gera- Marc 5.1I
ſenis, imò, non dæmoni, ſed, legioni dæmo-
niorum mancipatus erat. Degebat in ſepulchris,

nullæ jam illi vinciendo catenæ pares, compe-

des comminuebat, concidebat ſe lapidibus, er-
rabat, & ejulabat in montibus, terror jam erat
totius Provinciæ. Lamen nullo negotio dimiſ-
ſus eſt à phalange deterrima: Et exeuntes Spi- Ibid 13.
ritus immundi, introierunt in porcos. Habemus
apud eundem Marcum Adoleſcentem eman-
cipatum quidem à Chriſto, ereptumque Sata-
næ, ſed tanto cruciatu, ut diſcerptus & lace-
ratus, humique alliſus penè expiraverit. Et ex- Marc. 9.
clamans, & multùm diſcerpens eum, exiit ab eo. 25.
Undè, quæſo, in uno Dæmone efferatior
rabies, & furor deſperatior, quaàm in integra
ſpirituum debacchantium legione? Idem Do-
minus manumittit adoleſcentem, & virum.
Num Chriſtus ſe ipſo & imbecillior, & validior
eſt? Audi. Ab infantia laborarat Adoleſcens.
Hinc illæ lacrymæ! Quantùm temporis eſt, ex Ibid. 202
quo ei hoe accidit? At ille ait: Ab infantia.
Quà Deæmonis potentià conſternatis diſcipu-
lis, qui ad eum ſubigendum invalidi fuerant,
ait Dominus: Hoc genus in nullo poteſt exire, Ibid. 28.
niſi in oratione, & jejunio. Huc, huc cincin-
natuli Satanæ domitores, qui rore Dracones
aſper-

300
aſpergitis, & Leproſos expreſſo & lilis ſucco
abluitis. Non abigitur inveteratus Deæmon;,
niſi Jejunetur, & Oretur. Quòd ſi, ut extru-
datur è& corpore, Jejunandum, & Excuban-
dum eſt, quid, rogo, non admovendum lacry-
marum, & cineris eſt, ut propellatur è mente?

Ecce dimidium bonorum meorum, Do-
mine, do paaperibus: G, ſi quid
aliquem defraudadi reddo quadru-
pinm. Ait JES US ad eum. Quia
bodie ſalus domui huic facta eſt: eô
1u0 &. ipſe ſit plius Abrahæ. Luc.
19. 8.

gelus a- Expiatam ait Chriſtus Lacchæi domum, &
nimarum ſanatam mentem, non cùm è Sycomoro ſe

nihil qua demiratus eſt, nec cùm gaudens & ſe, &
Ma. familiam ſuam umverſam lauto conwivio re-
PDienite, Creavit: ſed quando alieni æris rapinam do-
cui confe- Meſticarum effuſione facultatum abundè com-
renda. penſavit. Ergo, Publicanis non blandiamur,
Superiof ſi nos excipiant, ſi laudent nos, ſi Synagogas
oeas n ædificent nobis; ſed, ſi rapto non vivant, li „
ſed fer-. quas iniquè congeſſere opes, benè, largitér-
wentes. que diſpenſent. Vereor, ne proniores ad in-
Zachaus., ferendam ſalutem ſimus interdum, vel Deco-
Rrteet. ctoribus & Fornicaris, ſi nos excipiant epulo,
ia Vera.

S .. ſi &des noſtras aut inviſant, aut ornent. Roga-
CLonver- . „02.
ſus non f- Verat per ſervos ſuos quidam ex Centurioni⸗
dè. bus JksUM, ut ſervulo ægrotanti ſalutem re-
ſtitueret. Adfuere illicò Judæorum ſeniores di-
centes: Quia dignits eſt, ut hoc illi præſtes. Quam
ob rem dignus eſt Miles, idololatra, incircum-
ciſus, ut filiorum pane, hoc eſt miraculis,
prodigiſque Divinitatis, Puer ejus ſaginetur?
An ejeravit Perfidiam? An Legi ſubdi cœpit?
An Numam cum Moyſe commutavit ? num
Pudicitiam, num Juſtitiam, num Temperan-
tiam colit? Dignus eſt. Et undè tanta in Centu-
rione promerita, ut in gratiam calonis domi
æ&grotantis, violari debeant naturæ jura; S&
ſtatus rerum ordo perverti? Audi promerita.
Dignus eſt, ut hoc illi præſtes: Diligit enim gen-
tem noſtram: & Synagogam ipſe &diſicavit nobis.
Ergo;, ſi Cain vos amaret, non indignus ſfo-
ret, quem Deus, inverſis naturæ legibus, tuta-
retur ſauciatum à Lamech. Joſeph educitur è
lacu, non, quòd Pudorem retinuerit in lucta,
ſed, quòd Pincernæ interpretatus ſit ſomnia.
Convenitur à Fratribus, odorantibus non lilia
ejus, ſed manipulos. Pergratus Regi eſt, &
ſecundus à Principe, quod Horreis confulue-
rit, non, quòd Pudori proſpexerit. Itaà penè
jam agitur cum viris, ac cum ficulneis ageretur.
Si germinent, laudibus efferimus, ſterileſcen-
tes odimus. Chriſto, & Aris ſiſtimus etiam
Holophernem, ſi, dum Bethuliam obſidet, &
cœnat cum Judith, conopeo nos ſuo excipiat.
Quiſquis ædificat nobis Synagogam, aptus eſt
regno Dei. Colliqueſcimus ad ærumnas opitu-
lantium nobis: & eos quoque, qui ut jumen-
ta volutantur in cœno, Cœlo invehimus, ſi
nobis non deſint. Paratum ſibi Sponſus inau-
dierat a Sponſa lectulum, quem etiam inſper-
ſerat floribus: in eo tamen ſe convemiri non
eſt paſſus. Ut ſcilicèt diſceret Sponſa, non ca-
pi Dilectum poſſe paratis ſibi deliciis, niſi fa-
cinorum præſtantiàâ, nen indignam ſe præſta-
ret amplexu Divinitatis. Non attendo, inquit;,

Luc. 7. 5.

Confeſſa-
rii probi.

Munera.

bid.

Oliva .

florentem Thalamum, ſed vernantem Inno- „Dae
centiam. Places mihi, ſi Deo places. Cæterùm; 7 Ui, 6
ſi Pudor abeſt, ſi deſit Integritas, licèt laquea- uu
re cupreſſinum ſit, ſperno blandientem. Utinam Ele
nos quoque amici Sponſi nullis blanditiarum En,
illecebris capiamur. Nolo laudes quotquot aris ſeannn
noſiris advolvuntur. Alant licèt nos, ſublé- unn
ventque, ſi Legem neſciant, devitentur; ut ſnd⸗
hofſtes. Quam cuperem, ut Arcam imitaremur. .
Illata in Templum eſt à Philiſthæis, & locata
in ipio Dei eorum Auguftali. Sanctiorem ei . pi
locum deſtinare nequiverunt. Perculit tamen E
eos plag fœdiſſim. Abduxere eam Philiſtim ule
& delubro, rati vel Dagonis inviſam ei ſocie- ni
tatem, vel exoſum illi captivitatis;, quanquam lu
non inhonoræ; titulum: impoſuerunt idcircò 1n
eam in plauſtrum novum; aureis eam mune- lu
ribus, & obſervantiæ ſuæ tefleris locupleta- ue⸗
runt. Tamen nequicquam mitior ſaéta eſt. Cir- an .
cumducebatur Arca in triumpho totam paſſim iſef⸗
per Provinciam, & quaqua tranſibat, ſtra- unn le
gem inferebat Cultoribus ſuis. Quid plura? lelnn,
Excepta perhonorificè à Bethſamitis, expiata Mutnmn
victimis, ingenti religione exſoluta jugo eſt.
Quibus tantis populorum blanditis minimè de- alee⸗
limita, Percußſit de populo ſepiuaginta viros, & 1. Reg- ſn

uinqutazinta millia plebis. Nimirùm non ſatis 6. 19.
eſt Arcæ, ſi perhonorificè deducatur, ſi ſacri-
ſiciis decoretur, niſi Lex apud eos effloreſcat,
qui ei provolvuntur. Felicius tum Philifthum,
tum Bethſamitæ ſibi, ſuiſque Arcam demeriti
eſſent;, ſi Mentes ſuas puriori auro inſternere,
& victimis ſanctioribus expiare ſtuduiſſent.
OQOus mihi, ait Dominus per Iſaiam, multitu- Iſa. I.11.
dinem victimarum veſkrarum.. Neomeniam, Ibid. 13.
& dabbatum, & feſtivitates veſtras non ſerami.
Lavamini, mundi eſtote, quieſcite agere per- lbic. 16,
versé.. . Et venite, & arguite me. En quo mo- Ibid. 18.
do Dominus obſequentes ſibi Judæos rehicit
à conſpectu ſuo, quamdia non ſe abluerint à
ſcelerum cœno. Nonnulli verô vel apros am-
plexantur, urſaſque donant Cœlo, ſi ædes no-
ſtras aut ſarciant, aut cohoneſtent. Væ, ſi
nec ſulphure iniquitatis eorum offendimur,
ubi nobis nectar propinent. Non ita effoœmwina-
ta, in Ahia propheta Domini, mens, qui
Cùm ſubodoratus Reginæ eflet adventum cum
panibus, cruſtulo, & vaſe mellis, non ei oc-
currit, non blandè excepit. Verùm iniquitati-
bus ejus, & viri ejus Jeroboam offenſus, pla-
cari minimè potuit ſportulæ majeſtate, quin

Ull.

lamnaſin

eam duriſſimè objurgaret. Vade, & die Jero- 3. Reg. ue
boam: Operatus es mala ſuper omnes, qui fue- 14.7. 1 dl
runt antè te. Idciri ecce ego inducam mala ſu= jbid, 9. D
per domum Jeroboam. Tu igitur ſurge: & ipfſo bid. 12. a 1
intronu pedum tuorum in urbem, morietur puer. 8 lu
Quis, ſi Regina ad eum tranſmitteretur à Re- diin
ge cum placentis, & melle, non ei, domui- R
que univerſæ remitteret flagitia umiverſa? Noôn- Ltl Pn
né criinina extenuaret, haberétque humanitati E etun
gratias, jamjämque ei ſpem affulgere veniæ ee
jactaret. Non itaà ſanctus Vates, a quo deſ- 4 Anu
pecta mumera Regis quidem, ſed polluti. Sa- l
niora, quæſo: & parciùs Opitulantium No-. Aun
bis crimina obvolvamus. Quid gratiarum aut esAund
non acceperat, aut non ſperabat ab Holopher- at
ne Judith? Dignantem ſe tamen & epulo, & r:
conopeo, fortiter ingrata, & pientiflimè imi- un
qua obtrunçavit. Non eſt, quòd Viduæ D kauk
blandiaris, Ducum perditiſſime. Non deme- (n
ruiſti Pudicam, ſi Deum blaſphemas. Hoſtis iuen,
eſt etiam, poſt epulum, & faces. Quid ait aae
Baltaſari, H

Stromatum Lib. X I.

Baltaſart, ſcortanti inter phialas Sanctuarü,
Dan. 5ß. Daniel unus de Captivis? Munera tua ſint ti-
17. bi, & dona domus tuæ alteri das Soripturam
autem legam tibi. Abſtinuit monilibus Impii,
tanquam ceraſtis. Quanquam, non tam miror;,
à Servo rejectas murænulas, quam ingeſtos
regnanti gladios. Cùm à Rege ſalutaretur a-
riolorum Primas, totam Regi & ſcelerum, &
ſuppliciorum ejus Iliadem evolvere non eſt ve-
ritus. Viden'’, quàm non inflectantur ad blan-
ditias, & beneficia animi Prophetarum! Nul-
lis Impiorum donis mitigantur: nullà Perdito-
rum potentia conterrentur. Nobis præſidio eſt:
nobis rem ſuam deſtinat: nobis effundit viſcera
ſua. Sed Judas eſt. Repellatur, cum ære ſuo,
à Sacerdotibus Chriſti, quando dimiſſus eſt
Judas à Scribis, cum ſuis argenteis. LZacchæo
nuntietur ſalus, ſed, cùm revomit uſuras in
quadruplum, non, cùm te placentis, bella-
riſque infarcit. Laudetur, non ſi Perdices ap-
ponat, ſed ſi Turtur evadat. Sciat ſe ſalvum
fore Innocentiæ inſtauratione, non autem in-
ſtructione Convivii.

Reddite ergo, quæ ſunt Cæſaris, Cæ-
ſari: & quaæ ſunt Dei, Deo. Marth.

22. 2 I.
1 Gratie Si Legi æquiſſimæ pareamus, ſarta ſalvâque
m- . 8 . 2 . . 3
a mme. ſunt omnia. Etenim in homine, qui eſt Nu-

Suenda. Miſmatis inſtar,; & inſunt, quæ Domino de-
Gratie beantur, & ſubeſt, quod Cæſari, hoc eſt;,
cooperan- ſibi imputet homo. Ex rudi maſſa recuſus es in
em. didrachmam Eccleſiæ? Debes ſculpturam tuam
Deo, debes eam & tibi. Utrumque ſi expen-
das, & Mortem excutis, & Languorem. Nec
Paralyſi laborabis, nec Hydrope. Nolo tibi ad-
ſcribas Cælaturam tuam: ſed nolim putes, itaà
te recudendum in Dei nummum, ut, ſterten-
te te, Sculptura tua; quaſi ex Adamo Eva;
elaboretur. Adlabores neceſſe eſt operanti Deo.
Quod ſi fiat, expedietur probatica tum paraly-
ticis, tum hydropicis, quo languentium gene-
Gratie re plenæ ſunt porticus. Et primò quidem Al-

dr tiſſimo, quæ ipſius ſunt, remittendo, Hydro-
6 . .
Can . pi opitulemur. Languebat hâc lue penè confe-
⸗ .

¹.. Cta Sponſa, cùm clamaret: Lectulus noſter flo-
ridus. Quam deridens Chriſtus, iis vocibus tu-
Ean, meſcentem compeſcuit: Ego ſios campi, & li-
“ lium convallium. Ac ſi diceret: Tu flores le-
ctuli tui jactas, ſed ego tibi campum exhibeo;
undeé lilia, violæque leguntur. Tuus eſt Lectu-
lus, nidulus ſcilicèt languoris, & ſomni: at
flores, quibus fragrat; & Ara penè eſt, non
Lectus, mei ſunt. Ego fos Cumpi. Feliciùs hoc
David præſenſit, qui Ligni cujuſdam demira-
tus eſt germina, foliique, & poma vaticina-
tus eſt. Veruùm tranſplantatum illud ait juxtà
fluenta gratiæ, quæ manat de vulnere, late-

,
etil

Ium Pl. 1. 3. réque Domini. Fructum Jſuum dabit in tempore
Ager N. Huo. Sed plantatum eſt ſecus decurſus aquarum.
Conſenſit Davidj Sponſa, quæ cùm ſe, inter
aromata abundare perſpexit omni virtutum co-
Oian Piâ, reddidit confeſtim Deo, quod Dei erat,

133. clamavitque: Introduxit me Rex in cellaria ſua.
Cellarüs fruor. Sed non ego meis viribus huc
irrepſi. Patuere fores, non pulſanti, ſed intro-
ductæ. Cujus ſanè doctrinæ ingens docurnen-
tum habemus, non in cellariis ſolum Salomo-
ms; aut in Davidis viridaris, ſed etiam in Coœ-
li atrio; Ubi de Angelis hæc habet Joannes.
Ethicæ Comment. Tom. V.

—
301
Et vidi ſeptem Angelos ſtantes in conſpecétu Dei: Apoc. .
& datæ ſunt illis ſeptem tubæ. Quòd, ſi, nec
primarii ſuperni Capitolii Principes, qui Deo
adſunt, à ſe tubas habent, quibus evangeli-
zent Dei iram, & ſceptrum: verùm iis, ex
armamentario Agni, eductis inſtruuntur. Adeſ-
ſe tibi ex te putas arcus, & ſagittas, quibus in-
ſidiantes tibi poteſtates confodias? Quid prom-
ptius, quàm peccantes arguere? quam terrere
perduelles? Præſtitit hoc vel Arioli ſubjugalis.
Verùm;, hoc nec Purpurati Cœli habent ex ſe.
Ergo, ſi pudor in te renidet, ſi poma Virtutum
concoquuntur in te, ſi vox ex te ſonat verita-
tis, & laudis, memineris, & conflari in Coelo
tubas, & virere in Chriſto flores, & matura-
ri poma propè gratiæ fluenta. Sic Petrus, cum
perſonuiſſet, Chriſtum Dei filium eſſe, illicò,
undè Tubam accepiſſet, intellexit à Chriſto.
Caro & ſanguis non revelavit tibi, ſed Pater Matth.
meus o&leſtis. Etiam illa, quæ deliciis affluit, 16. 17.
cùm ſubfſilit è deſerto, Dilecto innititur. Quo
cùm caret, non aromatibus ſcatet, ſed cruore
madet, non coronata, ſed denudata, non exi-
liens inter delicias, ſed ejulans inter vulnera.
Didicit hoc quoque Petrus, modò Apoſtolo-
rum Theologus, modò Pejerantium penèe An-
teſignanus. Ergo, ut ait Job, Ni continuerit a- Job. 12.
quas, ommnia Wonhuntur. Væ proindèé Hydro- ,e ie
pi, qui tumet, non granditate viſcerum, ſed. voperats
redundantiâ infirmitatis. Redde Deo, quæ ſunt dum.
Dei. Verùm, & tibi reddas pervelim, quæ Fervor.
tua ſunt. Non ego, ſed gratia Dei mecum. Ad- I. Cor.
jutor Dei es. Campus es, niſi te conſerat, & 5e 10.
riget Chriſtus, citò ſylveſcis. Tuum tamen eſt,
commiſſa ſemina aut corrumpere, aut nutri-
re. Idem jactum eſt triticum inter petroſa, &
opima. Verùm aruit inter lapides, in agro
maturuit, ſed eventu diſpari. Nam alibi tri-
geſimum, alibi ſexageſimum, centeſimum a-
libi retulit Paterfamilias proventum. Stillat è
cœlo ros idem: verùm in luto Scarabæus, in
concha Margaritum concreſcit. Eadem rigatæ
pluvid Helleborus, & Citrus, hæc olet in flo-
re, illa nocet vel fronde. Alia odor vitæ in
vitam eſt, alia odor mortis in mortem. Niſi
plurimùm viribus noſtris per gratiam erectis
poſſemus, nequaquàm nudatus chlamyde nup-
tiali, projiceretur in tenebras. Ejicite eum. Me- Matth.
liora; quæſo. Tuum eſt, Domine, donum om- 25. 300
ne perfectum. Ergo donorum præſtantiſſima
chlamys mendico præberi debuit a te. An texi
poteſt purpura Regis in gurguſtiis gementis
Adæ? Confici à Deo debuit; ſed adlaborante
mendico. Meritò proindé punitur, non, quèd
licia non ſuppeditaſſet, cùm inops eſſet, ſed,
quòd ejus obtorpuerit dextera, quam ferculis
impendere non radiis voluit, pectinibuſque te-
xentium. Coloratum in cœlo eſt naturæ, & Tyronum
gratiæ commercium eleganter. Et alius Ange- Aiſpar
lus venit, & ſtetit ante altare, habens thuribu eitus.
lum aureum & data ſunt illi incenſa multa. Non Apoc. 8e
præſtolatus eſt, dum ſibi thura nihil agenti“
præberentur: verum Aram adiit, perſtitit din,
protulit affabrè elaboratum thuribulum: tum
enimverô ingeſta thura. Si Arcum detuliflet;
accepifſet à Deo jacula. Thuribulum attulit,
thus impetravit. Nolo dicas, illius fervet ora-
tio, mea languet. Ille thymiamate divinarum
cogitationum recreatur, dùm plallit: ego ſi
pſallam, impurarum imaginum pice inqui-
nor, diſcrucior ſulphure. Ejulatum compeſ-
ce, & vas appara. IIli thymiama ingeritur;,
Cc quia

M

Ole. 13.
9.

Ezech.
37. 7.

Ibid. 10.

Zach. 13.

I.

Joan. 9.
11.

Apoc. 3

20.

302 .
quia habet in pectore thuribulum aureum.
Tu veròô cùm geſtes in corde lagenam plenam
cineribus mortuorum, quidni bitumine, ni-
tré²que oppleare. Perditio tua ex te; HMrasl.
Chore, & Joſué eodem ſunt Mannâ innutriti.
Sed ille Angelorum pane ſaginatus ad Suppli-
cium, hic roboratus ad Sanctimoniam eſt. Ma-
re patuit tum Pharaoni, tum Moyſi. At Moy-
ſes plenus Agno, triumphum in aquis egit:
Pharao Tigridum, Urſorumque medullis far-
tus, ſepulchrum nactus eſt in fluctibus, &
ſupplicium. Niſi prophetaſſet Ezechiel, oſſa ari-
da, perflata Dei Spiritu, non revixiſſent. Dei
verè Spiritus non illa imbuiſſet, & animaſſet
ad vitam, niſi unumquodque eorum Prophe-
tæ voce excitum ultrò ad juncturam ſuam ac-
curriſſet. Prophetante me, ecce commotio: &.
acceſſerunt oſa, unumquodque ad juncturam ſuam.
Et vidi, & ecce ſuper ea nervi & carnes aſcende-
runt.i. Et prophetavi: Et ingreſſus eſt in ea Spi-
ritus, & vixerunt. Viden', aliquid etiam ab a-
rentibus oſſibus confici debuiſſe, Dei quidem
miraculo, ſed tamen completum ab oſſibus,
quò inchoatum à Propheta rudimentum vitæ,
inſufflatione Spiritus compleretur. In die illa
erit fons patens domui David, & habitantibus
Jeruſalem: in ablutionem peccatorum, & men-
Rruatæ. Fons gratiæ patet quidem;, ſed non
excurrit. Abluit menſtruatam, ſed accedentem.
Ut enim irriguus Silos albuginem diluit cæ-
cutientis ab incunabulis, ſed ſi dicere quive-
rit, Abii, & lavi, & vidi. Ità fons Gratiæ
emundat nos, ſi adjuti gratiꝗ accedamus ad

eum. Perſtat Chriſtus ad oſtium Sponſæ, pul-

ſat, vociferatur, immittit in foramen manus.
Sed niſi recludat illa, reducâtque peſſulum,
non ingreditur. Denique diſertè pronuntiat,

.Ego ſto ad oſtium, & pulſo: ſi quis aperuerit,

intrabo. Coœnabis cum illo, ſed, ſi aperueris
ei. Præſiò eſt gratia, ſed, ſi excipiatur.
Noh de Deo queri. Excubat ante oſtium
tuum cum ferculis ſuis Chriſtus : ditare te
cupit, nutrire, efferre;, ſed, non ſtertentem.
IIli verò aperit, qui cor ſuum tanto hoſpite
non reddit indignum. Tuum eſt aperire, il-
lius intrare. Porrò cave, vel hoc dexteræ tuæ
aſſignes. Juvat te; qui rogat te. Alias ſi glo-
rieris, excidéris. Excidéris, inquam, quòôd
Deo peſtis nulla inviſa æquè ſit hâc und cor-

Cognitio d's jactantia. Diripuerat Nabuchodonoſor va-

ſui.

ſa Templi, Palæſtinæ regnum invaſerat, Sta-
tuam erexerat auream, quâ alumnos Dei in
idololatriæ voraginem præcipites ageret, con-
jecerat in fornacem conſtantes in fide Pue-
ros, nec terretur à Deo. Cùm tamen & He-

2. Mach. odorus explorator tantùm ſacri rarü im-

3. 24.

1. Reg.
14. 6.

maniter concidatur ab Angelis, inſilientiſque
in eum equi calcibus elidatur: Et Jeroboami,
quòd aureos Vitulos erexiſſet, moriatur in-
fans, domus funditùs evertatur: Heli veròô
nec capiti parcatur;, quòd prævaricantes Filios
non comprefſlerit. Num innocentiùs vaſa Tem-
pli rapiuntur, quaàm inſpiciuntur? Et tamen
Rex, poſt rapinam, vivit; Heliodorus ſola
appetitione theſaurorum ſuppliciis penè interit.
Num aureus Vitulus ſceleſtior Aflyrio Simu-
lacro? Triumphat tamen Babylone Nabucho-
donoſor, cùm Jeroboami ſtirps funditùs ex-
tirpetur. Num denique iniquius eſt, Adoleſ-
centes duos non revocare ab epulis, quam
tres Pueros ad ſacrilegia impellere, ſuccen-
ſo in quadruplum zogo? Nihilo minus, qu;

Oliva

2.

virgâ non ſævierat in crimina, fractis cervici-
bus, occumbit: quiad ſcelera urſerat inno-
centiam vinculis, clibanéque, ſpatiatur in Xy-
ſto. Verùm, quem Deus latronem, ſacrile-
gum, tyrannum dimſſerat impunitum, intrà
ſe tumeſcentem non pertulit, ſed regno protur-
batum non damnavit ad beſtias, ſed, quod
miſerrimum eſt, pecudibus aggregavit. Non-
ne hac eſt Babylon magna, quam ego ædifica-
vi in domum regni, in robore fortitudinis meæ?
Cümque ſermo adbuc eſet in ore Regis, vox
de cœlo ruit: Tibi dicitur, Nabuchodonoſor
Rex, Regnum tranſibit à te, & ab bominibus
ejicient te, & cum beſtiis & feris erit hbabita-
tio tua: fœnum quaſi bos comedes. Eàdem horấ
Jermo completus eſt ſuper Nabuchodonoſor. Quèòd
ſi nefas eſt de Urbe gloriari barbarum Re-
gem: quà ratione feret Deus, ſi per ſe repa-
ratam in ſe Jeruſalem novam Sacerdotes, &
Levitæ impudenter aſſeverent. Reddamus,
oro, Deo, quæ Dei ſunt: ne inanis, ven-
toſaâque jactantia recidat in jugulum noſtrum.
Exordium verô ità formari poſſet. Solere ex
luto Solem aurum, gemmſque conſtipare.
Sole verò potentiorem Chriſtum ex fece Pha-
riſaici livoris ſanctioris doctrinæ metallum, &
chryſocollam elaboraſſe. Nempè, tribuen-
dum Cæſari, hoc eſt, Arbitrio noſtro, quod
ipſius eſt, & aſſignanda Gratiæ, quæ ex ea
manant. Inſurrexit in diviniſſimum Oraculum
phalanx gemina hæreſeon, hinc Pelagius, in-
dè Calvinus, Cœli, hoc eſt Evangelii apices
nefario auſu, quanquam irrito, eraſerunt. Hic
enervat Arbitrium, ut Mens torpeat: IIIe
Gratiæ theſauros infamat, ut Æ gyptiorum in
morem, nemo Cœlum aſpiciat, ſuique Nili
limo non tam opimetur, quàm obruatur. Ef-
fato uno peſtis gemina confoditur. Sine Chri-
ſto agimus nihil: agit & ille poſt primum
Gratiæ munus nihil in Adultis ſine Ipſis. Co-
ronat ille dona ſua, ſed ſtudio noſtro, ex do-
no Gratiæ ejus, innocenti fœnore multiplica-
ta. Hoc, niſi fallor, adumbrata in manipulis
futura Joſephi felicitas conteſtatur. Putabam,

inquit, nos ligare manipulos in agro: & quaſi 7.

conſurgere manipulum meum, & ſare, ve-
ſeròſque manipulos circumſtantes adorare mani-
pulum meum. Non ſpicas, ſed manipulum
exſurgere vidit, quem adſtrinxerat. Ut fſcili-
cèt labori ſuo deberet honorem ſuum: nobiſ-

que teſtatum eſſet, non fortuitam agri uber-
tatem, ſed artificioſum alligaturæ opus pepe-
riſſe Adoleſcenti principatum. Quèòd ſi ſcep-

tra, quæ ultrò, Deo ſatagente, Pharao defert
noſtro quoque curari ſtudio debent: ultrò ſter-
tentibus nobis obtrudenda cenſebimus Diade-
mata cordis, & regni Virgam ccœleſtis defe-
rendam. Liceat hic curſim vel gratulari, vel
lugere deſignatam in Manipulo poteſtatem.
Gratulor delatum imperium laboranti: pudet
imperium trituræ mercedem efle. Si inter li-
tuos, & haſtas æſtuanti Joſepho obveniret Præ-
fectura, non mirarer, laudarémque, ſi Puer
ſublimaretur: cum codices, & tribunal, & reſ-

Cripta Senatus meditatur: in area verè, mamn-

pulis coacervandis inſudantem, admoveri ſo-
lio ſecundum à Rege, non ſudoris eſt merces,
ſed purpuræ ſupplicium eſt. Itaà-ne? Quia fru-
mentariam callet, & horreis proſpicit, impo-
ni debet ſuper Paludatos, & Satrapas? Do-
netur manipulis, præficiatur meſſoribus, hor-
rea obſignet, reſignétque. Non autem Areo-
, pagum

&
5 1
Ohris p
vang elt
Arrogan. ſen
tia. rore
Dan. 4. 1
19
Nzb cbo. „ nene
donoſor. ElCan
CtO
Plett
lit,
Een e
N, .
tur n
, n
Is,
E 100
Repet
““
11 db
(in In
eds e
Gen. 37.

lr
l,

0

Ular

D gnitas
cu defe- Urlen
ren ig. e e

int)

à
4
4

Stromatum, Lib. XI.

pagum ſubeat, non occupet gloriæ Solium,
& cum Principibus ſedeat. Utinàm id tantùm
. & in Egypto agatur, & ſomnium in Iſfrael
1 Servi im- ſit. Quid ſi Achitophel præcingatur Hiero-
zii. ſolymis Ephod, & Samusél ſalutetur, quia,
vel non ingratus Pincerna eſt, vel Structor, aut
Venator ſolers? Utinämque inops meritorum
Pprovehatur tantum in Palæſtina ad libamina ;
& in diflitis procul ab ea regionibus Afſuero
& Antiocho fübjectis, plena vitiorum impe-
tigine Capita non faſcis involvantur, ut ſa-
neſcant, ſed coronentur, ut effulgurent. .-
gypto univerfæ non ſeinel imperat, non qui
alligaverit Spicarum manipulos, ſed qui ex-
ſolverit Liliorum faſces, & in clibanum mi-
ſerit, ubi floris candor in urticarum ſqualo-=
rem verſus, eò defſperatius ardeat, pereât-
que, quoô blandiùs inter rores, & citharas pu-
tatur non uri, ſed nubere. Certè, ſi ureren-
tur, non arderent: quique frigerent in flam-
mis, flagrarent. Exenterentur ventres pigri,
& non malæ cujuſcemodi beſtiæ, ſed ſerpen-
tes venenati diſperdantur, ideò curulibus exal-
tati ad venerationem populorum, non, ut cu-
rent ab ignitis ſerpentibus vulneratos, ſed,
quia immiſerunt in integros, valentéſque flam-
meos ceraſtas, à quibus perdantur. Veruùm
redeamus ad Gratiæ ſtillicidia, quò reſpire-
mus tum à carbonibus deſolatoriis, tum à
pulvere ſanè indecoro agri, areæque. Ergo ut
Joleph labore, ſudoréque ſuo rerum, regni-
1 que potitur: ità nobis adlaborandum intelli-
nuk gamus, ut nuptiali chlamyde cohoneſtemur.
Ila. 11, 1. redietur Virga de radice Jeſſe, & flos de za-
ce ejus aſeendet. Et requieſeet ſuper eum Di-
ritus Domini, SWiritus Sapientiz & Intelle-
us. Pafatiſſimus omninèò erat Dei Spiritus ad
fulciendam, ornandamque Virgam, ſed tam-
diè cunctatus eſt, quamdiù non effloreret.
Floruit illa, hic deſiliit. Enitere proindè, ut
germines, ſi Spiritum optas Sapientiæ. At,
inquies, dormienti Petro ſubmiſſum è& cœlo
linteum, in quo Barbarorum, & Romanorum
faſces cœli clavibus ſubdebantur. Eſto. Sed
non omnes pares ſunt Petro, cujus vel ſomnus
vigiliis noſtris ſuperſtat. Adde, non ſtertenti,
ſed oranti, & in mentis exceſlum extrà ſe rap-
to Vas illud oblatum. Quin etiam ità ad epu-
las invitabatur ferarum, atque monſtrorum,
ut ea mactare priüus, & concidere juberetur.

1

l.

Gratiæ
cooperan.
Rum.

13. AApoſtolis corripienda arma, feriſque Ccongfe-

e ee⸗ . 1* .
2ſ⸗ diendum;, ut, quas illis Deus deſtinat, gen-

NS . .
li⸗ tes, expugnent. Sine mutuo Sanguine & lu-
“ Ctantis, & devicti, Viris Apoſtolicis convivium
nui tegionum converſarum non inſtruitur.
im.
i Egredietur Virga de radice Jeſſe, &
itir, Ros de radice ejus aſcender. Et re-

quieſcet ſuper eèum Spiritus Domini,

tn Humili- . 2 . 62
Gs as exnl⸗ Spiritus Sapientic. Iia. II. I.
talur.
eig oui Et quare de radice dicitur Jeſſe progreſſu-
viemza. fa, quæ honeſtiùs ferretur eruptura de germi-

Cogniti, he Davidis, aut Abrahæ? Nimirum Virgo in-
ſui. *⁶ dicitur egreſſura, undè ſe ſperabat opes,
Religio a- lucrque relaturam. Is enim extitit Jeſſe, qui,
das Aa,, cùm Eliab, & Samma, S& Abinadab imtian-
mi dos regno exhiberet Samuéli, Davidem pieta-
Aalicas, te „ Prudentiàâ, robore, eis longè præſtantio-
nen pro. Lem ablegaret in paſcua. Huic ipia radici hæ-
wornss Ethicæ Comment. Tom. V. WZ

46t. 1o. Wirge, Fetre- occide, & manduca. Vides etiam

ſit, ſibique fibras omnes excidit, 3 3
humanæ ſpei rata manſurum ſe ſemper poſtre- Tzlenta
mum in nuptiis accubitum, nec affuturum uſ Tatere
piam, qui ſibi ſuggereret vocem illam omm- Vis nt.
Bus expetitatn, uni ipfi perincommodam in- ibsibre⸗
viſamque „ Aſcende ſnuperins. Cohorreſeo quo- Luc 14.
ties Jeſſe duritiem in Davidem, ſummæ in- 10.
dolis Filium, expendo. Amandaverit illum ad
oves, antequam ſomniaret eum natum factum-
que ad ſumma. Ubi veroè deſignatum eum in-
tellexit à Deo Principem Iſraëlis, ſuiſque per-
ſpexit oculis regio perfuſum chriſmate, quare
remiſit ad caulas? Cüm Ppræſertim principatui
jam tum eum Leonum, Uriorumque ſpoliis ſe-
liciter, fortitérque proluſiſſe non ignoraret.
Ergo Maria ed ſe gente ortam gratulabatur in
qua ſtatura; non Virtus efferretur: quæ Elia-
bo Davidem poſthaberet. Verum ,Deus ſcru- Superiop
tantem latebras eduxit in lucem, floréque co- smetur
ronavit, fibris obvolutam, immerſämque. Et 1ui alios
Nos de radice ejus aſcendet. Radix Virginis non Si 747
Abraham, qui, abdicato Iſmaële „ hæredem inn 11. f,
ſcribit Iſaacum, ſed Jeſſe, cui, ablegato Da⸗-
vide, in deliciis Eliab fuit, aut Samma. uam
cuùm radicem amplexatur, patémque ſibi no-
minis umbram ominatur à ſuis, en Florem e-
rumpentem ê& radicibus. Ità cum Jacobo ac-
tum videmus; qui, cùm Jordanem tranſmit-
teret baculo, ſagum duntaxat, & panem ſibi
apprecatus, regreſſus eò eſt cum turmis dua-
bus, pecore, familiâ, liberis, ſerviſque au-
ctus. Uſque adeò, Minimis contentiun conſue- Stazus
vit Deus ad Maxima elevare. Gedeon à cribro ves, veri
ad trophæa vocatus. David, quâ dexterâ in- E S
honorum ſportulæ pondus ſuſtinuerat, reciſum tatis fons.
Gigantis caput cifcumtulit. Vel Saül ſuis in.
oculis Parvulus, Caput in tribubus factus eſt. N n.
Et undè putatis acceſſionem in Eccleſia tan- ere.
tam factam filiorum, & opum? Erunt Re-
ges mittitii tui: vultu in terram demiſo adora- nſa. y⸗
bunt té... Deſerta tua, & terra ruinæ tüzæ an- Ibid. 19
giſta erunt præ habitatoribus. Audi. Dioes in
corde tuo“ Quis genuit mihi iſtos? Ego ſterilis, Ibid. 212
& non pariens, tranſmigrata & captiva: & ia
ſtos quis enutrivit? Sterilitate concepit Eccle-
ſia, Peperit Humilitate Regum, Principum-
que centurias. Sperarem longè omnium fœcun-
diſſimos fore in Religioſis Ordifibus pleroſque,
ſi ſe crederent minus fœcundos. Quamdiù Ra-
chel liberis caruit? Nihil ei ità obfuiſſe credi-
derim, quam, quòd ſe aptiſſimam putaverit
nuptiis, ſéque deſignatam cenſuerit ſuæ Ppræ-
rogativâ pulchfitudinis in Dei ſemen, & pro-
paginem orituræ Benediétionis ex Jacob: cuùm
Lia ſibi, ſuiſque deſpecta, Judam ediderit,
ex quo ſata Vita, & Chriſtus natus. Tamdiu
Sponſa Dilecto caruit, quamdià florentem
thalamum oſtentavit, dignamque tanto Nu-
mine jactavit elaboratam ex cedro domum.
Petrus, cùm ſpem omnem capturæ abjeciſlet,
opplevit rete ſuum centum quinquaginta tri-
bus magnis piſcibus. Jeremias deſignatus eſt
Gentium Vates, cùm ſe crederet balbutire.
Tum allegatus ad Pharaonem Moyſes, cum &
impeditioris linguæ ſe, & ineptiſſimum ad id
muneris fateretur. Et Lacharias, & Abraham
ſuſcepere tum liberos, cùm uxores eorum ap-
tæ ad partuin non cenſebantur. Paucis: Ut
Chriſtus ex Virgine naſcitur, quæ clamat ,„,⸗
quomodo fet iſtud * Itaà fœcunda potiſſimum Lué. I.
Mens ea eſt, quæ ſibi vim omnem pariendi 1mitands
ſublatam putat. Rursus, Egredietur Virga de paunci.
C c 2 radice Iia. 1I. I5

Intentio
recta.

3
radice Jeſe. De radice, inquam, Jeſſe, non
Fervor Davidis, aut Abrahæ, quèd nullius ſibi inni-
nullum tendum exemplo putaverit Virgo, ſed ipſa ſe
"sttendat. Sanctimoniæ voverit, non quia, aut Davidis
citharam, aut Abrahæ gladium fſuis in faſtis
ſpectaret, ſed quia, quæ ex Deo Mens eſt, de-
betur Deo. Undè es? ex Jeſſe. Undè flores?
Ex Jeſſe. Et quare non ex Davide? Quia, quæ
Florem non caſurum ex ſe dare cupit, nul-
lum intueri debet foœcunditatis ſuæ exemplar.
Alioquin, qui fœno inhæret Flos, ut illud
extabuerit, cadit ipſe quoque, & contabeſcit.
Iſa. 40.5. Exſiccatum eſt fenum, & cecidit fRos. Si enim
Propoſita jideò vernas, quòͤd vireat Dux tuus, tuive
vetinenda commilitones effloreſcant, ut illos aura confe-
Converſio cerit, corrumpêre. Hanc ob rem, nec Sibi,
ſolida. nec Petro hærere Corinthios paſſus eſt Pau-
Vrove, lus; verùm eos, non falce, led bipenni, à

Wree, quibuſvis fibris abſciſſos, ſtare juſſit éx ſeſe.
Regu- Hoc dieo, quod unuſquiſque veſtrum dicit, E-

larü Ob go quidem ſum Pauli, ego autem Apollo, ego
ſervan- verò Cephæ. Diviſus eſt Chriſtus Numquid
Co . Paulus crucifixus eſt pro vobis * aut in nomine
rr. or. 1. Pauli baptizati eſtis? Præceperant Pauli conſi-
lium adducti per ſominam ad JrsM Samari-
tæ, qui, ut primùm vernare cœperunt in fide,
à radice ſtolonem præciderunt, mulieri conte-
ſtati, obſequii ſui Lilium nulli jam hærere Le-
Toan. 4. gationis ejus, aut Prædicationis culmo. Et Mu-
4². lieri dicebant: quia jam non propter tuam lo-
quelam credimus: ipſi enim audivimus & ſci-
mus, quia hic eſt verè ſalvator Mundi. Cujus
ſanè inſtitutionis optimæ proſtare nobis Ideam
voluit Dominus in Tabernaculo, ubi Aaronis
Virga & viruit, & effloruit, & concoxit a-
mygdalas, à trunco exempta. Ut ſcilicèt do-
ceremur, eam feliciſſimè germinare Virtutem;,
quæ nemini aut rudimentum debeat ſuum, aut
incrementum. Hinc factum exiſtimo, ut ſta-
turus Joſephi pudor, & ex pudore dignitas e-
ruptura, non in ſpica, culméôque, ſed, in ma-
mipulo deſignarentur. Ne forte crederes, ro-
bur illud Adoleſcentis tantum, aut ex parien-
te promanaſſe, aut ex patre. Stetit in agro li-
berioris tum conditionis, tum ætatis gratiarum
Manipulus ille ſanè plenus, nulli admixtus cul-
mo aut educationis, aut exempli. Imò tum
ſtetit, cùm & circumſtantes illum Manipuli
corruiſſent, & ad ruinam impelleret eum ven-
tus urens Dominæ æſtuantis. Dind defloratâ,
Rubeno inceſtuoſo, multiſque ex fratribus cri-
minis iniquiſſimi reis, viruit Joſeph, & flo-
ruit. An non pronis in lutum manipulis cæ-
terorum, hoc ſtare eſt manipulum Joſeph?
Qui etiam non temerè à ſe alligatum edixerat
faſcem, quèòd in ſinu Rachelis adoleviſſet,
quæ hinc ubera, idola indè, hoc eſt, hinc
lac, indè luem impuberi Filio uno & pectore
expreſſit. Gloriatur proptereà Paulus nulli ſe
Gal. I. 1. debere Manipuli ſui ſtatum & vincula: Paulus
Apoſtolus non ab hominibus, neque per hominem,
ſed per JESM. Chriſtum, & Deum Patrem.
Noluit Dominus vel uno verbo erudiri eum ab
Anania, ne Vas electionis ulli hominum debe-
ret Apoſtolatus ſui celſitudinem. Et quare pu-
tamus abactum è parentum domo Joannem in
ſylvas? Noônne Juſti Ambo ante Deum;, ince-
dentes in omnibus mandatis, & juſtificationi-
bus? Cur ergo non ibi enutriri debuit Vox Ver-
bi, ubi haurire licebat cum lacte legem? Imôò
extruſus indè eſt, ne Vatum Princeps alienis
exemplis hærente præpolleret virtute, diſce-

Amore
Auci.

Oliva

rétque Lilium eſſe, ſed inter ſpinas, Malus ſen
eſſe, ſed inter ligna Iylvarum. Fili bominis, Ezech. o
Rta ſuper pedes tuos, & logar 1eécum. Ex vO- 2, 1. A
bis ſtant fortè plerique: quis verèò ſtat ſuper ncn
pedes ſuos? Oratis, non, quòd fortè ſitiat Volumza. “

cor veſtrum Cogitationum ternarum lac, vius Nt
ſed, quèòd aut Paſtoris voce ad ofandum im- "7vor. eo!
pellamini, aut eò vocemini Domeſtici tinnitu
Eris. Non aditis Parentum domos: haud ta-
men ſanguinis, carniſque odio eas refugitis,
verùm ab eis deſuetudine, moréque cætero-
rum abhorretis. Mediteris volo, non æris pul-
ſu, ſed divini appetitione commercu. Tu tibi
clepſydra eſto, & tubicen. Sta, ſed ſuper pe-
des tuos. Obfuiſſe Lotho crediderim locupletem
in eum exuberantiam monitorum Abrahami, .
factorumque. Quibus cùm caruit, & abduci
captivus potuit ex Sodoma à Regibus, & in-
dè nequit educi ab Angelis ſulphuri eximen-
dus, ſuſcepitque ex filiabus ſuis Ammon &
Moab. Utinam didiciſſet ſuis viribus incedere.
Repfiſſet feliciùs, quam inceſſit. Malo enim
repentem, trahentémque crura ſua, quam e-
volantem alienis, furtiviſque pennis inſtructum.
Hic nudatus remigio non ſuo ruet, jacebitque
in grabato paralyticus: ille exiliet, ſuiſque
plantis, ad Petri vocem; ingredietur in Tem-
plum. Clamat Iſaias ex imperio Domini: Au- Iſa. 47. .
dite Inſulæ. Cur Inſulas aptiores Propheta exi-
ſtimat Dei legibus excipiendis? Nimirùm;, ob-
ſidetur undique pelago pars terrarum non in-
gens, & tamen, fremente Oceano, perſtat
illa in ſua fruge. Ipſo in littore, quo ſterili- Imitandi
tas, feritâſque æquoris deſpumat, viret, fœ- bauei.
cundatur, dulcêſque aquarum latices ex arena-
rum ſinu elicit. Noſtrum id ſanè ad probrum
exhibet, ut, ſi quod Natura à glebis extor-
quet, non impetret à cordibus Gratia. Rident,
inquis, & cachinnantur, quotquot me circum-
ſtant, & ego aut plorem, aut ſim Cato in pra-
tis? Spernunt Inſulæ debacchantem Oceanum, lrriſeres
& non contemnet Chriſti ſervus Homuncio- ſpernat
nem cachinnantem? Spicis, pomiſque abun- Lerieas
dant illæ ad fluctus, procellaſque non interri- Chriftia-
tæ ſolum, verùm ab ubertate ſua tantâ circum-““.
ſtantis ſe elementi ſterilitate minimè retarda-
tæ: Et tu protinus ſterileſces, ſi tibi commi-
lito paulò infocundior aflederit. Volo, ſis e-
tiam inter reos peſſimi criminis Fratres, Jo-
ſeph impollutus. An Columba propè Accipi-
trem efferatur? Noônne Eſther, in ipſa erimi-
num regia, quaſi inter nubes Iris, emicuit?

Ne, N

Ch

icaanimn

4

mman
lelfem

l, Il.

Dominus de Sion rugiet, & de Jeruſalem
dabit vocem ſuam, & movebuntur
oli & terra, & Dominus ſpes po-
puli ſui, & fortitudo filiorum Hrael.
Joel. 3. 16.

Non eſt, quòd miremur ex ſacris Oratori- Coneio
. „ Seria.
bus pleroſque non Rugire, ſed Canere, quan- ,
do à Josle didicimus, non in piſcinis Heſe- “l Le.
bon, nec in vineis Engaddi, neque in uberta- „„;.
te Carmeli, verùm in arce Sion, quæ ſpecu-
la interpretatur, tomitrua Prophetarum tum
formari, tum ſtrepere. Pax ſumma cordis, &
mentis acies irretorta Evangelizantium voci
dant vocem Virtutis. Nihil appetas;, neceſſe
eſt, futurâque prævideas, ut vox tua, Vvox

ſit Leonis conterrentis. Quæ conſtitere in cam-

po Sennaar Animalia propé Gloriæ currum,

terrorem

terrorem incuſſere vel Prophetæ. Neque enim
propior eſſe potes .ternitati, quin aut Leo,
4 aut Taurus, aut Aquila, aut Homo ſis demu-
tandus in Cherub, cui gladium non deeſſe ſci-
mus flammeum atque verſatilem, quo Præva-
ricatoris Adæ Sobolem propellat à ligno vitæ.
Ergo ſi non rugis, à Sion profectò abes, &
exulas ab Jeruſalem. Aut Temporalia expetis,
ideéque times: aut ad Futura caligas, & ideò
taces. Intuere Joannem, intuere Petrum, hic,
omnia cüm reliquifſet, ille, cùm nihil poſſide-
ret, rugierunt in Conciha, &£ in Herodes.
Quam vehemens Ezechielis rugitus! Spectave-
rat Gloriæ currum. Quam acris Iſaiæ oratio!
Regnantem in ſolio Deum aſpexerat. Jeremias
nimarum tollat ubique. Viderat enimverô ſuccenſam in
Fervove Aquilone Ollam. Arguit, increpat, conterret
animatur Achabum Elias. Nempè Melote tegitur. Da
Nihitt'" mihi commorantem in Sion (quæ aut Pax cor-
Herte dis eſt nihil expetentis, aut mentis Specula
a ha⸗ futura contemplantis) & rugientem audies.
Correcio. Quot præcones, tot Leones. At rugiens Do-
nem libe- minus, quo modo fortitudo dicitur populi

Corredtio
à ſuſto ſit.

Cociona-
tor ſan
&tior ſiat.
Zelus a

Er

imn’,

saw. ſuni? Contremiſcunt cum terrarum orbe cœle-
ſies Orbes, Domino rugiente, & Homo, qui
dulvis, & cinis eſt, tonante Deo, roboratur?
Tmor Nimirum, nufſquam fortitudo validior eſt,
Dei.

quam ubi Altifſimus rugit. Arundines duran-
tur in quercus, ſi cœlum tonet. Si Dominus
timeatur, nullus non ſpernitur. Non ergo mi-
rum, ſi Dominus, ubi tranquillitatem animi
efſe vult adversus ipſas quoque delicias im-
Pl. 97. 1. IOtam, ſui ſerit timorem Judicii. Cantate Do-

lbid. 4. mino, inquit; canticum novum. . Jubilate Deo
lbid. 5. omnic terra. Pſallite Domino in citbara.. Ju-
lbid. 2. dicabit orbem terrarum in Juſtitia & populos
in æquitate. Viden', indè maximè exulare Mœ-
rorem, Palloremque, ubi excubat Timor.
Edhe lbid. 4. Cantate, & exultate, & pfallite, inquit. Quâ
Lonſt ratione in valle luctus, & ubi vita hominis.
un militia eſt, tantum odii, gaudiique nanciſci
lnmg poſſumus? Si nimirùm Mens, pavore Judicii
Neir efficiatur impavida.
Aru Aſcendit Simon Petrus, & traxit rete
lic in terram plenum magnis piſcibus,
1 centum quinquaginta tribus. Et, ocum
tanti eſſent, non eſt ſeiſſum rete. Joan.
21. 11.
Zelus a- Tot piſcibus oppleri poreſt rete Dominmi,
H nec rumpitur? Scinderetur verô, ſi vel unmio-
llen ras. Ju4- nem traderet „ vel coralium. Non eſt, quèòd
ae Zelus a timeatmnus cordis Sanctimoniam obruendam ac-
simarum Ccedentium ad nos multitudine pœnitentium.
n n Orationi Quæ profectò reſtingueretur;, ſi tricis vel mi-
H mimis eſe implicaret. Nunquàm Racheli adver-

ieatio & ſatur Lia. Nunquàm aut copia, aut piſcium
30 9 Eecleſßa. WMoles rete difrumpit. Si quid verò etiam in
e ieorem Piſce quæritur præter Piſcem, væ reti. Hinc

n Deerea eſt, quòd Petrus extracturus cum nummo piſ-
“ 1, cem, non rete, ſed hamum mittit: quod e-
en S“ Rocleſia- im rete non ſcinditur, ſi trahat piſcium cen-
en KieiAva. turiam portentoſam, ſtatere uno prorſus diſ-
fritamo- Cirleretur. Mitte bamum: & eum piſcem, qui
S derint. primus aſcenderit, tolle: & , aperto ore ejus,
n⸗ ℳ atch. invenies ſtaterem: illum ſumens, da eis pro me
n 7 26. Gy e Rogo precibus quàm humillimis Eccle-
3 ſiæ Piſcatores, ne ſuo abutantur reti. Nunquam
ene aut Rores cœli, aut Fulmina emittantur ob
g Ethicæ Comment. Tom. v.
1

MB Stromatum, Lib. XI.

305
compendia, incommodque terrarum. Alio-
duin roribus aſpergetur, & præficietur Patri-
archis etiam Eſau, ſi pulmentum de venatio-
ne, quod Palato caligantis ſapiat, confecerit.
Quid plura? Niſi Rebecca obſtitiſſet, Coli
Sideribus „ & Abrahæ Filiis imperaturus enun-
tiabatur filius iniquitatis ob juſculum unum:
ſobolique propagandæ, ex qua Chriſtus ori-
retur, parùm abfuit, quin Eſaü deſtinaretur
ab Iſaac, non, quôd thus Numini adoleviſ-
ſet, aut ei hoſtias immolaſſet, ſed, quòd con-
ditum aprum inferret patri. Enimveròô niſi
compendia univerſa Chriſti Sacerdos averſe-
tur, mirabimur caput Eſaü, non plenum gut-
tis noctium, ſed coœli rore conſperſum, nec
ſudor manabit & fronte fodientis in agro, ſed
fluet in genas chriſma, arãſque perſundet. Diſ-
cant à Petro Præſules. Ubi de piſcibus Chri-
ſto ſiſtendis laboratur, laxetur in capturam
rete. Ubi de educendo ſtatere agitur, quan-
quam pro Chriſto expetatur, noli rete dede-
corare ſuſpicione compendii, ſed mitte hamum,
ut ſciant æquoris piſces ad lucra vix arundines
deſtinari ab Eccleſia, quamvis Publicani com-
peſci debent, vectigal exigentes. Recordemur
divulſas ab Eccleſiæ ſinu Regiones innumeras,
vaſtiſſimâſque in Septentrione Provincias deſ-
civifle à fide Petri, quoòd tinnitum inaudie-
rint Eris non Innocentis modè, ſed Sacri in
Pennis Columbæ, nuntiantis pacem, oleâm-
que indulgentiæ deferentis. Tanta eſſe debet ,
vel in decus Diwinitatis manuum continen-
tia, tantäque fuga aà teloniis. Quid ſanctius
aut David excogitavit, aut perfecit Salomon,
quàm cuùm Domum auream excitarunt Deo
parens & proles. Diſcidit nihilo minus Apo-
ſtolicum rete Lutherus, Antichriſti anteam-
bulo, ſolà commemoratione latitantis in Sa-
gena Stipis ſanctificatæ. Perſuaſit Transfuga
mendaciſſimus Piſcibus, ut, cùm ſe ad littus
trahi ſentirent, ſcirent ſe, non reponendos
in vaſa gratiæ, ſed in ollas avaritiæ, ſtatere
exonerandos, non ſcelere. Abfſcede imago
Antichriſti: Numen ſiquidem infundebatur ori
piſcis, non Nummus educebatur, eratque E-
leëmoſyna in Sacrarii extractionem, non Fo-
nus ad pompas, luxuriémque Epularum: qui-
bus ITe & Monaſterii, & Evangeli Apoſta-
ta iniquifſimè ingurgitaſti. Redimendi pecca-
ta, uti aiebat olim Daniel, occaſio dabatur
corrogatione Eleëmoſynæ, in cultum Dei, non
rapinæ ſerviebatur in privata commoda pe-
cuniis interverſis. Clamo in faciem Mentien-
tis. Quoties rete mittitur, vos quærit Petrus,
non veſtra. Tam venia gratis indulgetur,
quaàm nullo aut odii æſtu, aut lucri deſiderio
fulmen torquetur in vos. Expiſcatur vos, non,
ut epuletur, ſed, ne diù jactemini, ne à ra-
paciſſimo Leviathan glutiamini. Etiam cum
ſtaterem viſus eſt exquiſiviſſe Petrus à Sap-
phira, ejuſque Compare Ananiàâ, non, de
fraude pretii, ſed, de violata fide quæſtionem
inſtituit. Damnavit non rario infeſtos, ſed
Spiritui Sancto mentitos. Et quando de Petri
hamo, retique incidit mentio, digredi tantil-
lùm liceat ad id, quod animum meum non
ſemel momordit. Video laxari retia in captu-
ram piſcium, quos aurum non infarcit. Ubi
verô ſtatere oppletus mugil extrahendus eſt,
ferreus hamus jactatur. Adeſte huc frequen-
tes, quotquot extrahendis è& mari piſcibus præ-
eſtis. Vidiſtiſne Petrum? Mollitudine retium
& c 3 convol-

Confeſſa⸗
rii blädi.
Pœniten-
tia vera.
Severitas.
Perſona-
rum ac-
cebtio.

Zelus a-
nimarum
erga ino-
pes.
Jacsaz I.

Pſ. 116.
1.

Matth.
1 8. 28.

306

convolvit piſces, quibus nullus ſubeſt in ore
ſtater. Unco extrahit fartum argento piſcem.
Duriùs educitur, qui ſplendidiùs natat, & ena-
tat noſtræ ſpei opportunior. Ars iſthæc Apo-
ſtolorum eſt. Nullus verò noſtrum dominetur
imperiosè nudatis ſtatere piſcibus, nec eos ha-
mo tantùm educat, ſed unco trahat, aut fuſ-
cind confodiat. Abſit, ut in ſubſelliis Coœli id
portenti contingat, quod evenire in Terrarum
exedris Jacobus lamentatur. Siquidem imros-
unti ad nos annulato in veſte candida, aſſurgi-
mus, adblandimur, dicimuſque, Tu ſede bic
bend. Pauperi autem dicimus, Tu ſta illic: aut
ſede ſub ſcabello pedum meorum. Monſtra viſa
ſunt hæc Apoſtolo, ſi in Areopago ſpecéten-
tur: Quid, rogo, non ſcriberet, ſi patraren-
tur in Templo? Pannoſus, ſi fortè poſt rapta
minutula duo ad pedes accidat mercenario-
rum, arguitur, excoriatur, flagris ſubjicitur,
emetiri jubetur ſanctos ad Lateranum gradus:
denique, nec ſanguini ejus parcimus, nec ven-
tri, oculéſque illi geminos eruimus, duo ob
æra. Accedat interim Holophernes, qui non
obſederit tantum Bethuliam, ſed diripuerit,
læſeritque Juditham, hujus inquinamenta pi-
cis, & ſulphuris lacte non ſemel diluit, qui
munera non horret, inque criminum expia-
tionem maximorum imponit corde, labiiſque
incircumciſo, ut ſemel jejunet in placentis, &
butyro, tantumque coturmicibus non veſcatur
ſecund à die Domini feria, oppilato ad ru-
ctum uſque pullis, bellariſque aqualiculo.
Quòd ſi blaſphemarit nomen Domini, ut ſce-
leris tanti reatum eluat, indicitur ei Pſalmus;,
Laudate Dominum omnes gentes; quem, ſup-
poſito genibus pulvinari, recitet, alternis cum
Sacellano verſiculis-, ne, duorum perſolutio-
ne carminum, reus Pœnitens ſine pluma laſ-
ſetur. Monſtra iſthæc, quis è Synagogæ ca-
thedris ſublata, Eccleſiæ cathedris vel ſemel
obtruſit? Phariſæorum fermentum iſtud eſt,
non Chriſti azymus. Saülis mos iſte eſt, exu-
rendi Pannos, & abducendi Periſtromata, vin-
ciendi Regem, & trucidandi Vulgus. Nam
Deus cædem Amalecitarum omnium indiſcri-
minatim jubet: Et Samuéel Regem impium
concidit in fruſta. Servus eſt, & quidem ne-
quam, non Sacerdos, qui obæratum Eccleſiæ
Mendicum tenet, & ſuffocat, inclamãtque pan-
noſo, Redde, quod debes; cùm talentorum de-
cem millium oppreſſum fœnore, ad vocem u-
nam dimittat, Abſolutione impartitâà debiti u-
miverſi. Video diversâ longè ratione ventilari
demerita Magnatum à Sionmis excubiis. Etenim
hi, cùm gratiſſimam Regi Sponſam ſecundò
jam vagari per urbem licentiùs deprehendiſ-
ſent, & nuditate, & plagis mulctarunt. Non
majeſtate vagantis extenuavere ſcelus, ſed ad
æquitatis lancem revocato crimine, ſpoliave-
tunt & vulneraverunt Dilectam Regi. Nolo
parcas, cui Deus non parcit. Tum regia, tum
plebeia curatur vomica igne, ferréôque. Unus
idémque erectus eſt æneus Anguis in expiran-
tium medicinam: quemadmodum par mur-
muris audacia eodem ignitorum ſerpentium
exitio compreſſa eſt. Neque enim Dominus in
Principes tribuum Moyſi contumaces ſcorpio-
nes, aut etiam lacertos immiſit, ſed und eos
cum plebe plagâ involvit. Enimverò eidem
morbo eâdem proſpici debet medicina. Quòôd
ſi diſcerni debet à languente languidus, mi-
tiùs agi decet cum Inope, quàm cum Locuplete.

Oliva

Hic ecnim quamvis non prolabatur in ſcelus,
habet domi delicias: ille, niſi luſtretur, & ra-
Piat, contabeſcit in ærumna. Non mirum er- Zelus 4.
go, ſi blandius excipi debeat adulter pannoſus, nimarum
quam ſericatus. Eliſeus certè Naamanum Prin- indifferes.
cipem ſepties in Jordane mergi voluit, ne ſa-
lutatione quidem dignatum: Puerum verô
miſellæ filium convenit „fovit, oſculatus eſt,
ſuòque Spiritu in os ejus immiſſo revocavit
ad vitam. Foœdioris imago criminis exprime-
batur in funere, quàm in vulnere. Nihilo mi-
nùs tamen, lepra immerſione fugatur, Mors
oſculis, amplexibuſque proſcribitur. Nimirùm,
ibi Princeps, hic Ruſticus curabatur. Ideôque
Propheta ignaros nos eſſe noluit expiandi cri-
minis, quod, licèt iniquiſſimum, citò cura-
tur in Panno, difficillimè, quanquàm leve,
ſanatur in Cocco. Utinam tanto Præceptori
diſcipuli non impares ſimus, & horreamus ſub
Chriſto inope neglectos à Sacerdotibus paupe-
res, & receptos divites; qui videmus ſub
Moyſe locuplete rejectos à Prophetis Præfectos
exercituum, conquiſitos verò Pupillos ere-
tôſque, Chriſtus certè peccata dimiſit paraly-
tico, ubi primùm ad ejus pedes demiſlus fuit
laqueari. Homo, remitttintur tibi peccata. Luc. 5.
Zacchæo autem, & Magdalenæ, crimina remi- 20.
ſit, poſt effuſum alabaſtrum, & recluſam ar-
cam. Aſcenderat ille feſtinus in Sycomorum,

deſcenderat feſtivus in domum, Chriſtum &

viderat, & paverat, & nuſquam tamen vox ve-
niæ manat ex ore Domini. Niſi regeſſiſſet in
quadruplum, quæ congeſlerat, domui illi ſa-
lus facta fortaſsè non fuiſſet. En! quantò tar-
diùs expiata in Zacchæo ſcelera, quaàm in .-
gro. Natabat enim ille in auro, hic æra emen-
dicabat. Dices, cunctatiorem fuiſſe erga Lac-
hæum indulgentiam, quòd ſoœnus non relaxe-
tur, niſi iniquè rapta Dominis refundantur.
Utinàm cum Zacchæis hâc ratione agatur Eſto,
Pax dari nequiverit Publicano, niſi malè uſur-
pata redderentur. Cur Magdalenæ, non ad
primum occurſum, primôſque gemitus, Pax
nuntiatur; cui vix, poſt eliquatos in luctus
oculos, & effuſum rorem, & data oſcula,
tolerataque convicia edictum eſt, ut ſceleribus
exſoluta domum regrederetur in pace. Cenſeo
miratum fuiſſe JEsM fidem turbæ demittentis
ægrum per tegulas. Quorum fidem ut vidit, Ibid.
dixit: Homo, remittuntur tibi peccata tua. Sci-
licèt. Non Paralytici demiratus eſt fidem, ſed Confiſa⸗
Turbæ. Crediderit ille tamen; num jacentis riiblaon-
fidem fidei comparas accumbentis, amorém- etei
que Foœminæ plurimùm amantis glaciei contu- ilui.
leris Torpeſcentis? Fatendum ſanè eſt, com-
mota Servatoris viſcera calamitate mendici, ad
effundendos indulgentiæ imbres in grabatum:
qui tardiùs veniæ rores in lavantem ſe fomi-
nam eliquavit, lugentem quidem, ſed in byſ-
ſo. Væ Prodigo redeunti ad Parentem Filio,
niſi criminibus ejus ſqualor togæ acceſſiſſet.
Pædore non minus, quàm pudore Filii raptus
eſt Pater ad oſculum. Age. Diriuſne peccaſſe
tibi videtur, qui militis, quàm qui Patriar-
chæ, qui ſervi, quàm, qui Patris torum op-

preſſit? Et tamen immunis à ſupplicio Ruben

quamdiu fuit, reus licèt paterni Lecti violati;
cùm Davidis dehoneſtetur regia, filius moria-
tur, in ultionem accerſitæ & ſolario Bethſa-
beæ? Uſque adeò, diadematis pondere pondus
criminum duplicatur. Saltem, ſi apud nos gra-
viora divitum ſcelera haberi non conſueve-
runt;

W
Al
/

ret
.
rban
Wwd 4
ul
ſilii
Qanm.

Ih
eg
Cen N
n Mc
„Win 8
chllore

Stromatum, Lib. XI.

runt, inopum non aggravetur ſupplicium. Ubi
e Matth. 3. par crimen eſt, impar poena non ſit. Ommnis
10. arbor, quæ non facit fruttum bonum, eXcide-
tur, & in ignem mittetur. Una ſecuris, & i-
dem rogus cuivis plantæ, quæ ſterilis fuerit.
Non ſecurim immiſit in ſylveſcentem Cera-
ſum, appoſito ligone ad radices Punicæ Mali
infructuoſæ. Ità amputatur Palma;, ſi ſterileſ-
cat, quemadmodam Ficus exſcinditur, ſi groſ-
ſis careat. Electus eſt Judas, & crepuit medius,
quanquaàm in Apoſtolorum ſyllabo cenſeretur.
Abjectus eſt Saul, Princeps licèt, periitque gla-
dio ſuo in Gelboëé. Fugatus eſt Cain vir A-
gricola, a facie terræ. Damnatus ad greges
Nabuchodonoſor, & trucidatus Baltaſar. Vi-
des confulim aggeſta Inopum funeribus ſup-
plicia Principum. Quos ergo Deus conjunxit,
Homo non ſeparet. Dolerem, ſi à Levitis, &
Sacerdotibus diſcerneretur, non inter lepram,
& lepram, quod Deus jubet, ſed inter lepro-

ſto vetatur. Utinàam ea recurrerent ſæcula,
quando Reginæ, ut à Prophetis reciperentur,
induebant perſonam Ancillarum. A Jeroboa-
mo ad Ahiam tranſmiſſa eſt Uxor, perſonata
amictu plebeio. Timuit, ne Regina rejicere-
tur, ſperavit Ancillæ ſimulatione Dominam
admittendam. Caveant Eccleſiarum Ahiæ, ne
rejectis Ancillis, Foœminis Conſularibus an-
Cillentur.

Erunt ſigna in Sole, Luna, & Stellis.

Luc. 2I1. 25.

Atratum Cœlum, & Terra laſcivit. Thro-
nus pallet, & Patibulum vernat. In regia
fili contabeſcunt, & in carcere perduelles e-
pulantur ac pſallunt. Nunquàm tetriùs morta-
lium natio deliravit. Furit enim, non inſanit.
blandi. Adhibitas quis non miretur citharas in nau-
Theologia fragio? Periclitaris, non capite, ſed æterni-
lir ſandta. tate, & tripudias? Has tibi ſtellas aptavit Deus
in ſcutum, ut iis propugnarere à ſagitta vo-
lante per diem, & à negotio in tenebris bac-
chaturo. Ne polluare, intuere pullatum cœ-
lum. Peccabis nunquàm, ſi memineris adfu-
turum in Sede Chriſtum. Verüum, & nunc
ſtellas haſce Draco refixit è& cœlo, non cau-
Apoc. 12. dà, ſed ore. Cauda ejus trabebat tertiam Par-
4. tem ſtellarum cœli, & miſit eas in terram: Et
Draco ſetit ante mulierem. Enimverò, qui
pullata ad mortalium terrorem ſidera, incru-
ſtatis ad peccantium illecebras ſententiis, vel
integunt, vel colorant: an non, quaſi Dra-
conis caudâ revellunt & coœelo furoris teſſeras,
ut licentiùs impii prolabantur? Ubique Pax,
& Pax obtruditur, eluſo divini Judicii appa-
ratu. Angebar ego ſanè non minimùm, cuùm
viderem in ſcenam ſqualoris, Miſericordiæ
theatrum commutari. Lugebam ſidera cœlo in-
fixa, ſeu ſigilla Gratiæ , ad metum noſtrum
proſtare pallentia, quaſi ſupplicii, mortiſque
characteres. Et quò me verterem, ut reſpi-
rarem, neſciebam: quando ipfas pietatis phia-
las intuebar magnitudine ſævientis in coœlo
Iræ, in amaritudinis urceos eſſe converſas.
Nunc verò deſperatius quoque uror, cùm
audiam veritatis Nuntios blanditiarum factos
eſſe inſtitores, & indé ſcaturire peccandi li-
centiam, undè coercendis crimimbus aggeres
Petebantur. Aſſentantium natio, non prurigi-

Zudicii
Aies.

nat ores

ſum, & leproſum, quod ſeveriſſimè à Chri-

307
nem iniquorum compeſcit, ſed ſcalpit. Eôque Conſilia-
augetur dolor, quo his tantùm ſpuris Politi- ii impii.
Cæ interpretibus faſces magnatum ſubmittun-
tur. N autem Sdal evanuerit, in quo condietur ? Luc. 14.
Neque in terram, neque in ſRerquilinium utile 3.
eſt, ſed foràs mittetur. Scilicèt. Imò quam- Concio
diè Sal eſt, jacet in ſterquilinio, & ab ho- nimis blil,
minibus conculcatur. Quòd ſi evanuerit „ de da pecca-⸗
ſtercore elevatur ad ſolium, ut ſedeat cum "ris.
principibus, & thronum gloriæ tamdiu oc-
cupet, quamdiù infatuat. Achitopheles ad-
vocantur, amandantur Samusles. Joannes, ſi
Agnum Dei demonſtret digito, auditur non
illibenter, ſi non licere clamitet, quæcunque
lubent, conjicitur in vincula. Videas in hor-
to Salomonis, excluſis Ficis, ſatas, rigatſ⸗=
que Caprificos. Politicis plenæ ſunt Regiæ.
Sponſus eſt, cujus ex ore manat cum lacte
mel. Quòd ſi inter candelabra emicet Chri-
ſtus, præferens in labiis enſem, impoſtor di-
citur, & publicæ tranquillitatis perturbator.
Quid, quôd deteriores hi ſunt ipſis quoque
Nautis, quos legimus, ad Jonam in fundo
navis acceſſifſe, ne ille, furente Dei ſeveri-
tate, dormiret. Et acceſſt ad eum guberna- Jon. 1. 55
or, & dixit ei: Quid tu ſopore deprimeris
Wurge, invoca Deum tuum, ſi fortè recogitet
Deus de nobis, & non pereamus. Hi verò ex-
pallentes ad Dei fluctus, & turbines, mul-
cent, ſopiuúntque. Et lacte potant vel Siſaras, Jud. 4.207
ut ipsâ oblivione ſupplicii trahant in ſe cæ-
dem, & pereant imparati. Putant, ſi non
recogitetur, non adfuturam diem Domini,
cùm illa & contrario irruat in impavidos. JSi- 1. Theſſ.
cut fur in nocte, inquit Chriſtus. Baſiliſco 1. 2.
quam ſimillima mihi viſa eſt Dei Ira: ſi reſ-
piciatur, eluditur, ſi non intuentem aſpicit 5
conficit. Væ Mundo à Sophiſtis, quorum mo-
dulis delinita in ſomnum vergit Chriſtianorum
pars optima. Nequaquàm moriemini, vox o-
lim ſerpentis erat, & tamen audiebatur à
Juſtis: nunc, cùm & Turturis vox ſit, putas
inviſam fore impiis, quorum vitiis datur im-
punitas? Erigamus, ſi tamen pereuntes cura-
re ſatagimus, erigamus cum Moyſe non Co-
lumbam deargentatam, ſed Serpentem æ-
neum. Fac ſerpentem æneum, & pone eum pro Num. a15
Rono, qui percuſſus aſpexerit eum, vivet. Ni- 8.
mirùm, quæ terrent, medentur. Timorem
improviſi funeris incute, Peccantes coge acce-
dere cum fletu ad Agnum, qui tollit pecca-
ta mundi: quo cùm fuerint inter lacrymas ſa-
ginati, Draconem vomant quem peccando ità
vorarunt, ut ab eo devorarentur. Dices,
ideò erectum in Ligno Anguem, quia ima-
0 Chriſti erat. Fateor: quæro tamen, cur
Pominus, qui à Joanne Agnus dictus eſt ,
Mundi peccatum expurgans, in vecte illo, non
Agnus, ſed Anguis apparuit. Ut puto, mur-
muratoribus, & in iniquitate ſua pereuntibus
medebatur è& ligno: ideôque perſonam induit;
quâ terreret, non autem quâ palparet crimi-
noſos. Et ero immaculatus oum eo & obſerva- Pf. 17.245
bo me ab iniquitate mea. Summa ſanè felicitas Chriſtus
adeſſe Deo, ſi coràm eo, non modè cares ubi habi-=
vulnere, ſed etiam cares maculâ. Attamen ex Tanpine
te ſcire velim, quonam habitu ſe tibi Deus, sdleg.
ad innocentiæ tutelam, conſpiciendum exhi- Timor
buit. Agnuſne, an Turtur apparuit tibi? Ro- Dei.
réſne, an flores compluit? Iridem geſtabat
in capite, an ſidera? Scilicèt. Audiamus no-
bis à Davide expictam viſi ſibi Domini effi-
C 4 giem.

308

Lbid.re. giem. Inclinavit cœ los, & deſcendit: & cali-
go ſub pedibus ejus.... Et intonuit de cœlo Do-
minus: & Altiſimus dedit vocem ſuam, gran-
do, & carbones ignis. Miſit ſagittas ſuas, &
diſſipavit eos: fulgura multiplicavit, & contur-
bavit eos... Ouoniam omnia judicia ejus in con-
ſpettu meo: & Juſtitias ejus non repuli à me. Et
ero immaculatus cum eo. En quâà ratione Can-
dorem Deus ſeverit in Purpura. Etiam Prin-
ceps Palæſtinæ eris immaculatus, ſi præ oculis
habeas judicantis Dei fulgura, & ſagittas. Quid
ergo miramur acervatim cum Principibus vul-
gus pollui, quando eis, non tonantem, ſed
irrorantem Deum expingimus. Tonitruum
fragore animatus eſt Ifrael ad cædem Philiſt-
hiim: Et nos timore roboramur ad internecio-
I. Reg. nem vitiorum, quibus irretimur. Intonuit au-
7. 10. tem Dominus fragore magno in die illa ſuper
Philiſthiim, & cæſi ſunt à filiis Irazl. Quam-
diùà Agnus immolabatur à Samuêle, Populus
Severitas. de hoſtibus non triumphavit. Ubi verò toni-
trua ſtrepuere, tum enimverò conſternati bar-
Superior bari ceſſere victoriam, & acie exceſſere. Ter-
ſeveruiſit reantur ſcelera, non palpentur, ut deleantur.
D ¹ Si Agnum oſtenderis Superbiæ, atque Libi-
dini, in Crucis ara mactatum, aut plorabit,
aut etiam ridebit, vivet certè utrumque Mon-
ſtrum. Quòd ſi, ſubmotà tantiſper miſericor-
diãa, tribunal erexeris Iræ, fulmina exerue-
ris, gladios protuleris, dixeriſque paratum
criminibus rogum; utraque enimverèô peſtis
conquieſcet. Exterruit eos, & cæſi ſunt. Niſi
terréantur, luctabuntur. Hinc eſt, quèd ex-
tinécturus Dominus luem omnem filiorum Iſ-
Zach. r. rael, monet Prophetam;, ut tonet. Et dices ad
2. eos: Haæc dicit Dominus exercituum, Converti-
mini ad me, ait Dominus exercituum, & con-
vertar ad vos, dicit Dominus exercituum. Ne
ſitis ſicut Patres veſtri, ad quos clamabant Pro-
phetæ priores, dicentes, Hac dicit Dominus
exercituum. Penè obſurduimus ad catadupa au-
ſterioris eloquentiæ. Quater Deum exercituum
ſeſe Dominus inſcripſit. Nênne, cùm de re-
parando Dei Templo ageretur, poterat ſe
Dominus Deum dicere aut Victimarum, aut
Sacerdotum; certè Deum ſe Abraham, Iſaac,
& Jacob, ut conſueverat, appellare poterat.
Nimirùm, ut eos traduceret ab Idolis, &
ſceleribus, mitiori abſtinendum vocabulo cen-
ſuit; nec ſemel, ſed ſæpiùs exercituum appa-
ratu conſternatos eos voluit, quò ſanctius Ti-
more initiati converterentur ad Templum,
hoſtias litaturi, Euchariſtiæ à nobis frequen-
tandæ proludentes. Sic enim videmus, non
fronduiſſe Moyſis Virgam, ſed efferatam in
Anguem, quéô fortiùs extraheret & cœno po-
Excosu- pulum in eremum. Non virenti, florentique
nicatio & ramo abducitur à luto vulgus, ſed baculo,
Severitas. quem quoque ſciat in Draconem ſolere con-
verti. Quamdià Dei timor non conterruerit
impium, putreſcet in fimo. Dices rediifſe ad
arcam Avem cum Olea: Et ideò fortè inter
Miſericordiæ illecebras Noë bibit, & Cham
irriſit. Audio tranſmiſſum à Patre Angelum
ad complanandas Chriſto ſemitas, ventila-
brum, ignem, & ſecurim jactare. Cujus ven-
tilabrum in manu ejus, & purgabit aream ſuam,
& congregabit triticum in horreum ſuum, pa-
leas autem comburet igni inextinguibili. Quam
verò appoſitè ſuo ſit munere defunctus Joan-
Malach. Nes atrocitate ſermonis, Malachias teſtatur,
3. 1 inquiens: Ecce ego mittam Angelum meum,

Ibid.

Luc. 3.18.

Oliva

—

qui præparabit viam ante faciem meam. Et
Natum veniet ad Templum ſanttum ſuum Do-
minator „ gquem vos quæritis. Etenim corda ho-
minum, quæ Dominus refugerat, quaſi Dra-
Cconum antra, Antiſtite Timore incolit, ut Sa-
Craria. Immutat namque Timor lutum in gem-
mas, ſpelæa vertit in templa. Potens eſt Deus,
inquit, de lapidibus iſtis ſuſcitare filios Abra.
hæ. De lapidibus Abrahæ fili, hoc eſt, de
ſilice ſidera? Et undè vis tanta, tantémque
robur. Sequitur: Jam enim ſecuris ad radicem
arboris poſita eſt. Ommis ergo arbor non faciens
frultum bonum, excidetur, & in ignem mit-
tetur. En tanti operis inſtrumenta. Ut emm
vidére ſilices, arbores cædi, & exuri; ſeſe
excidii metu, ad fœcunditatem exſtimulavere;
peperitque acervus lapidum decuriam Pro-
phetarum. Ethnicus fidem ſuſcepit, quèd vi-
derit rebellem Evangelio Hieroiolymam, æ-
quatam ſolo. Apud nos vel infœcundus topa-
zius eſt, cùm apud Jordanem Patriarchas e-

Luc. 3. 8.

diderint glareæ: quòd ibi Joannes pertonue-

rit, Amphiones verò propè Calvariam citha-
rizent. Thebas, non Templa moliris, quiſquis
modulando lapides coagmentas. Amat Deus
labantem trementémque domum. Quæ iſta do-
mus, quam ædificabitis mihi, & quis eſt iſte lo-
cus quietis meæ? Omnia bac manus mea fecit,
& facta ſunt univerſa iſta, dicit Dominus. Ad
quem autem reſpiciam, niſi ad pauperculum,
& contritum Wiritu „ & trementem Jermones
meos. Si ità eſt, liceat mihi interpellare ſapien-
tiam Dei, & contrà Apoſtoli conſilium, Con-
ſiliarium ejus efle. Precor te, Sophia; Quid
tentas, ſcalpris, malleiſque inſtructa? Colum-
nas excidis? Cuinam? Mihi. Domum paro,
quam incolam. Falleris, ſi ſtulto credis. Mit-
te lapides, omitte ſtructuram columnarum, ſi
Sapientia es. Arundines, ſtipulas, filicéſque
habeas volo pro columnis, & trabibus. Nuſ-
quam enim tuta es, niſi ubi domus tuta non
eſt. Si tremit domicilium tuum, tum enim-

lſa. 66.2.

veròô ſtat. Napientia ædificavit ſibi domum, ex- prov.9.
cidit columnas ſeptem. Perge, nam ſuprema, 1.

ut video, columnarum Timor eſt Domini.
Et cùm audiam, enumeratis ſuper Dei ſe-
dem;, ſex Donis Spiritus, allabi demum Ti-

morem, qui omnia pervadat, repleâtque: Et Iſa rr. 3.

replebit eum Spiritus Timoris Domini. Conji-
cio domum umverſam quati oportere, colum-
nâſque ſeptem, ſeptem arundines eſſe, quæ,
non omni, ſed etiam minimo, etiâmque nul-
lo impendentis diſcriminis vento exagitentur.
Exſtruxeris Deo domum, ſi non in montibus
jeceris fundamenta, ſed ea reprobato lapide,
arenis impoſueris, ut ſcilicèt, non ad flumi-
na, ventéôſque tantàùm, verùm etiam ad ſtilli-
cidia; aurâſque labet, intrematque: tunc fe-
licius ſtatura, ſi afflatu, quanquàm minimo,
vacillet. Et quando Sapientiam Dei à mar-
moribus revocavi, non poſſum non abducere

/

Davidis prudentiam à metallis. Opus nämque 1. Baral
grande eſt: Neque enim homini praparatur 29: 1:
habitatio, ſed Deo. Ego autem totis viribus pid. 4.

meis præparavi impenſas domus Dei mei...
Tria millia talenta auri de auro Ophir, &
ſeptem millia talentorum argenti. Sat eſt, Da-
vid, ſat eſt. Non eſt, quòd gazam domus
tuæ traducas in gazophylacia domus Dei.
Nec lapicidinis, nec lapidibus opus eſt ad ex-
citandum Templum: Timeat populus, &
domus perfecta eſt. IIlud fero permoleſtè,
quòd

chy el
Io
AAhen
i tie
uncea
lt ca
mar
ei R

OIe, (

Cliiren

umn Dern
iee
N kte
s 4 nibt
NN
id

Wm )

menit
e
er
tbi
Muent

Uim Wo
rouln,
1 unen
Ener
W N
,
l,e
Mmi
ai
Dl

Stromatum, Lib. XI.

1 quòd ſubmoverit Salomon filius tuus mal-
1 leos, & ſerras, & ferramenta univerſa ab a-
r trio, ità ut ictus nullus exauditus ſit, cùm
b. domus exſtrueretur: quam excitari tum fau-
ſtiſſimè ſcimus, cùm inſtrumenta pavoris om-

ma in domo proſtant. Mallem ubique ictus
ſonare, undique perſtrepere malleos, con-
cuti parietes, & atria fragore tundentium.
3. Reg 6. Malleus, & ſecuris, & omne ferramentum non
7. ſunt andita in domo, cùm ædificaretur. Et i-
deò cecidit, & ideò lapis non ſtetit ſuper la-
pidem: & ideò verſa eſt in ſpeluncam Latro-

le. mini. Vix ſtare poteſt Templum, ubi Timo-
ris, & Mallei Ictuumque fragor nullus. Di-
ces, ergo ornamenta non deſtinas Templo.
Imô deſigno plurima, ſed nobis opportuna,
ſed Deo excipiendo accommodata. Pingantur
in parietibus Enſes, fulguret paſſim Cometes
& fornice, ſculpantur in angulis Vincula, pen-
deant catenatim nexæ ex arcubus Manicæ,
Compedes, Ungulæ. Paucis: ea ſint Tem-
pli ſigna, quæ Coeli; pullatus Sol, cruenta
Luna, tuentes Stellæ, emiſſa Fulgura, ſan-
guinei Rores, Imbres ſulphurei, candentes
Ollæ, cadentes Faces. His notis ſi Templum
funeſtetur, ſedes Dei erit, de quo vaticina-
Nahum. tur Nahum: Dominus in tempeſtate & turbi-
1.3. ne viæ ejus, & nebulæ pulvis pedum ejus. In-
crepans mare, & exſiccans illud, & omnia flu-
mina ad deſertum deducens. Et demiramini
ſqualentem horrentémque Domum gratam ei,
cujus ſemitæ, Turbines ſunt, cujus veſtigia,
Procellæ? qui vobis ità Chriſtum expingunt,
Salvatorem proſectò ſermonum ſuorum colo-
ribus pungunt. Qui verè violis coronant,
& cyclade amiciunt „ Antichriſtum, pro
Chriſto, exhibent. Nolo autem dicas in ex-
cuſationem fatuitatis tuæ: Sacerdos eſt, My-
ſtes eſt, quem conſulo. Prophetes erat, qui
virum Dei redeuntem à Jeroboamo, contra
Dei præceptum veſci coëgit: Qui ait illi,
Ego Lropheta ſum ſimilis tui: & Angelus locu-
ius eſt mihi in ſermone Domini, dicens: Reduc
Ibid. 21. eum, ut comedat panem. Verùm audivit in e-
pulo ſibi dicentem Deum: Quia non obediens
fuiſti ori Domini, non inferetur cadaver tuum
in ſepulchrum patrum tuorum. Qui cum abiiſ-
Jet, invenit eum Leo in via, & occidit. Vi-
den, non profuiſſe humanam fidem viro bono.
Credidit ſeni, Prophetæ, quem edoctum pu-
tarat per Angelum; & diſcerptus eſt. Ergo,
nec tibi fatuitas proderit, quæ circumagitur
omni vento doctrinæ. IIIlud autem præterire te
nolim, non deceptorem, ſed deceptum à Leo-
ne occiſum, increpitumque à Domino. Ut ſcias
non eximendam ſupplicio fatuitatem, quæ,
contrà præceptum Joannis, omni Spiritui cre-
dit, imò nulli credit Spiritu, cùm credat
omni Carni. Et ſanè meritò. Nam, ſi languet

3. Reg.
13. 18.

lbid. 24.

ceſſis, ſed præſtantiſſimum præficis ægrotanti.
Quin unius conſilio non ſatis proviſum putas
Periclitanti, niſi medicorum coœtus cogatur. Et
ubi de animæ tuæ libertate agitur, ac ſalute,

N
h⸗

M

Nii cujuſvis rogaſſe curſim ſententiam, ſatis eſt:
tre Cùm præſertim, non illa ſolùm, ſed cruor
Gteh quoque Domini periclitetur in ea. Undè &
ude FlIag, 10. VOx illa Chriſti ad Patrem eſt: Quæ utilitas in
on 1 lflnguine meo, dum deſcendo in oorruptionem?
A Ergo non es tuus, ſed Chriſti, qui te coëmit
nin, tanto Pretio. Jure proindè te damnat, qui, licèt
ſens

ℳ
8

Pſ. rIo, num à Scribis. Initium Sapientiz Timor Do-

Filius tuus, non quemvis & Galeni Schola ar-

illum colas, patrimonium ejus diſſipas. At, in- Conſilia⸗
uee; Eruditiſſimus Sacerdos eſt, quem con- rii impii;
ulo. Non abſimilis vox tua voci eorum eſt, dzi ſua-
qui aiebant: Homo dacerdos de ſemine Aaron dent Vo-

. . . . 7ℳ1
venit, non decipiet nos. Et locutus eſt cum eis 8* beli
— 8 . . .. —
verba pacifica. Verùm Pax iſthæc ſœta gladiis, cias

cædem peperit, & quovis immanior bello pa- 1. Mach.
vimenta, & compita cruore imbuit. Si lubet, 7. 14.
producam in ſcenam fallentis; deceptique ſup- via ſalu-
plicium. Hinc Achitophel pendet è& trabe, erT.
hinc Abſalom & quercu pendet. Ille Belli Iu- 1 23 5e
ba, hic Dux extitit. Par utriuſque poœzna, miſi 18. 9.
quòd deceptoris fauces, undè iniquitatis con-
ſilium erupit, obſtrictæ ſunt laqueo: decepti,
qui cor non habuit quaſi columba ſeducta, tra-
jecta præcordia. Ergo, ne nobis quoque ruina
conſimilis incumbat, velim vos trepidare, ut
tuti eſſe poſſitis. Agni, inquies, qui nunquàm
non trepidant, ſtatuentur ad dexteram. Viſne
quotidié nobis eſſe terrori, quod ſemel futu-
rum eſt? Aio. Arces ſubi, in quibus ii detinen-
tur, quos carnifex manet, & patibulum. Horta-
re illos, ut ludant, ut garriant, ut hilareſcant.
Siquidem tantuùm ſemel ſtrangulandi ſunt. De-
liraſſe credêris, ſi talia fortè ſuaſeris. Nec pro-
fectò ſanioris ego mentis haberer, ſi quando-
que morituros, & judicandos dederem volup-
tati. Epicureorum grunnitus ille eſt, funera
pratäque commiſcentium: Bibamus, cras enim Iſa. 22.13:
moriemur. Imô lugeamus, quia aliquando mo- Correcio=
riemur. Verùm quis Dei tubas audire ſuſtinet? "is impa-
Ne pulſantis quidem citharam Davidis dexte-Niia.
ra grata eſt, ſi Satanam abigat. Denique, duùm Conſilia-
malum Domini Spiritum fugat à Rege, haſtâ iiboni
impetitur. At Herodes Joannem libenter au-*vih.
dit. Sed quamdià non arguit. Conticeſce Joan-
nes, aut ſubmiſsd voce vaticinare. Alioquin,
niſi infrœnaveris os, computreſces in vinculis.
Poſt dies octo, ego te in nervo reviſam, ſi pro
melle, fel ſtillaveris. Planè pluſquàm Pro-
pheta ſum. En Joannem in vinculis, non qui-
dem per, ſed, propter Herodiadem. Herodi
etenim dixit, Non licet tibi habere uxorem fra- Marc. 6:
tris tui. Ideò inter vos multi infirmi, & imbe- 18.
cilles, & dormiunt multi. Ideò in porticibus :Cor. 1II.
Salomonis multitudo magna languentium. Ra- ef BHa-
rus eſt, qui latret in vitia, rarior, qui ſcelera rii zimis
non cooperiat byſſo. Nimirùm Arcam ad nos blandi ex-
deduci cupimus, ſed ab Ophni & Phinees, betuntar-
quorum alter Pugillus, ſeu Pugnus, alter Ori
parcens interpretatur. Hoc eſt, neuter verita-
tem enuntiat, ſed ille veritatem Dei in inju-
ſtitia, ut ait Apoſtolus, detinet, hic muto-
rum ad inſtar canum, latrare non audet: &
dàùm offam hic glutire ſperat, correptionem
deglutit; ille verè, dum ad munera manum
explicat, contrahit, & coarctat in pugno ſa-
pientiam. Et Iſraëel quidem, ut Arcam in ca-
ſtris vidit, vociferatus eſt ad concuſſionem uſ-
que terrarum, & hoſtium. Verùm illuſit rece-
ptoribus ſuis inconſultis Arca; quæque ſpera-
batur libertatem paritura, vincula, cædémque
edidit. Quale gaudium, ſi cogatur Sapientia
favere cupiditatibus noſtris! Sed fallimur. Ar-
ca illa quidem eſt. At permagni intereſt;
quo vectore ad te Arca procedat. Si Aaron
eam defert, ſi Levi, ſi is, qui hominem
non veretur, tibi Eccleſiæ, Legiſve jura eno-
dat, tutus eſto. Quòd ſi abdomim natus pro-
mus tibi Evangeliorum eſt; periſti. Etenim
quamdiù abfuit à Caſtris Arca, periclitatus
eſt Iſraéel, ſed colluctatus: Ubi eò advenit
Arca »

310

tas implicabatur. Parùm eſt Doctrinam adeſſe
noſtris vitiis, ſi interpres ejus non eſt Melchi-
ſedech, ſed Balaam. Deſperatiùs peribis, quò
ſecuriùs deerraveris. Doleo autem, & Balaa-
mos veritatem Regibus blandientibus non ob-
tegere; & Aſinam ingerere veritatem mactan-
ti ſe Domino; & Pythonem; ut cenſuere non-
nulli, proferre obſecranti Principi Umbram;
quâ de funere moneatur: Cùm in Eccleſia
Dei vivi Sacerdos interdùm non audeat, quod
Ariolus; quod Aſina; quod Pythoniſſa præ-
ſtitere, ſpretis pro veritate inculcandà; tum
monilibus, tum fuſtibus, tum lacrymis Do-
minorum. Ergô-ne Veritatem auro Ariolus
præferet, præferet cruori Aſina, Pythoniſſa
anteponet ſupplici ſibi ſceptro: Et Stola inter-
duùm eam, nec Malleatori, revelabit, dum
Dynaſtæ ſupprimet? Magus exclamabit coram
Balac, non licere Iſraslem imprecationibus
ſubdi: Monebit Aſina, dedecere ad excidium
Juſtorum feſtinare Magum: Fugata patris la-
ribus Pythoniſſa Samuêlis umbram excantabit,
quæ epulanti apud ſe Principi, non rores nun-
tiet, ſed enſes, ſed cruorem, ſed cædem præ-
dicat: Cùm in Templo Dei vivi, nec Primo-
res aliquando audeant ſermonem effundere ;
ubi nemo ferè eſt, qui oblatret. Miſeret me
tui, Veritas, quæ rigata licèt Martyrum, Do-
minique cruore, nec in Autumno germinas.
Olim ex ore Levitæ effloreſcebas vel inter ſa-
xa: Germinabas in Apoſtolorum labiis etiam
inter virgas. Te Stephanus ingerebat Scribis,
Te Petrus Sacerdotibus obtrudebat. Natabas
in ſanguine, imperabas in vinculis, vivebas
in funere. Paulus te, nec cùm vivere deſiſſet,
colere deſut. Denique, avulſo à cervicibus ca-
pite, fidem Lingua, expalleſcente carnifice,
ſpectatoribus ſuis evulgavit. Daniel in ſervitu-
tem abductus, & peccata Nabuchodonoſori
expianda largitionibus objecit: & Baltaſari ut
purpuram regeſſit, ita fyrma mortis ingeſſit;
munera remiſit, funera nuntiavit. Nunc ve-
rò, quis loqui audet? Libertas Evangelica;,
ut olim Arca, captiva locatur cum Dagon;
cui ſi fortè adverſatur, truditur ab aris in
plauſtrum, & vaccis mugientibus reducitur
Bethſamen, quæ, ſilentibus Sacerdotibus, edu-
Cta è& Silo eſt. Porrò Bobus impoſita triumphat
Arca, Levitis invecéta capitur. Uſque adeò
præſtat Veritatem pecudibus, ſed mugienti-
bus, trahi, quàm mutire, non audentibus
Sacerdotibus dedi. Oblitum te verò nolim,
cecidiſſe quidem, propèé Arcam Ophni &
Phinees, minimè verò plaudentem mediæ in-
Gorrecio ter eos Arcæ populum evaſifle, ſed partim cæ-
adhiben ſum, partim aut fugatum, aut captum. Peri-
ga. bit, qui tibi non edicit, quæ dedecent te: mo-
rieris viciſſim tu, qui, cùm præſto ſit Nathan,
Superior accerſis Achitophelem. Ochoziæ ruentis de
smeiur, ſolario memineritis, qui, cùm Beelzebub con-

dum pu- ſulendum curaſſet de morbo ſuo, damnatur à

nit ,/½ 7 . .. .
Jorrigs Deo. Numquid non eſt Deus in Iſrazl, ut eatis
l. +
ad conſulendum Beelzebub Deum Accaron ?

4. Reg I: . .
. Quüuam ob rem bac dicit Dominus De lectulo,
Iſuper quem aſcendiſti, non deſcendes, ſed morte
morieris. Pudeat Naamanos, ut emaculentur
à ſanie; digredi a Syria in Samariam ad Eli-
ſeum: & Ochozias, Elid inconſulto, negle-
Ctôque, percontari ex Accaronitis, præſtolari-

Orã⁴ lliva
Arca, cæſus eſt Ifraël. Nimirùm avecgta e

Tabernaculo in aciem Arca eſt ab Ophni, &
Phinees, in quorum ſeu ore, ſeu pugno, veri-

que reſponſum vitæ. Non deſunt, qui fundant Conſtlia.
oracula, ſed negliguntur. Gratior ille, qui dul- vii redi
Giora, non; qui famiora deprompſit. Verum, udie di.
qui Joanni viſus in Patmo eſt proferre è labiis Cerſeſa-
gladium, oppletam explicavit ſideribus dexte- egg e5
rarn. Ut ſciremus, beari nos indè tantùm, un- Hetcnas
dè ad ſalutem pungimur. Vox illius, ut vox a- non per-

gquatum multarum, & habebat in dextera ſua mittant.
. ℳ N

ſtellas ſeptem, & de ore ejus gladius uträque 4Apoc. 1 pen
. . . 7
parte acutus exibat, & facies ejus ſicut Sol lu- Biteita i
. . . 4. 4 4- r 0.
cet in virtute ſuta. Animadverte, tunc plenio- tis fous Sl

rem frugem; cùm acrius ſemen eſt, & ſævius. orrectie
Vocis catadupa Sidera duntaxat conſequun- bera.
27

tur: poſt enſes Sol fulgurat. Si conſulentis 4 luc
Sapientia perſtrepat ruentis in morem flumi- . ſun
nis, Aſtra præſtolare- Quæ ſi concidat, & en
macétet ut gladius, erupturum ex enſe Solem ime
ſpera. Quòô auſteriora ſunt monita, eèò plemio- n
ra futura ſunt ſata conſiliis germina. Ut emm un
MEgyptus tum ſibi uberrimam meſſem polli. i
kun,

cetur, cùm Nili ſui eluvione immani obruitur
fortunatè: ità emergit ſpes frugis melioris ex
animo, cùm reprehenſionum inundatione de-=
mergitur.

Cùm audiſſet Jannes in vinoulis opera
Chriſti, mittens duos ex diſcipulis ſuis,
ait ili: Tu es, qui venturus es! Matth.
II. 2.

Miratus Chryſoſtomus apud Metaphraſtem S oannes
eſt Joannis exultationem in alvo Matris, ge- Baptifa.
ſtientis janf tum in officium Præcurſoris. Mi- Conſtan-
rum id ſanè. Verùm mihi longè fortior Joan- tia.
nes eſt, ſuo defungens munere etiam in car- Intent io

cere. Etenim cùm ſubſultaret in utero, & an- u:
helaret ad munus Prophetandi, ſciebat Præ- Se mne.

curſoris nomen ſplendidum, neſciebat fortaſ- ſer.
ſis, quot Prophetam calamitates circumſtarent. Nibil pras

Nunc verò, cùm non intelligeret modè, ſed "e, Dez. inerd
pateretur incommoda penè innumera, in quæ Zelus a- itz ne
1 . 1. .- . . . nimarum . 1
incidit, quiſquis viam Domino parat, non ab- „mil ui. nmn n

ſterretur ærumnis, ſed catenis exſtimulatur; ut meat. Cnnmn

muneri ſuo faciat ſatis. Ergo meditatur in car- Homines Ahetnt

cere, non quâ ſe ratione àa vinculis eximat, non timi- ennt
.— . . di du Vrchn
ſed quo modo diſcipulorum corda Chriſto ad- . glem
. . . h,
nectat. Chriſto, inquam, innectere turbas Invidis Aliai
Joannes ſatagit, à quo ipſe deſerebatur in vin- nulla ſit “
. ani . inter ope⸗ En ian
culis. Et eâ quidem tempeſtate amicus Sponſi E l
N rarios.

negligebatur in compede, cùm Dominus èé
latebris prodiiſſet, & ad vocis illius imperium
claudi ambularent, cæci viderent, mundaren-
tur leproſi. Renuntiate Joanni, quæ audiſtig, Matth.
& vidiſtis: cæci vident, claudi ambulant, le-II. 4.
proſi mundantur. Si captos à natura pedibus
exiolvit: cur vinctum ab Herode Præcurſo-
rem ſuum non exſolvit? Claudi ambulant, &
Præcurſor computreſcit in nervo? Dices, no-
luiſſe Dominum in regias vim ſuæ Diwinitatis
irrumpere, ne videretur ad violandam Prin-
cipum dignitatem deſcendifſe. Ut enim ed-
denda Cæſari, quæ ejus eſlent, pronuntiavit:
ità abducere noluit à Tetrarcha prædam ſuam.
At ab iiſdem, quibus nunc Joannes compe- Aalies

9
ditur, vinculis Petrum eximet, majore profe- vo’ e⸗ nlli
ctò regiæ digritatis dedecore, cùm ipsaà die, “ 4 ing⸗
quâà eum producturus Herodes erat, eductus 4
ſit Petrus & carcere, recluſis etiam ferreis val- Religie leſta
vis in contemptum vincientis. Quod ſanè pro- amanda,

vatum qulm nos

digium non latuiſſe piè crediderim
deprimis:

Principem, & virum pluſquam Prophetam.
Quid

ktntb

N ſ
itſin
iMen.

riſcictio.

Stromatum, Lib. XI.

rerveor Quid ergo animi fuiſſe Joanni tum putas, cum
Perſeen. ex illo ipſo carcere, & emittendum perjurum
tienenon Petrum prævideret, ut non inconſuſtè puto,

iepeſcat & ſibi præciſum caput tranſmittendum in diſ-
Cco, Puellæ ſaltantis munus. Mente præſagiit
1e éseame adfuturum Petro Angelum, qui ei à cubiculo
Tet ſoret, eique & caligas, & calceos tantùm non
gions indueret: cùm ſe ſciret non cariturum dunta⸗-
munia xat Angeli famulatu, ſed Scorti acu os ſuum
viliora transfigendum, capũtque dehoneſtandum in e-
nir We, Pulo. Adde non ignota Chriſto Joannis pro-

à Zelo a- Merita, quippè quem Arundinem eſſe negat,
ninaru, & humanâ imbecillitate majorem Virum pro-
quamvis nuntiat. Nam ſperni ab eo, qui te neſciat, in-

nobi, an fortunium eſt: probrum eſt, ſi agnoſcaris, &
er, ſpernaris. Nihilo minùs tamen Joannes Chri-
meliores. ſtum diſcipulis inſinuat ſuis, etiam, cùm ab eo

deſeritur in vinculis, poſthabetur Petro, Clau-
dlis poſtponitur, Herodi relinquitur, ut merces
luxuriæ ſit. Fidem mirare Joannis erga Chri-
Etelefa- ſtum, & conſtantiam in munere. Non proji-
Kiea u- Cit Præcurſoris inſignia, ex quibus & ſecurim
impendere ſibi non neſcit, & vincula ſua ma-
Homines naviſſe non dubitat. Da mihi, qui inter com-
non timè- pedes munus ſuum proſequatur. Dabo tibi
dr. ego complures ex Ephraim cataphractos, qui
intendentes arcum, & vibrantes jacula, in die
belli profugiunt ex acie. Montes crepant, &
arces, quamdiù nihil adverſi glorioſis occurrit.
Cochleg. Ubi verò fulgur emicuerit, abduntur in caver-
ÿ oni zo nis. Hos non abſimiles Limaci dixeris, qui
Flendum. Rhinocerote efferatior geminas profert haſtas &
cerebro. Abſcedite Angues, diſcedite Scorpii,
nam cornibus ſuis bellicoſus vobis Limax in-
Ziwa Cumbit. Verùm, dùm progreditur, ſi impin-
nimarem gat in folium unum, reſilit illicò, cornuâque
inter Per- reſorbet ſua, ſeſéque intrà cochleam retrudit:
ſeeutionei. tantuſque apparatus ille miſſilium, & haſtarum
Parentum ſtipulæ objectu evaneſcit. Nimirùm hæret do-
eblivio. mui ſuæ, ſuéſque poſt ſe lares trahit. Retuſa
enimverò vis omnis Sacerdotum elangueſcit,
quoties patria eam domus involvit. Abſtru-
duntur in caveas cornua, niſi Limax excutiat
domum ſuam. Hinc eſt, quòd ore Moyſis ex-
authorantur, exarmantúrque quotquot ædifica-
verunt domum, aut vineam plantaverunt. Quis
eſt homo, qui ædificavit domum novam, & non
dedicavit ean à Vadat, & revertatur in do-
mum ſuam. Joannes ideò nullum reveretur,
quia quinquennis domum Patris reliquerat.
Leo erat; non Limax, etiämque inter vincu-
la occaſionem aut invenit, aut invaſit Chriſti
Ssamſon. nomen propagandi. Cui, quod ſciam, ſimi-
liorem eſſe nullum dixerim, quàm Samſonem.
Hic, cùm ſe non vinctum modè, ſed etiam
cæcum ſentiret, prorſũſque invalidum ad com-
peſcendam blaſphemantium audaciam, vindi-
candi tamen Dei nominis quodam quaſi œſtro
correptus, fortius Philiſthæos oppreſſit vin-
lus, quam liber, occæcatus, quam perſpi-
cax, molam trahens, quam enſem tractans.
ludic.16. Moriatur anima mea cum Philiſthiim: concuſſiſ-
30. gque fortiter columnis, cecidit domus ſuper omnes
FPrincipes, & cateram multitudinem, quæ ibi
erat: multôque plures interfecit moriens, quàm
ante vivus occiderat.

Adhæſit anima mea poſt te. Pfſ. 62.9.

Conſtan-
tia rare

Deut. 20.
5.

zdrze Gratulor Davidis amimam Domino adhæſiſ-
Conſtä:ie ſe. Sciſcitor ex eo tamen „quo tempore, quéô-

Pſ. 62. 3. Jue loco, ſeſe Deo devoverit. In terra, in-

3 I I
quit, deſerta & invia. Tſt verò in vanum quæ-
Rierunt animam meam. Non hæſiſti, qui adhæ-
ſiſti, & cùm areret ſolum, & cùm inicaremt
educti contrà te gladii.
& Citò felicitas diſſuit 3 quod calamitas aſſuit.
Liqueſcunt ad afflatum Auſtri ærruginoſi infeli-
Ccitatis clavi: quôſque calamitas infixit cœlo
proſperitas refiget. Eluvionis pavore confuge-
rat Columba ad Noeë. Quæ cum ab eo emiſla
nen reperiſſet niſi naufragium, & eluviem,
regreſſa in Arcam eſt. Undè iterum dimiſſa „
cùm virentem nacta eſſet oleam, cunctata
diù eſt, nec niſi incumbentibus Umbris revo-
lavit ad Noë. At illa venit ad eum ad veſpe-
ram, portans ramum olivæ virentibus foliis in
ore ſuo. En moræ cauſam! Non defuere blan-
dientis naturæ illecebræ, in quibus pes va-
gantis recubaret. An illa rediiſſet, ſi olea, ut
folia explicavit, ità baccas concoxiſſet? Vati-
cinor, quanquàm nec Augur ſim, nec Prophe-
tes: Si emittatur iterum, deformatis jam ar-
borum gemmis in fœtus, obliviſcetur tum Ar-
cæ, tum Noëmi. Expectavitque Jſeptem alios
dies, & emiſit Columbam, quæ non eſt reverſa
ulirà ad eum. Enimverò adhærebat Noëmo,
quòd mortis undique fragore terreretur. Ubi
exaruit tellus, & viruere plantæ, ſprevit
Arcam jam ſui ſecura, in quam ſeceſlerat non
affectu deliteſcendi, ſed metu pereundi. Una
Sponſa eſt, quæ florentem ſortita thalamum,
ad Dei amplexus aſpirat. Quanquam & ipſa
quoque remorata eſt Sponſum ad oſtium dia,
cùm exuta curarum pallio, & lotis pedibus,
ſuaviſſimè cubaret in pluma. Vox Dilecti pul-
ſantis, nec accurris? Madet, rogat, manum
in foramen mittit, & ſtas? Exui me tunic
med, inquit, Ilavi pedes meos.... Ego dormio.
Nimirùm ubi requieſcere licet, haud libet
Chriſtum veſtigare, nec rarò tædet excipere.
Incraſſatus diletas receſit à Deo ſalutari ſuo.
Naufragatus eſt Ifraeël in Butyro, qui emer-
ſerat ex Oceano. Altare de terra facietis mihi.
Non ſoluùm imperavit Dominus, ſed etiam
prophetavit; nec mentem ſuam tantum, ſed
ſtudium quoque noſtrum, aperuit. Quaſi di-
ceret, quamdia lutum verſaveritis, mihi aras
exſtruetis: Ubi veròô ſuffarcinati fueritis auro,
Vitulos erigetis, non Aras. Ego autem gaude-
bo, & exultabo in Deo JE NW meg „ inquit Ha-
bacuc. Ecquando lætaturus es in Deo? Audi:
Mentietur opus olivæ, & arva non afferent ci-
bum: Abſeindetur de ovili bpecus, & non erit
armentum in præſepibus., Sat eſt. Quidni ad Jk-
SUM perfugias, ſi eſuris? Velim te tum occur-
rere Jks cum Zacchæo, quando torcularia re-
dundant, & arcæ plenæ ſunt ſeſtertis. Verùm,
heu me! Sterileſcit Mens Cœlo, quoties in a-
rea meſſis exundat. Sevit autem Ilaac in terra
illa, inquit Moyſes, & invenit in ipſo anno cen-
tuplum: benedixitque ei Dominus. Et locupleta-
tus eſt homo, & ibat proficiens , atque ſuccreſ-
cens. .. Ob hocg itchente ei Falæſtini, omnes
Puteos, quos f derant ſervi Patrie illius Abra-
ham, illo tempore obſtruxerunt , implentes bumo.
Illo tempore, quando ſcilhcèt abundabat ovi-
bus, & famulis, id eſt, cum & illæ egerent pu-
teis, & hi propugnare poterant puteos, lictit
Philiſthæis pro Gratiæ aqua lutum ingerere vel
cupiditatis, vel rixæ. Nullum opportuùnius tem-
Ppus eſt evacuandæ ex corde gratiæ, & agge-
rendi bituminis, quam tempus proſperitatis;
cum & centuplicatur meſſis, & greges multi-
Pplican-

Ibid. 9.

Infidum timoris ſodus:

Gen. &£.

Ibid. 12.

Can. 5. 2.

Deut. 52.
15.
FxoOd. 20.
24.
Tribula
tio ut ilis.
Status
wmediozris
ducit ad
Denm.
Habac. 3.
18

bid. 17.
Perſecutio
non eſt no.
xia.

Gen. 26.
12.

Ibid. 14.

312
plicantur. Videas paſſim ſuggeri nequiſſima
quæque horreorum poſſeſſori. Hic habendam
rationem dignitatis ſuadet, ideéque illatam in-
juriam, fuſte, ferréque vindicandam. IIle tu-
endum jus monet coëmpti agri: licere propte-
rea in alienos campos gregem demittere. Alius
non feſtinandum inſinuat in ſolutionem mer-
cedis, ne fœnora minuantur, & mos inoleſ-
cat numerandæ poſt ſudorem pecuniæ. Ergo,
qui nec verbo læſerat unquaàm Connutneltaſs „
non procumbentem ſibi, arietibus allidit humi.
Qui diebus ſingulis pactam pecuniam exſol-
vebat mercenarüs, diurnum æs producit in
annuum, tardiuſque agricolis merces, quam
meſſis Domino, matureſcit. Cujus vox una
erat cum Samuéle, bovem, &ũ ovem cujuſquam
non tuli: is rapit Greges, occupat Agros;,
Dominum fugat. En felicitatis tot planè ſcele-
ra, quot manipulos. Non mirum ergo, ſi cůùm
Iſa 2.7. præmiſiſſet Iſaias: Repleta eſt terra argento &
auro, & non eſt finis theſaurorum ejus. Statim
abſolutâ periodo, quâ opum explicat uberta-
Ibid. 8. tem, ſubjicit: Et repleta eſt terra ejus idolis.
Exundarunt opes? exundavere & ſcelera. Ma-
gna affinitas vel nominis duabus his rebus, in-
quit Ille, Vitis, & Divitiis. Hinc eſt, quòd;
ex quo deſiere Philiſthiim inſequi ſervos Iſaac,
& puteo nomen inditum eſt Latitudinis, ad-
futurum ſe Dominus pollicetur Patriarchæ.
Gen. 26. Profectus indè fodit alium puteum, pro quo non
*2. contenderunt. Itaque vocavit nomen ejus Lati-
tudo, dicens: Nunc dilatavit nos Dominus, &
fecit creſcere ſuper terram. Aſcendit autem eX
illo loco in Berſabes, ubi apparuit ei Dominus
in ipſa nocte, dicens: Ego ſum Deus Abra-
ham Patris tui, noli timere, quia ego tecum
ſum. Liceat & mihi, Dominum meum An-
tonii verbis affari, pro Iſaac. Itâ-ne? Modô
appares, quando facta eſt tranquillitas magna.
Ubi eras, cùm à Palæſtinis humo putei reple-
rentur ? Tunc tempus erat ſolandi ſervum
tuum, ſuis hoſtibus expoſitum. Nunc ais, No-
li timere, quando jam mhil eſt, quod timea-
tur, & vernant omnia? Imò timendum nung
maximè eſt, quando pacata ſunt omnia. Niſi
Dominus adeſſet fortunato, aut laberetur in
ſcelus, aut in innocentia labaret. Meritò pro-
indè Dominus, & illi adeſt jam benè opi-
bus, gregibúſque inſtructo, & eum timere
non patitur, quæ procul dubio timenda illi
forent in tanta proſperitate pacis, gregis, &
horrei, niſi ſuâà illum firmaturus præſentià Deus
Divitia adveniſſet. Nolo timeas, quamvis felix ſis.
soxig. Nam ego adero. Et ſanè, tunc maximè Pa-
triarchæ trepidandum fuiſſe, cùm jam eum U-
bertas, Paâxque alluerent, ex Arcæ cladibus ac
manubiis conjici poteſt. Etenim in captivitatem
abducta Arca, Dagonem concidit „ cecidit
Philiſthæos: reducta verò perhonorificè in ter-
ram Iſraeél, quinquaginta millia plebis ex Beth-
ſamitis interfecit. Haud ſcio tot interemp-
tos ab ea hoſtes, quot lugeo cives ejus adven-
tu jugulatos. Undè, quæſo, lues tanta in Iſ-
raëlem ex propugnaculo Ifraël; Nimirùm Ar-
1. Reg.6. ca non redit vacua. Ri remittitis, inquiunt Sa-
3. trapæ, Arcam Dei Irael, nolite dimittere eam
Ibid. 8. vacuam.. . Tolletis arcam Domini, & ponetis
in plauſtro, & vaſa aurea, quæ eſolviſtis ei
pro delicto, ponetis in capſellam ad latus ejus:
& dimittite eam, ut vadat. En mortis, vul-

nerumque promptuaria! Et quando de Arca
, incidit mentio, alterius quoque Arcæ memo-

Oliva

riam refricemus, undé non modò Columba;

. 7
virente Oleâ, reſilire cœit, &; vernante

Mundo, non reditura diſceſſit, verùm Tau-

„ 1 D
rus, Tigris, Draco, & Leo, qui, tonante
cœlo, mugiere nunquàm;, nec ſævierunt, di- 6
greſſi ex Arca & rugire cœperunt, & vorare. 7
/

Quin ipſe Arcæ Præfectus Noë temulentus
obdormiit, & Cham contemptor Parentem
deriſit. Nimirum fulminibus, atque fulguri- e
bus Iris ſuffecta eſt. Arcus ille pacis tot colo- ſe

ſultn

0
rum illecebris eos corrupit, quos naturæ fu- e .
nus à crimine ſuis fragoribus conterruerat. Væ Iſa. 26. 1 ſin
coronæ Sduperbiæ ebriis Ephraim, qui erant in 83—
t,

vertice vallis pinguiſſinæ errantes à vino. Ubi
Pinguedo, ibi Luxuria, & F aſtus. Perũt quiſ-
quis ſaginatur. Vel ex Manna, ubi gomor ex- “V
ceſſerat, Vermes ebullire conſueverunt. Uſque 1 eſu

Een,
pond

adeò pernicioſa exundantia eſt, ut etiam quod hn⸗
Coœlo depluit, in virus abeat, ſi tenuitatis fi- ge N n’
nes excedat.
Enp
.„. . iat.
Eæultavit in gaudio infans in utero meo. iget

Luc. I. 41.

por

Hortatur nos Paulus per hos dies ad læti- 5 Toanmes
tiam, quam hauriendam docet à Domino. Bapiika
Gaudete in Domino ſemper, inquit, iterùm di- Phil-4.4.
co gaudete. Verùm quo modo ex eo, qui Vir
dolorum eſt, manare lætitia poteſt? quà ra-
tione gaudere in Chriſto licet, qui in labori-
bus, ut teſtatur Propheta, volutatus, & verſa-
tus eſt à juvente ſua? in laboribus à juventute Pl. 87.16.
mea. Denique, ſi ideò advenit in Mundum,
ut ex orbe terrarum riſum eliminaret, vocife-
rando, Væ vobis, qui ridetis, Et, Beati qui lu- Luc. 6.
gent, quis exultabit in illo; ſi præſertim & Matth 5
principatum ejus factum videat ſuper humerum .
illius, & oneratos non ignoret aſſeclas ejus aut
jugo, aut cruce? Verùm exuberet ex Chri-
ſto lætitia, cùm Virgo tantum viæ conſece-
rit, tantiſque virorum, atque mulierum oc-
currerit turbis, cur nulli ſuum Dominus gau-
dium refudit, niſi uni materni adhuc uteri la-

i o
la bon-

tebris involuto Joanni ?& Exultavit in gaudio ne. 1.
infans. Niſi fallor, ideò Joanmi potiſſimum ancí. Dim
Chriſti gaudia inſtillantur, quòd futurus præ- ma Ea- Ium
noſceretur hoſtis lætitiæ ſæcularis, quòd candi- chariſßtie. Alltin 1
datus jam penè efſet fellis, & ærumnarum. Er- Laætitia g er
go duo mihi incumbunt explicanda, ſamioris “"“. eltd te
videlicèt gaudii latices ex Chriſto fluere, nec Telietta; Donmun
aliquò copioſiùs influere, quàm in mentem, Gpriſtas Nn
quæ expers omninèò ſit temporarii gaudii, ap- ſon: teti. llen

peténſque ſpinarum. Et ſanè ſcaturire lætitiæ tie. nElr ne
fluenta ex Chriſto, Iſaiæ eluceſcit teſtimonio imm ſi

clamantis: Haurietis aquas in gaudio de, fonti- lſa: I2.3. len &
bus JNalvatoris. Quis non videt latére in Ser- Conſila- n
vatoris latere puteum gaudiorum. Hinc eſt, tione⸗ uN
quòd Iſaac, qui in typum Domini naſceba- Dei. lui
tur, à riſu ſortitus eſt nomen, ut diſceremus, el

mn

humani cordis exultationem à Chriſti ortu i

pendere. Ut proindé non mirandum ſit, ſi, lkin
nuntiaturus Paſtoribus Angelus Chriſti cunas, 2,10. le, ſe
& ortum, præmiſit: Evangelizo vobis gau- Lae N
dium magnum. Teſtatus id quoque eſt redu- Felicitas ni
ci Filio clementiſſimus Pater, qui cùm læ- ven lch⸗ inn
tari oportere in reſurrectione demortui ado- , lui-⸗ D
leſcentis profiteretur, ſaginatum occidi Vitu- 2 in *R
lum juſſit, qui profectò typus extitit jugula- De. t
ti Salvatoris in ſacro Azymo. Epulari autem D
& gaudere oportebat, quia frater tuus mor- Luco 15. d
tuus erat, & revixit. Ut autem lætarere, quid 32. n
n

li

Ibid. 23.
hnm
Wen
Nal.
l
.
in Deut. 32.
t 13.
Iſa. 5l. 3.
Ibid. 5

del
1Dm
intl
lu
Aln

Ibid. 22.

Tie N lbid. 25.

Cllhrtunt

bulatione
appreſſis.

utilis.

ii,
atune

tio cor

FTervori.

Jer. 31.13.

Conſelatio- rientem ſaturavi.
nes Dei da-
tur Deſola-
ꝛis, & Tri-

Tribulatio tantùm affluat,

ortißica. ſum eſſe
vore
util ſama

Stromatum, Lib. XI.

præſtitiſti? Num annmulum, num ſtolam, num
ſiſtra induxiſti? Induxit, haud tamen ab eis
emanaturum ſperavit gaudium. Audi undè in
domum illam effluxerit exultatio: Adducite
vitulum ſaginatum, & occiεi–.ee, G. manduce-
mus, & epulemur. Nimiruùm, in gaudio hau-
riuntur aquæ & fontibus Salvatoris, id eſt, ex
enecti pro ſalute noſtra vulneribus Vituli. Obli-
túſne es ex Leone eliquaſſe mella Samſonem?
Num Chriſtus non Leo eſt ex tribu Juda;,
Victor, pariter & Victima? Qui, cùm Pe-
tra quoque fuerit, haud dubium mel ſtilla-
vit üs, de quibus Moyſes ait: Suxerunt mel
de petra; oleumque de ſaxo duriſſimo. Meritò
proindè Iſaias cum dixiſſet: Ponet deſertum
ejus quaſi delicias, & ſoliudinem ejus, Tuaſi
portum Domini. Gaudium, & lætitia invenie-
tur in ea. Subjecit: Propè eſt Juſtus meus, &
epreſſits eſt Salvator meus. En quo modo ex
Redemptore flumen lætitiæ emanaturum pro-
nuntiat. Cui Jeremias conſonat voce, ſpiri-
tuque concolor Iſaiæ. Nam in eo capite, ubi
ait ipſum quoque luctum vertendum in læ-
titiam eſle: Convertam, inquiens, Tubtum eo-
rum in gaudium, & conſolabor eos, & lætificabo
à dolore ſuo. Et inebriabo aimam dacerdotum
pinguedine, & populus meus bonis adimplebitur,
ait Dominus. Hac dicit Dominus, vox in ex-
celſo audita eſt lamentationis; lublus, & fletus
Rachel plorantis filios ſuos. Ibi, inquam, qua-
ſi lætitiæ ſcaturiginem adventum Chriſti ſub-
indicat. UWiquequò deliciis diſolveris, klia vaga.
Fæmina circumdabit virum. Quaſi diceret, ut
Virgo pepererit, citò lachrymæ areſcent, &
dolòr temperabitur. Verum dum exprobra-
ri delicias audio filiæ vagæ, moneor alte-
rius quoque partis meminiſſe, Gaudium ſci-
licèt Domini in cilicia,; & jejunia Joannis
derivaril. Quod ex hoc item capite eruimus,
ubi ex Domini verbis vates exclamat: Ine-
briavi animam laßam; & omnem animam eſu-
Et ſane Dominus modèò
Pluvia, modo Panis, modò Manna, modè
ponſus, modò Malus eſt. Ubique tamen,
in tanta perſonarum, & figurarum varietate,
minimè mihi videtur varius, ut fſcilicèt iis
& exuberet, quos è re-
gia, ſpeculâque ſuà deſpicit omni penitùs
exutos temporari gaudii affiuentia. Dices, eò
Dominum deſilire, ubi deliciæ exundant.
Nam ad inſtar ſuaviſſimeæ myrrhæ Ccoactus
in ſaſcem diverſatur inter ubera Sponſæ, un-

Cant. I. ., dè lac manat. Inter ubera mea commorabitur.

Si non fruſtrata ſpe ſuâ eſt, quare illum tam
ſolicita & quærit in lectulo, & fruſtra quæ-
rit? Quid quæris, quem tecum moraturum
putaſti? Quanquàm quæ Sponſæ ubera, cui
ubera defuerunt, præferenti pro mammis ar-

Cant. .0. ces? Ego murus, & ubera mea ſicut Turris, e
O

quo facta ſum coràm eo quaſi pacem reperiens.
Ubi verò Turrim intueris, ibi nihil molle in-
tellige, ſed durum, ſed agreſte, ſed bellico-
diſce vitæ, morumque inſtitutum. Vi-
de, an in Lectulo florido nanciſci Dilectum
potuit; quem amplexari tum tantùm valuit,
cùm murorum excubias tranſmiſit. Nimirùm
per haſtas, & ſecures patet iter ad Sponſum.
Quem ut delibuta deliciis Myrrhæ primæ te-
nere non potuit, ita meruit eo potiri, poſt-
quàm & nudata theriſtro eſt, & cæſa, ac
penè confecta vulneribus. Deſilit e cœlo
ros in typum Domim, ad gemitus Gedeonis.
Ethieæ Comment. Tom. V.

.
31

Sed quò, quæſo, incidit? In vellus. De no- Jud. 6.38.

cte conſurgens expreſo vellere, concham rore
complevit. Quod ſané attonſæ pecudis ſpolium
nemo non callet, Mundo, ſibique demortuæ
animæ ſimulacrum eſſe. In illa emm lana,
quæ tum ferro exciſa eſt, tum pectinibus
carminanda deſtinatur , devoôtam angoribus
Mentem adumbrari, quis non intelligit? Ne-
que tunc ſolum, cuùm imber, & aqua eſt
Chriſtus, abnegationi cohæret, verum e-
tiam, cùm quaſi muſtum ebullit, guttur al-

luit oppletum abſinthio. Date ſiceram mœren-

tibus, & vinum his, qui amaro ſunt animo: Bi-
bant, & obliviſcantur egeſtatis ſiek, & doloris
ſui non recordentur amplius. Auſim penè dice-
re, interdictum vel in cunis Samſoni vino,
ſiceraque; quòd ſcilicet, qui melle ex Leonis
penu ſaginandus eſſet, excludendus omni-
nò foret à Chriſti deliciis, quas vinum, bo-
trique deſignant. Legimus apud Samuelem
in Regum annalibus acceſſu Arcæ domum O-
bededom auctam, cumulatàmque fuiſſe om-
ni rerum copi. Illa, inquam, locupletavit
Obededom, quæ Ozam occidit, & à qua ne-
minem ante Obededom ditatum ſcimus. Enim-
verò Obededom ſervus interpretatur, Oza ve-
ròô fortitudo. Ubi vincula, ibi dehciæ Spiri-
tus- ibique Euchariſtiæ Arca ſuas opes, co-
piâſque diffundit, ubi virgæ, & compedes, in-
ſigniâque ſervitutis proſtant ad horrorem, ſqua-
lorémque gementis. Ut propterea quaſi aber-
raſſe Davidem cenſuerim, qui Arcam redu-
cendam curaverit odores inter & citharas.
David autem, & omnis Iſrazl ludebant coràm
Domino in citharis, & lyris, & tympanis, &
ſiſtris, & eymbalis. Poſthæc ſtatim de Arca
tria ſubjicit Scriptura, quòd Boves calcitra-
verint, quòd inclinata ſit Arca, quòd Oza
ad contactum Arcæ repentè interierit. Nimi-
ruùm Euchariſtiæ Arca, ut mœrori medetur,
ita ſævit in cymbala. Hinc eſt, quòd con-
ſternato cum tribubus Rege, cùm in domum
Obededom relata eſſet Arca, non ejus fami-
liam afflixit, verùm domum ejus univerſam
benedictionibus cumulavit. Amat enimverô
ſqualorem Arca, ferit triumphantes. Wiri-
tus Domini ſuper me, e quòd Dominus unxe-
rit me, ut mederer coniritis corde, & pradica-
rem captivis indulgentiam, & clauſis apertio-
nem. Ut conſolarer omnes lugentes. Tum gazæ
ſuæ explicatàâ pompa, alabaſtris ſcilicèt, coro-
nis, & paludamentis, ea ſe daturum ſpopon-
dit. Sed cui? U darem eis, inquit, coronam
pro cinere, oleum gaudii pro lubtu, pallium lau-
dis pro ſpiritu mœroris. Nönne audis vocife-
rantem eum apud Matthæum: Ego reficiam
vos. Quoſnam? Omneéſne? Omnes planè.
Haud equidem crediderim deſtinatum mœ-
rentibus, & depreſſis convivium, etiam corona-
tis, & delibutis exhiberi. Atque nemo ex-
cluditur, & omnes advocantur. Venite „ in-
quit, ad me omnes. En advocatos indiſcretè
univerſos. Perge, & deprehendes vocatos dun-
taxat eos, quos temporariæ lætitiæ copia de-
fecit. Venite ad me omnes, qui laboratis, &
onerati eſtis, & ego reficiam vos. Sic etiam cla-
mantem eum in die magno feſtivitatis inaudi-
vimus. Ni quis ſitit, veniat ad me, & bibat.
Quas ſanè aquas nec in figura præguſtare
Samion potuit, quamdiù de proſtratis hoſti-
bus exultavit. Ubi verô ſiti confectus excla-
mavit: En ſiti morior, incidämque in manus in-
D dJ circun-

Religionis
perfectio-.

Prov. 31. 6.

FStatis me⸗
diocris ap-
tior Fervo-
ri, & Deo
charior

eſße ſolet.

1. Reg. 6.
*

Iſa. 61. I.

Ibid. 2.

Matth. 11.
28.

Ibid.

10a. 7. 38,

Jud.15.18. ireumeiſorum. Aperuit Dominus molarem den-
tem in maxilla Aſini, 2 egreſſæ ſunt ex eo a-
quc. Quibus hauſtis refocillavit Spiritum, & vi-
res recepit. Mira ſanè vis anguſtiarum. Vi-
detur mihi Calamitas Magnes eſſe divini la-
Habac. 2. ticis. Ego autem in Domino gaudebo, & öexulta-
18. beo in Deo JENU meo. Ecquando exultationis
tibi fons exuberabit? Ficus enim, inquit, non
lbid. 17. forebit, & non erit germen in vineis. En tem-
peſtatem divinæ ſationi peropportunam. Hinc
David ſaginandum ſe ſperat cœleſtis frumen-
ti adipe, labiſque ſuis exultationem infun-
dendam exiſtimat, quòd ſibi & eremus in-
cumbat, & inſtet hoſtis à tergo. SNicut adipe,
kſal. o2. 6. & pinguedine repleatur anima mea: & labiis exul-
tationis laudabit os meum. Ubinam, rogo, con-
ſiſtis, qui ubertatem tantam præſtolaris? In
terra deſerta, & invia, & inaquoſa. Ut video
diſſimillima divinæ „ humanæque ſationis
eſt ratio. Nam ex frumento Patrisfamilias, &
exaruit, quod ſatum eſt in petra, & præfoca-
tum, quod cecidit inter ſpinas „ & depaſtum,
quod ſecus viam ſparſit agricola: ſoluùm id
exuberavit in meſſem, quod cecidit in terram
bonam. Triticum verò Domini arefcit in ſolo
ræpingui, germinat autem in ſilice, & in-
ter ſpinas affert meſſem plurimam. Quod non
tritico tantùm Domim, ſed etiam aquis ejus
Joel.3.15. evenire miratur Joël, cùm ait: Et fons de do-
mo Domini egredietur, . irrigabit torrentem
ſpinarum. Ubi dumi inhorruerint, corrivan-
m in te ſcias fontem domus Domini. Non-
niſi tranſmiſſo mari ſuxit Iſrael ex petra, quæ
Chriſtus eſt, non imparem melli, oleòque po-
tionem. Erravit proinde, qui coëmpto non
uno boum jugo Chriſti epulum recuſavit:
uando deliciis, nuptiſque Verbi aptior nemo
eſt, quam is, qui in labore hominum eſt, &
in ſudore vultus ſui veſci poteſt Frumento ele-
Rarum, & Pane cordis ſui.

Ibid. 3.

Munera excæcant oculos ſapientum.

Deut. 16. 20.
confeſſarii Atque utinàm oculi tantàùm naufragaren-
r bt. tur in auro, & ſaltem lingua enataret in lit-
tus. Verùm univerſa tum animæ, tum cor-
Zelus ani. poris membra in freto munerum, quaſi Scyl-
Uit uarar. lam inter & Charybdim æſtuantes Cymbulæ,
nunquaàm emerſuræ hauriuntur. Leo rugiens,
sciemia ſolà munerum ſpe ita hebeſcit, ut in mutum
non ſacra, canem portentosè degeneret, nec jam faucibus
terreat, ſed caudàâ blandiatur. Atque utinam
elinguis tantùm eſſet Eruditio Politicorum
ad tinnitum auri, vocalis eſt, citôque ex
Leone Lufcinia peccantes oblectat fongitur-
que Lyriſtæ munere coram inſano divite de-
mentatus muneribus ſapiens, præferens non jam
Tubam, ſed Lyram. Neque verò mentiri eum
credas, cùm blanda occinit perſceleſtis: Pacem
nuntiat, quòd jam fulgurare non putet Co-
lum in impios. Etenim munera excæcant ocu-
los Sapientum. Ut (cilicet videntes non vi-
deant, & ſacrarum volumina literarum per-
volutantes non reſpiciant, aut ebullientem
non in colo Ollam, aut impendentem arbo-
Timer Dei j Securim, aut ſcribentem in epulantis Re-
S ereaan gis pariete Dexteram, aut imperatam læden-
incutiatur. tiumn Præcifionem membrorum, aut excluſas à
Nuprtiis Virgines, aut expaludatum Convivam
ex epulo abreptum ad vincula, aut conjectum

Oliva

Purpuratum in flammas, has, inquam, para=-
tas iniquis ſtrages non enuntiant, non liberta-
tis defectu, ſed luminis inopia. Non enim
ſupprimunt, quæ noverunt impendere ſuppli-
cia, ſed, quòd deſtinatas opulentiæ calamitates
jam penitùs non intelligant, & ſpeculà Scriptu-
rarum clamant, Beati Divites Spiritu, quo-
niam veſtrum eſt regnum Dei; jurântque, poſt
byſſum, epulaſque, patere in ſinu Abrahæ tri-
clinium paludato. Uſque adeò, fulgore auri
vel Sapientiæ acies perſtringitur, ut quæ pa-
tent lippientibus, ab ipſis interdům luminaribus
Lycæorum non videantur. Audeo dicere,
decem millia talentorum ad vocem unam
Dominis condonari, ſuffocari verò Servum,
ſi fortè debeat denarios centum. Non jam
Saül, ſed Samuêles à cæde aliquando infulati
Agag ſeſe abſtinent. Ideò Joannes, qui latrare
juſſus erat in ſcelera, Vox dicitur clamantis in Luc. 3.
deſerto. Et venit in omnem regionem Jordanis,
prædicans baptiſnum Pœænitentiæ in remiſonem Eeclehaßi.
peccatorum : Sicut ſcriptum eſt in libro ſermonum Briſc
Iaiæ Prophetæ: Vox clamantis in deſerto Quo Jußi ia
modo in deſerto clamat, ſi regiones Jordanis lu- cua mnnd.
ſtrat univerſas? Quo modo in deſerto clamat, ſi Ser, i
de illo Matthæus ſcriptum reliquit: Tunc exi- ubera.
bat dàd eum Hieroſolyma, & omnis Judæa, & aulr
ommnis regio circà Jordanem? Nimirùm in deſerto
clamabat Joannes, qui non attendebat in audi-
toribus ſuis fimbrias, & phaleras, ſed tantùm
corda. Nihil eorum reſpiciebat, quæ ſpecta-
bantur. Animarum duntaxat attendebat tum
vulnera, tum ſalutem. Ideéque Regi non ſecus Conci,nats-
ac Remigi ſucclamabat: Mon licet tibi habere i aſe.
uxorem fratris tui. Quid vociferaris, Joannes? Marc. 6.
Coronatum arguis? Ego, inquit, in deſerto vo- 19.
ciferor. Ego animis obloquor. Attendo, non,
quid videantur in theatro Temporis, ſed, quid
futuri ſunt in deſerto Zternitatis. Ibi non ſcep-
trum Herodis, ſed ſtuprum intueor. Proptereà
non reformido chlamydem , ſed maculam
eluo, ſed ulcus curo. Et ſanè Deſertum eſt .£-
ternitas, in qua nemo aliquid reperit, niſi Ope-
ra quæ ſecum trahit, quùm expirat. Hic natus
Infans multa invenit, quæ ipſe non fecit, ge-
nus, gemmas, oppida, principatus, omnia illi
à majoribus parata. Ibi veròô id tantum, quod
egimus, reperimus. Ergo Vita præſens Ager
eſt floribus, frugibuſque pleniſſimus, qui naſ-
cituro Puſioni privilegio Stemmatis & Avo-
rum meritis, blandiatur. Futura verò Vita
Eremus eſt, ubi morientibus nihil meſſium pro-
venit, niſi quæ animæ ſuæ unuſquiſque ſemi-
naverit. Clamat proindè, arguit, increpat;
qui Auditores ſuos non hic reſpicit, ubi efful-
gurant trabeati, ſed ibi eos ſibi ſtatuit, ubi nu-
di palpitabunt, ex Regibus non rarô Remiges
facti. Sic Paulus in Romanis ædibus marmoreis
aureiſve non videbat, quæ ſpeétabantur, ſed
conſiderabat, quæ non videntur: ſcilicèt Capi-
tolii pompam in Latomiarum pædorem conver-
tendam. Conſiderantibus nobis, non quæ viden-
tur, ſed quæ non videntur. Ideò ſub Nerone to-
nabat, ideò Conſulares curulibus refixos affixit
Cruci. Atqui, inquies, non rarò Prophetas adivi-
mus, ex quibus reſponſum vitæ retulimus, quan-
quam tibi capitis damnati videamur. Et ideo-
lugeo, & ideò contabeſco, cùm audio vel
accubantes in ſiman Dalilæ Samſones eliquaſſe è
Leonibus favos, & expreſſiſſe à rugientibus
mella. Scio in Sympoſiis jactitari: De comeden- Judi. 14.
te exivit cibus, & de forti egreſſa eſt nlege, .
U

ſent

lem

i⸗

tina.
mu
eleer
ebet
nfü⸗

nunck
ini
. Hrmm
nkeng

1, eſi
ut,ohin
m,
mdt,
ſica⸗
venor⸗

Stromatum, Lib. XI.

confeſſaxii Cùm fſcilicèt gratulantur, uſque adeò infatua-
pan qridé tumn Sal eſle, itâque interdum enervatum Sa-
Pre " cerdotum robur, ut qui ſcelera diſcerpturi cre-

Lupentes 5 T
ſid Auda. debantur, peccatores lactent, Hydraſque un-

c64

S gant non urant. Verùm mentitur Samſon, &

Berytans.

fallitur: non enim Leo, ſed Leonis ſpolium,
atque cadaver eſt, ex quo favum extraxit. Vi-
ri Dei, Videntéſque nuncupantur, ſed reve-
rà cæci ſunt, & duces cæcorum, ſeptémque
mulieres apprehenderunt virum unum, in
quem imbecillitatis ſuæ lentorem transfunde-
rent. Si Leo foret, rugiret: ſi Vir eſſet, pu-
gnaret. Reſpice Phineem enſe uno par Vultu-
rum mactantem Domino. Contemplare Leo-
nem occurrentem Prophetæ poſt epulas, quem

jugulat. Expalleſce ad Petri tomitru, quo
duum Conjugum cupiditas conſternatur. Non
Dei Agnus rugire dedidicit, quando, compa-
cto ex funibus quaſi flagello, nundinis LDei
Templum expiavit. Ipſi Olores & pati ſaxa no-
verunt in funere, & emittere fulgura. Nuſ-
quam fortiùs ſtrepuit Stephanus, quam mori-
turus. Non hic ego damno aut Sapientiam,
aut Miſericordiam eorum, qui non alligant one-
ra importabilia, quæ à Scribis imponebantur,
invito Chriſto, & damnante, humeris popu-
lorum, quùm ipſi ne plumas quidem pati poſ-
ſent divinæ legis: ſed eos arguo, qui cœno ice-
lerum erui recuſantes malè palpant, ligant-
que duùm ſolvunt.

FINIS LIBRI UNDECIMII STROMATUM.

NHNEN

ρα

Ethicæ Comment. Tom. V.

Dd 2

STROMA-

—

GS
R

☛N

Regnrum
fel itas

STROMATUM

EX DIVINIS SCRIPIURIS
LIBE R DUODECIMUS..

Quare fremuerunt gentes, O& populi me-
ditati ſunt inania! Pſ. 2. I.

REMITUS procul dubio popu-
lorum, inde tunc ortus, quia
Principes illi non ſanctè ſenſe-
runt de Deo. Audi: Aſtiterunt
Reges terræ, & Principes conve-
E nerunt in unum, adversus Domi-
num, & adversus Chriſtum ejus. Nimirum quan-

Timer De do imperantes adversus Deum rebellant, ab

Pslitica
vera.

Suberio

eis, quamvis perſceleſtè id non rarò accidat,
ſubjecti deficiunt. Sic, Gregorio teſte, Inobe-
dientes Caſti eſſe non poſſunt „ tumultuante

ums& Ee Ccontrà Spiritum carne, Domino contumacem.

cleſiaſtico-

7ism exem-

pla.

Felicitas
vera.

Ibid. 2.

Quòd verò Principes hi rebellarint à Deo ſuo,
terreniſque abrepti cupiditatibus in Dominum
conſpirarint, apertiùs, verba quæ ſequuntur,
declarant. Dirumpamus, inquiunt, vincula eo-
rum, & projiciamus à nobis jugum ipſorum.

R'xniſ: Nota: non imperium Principum dicitur excu-

ob ſequens
excolendis duntaxat terrenis, ij tunc Judææ

ſelir.

tiendum, ſed jugum: ſiquidem poteſtate, in

Kse ſrvi Reges abutebantur, Eternitatis obliti. Domi-

nam ſub⸗

natum ſiquidem hi convertunt in jugum, qui

.étα funt terrenorum tantùm percupidi, de Dei cul-

Ambinio.

1bid.

Ibidem.

Ibid. 7.

Politica
wvera.

tu immemores. At ne felices putares ſic impe-
rantes in ſolio, jugum iſtud jugum dicitur ipſo-
rum. Etenim malè Dominantes Cupiditas, &
Ambitio non minas premunt, quam populos.
Ergo, ſi Conſules, ſi Præfecti, ſi Toparchæ

conſpiraverint adversàs Deum, & Divina, non

ſecuriùs regnabunt; ſed non regnabunt „alie-
natis illicòè Populis ab inviſo Numini Princi-
patu. Fremuerunt Gentes? Convenerant contrà
Chriſtum Primores. His verò Populi obluctan-
tur, & quia Coœlo rebellarunt, & dominatum
in jugum converterunt. Projiciamus à nobis ju-
gum ipiorum. Quis ergo imperio dignus? Audi:
Ego autem conftitutus ſum Rex ab eo uper Nion

montem ſanttum ejus, prædicans præceptum ejus.

Lex creat Imperantes, & Thrommm;, non tam
ferendo Leges, quàm Legem implendo, ſtabi-
lies. Porrò⁹, quod iſtud antonomaſticè Præcep-
tum eſt, quédque præceptum ejus appellatur,
cujus ſuſfragio evehitur David ad thronum?

Planè, Manſuetudo, de qua Chriſtus in Evan-
gelio; Diſcite à me, quia mitis ſum; & in Pſal- Matth. u.
mis Propheta, Memento, Domine, David, & 110:
omnis manſuetudinis ejus. Mira verò, quæ con zu r.
ſequuntur: Poſtula à me, & dabo tibi gentes Pf. 2. 8.
baæreditatem tuum, & poſſeſſionem iuam terminos
terræ. An non jam conſtitutum eum vidimus Gretia
ſuper montem Sion ſanctum Regem à Deo? 1 De Re-
Cur ergo regnum petat ſtabilitus in regno? gne.
Nimirùm, etiam quæ poſſidemus, in noſtra eunhe.
non diù erunt poteſtate, niſi à Deo nobis ier- α.
ventur. pita⸗
à DBeopens
det.

Sinite utraque oreſcere. Matth. 13. 30.

Suſpecta Severitas ſemper eſt; ſi præcox ad Zelus in-].
ſupplicium ſit. En oſfcitantes ad cuſtodiam czene.
Operæ, quaàm vigiles ad excidium deſcriban- Ne ids
tur! Horum negligentia, ac deſidiâ diſſemi-
natum eſt Zizanium, & tamen rigidi Cen-
ſores herbeſcenti ſemini procurant incendium.
Frumentum, quod eorum ſomno corruptum
eſt admixtione inimici oleris, eradicare feſti-
nant: quos prudens Paterfamilias expectare Cenſeres
juſſit meſſis tempeſtatem. Deteriores proin- alioram.
de, negligentioréſque Cultores ſcias non ra-
rò eſſe, quos præcupidos videris eradicandi,
quæcunque malé pullulant cum frumento. Por- Lapſiopti⸗
rò Dominus, ſi Pater eſt, ſupplicium differat: mi um.
nam in Chriſti area perſæpè, ut triticum de-
generat in Lizania, ità commutantur Zizania
in frumentum. Magdalenam contemplare, in
domo Marthæ, tanquàm Zizanium inter fru-
menta, mox grani illius viciniàâ, quod fecit
fructum centuplum, demutata in germen ſalu-
tis adipe Panem pavit Angelorum.

Eaæterminant enim facies ſuas, ut ap-
pareant hominibus jejunantes. Matth.

6. 16.

Horologiis Solaribus quàm diſſimiles Hypo- vvenze.
critæ! Illa enim umbris horas diſtinguunt,
hoc eſt, ſœtus lucis umbris obnubunt. Contrà gona oe-
hi noctis /abortus Sole colorant: quod emim cuhande.
ambitionis eſt ardor, & rubor, humulitatis pal-
lore dealbant. Jactant, quæ non præſtant,

. , .7
exponunt, quæ non habent, dicunt, & non hozie .

faciunt. At, quod ſtridet aurum pendulum ante ny.
. fores

„Fh
m I
tgennus

,9

Dodo
aum,

alkmni nei
4 aüdum,
1 NMne
Ml, 0
N Mere M
mi in
urnlo⸗
imerd
lu eſt P
taca

4*

leudif

run
en,G
Et bii

eN en

eenl

bunr CAH.

I
Netu/
, le,
7 n⸗

cenera. fores Templorum, auræ ludibrium, non au-
larimesnon rum eſt,; eſt aurichalcum. Siquidem Aurum
gutrends. ſocreto gaudet, editümque in viſceribus mon-
a. tium, odit lucem, avarôſque cogit humo ſe aut
1 reddere, aut abſcondere. Sol, inquies, palam
lucet. Lucet, ſed quò magis lucet, eò magis
oculos ſpectatorum arcet. An non Cor, quo ani-
mamur, natura recondidit? an non perit Ar-
bor, ſi fructuum radicem refoſſam exponat?
Ergo facies iſthæc turpata nundinantium glo-
riam, animi eſt ſpectaculum turpioris.

State ergo ſuccinéti lumbos veſtros in ve-
ritate, & induti loricam Juſtitiæ, &
oalceati pedes in præparatione Evan-

gelii Pacis. Eph. 6. 14.

Crcume. Si Pax evangelizatur, cur tantus armorum
4âo erfe- apparatus? Nimirùm Pax, ut Iris, ex bello-

Sis. rum turbine erumpit. Ibi verô potiſſimùm
egemus armis, ubi Pax Horet. Nihil hoſtilius
a. Bace, quæ nos ſpe ſecuritatis exarmat. At, cur
.V à lumbis, & non magis à capite expeditur ar-
telichas matura? Ideo fortè, quòd major ſuſtineatur im-
norid. petus à deliciis. Vel Herculem libido convertit
Capirris in fœminam- Vel Samſon, cujus artificio de-
upg. luſæ ſunt vulpes;, cujus congreſſione proſtrati
ſunt hoſtes, ceſſit illecebris. Martis debellator,
ludus fit Veneris, modò uxoris mancipium,
modò ſcorti captivus. Porròô, cur non ære, non
ferro, non ſolido metallo armantur lumbi, ſi
cum inſenſiſſimo hoſte digladiantur? Scilicet;
Veritate, levi tanquàm armaturà, inſtru-
Qus Pudor contrà feroæx Monſtrum pugnabit?
Verùm, nihil ad eludendos Voluptatis cona-
tus Veritate validius; cum fucus, & ſomnium
zl ſit ommis apparatus illecebræ. Veritate arma-
oα WJ e . . . . 8
f-lex. re: & de Libidine triumphaſti. Ideò David
hujus dejectus aſtu plorabat, dicens: Quoniam
PC 3. 8. ſumbi mei impleti ſunt illuſionibus. Nihil itaà
Taon evanidum, ut Impuritas. Flos eſt, ſed colora-
tus. Nônne vides petulantiores mulieres, quaſi
tabulas, colorari? Adeò Libido ſine colore ap-
Lursris, parere non valet. Rursuùs Juftitia quare pec-

tori potius admovetur, quam capiti; curve
magis in loricam, quam in galeam recuditur?
Enimverò Injuſtitia cor aggreditur; rarôque
Juſtus eft, qui Amat. Facilè cæcus Amor ab
anguſto calle æquitatis exorbitat. Quin; & Puer
eſt: quis enim Amat, & Sapit?

Beatus vir, qui non abüt in conſilio im-
biorum, & in vid peccatorum non
Itetit, & in cathedrà peſtilentiæ non ſe-
dit. Pial. I. I.

Via priùs invadi ſolet ad peccatores, & poſt-
uam multùm profeceris viæ, eorum tan-
em ad concilium devenies. Cur verô priùs
de conſilio impiorum loquitur David, tum
de via? Docemur hoc loco inſtare ubique
impiorum ſuſurros, quibus ſi capiamur, fa-
Sandalas cilè in viam ſcelerum traducemur. At ſi in via
„ſcelerum ſtetit, quo modo in cathedra ſedit

canßilig, ru
mnfsisrij Peſtilentiæ? Fortè idem apud Prophetam eſt,
vox ope in via conſiſtere; & in cathedra conſidere:
rum.

Sems dalo- ſatis enim vitia docet , qui palàm ea patrat.
ſaſccera. 8i publicus peccator es, magiſter quoque es
iniquitatis. Et ſanè ipſum peccare, docere
Aaepls quodammodò efſle, ſeries indicat verborum.
Ethicæ Comment. Tom. V.

Quæ enim cathedra confici poteſt ex peſtilen-
tia? Num Arbor peſtis eſt, ut ex ea dedolari
poſſit exedra ad docendum? Num & morbi ex-
creſcunt in truncos? Nimirùm, non arbor vi-
tium eſt, ſed ipſa vitii peſtilentia ſedes eſt. Ut
enim doctrind plurimi imbuuntur, ita, quot-
quot proximi ſunt, corripiuntur peſte. Quam
autem felici demutatione ſcena convertitur!
ded in lege Domini volnntas ejus, & in lege
ejus meditabitur die ac noéte. Avari Cor jacet
in Auro, Mens Juſti requieſcit in Lege. Suum
uterque theſaurum præponit ſibi. Ergo ſi Juſti
voluntatem quæris, non illum, ſed Legem
ſcrutare. O nos felices, ſi illud vellemus tan-
tùm, quod Lex præſcribit! Ità præſtitiſſe dixe-
rim Sanctorum quoſque, cujus voluntas Lex
Domini erat. Deus veròô quid tribuit Juſto? Au-
di. Lex Dei ejus in corde ipſius. Collocarat Ju-
ſtus voluntatem ſuam in Lege Domini: & Do-
minus reponit Legem ſuam in Corde Juſti.
Adeò Deo dare non potes, quin ampliora be-
neficia conſequare. Et in lege Domini medita-
bitur die ac notte. Quid hic pro ſe dicent,
qui ſi, vel horâ und in meditatione Legis ver-
ſati fuerint, ſe Juſtos jactant? Si Vir Dei es,
non bis in die de Deo cogitabis: ſed totam
tranſiges & noctem & diem, in Lege Domi-
ni decurrenda. Et folium ejus non deftuet. Undè
tanta foliorum felicitas ? ex meditatione Legis
diurnà atque nocturnâà. Et fruétum ſuum dabit
in tempore ſuo. Prodigioſa ſanè Planta iſthæc
eſt. Siquidem naturâ ità comparatum eſt, ut
quæ fœcundæ ſunt arbores hyeme;, ut pluri-
mùm;, comam abjiciant, vernent verò quâvis
anmi tempeſtate, quæ ſunt frugum expertes.
Juſtus verò & fructum dabit, & folia retinet.
Ità eſt: In horto Domini eæ Arbores profe-
runt fructum, quæ folia non deponunt. Imôò
iis plùs nocet abjeciſſe folia, quam proſit
turbine caruiſſe. Etenim Ficus ſterileſcit in
Evangelio: quæ tamen in Veteri Teſtamento,
quia foliis Adamum veſtivit, conſtanter dela-
tum ſibi à Lignis imperium repudiavit. Uti-
nam in Cœnobiorum pomariis ii non floreant
Viri, quibus facilius fuit, vel oblatos vel poſ-
ſeſſos honores abdicare, quàm folia retinere
exterioris diſciplinæ. Fructum Ficus non dedit,
quamvis ſceptro repudium dederit, uſque adeò
difficilius eſt, frondes ſervare rerum minima
rum, quàm dominatum ſpernere, etiam non
quæſitum.

Et liberaſti me ſecundum multitudinem
miſericordiæ nominis tui à rugienti-
bus, pra paratis ad eſecam, de manibus
quærentium animam meam, & de por-
tis tribulationum, quæ circumdederunt
me, Ecclei. 51. 4. .

Stromatum, Lib. XII. 317

Voluntati
pPe confor⸗
mari.

Regula-
rum obſer-
vantia.

Deo dare
eſt accipert.

Pſal. I. 2.

Pſ. 36. 31.

Ibid. 2.

Ibid.

Reli/
Tepiai 1
fervorem,
vel calca-
tas opes.

Modeſtia.

Regula-
rum obſer.
vantin mi-
nimarum.

Parva in
bono.
Tepiditas.

Creſcit cum beneficiis actio gratiarum: ma-

joris enim miſericordiæ eſt; de manibus eri-
pi quærentium, quam à rugientibus libe-
rari præparatis ad eſcam. Etenim feras niſi
in cavea convenias; non diſcerperis, lati-
tantem veròô te hominum feritas venabitur,
& dilaniabit. Adeò ipſis quoque Monſtris im-
manior Homini Homo eſt: magiſque ab im-
piorum verbis, quam à Leonum molaribus me-
tuendum eſt nobis. At decreviſſe videtur præ-
conium Servatoris, quando, poſt dentes rugien-
. 3 tium;

Crndel tas
homenis.

Mortifica-
tio volun.
taria.

Amore du⸗
ei non me-
e.

Prinribiis

obftadum.

Eccle. 31.
10.

lbid.

Occaſio
mala

Tentatio-
nis reme-
dium.

18

tium, & perſequentium manus, tribulationum
portas commemorat. Quis enim non walit ſep-
tis tribulationum includi, quàm faucibus con-
cludi rugientium? Imòô non muris, ſed januis
tribulationis intercipitur. Et de portis tribula-

tionum, quæ circumdederunt me. Quis capti-
vum januis circumdedit, & non magis muro
vallavit, cui vel januæ deſint, vel pro foribus
ſoramen ſit? Quid niſi ſpes evadendi ex portis
affulgeat ? Verùm tribulationum magis me-
tuendæ ſunt portæ, quam muri. Neque enim
difficilis conſtantia eſt, quando eam neceſſitas
rænat: at ſi elabendi occaſio ſeſe offerat, du-
rius cum tormentis confligimus. Ideò his ver-
bis Ecclelia in hodierno ſacro Catharinam co-
honeſtat; quam jure miramur; quèd, cuùm
diſrumpendorum vinculorum tot præſtò eſſent
rationes, regium videlicèt Genus;, Imperato-
ris Amor, Mentis Sapientia, tatis Imbe-
cillitas, Infirmitas Naturæ, interrita nihilo mi-
nuis manſit, ſtatuitque in poœnis eſſe, tot undi-
que erumpentibus felicitatis illecebris. Iis ſe
tribulationum portis cinctam miratur;, & clau-
ſam: cùm humana imbecillitas, ſui nimiùm a-
mans, anguſto quamvis foramine elabi tentet è
ſinu ergaſtuliſque ærumnaruin. Attilium non
tam ſiupemus clavorum à Carthaginienſibus
ſuſtinuiſie ſupplicium quam in illud ſe conje-
cifſe, deſertà Romàâ, cui ſi fœdus perſuaſiſſet,
feritatem barbarorum eluſerat. Quis Oreſten
non celebrat, quèd ad carnificem repedavit,
undè cvadendi tam ampla illi janua patebat?
Qui potuit tranſeredi, & non eſt tranſoteſus,
elogium eſt fortitudinis non vulgaris. Quare
Martyres indè uberius laudamus, quò faciliùs
eos tormenta & declinare potuiſſe, & noluiſſe,
cognoſcimus. Davidi aperta porta eſt evadendi
Saülis manus, quando in ſpelunca deprehenſum
inermem, & ſolum trucidare potuit: at tantâà op-
ortunitate trucidandi hoftis mimimè uſum quis
non ſtupet? Potuit Chriſtus de Cruce deſcendere,
praſertim quando id vitio verti non poteérat;,
clamitantibus Scribis, ut adorandus deſiliret
& trunco. Verùm non minoris virtutis fuit
per ſtitiſſe in Cruce, factà ſibi poteſtate deſcen-
dendi, revincendique Phariſæos, quàam Cru-
cem ſubiifle. Ergo ſapienter Sapiens portis ſe
tribulationum circumdatum, & liberatum
gratulatur, hberatum, inquam, non à tribula-
tione, quam ſufferre, non fugere, Beatitudo
eſt, ſed à portis tribulationis, quibus non uti
Beneficium rarum eft Miſericordiæ Domini,
tribulationis nobis decus inſinuantis. Alius hic
etiam ſenſus interponitur; Liberaſti me à por-
tis tribulationum » dilc circumdederunt me
Hoc eſt, peccandi occaſionem Deus à Juſto
amovit, qui, ſi portarumn captus eſſet illicio,
procul dubio ſcelus non evitaſſet. Hinc eſt,
uod non à compede;, non ab antris, non à ca-
tenis ſe liberatum clamat tribulationum, ſed à
portis: quia, ſi liinen attingis, captivus es,
captus es, illaqueatus és. ideò etiam libera-
tum ſe fatetur à manibus quærentium ammam
ſuam; non dicit aà jugo, non dicit à ſuppliciis:
nam hæc patitur quiſquis in manus incidit ini-
quitatis.

ejus in kymnis. Pial. . -

Oliva

Aulæ ſplendidum veſtibulum, ſed atria in- Mundi e
teriora non item: verùm quò magis à limi- Vei ſervi.
ne recedis, eò magis ad ærumnarum ſedem“-
accedis. Dei contrà portæ ſqualent, atria ri-
dent. Nigra, inquit, ſed ſormoſa. Quid tam de- Can. 1
color, quaàm profuſus cæſorum ſanguis, quàm .
effuſæ ponitentium lacrymæ, quam prætenſa Electioſta-
Monachorum cilicia. At ſub horrenti habitu “.
lætitia latet. Neque aurum reperies non obdu-
ctum luto. Plorant oculi, ſed gaudet cor. O- Rrr,
culi ejus columbarum, ſed præter id quod i.
intrinſecùs latet. Quid ſpinis aſperius? in eis
tamen parturitur roſa. Quam calcas concham,
nutrix eſt margaritæ. Sic aer, quuùm primum
à Sole deſeritur, noctis ſqualore inhorreſcit; ci-
tò tamen multiplici ſplendore luminum vidui-
tatem ſolatur ſuam. Quò procul ab eo recedit
Sol, eò ſplendidiùs ſtellis intermicat.

Fugit in montem ipſe ſolus. Joan. 6.
4.

Fatere tandem Boreale Sidus Virginem eſ- cpyißus
ſe; nam, qui illam è& cœlo reſpexit Chri- Divitias &
ſtus, Magnes eft. Noônne vides, uti regnorum, nczin⸗
& auri refugus, ferrum tantùm ad ſe trahit, cgtaden

& clavos? At obtuliſſe ei aurum Magos legi-

mus? Ità eſt: ſed non itidem ab eo receptum B. Aloyſtus

legis. Quod ſi admifſum à Joſe . Moriser-
gis. Quod ſi admiflum à Joſepho & à Matre ,nem na-

eſt „Arcæ procul dubio immiſſum, neutrius ani- pk, AJu-
mi, cordiſque prædo. Magis autem legis, oſten- * reir
ſo illi nummo à Phariſæis, Cæſaris imaginem eer.
ignoraſſe. Ades, nummi nec faciem novit.
PEt miraris Fabri illum putativum Filium? Pro-
fectò inter inſtrumenta artis plebeiæ ſaturare vo-
luit pretioſus Magnes clavorum, ferrique ſitim,
vix in Cruce ſedandam. Siquidem ferro undi- pon pte
que ſeptus, adhuc attraxit lanceam. Nos verò Peo.
Magnetes eſſe decet, Auri incurioſos, appeten-
tes Ferri, hoc eſt, Divitiarum hoſtes, Pœniten-
tiæ candidatos. Fruſtra autem tuam Virginem
Reginam jactas, ſi Auro obvolveris. Qui illam Paupetas
Magnes reſpicit, Aurum negligit, Ferrum rapit. amanda.

Mort fica-

1. . .
Lilios enutrivi, & exaltavi, Lſi autem
ſpreverunt me. Iſa. I. .

Quis noſtrum Arbores imitatur, ut quemad- Ingraiin-
modum illæ Solis adultæ racliis Soli quotidie Genee
propiores fiunt: ita & nos à Deo enutriti,
accedamus in dies magis ad Deum. Utinam Pelicitas
Gramini ſimiliores non ſimus, quod iiſdem fo- "d.
tum radiis non tamen cœlum versùs afſurgit,
ſed fœdè per ſolum diſſipatur. At beneficiorum αnν
magnitudo ingrati tantuùm animi vitium parit. Giucrisui-
Etemm Deus ab iis, quos enutriverat, ſpre- lior.
tus eſt: quos adoratores, cultorèſque habuit,
quando non uberibus admovit, ſed Virgis cecl. „,docris;
dit. Pretioſius germinant beneficia in ſuppliciis, miliora.
quam in delicus: magiſque amamus Deum mi-
ſeros reſpectantem, quam felices evehentem. G: e.
Sic coli Ros fluctibus æquoris demiſſus in „andum.
Unionem concreſcit, defluus prato vix Flo-
rem cffinget. Sol Ipfſe in antris montium, quo
vix pertingit, aurum elaborat; ubi verò li- altaaag
beralius villis ſplendet, vel malvas, vel virgul- 4 „*
ta progigmit. Diſcant Principes;, profundi bene
ficia „ quæ in aulicos effunduntur turgidiores : Superior
niſi eos feveritatis beneficio humanioris bene- i
ficium fortunæ ſentire cogant. Sic Cœnobiorum ſr.
Præfecti

hin
n

i

4

m

hein,
Pennet,
Qula,
*
unlit

Stromatum, Lib. XII.

Præfecti non nimium blandiantur degenera-
turis, ità ut laxentur frena diſciplinæ, & diſ-
penſationum cataractæ rumpantur. Poſſunt
probis pleraque indulgeri, quæ audacibus ſunt
neganda.

Abjiciamus opera tenebrarum, & indua-
mur arma lucis. Rom. 13. 12.

Non dicit, armemur lucis armaturâ, ſed in-
duamur. Chriſtiani enim militis veſtes, arma
ſunt. Adeòô nudus eſt, quoties, qui Deo mi-

cinumſpe-
io.

Percata
creta eſſe . . —— . .
Eeade. dixerit quiſpiam ipſas Juſtorum veſtes arma

efle debere lucis, quibus Caſtitatis Aurora in-
Modeſtia. haletur, & Nox Libidinis diſpellatur. Num ar-
ma lucis pectoralia mulierum ſunt, quibus ad
mammas uſque nudamur? Alba indè oriri po-
teſt, non Dies. At auroram ſemper nox ante-
cedit. Quis enim mulieris candorem aſpexit,
quin ſuo priùs in corde caliginem, noctemque
Rom. 13. Cupiditatis tranſtulerit? Induamur ergo arma
12. lucis. Cùm dicit, Lucis, non in corde dunta-
*v* Xat, ſed, & in vultu, totôque habitu relucere
Caſtitatem jubet Apoſtolus: cùm verò, in-
Bena eo- duamur, ait, non verò, armemur, oſtentatio-
sulianda. nein fuſtulit, & jactantiam. Non enim Pudo-
rem, Virtutemque circumferre tanquàm Loricas
debemus, ſed modeſtè quaſi Togam geſtare.

Ornatuis
vanus.

Singulari.
ates.

Q bona Crua dil deſiderata!

Jua, wi. Ideò ſuavis, quia concupita. Si quæ enim
nar Morti. dari poteſt Chryſopœia, ea certè in Amoris
Kessionem. Officina eſt, qui ſolus novit Crucis amaritudi-
Amore du- . . , ſe licj 1.
nem in mella eliquare. At nönne feliciores eſ-
drvirepeo ſemus, ſi prorsuùs Cruce careremus? Falleris.

r, Aut enim Caro crucifixa erit, aut Cor. Alterum

uvu „ . .
ade horum ſine Cruce eſſe non poteſt. Unicuique
Kare ſuam ineſſe Crucem teſtatur in Evangelio
ran Felei Chriſtus, quam etiam tollendam ſuadet. Tuum

ras vero eſt eam, vel carne geſtare, vel corde.
Miriifica-

Peccator corde excruciatur, quia carnem in de-
KReligioſus in corde regnat, quia car-
ifixit cum vitiis. Viam mandato-
Tataſti cor meum. En caro in
concluſa, & crucifixa,
Cor verò mir virtutum voluptate per-
lbid. m0. fuſumn.’ Confige timore to carnzs meas. Cur: à
Judiciis enim tuis timui. Hoe eſt: Cor timore
confixum eſt judicii, quando Caro timoris
tui clavos excuſſit: Ut igitur hoc Cruce careat,
illam petulantem confige. Utinam liceret no-
bis eorum ſpectari Cruces in corde, quorum
miramur Carnem in ſerico. Rideremus fortè
eorum riſum, & noſtrum fortè illi emerent fle-
tum. Roſæ ideò odor ſuavior, quia in trunco
non horruit ſpinas.

Ieduamut arma lucis. Rom. 13. 12.
ertet Armorum fulgore extolleris? Benè. At dili-
u,S„E. gentins hoflem refuge. Neque enim latere po-
deſeſtico- terunt vulnera ſub armatura ſplendoris. Pro-
Pisecdidi det plagas tuas pellucidus nitor armorum:
eta eſe Undè rarò Chriſti Diſeipulorum peccata la-
ai. tent: illuminante abſcondita tenebrarum ſacri
srem, o Hhabitus luce. Luce veſtiris? Eo cautius nævos
Religioſo⸗
rum Exem

⸗ lnt -

tima.

ſupereſt. Hinc eſt, quòd Davidis adulterium,

litat, abjicit arma. Quanquam non inconſultè

evitato. Neque enim ſpes ulla latitandi in luce

quamvis vallatum umbris noctis, tam expoſi-

tum Soli eſt, quia per arma Lucis, quamvis pamæ cu.-
involuta, cicatrix Tenebrarum emicuit. ra.

Et extendam manum meam ſuper Ju-
dam, & ſuper omnes habitantes Hie-
ruſalem: & diſperdam de loco hoc re
liquias Baal, & nomina ædituorum
cum Sacerdotibus. Soph. I. 4.

Niſi malè memini, ſolà Domini voce non Tepui &
ſemel in Scripturis contrita Idola fuiſſe legi: Kelig eſ

. . . 6 con-
mus. Certé Dagon und Arcæ viciniâ comfhi- rtuneen,
nutus eſt. Nunc veròô dexteram exerit, ut 5 degene-

protriti Baal reliquias diſperdat. Quid hoc por- c, ,,
tenti eſt, ut non valeat Vox diſſipare reli-
quias, quæ ſtantem valuit Baal proturbare? Reiigioſus
Enimveròô tepeſcentes difficilius, quàm frigidi 'eridusmi-
animorum conatus revocantur ad Deum. Ne- V"r.
que enim horrori vitium eſt, conciſum de-
jectumque colitur. Iſaiam perlegas, in eo mi-
raberis adeò contriti Idoli cordi hæſiſſe fru-

ſtula, ut & collo geſtare pendula non erubue-

rint. Ità eſt. Abraham vox una è patria ex-
trahit: Manus protenditur, ut imminens ju-
gulo Filii dextera revocetur. Adeò promptiùs
Paremus Deo penè inſcii, quam ſemiperfe-
cti, viarum Domini non ignari. Nonne è Rellgioſus
duobus filiis promptins paternam domum re- Simiſxcie.
petit Prodigus, quàm Continens: a ſiliquis z: ife
compu ſus ad iratum parentem eſt; hic à pa-
tre rogante nunquam potuit demulceri. Nos pervon ne.
Religioſi id experimur, qui difficilius reli- -WHarm.
quias Baal abjicimus, quàm eum ſtantem in
ſæculo calcauerimus. Veruùm reliquias iſtas
Baal, hoc eſt, honoris colnmodique umbras
rideremus, ſi intelligeremus bracteatam eſſe,
quam reliqui de nobis admirationem ſimulant.
An non id Deum per Sophoniam inſinuan-
tem dixeris. Siquidem, důùm nomina Fdi-
tuorum, non £Ædituos, obliteraturum ſe profi-
tetur, apertè teſtatur ſolum in Cœnobiis ſuper-
eſſe nomen tum gloriæ, tum commodi. Etenim
ea, in quibus gloriamur, umbræ ſunt hono-
ris, imagines ſunt voluptatis, quas expetimus
delicias. Nam voluptas, & gloria tantùm in
ſæculo pullulant. Ergo in Monaſterio veras
Spinas patieris, & Roſam leges umbratilem.
Siquidem Crux, cui infigi voluiſti, Gloriæ ti-
tulum regium ad incrementum ſupplicii oſten-
tat, Clavos verò manibus pedibulque immer-
git. Rideberis Ppropterea in umbra honoris,
in veritate vulnerum cruciaberis.

Soriſit autem & titulum Pilatus: &.
Poſuit ſupra Crucem. Erat autem ſori-
bpiaum, JESUS Nazarenus, Reæ
Judaorum. Joan. 19. 19.

Aliquando tandem regni titulus palam hæ- „ze
ret in Cruce, qui occulte tot elaborabat in & Pigni.
throno Cruces Imperantibus. Jactato „nunc, ea miſra.
ſi potes, regii nominis felicitatem procul a
ſupphcis abeile, quando regium titulum le-
gis in Cruce? Oſtendi facile poteſt, quantis
tormentiis crucietur Ambitio. Nam qui re-
gnabat, Pilatus, regiumm nomen fixit in Cru-
ce. Et ſane, id ne fieret, Scribarum vulgus
adiitebatur: at Præſes, quod decreverat,
non delevit. Ij enim qui ſceptro calent affinita-

Dd 4

tem

320
tem intercedere non credunt Crucem inter
& Sceptrum: at, qui Imperii laniatus in ſolio
patitur, facilè fatetur Coronæ cum Cruce fæ-
dus indiſſolubile. Salomonis certé Thronus
tam mirus, non Luſciniis ambiebatur, ſed
Leonibus, ut ſcires non recreari honoribus Ho-
mines, ſed laniari.

Et thronus ejus ſicut Sol. Pſal. 88. 38.

Rogo, cujus nunc thronus conferri po-
cum Sole, cùm omnia humanæ cujuſ-

Superior
omnes au⸗ te

diat. dam prudentiæ tenebris involvantur? Ego ve-
rò eà potiſſimum de cauſa Soli collatum fuiſ-
diat omnes. ſe Solium crediderim, quòd & omnibus pate-
re deceat, nec difficilis aditus eſſe debeat ad
Affabili. Imperantes. Quin Præfectus conveniat aliquan-

Rex au-

zaz. . . .
do litigantes, eorumque cauſas ad ſe intra-

quſtitia re prohibitas, invitet, trahitque ad ſe. Sed;,
zza om- proh dolor! ante feneſtras noſtras excluſus Sol
nib5ur. excubat: at ante Prætorum Curulem non
admiſſi miſeri pernoctant non ſemel. At qua-
re Soli comparatur Thronus, & non Lunæ;
quæ umbrarum hoſtis eſt, noctiümque ſola-
fium? Videlicèt Luna in umbris regnat, ſed
Rer pſe per ſtipata ſideribus, regnumque partitur cum ſtel-
ſeregnhhad. lhs. Soli proinde cum Deus Dominantem con-
minasret. fert, ſolum quoque eum in throno regnare ju-
bet. Non placet Davidi Collega imperii in ſo-
Rex eget. ium adſcitus. Dictatorem vult Principem eſ-
NXex unl ſe, non Conſulem. Non verèò ſicut Sol is ſem-
non innia. per ſit thronus, qui in meridie vix patet, &
tur. ante occaſum occidit: hi enuntient, qui domos
y ſenpi ſubeunt ſeu Præſulum, ſeu Dictatorum. Si Sol
ecn,iie eft, mane ſplendeat, nec antevertat, inerti ne-
uwtantur, gotium declinatione, occaſum in meridie. Id
onpurtu quum ſemel accidit, & Chrifſtus expiravit Cru-
cifixus Hieroſolymis, & Dionyſius exclamavit
Athenis, Mundi machina diſſolvitur. Nunquam
non agetur in Crucem Deus, ſi Pepulis Sol,
hoc eſt, qui præeſt, deſcendat è ſede, occum-
batque in meridie.

Corona ſapientiæ timor Domini, replens
pacem, & ſalutis fruétum. Eccleſ. I.
22.

Zimaor Dei. . . . .
. Dolemus omnes Sapientiam ingloriam fœ-

dè Gloriæ ancillari, gravique premi Ambi-

Seiemtia . . — . * ..
Sri-nu tionis ſervitio, cui Sceptrum imperii debe-
ecli .:2. Patur. En oblatam à Salomone coronam, quam

imponere liceat Sapientiæ. Corona Sapientiæ ti-
PDienitaæ mor Domini. At quid diademati cum timore?

tera. Servorum pallor iſte eſt perduellium, non ve-
Suporor rô Regum Sertum dominantium. Fuerit id
ſerver le- Humani Timoris probrum, ut catenis obli-

ges. getur; Divinus certé Timor corona eſt. Et
ſanè coronata in medium Sapientia noſtra pro-

dnei diret, ſi Divino Timore ligaretur. Quis e-
nim Concionatorum, ſi Deum timeret, Ho-
Homine: mines vereretur? Quæ porrò eloquentiæ favo-

. timen- rem eſuriret, ſi cum timore Domini regna-
ret? Cujus Philoſophia laudi famularetur, ſi
Timoris purpurâ veſtiretur. O nos cum noſtris
doctrinis, mancipiis miſeriores, ſi Sapien-
Nbnre tiam non Timore coronatam, ſed Tumore de-
Ee Preflam circumferimus! Coronatam eorum
ſcientiam cenſeo, quæ oblatas prætextas faſti-
diret, quæ impoſitas coronas rejiceret. Ancilla

Intentio
re cta.

Kiterna
tantum.

ſubſervit.

veròô eſt, quæ humanis oculis, luteéque honori

,S

Oliva

Radix Sapientiæ, oui revelata eſt, &
aſtutias illius quis agnovit! Eccleſ.
I. 6.

De Sapientia jure dici poteſt, quod de Bea- g, wi,
titate affirmare ſolitus erat Auguſtinus. Om- eger Ora.
nes ſcilicèt eam cupere, neminem verò eam dene, &

quærere, ubi commoratur.

. 05 .
Equidem ſcire ..

optamus Univerſi; ſed radix Sapientiæ cui re- Orario.

velata eſt? Plerique ſcientiam ſe autumant aſ-
ſecuturos, ſi tempus Orationi ſacrum, legendo,
ſoribendéque terant. At hi, ut pampinos te-
neant ſapientiæ, radicem convellunt. Siqui-
dem citéô Sapientia exareſcet, quæ ſupra pe-
tram naſcitur cordis, divino rore non madidi.
Si Bernardo credimus, plus nos docebant Ere-
mi ligna, quam libri Ptolomæi. Vis radicem
inſerere Sapientiæ in Muſæo tuo? Legem ſerva.

Initium enim Sapientiæ timor Domini. Quam Eccele. g.

ut riges; audi Ecleſiaſticum. Fons dapientiæ ver-

Regulariz
obſervatia.

bum Dei in excelſis, & ingreſſus illius mandata Ibid. 5.

æterna. Ergo Sapientiam irrigabis tuam, ſi de
cœlo loquaris, ſi alloquaris Deum. Quèòd ſi
ſermo tuus ad nugas exundet, citò lutum col-
liget, hortumque ſterilem reddet ſapientiæ.
Et ingreſus illius mandata æterna. Quam ergo
à ſano judicio aberrat, quiſquis exiſtimat divi-
narum neglectu legum faciliùs irrupturum ſe in
theſauros Sapientiæ! Si vis illam, ad cor tuum
redi, ſervâque mandata. Stultus proindè eſt;
qui præparat Sapientiæ domicilium, & fores
illi obſtruit Mandatorum. Flos Sapientiæ Lex
eſt; hæc, n antecedat, illa non ſequetur. Sal-
tem, inquies, poſt fructum Sapientiæ, Lex pro-
jici poteſt, uti enato fructu decutitur flos. Fal-
leris: nam Arbor Sapientiæ fructus ſine flore
non ſervat, utro eorum careat, utroque caritura.

Moyſes ſervus meus mortuus eſt: Sur-
ge, & tranſi Jordanem iſtum tu, C.

omnis populus tecum. Jol. 1I. 2.

Equidem mirari ſatis nequeo cuné
nem Joſuê in occupatione Princi .
dem cum Moyſen triginta
populus comploraſſet, ut habe

Temdtora-
* lium con-
apite Deu- temtus in

teronomij ultimo, nunc tamen à Deo moneri aſuis.

Joſué debuit de obitu Moyſis? Quis è nobis
ità temperans eſt, ut, poſt triginta dies, cer-
tior reddi debeat de morte prædeceſſoris? Vix
ſeneſcunt, cùm Hæredes imperia devorant;,

vix languent Primores, cùm reliquorum Cor

æſtuat ad ſolium. Antevertitur obitus, præ-
vertitur ordo, evertitur lex; jura ſubvertuntur,
ne und pigrior horulâ ad Curulem Cupiditas
aſſurgat. Veremur;, ne intepuiſſe tardius de-
funcéti cadaver videatur, quam noſtra incalue-
rit Ambitio. Nondùm elato cadavere, jam

thromum invadimus. Quod autem Principatus Sipern

initium? Jurge, & tranſt. Non ſedendo in thro-

vigilet.

no, ſed exſurgendo ad iter, ſed ad labores ſur- Rexeta.

gendo, regni gubernaculum & ſanctè corri-
pitur, & feliciter tractatur.

Nℳ
„ ie
Kiol

Ut es
lei/
lent 0

en
it/eh
dan
Wt

⸗

c
, Ev

H

Stromatum

,Lib. XII. 321

facies veſtræ non conſundentur. Cæterùm eos

G Dominus mortificat, & vivificat: de- run in modum mapudens iſthæc Werecun⸗
ducit ad inferos, & reducit. I. Reg. dia diſcruciat, qui Chriſtum a longè conſe-
. oν ac 8 quuntur. Contrà, Magdalenæ vultus ſtetit im-
2. 7. mutatus in tamta erubeſcendi proluvie, quia
. pedibus inhæſerat Servatoris: cum Petrus
Ebe. Tunc ſupplicia vitam periunt, cùm Superio- Chriſto eminus hærens;, illum coràm Oſtiaria
ODr. Riedr. ris manu infliguntur: quæ ſi Miniſtrorum per- erubuerit.
nenin F mittantur corutlie Iro ihcolumitare mvs⸗
en eſ„, hent mortem. Etenim ideò Dominus vivifi- . . ,
nn Faace cat, quia ipſe mortificat. Sic Jobo tormenta Nen 66 0 es ſuper omnes Deos.
nNAI sdrigitent. profuere ad palmam, quia manus illum Domini 96. 9.
n I az. 4. tetigerat. Ideò clamabat David, Virga tua G . .
hmt. aaculus tuus ipſa me conſolsta ſunt. Virga, in- Videtur Evangelio id diſſentire, quod Pue- Xi
n N Severitas, quit, tua, non Miniſtrorum baculus: cujus ictu rum in foœno reclinatum expomit. At huic
ner. nee, non ſemel erectus, maluit ab ea premi pe- fortè conſentire Prophetam fatebitur „ qui al-
nuid Rone. ſie cum tanto diſcrimine proprii capitis, quam tius ejus verba perpenderit. Sanè Puer iſte
dut l bello ab Aſſyriis exagitarij. Nimirum, quan- exaltatus eſt ſuper omne, quod dicitur Deus,
Iaden Superir quam acutior Dei gladius humano ſit enſe, dùm nimiàâ charitate & cœlo demittitur in Præ-
“ iMe agat. facilius retunditur, & vitalis ferit. Nota de- ſepe. Quis enim Deorum unquam, hoc eſt Prin-
Ren, 7. ducit 2d inferos, &. reducit deducit, inquit. cipum, quibus nos, noſtraque immolamus, deſ-
iete 1.Neg .7. Dei enim Ira . miſericors quoque eſt; quæ cendit in fœnum ut Auhcos elevaret ad thro-
Inalu Pænisie Ron ad ſupplicium impellit „ non ſuppliciis num? Quis non magis Pro baſi eos ſupponit Lervire
4 iifate à tradit, ſed ad ſupplicia humaniter reos dedu- ſibi, ut eorumdem depreſſione extollatur. Cer- Deo falin.
mnd ei, „cit, & ideò fortè clementer nos quoque redu- té Mundus, Mundique Primores, qui Dij Gen-
iiun. 1e cit à poenis. Non ſuſtinere valent viſcera Mi- tiut ſunt ,ii minime ſunt, ut jacere velint in Corfidemiia

. . . . . 3 in homini-
ſericordiæ Dei noſtri peccantium ſtragem, ſed, commodum ſubjectorum. Nimis ergo exaltatus

ſſen. ut eas viderit „ moderatur. Sanè Superio- eſt ſuper omnes Deos, Deus demiſſus, & ,
Nnen res, ac Principes à ſupplicis non rarò abduce- nimiaâ in nos charitate , Præſepi concluſus.
en⸗ rent accuſatos, ſi eos deducerent ad sin.
tummkn uis enim non commoveatur intuendo ve . . 0
lenme Duis e reorum, vel affinium lacrymas, vel fi- Et vocabitur nomen ejus JESUS. Matth.
unkh, cumentia. liorum orbitatem. Quis Paſtorum non miſere- I. 21.
Ile retur oviculæ, ſi eam tabidam in moœrore ſqua-
ieneln suberor lere contemplaretur, cui pro Chriſto purpuræ Sanè magnum nomen iſtud, quod delinea- X. wen
S mus ſK. ſqualuerunt? Verbo, non Poœnas imperent Su- tum duntaxat Angeli penicillo ſalutem Parit. 3 17
elin periores, ſed ad Pœnas honorificè quodam- lpſe enim, inquit, ſalvum Jfaciet Populum ſitam Matth. Ie
Ntalt modò deducant puniendos, tum, ut cum ſon- 4 peccatis eorum. Adhuc in flore & calice *
ln i tibus pati videantur, tum ut citius eis pœnas JEsu nomen ſuccreſcens, fructum ſalutis pro-
leuumm remnittant, quorum luctum exaudiunt, & cru- fert. Nondùm eductum in aciem, ſed adhuc
ciatus intuentur. ſecreté concluſum vitam parit, quam vix
G⸗ Dei nomen in caſtris olim pepererat. Equi-
m Accedite ad eum, & ĩlluminamini, α dem De Borane dgaamocde ee no-
11 Jacies veſtræ non confandentur. Pſal. men ſplendidius eſt. Siquidem Moyſes, qui

Deus dictus eſt Pharaonis, Joſuë ceſſit, & quan-
quàm magnus divino nomine . rebuſque divi-
nis, umbrâ tamen nomninis Jksu quæ præceſ-

33. 6.

Operotrs Rubor ille degener omni verecundi4 dignus, ſit in Joſuë, ſuperatus eſt. Quid, quòd Solem

melheio. quo ad Chriſti opprobrium perfundimur, ex ipſum vecligalem habuit ſola umbra nominis
. Ean diſtantia naſcitur àa Deo noſtro. Quis enim Irsu: Verum ſuprà divinum nomen JSa, no-
- W . „ . . . . .
deli. Propius ad Chriſtum acceſſit, cůmque vel in men excelluiſſe Sacerdotis, Rationale, &

Crdhilni. Stabulo natum, vel in Officina enutritum , vel

Crucis titulus declararant. I

, in Cruce defunctum aſpexit', quin Pompas mine inſignita, aurea licèt , nte le- Ter
Paſio. Sæculi horruerit, & Crucis decçolorem nigre- gidque Sacerdotis, tanto tämque vario ornata 'umis r
Sdese dinem non concupierit? Nigreſcit ſanè nobis cultin , in foro templi, admota aris, ſacrata vi- e n z
Neliginie Crucis opprobrium, noctiſque inſtar ſqualet, is „ quem unquam à peccato ſervavit Bilenlaſ⸗
es N- quèd procul à Cruce ſine lumine aligemus. Contra, nobis datus, & nobis natus Homo, *e Spiriiae
l. n. 6. Ideò clamat Propheta, Accedite ad eum, & JIrsu ſubicriptus nomine, quanquàm aà Pilato
Dale⸗ illuminamini » & facies veſtræ non confunden- deſignatus, à carnificibus ſcul- tus, in patibulo
Oraone Tur. Ac ſi diceret, vis Paupertatis pannos ſulge- locatus, inter latronum blaſphemias, in mor-

condies. Te? in Crucis lumine eos colloca. Vis antrum
i&r. lucere? eò inferas Crucem. Nonne infrà Cru-
cem, duùm tenebræ ab hora ſexta diffuſæ re-
gnarent, propior Cruci Latro in luce erat, qui
etiam cruore fœdatam, involutàmque Chriſti
Divinitatem agnovit? Vis edoceri, remotiores
à Cruce, pati tenebras craſſiores? Crux Domini
Græcis ſtultitia erat. Ideò forte tantas illi te-
nebras perſenſerunt in obitu Salvatoris, ut
eorum ſapientiſſimus Orbis terrarum ſolvi com-
paginem nuntiaverit. Ergo accedite ad eum
cognitione primum, tum imitatione, & illicò

tis gremio, vallatus ſpinis, confikus clavis, nu-
datusſignis; univerſum tamen terrarum orbem
redemit à ſcelere: cůumque Dei nomen ſimul
cum Sacerdote & Rationali perierit: in no-
mine JESu, Cruciſque epigraphe omne ge-
nu curvatur. At, quandéne Nomen JESucla-
rius emicuit, tümne cùm bellavit in Joſuë,
an quando cùm Jksu confixum eſt Cruci?
Ibi Reges contrà Solem patibulo ſuffixit: hic
Sole deſtitutum meridianas inter tenebras ja⸗
cuit in Cruce. Ibi perimit, hic perit: ibi im-
Perat, hic vinditur. Tamen Jebuſæum ibi de-
bellare

bellare non valuit, hic verè ante illud, victus
Dæmon egreditur.

Quia vidiſti me Thoma, credidiſti. Bea-
ti, qui non viderunt, & orediderunt.
Joan. 20. 29.

5 .
In triumpho Apoſtoli Thomæ Eccleſia
Deum rogat, ut nobis ejus Fidem infundat.

excipiendi. Equidem quævis magis alia Thomæ virtus ex-

petenda videbatur, quam Fides; quæ, omnium
roborata teſtimonio Diſcipulorum, fœdè ad-
modùm vacillavit. Ejus expoſcatur Abſtinen-
tia, Caſtitas, Charitas. De Fide ejus taceatur.
Ità ego, & ità vos. At immemor emendati
vitii Eccleſiæ reparatam virtutem præ reliquis
demiratur. Nos, è& contrario, ſi caſu Chriſto
militantis labavit Pudicitia, eum nunquam,
poſt ſæculum exactum in Liliis exiſtimamus

Lapfs ua- Continentem. Pauli & Petri rejiciat fidem, qui

ſemel lapſum contemnit in fide. Davide quis
efferatior, qui fidum Uriam, innocentémque
trucidandum hoſtibus expoſuit? Et tamen
quòd inſontis ſanguinem eluerit lacrymis, ejus
Deus potiſſimum Manſuetudinis recordatur.
Memento, Domine, David, & omnis manſue-
tudinis ejus. Caſtum ergo prudentémque
Præſules eum reputent, qui ſæpiùs prudens &
caſtus ab iis dotibus ſemel exorbitat. Nam,
qui ſe defeciſſe meminit a Deo, ibi numero-
ſiora trophæa virtutum defigit, ubi ſe plorat
devictum. Lecto David irretitus? Lectum Da-
vid lacrymis quotidiè inundavit. Fidem Pau-
lus impugnavit? Fidem fortiùs ubique invexit.
Ea acrius vitia debellamus, quæ nos aliquando
dejecere. Ibi racemos vitis expromit, ubi ſe
dolet inciſam. Oculus Vatis aſpexit Berſabeam:
oculus nuſquàm & nunquam ceſſavit à fletu.
Per quæ ruimus, per ea & triumphamus. Pau-
lus, ut primuùm divinam hauſit lucem, excæ-
catus eſt. Itäne? cùm lumine perfunditur, per-
dit lumina, quibus unis indigebat, ut obla-
to beneficio frueretur? Videlicèt, tunc primùm
innocens declaratus eſt. Adam enim, cùm in-
nocentiam amiſit, viſum recepit: Iſte, cùm
innocentiam recuperavit, viſum perdidit. Qua-
re fruſtrà candidatos ſe credunt integritatis, qui

§s. Pauli apertis oculis Virtuti inhiant. Simplicitas,

quæ nihil videt, quæque Superioris manu pro
oculis utitur, primogenita, imò prænuntia

Pl. uS. 37. eſt innocentiæ. Averte oculos meos, ne videant

vanitatem. Tum quid? In via tua vivifica me.

Modiſtia. Ergo felix iſthæc cæcitas vitam gignit, quem-

admodùm Adæ oculi tum patuere, quùm mor-
tis janua reſeratur. Ut infans in mundo naſca-
tur, parientis uterus aperitur: ut Cordis paria-
tur Sanctitas, Oculi clauduntur.

Utinam dirigantur viæ meaz ad uſto-
diendas Juſtificationes raas. Pial.
118. 5§.

Quare non pedes, ſed vias dirigi preca-

siſ⸗rens tur David , ad cuſtodiendas juſtificationes

Domini? Quia divini moris conſcius ſciebat
Deum hominum vias transferre in ſemitam
mandatorum, quò ſuaviùs eos ad mandata pel-
liciat. Sic Apoſtolos noluit JESus piſcationem
deſerere, ſed una cum retibus illos ad ſe per-
traxit, ea laxaturos in capturam hominum.

322 Oliva —

Magdalenæ via Amor erat, non illam projicere
Amorem juſſit, ſed ſe illi perſancteè amandum
propoſuir. Abrahamum Chaldæum, & Magos
eges non prohibuit patrio ritu rimari ſtel-
las, ſed in iis Deum docuit deprehendere. Sua-
vitas iſta rara eſt in Paſtoribus animarum quas
ad Deum converſas, initas olim vias deſerere
jubent, ſtatuuntque doctos deſipere, ſimpli-
ces Sapere, mercatores diſpergere, divites
ſordere, juvenes ſeneſcere. Adniti quin magis
eos deceret, ut ad Deum unuſquiſque in detrita
à ſe ſemita regrederetur. Neque enim deſeren-
dæ viæ ſunt, ſed Cor, animique propoſitum
immutandum, ut deveniatur ad Chriſtum. Cæ-
terùm imperando David æquè ſanctus, ac Ja-
cob ſerviendo. Et in carcere, & in domo alie-
na, & in proprio ſolio juſtus Joſeph. Opta-
bat Iſaac benedictiones defundere in Eſau,
quò verò eum benedictione redderet dignum,
non illi præcepit, ut uxores ejiceret, ut jeju-
naret, ut domi reſideret: ſed eum monuit, ut

arcu uſus patinam ſibi venatione pararet. Ni- Superior
mirùm non Gulæ ſtudioſus ſenex, ſed filii mas.

genio indulgens, illud duntaxvat curavit, ut Ar-
cum ſanctificaret, utque Voluptatis inſtru-
menta in Obedientiæ tributa converteret.
Imperavit, quod alias acturus erat, ut foret
pietas in Parentem, quæ alioquin fuiſſet diſ-
pendium Otiantis.

X

Omnis conſummationis vidi finem: la-
tum mandatum tuum nimis. Pf.

118. 96.

Uſurpari poſſunt Prophetæ verba, dum ge⸗
Juſtorum vel vita finitur, vel afflictio. Ete- mii.

nim durum videtur præceptum, quo jube-
mur, non ferre modò adverſa, ſed & opta-
re. At horum citò amarities exhauritur ſeu pa-
tientis, ſeu ferientis obitu; merces veròô nuſ-

quam peritura recipitur. Omnis conſummatio Paticmia

conſumitur aliquando, conficiturque, quòd

conficit, ideôque Dei mandatum latum admo- f.

duùm eſt, quamvis imperet alacritatem adver-
suùs adverſa. Quæ conſummatio tam cor exe-
dit, quam ab ea exedatur, Rex cui ſervieris
perſequens, Filius, quem genueris, rebellans,
Plebeius te profugum maledictis interſiſtens,
Propheta poſt lapſum te increpans, reve latum te
Scelus dehoneſtans. Angelus te feriens, Peſti-

lentia tui odio graſſata. Omnis tantæ, tâàm- g. Davit.

que, ſuprà humanam imbecillitatem, exeden-

tis conſummationis finem David vidit. Siqui- Perſemti
non nocei⸗

dem ab infeſto Rege ſceptrum, ab ingrato Filio
triumphum, ab arguente Nathan ſalutem, à re-
tecto Scelere gloriam, ab Angelo feriente vi-
tam accepit: nmihilque nocuit vulnerato, quia
cæſus quodvis telum Domini excepit. Latum
proindeé Dei mandatum clamat. Ideò alio quo-

que loco canit: Filii hominum uſquequé gravi Ppſ. lye

corde, ut quid diligitis vanitatem, & quæritis
mendacium Et quare negligeret Mundum?

Audi. Et ſcitote quoniam mirificavit Dominus Ibid,

ſanbtum ſuum. Ac ſi diceret: Ne turberis, quòd
Dei ſervi paſſim contemnantur: non ideò Mun-
dana ſequaris, quòdii, qui cœleſtia ſectantur
ſint deriſui. Nam Deus Sanctum tandem ſuum
mirificavit. Quem enim Vulgus calcabat ,
Reges ad Aras devocant, Præfules invocant.
Hyems tranſüt, imber abiit, & flos gloriæ eru-
pit, caſurus nunquam.

Ado-

Tl
. u
A
n
le
legl
ld
ſin⸗
1
Gen
uga
en
Cun
In 1
lui

1

e
he

Mn
Pirlctt

Un etin
(ene

e
nint⸗
t I
Anmon!
linig
Dl
n thu
Uhei 40
ti Nn
1 U 4
nthue
n tſe,
Nee Mr

ſeimun

lim:
un

ſungh

e Mund
lin
6 Annt

Non

e
do ein
e hc,
Nikn
Gr l
ſct

Crr
d A
wd

tuk.
wer
t
iſet

.

l N

e, ,

4

ma;,

⸗

inoper.

Stromatum

Adorate Dominum in atrio ſancto ejus.
Pial. 28. 2.

Rexaudiaa Fortunati, qui Deo ſerviunt: ſiquidem in
reo, & ipſo limine ſervitutis obvium habent Deum
ſunum. Quaàm verò Deo diſſimiles Principes
eſſent, quos vix reperias, poſtquaàm interio-
rum cubiculorum Alpes congeminatas tranſ-
miſeris! Clamant quotidiè inopum lacrymæ,
nequaquàm audiendæ à Prætore. Felicins pro-
cul dubio regna adminiſtrarentur & Dioccœſes,
ſi in atrio Princeps, & Præſul colerentur. Cer-
tè Salomon non procul ab atrio jus dicebat,
quem convenire facilè potuerunt Fœminæ duæ
jurgantes. Deus certè in atrio reſidet: ſiqui-
dem Davidem audivit, imo & exaudivit,
cùm primum exponere ſuam cauſam occœpit,
Pſ. 4.2. Cuùm invocarem, inquit, exaudivit me Deus
Juſtitiæ meæ.

Obtulerunr ei aurum, thus & myr-
tham. Matth. 2. 11.

Chriſti

Non munera Chriſto mortalitas dedit „ ſed
Epipbania.

reddidit, emiſerat enim prius ille ex oculis
Divize lacrymas, & venis cruorem. At, quam inops
miſere. fſuis etiam in gazis humana opulentia! Aurum
offerre ſine myrrha non valuit: adeoô opibus
amarities eſt concreta. Ergo aurum ut luto
eximas, non ſejunges a myrrha. Quis enim
ſine dolore divitias cumulavit ? Quanquam
fertilior ærumnarum ſeges cum auro concreſ-
cit. Non enim amaritudo duntaxat, ſed, &
mors exprimitur myrrh. Sanè Magos Mun-
dus imitatur, qui primum aurum expromit,
thus, myrrhæ conjunctione, corrupturus.
An non myrrham poſt aurum demeſſuit ſe-
pultus igne Epulo? Quæ verò conjunctio thu-
ris cum auro ?2 Utrumque trahunt divitiæ ſe-
cum, thus ſcilicèt, & myrrham. Non enim
haberi aurum poteſt, quin adoretur: Avari-
tia namque idolorum ſervitus appellatur a Pau-
lo. Vel aurum projiciendum eſt, vel colen-
dum thure. Vides ergo non opum nos Domi-
nos eſſe, ſed vel Sacrificulos, vel WVictimas.
Nec Myrrhà Divitiæ carere ſolent, quas cu-
ræ innumeræ circumſtant.

Electio
Itat us.

Erravi ſicut ovis, quæ perüt; quære ſer-
vum taum, quia mandata tua non

ſum oblitus. Pial. 118. 176.

Oiren. Si mandata non eſt oblitus, quomodò periit?

Periit, quanquàm præceptorum memor, ſed
Leleſiaſti. . . . .1.
can & exefravit tanquam Ovis, hoc eſt, fragili-
Relgi kate ,„ non feritate aut audaciä. Non enim
h nz2. pugnat memoria legis cum legis tranſgreſſione.
sindereſit. Jiquidem & ejus recordari Peccator poteſt, &
poteſt eam violare. At quomodò ſicut Ovis er-
ervorpro. ravit, qui, ut Lupus, alienam ovem rapuit,
deſt etiam G 34 „ jA
ds, mactato Uria? hoc ſiquidem raptæ oviculæ
K. . . apt
exemplo uſus eſt Nathan. Nimirum, etiam
duùm fudit ſanguinem, erravit ut Ovis. Non
eimnm corripientem Nathan pertuliſſet, ſi Ovis
manſuetudinem in Uriz cæde profligaſſet.
Imô ejus hinc diſce virtutem, quæ, in ip-
. ſo ardore peccandi, Dei obliviici non po-
e d. tuit. Quare ſervum tuum, quia mandata tua non

⸗ Lib. XII.

cedinem tamen legis deguſto, quâ mirum in

Jum oblitus. Ac ſi diceret, quamvis exorbita-
rim a lege, inque cœno voluptatis voluter, dul-

modum, etiam dùm erro, recreor. Sanè ſur-
gendi ſpem habet, qui ità labitur, ut non
totus procumbat, Divinæque Legis ſi cuſto-
diam non ſervat, memoriam ſervat. Verùm,
ſi tanto Dei deſiderm tenebatur, cur non ma-
gis Deum ipſe quærit, dum poſtulat ab eo Peccati
requiri! Enimverò, deperditâ Gratiâ, non Adamna.
valet impius Deum invenire, niſi Prius con- G:*
veniatur à Deo.

Hæc omnia tibi dabo, ſi cadens adora-
veris me. Matth. 4. 9.

Dæmon Chriſtum in eremo adortus, gu- ATrarim
IA primùm allicit „ tum inanis gloriæ tor- waloium
mentum admovet, quod Angelorum manibus radix cæ-
futurum eſſet, ut deferretur, poſtremò opes“! W⸗
promittit, ſi ſe adoret. Poſt hæc fugatur.
Quare? Quia omnem conſummaverat tentatio-
nem, nullumque ad vulnerandum ſupererat te-
lum. Itâne? Et quando imibi jaculum intorſerat Paupertas.
libidinis, otii, invidiæ? Ninurom radix malo-
rum Avaritia eſt, quâ, cum Chriſtus trajici
non potnerit, victoriam Dæmon deſperavit.
Quem enim non vincunt Opes, is ridet. At;
qui jam Chriſtum didicerat ex ſecundo congreſ-
ſu Deum eile, audierat enim, ex Matthæo .
Won tentabis Dominum Deum tuum. Cur Opum
illecebrâ pellicit ad adorandum ſe? Auſim di
cere: tantam ſciebat ineſſe vim Nummo, ut, Divitia
eo oblato, non ſit diffiſus impetraturum ſe *oxis.
adoratiomis cultum ab eo, qui ab Angelis ado-
rabatur. Et ideè fortè Magos Paſſus eſt au-
rum offerre. At Auri, Soliſque faber Aurum
calcat, Metallique fulgori ſqualorem Pauper-
tatis antetulit. Rursuùs, tentaturus Chriſtum
Damon acceſſit, ut exploraret, mum Dei filius
Chriſtus eſſet, quem vox Patris Deum, baptiſ- ⸗
mus, & eéſuries hominem demonſtrabant. Cur “
ergo intellecturus, an Deus eſſet, rogat, ut la- ta em.
pides in panem vertat: cuùm eum Deum eſſe
faciliàs deprehenderet, ſi diuturniùs jejunaſ- Rroee
ſet? Propterea, quadraginta dies jejunat, nec gaia ares
tamen ultrà progreditur, ne ſcilicèt admiratio- ars v
nis enormitas incredibilem faceret ſuſcepti ho- .
minis veritatem. Prius Moyſes, & Elias in Vitz mixia
hanc jejunii longitudinem Pervenire potue- glorioſior.
runt. Ergo panes ſubducendi erant „non præ- S e⸗
bendi, ut Deus diuturniore jejunio cognoſce- nacet Heca-
retur. Nimirùm non grande erat opus, jejunare Ranala⸗
deficiente cibo, at lapidibus in panem verſis tooigo Vi
abſtinere, hæc procul dubio divina haberetur coronam
fortitudo. Et homines jejunant, dam egent; Aup li at.
Deo tamen propior eſt, qui in copia eſurit. Religioſi
Dicerem, etiam maluiſſe ex gloriæ contem- nor ſpernat
bptu eum Deum agnoſcere, quam ex jejunio. ſæculares.
Atque ideòô panes prodigiosè efformandos &
ſaxis curavit, ut, ſi ex miraculi gloria non tie mlun.
moveretur, eum ſecuriaus crederet Deum. taria.
Deliravit hic non nemo, qui poëticè, ſed in-
fulsè hoc loco ludens, pro concione dementiſii- Ehs an
mé dixit, non obtuliſſe Dæmonem Chriſto da- ter per: u-
Pes, ut exploraret, an Dei Filius eſſet, ſed To nor.
ut dapibus eum privaret. Ut enim cibo immor-
talitatem Adamo ademerat, ità Chriſto erep- Gani=
turum ſe crediderat Divinitatem. Adeò noxia“
eſt Deôque contraria illecebra comedendi. Sed

Matt. 4. 7.

Mortifca-

delirio, ſic argutando, laboraremus.

Domine

324
Domine Dominus noſter, quàm admi-

rabilé eſt nomen tuum in universa ter-
ra. Pſalm. 8. 2.

Quare? Audi: Quoniam elevata eſt magni-
kcentia tua ſuper cœlos. Id autem quomo-
Religioſo- d? Ex ore infantium & lastantium perfeci-
mC teris ſti laudem. Ergo ideò celebratur Dei nomen,
comempiu Quia procul à nobis magnificentia ejus receſ-
Glorie. ſit, videlicèt ultrà cœlos; eè autem promota
eſt, quia os lactentium eſt reſolutum. Diſce
hinc, celebrari non Dei modè, ſed no-
Gloria ve. ſtrum quoque Nomen in terra, quando ter-
ra. rena deſerit, cœlumque petit. Repens in ter-
ra Nomen, calcatur: fulgens in cœlo adoratur
Ghbria va- cum Sole. Ergo ſi venerationi eſſe cupimus, non
na. in aulis nomen ſit noſtrum, nec noſtra in regum
ædibus converſatio, ſed ſuper cœlos. Neſcio
enim quo Dei artificio, quod ſcribitur in coœlo
nomen & opus, in terris legitur. Ut deſtruas
inimicum & ultorem, quoniam videbo cœlos
tuos, opera digitorum tuorum, Lunam & SItel-
lIas, quæ tu fundaſti. Miror, quare deſtrui de-
beat Prophetæ hoſtis, quòd ipfi aſtrorum li-
ber aſpectus ſit, cùm, in maxima quoque cala-
mitate, hoc videatur relictum ærumnoſis ſo-
latium, ut coœlorum illis ſpectaculum ab ad-
verſario eripi non poſſit. Hinc Machabæa He-
roina monebat natum inter ſupplicia, ut coœ-
lum aſpiceret. Tum, cur Lunam, & Aſtra,
& non magis Solem contemplatur? Equi-
dem cenſeo, rarò in cœlum obtutum diri-
gi, inimico ſæviente. Toti enim fumus in
amoliendis inſidis. Quanquàm ego quid dico,
Sole tum maximè divino fruimur, cum hoſtis
à tergo inſtat. Ideò enim, ſubmoto perſecuto-
re, Nox Davidi ingruit, quæ Lunam tan-
tùm, & Stellas illi conſpiciendas objiciat. Fa-
ctum quoque in Propheta cenſeo, hoſte ex-
tincto, ut Lunam exſolutus metu contemple-
tur, vel, quòd Adverſitas Sol Juſtorum ſit,
eãâque ceſſante, is ſubducatur; vel quòd;, repul-
ſo hoſte, excubandum ſit diligentiùs, noctiſque
tempore, quieti alioquin dato, vigilandum.

Plſ. 8.2.

Ibid. 3.

Ibidem.

Tribulatio
atilis.

Gaudete, & ewultate, quoniam mer-
ces veſtra copioſa eſt in CUælis. Matth.
5. 12, L

Ut Lucem ſpectemus, non undè Sol pro-
micat, ſed quò protingit, aſpiciamus. Sic,
cùm apud Perſas futurus is eſſet Rex, qui pri-
Morti, mus Orientem diem ſalutaſſet, unus Occiden-
meditatio. tem ſpectavit, converſis reliquis ad Orientem,
& regnum obtinuit: nam primus Solis radios,

Electio
ſtatus.

Rinterz. in faſtigio montis ſiti ad Occidentem So-
iemptus. lem, alpexit. Ità nos ſi mercedem intue-
ri volumus, non ubi fulget, obtutum in-
£ a flectemus, ſed ubi effuderit radios, in mortis
videlicèét Occaſu. Huc primuùm mercedis æ-
ternæ ſcintillæ promicant: hic cùm videmus
placidiſſimè defungi mendicum Lazarum, de-
prehendemus Lucis illius perennitatem.
Tollat Crucem ſuam, & ſequatur me.
Marth. 16. 24.
Letttis Si Crucem habet unuſquiſque ſuam, non

Hirunalis. eſt cur eam tollat, renuentem enim illa fu-
3

Oliva

gientémque ſequetur, & premet. Planè iis ver. epve, &
bis non nos Chriſtus hortatur ad ſuppli ſius Mrii.
cium, ſed magis rationem illud temperandi nos Fcationis
docuit. Siquidem Crucem ſi tollas, non peni- Martiſia.
tùs erit Crux, quam ſi dolens trahas Crux erit tionem.
geminata. Meſſui, clamat ſponſus in Canticis,
myrrbam meam cum aromatibus meis. Vide- Can. 5. 1.
licèt quia ſpontè amaritudines meſſuerat, eas
habere non potuit ſine dulcedine. Quod edo- enilter.
cta ſponſa myrrham uberibus admovit; ut, armar.
quæ procul à corde grandis fuiſſet ſarcina, in
ſede amoris faſciculus videretur. Quanquàm
Dilectus faſciculus is erat, Sponſus videlicèt
crucifixus; qui planè inter tam dira ſupplicia
faſciculus apparebat, quòd lubens, volenſque
ea perferret. Mortificatio enim decreſcit, quo-
ties a nobis ſeritur. Noônne vides Chriſti Cru-
cem inſcriptione regiâ à latronum patibulo ſe-
paratam? Regnat enim vel in Cruce, qui
mente alacri confingitur Cruci. Hac fortè
de cauſa, beatæ animæ Sponſo dicebant: Cur-
remus in odorem unguentorum tuorum. Ideò pro-
cul dubio odorem ſenſuræ, quòd currerent, ejus
ſuavitate nen recreandæ, ſi poſt Sponſum
alien manu traherentur. Teſtantur id ij,
qui in Cœnobiis, ubi pleriſque Chriſti odor
aſpirat „tetro ipſi halitu torquentur. Id au- Ræligionis
tem indè ſcito evenire, quòd hi currunt ad Filcitas
Crucem, hi reluctantes eòdem rapiuntur. IIIi cui Jahiar.
myrrham per ſe metunt, ideéque cum aromati- zugum
bus eam colligunt; his veròô à legibus apponitur crizi dui
myrrha, quam licèt effundere ſtudeant, exhau- ſuave.
rire non valent: creſcit enim myrrha, duùm fun-
ditur. Audi: Manus meæ ſtillaverunt myrrbam.
Num ideèò ſine myrrha manus? Imèô uberiùs
amaritudine complebantur. Et digiti mei pleni Moriifcs.
myrrhäa probatiſimäâ. Aucta eſt myrrha, duùm tio dutoſ.
ſpargitur, ipsâque diffuſione repleti digiti ſunt Tie A
probatiſſimà, hoc eſt, amariſſimâ myrrhà.

Cant. 1. 3.

Can. 5. F. =

Iraël, ſi audieris me, non erit in te
Deus recens, neque adorabis Deum
alienum. Pſalm. 80. 10.

Ideò Gloriæ ſacrificamus, ideò ſacrificamur NRelign’
Ambitioni, quia noſtris in legibus loquentem Tétiat.
Deum non audimus. Magnus autem Dei au vde
diendi ſtimulus, nomen eſt noſtrum. Irael, ex Lermre
ſi audieris: id eſt, qui Deum vidiſti, dum lu- & Reoula⸗
cCtarere cum Mundo, Deum audi, duùm in Re- .
ligione tranquillè quieſcis. Nota: Qui Deum
non audit, non ad publica idola litatum pergit, Felieitas
ſed intùs idolum fovet in corde: Mon erit in te verc.
Deus recens. Quis enim propalàm in Monaſte- t,
riis ambitioni, deliciis, & famæ immolet. Quan- ava.
quam citò, qui idolum è corde non eliminatn,;,
palàm ad idolorum fana rapietur. Ad aulas con- Cunßideniis

. . homini⸗
fugies, publicéque quæres honorem, ſi glo- gee,

riolam domi pullulantem non eneces. At memi-

neris futurum ſemper, ut Deum adores alie- Religiſis
num. Ut enim Principes Aulicis Dii ſint, in Aals.
Monachis Dii eſſe non poſſunt. Ut illos erigant,
te depriment: ut illos ditent, te miſerum fa-
cient. Ergo Deum audi, tuiſque legibus obedi,
quæ gloriam eliminant, quæ mortificationem
imperant, & non erit in te Deus recens. Et ſa- Pſ. So.o.
nè Deus recens Gloriæ Cupido in religione
eſſet, quæ gloriam omnem calcabat, quæ faci-
liuùs ſerpentibus jungebatur, quàm faſcibus, &
honoribus. Aſpirabis ad Sedes Epiſcopalesn ſi

Exedras ambias Academiæ.
Omnes

ſeſ
, at
MNn
hn
1
les in
Yektuut
Pit
Ahr
Idli
ſci ſi
pod
Eeri
1 otn
tone:
“
bi E

41
In gel
Mento,
Wn

4

Rachra

ſines

4 lmd
Enanüm
aüfne
Hul mun
En ltodn
I mu
¹ lbjrie
iuunmen
Krlinli
epo
an.
3P Retcin &
irlmn
Went i
n Popo
dfaſ
apel
Imien
Ukrnnin
killen
un

lie

Omnes Principes eorum, qui dixerunt:
Hæreditate poſſideamus ſanétuarium
Dei. Deus meus pone illos, ut rotam,
& ſicut ſtipulam ante faciem venti.
Pſal. 82. 13.

En què recideret eorum fortuna, qui Eccle-
ts ſiæ reditus in uſus converterent, imò per-
knneee verterent, ſuos. Quanquàm non poſſederunt
ur. ſanctuarium Dei, ſed dixerunt tantàm, poſ-
udeamus. Opes enim Eccleſiæ diù apud rapto-
res eſſe non poſſunt, ſed per eoſdem poſſeſſo-
res in rotam converſos devolvuntur, undè flu-
xerunt. Arcam recordare, quæ nec diù apud
Philiſthæos fuit; & quandiù fuit, eorum ido-
la ſubvertit, membrâque corrupit. Porrô ni-
hil aliud & bonis Eccleſiæ reportarent Eccleſia-
ſtici ſi qui forent aut cupidi, aut deſides
(quod Deus avertit, & avertat) niſi gentis &
generis proprii excidium; quique Hlore-
re potuiſſent non obſcuri, ſine Sanctuarii uſur-
patione, eo domum illato, ſine hærede dece-
dunt. Porrò & in rotam & in ſtipulam non

Eecleſi ſti⸗

eci reditis

preleßafi dem, ut ſciant citò Eccleſiæ fortunam dilabi .
d redum 1Ppfôſque inſtrumenta futuros paupertatis ſuæ;
in Stipulam verô, quia ſicut ea, cùm frumen-
vildà no. tum geſtat, venerationi eſt, decuſſo verò fru-
xi. mento, omnium prorsùs elementorum inju-
rias ſuſtinet: (aquâ enim corrumpitur;, terr3
ſordidatur, aëre rapitur, uritur igne) ita qui
Eccleſiam non ſanctè adminiſtrant, ut primuùm
Ordines ſau. exſcenderint & throno, omnium lacerantur

U

Dignitas
in dignis.

As, maledictis, adulationéſque ipſimet convertunt
veazur., in probra, laudes in injurias, obſequia in
deriſum. Quibus certè non iſta contingerent,
ſi Sanctuarium Dei non hæreditate ſed merit
poſſederint.
“ Er adorabunt eum omnes Reger terræ,
omnes Gentes ſervient ci. Plal. 71. II.
yuſtnia. Et undè tantus Regum ac Populorum ad
adorandum concurſus? Num, quòd exerci-
Dignia, tu inſtructus ſit? num, quòd multo milite po-
G,4 tens? num, quòd arces expugnarit, num de-

nique, quèòd reliquos conterruerit, vel opum
Famæ en- amplitudine, vel magnitudine imperii, vel mi-
a. litum multitudine. Audi, quid mox Prophe-
PCIrz. tà ſubjiciat. Quia liberabit pauperem à potente,
pauperem cui non erat adjutor. Itâne unius
Pwwteszores Pannoſi liberatione cæterorum Regum, &
iorum. Gentium omnium adorationem promeretur?
me n. Prorſus ità. Neque enim parùm fortis eſt, qui
a. eruit à potente pauperculum: ſiquidem & Divi-
tis aurum, & Principum minas, & Ducum

Am

lil 97 Gloria
6 vera. gratiam, & Nobilitatis benevolentiam, & Per-
duuellium ferrum calcare debet, qui-pauperi
ie divitem non præponit. O ſi Primores intelli-
nibm. gerent aliquando, addiſceréntque ſubigendo-

rum populorum ſalubrem iſtam rationem!
Ldertrr Non ſupellex, non aurum, non ædes, non ſer-
vi Dominanti ſubjugam Nationes, Famamque
Imperantium propagant, ſed defenſi Inopes,
ſed Miſeri non protriti; at erecti, ſed ſublata,
non impoſita pro voluntate vectigalia-

Ethicæ Comment. Tom. V.

probi Sacerdotes convertuntur. In Rotam qui-

Stromatum, Lib. XII. 325

Laudate eum in ſono tubæ, laudate eum
in Pſalierio & cihard. Pſal. 150. 3.

Placet tonus; placet cordis lætitia;, placet cireumſpe-
Vox exultationis, ſed in tabernaculis Juſto- . ,
8 . . Pax cordis
Tum; hoc eſt „ 10 tentoris, ubi pugnatur. ex pugna
Noönne vides tubam ante citharam concrepa- ſoirituali.

re, bellique ſtrepitum ſonoris fidibus immiſ- Laritia

. . . 4 4 Verd⸗
ceri. Bellica itaque, ſuique cuſtos Exulta- k'crzario

tio eſſe debet, non enervis, non mollis, non Er ſanéta.
quæ ſejungat a cordis cuſtodià cordis hilari- ia
tatem. Audi iterum Prophetam: Exultationes Pf.i49. 6.
Dei in gutture eorum. Num ſola, & exarmata
lætitia? Minimè. Et gladii, inquit, ancipites in Ibid.
manibus eorum. Adduntur cantibus enſes, ne
crederes licere Animæ, ità quiete reſolvi, ut aas
hoſti aditum patefaciat. Dina, ſi armata pro- Mort'fica-
ceſſiſſet ad ſpectandas provinciæ foœminas, tione Daſ-
non fuiſlet proſtituta viris. Inermis erupit 2 Fovan.
rapta jacuit.

In pace in id ipſum dormiam, & requieſ-
cam. Pfſal. 4. 9.

Extra cunas Pacis, ut claudantur oculi,
non quieſcit cor. Is verô vel in bello ulnis
non excidit Pacis, qui ubique Deum quærit,
ſolum Principem Pacis. Teſtantur id Spon-
ſæ verba quærentis Sponſum: In lebtulo, in-
quit, quæſivi quem diligit anima mea. Quid
hoc miraculi eſt, exclamat Bernardus, Gigan-
tem quæris in lectulo? Quæro ego, ſi lectulus geligioßs-
erat, in quo Sponſa Deum quærebat, cur, rumfelici-
non uno intuitu num ibi jaceret pervidit, quæ ““.
inquiſitio eſſe poteſt in tam anguſto ſpatio. Ni- Zugin,
mirùm, Sponſæ lectulus, non lectus duntaxat ſiaveChri-
erat quieti factus, ſed domus tota, ſed omnis Ki.
. 7 . . . Iutent is
labor, ſed quidquid lex imperabat, in quibus vesta.
omnibus, dum fſano corde Deum queæreret,
tanquàm in molli lectulo quieſcebat. In om-
nibus laboribus tuis Dei gloriam quære, &
in iis recumbes, tanquàm S ſtrato. Equuleus,
ignis, ſecuris, iter, ſomnus, oratio conver-
tuntur in lectulum tranquilliſſimæ quietis quæ-
rentibus Deum. At, inquies, in iſto tam ce-
lebrato Lectu'o Deum Sponſa quæſivit diù,
& non invenit. Fateor Deum in lectulo non
reperiſſe, quia non in lectulo erat, ſed lectus
erat. Lectus enim ſanctorum Chriſtus eſt, ait
Ambroſius, eruditus fortè Davidis affectu;,
qui hic ait, In pace in id ipfum dormiam, &.
requieſcam. Cur enim Agnum illum factum cre-
dis, niſi ut ſuo è& vellere tibi lectum inſterne-
ret? Ideò dicebat, In omnibus requiem quæſivi. Eccle. 24.
Ubique enim lectum ſibi ſtratum interpreta-II.
batur. Vis ſcire quare ubique dormierit? quia
Deum in omnibus quærebat. Audi, quod ſequi-
tur: Et in hæreditate Domini morabor.

Can. 3. 1.

Pfſ. 4. 9.

Ibid.

Venite poſt me, faciam vos fieri piſca-
torês hominäm. At illi, reliétis omni-
bus, ſecuti ſunt eum. Matth. 4. 19.

Quis à Rege expetitur, ut in ejus clien- Sezvte
telam referatur? Et tamen piſcatores ro- Peoregnæ-
. re eſt.
gat ſæculorum Rex, ut ſe ſequantur. Unde
non mirum, ſi Deo ſervire regnare ſit, quan-
do imperium Chriſtus auſpicatur à precibus.
F e Faciam

—

326

Matth. 4. Faciam vos ſieri piſcatores hominum. Quaſi di-
19. ceret, etſi maria navibus calcatis, non piſca-
tores eſtis, ſed piſces: ſub undis jacetis, quan-
quam vobis extare fluctibus videamini. Nam ſi
fieri debent hominum piſcatores, procul dubio
quotquot ſunt hominum, piſces ſunt demerſi
pelago. Porrò cur omnia relinquunt, cùm non
inperarit id Chriſtus, ſed tantùm ſuaſerit,
ut ſe ſequerentur? Planè Paupertatem hujuſ-
modi rerumque omnium abdicationem, quam
vox non imperarat Chriſti, habitus, & vita
Chriſti ſuaſerunt. Ut enim in eum oculos con-
kccleſßafti. verterunt, deprehenderunt illicò, ſolà ſe poſſe

Voæ éXem⸗
plorum.

Paupertas
neceſſaria.

S ,.
627 n. paupertate ad Apoſtolatum inaugurari.

poralia
contemnat. . .
Funes peccatorum circumplexi ſunt me,

ego verò legem tuam non ſum oblitus.

Pſalm. 118. 6 1.

An hoc magnum eſt, ſi, dùm impius ſæ-
vit, non ipſe diligatur, ſed Dominus? Quare
ergo Dei non ſe oblitum legem clamat, dùm
peccatorum vinculis ſtringeretur? Verùm no-
PE S. 6t. tanda verborum vis eſt. Funes, inquit, pec-
Arienia catorum circumplexi ſunt me. Viden'’, non Iy-

tertor per. rannico more vinciri ab impiis Davidem, ſed
to ſcelere. eum peccatorum funes ſuaviſſimè amplexari.
Tlz Haud difficile vincientem odiſſe, ſed ample-
Aduiato. Xantem cædenti Deo poſthabere, arduum ſa-

re neſt. Nonne ſpectas à Samſone Dalilæ diſ-
s rumpi vincula, complexus amari? Dùm ho-
ſtiliter eum ligat, victoriam illi miniſtrat;
dùm blandè fovet, vinciendum tradit Allo-
phylis. Ergo funes ſcelerum, & impiorum tunc
metuendi potiſſimùm ſunt, cùm blandè ample-
xantur: nam, dùm intemperantiùs ſtringunt,
dolorem armant. Quis averſatur amplexus?

Montes ſicut cera fluxerunt à facie Do-
mini. Pial. 96. 5.

Dixerat immediatè ante Propheta, com-
motam fuiſſe tefam ad Domini fulmina:
Pfſ. 96. 4. UIuxerunt fulgura ejus orbi terræ, vidit, &
commota eſi terra. Credo facilè Prophetæ per-
Amore du. .. . . . .
71, non zi. Cipi ſenſum, duùm ait, quati coœpiſſe terrarum

mor. fundamenta, penituſque diſſolvi, crepitan-
tibus fulmimibus, placidè verò defluxiſſe mon-
tes à facie Domini. Nimirùm ſerviles animos
terror coërcet, ſublimes non fulgur;, ſed vul-
tus eliquat. Perſtiterant, quanquam labarent,
Montes diſcurrentibus fulguribus, qui, viſo
prrin Domino „ ceræ inſtar conſedere. Montes,
ſ miiis. inquit, ſicut cera fuxerunt, à facie Domini.

Quare non magis ſicut nix? Quia videlicèt
Crreéto Ccompreſſio, & correctio, quam vultus impe-
miiz. trat, non fulmen imperat, cerea eſt, non nivea,
hoc eſt, amoris non reſtinguit flammam, ſed
nutrit. Aculeo coaleſcit cera, ſed innocentis
apiculæ, non ferocientis unicornis. Ut tumor
Clementia. Montium eliquetur in ceram, & detumeſcat,
correctio neceſſaria eſt, ſed faciei Domini non
teli Tyrannici. Vultus inviſentis Montes de-
primit, non ſævientis immanitas.

conteſſarii
aiſcreti.

Qui timent te, videbunt me, & lIæta-
buntur: quia in verba tua ſaperſpera-
Vi. Pſal. I18. 74.

Oliva

Cur adeò ſuper David lætantur Juſti? Quia Wibit hre.
videlicèt in verbis Dei ſuperſperavit. Nota: *r Deum.
non ſperavi, inquit, ſed ſuperſperavi. Hoc, .
eſt, ipem in Deo extare feci reliuis ſpe- da Nsn-
bus. Quanquàm enim ſceptro inniti poſſem
meo, meiſque fidere opibus, intellexere ta- Mentis
men, qui te metuunt, plùs me fiduciæ in Zeln ,
Dei auxilio, quàm in imperio meo collocaſſe. Warge G
Cognoverunt, me regiæ fortunæ blanditias u- Rcelcfaßi
niverſas æternorum ſpei poſthabuiſſe. Id verò HaH.
cùm plerique præſtent in cubiculo mentis Puterunt, ſ
ſuæ, palam tamen erubeſcunt, exiſtimationem zen. 75e.
æternorum præferre. Non ità ſanctus Prophe-
ta: nam publicè, maledictis eum Semei proſ- Kterna
cindente, auxilium ſe à Deo ſperare teſtabatur, i.
Contrà filium rebellantem. Saltabat coram Ar- 3
ca Domini, aliäque id generis omni populo argi
edebat firmiſſimæ in Deum ſpei argumenta.
Ideò aiebat, Qui timent te, videbunt me, & El. 18, 74.
lætabuntur. Certè occultos quoſdam divinæ le-
gis cultores nemo videt, nemôque ab eis di-
vinam legem anteferri opibus, & hominibus
gratulatur. In Nicodemo ij magis, qui Chri-
ſtum oderant, quam qui Deum timebant, læ-
tabantur. Qui fortè, niſi præpropero Solis oc- Humani
caſu meridiana nox aerem occupaſlet, Chri- rd.
ſti corpus tum intrepidè à Pilato non petüſſet, rium pro
quem noctu tantùm audiebat. Rarus, qui in ricgien.
Sole ponat tabernaculum ſuum, nempè Cru- na Evan-
cem palam pro throno habeat, & tanquàm seli.
Sponſus procedat de thalamo ſuo. Unus Paulus
gloriabatur in Cruce. Una Sponſa in ipſa ſibi
Crucis nigredine placebat dicens, Nigra ſum, Can. 1. 4
ſed formoſa. Unum Salomonis tabernaculum
venerationi erat, quamvis pellibus inhorreſceret.

Benedicat terra Dominum, laudet &
ſuperexaltet eum in ſæcula. Dan. 3.

74.

Uni dicitur Terræ in cantico puerorum Talente
ex rebus inſenſibilibus, ut Deum non be- mediocria,
nedicat modo, verùm etiam ſuperexaltet.
Et tamen ad cœlum magis iſta Dei ſuperexal- gkegf.
tatio pertinere videtur, quòd & Dei ſedes eſt, on.
& altiùs terrâ circumagitur. Puto duphici de
cauſa id terræ demandatum. Primùm, quia stattee
humilitas ea eſt, quæ maximè ſui inclinatione“
Deum elevat. Secundò, quia humili plura ſup-
petunt celebrandi Dei argumenta. Etenim Ter-
ra, humilitatis imago, quanquàm reliquis ele-
mentis inferiùs abjecta, ea tamen militare ſuis
commodis demiratur. Fulget cœlum, & ruti-
lat: ſed Terrarum fſoœcunditati adlaborat. Sol gHensha,
ſplendet: ſed ſuis fovet radiis fœtus agrorum. Lu-
na creſcit, ſed plantis famulatura. Ita aërem ſi
ſpectas aquâfve, inſervire miraberis terræ. Ita
nimirùm quò quis humilior eſt, eò ſibi magis
ancillari ſtupet vel Reges. Quin ipſa nos Tel-
lus docet cæterarum virtutum opes und con-
cludi, tegique Humilitate. Etenim Solis unus
fœtus eſt ſplendor: una Cœli ſoboles „aſtra;
Maris una piſcium propago: Aéris unica ſœ-
cunditas, volucres. Terræ, contrà, quàm varia;
quàmque multiplex foœcunditas, florum ,fru⸗
Ctuum, ſegetum, quadrupedum, & metallorum:
imoò ſuis ipſa fœtibus omnium fere corporum
adumbrat imaginem. Etenim exprimit in pra-
tis ſidera, fingit fluctus in ſegete, pingit in
iride Irim, Solem in Heliotropio æmulatur.

Beneditat ergo Terra Dominum, laudet & Rie .
exaltet

Dan. 176

6 .
.
en
ehon⸗
Lrel
n Einer
m vſt
, l
, cil
vs al
a p
Chriſk
let,tu
eun d
Pdi
um D
Cm e
1
Mnem
Ncle i
Iil he
Golvi
Mnet

Seeri
16.:

Tn
unn a
U erul
4 khet,
eun
Ee br
z. lenn n
Eutt i
8 mat:
umen
uiin )
U
4, lt S
Munt, ho
. Mon
Umneen,
r ſn
unmcn
ſln de

ANr
ml
Nci⸗
e dal

Lun
M
tehenn

d

D
4 1

A
hennl,
D ihin,
Diieke;

e

Lapſis

Stromatum, Lib. XII. .

exaltet eum in ſæcula. Neque enim aut feli-
cior, aut locupletior, aut beatior in mundo
ullus eſt, uti eſt Humilis corde.

Molite judicare, quoaduſque veniat Do-
minus. I. Corinth. 4. 5.

lapßeti. Fallimur non rarò, qui ſæpè alios judica-
mißunt. mus. Nam ſi Petrum quis grandia loquen-
tem audiviſſet, ſpectaſſétque educentem in
horto gladium, clanculùm interim ad JESuM
accedente Nicodemo, hunc procul dubio Arun-
Wronen dinem quovis vento circumagendam prædi-
Rrerbia xiſſet, illum verò Columnam turbinibus in-
Tionum Concuſſam, transfugam futurum quamprimum

zudicames
temerꝰ?.

aum as- à fide „ pronuntiaſlet: Et tamen ad unius
har.

Ancillule vocem corruit Petrus: Nicode-
mus audacter Pilatum adivit, & JESu mem-
bra palam refixit & ligno. Itaâne nocturnus
Chriſti cultor, qui umbras ipſas reformida-
bat, tunc ſe Chriſti diſcipulum profitetur, cùm
eum diſcipulorum primas negavit, ultimus
prodidit, cœtus omnis deſeruit. Obſervitur
tum Domino, cùmͤ blaſphemaretur à populo,
cùm medius inter latrones penderet, cùm deni-
que ab ipſo ſe derelictum Patre clamaret. O
Plantam Cedris Libani altiorem, quamvis vili
radice innixam! O properata conſilia noſtra,
ſi vel Petrum præferre audemus Nicodemo:
quanquam ille Crucem optet, hic Lucem re-
formidet!

Si ceciderit Juſtus, non collidetur. Pſal.
36. 24.

Tum quia ſupponit Deus manum ſuam,
tum quia non totus procumbit. Contrà, im-
„ming Pius exultat in rebus peſſimis. Ideò David
facitid, aiebat, Converſus ſum in ærumna mea, dum con-
Paer. faitur ſpina. Pharaonicum cor illud eſt, quod
1apfonzt. ita obduruit, ut infigi non valeat in eo (pina.
miun: Cæterum Juſtus, etiam lapſus, cor retinet car-
E ener neum, ſuâque reſilit ex ærumna, quia ſpinam
Aptè hoc David confirmat,

KZecleſtaſts.
corum
Religioſori

ſentit infixam.
cùm ait: Circumdederunt me dolores mortis
Siperior & torrentes iniquitatis conturbaverunt me. Ni-
tatur. miruùm Juſti ſcelera torrentes ſunt, non flumi-
na. Ut ſemel irruant, citò tamen exareſcunt,
&, ut Sollius ait, brevi piſces in eo nati ex-
pirant, hoc eſt, voluptatis illecebræ evaneſ-
cunt. Non ità certè impii crimen eſt. Audi non
torrentem, ſed fluvium, æternam lapſurum.
M. ué. 1. Juper flumina Babylonis illic ſedimus. Porrò Im-
piorum crimina fluminibus comparari non ea
ſolum de cauſa putarim, quòd perennent,
ſcelerique ſcelera conjungant, ſed ideò etiam,
quòôd iis oblectentur, iiſque exiſtiment non
leve ſibi commodum inferri. Cùm è contra-
rio, Juſto, peccata torrentes ſint, quibus &
obflaen,. damno affici ſolemus, & timore. Undè & Pro-
ialg. pheta ait, Torrentes iniquitatis conturbaverunt
me. Videlicèt ſuper flumina ſedemus, torrenti-
enin bus verò fugamur. Vis utrumque diſcere? Bal-
ms bniſt. taſarem & Davidem contemplare, ambos
confeſſurii lapſos: quorum alter, poſt flagitium, chlamy-
We kude dem exuit; alter epulatur, & bibit. IIle ſce-
mer und lus veluti devaſtantem torrentem averſatur: hic
tmtdm "a. in ipſa oblectatur rapina, vasique abutitur. IIle

tiene pis. . . . .
ie⸗ lacrymas fundit, hic merum infundit.

Pl. 17. 5.

Ethicæ Comment. Tom. V.

Conſilium inopis confudiſtis : quoniam
Dominus ſpes ejus eſt. Pſal. 1 3.6.

Grande ſcelus! ſed nimiùm heu nimium fre-
quens! Et, quare Inops in ſubſelliis non au-
ditur, quare damnatur in foro Vidua „ quare
Monachus in aulis conſpuitur, niſi quia Do-
minus ſpes eorum eſt? Plane, ſi hi vel ha-
bitum ponant, vel Principum favorem ad-
vocent, audiuntur, coluntũrque. Ex quo licet

Religigioſt

Pernun-

tur, quia
chiiſti ſer-

Vi ſient.

Berſecuto-
res KReligio-

Jorum.

conjicere, ideò tantùm nos contemni, illoſ- Oebreheres

que damnari, quia & Deo ſervimus ipſi, &
illi innituntur Deo. Proh Domus Confuſio Do-
mini, quæ ſpectat poſtremos hominum fieri,
qui eam ſubeunt. At audiat Mundus, quæ tan-
tum piaculum ſequatur pona. Quis dabit ex SRion
fſalutare ICrael * Planè actum eft. Fruſtra hi ia-
lutem ſperant, fruſtra ſalvatorem præſtolantur,
qui tanto perfundunt rubore Deum, ut jam
inhonorum ſit, illi fidere, illique militare.

Qui docet manus meas ad prælium:
& poſuiſti t arcum æreum brachia

Pauperum.

Pſ. 13. G.

mea. Et dediſti mihi protectionem ſa-

lutis tuæ, & dextera tua ſuſcepit
me. Et diſciplina tua correxit me.

Pſal. I 735.

Magiſter Prophetæ ab bellum Deus eſt
exercituum. Artem tamen bellandi, eo duce,
non diſcit David, ſed dediſcit. Etenim pro-
greſſuri ad bellum brachja in arcum æreum
degenerarunt. Itäne expeditus miles cum hoſte
confliget aridis brachiis, & æris inſtar obfir-
matis? Poſuiſti ut arcum æreum brachia mea.
At qualis arcus? Num ad intorquendas ſagit-
tas contrà inſequentes? Abſit. Non enim do-
Ctrina iſta bellandi Evangelicæ doctrinæ con-
grueret, quàâ docemur manus elevare pro imi-
micis ad Deum, non eas in adverſarios erigere.
Quid igitur? Arcum iſtum æneum ad trium-
phum, non ad internecionem hoſtium ex bra-
chiis juſti ſuſpicor fabricatum. Triumphare ſi-
bi enim videntur Impii, quando Juſtos ſibi
non reſiſtere, ſed pro ſe ſpectant ſupplicare.
At, quæ iſthæc bellandi ars eſt, hoſtibus ador-
nare triumphum, arcumque illis triumphalem
excitare ? Falleris: ſiquidem in ipſa ovatione
proſternuntur. Audi in eodem pſalmo Prophe-
tam: Supplantaſti inſurgentes in me ſubtus me.
Ac ſi dicat, dùm Perſecutores, ſub Arcu bra-
chiorum meorum ad vindictam areſcentium ,
impietatis ſuæ trophæa figunt, tu eos, Domi-
ne, dejeciſti, adeò ut ſuomet victi cadant,
obruanturque triumpho. Specta Suſannam ere-
ctam, in arcum triumphantis laſciviæ quæ ta-
men Libido Senum, dum ovat, ſubitàâ ruin
ſepelitur. Specta Martyres protenſos in ar-
cum, de ipſis tamen triumphatoribus trium-
Phare. Ipſe David rerum regnique potitur,
dùm Saüli parcit, dum Semei non jugulat;
dum Abſalonem præſervat à cæde.

Ee 2 Quoniam

Inimèd
amandi.

Apologiæ
Verior Pa⸗
tiemsia eſt.

FPlal. i7. 3.

lbids 40.

328

Quoniam Deus magnus Dominus, &
2
Rex magnus ſuper omnes Deos. Pſ.

94. 3.

Cur? quia non repellet Dominus plebem

Hſ. 93. 54. .13 .
Rex inopes ſuam, gltia in manu ejus ſunt ommnes ſines ter-

audiat.

Pl1a. 4. , & altitudines Montium ipſe conſpicit. A-

deéône magnum populos non repellere, quos
armis Reges expetunt, Montes intueri, qui
noſtros in oculos incurrunt, invitiſque palpebris
ingerunt ſeſe, fines denique Terræ, quos poſſe-
deris, curare? Ut hoc potiſſimum nomine re-
liquos dicatur Deos Deus excedere? Ità profe-
Ctoô: ſi tamen non cortici hæreas literæ, ſed
medullam pervadas. Etenim quæ potiſſimum in
Er Cer. Magnatibus. Hi ſiquidem & Plebem repellunt,
Dignita⸗ & Montes non vident, & Terrarum fines non
in manu geſtant, ſed premunt pedibus. Quis
enim Conſularium miſeros inopeſque admit-
Butre. tit ad Curulem? Quis Montes intuetur nobi-
bus. lium diſquirendo & plectendo ſcelera? Quis
Regnorum fines, diſſitàſque Provincias itaà cir-

Yera.

Paan. cumſpicit, ſanaâtque, ac ſi eas haberet in ma-
ſtient. . 1. . .
nibus? Stertunt in regia non rarò Conſules,
Seperion Terræque fines ità Miniſtris tradunt, ut eo-

invigilet. rum non rarô ſitum, nomênque ignorent. Ni-
mirùm terras non in manibus ſtatuunt, ut eis

en,, provideant, ſed pedibus ſubdunt, ut iis tan-
& ſt. quam baſi altiùs eleventur. Non ita certè Deus.

Terrarum ipſe fines, ut meditullium curat; ità
Perſena- in Montes animadvertit, ac in Valles, has non
rum accep li l! ſpici . . . M
aati, nexia. repel it, illos conſpicit: taängit enim Montes,
Pl. 64. 1. & fumigant, & Valles, Montium viſo ſuppli-
cio, abundabunt frumento, clamabunt, etenim

bymnum dicent.

Sacriſficate ſacrificium Juſtitiæ, & ſpe-

rate in Domino. Pſal. 4. 6.

At multi dicunt, quis oſtendit nobis bona?
Teist, Audiant hi, quod præmium ſequatur. Nigna-
1bis tum eſt ſuper nos lumen vultus tui, Domine, de-
Aternoru diſti lætitiam in corde meo. Quæris opes ſervo-
aιeä. rum Dei? Oſtendi nequeunt. Signatæ enim
ſunt ſigillo Dei in eorum corde. Indè tamen
conjicere potes pretioſas eſſe, ſiquidem, ſi viles
ecationi eſſent, exponerentur. Tamen ne penitùs eas
beneßeium. ignores, ſcito Religioſorum, Deòôque militan-
Exercils tium theſaurum Lumen eſſe à vultu Dei de-
ſpirunalia. rivatum, quo vanitatem caducarum rerum cla-
rè deprehendunt, comprehenduntque pretium
futurarum. Porrò quemadmodùm Solis lux me-
talla parit in viſceribus terræ: Aurum quo-
que ſuum gignit Deus in præcordiis noſtris, Lu-
men ſcilicéèt ſui vultus. Audi: Dediſti lætitiam
in corde meo. Et ſanée Mundus oſtentare læti-
Felichas tiam aliquando ſolet, præbere nunquaàm poteſt.

Pſal. 4. 6.

Felicitas

Ibid.

vers. Hinc eſt, quòd homines lætitiam non in ſe
Servire habent, ſed in deliciis, in vitüs, inque divitiis
Dio. expiſcantur, eà carituri, ſi iis careant. At

Deus lætitiam nobis ſuam tradit, ejuſque nos
pofleſlores inſtituit. Dediſti, inquit, lætitiam
in corde meo. Noſtra eſt, nobis ineſt cœleſtis
lætitia; ideéque circumferimus nobiſcum eam,
quocumque pergamus: nec decoloratur ſqua-
lore, nec torquetur equuleo, nec exilio pel-
litur, nec incendio conſumitur. In corde eſt,
quamvis torquearis, vel erres. Et quidem, ſi

Oliva

Deo fatetur David, deeſſe dolemus non rarèà

vel oculis gaudium Deus infudiſſet, vel cui-
vis membrorum, vivere poteramus interdum
non læti. At cùm illud locarit in corde, uti- 4
que ſine gaudio eſſe non poſſumus, quia nec .
vivere valemus ſine corde. Porrô verba Pro- 1

=
S=—

Phetæ antecedentia myſterio non carent: Gi-
gnatum eſt ſuper nos lumen vultus tui, Domi- Ibid-
ne. Quis ſigillo unquàm lumen ſignat, cùm 4
ea ſit lucis natura, ut omnibus luceat? Tum
ſuprà nos ſignanda erat, Fateor luminis hu-
jus obſcurum ſatis eſſe argumentum. Fortè
Deus lumen non intra, ſed ſupra nos ſignavit,

ut, ad exemplum cæterorum noſtra lux ſplen- 4.
deret in oculis. lu
Rogo, Pater, ut ſint unum, ſicut & in⸗
nos unum ſumus. Joan. 17. 22.

. . . nln
Quis conſideravit opera Domini, & non Uun. ue
expavit? Inter opera verô ejus, quid ipſo mi- met
rabilius? quidve remotius Trinà Unitate? Et Aabili. N
tamen in ipſa Unitate nos ſibi vult ſimiles.“ c,
Ergo & Monachi, & Eccleſiaſtici Trinita- Superio- rn
tem exprimant. Plures Perſonæ ſint, ſed Na- ame ſuoe El hr
tura una. Idem ſapiant, quamvis alter præſit, l
miniſtret alter. Non confundendæ profectò !
perſonæ: alia enim eſſe debet perſona Patris,
alia Fili, alia Spiritus Sancti: ſed natura
una, unâque voluntas. Non Dominus, ſed Pa-
ter audiatur in nobis: non Servus intrà nos,
ſed Filius compelletur: quique ex his prodeunt,
non mancipia putentur, ſed amoris fœtus. Pa- Dienicah
ter à nullo fiat, ſed à Deo conſtituatur. Non ar cinfe-
fiat Filius, ſed intellectu generetur: hoc eſt, "enda.
non degeneri arte Superior fingat in ſubje-
cο dona, quibus caret, ſed ill ſcat, Mend
„ quibus caret, ſed illa cognoſcat, zuas ere
ſi adſint, & muneretur. Non factus arte, non bar.
creatus ex nihilo meritorum, ſed ſolà geni-
tus mente eſſe debet: ita ut cognoſcas in eo
naturam nobilioris indolis, non formes. Amor
quoque non vi elaboret, quod deeſt, ſed coro-
net dotes, ſed præſtantem evehat. Relationes
ſint, non Conatus.

Vade ad formicam piger. Prov. 6. 6.

Ut nobis horreum paremus æternarum fru- Siens ech „
gum, à Salomone mittimur ad formicam : auigun. “
Quæ ſola animantium, Plinio teſte, ſocia- “
rum cadavera ſepelit. Itaque in effoſſis caver- rz 4 Wi
nis tres cellulas elaborant: harum altera do- nemeris . M
micilium, altera horreum, tertia ſepulchrum Fervorenm Endiu
eſt. Ergo ibi horreum, ubi ſepulchrum. erſt. 1 biid
Tu quoque, ſi cupis in futurum ſæculum ſe- aaht
getes comparare, mortem recogita. In cor- Er hn
de horreum habebis, ſi habueris & ſepul- luetüm
Cchrum. Audi Davidem: Sepulchra eorum Do- pf 48. . ntrand
mus illorum in æternum. Et alibi: Jepulchrum kl 5.n. m ſa,
patens eſt guttur eorum. Undè in juſtis tanta la- ſan
crymarum, ſuppliciorum, laborum, meritorum Cr
aviditas beata? quia guttur, quod his inhiat; umi
ſepulchrum eſt. Sepulchrum patens eſt guttär nidinn
eorum. Quanquàm enim impiorum iſtud oppro- ttc
brium ſit, ſanctificari tamen poteſt, & ad ju-. Enmncg
ſtos transferri. Aviditas autem non comparatu in 1
ſepulchro, ſed jungitur: ſepulchrum enim non Eälec
quærit, aut rapit, ſed recipit ingeſta. Ita⸗ ſgachi
que aptiùs dicimus aviditatem non ſepulchrum hann
eſſe, ſed & vicini ſepulchri naſci. Nihil e- huthi
nim ità famem exſtimulat, quàm æternorum, Uuhrre
ac mortis meditatio. Hinc eſt, quòd Elias, nannſe

Panem nis
E

onden
, Al.
Pinn
ufwen
ilen.

atet
A
luns
DNs I.
l,toe⸗
t Nune

rl

Aunmke
4
teſe
olr,

Stromatum, Lib. XII.

panem devoravit ab Angelo oblatum, quia
ſubcinericius erat. Cibi ſiquidem ſpiritualis
condimentum, cinis eſt. Imô ex ipſa morte,
non fames modò, ſed & cibus oritur. Recorda-
re Samſonis. Is mella ex ore præfocati Leonis

eliquavit.

Attollite portas, Principes, veſtras, &
elevamini portæ æternales, & introi-

bit Reæ gloriæ. Pſal. 23. 7.

veumſpe, Miranda duo, alterum Portas iſtas non re-
Gio. ſerari, aut recludi, ſed attolli; alterum;,
quòd, poſtquaàm eas extulere Principes, adhuc
ipſæ ſeſe debent Januæ elevare: ut Rex glo-
riæ ingrediatur. Equidem ars iſta claudenda-
rum januarum tutior eſt. Nam, quæ ſublimes
tolluntur, & difficilius ſubeunti proſtant, & ir-
Amiitio- rumpenti clauduntur facilius. Quod certè nos
la. monet, Cor noſtrum ità muniendum;, ut tar-
dè pateat, expeditivèé verô occludatur. Quid,
quèòd, poſtquàm Principes extulerint portas, ad-
Superio huc per ſe attolli eas neceſſe eſt! Nimirùm fal-
amore du- juntur animarum Paſtores, ſi exiſtimant indu-
cat⸗ ſtrià ſuâ poſſe ſe Deo reſerare mentes ſubjecto-
paredu. Tum. Niſi illæ ſeſe Deo recludant, Rex gloriæ
ei, non Ti- excludetur. Ideò curandum magis, ut ſe ele-
more. vent portæ, quàm enitendum Cuſtodibus, ut
eas diffringant. Diſcant etiam animarum Du-
ces, Regem gloriæ non ingredi, quamvis Mi-
niſtri januas extollant, niſi ſponte oſtia repa-
gula ſua removeant. Inglorius Rex januas
ſubit, vi Præſidum, & Aſfleclarum niſu re-
ductas. Regi ſectanti gloriam vis illata januis
obſtat pro janua: ideò utrumque curat, ut ſci-
licèt & Miniſtri ſuo probè munere defungen-
do oas réſerent, tum ut ipſæ ſuâ ſponte pa-
Gloria ve- teflant. Nênne Sponſus effringere valuiſſet oſ-
ere io tium Sponſæ? Attamen blanditur ei, ut ſe no=-
&Recleſa Ctium guttis madeſcentem admittat. At quis éſt
ſci exem- iſte Rex gloriæ ?* Audi: Dominus virtutum ipſe

plo ſint. . „, .
Wd. eſt Rex gloriæ. Audir'. Non bello „non opibus,
in dn non imperio obvenit gloria, ſed virtutum eſt
ℳ ⸗ .
WxrPe. pretium.
Credo videre bona Domini in terra vi-
Zentium. Pſal. 26. 13.
Eieſtioſja. Nibil horum aulicorum ſpem fovet; ſed co-

mus. lentibus duntaxat Deum tot bona parantur.
Primô quidem verbum, Credo, certiſſimam
oſtendit ſpem, quâ Aulici carent. Secundòô,
videre bona Domini; hoc eſt, ea bona ſpero,
quæ etiam viſa tantum beatum faciunt: cùm,
& contrario, Aulæ bona ſi videantur, non bea-
tum, ſed miſerum reddant: irritant enim cu-
piditatem, non explent. Tertiò bona Domini.
Quid hoc felicitatis, ſi bona non noſtra fiunt,
ſed Domini ſunt? Falleris: nam bona Domini,
non id innuunt, ut ea, noſtra non efle poſſint,
ſed & tradi aſſerunt nobis à Domino, qui eorum
Dominus eſſe non deſinit, ne ea deſinant eſſe
noſtra. Patet fehcitas iſta terrenæ felicitatis
objectu.Conſequitur quis honorem in aula,
opes adipiſcitur. At quia, qui ea tradit, eo-
rum Dominus non eſt, ideé Regum Afleclæ,
honoribus, opibuſque vel à morte, vel à for-
tuna privantur. Profectòô ſi aulici bona Domino-
rum conſequerentur, dum à Principibus ditan-
tur, iis propitiis jacturam eorum non face-
Ethicæ Comment. Tom. V.

Labor ſæ⸗
eularium
Vanus.

3 „ 9 Confeabtsa

rent, quibus tamen ſerò ocyùs certè aliquan- Conf;ie
do ſpoliantur. Eſaü primogenituram à Patre S r.
delatam poſſidere non potuit. Cur? Quia homi-
nes bonorum Domini non ſunt: ideoque, ut Aulieerum
largiri ea poſſint, dum poſſident, ſervare ea es vana.
poſſeſſoribus non poſſunt. At in Cœlo vide- mie; wi.
bimus, hoc eſt, iis fruemur bonis, quorum ſeri.
Deus Dominus ſemper erit, ſervaturus eano-
bis, cùm ſemel dederit. Porròô, in terra viven- Gloria
. . . . 8 æterna.
tium Bona Domini ſpectantur. Hoc enimve-
rô illud eſt, quod exinanire deberet aulas,
eremos verôò replere. Nimirùm;, ut felicitas ar-
rideat tibi magna, vel illa radicem non habet,
vel tu eradicaris. Terra mortuorum iſthæc
eſt. Exareſcent alhquando, quæ modèò flo-
rent. Omnis caro fœnum -ideò citò elanguet: 1. Pet. I.
& omnis gloria tanquàm flos ſœni, ideôque brevi 24.
cadit. Contrà bona Domini pullulant in terra
viventium, nunquàm moritura.

Nunquid, qui dormit, non adjiciet ut

réſurgat! Pfſal. 40. 9.

Blanditur itaà ſibi, quiſquis in ſcelus prolabi- conftiari
tur. At huic reponi poſſet, non ſemper eum imoii.
evigilare, qui dormierit. Quod nobis exitio
ſuo teſtantur Siſara & Miphiboſeth. Ut verò Zebilan
dormientes ſurgant, certê nonniſi prodigio- ase. .
sé ſurgit, qui peccavit. Audi Davidem: Ego
dormivi, & ſoporatus ſum, & exurrexi. Ergo Pl. 3. 6.
erravi, qui rarò edixeram peccantes excitari.

Verùm audi, quod ſequitur: Quia Domims bid.

Jaſcepit me. Attende, quid huic inneétatur:

Non timebo, inquit, millia populi circum- Ibid. 7.
dantis me. Ergo & Dei eguit ope, ut evi-
gilaret, & millibus ſe hoſtium obſeſſum ob- Peccati
ſtupuit, qui dormienti ſupervenerunt. Itaque "anmmna.
vides, non niſi ſummo miraculo ſemel ſopo-
ratum Davidem excitari, & ſuo arcefſſliſſe ſo-
pore hoſtium cuneos innimneros. Quare, qui
dormivit imprudens, ſolicitus deindè excubare
debuit adversus ſibi infeſtas hoſtium legiones.
Id nobis fortè ſignificavit Sapiens, cùm ait:
De pPropitiato peccato noli eſſe ſine metu. Ac ſi Eccle.5.5.
diceret: in ſcelere dormiſti ab hoſtibus me-
tuendum eſt tibi, tuo ſomno, excitatis. Ut
enim eduxit Deus Evam è& dormiente Adamo,

ita Dæmon è ſopito Peccatore producit peccan-
di illecebram, peccati affectum, proclivitatem
ad ſcelus. Audi alibi Davidem: IUllumina ocu- pf 12. 4
los meos, ne unquàm obdormiam in morte, ne
quands dicat inimicus meus, prævalui adversis
eum. En ſomno hoſtem inſtare, ſibique Va-
tem metuere inſidias, ſi dormiat. Ut a pec-
cato evigiles, hoſtes tamen è ſomno natos
circumſpice, & audi monentem: de propitiato
peccato noli eſe ſine metu. Licèt enim rami
præcidantur, ſceleris radix manet in animo Ppro-
clinato ad facinus. Ideò lotus David clamabat,
amplius lava me. Tanta enim criminis mmaligni- Pf. ve. 4⸗
tas eſt, ut, poſtquam libidinem explevit ſam,
aliorum ſiti eam propinet. Adamaverat Berſa- Pec’ato

peccatz

beam David: expleta libido eſt. Num ideò ab ea 1, ve ſ

non timendum? Enimverô armavit furorem in rumtur.
Uriam, poſtquàm ad voluptatem Regem exar-
mavit. Sititur aurum à Juda. Chriſti proditione
illud conſequitur. Num conquievit iniquitas?
pendulum eum ſuſpendit ex arbore. Planè, à
completa concupiſcentia æquè timendum eſt,
atque à famelica & ſitibunda.

Ee 3 In

330

In via teſtimoniorum tuorum delectatus
ſum, ſicut in omnibus divitüs. Pfal.

Fervor con-
Jolationes
Der he. Pliciis clelicia ?. At c S
rit ſtiani delicias iſtas in lege Domini non de-

cConſolatio- guſtant? Quia ut ſint in Lege, in via Legis

Tantâne in Cruce voluptas? tantæ in Sup-
pliciis deliciæ? At cur tot Cœnobitæ & Chri-

nes Hei cui

Genzr. non ſunt. Clariòs ità accipe: Plerique imper-

Perfectione contenti quieſcunt in obſervan-
tia Legis. Hi in teſtimoniis, non in via teſtimo-
niorum ſunt. Alii ſtrictiorem ſemper ſitiumt le-
gis reverentiam. Hi, cùm ad ulteriora pro-
grediantur, nec in adepta probitate quieſcunt,
viam ſibi in Lege faciunt ad Legem. Quæ ex-
pleta Perfectionis cupiditas mirâ eos voluptate
perfundit. Itâque ſi vis in Lege eſſe velut in
opibus multis, eſto in lege viator, ad ampliora
quotidiè progreſſurus: Ideò fortè Hebræis data
Lex eſt in via ad terram promiſſionis, non verò
in ipſa terra lactis & mellis; ut intelligerent, in
ſemita mandatorum illi palmam obventuram,
qui metam neſcit. Non qui incurrit, ſed qui
ſemper currit, bravium rapit ſanctitatis &
gloriæ. Ideò de ſanctis animalibus Ezechiel,
lbant, ait, non verò Iviſſe ſcribit.

LUlumina oculos meos, ne unquàm ob-
dormiam in morte, ne quando dicat
inimious meus, prævalui adversus
eum. Pial. 12. 4.

Adeéône deprecandus eſt ſomnus in morte,
hoc eſt, in tormentis, in cruce, & in ærum-
Fervor. nis religioſæ vitæ, cùm beneficium credatur;, ſi
tormentis exercitato ſomnus obrepat? Planè
nihil æquè metuendum, quàm, ne ità aſſueſ-
camus morti religioſæ, ut in ea, tanquàm in
Rrl'gioſus molli culcitra, dormiamus. Nimirùm, non raròô
eſees & Cruce Lectus compingi ſolet. Ne igitur dor-
Mortifca- Miamus in Cruce, & in morte, oculi illuminari
ioni. debent à Deo, ut ſcilicèt videamus, qui ſimus,
qui fuimus, quam magna deſeruimus, quâm-
que nos maultiplici denudet bono fatalis hic ſom-
nus. Diceret procul dubio inimicus, prævalui
Pai pro adversuùs eum, ſi quem conſpiceret, poſt negle-
hrito. Ctam quietem in Plumis, Clavis indormire. Væ,
qui Religionem Quietem interpretatur, non
Supplicium. Menſa nobis, non menſa putetur,
ſed lucta gutturis, deliciis deſtituti, & malè
farti, diréque torti ſagind ruſticanã. Sic Pannus
non Veſtis, quàâ fulgeas, ſed Cilicium tibi ſit,
quo torquearis & ſqualeas.

Tepiditas.

Mortifi a
tio.

Catulus Leonis Juda. Gen. 49. 9.

Leo heſternam faſtidit prædam, mavultque
eſurire, quam à ſua feritate degenerare. Hu-
jus nos fortè imitatores indolis David facie-
Elſal. 76: u. bat, cùm diceret: Ego dixi, nunc cœi. Quo-
tidiè debemus novam cordi noſtro eſcam com-
parare pridianam dedignati. Ideò forté Manna
alterius diei putreſcebat, ut Ifraêlitas moneret,
pari anxitudine de cibo animæ angi quotidiè.

Erver.

Inveniatur manus tua omnibus inimicis
tuis. Pſ. 20. 9.

Oliva

6„

Quæ manuum? Audi: Dextera tua inveniat Eelicitas
omnes, qui te oderunt. Ergo inimici Dei ſunt, 20αι..
upra quos felicitatis dexteram videtur Deus ntalaio
protendiſſe. Ergo ſi procul à te dexteram vi- Correézzo
deas „noli triſtari: ea enim præbetur non g,
rarò impiis. Niſi forté dicamus, Peccatores anosezre
dexteræ magis amplexibus, quam flagellis ſini- Har. W
ſtræ ad Deum revocari. Læva ejus ſub capite Ritan.
meo, & devxtera illius amplexabitur me. Neque 4dt. 27n.
tamen amplexu tantùm ſtringendi ſunt, ſi ac- Can. 8. 3.
cedant impii, ſed quærendi, ſi fugiant. Dex- Gag Tr
tera tua inveniat omnes, qui te oderunt. Pl. 20. 3.

Inhabitabo in tabernaculo tuo in ſæcu-
la, protegar in velamento alarum
tuarum. Pial. 60. 5.

Aut ubi Mors non eſt, ſi jugulatig, cecinit Zarnhe.
ille: quem imitatus exclamo: Et ubinam tu- guaaα.
ta Pax, ſi is, qui divinum incolit domici- Ei.
lium, adhuc protectione indiget, & munimi-
ne? Nuſquam profectò tuta quies, ſi alarum Grztis m.
indiges velamento in tabernaculo Domini. An 7
non Heli in domo Domini peccavit? An non Lecus ſan.
Temphi excitator Salomon corruit? Ergo in domo ρα non
Dei indiges auxilio. De pleriſque loca mutanti-"cie.
bus illud dici poteſt. Ex hoc in hoc. Cui addi po-
teſt, quod ſequitur: Verum tamen fex ejus non eſt Pſal. 74.2
exinanita. Placet hic, nonnullos incuſare, qui
ſtudiosè in tabernaculum Domini cum adoleſcen-
tes attraxerint, eôſque eò intruſerint, ac ſi de-
gerent in portu, nec anchoris, nec rudentibus
ſervant. Audiant, quid Deus præſtet cum Da-
vid, Inhabitabo in tabernaculo tuo, protegar in Pſal.6 5.
velamento alarum tuarum. Fovere debes, quos oechie
adduxiſti. Alis, inquam, protegere debes à vi-
tiis, quo nihil ſavius, aut levius, non ſup- THirs ma
pliciis miniſve in Charybdim agere deſperatio- Tar.
nis ac mœroris. Alis, inquam protegas, non un-
guibus terreas. Et certè ſi alis interdum tege-
rentur imbecilliores, ipsâ pennarum vicinià
provocarentur ad volandum; quos ſi unguibus
ſuſtuleris, non eos volare docebis, ſed cadere.
Nimirùm pedes etiam lignei ad ambulandum
proſunt: Alæ, niſi e it medullis prodeant,
novos Icaros antiquis undis merſabunt. Pen- Superio
næ enim ſuppoſititiæ non elevant, ſed depri- invigiler.
munt, Onus ſunt, non Alæ. Itaque Prælati vi- anci
tali calore ità ſuppoſitas Aviculas foveant, ut coürt.
plumeſcant, fruſtrà eas provocaturi ad volatum Rnes .
vel roſtro, vel timore. .

Oculi ejus in pauperem reſpiciunt, inſi-
diatur in abſcondito, quaſi Leo in
ſpelunca ſua. Pſ. 10. 9.

Nonne cantabit vacuus coram latrone via- paupers
tor? Cur ergo pauperi inſidiæ parantur à dæ- dives
mone? Nimirùm paupertatis opes tantæ ſunt,
ut valeant eum quoque pellicere, qui Chriſto
faſſus eſt, regna Mundi abs ſe dari adorato-
ri ſuo. Verùm felicitas noſtra eſt, quòd inſi- Tiari
dias effugimus, niſi in eas ultronei incidamus. non imen.
Inſidiatur enim in abſeondito, ſed quaſi Leo in e. ef.
ſpelunca ſua; id eſt prædaturus eos tantùm, qui
in ejus ſe fauces immiſerint. Itaque ama lucem,
declina latibula, Leonem ſua in ſpelunca non
convenias, & evaſiſti. In abſcondito, inquam,
Leo rapiens inſidiatur: undè non mirum: cnſiienijs
ſi quæritantes diverticula, & ſingunrirati aperienda.
. Xmula-

n
Cnu

U

3 (kkuun
ut,
gem
Conat
n ſatub
a)
uNo
t ton

. ct 11
Poltn
Drne,

tigſllet
alu n
dall
dtuun i
et 4
N Ier
lülket,
Mteſ
kri

lnit⸗
Elerpn
lun
linta
Num 1

Inn 5

Stromatum, Lib. XII.

Smulari- æmulatores in inſidias incidant Leonis ſævientis
tates vian- in abſcondito.
. condito quaſi Leo in ſpelunca, ſi Petri teſtimo-
1 Pet 5. 8, nio, tanquàm Leo rugiens circuit, quærens
Cccs, quem devoret? Fortè diſcrimen iſtud Davi-
mala. . .„ . 8 . ..
Eccteße & dis, & Petri ex diverſitate provenit ſæculorum.
Vn⸗oea. Judaico enim populo, ſpontè in fauces Dæmo-
S, 8de- nis proruenti ſat fuit in ſpelunca Propria à Dæ-
2uàm ati- mone inſidias tendi. At contra Chriſtianos pro-
lis. palam furit, palàm ſævit, tum quia fames il-
lum & ſpelunca proſilire coëgit, tum quia ho-
rum tanta extitit fortitudo, ut cum ea publi-

cè non erubuerit Dæmon confligere.

Ut ſeuto bonæ voluntatis tuæ coronaſti

nos. Pſal. 5. 13.

peilolan. Ergo Obedientia, Divina ſcilicèt Voluntas
ati confon. & Scutum eſt, & Corona. Hoc eſt, Deus exer-
mat. cituum non lauro, non auro, non faſcià coro-
nat, ſed ſcuto: ut videlicèt munimen Dia-
dema ſit, non irritamentum. At quomodè co-
ronat nos Voluntate ſuâ, cùm is maximè coro-
natus cenſeatur, qui alienæ non ſubjacet volun-
tati? Plane Deo ſervire regnare eſt: nam &
Olediemia Voluntas ejus non ſtringit nos, ſed cingit, co-
regia eſt. ronat, non illigat. Nuto bonæ voluntatis tuæ co-⸗
Hl:5. 15. ronaſti nos. Et miramur deindè, ſi vir Obediens
loquatur victorias, cujus Diadema Scutum eſt
Divinæ Voluntatis?

Cireumſpe-
tio.

ſervire
Beo Je elix.

Uiadi⸗
n uth⸗
lejl
1alele⸗
talt⸗
nh Fundaſti terram, & permanet. Ordina-
enn tione tud perſeverat dies, quoniam

omnia ſerviunt tibi. Pſ. 118. 90.

Quam facilis lucis jactura! cùm enim ſemel
jacta fundamenta terræ conſiſtant, dies ordina-
tione Dei, ut perſeveret, indiget, idque fit,
Wari,, quoniam Deo omnia ſerviunt. Ac ſi diceret.
borusm Terra ſuo librata pondere ſtat. Lux verò non
enpa, fulgeret, ſi vel unum elementorum rebellaret
Eremplo à Te. Etenim Lux & terræ inhalationibus „&
eſte. aéris denſitate, & ſumo ignis, & vaporibus aquæ
leme cu- infuſcatur. Undè Eccleſiaſtici & Religioſi, qui
Zelus exi. Lux Mundi appellantur, intelligant omnes om-

,Mn hh
,og .
in noad .

Religioſo-
riu ac Kcele-
ſticoru
Tdn e⸗
nun fti
hlignn
lad ak
bekone
Plta,

poßt. ninò paſſiones ſubigendas eſſe, ut ſplendor
eorum irrutilet. Ordinatione enim Dei per-
ſeverat dies, quoniam omnia ſerviunt illi. Er-
go Terra facili negotio permanet, Sæcularis
videlicèt, & Laicus: Qui verò Diei & Lucis
munere funguntur, amplo egent imperio, ani-
.D mi ſenſuumque motus frœnaturo.
4 1 Hæreditate acquiſivi teſtimonia tua in
aternum, quia exultatio cordis mei
ſunt. Inclinavi cor meum ad fa-
ciendas juſtificationes tuas in ægier-
num propter retributionem. Pſal. 118.
III. & II2.
e, Acquiſivit teſtimonia, ſed quomodò? Hæ-
ig,B mrifer. reditate. Quid eſt hæreditate? alicujus mor-
. io . . . . .
ſlrrt “ te. Cujus? Sui profectò. Nemo enim ve-
vaniam lut hæreditate ditatur Lege, mii qui ſibi
Hent. moritur. At non ideò acquiſiſſe videtur Hære-
Læii ditatem Legis, quòd ſibi mortuus fuerit; verùm
, Syiritualis quia lætantis, non plorantis cordis, Lex fuit
mn , erAtor: f. exultatio. Nimirùm mortui cordis exultatio iſt-
n i/ tote. hic eſt, quæ in vivo corde periret. Illud enim
e,
M.

At quomodèò inſidiatur in abſ-

I

cor exultat in Lege, quod mortuum Mundo
eſt. Verum quid eſt, quòd, poſt acquiſitam ve-
lut Hæreditatem Legem, cor inclinandum eſt
Propter retributionem, in Legem? Noônne Lex
cordis Davidici exultatio erat „ undè ergo tan-

Cireumſpe-
tio perfe
6tis.

ta Legis averſio, ut inclinari ad eam cor de-

beat violenter? Docet nos hic Propheta, nuſ-
quam nos ſecuros eſſe debere, cum idem cor
mox exultet in Lege tanquàm in Hæreditate,
mox illud Vates inchnet tanquàm mercenarium
ſpe præmii. Simile quid habemus in alio Pſal-
mo;, ubi cùm dixiſſet: Wper Aſpidem & Baſi-
liſeum ambulabis, conculeabis Leonem & Dra-
conem; ſtatim ſubdit: Quoniam in me ſperavit,
liberabo eum, Protegam eum, quoniam cognovit
nomen meum. Viden, quemadmodùm poſt cal-
catos Dracones & compreſſos Baſiliſcos erui
debeat & ſervari à Domino. Nuſquàm tuta
quies Chriſtiano eſt: quantumvis plurimos ho-
ſtium fugaverit plurimis Ppræcingetur.

Epiſtola noſtro vos eſtis, ſeripta in cordi-
bus noſtris, quæ ſoitur & loquitur ab
omnibus hominihus, manifeſtaturi,

7uôa piſtola eſtis Chriſti. 2. Cor. 3.2.

A Chriſto populi Oves dicuntur Epiſcopo-
rum, nunc verô à Pahlo appellantur Epiſto-
la. Quid Ovi cum Epiſtola ? An quia in pel-
le ovina ſcribitur interdùm epiſtola, voca-
bula confunduntur? Amoris potiùs metamor-
phoſin iſtam cenſeo; qui dedignatus anima-
rum Opilionem eſſe, eas in palcuis deducat,
Papyrus maluit earum eſſe quam Paſtor, ut ab
eis divelli nequiret. Exarati enim ſemel cha-
racteres in charta difficilè expunguntur. Ergo
Animnæ ſcribi debent in corde Paſtoris, ut ejus
Epiſtola ſint. Epiſtola autem Paſtoris is eſt, qui
ejus in ſe mores & mentem exprimet. Oves Epiſ-
copi epiſtolæ ſunt, quia qualis Epiſcopi mens ſit,
ex ovVium ſeu tabe, ſeu ſanctimoni dignoſce-
tur. Ideò S. Hieronymus monebat componen-
dam eſle diligenter familiam, ne famulorum
vitia in dominorum infamiam redundarent.
At cur Prælatorum Epiſtola dicuntur populi, &
non magis Vox, ſicut Vox Chriſti Joannes eſt
dictus? Ut intelligas, non labiorum eloquen-
tiĩ, ſed manuum artificio ſubjectorum mores
eſſe formandos. Labore & exemplo debent
ſubjecti in epiſtolam recudi. Prætereundum
autem non eſt ſcribendarum epiſtolarum artifi-
cium. Ut exarentur characteres in folio „non
ferrum adhibemus, ſed plumas. Pluma quidem
ferrum patitur, ut ſciſſa & aculeata ſcribat;
charta verò leni pennarum attacétu conſcribi-
tur. Calamus inciditur, ſuéque vulnere exarat
characteres: & Papyrus ſine vulnere ornamen-
tum excipit literarum. Credo, quæ dico intelli-
gas. Seſe debent cædere Primores, ut Subje-
cti ad exemplar caſtigati Paſtoris corrigantur.
Seſe mutilent, ſe coërceant, ut illi vivant
mortificati. Ideò Chyſologus Paulum ait, non
verberando, ſed vapulando gentes docuiſſe.
Ideò Chriſtus, ut nos faceret Epiſtolam ſuam,
ferro eſt inciſus. Et quia in corde ſcribenda
potiſſimum epiſtola iſta eſt, ideò cordi ejus ad-
mota lancea, quàâ ſtilus temperari, aptarique
poſſet. Ideò canebat David, Lingua mea cala-
mus Neribæ; id eſt, ferro ſe à Saiile non ſemel
peti, & ſæpè ab Abſalone ſuſtinuit, ut eos face-
ret manſuetudinis ſuæ Epiſtolam immortalem.
Ee 4 Multi-

Diffi leimia
ſeit

Pſ 90.12.

Superior
amer ſuos.

Eciſcoto-
rum reſi-
dentia.

Superior
exsmploſit.

Vox ope-
rum.

Clementia
in Supe-
riore.

Seeperior
mitis ſit.

confeſa rid
non ſint
auſteri.

Pfſ., 44. 44

332

Multiplicatæ ſunt ſuper capillos capitis
meit: & oor meum derelijuit me.

Pfal. 39. 13.

Nimirùm peccata guttæ ſunt, cor cymba;
quæ in ſolo fubſidit, ſi nimium non excreſ-
cant aquæ. Hæ ſi exundare incipiant, illa
paulatim cum iſtis attollitur, & fluctuans, ſo-
lum, cui inhærebat, deſerens, eò rapitur, quò
eam aquarum gurges impulerit. Peccator initio
non totus reſilit a muneribus pietatis. Dum
ſcelera guttatim fluunt, cordis cymbulam aſ-
pergunt, ipſa verò vel hauriuntur Humo, vel
Solis calore ſiccantur. Quæ ſi excreverint, ra-
piunt cor hominis in rupes, prorſuſque & loco
Pl. 39. 13. divellunt ſuo. Multiplicatæ ſunt ſuper capillos
capitis mei, & cor meum dereliquit me. At quo-
modèò peccatorem cor deſerit, cuùm eò quiſ-
que amore ſui laboret, quò inverecundius pec-
cat? Noônne Amantes ſui nimiùm ſunt pec-
catores, qui ſe ipſos pluùs diligunt, quàm
Deum? Ita eſt, neminem priuùs cor impii dere-
linquit, quam impium. Qui enim peccat, oc-
cidit animam ſuam, nullumque graviori inſe-
ctatur odio, quam ſe.

Peccati
damna.

Ego dixi Düi ſiis & fßilii exæcelſi omnes.
Pfſ. 8&I. 6. 4

Quid nos ad hoc Divinitatis elogium à Au-
Pplal. 8i.y. di: Vos autem ſicut homines moriemini, & ſi-
cut unus de principibus cadetis. Dixerat alio
loco Propheta, è terra eos prodire fructus,
qui Deo ſerente forent non indigni. Etenim
Pl. 84. 1u. Dominus dabit benignitatem, & Terra noſtra
dabit frutum ſuum. En accomodatam fruélus
& ſeminis paritatem. Terra enim quæ homini
jacto peccato ſpinas tulit, à Deo, proſeminatàâ
benignitate, fructum protulit ſuum. Præclarè.
At quam diſſimilis ſemini fructus, cùm Deus
4 nos Deos ſaciat, & nos ſicut Homines moriamur!
Quis unquaàm & Divinitate ſatam vidit morta-

H litatem? Quis audivit Deos mori? Verùm di-
Morr ſta. gna Deo fruges, digna Divino ſemine Mors

tim aumit- ſanctorum eſt. Unus hic fructus noſtræ ter-
tenda. 1. . .
ræ eſt, ſi pro Domino occumbamus. Por-
Amoredu- 10, quod animarum Paſtores animadvertere
ci, on Ti- debent, illud eſt: non diſſeminari à Deo gla-
noe. dios, non ungulas projici,; ut Sanctorum
emenzia ſubblicia metat: ſed Deos eos appellare, ut
in Susesio- ill0s ad mortem exſtimulet. Facilius Mortifica-
"e & Diſ- tio pullalat ſpe præmii, quam metu ſuppli-
eete. cii. Spina non gladium profert, ſed roſam.
Ferro ſauciata Arbor non aret, ſed floret. Cùm

Correbtio 1 3 1 . .
mitis. & contrario ros non raròô dureſcat in lapidem,
. & unda mollis in cryſtallum aſperetur. Ju-
Mort fica-

gum ſuave &— leve Chriſtus elaboravit, ut
eo ſuaviter proſciſsA Eccleſia, ſupplicia Mar-
Superior tyrum, equulei, laminæ, virgæque in ea pro-

tio.

nreu- germinarent. Hoc fortè ſignificare voluit Da-
Ibid. vid, cùm ait: Etenim Dominus dabit benigni-

tatem, & Terra noſira dahit fructum ſuum.
Gen. z. u8. Quinam eſt fructus terræ noſtræ? Audi: Spinas
& tribulos germinabit. Ergo ex ſemine Beni-
gnitatis Divinæ non flos Voluptatis, ſed Mor-
tificationis ſpina proveniet, dumus Pœmitentiæ
pullulabit. Hinc eſt, quôd nos ſicut homines
morimur quotidie pro Chriſto, quia nos il-
le Deüm appellatione donavit. Ergo, ſi vis

Oliva

ſubjectos ſtudere pœnitentiæ, eos non pun-
gas, ſed foveas. Ipſa quoque Poëtarum natio
id teſtatur: Siquidem, ut illa finxit, vulnerata
Venus non Vulnus edidit, ſed Roſam. Homo
enim Arbos ea eſt à Gregorio Nazianzeno
deſcripta, quæ morte vivit, & ferro floret.
Quèò enim ſe quiſque comprimi videt, es di-
ligentius vacat VYoluptati. Contrà, Amor inter
Violas ferreus fit, Roſaſque pertæſus faces ge-
ſtat & arma. Sanè Virga Moyſis, dum ſaxum
percutit, illud molleſcere docuit. Scalpro noén-
ne rupes quamvis aſperæ lævigantur? In lit-
tore verò undarum amplexu tenerrimo terra in
ſabulum aſperatur.

Patientia pauperum non peribit in finem.

Pſal. 9. 19.

S. Auguſtinus pro fine Chriſtum intelligit.
In eo reperies Patientiam tuam ſervatam,
quam calcatam protritàmque vereris ab homini-

bus. Suo Chriſtus in corde reponit Juſtorum mii.

ſupplicia, & Patientium lacrymas, eâſque tan-
quàm in ærario cuſtodit. Hinc eſt, quòd non-
niſi, illo mortuo, avari militis lancea opes ex-
trahere valuit ex ejus corde. Audeo dicere:
Aqua illa & ſanguis, ſanguis Abel erat, cæſo-
rümque Prophetarum, & Davidis, Juſtorum-
que lacrymæ : quas JESUsS in illo mercium
omnium naufragio ultimas veluti gemmas re-
ſervarat. Veni, inquit, in altitudinem maris, &
tempeſtas demerſit me. Hoc eſt, ſuum ante ſan-
guinem, ſuàâſque lacrymas fudit, ut cymbulam
mercium onere levaret: noſtrum veròô cruo-
rem, noſtréſque fletus chariores ſibi merces
projicere noluit, ſed ſorberi antè ſe paſſus eſt;
ideòque, nonniſi eo hauſto, paſſæ ſunt & ip-
ſæ naufragium. Ità Chriſto accidit, ut Avaro
contigit Romæ: ibi cùm Tiberis eluvio graſ-
ſaretur, Avarus repertus eſt enecatus, arcæ num-
mariæ tam firmiter hærens, ut vix ab illa di-
velli poſſet & mortuus. Etiam poſt funus Ju-
ſtorum ſanguis in Chriſti corde ſupererat, &
vix crudeliſſimæ ictu haſtæ profuſus eſt. Quem

quidem ictum, noſtrarum mercium diſſipato-

rem, quamvis mortuus, reliquis vulneribus,
tulit Chriſtus acerbius. Cùm enim ad naturam
humanam converſus necem ſuam lamentafe-
tur, non manuum, non pedum, non capitis,
non dorſi vulnera expoſuit, è quibus ſuum
profudit cruorem; ſed unius cordis queſtus
erfoſſionem eſt, ex quo aqua & ſanguis Ju-
ſtorum profluxit. Audi: Vulneraſti cor meum,
Soror mea Sponſa. Nimirùm, quod unum non
ſenſit vulnus præ morte, hoc ſolum averſatur.
Undè & alibi hanc prævidens jacturam, ne pu-
taretur, poſt mortem, harum opum ignoraſle
diſpendium, ait: Eoo vir videns paupertatenn
meam. Et ſanè de hac queritur paupertate, quum
alias Paupertatem adamarit, ut Sponſam.

Nonne cognoſcent omnes, qui operan-
tur iniquitatem, qui devorant ple-
bem meam ſicut eſcam panis! Pſal.

13. 4.

Pullulat ubique peccatum, & tamen homi-
nes, ac ſi rarum eilet, illud ſumm indu-
ſtria, laboréque maximo operantur. Opera-

rum verô, elaborantium ſcelus, eſca eſt ſce-
leſtior,

Der ſerutis
erenda.

es pre⸗

Pl. 68.

Can. 4. 5.

Thren.

l.

On
i
ul
ℳm
,fe,
i lte
4 inie
A
ℳ
zus re
ſiket,
1t i
nninis

r0
na⸗
ban,

⁵⁶ Mn
Deo In
Mad
pelco
y,
l Latertan

lon dl

..
ocoll
ex

tekim

Nili er

n UI o
SeMnnn
Eeibchl
in thi
Nhere
Mut a
aEierin
deſſ.
E
nt diſe
Cilchet

K ti⸗

1Cner

1 ult 4
luli 1

leſtior, utpoté, pro pane devorant plebem.
Quæ iſta voracitas eſt, aut quale iniquitatis
opus, ut ſaginari debeant artifices ejus nece po-
pulorum! Equidem hoc loco impii animarum
Præſides à Propheta deſcribuntur, qui utilitati
neælefafi. tantum, & commodo ſuo conſulunt. Quæro
i: Sube hic, quare plebem dicantur vorare ſicut pa-
ſiu: 2 arl nem, & non potiùs ſicut veſtem circumdare?
Cur Paſtorum non Veſtis plebs ſit, ſed Cibus?
Araritie Ideò forté, quòd nec ornari, nec tegi valet
inapleßi impietas mali Præſulis. Meus verò ſenſus is
. eſt: Cibus Paſtorum, non Veſtis populi ſunt,
quia Veſtis cupiditatem veſtis non facit; Ci-
bus verò, quanquam ad breve tempus explere
videatur, reverà tamen ſtomachum roborat,
ut avidiùs appetat eſcas. Ita Duces populorum
rapinis non explentur, ſed irritantur.

Munera⸗

nfmn

imlat

ine Non adhæſit mili cor pravum: decli-
ernen

nantem à me malignum non cognoſce-

bam. Pſ. 100. 3.

Vr Auli⸗ An magnum, ſi David Rex conſtitutus à
cs dtigen. Deo in tanta Aulicorum copia pravo cordi
ter eligat.

Aduic im. non adhæſerit? Sanè magnum. Magnates enim

entck eer. neſcio quomodò magnetem non rarò reſe-
zNire Aalie: po runt, qui aurum rejicit, ferro hæret. Itaà
lneide 6iamandi. Paterfamilias in Evangelio, cuùm Villicum
Frun bona diſſipantem dimiſiſſet, eum callidum

l. 100. 3. non aqhaæſit mihi cor pravum. Quamvis enim

e ". non illud Tu ſequaris, ſequetur Te, Tibique
uuctun Tbid. hærebit. Rursùs adverte verba: Won adhæſit
Amiciiole mihi cor pravum. Cor amorem ſignificat. Ex
5 quo colligimus, Davidicum efle, eum repelle-
ſeli Hawani re, qui noſtri ſe ſimulat amatorem. Non mag-

ſutkr
ityule
Na⸗
aten
e

r Ppetu num eſt, pravum repellere, ſed cor pravum,
id eſt impium, qui nos diligat, rejicere, rarum eſt.
Quanquam eò facihùs repellemus, ſi verborum
penſabimus ordinem. Non adhæſit, inquit,
mihi cor pravum; declinantem à me malignum
Seyerieo- non cognoſcebam. Quem malignum non cogno-
guosamet. Vit Propheta? profectò eum, cujus pravum
cor ſibi hæſiſſe pernegat. Vides portentum.
Aulid in Nimirum, qui Davidi cor offerebat, a Davi-
. de ſubdolus declinabat. Adeò non ommis, qui
ſuum tibi videtur cor conjunxiſſe, Tibi reve-
rà inhæret: verüùm aà Te tunc maximeè decli-
nat, ut amore perſonatus ſuum effundat odium,
Unio aſs. & interitum animæ tuæ paret. Nônne Judæ
cor hæſiſſe viſum eſt Chriſto, cùm illum oſcu-
laretur? at quam procul perduellis à Præcep-
tore diſceſſerat, quùm ei ofculis jungeretur!
Icqͤuditha cor, dùm in Holopherne reſediſſe
credebatur, tum potiſſimum ab eo Viduæ mens
aberat, ei veròô aderat gladius. Abſalom quam
humanus in Amnonem, quùm eum convivio
penè regio exciperet! Vinum illi propinavit,
ut Cruorem ejus hauriret.

Ibid.

Upetelt,l
I

lrchſe

De vultu tuo Judicium meum prodeat:

liſe oculi tui videant æquitates. Pl. 16. 2.
NMHn
m Wr arale Id tandem populorum votis expetitur à Do-

tilzue. WMinantibus, quorum vultus miſerorum lacry-
Imis irrigantur, ut ex eo pullulet aliquando ju-

H Superior dicium. Non fat eſt alli cauſas committere: tuo

audiat om. . .
JM vultu prodeat oportet Juſtitia. Hæc enim
er planta prænobilis quowis in ſolo degenerat, in-

ahita. que ſolis oculis Regum floret. Recordare Salo-

Stromatum, Lib. XII.

impiumque & retinuit, & laudavit. Nota:

intuere felicitatem.

monis, cujus & vultu erupit Juſtitia, in tanto
coœli nubilo, tantâque veritatis ambage.

Oculi mei ad fideles terræ, ut ſedeant me-
cum: ambulans in vid immaculaté hic
mihi miniſtrabat. Pialm. 100. 6.

Utinàm adſciſcerentur à Principibus Fide- Rex aali⸗
les terræ, & non terrarum Perturbatores: Vae Ka⸗
undque Virtus eſſet, quæ de pulvere evocaret wulnidt-
ad ſolium. Verùm rarô id contingit, quia ra- Sgenai
riùs Conſulibus miniſtrat, qui ambulat in via““
immaculata. Audiant Ecckſiarum Principes,
audiant Provinciarum Domini: Eum debes Eecleſtaſti-
Miniſtrum tuum conſtituere, non qui in atrio crur ne
blanditur tibi, aut in aula dies & opes terit D TPri⸗
ſed quem ſcieris viæ inſiſtere innocenti. Fe
lix prorsus David, qui non eum duntaxat mi- Dignitæs
niſtrare credidit ſibi, qui præ foribus otiosus en: eNe-
aderat, ſed eum quoque, imò maximè, cujus'“.
figebantur veſtigia in Probitate. Aula Ponti- Rex quos
ficum Regumque eſt Mundus, non autem ſola evehas,
eorum Domus. Ideéôque qui pro commodo po-
pulorum laborat, quamvis non aduletur, nec
inter ambulones anxius properet, putetur Au-
licus, & beneficia conſequatur: adeò ut dicere
poſſint cum Davide & Principes & Præſules,
Ambulans in via immaculata, bic mihi miniſtra- Pf. no. 6.

bat. Non ait, Miniſtrat, ſed Miniſtrabat.

Ego dixi in exceſſu mentis meæ, Proje-
tas ſum à jacie oculorum tuorum.
Ideo exaudiſti vocem orationis meæ,
dum clamarem ad te. Pſalm. 30. 23.

Undè vox, Ideò? cur enim exaudiretur à Amor Dei
Deo, qui de Deo male meritus videbatur, “* n0.
cùm de eo ferè conquereretur? At Dei ea eſt .
cupiditas nos tuendi, ut Davidem hac de cau- ar boe⸗
tela dubium incertumque promptiùs exaudie- dezt à&lab:
rit. Limuit nimirum Deus, ne ſuſpicio obh- leézi.
vionis divinæ in corde Davidis, roboraretur;
quam ut eradicaret, ejus mox petitionem au-
divit. Duo tamen ſuperſunt animadverſione
digna. Primum eſt, Prophetam non dicere,
ab oculis faciei tuæ, ſed à facie oculorum mo-
rum. Innuit enimverò, Deum totum Oculum Deus om-
eſſe, quod aſſeverat quoque Auguſtinus. Alte- nia vidt.
rum eſt, in ſolo mentis exceſſu projectum ſe .
dolere ab oculis Dei, cùm maximè videbatur i E,
. eſt
ad ejus vultum abreptus. Equidem David, an- præ Gleris
tequam in exceſſum raperetur, exiſtimabat à "terna.
Deo non modicè diligi, séque charum ipfi Orstis ge
eſſe, à quo Regnum, Regiamque Fortunam ,is Tengo.
acceperat. At, in illo exceſſu, Beatorum felici- ralium
tatem contemplatus regia longè feliciſſimam, ame.
Exulem ſe non Regem cognovit, clamavitque, Exetcitis
Projectus ſum à facie oculorum tuorum. Vis Parteeis
regnum exilium æſtimare atque ſupplicium? ,
Ad Deum exceſſu mentis tranſgredere, inque gunnt.

contemplationis ſpecula conſtitutus cœleſtem a v e

Miſericordias Domini in æternum can-
tabo. Pial. 88. 2.

Et tamen ſi ordinem ſpectes, hiſtoriâmque Miſericor-
Pſalmi hujus, Iram Dei, non Miſericor- dis Dei.
diam exhibebat. Undè & poſt multa exclamat:
Uſquequé

334

re- i . —
pradicatur, cùm ejus exaggerantur ſupplicia?

Nimirùm Prophetæ oculis, inter nimbos pro-
cellaſque Iræ, quædam ſcintillæ Miſericordiæ
fulgurant: Deique nec Miſericordia ſiletur,
cùm Severitas canitur. Adeò fulminum rui-
nas luce fulguris conſuevit temperare. Hinc
eſt, quòd Ira Dei viſa eſt ſub imagine Virgæ
vigilantis. Quis porrò ab ea virga vulnus me-
tuat, cui, pro ferrea cuſpide, teneritudo
oculi eſt infixa? Ictum plùs refugit, quàm in-
fligit Virga oculata.

Et ſimul exortæ ſpinæ ſuffocaverunt
illud. Luc. 8. 7.

n-i Ergo ſpinæ, quibus vinea circumdatur,
d. “ frumentum ſuffocant? Itaà eſt: verùm & vi-

Amore du. neas Ppræſocarent, ſi vineis innaſcerentur; nec
7Zis“ enecarent grana, ſi non cum iis excreſcerent,
ſoos euret. ſed ea in morem ſepis circumſtarent. Quare
infauſto ſpinarum exortu ſemen ſuffocantium
docemur, Dei verbum non aſperitate colen-
dum, ſed ſuavitate: inque animis impiorum
Dei ſemen Sævitiâ ſpinarum præfocari, Mi-
ſericordiæ verò dulcedine adoleſcere. In po-
pulo id patuit Hebræo. Etenim Dei Lex in
eremo diſſeminata, ubi & rerum annonâ,
& fulminum terrore Tribus torquebantur,
nkſſarn vix germinare potuit, inducto populo in ter-
ſin: miſeri ram fluentem lac & mel, tum enimverò feli-
‚ citer Lex erupit in ſpicam. Hinc eſt, quòd
neſiiemes. ibi Vitulus erectus eſt, hic Templum excita-
tum: ibi patrata Adulteria, hic ſata Virgini-
tas. Quin ipſa Lex quantò felicius in Evangelii
ſuavitate, quàm in ſeveritate Legis pullula-
vit. Ideò fortè grano maluit Chriſtus verbum
ſuum comparare, quàm arbori: hæc enim per
cædes, pérque vulnera germen ducit, illud
verò terræ gremio fovetur, mitiuſque com-
preſſum ſine ferro herbeſcit in meſſem. Id
fuiſſe cauſæ dixerim, cur Chriſtus, Dei Ver-
bum, Lilium ſe appellaverit, non Roſam, quæ
tamen & florum Regina, & Decus prati, &
veris Gemma communi conſenſione hominum
eſt. Olet Roſa quidem Lilio gratiùs, ſed ſpinis
armatur, ſed ſanguine rubet, ſed culorem pun-
git: undè, qui ſine vulnere docet, ſine ſeveri-
tate præit, ſine ſpinis naſcitur Chriſtus, Lilii
lenitatem Roſarum prætulit majeſtati. Lilium
igitur Dei verbum eſt, ſpinas neſcit, dumis
præfocatur. Hujus quoque divini Verbi ſuavi-
Deut. 32. tatem Moyſes docuit, cùm ait: Fluat ſicut ros
2. eloquium meum. Hoc, non ut imber cum fulgu-
re, non ut flumen cum murmure, ſed, ut Ros
ante lucem, ut ſecretò peccatorem, non tam
arguat, aut abluat, quàm fœcundet, & ornet.
Virgam ut video, inquis, de manu Paſtoris ex-
cutis? Haud detraho virgam, ſed trado: verùm
Virgam Aaronis præbeo, quam Iſaĩas flore tem-
peratam celebravit. Quanquàm non immeritò
de Paſtoris manu baculus decuteretur, quando
& Sponſæ vinea torculari caret, Auſtro pro
compreſſione aromatum uſa. Mel & lac ſub
lingua corripientis Sponſi; imè favus diſtil-
lans labia ejus. Increpabit me juſtus, ſed in
miiericordia. Verbo: Verba Dei melle rigan-
tur, non felle. Spectemus Davidis cor infandâ

Correct io

Oliva

Pl. 88. 47. UIquequs Domine avertis in fſfinem Exaltaſti
dexteram deprimentium eum. Num hæc qui
clementia Deo objicit canere videtur tibi Miſericordiæ
in Superio- divinæ triumphum? Num Dei miſericordia

fœcunditate ſubaridum. Interfecti cruore mi-
litis ſqualebant glebæ, horrebat nefando alie-
næ uxoris raptu regii thalami campus, aruerat
decus omne luxuriæ æſtu. Quid feciſſe putatis
Nathan, ut Dei ſemen in corde Prophetæ pro-
ſeminaret? Num aratra comparavit? num fer-
ro animum ſuffodit? num igne reum pectus
purgavit? Agnum ſeu oviculam immiſit in ejus
mentem: cujus ſolà umbrâ ſpinoſum ſolum
ſubegit, & ſcelerum ſenticeta revulſit. Nimi-
rüùm, Dei verbum non adoleſcit cum ſpinis.
Flos Campi eſt, non ergaſtuli Catena, aut
Compes. Molliti ſunt ſermones ejus ſuper oleum, pl.54. 22,
& ipſi ſunt jacula. Id eſt, ſuavis ſermo dàùm
blandè corrigit, ad pœnitentiam, & ad ſponta-
nea vulnera exſtimulat. At, inquis, David ait,
converſus in æœrnumna mea, dum configitur ſpina. rl. 1. 4,
Benè eſt, ſed ſi Bernardum audias clamantem:
Benè pungit, ſi compungit. Non veto vulnus
ſecari, ſed ſi maturum ſit. Cæterùm acer-
bo pure vulnera infligere vulneri, non cu-
rantis, ſed ſævientis eſt. Non, initio irruen-
tis ſceleris acrius tundendus peccator eſt, ſed
poſtquàm ſuæ eum cœperit tædere iniquitatis.
Chriſtus à Petro negatur. Grande ſcelus, ra-
dicem prorsùs eradicans ſanctitatis. Quid præ-
ſtet JIESUS, ut ſupra Petram ſemen ſuum
virere faciat? Maluit Apoſtolo ſanguinem ſuf-
fundere, quam effundere. Nec quidem eum
corripuit: reſpexit tantùm, hoc eſt, ut ſua-
viùs argueret, Pupillà uſus pro Lingua eſt.
Vide Cyprianum, Optatum, Auguſtinum,
alioéſque de recipiendis lapſis. Vide Bernar-
dum quærentem, cur nunc Ovis fugiat à Pa-
ſtore. Vide Senecam, ſupplicia Principum oſſe
velut funera Medicorum profitentem.

Dominus regnavit, decorem induit: in-
duit Dominus fortitudinem, & præ-

cinxit ſe. Pſal. 92. 1.

Ut Reges regnandi artem Vates doceret, Evemple
Chriſti inducit inaugurationem ad regnum. Sperio.
Ergo quod in imperio primùm præſtat, induit gun
Decorem. Foœdius enim in purpura maculæ emi-
cant: utque Infimum vitia decolorent, Princi- pere
pem infamant. Itaque ſtatim initio principatus aſen
ſuperinducendus purpuræ decor eſt. Quod ſe-
quitur ſecundum eſt, ſed primum æquè eſſe de- Dignitas
buit. Induit fortitudinem, & præcinxit ſe. O moves n.
rara virtus! non exarmari potitum Regni, non
diſcingi rerum Dominum, ſed tum maximè ſe x ſegi
aſtringere, cùm omnia licere ſibi in faſtigio éeo
novit. Miraberis autem eò etiam magis lori-“.
cam iſtam fortitudinis, & cingulum modeſtiæ
in novo Rege;, ſi conſequentem veſiculum ex-
penderis. Audi: Etenim firmavit Orbem Terræ, Plal. 32. .
qui non commovebitur. Vides non timeri bel- (Franahe
lum, non imminere ſeditiones, ſed, pacato 3 en⸗
regno, adhuc indui à Domino Fortitudinem, &.
Cingulumque ſtringi. Nimirùm, ſi ſcripta
ſunt hæc ad documentum noſtrum, nunquàm
otioſos vult Deus Imperantes. Et tuas frœ-
nare debes cupiditates, téque præcingere, ar-
marique debes, quamvis orbem terræ non
commovendum firmaveris. Siquidem licèt
eum firmaveris, Orbis, Globúſque eſt: verti
debet, niſi prudentiã & niſu maximo conti-
neatur. At particula illa, Etenim, copulativa
eſt, redditque rationem indutæ F ortitudinis,
. 4
aſſumptique Cinguli. Quid hoc eſt? Ergô
ne, quia Orbem ſedavit atque compoiuit;,
5 nequie-

,
G
he
un
ſelle
kett
win
Loth
bidn

i

6) dun
Imd
1a or,
Lenyr⸗
hemne
un,
lyce
adhs,

M lect

n ſuln
11 Mn won
Utt
Mmonn 6
kinen
lechrns
kulet

Al
Danl
inrful
amnnnt
eto
tn .
) WAN
toim.
ek,el
Ei
lanr.
knain
gurent.
itenan
U 1
Mugnir
ken

n.

Hptit
e
N

ukt,
A Emn,
Ar,nlii
Dule
enki,
ohricfi
rd,
dnmt; l
heve

n un,

Stromatum

nequicquàm commovendum, armabitur Rex?
Quid armis cum Pace? Nimirùm pernicioſior
Bello Pax eſt, niſi ſub ea paratas inſidias cog-
noſcamus. Tunc enimverò egent Principes
Cingulo, tunc indigent Fortitudine, cuùm,
compreſſis Hofſtibus, placidè ſævire Vitia in-
cipiunt. Teſtes tanti periculi Davides, Saüles,
Salomones atque Samſones habemus, ideò in
Pace devictos, quia, poſt bellum Cingulum
abjecere. Cùm Orbem terræ firmaveris, tunc
maximè timendum eſt tibi. Cùm Orbis uni-
verſus aquis demerſus propemodùm vacillaret,
ſtetit Nos interritus: firmato Mundo poſt di-
luvium, Herois verecundia labavit. Fœdius
Loth extrà, quàm intrà Sodomam, Mulierum
libidini ſuccubuit.

relieitas
noxia.

Viriliter agite, & oonfortetur cor ve-
ſtrum, omnes qui ſperatis in Domino.

Pſal. 30. 25.

Amore du. Non erigendas Dexteras, non Pectus arman-
cinn Ti dum ſperanti in Domino. Solum confortan-
moe. dum Cor eſt, quia videlicèt, ſi miles Dei Di-
Cant. 8.6, ligat, vicit. Fortis, ut Mors, Dilectio. Amo-
rem pro gladio exere, & Deo pugnæ eventum
permitte, ſecurus de triumpho. Ama, in-
quam, & triumphaſti de rebus omnibus adver-
ſis, deque adverſantibus hoſtibus. At, inquies,
Paulus, inter arma Chriſtiani militis, Amorem
non recenſuit, cum & Gladium ſpiritus, &
Scutum fidei, & Cingulum caſtitatis numeraſ-
ſet. Quæ ipſe præbuerit aliis arma non atten-
do, quibus ipſe pugnavit, hæc deligo. Porrèò
Tentatio. „ .. P. 3:
mm reme- Vide, quot hoſtes repulerit, ſolàâ Dilectione
diem. arlhatus. Ouis nos ſeparabit à charitate Chriſti,
Rom. 38. tribulatio, an anguſtia à Et fortè Charitatis
e, in arma non expoſuit, quia ſi ea produxiſſet, vir-
heum. tutes eliquas mens generoſa contemneret. Hac
Carmat. quoque de cauſa Sponſa centrum throni Sa-
lomonis Charitate inſtravit, ne ſi eam ſtatuiſ-
ſet in veſtibulo, primiſque gradibus ſolii, ejus
delectatus pulchritudine Rex, ultra progredi
. renuiſſet.

Cum perierint peocatores, videbis. Pſal.
36. 34.

Quid expectas, ut Prophetæ objiciatur,
ſpectaturo interitum peccatoris? Num equu-
leus? num ignis? num paupertas? num en-
ſes? num peſtis? Horum nihil expingitur;
verùm pro ſuppliciis honor, pro depreſſione
elevatio, flos pro exuſtione colorantur. Audi
l. 36. 5. quid immediatè ſequitur. Vidi, inquit, im-
bium exaltatum, & elevatum ſicut cedros Dei.
An amplitudo iſta dignitatis interitus impio-
rum eſt? Sanè ita. Neque enim res ulla im-
pPpiſum perinde labefactat, atque Sublimitas &
* Felicitas. Hc eliditur, hâc conteritur, hâc
mergitur: ut mirum non ſit, ſi promiſſo Da-
vidi ſpectaculo ruinæ impii, impium videret
eutes me. exaltatum. Dicet fortè nonnemo, non eleva-
dher⸗ ru. tionem fuiſſe interitum impi, ſed diſſipatio-
lbid. z6. hem elevationi copulatam. Tranſiwi, inquit,
uε non erat. Hæc, inquit, impä eradi-
catio ruina peccatoris eſt, quam conſpicien-
dam Deus Prophetæ ſpoponderat. Falleris:
nam Davidi dictum fuit, viſurum illum,
cùm peccator interiret; atqui, cùm tranſiret,

Felicitas
noxia.

,Lib. XII.

jam perierat. Cogitnur proptereà 3. „tunc
interiiſſe impium, cùm elevari viſus eſt: ſi-
quidem poſt erectionem ejus ad inſtar Cedri,
nuſquam illum Propheta aſpexit. Cum interie- Ibid. 34.
rint peccatores videbis.. VVidi impium ſuper-
exaltatum & elevatum, ſicut Cedros Dei. Iſtud
ſupplicium impii fuit. Nam in regreſſu Davidi
impius non viſus eſt: quem ſi videre debuit à
Deo plecti, plexum affirmare debemus, cum
exaltatus a Propheta ſpectaretur.

Obſecro te ut acquieſcas precibus meis,
O faciamas tibi hædum de apris.
Cui reſpondit Angelus, ſi me cogis,
non comedam Panes tuos: ſi autem

Vis holocauſtum facere offer illud
Domino. Judic. 13. 1 5.

Manué futurus Samſonis parens Angelum, Rele .
quem nuntium Dei exiſtimabat, futuræ pro- 2
lis legatione functum rogabat, ut apud ſe
Pranderet: cujus Angelus dapes in ſacrifi- Turttntio
cium commutavit. Utinam, & nos quæcum-
ue ab hominibus efferuntur, in Dei conver- Gloriæ
teremus hoſtias, honorem, famam „ commo- us ning,
da! Imò Angelum iſtum non referimus, ſi
ſacrificium duntaxat ex his Paremus Domino.
In holocauſtum ità oflerenda ſunt „ ut penitùs
Deo conſecrentur. Quam verò ab hoc Dei
Nuntio ii abſunt, qui non modò oblata Deo
ſacrificanda non curant, verùm negatos hono-
res emendicant. Non itaà ſanè eos aut Chriſtus
docuit, aut Paulus, ille Regnum fugâ dechi-
nans, hic Divinitatis titulos ultrò delatos ab-
dicans humanæ confeſſione conditiomis. Quin
notaremus cuperem: Non accepiſſe Ange-
lum, quem ingerebat Manuë, hœdum „ ut;
quod ſuaſerat holocauſtum, ipſemet confice-
ret: ſed, repudiato munere, hortatus eſt Ma-
nuëé, ut holocauſtum ex hœdo Domino appa-
raret. Rarò certè in holocauſtum offeruntur,
quæ recipiuntur ab hominibus. Siquidem,
ſi pecunias receperis erogaturus in pauperes,
vix ſacrificium ex eis peragetur, nullo veròô
pacto holocauſtum. Vel enim cCchariori, vel
notiori, vel etiam Propinquiori eas diſpenſa-
bis: denique gratificaturus amico „ alteri lar-
gieris, alii denegabis. Ut proindè Angelum
æmulari debeat, quiſquis oblata converti op-
tat in holocauſtum: hoc eſt, non Tu per te,
ſed expiati à te Viri ſua per ſe immolent
Domino.

Quomodo facti ſunt in deſolationem,
Jubitò defecerunt: perierunt propter
mmiquitatem ſuam, velut ſomnium
ſurgentium Domine: in civitate tuâ
imaginem ipſorum ad nihilum rediges.

Pſal. 72. 19.

Quæris, quo modo repentèé, qui pius habe- Hypoerke.
batur, corruat? Fucatam præferebat ſanctimo- ririus ſ
niam, non veram. Nonne vides „ imaginem ida.
duntaxat eorum, virtutum coloribus adumbra-
tam, à Deo expungi? Nimirùm imaginem
virtutis, non virtutem poſſederunt. Undè mi-
rum eſſe non debet, ſi Deus virtutum, fucum
citò illum obliteret, & deleat. Non din mihi
crede in civitate Domini virtutum, imago fictæ
ſimu-⸗

ſimulatæque virtutis perdurabit. Ad tempus
fortè breve fulgebit, cæterùm eam Deus per-
tæſus deterget. Porrò fidat nemo nimiùm co-
lorum præſtantiæ, nam quamvis exquiſitè vir-
tutem adumbres, imago illa virtutis, non Vir-
tus eſt: ideòque à Deo redigetur in mihilum.
Judas Avaritiam Zeli fuco coloraverat. At ci-
tò expuncta imago eſt. Verùm, inquiet aliquis,
cur non liceat virtutis imaginem adumbrare,
ſi virtutem habere ipſam non valeas? Licet;
ſed non in civitate Domini virtutum. Neque
enim in ſæculo fortè reprehenderim, ſi pieta-
tis ſaltem ſimulacrum fingant, ubi eſſe virtus
vix poteſt. At in domo Dei ſola debet virtus
conſpici, undè imagines ducantur. Sic He-
Præis interdictum erat, imagines Prophetarum
& Juſtorum adumbrare, quas Gentiles ſi effin-
xiſſent, digni laude haberentur. Cur hoc?
Quòd Juſtorum radix eſſe debebat in populo
Bei, quæ novos ſubindè Juſtos proferret, non
imago, quæ proponeret Demortuos. Sic Ro-
ma ſtudioſiùs erexit Heroum ſtatuas, cùm eo-
rum cœpit eiſe ſterilior. Flos in prato non
pingitur, quia naſcitur. Non tingitur rubore
Rola, quia rubet. Comparat Fucos Deformi-
tas: Virtutem ſimulat, qui eàâ caret.

Et factus eſt in pace locus ejus, & ha-
bitatio us in Sion .. Ibi confte-
git potentias arcuum, ſcutum, gla-
dium, & bellum. Pſal. 75. 3.
Circumſoe. Locus Dei in Pace eſt, ſed pugnam ſpectat.
SKi perfe. , . . 5
Sis. Nonne intueris hoſtium ibi arma à Deo eſſe
confracta: adeò in pace bellandum nobis eſt,
Occaßo ſi cupimus partam tueri tranquillitatem. Quan-

nsd. quàm altius his verbis myſterium tegi arbi-
Uni, vo tror. Stabilito in ſinu Pacis domicilio Dei⸗-
lata armamentarium exhauritur, armâque rum-

puntur; ne, ſi in pace belli inſtrumenta ſup-
peterent, bellum aliquando repeteretur. Mo-
net hic locus, Religioſo omnes omninò ab-
jiciendas machinas eſſe, quibus felicitas olim
à nobis in ſæculo oppugnabatur. IIlæ deſe-
rendæ conſuetudines Principum, quibus ad
altiora erigebamur: illa Literarum, Officio-
rmque abrumpenda viciſſitudo, quà mens ad
magna ſolicitatur: Carnis illa prudentia, ille
Sermonis lepor dimittenda, quibus paraba-
mur ad triumphos Dignitatum. Sanctæ Ani-
mæ ea ſpernenda ommia, in quibus ante deſpe-
rabat nihil: ſi tamen adeptâà Pace frui cupiat.
Plal.⸗g.3. E Ffabtus eſt in pace locus ejus, & bhabitatio
ejus in Nion. Ita, ſed id attende quod con-
Ibid. 4. ſequitur: Ibi confregit potentias arcuum, ſcu-
im, gladium „ & bellum. Ne ſcutum qui-
dem retinendum eſt, quo injurias repellamus.
Nota: Bellum quoque fregifle dicitur. Quo
modò? Arcum, gladium & ſcutum rumpen-
do. Nimirùm bellum dirimit Mundi, qui
arma projicit. Se proindè incuſet, qui ami-
citiarum, officiorum, ſalutationumque reti-
nendo arma, dolet in aciem vanitatis & an-
Renovatie Xitudinis evocari non rarò à propinquis. Sanè
vera. ſi te intuerentur in Sion exarmatum, ad te ne-
quaquam confugerent. Verùm, dùm Principes
Mortifica à te coli, excoli a te antiquas prudentiæ artes
* P,a. Conſpiciunt, ambitionis Te ſuæ Procurato-
ſimum. Teln conſtituunt. Itaque ſi Pacem cupis in Sion,
in ejus veſtibulo gladium, ſcutum, & arcum
rumpe, häc enim ratione & bellum abrumpes:

PaN.

Parentum
oblivio.

Oliva

quod non ante Propheta memorat perditum,

Cæterùm ſi in domicilio Pacis arma retinueris,
iis vel in tu commodum uteris, vel abuteris
ad affinium, amicormque cupiditates. Sacra-
verat pacis cupidus David gladium Deo in
templo, quo Goliam truncaverat: citò tamen,
quia eum non diffregerat, illum recepit è& tem-
plo, contrà Saülem pugnaturus. Solicitat ar-
morum fulgor, & niſi omnis aulæ apparatus
conculcetur, brevi cucullo ſeſe inſeret. Quin
metuendum quoque eſt, ne, qui ſimpliciores
advenere, Regiſque armaturam recuſarunt,
armis deindè ita aſſueſcant, ut Philiſthæi quo-
que blaſphemi, Deique hoſtis enſem adament,
& exerant. Hi tamen animadvertant nuſquàm
deinceps Davidem Gigantes dejeciſſe. Qui
fortè nec Goliam viciſſet, ſi eum gladio, quo
ſtratum truncavit, ſtantem petüſſet. Fundàâ
ſtravit inſultantem, telo mortuum obtrivit.

Viam fecit ſemitæ iræ ſuæ, & non pe-
percit animabus eorum, & jumenta
eorum in morte concluſit, & percuſyt
omne primogenitum in terrâ ZEgypti.

Pſ. 77. 50.

Quid eſt viam facere ſemitæ? Nonne an-⸗ dei Mle
guſtior ſemita, quam via? Ergo parari pote- ia

rat ſemita in Via, non verò in Semita ſterni zi.

debuit via Iræ Dei. Sed divinæ hæc ſunt pro-
digia charitatis, à minoribus exorſæ, ut à ma-
joribus caveamus. Si enim per ſemitam Ira in-
ceſſiſſet, quàm pauci eam adventare cognoviſ-
ſent, & vix aliquis objeciſſet obicem procur-
renti. At in amplitudinem Viæ anguſtiüs Se-
mitæ dilatatis, non latenter, ſed palàm prope-
rans Ira & prævideri potuit, & caveri. Sic
hoc loco jumenta priùs, quam primogenita op-
primens, Ægyptiis tempus poenitendi reliquit.
Neque enim ſperare prudenter poterant Dei
Iram hominibus parcituram, paſſim interfectis
jumentis in agris.

Fundatur exultatione univerſæ terra

Mons Sion. Pſal. 47. 3.

Principes id intelligant, quorum non rarò gex amwi
labat imperium, quòd ſuprà Populorum lu- Audeai.

tiam, & lætitiam ſit ſtabilitum. Mons Sion Es “

Rum & miſerias, non verò ſuprà benevolen-

fundatur exultatione univerſæ terræ. Scias
proindè ſine fundamento eſſe Regnum, quod
exultatione caret Populorum. Feliciùs Theba-
na, quam Romana urbs crevit, illa Cantu, Fidi-
buúſque adulta, hæc Fraterno cruore fodata.

Et dedit ærugini fruöétus eorum, E& la-
bores eorum locuſtæ: Et occidit in
grandine vineas eorum, & moros

eorum in pruind. Pſal. 77. 46.

Cur Locuſtæ immittuntur in agros EÆgyp-

tiorum, & non Pantheræ aut Tigrides eorum Py meihit
ſata depopulantur? Quia nimirùm id exhibe- han.
re in arvis voluit Deus, quod quotidiè con- aum.

tingit in animis. Non maximis ſceleribus,
ſed minimis criminibus animæ defloratur Au-

tumnus. Ut proindèe ridendus ſit, qui impie-
tatem

. . . . Reli
quàm memorarit belli inſtrumenta diffracta. S

.

e N
. 4 l D
1
n Uo

Ui

B

é. l.
ut
ſbol

7r 71
ℳ .
1
ſmniai inn
lin dt⸗
le
Deo
Canm

Arch⸗
er
Nch e⸗
Eeran
Eeno

11
Hii
ſigt

.

ile e

s it de
cet
Lemale
u;

Clenm
zü linn
Ueltd.
Dptalu l.
mifi

Alrir
e
65 Emnd
1 hene Ni
n

.
b

N„

N

tatem declinans, graſſantem non repellit ini-
A quitatem. At quàm ſapienter Deus prudentiam
n prudentium eludit! Morus enim cum noviſſi-
Ctin ma omnium floreat, ne flores uri frigore ſpe-
de ctet, ſi præcociùs erumpant, adhuc tamen
O Proers eos periiſle pruind perſenſit. Adeò verum eſt,
en Kinatio. quod cecinit Job, Qui timent pruinam, irruet
n Job..1s. Juper eos nix. Deſignantur in Moro rebelles
t Wne- quorumdam Deo animi, qui ejus divinæ ob-
fe brete. luctantur voci, quoties omnia non intuentur
1E ocationi in numero, pondere, & menſura. Horum tar-
Nicng ebelles, ditas Pruinam „ quam vere ſummo timuit, æſta-
e te mediâ non effugit, per id maximè puniente
nag

Deo cunctationem noſtram, ad quod averten-

dum, meticulosè cum reliquis non floruimus.
In
Et humiliatum eſt in laboribus cor meum:
infirmati ſunt, nec fuit, qui adjuva-
ben ret. Pſal. 106. 12.
iu Spevaà O Cor natum ad ſumma, noli, quæſo, me-
jnt vaſæcu- tallis ſervire „he ſervilem quoque imbibas con-
Rü rien, cditionem! Eummiliatur fi uidem operibus Mun-
n Rabitus l Udistuir iidundem op .V
mali. di cor; ſibique vileſcit, cui vilis Terra non
n eſt. Hebræorum ſanè ratio generoſiorem ex
Abrahamo mentem ducebat: hæſit ſemel late-
ribus, viliores deinceps animas terrarum orbis
MN eſt pertæſus. Alta dedidicerunt „ Deique auſ-
S picio educti à ſervitute cepas ſuſpirarunt. Vi-
l de, quam indignè ubique locorum terrenorum
Aln fecem oblingant.
e, is
mimni Eripuit animam meam de medio catulo-
n rum leonum, dormivi conturbatus..
n Filii hominum, dentes eorum arma &
fagittc. Pſ. 56. 5.
nki S reti⸗ Difficilis locus explicatu. Non enim video,
adie latio Deâ Juare conturbatus dormierit „ qui jam eductus
Nenn! batent. erat de medio catulorum Leonum. Tunc dor-
minti miſſe debuit conturbatus, cùm præda factus

Leunculorum, jacebat in eorum antris capti-
Vus; nunc verò cur exagitatur illorum ungui-
bus exemptus? O felix anguſtiarum quies? 6
vigiliarum dulciſſimus ſopor! Dormitur altius
perſecutio inter Rugientes, quàm inter Citharodos. Et
Terenda., merito: nam inter Leones rugientes accubat
Pl.go. r5. catulus Leonis Chriſtus, qui dicit: Cum ipſo

ſen

un Jum in tribulatione. Ergo non refugiendi Cru-
Plm Peccati ciatus, non reformidandus Leonum ſævien-
damwz. tium rugitus, cuùm inter hos dormiatur placi-
Sreratn- dè, ſine his verò Propheta dormierit contur-

batus. Alius quoque Prophetæ ſenſus eſſe po-
teſt; tanto ſcilicèt perculſum ſe timore Leo-
num, ut etiam eorum ſubductus faucibus non
plenè dormierit. Adeo ſemel admiſſum ſcelus
Iæius recurrit, & quieſcentem jam in Chri-
to mentem perturbat.

4
Et fili Sion exultent in Rege ſuo. Pſ.
G“ 149. 2.
)
1 6 Conſola. Inſaniat ut libet Mundus, Theatra rideant .

tij .* 1* . M 1
vovss Deie habelit & Filii Sion in quo exultent, in Re-

e
Al, Eua ge nimirùm ſuo. O vVerbum liquidiſſimæ vo-
eg, Kaze, Iuptatis plenum! Exultent Filii Sion in Rege
wd, ſuo „dum Filii Babylonis in Hoſte, in Tyran-
S Beni nis, in Carnificibus ſuis dementati tripudiant.
een, ux. Et, quæ rogo vos, quæ inſania, exultare in
A, Felicis Carne Hoſte domeſtico „ tari in Dignitate
/, vera. Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. XII. 337

Ambitioſorum Tyranno, gaudere in Opibus
Carnificibus cordium? Filii, inquit, Sion in
hujuſmodi haud lIætentur, verùm exultent in
Rege ſuo. Nota; non ait, in Rege exultent,
ſed in Rege ſuo. Eum enim magis ipſi poſſi-
dent, quam poſſidentur ab eo. Nunquam ſic
locutus eſt Mundus. Regem dicit noſtrum Do-
minum. Vox noſtrum & meum funeſtat ſervi-
tutem, novo imperii vocabulo. At hic exul-
tent Filii Sion in Rege ſuo, id eſt, non ſuo
Domino, ſed ſuo, quem habent & tenent.
Oſtendatur hic, quàm uberior gaudiorum ſe-
ges Filiis Sion proveniat à Rege ſuo, quàm
Voluptariis à ſuis Vitiis & Deliciis.

Et refloruit caro mea. Pſ- 27. 7.

Uſurpavi Prophetæ verba, ipſo die Paſchæ, Sanctiſſi-
cùm in Euchariſtia colendus Chriſtus publicè mwa Eu-
exponeretur. Sanè ſubarida videbatur Caro W e
Chriſti in Sacramento ante Reſurrectionem, hasis
ut proptereà eâ paſti Diſcipuli, vel languerint expoſita.
in Coœna, vel in Horto dormierint, vel tra-
diderint poſt Buccellam, vel in Atrio deſcive-
rint, vel defecerint in Calvaria, vel timuerint
Ppoſt Crucem. Hinc Petrus negat, Judas pro-
dit, Reliqui recedunt. At, poſt Reſurrectio-
nem, refloruit Euchariſtia; ideéque Petrus
minitans concilium irridet, Cleophas exæſtuat,
Virgunculæ Romanæ Imperatores contemnunt.
Miror ego ſanè, cur eo die, nempèe Domi-
nicæ Cœnæ, quo die primum enata Euchari-
ſtia eſt, recondatur in ſepulchro, ac ſi vivere
deſiiſſet. Contrà, poſt Paſſionem, eruitur è
tumulo, & veluti in triumpho ſublimis collo-
catur. Quid hoc prodigii eſt? Nimirùm Chri-
ſti caro refloruit poſt Reſurrectionem, quæ
vix in cœna Dominica proſeminata eſt. .

. . . .
Quo modo ſedet Jola civitas plena popu-
o, facta eſt quaſi vidua, domina
Goentium: Princeps Provinciarum Ja-

ta eſt ſub tributo. Thren. I. I.

Quæro hic primum, quare Sion exuta po- Dignita⸗
pulorum dominio vidua dicatur magis, quàm noxia.
orbata, cùm popuhi filiis propiores eſſe vi- Regnare
deantur, quam viris. Nimirùm ſola Hieroſo- 1. ere
lyma imperium ſplendidam interpretabatur ſer-
vitutem: quare, eo ſpoliata, vidua non or-
ba eſt, quia caruit populis, quibus non impe-
rabat, ut liberis, ſed, ut viro famulabatur,
alieni ſtudioſior commodi, quàm dignitatis ſuæ. aus A.
Hinc factum eſt, ut etiam ſola dicatur plena guperioy,
populo: non enim potuit non habitari corde, & Rex
quæ ſubjectis, cùm imperaret, quaſi viro ſer- Pignirtati
viebat. Veràm ad animam peccantem aptius Iuz obſe-

Dignitas
noXi.
Epiſcopi
Veri.
Dignitas

n . uantary,
transferuntur, quæ, ut primum, ſedere co- esters
perit, ſola magis, quàm ſolitaria eſt, Populo faciende

plena in ſolitudine, eorum videlicèt Pompis, ſanls, non
amore, & recordatione redundans. At imagi- verd im-
naria iſthæc populorum multitudo in corde ſo- erz:
lius ſeu ſolitariæ animæ non imaginarium infert apentn,
incommodum; ſiquidem populo plenum cor ſui ſii im.
ſolum eſt, & anima exundans recordatione mul- memor.
titudinis Deum Sponſum receſſiſſe novit „ & Celle
quaſi vidua à Propheta comploratur. O popu- enae .
lorum inanis multitudo, quæ & ſolitudinem aia dire
arimæ non temperas, & Deo privas! adeò ut Caha 4o.
ſola incipiat eſſe cum populorum examinibus, 2 .
quæ ante in eremo ſolitaria, utique non ſola Religionis
. erat; berfectio,

.

Religio- erat, Dei connubio ſociata. Quid, quèòd va-
ſiu in au ga Mens, dùm circumſidere ſe populos gratula-
e miſer. tur, quaſi Domina Gentium, & Princeps Provin-
ciarum vectigal pendit infelix eò miſerius, quò
ſuavius. Non ergo illi invideo, qui frequens in
aulis & atriis Principum Princeps videtur Pro-
vinciarum & Gentium. Malè auſpicatum im-
perium iſtud eſt, quod tributum non exigit,
Thren. 1. ſed pendit. Audi: Princeps provinciarum fata
1. eſt ſub tributo. Ecquod vectigal iſtud, interro-
gas? blanditiarum, adulationum, timoris, ſo-
F6citudinum. En vectigal, linguæ demulcentis
Reliti- Principem, cordis interturbantis Somnum,
ſus in au- . . .
. mentis ſomniantis Felicitatem. Ut proptereàâ
non uno opprimi cenſeatur jugo ſervitutis, qui
Abid. 3, principari cenſetur in aula. Migravit JQudas,
inquit, propter aftiétionem, & multitudinem ſer-
viſitatio- vitutis. Quam multiplex ſervitus Cuculli im-
ber. miſcentis ſe Purpuris! Servulos demereri ſtu-
det, Magnates placare conatur, Socios ſilere
compellit, Principes ne ſe faſtidiant, elaborat.
Femilia- Reliqua lege apud Prophetam ubertim deplora-
m noz. ta. Unum illud non valeo præterire, quo vi-
gioſi eum Vaciùs horum amb'ientium infelicitas adumbra-
Iæculari- tur. Vides Tu quidem eos de die ſubridentes,
bus. exultanteſque, quòd Principum oſtrum ſago co-
égerint quodammodèò militare; verùm, ut re-
ceptui umbræ cecinerint, & nox commercium
iſtud diremerit, tunc enimverò in cubiculo &
Deo deſtitutos, & multitudinis ſalutationibus
orbatos angor opprimit, & vermis viſceribus
Ibid. 2. innatus arrodit. Audi: Plorans ploravit in nocte,
& lacrymæ ejus in maxillis ejus. O ſi reclude-
rentur horum domicilia, videres inibi profectò
uberiores Nilo fontes ebullire Dolorum, qui-
bus non rigatur, ſed penitùs Pietas exareſcit.

Et commiæti ſunt inter gentes, & didi-
cerunt opera eorum, & ſervierunt
ſculptilibus eorum. Pſ. 105. 35.

Renid Planè eos ſequaris, quibus convivis, neceſ-
ritas ſch= .
ularia. ſe eſt. Quam ergo procul recedendum ab eo

rum conſuetudine, quorum reprehendimus vi-
viſitatio- tia! Neque veròô blandiaris tibi, quòd eorum
nes. duntaxat atria teras, mores eorum pertæſus.
Nam & hi, de quibus David hoc loco canit,
non diligebant, imò verò Gentes oderant,
quibus tamen commiſceri nequiverunt, quin ea-
Ibid. 41. rum ſacrilegia ſequerentur. Audi: Et tradidit
eos in manus Gentium, & dominati ſunt eorum,
Amirci ſie qui oderunt eos. Nnne vides non amicitiam
impii. interceſſiſſe, ſed contubernium inter Hebræos
Hemitznd- & Gentes, & tamen eorum, quos oderant,
Rar. ritus peſſimos imbibiſſe. Ut oderis improbos,
ſi iis utaris, aut ſi iis cohabites, lue citô cor-
ripieris. Aulam ſubis alienus ab Aulicorum
ambitione & moribus: brevi in averſante pe-
ctore Aulica pullulabit Ambitio. Succreſcunt
cum odio impiorum eorumdem in nobis vitia.
Verùm, quod animadvertendum maximè du-
co, illud eſt: Hebræos immixtos Gentibus
ideò maximè earum coluiſſe Deos, ut eas de-
mererentur, & propitias ſacerent ſibi. At de-
errarunt quàm longiſſimè: ſiquidem Idololatræ
Idolis ſervientes ſpreverunt, & graviùs ode-
runt, ut vidimus; adeò verum eſt, Mundum
colentibus ſterileicere, calcantibus exundare.
Graviùs in eo quoque deſipuere Judæi, quòd
extrema quæque pati non recuſarunt, ut Gen-

Huamani . . 6
zimores., tilibus placerent: quorum ſævities vix partem

3 G Oliva

earum calamitatum excogitaſſet, quas ipfſi ul- Ibid. 37.
trò ſubiere. Et immolaverunt, inquit, fllios
uos, & ſilias ſuas deæmoniis. O portentum hu- Religioſs
manæ ſapientiæ caligantis! Quid atrocius Ly- in aula.
rannorum immanitas extorſiſſet, quàm ut à Pa-
rentibus Natorum viſcera diſcerperentur? Itâ-
ne? Ut odio non ſitis Gentilibus, adeò effera-
tè furitis, ut Filios laceretis? Num perſequens
Jebuſæus atrociora his funeribus ſacrificia im-
peraſſet? O timor diſplicendi hominibus quam
ſæpè lanienam exerces, quà carnifex abſtine-
ret! Plerique ut Amicis, vel Principibus pla-
ceant, ea tolerant, quæ, iis infeſtis, nequa-
quaàm ſuſtinerent. Libet hic ad divinam digre- Serwire
di liberalitatem, quæ ex Idolorum elucet in- Peo ſelix.
clementid. Siquidem hi filios, filiaſque Idolis Mundi
immolaverunt: & nemo litantium in Mundo! Vilis.
celebratur, quamvis pro Mundo ſe ſuâque per-
diderint. Unus Abraham uni filio vulnus mini-
tatur, nec infligit, & toto terrarum orbe cele-
bratur. Uſque adeò Deo fœneramur, Mundo
ſervimus, ut mirum non ſit, ſi offerentes ille
amet, & celebret, hic verò famulantes exe-
cretur, & ſpernat. Quot longiores in aula pro-
duxere vigilias, quam Hilarion in eremo pro-
duxerit, quorum tamen Nomina neſciuntur,
hujus interim ubique dilaudatâ Pſalmodià! Quot
fluctibus filios exponunt, ut Mundanæ ſeu glo-
riæ, ſeu cupiditati ſerviant, qui in Mundo in-
glorii eam conſequi nequivere famam, quam
à Deo conſequuti ſunt, qui mitius Domino
militarunt. Poſtremo loco illud ſuggero, He-
bræos ſcilicèt antè ſerviviſſe Idolis Gemium,
tum Gentibus ipſis mancipatos. Mores cave
ſæcularium; nam ſi iis inficiare, ut iis placeas,
poſtquàm eorum ancillari coœperis conſuetu-
dini, ipſis miſerrimè ſervies. Illud etiam hoc
loco perpendo, nullum Judæorum dilaudatum
à Gentilibus ex iis, qui filios Idolis ſacrifica-
verunt, cùm tamen plerique Idololatræ cele-
brentur, qui minora Diis obtulerunt. Nimi-
rùm Mundus, quæ in ſæculi hominibus miratur,
ridet in Clerico & negligit in Monacho. Imôò
in ipſis aſſeclis ſuis, tum Aula, tum Mundus
probat moderatum erga ſe cultum, enormem
ſeu odit, ſeu ridet. Margaritum Minervæ au-
ribus infigatur, non Cor, non Mens, non Li-
bertas ſaxo impendatur, vel ab adorante Si-
mulacra.

Faſciculus myrrhæ Dileétus meus mihi,
enter ubera mea commorabitur. Can.
I. 12.

Rarò, quæ amantur;, non ſapiunt myrrham: gutum
neque enim poſſumus non dolere, timeréque Chriki
ſi verè dilhigimus. Ergo, qui aliis melleus erat, ſuave,
Sponſæ diligenti myrrheus videbatur. Felix
tamen, quæ Myrrheum non removit, ſed Genle.
admovit uberibus, utique brevi ex myrrheo be
floridum ſenſura. Qui enim primo capite in- ,

ter ubera faſciculus Myrrhæ fuit, ſecundo geyvitus

capite Lilium eſt, & Flos odorus. Nimirùm Dei ſus
Chriſtus ſuavior ſemper amanti redditur, quò 4 zf.
proficimus magis, eò feliciùs recreamur; cum- io .
que Mundus ex flore degeneret in myrrham, „
proficit Deus ex myrrha in mella. Proficit, erver,
inquam, in florem & favum, ſed ſi myrrheus & zox
geſtetur in pectore: alioqui refugientem amari-pro Chn:-

2 — . . 5 è; o Conſe=⸗
tiem Chriſti patientis, redolentis Chriſti, paſ⸗ , en,

centiſque ſuavitas deſerit. Quin Sponſa vix faſci-Pej yye-
culum, emtur.

M.
e4

uln

4
(uli

ſe
11
le
bie
1
Cun
Nr n
ſanin lu
len
u o⸗
ir b
dor⸗
ind

um

Urztill
* ch
. 4
Ul Mot
ie,
d
ob
a
en
Cletn
ho
unl
Coen

Mle⸗
ir. lun

4

¹ ſe e
a⸗
le,
d ute
, Udu
8 Kiim
Ackt
Anr
e

er. Müh

S

Aaick
1e rodit
A. N i

e.

e Ehumn

be
DH
Tiu
.
E.
!
En
in.
le
duf
I
nchen
gelact
M
e.
Usmn.
Nrbecke
ennl
netk.

Uenn.
elen,
Nü
elg
r
Don

end, N

Cnumn
sonr
lne
t. Ne
nnen
n Mon
1 eonn
Mener.
A,
Alctr

eis h
un. 6

tnſie
ierſ
eleven;

tul⸗
ni/

viles ipſis

.*

Stromatum, Lib. XII.

culum myrrhæ Dilectum dixerat, cùm botrum
eum Cypri affirmavit: ità dulceſcit amarities
Deſila- amantibus eam. Malè proindè Sponſa orſa eſt
ienes to- ab oſculo, ſiquidem cùm poſtulaſſet oſculum
lerande. oris, faſcem myrrhæ accepit: cùm Myrrham
Can. .ia. amplexata eſſet, botrum Cypri guſtavit. Botrus
Cvpri Dilectus meus mihi in vineis Engaddi. Quid
verò eſt, quòd Sponſus inter ubera Myrrha eſt,
in vineis eſt Botrus. Qui amareſcit Sponſæ la-
ctenti, dulceſcit in vineis laboranti. Nota: utro-
bique mihi Sponſa patrocinatur: ut enim ſoli-
tariis plerunque dulceſcat Chriſtus inter ubera
contemplationis: Sponſæ certè (quæ cuſtos vi-
Zeln a- nearum & gregum erat) myrrheus fit Chri-
nimarum ſtus inter ubera, quem ſuavem experitur in vi-
& Vina neis, ubi paſcit gregem, & populis adlaborat.

mixia Imntelligenti pauca. Labor, non Contemplatio
ore d⸗ nobis animarum curatoribus JIksm vertit in
botrum. Audi Davidem: Ecce elongavi fugiens,

Pl. 5. 8. & manſi in ſolitudine. Num ibi Deo fruitur?
Ibid. imè ibi fruſtratur Deo. Expectabam, inquit,
eum, qui ſalvum me fecit à puſillanimitate ſpi-
Superior ritus. Planè non tenebat, quem expectabat. In
, er. ſolio Regibus Chriſtus effloreſcit, dulceſcit Spon-
dia & ſæ in vineis: non enim vult eos negligere ju-
regat. dicium, nec hanc animas faſtidire. Ut propter-
Talenta eà mirum non ſit, ſi Deus, qui charitas eſt, me-
varig. dio referatur eſſe in Salomonis throno: eò enim
i ren „magis appropinquant Reges Deo, quò minus
omnita. à Solio recedunt: minuſque fruuntur Deo,
què plùs a Judiciis recedunt. Sic Andreas,
Jacobus, & Joannes Chriſtum, non Orantes,
ſed Piſcantes audire meruerunt: cùm, è contra,
² Virgine Matre non in triviis, ſed in templo
inveniatur. Nimirùm unumquemque ſu Deus
ſolatur præſentia muneri vacantem ſuo. Impe-
ret populis Rex, Piſcator extrahat piſces, ſit in
templo Virgo, & diſſimili diſtenti munere uno
eodémque Domino potientur.

Nolite me conſiderare, quòd fuſca ſim,
quia decoloravit me dol: Plii Ma-

Perſeci- . .
ores yu. Iris meaz pugnaverunt contrà me.
Korum Can. I. §.
Religioſi
Epreti à . . .
Perenti. Ità eſt. Ut te Sol Chriſtus decoloraverit,

bus. ſuæque nigredine paupertatis, nobilitatis fulgo-
=Religioß rem obduxerit, tunc infeſtiores nullos patieris
des exoſi, hoſtes, Propinquis & Fratribus tuis. Hi enim,

ui⸗ — . .1:
. qui te diligerent, ſi ſuper carbones a carbo-

fi ſunt. Nibus deſolatoriæ libidinis denigratus in Mun-

Religiof do degeres, ſplendidè decoloratum à Sole fa-
penoran- ſtidiunt, Hoſtémque, non Fratrem, credunt.
1, e. At deſeramus Affines, quando & ipſi nos ne-
na, gligunt, & examinemus, quid ſit Virginem
Mulier à Sole decolorari. Sane Virgo à Luce doce-
domi ſit tur, diligere Solitudinem. Cum enim Solis ra-
i“. diis linea vela albicent, faciei decor & candor
Perſccs- manuum Solis repercuſſu decolorantur. Vide-
tionum tur Lux ipſa Umbras Virgini ſuadere, dum &
fen. linum dealbat, & cutem infuſcat, diſſimili
Religioſus ſed erudito radiorum ſuorum magiſterio. Ergo
ftoig 1 prodis in publicum, dehoneſtaris, lucéque
Familis- Solis in noctem converteris, atque fuſcaris:
ries, G ut mirum non ſit, ſi à Sole deſpectam, deni-
vißtatio- Sratämque Filii Matris ejus perſequantur. Ni-
nes zos hil enim æquè ſæculi homimibus diſplicet,
fauig, quaàam Anima Solis, Luciſque appetens, poſt
Famitia AWdamatam Solitudinis Umbram „ & Mundo

ruas cum bellum indictum. Sanè, qui te in umbris can-
ſecalari- didum venerabantur, expugnant, conculcant- .

nimia Ethicæ Comment. Tom. V.

que in publica luce decolorem. Ergo ſi Tuo- ſitatio-
rum cupis non pati bellum, umbras, quas ada- e d *:
maſti, patere. lis armaris, iis ornaris, iis gra- ſos
tus redderis Filiis tenebrarum, à quibus Filius la.
lucis habeberis in umbris.

Templum Dei eſtis vos. I. Cor. 3. 16.

Lucianus Martyr id teſtatur, qui ſæviſſimè Miſſa ee-
tortus in carcere, & diſtentus ſupra teſtarum narer ts:
aculeos, cùm à vinctis Chriſtianis rogaretur, „„„,
ut ſancto Epiphaniæ die ſacrum celebraret „ior erna-
(Sacerdos enim erat) cùm & ara deeſlet, & imus bPati
cuſtodes vererêtur, juſſit panem & calicem ſu bro Chri-
Pra pectus ſuum ſtatui, diſcipulôſque in orbem e
circa ſe ſtare, atque ità compeditus Sacerdos To. t. d
pPectore pro ara uſus ſacrificium peregit, ſé- 7. Jan.
que, aliéſque coœeleſti pabulo armavit ad mor- S. Lacis-
tem. O facinus Martyre dignum! O Sacerdo- vus.
tem divinorum arcanorum capaciſſimum, cui
perſpectum erat, nullam auguſtiorem Aram
Deo eſſe humano Corde! Verùm meritò Mar-
tyris pectus pro Templo fuit, cui Cruces non
deerant conſecrati Templi inſignia. Nobis hæ
deſunt, quas piget & ſanguine colorare, &
ferro ſculpere.

Introduait me Rex in cellam vinariam,
ordinavit in me chatitatem. Fa' vite
me floribus, ſtipate me malis: quia
amore langueo. Can. 2. 4.

Qualis ordinatio iſthæc charitatis adeò in- Amor ve⸗
ordinata, ut Sponſam compellat intermori? "“t
Itäâne charitas ordinatur, ut ſpiritum inter-
cludat. Ordinatior ſanè priùs erat, quando
Sponſa & amore æſtuabat, & languore ca-
rebat. Sed nimirùm ordo charitatis ſine ordi- Fervor.
ne eſt, & inordinatè Deum amat, qui amat
ordinatè. Amare verò & vivere ſimul efle non Charitas
poſſunt: ut proindè parum, imperfectéque di- vera.
ligat, qui ità diligit, ut vivat. Quis enim
neſciat dilectionem fortem eſſe ut mortem,
idséque non ſecus ac mortem à carne ſpiri-
tum ſeparare. In Sponſa charitatem fateor or-
dinatam, quam languere intueor, & clamare
audio, Fulcite me floribus. Quanquam quàâ ra- Can. 2. 5.
tione ſuſtineri floribus valeat Sponſæ deficiens
languor? Nimirùm ſolis Virginibus fulciri Ec-
cleſia poteſt: quæ dum flores expetit, om-
nem amoris ſui amovet ſuſpicionem. Equi-
dem ſi quid eſt, quod Eccleſiam, & præcipuè
Coœnobia languentia fulcire poſſit, Flos illud Gofira
eſt Caſtitatis, quo & recreatur ipſa, & ità 'is cura.
fulcitur, ut labantem poſſit ipſa Mundum ſta-
bilire. Non ſceptris innititur, non trabibus Fama eu-
elevatur, non quovis alio ſeu ſapientiæ, ſeu Pae, a-
Potentiæ inſtrumento tum Societas, tum Coœ. ſgitate to-
tus quivis militantium Cruci erigetur, ſed ſo. beretur.
lis Pudoris floribus fulcietur. Malis illa quidem Seientia
ſcientiæ boni, & mali ſtipanda eſt, ſed floribus * a-
Honeſtatis prius fulcienda. Poma enim Sapien- Kotigi
tiæ ſine flore Pudoris vermes parient, non vi- per fe ctio.
tam producent. Meminiſſe velim te, avidio-
rem Pomi AMlamum Virginitatis florem pro-
triviſſe. Suavia Poma, ſed Flores magis ne-
ceſſarii. Plurimi facienda mala, quibus ſtiperis,
ſed Sponſa floribus priùs ſuffolcitur. Denique
ipſa te docet Natura flores Caſtitatis Sapien-
tiæ Pomis anteferendos „ quæ flores jubet
Poma prævertere, emnnemdile voluit fructum
f 2

40 Ol
à floribus in fruétum erudiri. Præpoſterus or-
do, ſi flores fructus præcedat. Succedant Po-
ma Flori, ſed ità, ut, quod Natura non valuit,
Flores Mala non excutiant. Ità enim, quæ Sa-
Scientia pientiam peperit Dei, Virgo, Virginitatis flo-
Gue spiri- rem tanto edito Pomo ſervavit; quam nos imi-
“ tati, Sapientiæ Honeſtatem copulemus, dica-
müúſque: Flores mei Fructus Honoris & Ho-
neſtatis. Mortale Pomum illud eſt, quod flo-
rem decutit, ex quo naſcitur. Malus enim ſyyl-
varum ortus ex Maria eſt, non extincto, ſed
roborato flore Integritatis ejus.

Dum eſſet Reæ in accubitu ſuo, Nardus
mea dedit odorem ſuum. Can. I. I1.
Superior

idem om-
nibus ſit.

Regius ſanè animus Regis hujus, cui olere
potuit Nardus vel in throno. Cui Dynaſtarum
nunc, præſertim in accubitu ſolii humilitas
Perſonarù Nardi ſpirat, cùm populorum & plebis ne no-
sccepzio mina quidem audire eorum plerique dignentur?
vitands. Præſules locus hic monet, quos oblectare plùs
Rex au, debet humilis & latitans Nardus, quàm ſu-
Jiart ino-» Perba Cedrus, quam Dominus non plantavit.
pes. Cur non ſentitur interdàm odor Monachi plo-
rantis in Cellula, Clerici laborantis in exe-
dris, Religioſi deſudantis in templo? Quia
Nardus non fragrat? Abſit. Fragrat, ſed non
omnmibus. Deberet autem ſpirare, grata eſſe
Primoribus & Cæſaris & Chriſti. Non mi-
mima laus Imperantis, ſi Minimos præclarè
meritos Maximos faciat, ſi Magnos degeneres
Pſ. 14. I. eradicet. Domine, dicebat David, Quis bhabi-
PDignitas tabit in monte ſancto tuo? Quis? Is, qui ti-
eui zonfe- mentes Dominum glorificat. Nulla major re-

7.2. penditur gloria Deo, quam, ſi ii eleventur,
Prebias quos probitas irradiat. Quæ verò Domini con-
irradiat.

tumelia, ſi filiis Avaritiæ, Licentiæ, & Super-
biæ, Numini inviſis evectis, ii negligantur,
qui à Mammonæ caſtris ad Domini Crucem
Can. I. 1r. transfugere. Accedamus propius ad noſtra. Dim
eſſet Rex in accubitu ſuo, Nardus mea dedit odo-
Pretectio- vem ſuum. Fragret Superioribus Humilitas de-
nes in Re- primentis ſe; illum audiant, qui de ſe tacet,
ligione. producant illum in medium, qui in angulo la-
Superior k. .
s zrove- titat. Verbo, non Roſa purpurea, ſed vilis
paiqui Nardus odora Superioribus ſit: nec eos flores
pro ſeſi- decerpant, qui ſeſe oculis ingerunt univerſitate

vet⸗ coloris, ſed eos maximè legant, qui odorem
b. — — .
“ “l ſuum ſpirant verecundè, ut Nardus, non ſpe-
perm'ite- ciei foliorũmque admodùm ſtudioſi. O quàm

re. nimiùm ſæpè Colori creditur, Odore neglecto!
Solicitu- Atqui Odor in flore attendi maximè debet. Co-
do eraſti- lorem enim & penicilli effingunt, & fingit pi-
. ctura ruborem: ſola fragrantia nec fingi valet,
n, nec colorari. Nullus hanc aut Zeuxis adumbra-
Glorie vit, aut ſculpſit Praxiteles Quid ſi dicamus,
van Nardum iſtam Sponſæ celebrari, quòd humi

contemp- ſata odorem efflarit ſuum, dùm Rex in ac-

, cubitu ſuo reſideret, procul ſemotus ab hor-
ſalida to. Hoc enimverèò eſt, non ad oculum ſervi-
Intentio Fre, Odorem dare, etiam cùm Superior non
Hecta. adeſt. Rara Nardus, quæ, ſubmoto Rege,

Odorem emittat.

Sequenti die regreſſus invenit germinaſſe
virgam Aaron. . Eruperant flores,
qui, foliis dilatatis, in amygdalas de-
Jormati ſunt... Dixitque Dominus

ad Moyſem: Refer virgam Aaron in
tabernaculum teſtimonii. Num. 17. 8.

9

—

iv
Cur non ſtatim, ut revulſa eſt, floruit Vir-
ga? aut cur non, ut primuùm poſita eſt coràm
Tabernaculo Domini, reviruit? Quia nimirùm
in Arca Virga floret Aaronis. Fictitios proin-
dè ſcias illos eſſe flores, quos prorumpere,
extrà Arcam, ſpectas. Orationi minimè in-
tenta Mens vel non florebit, vel, ſi flores
dederit „ non dabit fructus. Quin poſtquam Celha.
in flores gemmæ coaluerint, & eruperint & Zelus a-
floribus fructus, referenda quandoque in Ar- siarum
cam Mens eſt. Falleris, ſi quos in cubiculo lbi va.
orando concepiſti flores, & fructus edidiſii, retts
ſervatum iri ſperas extrà Arcam. Porrò, „eceſſa-
cur Amygdalas Arca Virgæ Aaronis inſevit? ris.
An quia dulcedo Domini exteriùs aſpera;
intùs edulis latet ſub cortice? Sanè ità. Ce-
raſos Mundus, Amygdalas Deus profert: ſub
illis latitant oſſa, pinguedo patet: in his nu-
clei durities deforis aſperatur, intuùs fruges in-
cluditur. Ergo in voluptatibus Mundi, glu-
tiendum os erit, poſt dulcedinem cibi: in epu-
lis Chriſti frangendus eſt cortex, quo aperto,
eſcà fruêris. Porrò diſcant Principes eos aſſu- Cemen.
mendos ad Dignitatem, quorum Virga, non tia
Virga duntaxat eſt Miniſtra ſupplici, ſed Ra- Rex quss
mus quoque ejus florum eſt, & fructuum fe- deligas.
rax. Hic moneantur Sacerdotes, Sacerdotis orredti⸗
Virgam, non Virgam, ſed Arborem eſſe opor- supetin
tere, quæ paſcat, non feriat. Et ſanè Virga amore
flores pro vulneribus daret, ſi coràm Domino praßit.
poneretur. Quis audeat accedentes peccatores Lapß
à ſe inhumaniter fugare, Chriſtum contempla- Gent,
tus, non mactantem errantes Oves, ſed pro eis ſarii ſint
occumbentem? Reponatur in Arcam Virga ſe- giſereti.
veritatis, ut Mannæ vicina dulceſcat. Zelus
tuus neſcit Arcam, ſi Virga ſit florum neſcia,
& frugum expers.

. :2alus, ſic
Viæ Sion lugent, eo quòd non ſint, qui kiolar

veniant ad ſolemnitatem: omnes portæ nenaz.

. . Regulr
ejus d⸗ſtrauétæ, Sacerdotes ejus gemen- g.
tes. Thren. I. 4. ſirvutis.
Fama
. . . Religiona
Miror ego portas Sionis labefactatas, & lender 4

non ipſas tamen, ſed vias lugere. Rursùm sdsfis
mirum eſt, deſtructis portis, neminem intra- „eſtra.
re, cùm tamen faciliorem aditum adeuntibus Serieta.
præbere ſoleant deſtructæ valvæ, quàm exſtru- Confeſ-
ctæ. Quid hoc portenti, imò arcani myſterii ſn ſni
eſt? Docemur hoc loco errare fortaſsè pleroſ.? pami.
que Cœnobitarum, qui putant amatum ſe iri iaritas
vehementiùs, ſi liberius agant, eòque ſe fore cum ſecu-
gratioſos magis, quò minori cuſtodià linguam laribus
mentémque juam ſervaverint: credunt enim 2
repagulis valviſque verecundiæ arceri popu- „ a ve⸗
los & nobiles. At falluntur: ſiquidem, ſubla- ior.
tis oſtiis, nullus Hieroſolymam ſubibat. Non Verecus-
enim ad te Capitolii Principes, Forique Homi- HH
nes accedunt, ut urbem inveniant abſque mœ- kiei ſnt
nibus Vigilantiæ, & ſine portis Difſciplinæ, ſerii.

has enim urbes domi habent, ſed ut ſpec- Exemple

tent urbem Salvatoris muro munitam, & an- eſe. ge
temurali vallatam. Quin plerique eo vel ma- Blens 8
ximè nomine ad te veniunt, ut portarum pro- p„b,
pugnacula & cuſtodiam demirentur. Sic Aloy- verieret.
ſium Gonzagam plurimi vidiſſe contenti, rece- Livgué
debant à ſcholis: Sic Urbem quamplures in- are “B
trabant, ut Romanam Paulam intuerentur;, rbts
eam ne alloqui quidem auſi. Non ergo mie- , Reli-
mur, vias lugere noſtras viduatas peregrimns; gioſos tra=

hos enim repellunt nimiumque patentes portæ, une 3
quas cular.

,
Mnd

Celen
Vennn

Cti
Di,
Wnearm
kem
D 4
4. 1
Centom
11tn
Ul gnen
1 i
miemn
li
ilns .
AA .⸗
Kuins
lne Eclhen⸗
ler Aur
Arar!
Ve lk
enm in
dinn
de⸗
Ibr⸗
4 Rm
18 mg,
n
D n
ET
Rr Uon
p.

4
lu
,

quas ſi diligentiùs inftauraremus, & firmare-
mus accuratius, procul dubio multi conten-
derent intrare per anguſtam, clauſamque por-
Orationis tam. Quòd ſi ad cogitationes divinas referre
fons. placet lacrymas Prophetæ, has deefle intelli-
gemus ob devaſtatas ſenſuum portas. Quis
enim ignorat, tum maximè coœleſtes in nos
delabi dulcedines, cùm ſenſuum aditus minus
patet. Certè Sponſus ſtat & pulſat fores clau-
ſas, quas, ut Sponſa nimiùm credula, impru-
denter pia, aperuit, receſſit ipſe, & tranſivit.
Ac ſi diceret, januis ego clauſis introëo; quòd
ſi pullo, clamôque, Aperi mihi, Cor mibi pa-
tefieri volo, non Senſus, quos volo occluſos.
Et ſanè nunquam fortafle ad diſcipulos, poſt
reſurrectionem ſuam JESUS, irrupiſſet, niſi
clauſis illos januis orare iciret. En ipſe ſtat

nhn

n pPoſt parietem proſpiciens per cancellos; ità ſe
hlgst videndum docens, ſicut & videt. Non enim
dint aperta feneſtra eſt, ubi per cancellos reſpici-
lng mus. Patentes oculi Chriſtum non videbunt,
din Patefactæ nugis omnibus aures Verbum non
nie excipient. De ipſo enim prædictum ab Iſaia

i
).
1 A. 1
Ank.

eſt, futurum ut, ad adventum ipſius, cæci vi-
derent, & ſurdi audirent. Ipſius namque ad-
ventum ſentiunt, qui ad humana & caligant,
& obſorduere. Videbitur Deus Deorum in
Sion, quæ antemurali & muro ſepitur undi-
que, non autem Sparta, quæ odit moœnia.
Utinàm nunc quoque, ut olim Sioni Sparta
non foœderetur!

Tempus faciendi, Domine: diſſpaverunt
legem tuam. Ueo dilexi mandata tua
ſuper aurum & topazion. Pſ. 118. 126.

Imitanli Quaàm noſtris diſſimilis cogitationibus Pro-
Optimi, phetæ Mens! Nos enim, quô Pauciores vide-
Humani mus per Legum viam incedere, eo Wagis in
Tinre, earum ſtudio languemus, & multitudinis per-
euntis abrepti æſiu, ſoli eſſe Juſti recuſamus.
David, è& contrario, cùm flocci Lex haberetur 5
tum eam gemmis antetulit. Ac ſi diceret, Nunc
tempus demerendi Regem Regum eſt, cùm de-
ſertus ab omnibus eſt penè ſolus. Nunc inva-
dendum Legis margaritum, cùm nihili fit. Deo
magis placebo, quia fidem illi ſervabo. Id quod
ſuperius quoque expreſſerat, cùm diceret: Præ-
varicantes reputavi omnes peccatores terræ:
Ideò dilexi teſtimonia tua. Ergoône tam duro
erimus corde, ut nos Domini non miſereat 5
quem ideò ſæpè relinquimus, quia deſeritur à
Pivite plurimis? O felicem animum, qui cum Davi-
bid e de clamare poteſt: Ideò dilexi mandata tua ſu-
per aurum! Ubi ſunt, qui dicunt Aurum non
amari cuùm poſſidetur, ſed retineri tantàùm, ut
vitæ Inſtrumentum? Audiſne Prophetam? Di-
lexi, inquit, ſuper aurum, non gſtimavi. Malè
enim pluùs Auro à ſe Legem amari teſtaretur,
ſi Aurum non amaretur. Amatur, non æſti-
matur tantùm; utinamque non ita arcem amo-
Matth. 6. Fis invaderet, ut dici non poſlet, ubi eſt theſau-
7. rus tuns, ibi eſt & cor tuum. Porròͤ, quod de
anz Mandatis generatim ceciniſſe Propheta creditur,
dictum maximée puto de Dilectione Inimici,
Paupertas de cordis Humilitate, de Paupertate corporis,
ſancta. quæ non Naturæ mandata ſunt, ſed a Chriſto
contra Naturam ſunt lata; ut proptereà propriè
Mandata ejus appellentur. Ides dilexi manda-
1a tua ſuper aurum & topazion. At cur ſuper
Aurum, & non ſüper Filios Propheta diligit
Ethicæ Comment. Tom. VN,.

Dl. 11.
119.

Ibid.
1Religioſa
Tit« per-

Jackio,

Stromatum, Lib. XII. 341

Mandata Dei? Num ea Opibus duntaxat Ppræ-
ponenda duxit, Liberis autem poſthabenda?
Deſiperet prorsus. (Quid igitur? Filiis antetu-
lit Legem, quam auro præpoſuit: homines enim
pluùs Aurum, quàm Natos amant.

Cuſtodivit anima mea teſtimonia tua,
& dilezxi ea vehementer. Pfſal. I18.

167.

Præpoſterus ordo verborum & rerum, ſi quæ Regularâ
dixit, præſtitit. Non enim prius cuſtodimus, Obſer.
& deindè amamus: ſed quia diligimus, ideò Vantia.
cuſtodimus, adeò ut Cuſtodiæ Amor ſit parens.
Quare ergo David prius cuſtodit Legem, tum
diligit? Ideò, quòd pretium Legis iolo poſſit
Cuſtodiæ beneficio dignoſci. Vis Legem ama-
re? Vis Legis pulchritudinem & dulcedinem
noſſe, quam diligas? cam Cuſtodi, & intelli-
ges, quanti valeat, & quanti valet, amabis.
Etiam odoris ſuavitas tum olet maximè, cum

occluditur, parciùs te afflatura, ſi exponatur.

Quot Legem ſemiamantes cuſtodierunt, & in
ejus mox exarſere cupiditatem tantam, ut mori
mallent, quam Exleges prævaricari.

Cum eaurgerent homines in nos, fortè
vivos deglutiſſent nos. Cum waſcere-
tur furor eorum in nos, Jorſitan aqua
abſorbuiſſet nos. Pſ. 123. 2.

Quid hoc eſt, hominum in nos exardeſcit Hamani
furor, & periculum inſtat, ne ſorbeamur ab zimores.
undis? Num miniſtri humani furoris ſunt Flu- Ser upu-
vii, ut, illis ſubiratis hi ſæviant, ſorbeantque loſi.
Juſtos? Docemur nimirùm hic, in hoc belli ge-
nere ſolum timendum timorem, ſolamque fu-
gam fugiendam. Standum eſt, certandumque,
non ignavè decedendum, & certa victoria eſt.
Alioqui, ſi timore diſplicendi hominibus à Dei
via récefſeris, imminere ſcias torrentem tibi,
obſtaréque à fronte, quem ſi tranſinittere ten-
taveris, haurieris. Lui confidunt in Domino Iſicut Pf.124. r.
MWons Nion, utique immobilis, non transfuga, Homini-
Non commovebitur in æternum, qui habitat in biss S
JVeruſalem. Putant plerique impugnari ſe, quòd 1 HW ka⸗
Hieruſalem incolant, ideéque;, ut fœdus iciant, ceas,
Paceémque ab hominibus impetrent, Babylonem amani
concedunt. Falleris, non commovebitur, qui timores.

habitat in Hieruſalem. Tunc ſperneris, tunc

vexaberis, cum deſcendes ad hominum mores;
ut hominibus placeas. Attamen nota; non com-
movebitur, qui habitat in Hieruſalem. Pleri-
que & Hieroſolymis efle volunt, & Babylone,
Mundo, Deôque militare, & hi facilè odio ſunt
& derilui. Qui enim ab Hieruſalem deſcende-
bat in Hiericho, ſemi-mortuus in via jacuit, à
Sacerdote ſpretus, & vix à Samaritano curatus.
Cæterùm, qui habitat in Hieruſalem, & Baby-
lonem non ititat, Deo ſemper vacans, Diviniſ-
que nunquàm non intentus, hic profecto non
commovebitur; imo & populos commovebit,
trudétque Babylone, ut ad montem Domini
Properent. V

Adjuro vos, pliæ Hieruſalem, per ca-

Preas cervéſque camporum, ne ſuſci-
etis, neque evigilare faciatis Dilec-
tam, donec ipſa elit. Can. 3. 5.
Ff 2 Dudum

Dudùm Sponſus, qui modò tam ſtudioſum
ſeſe ſimulat quietis Sponſæ ſuæ, illam vigilare

Superiores
ſuorum

lat gi compulit;, à lectulo profugus, & diùè multum-
e — . .
nem. que per urbem ſummà nocte quælſitus. Ni-

Saperieor mirum Dei providentia iſta eſt, quæ ut ſe
diſeretus cum labore quæri patitur, ità poſt laborem
uberior 0 patitur animæ tranquillitatem turbari. Diſ-
zempera- Cant animmarum Paſtores, non laborum ſolùm
lia esret. exactores, ſed & ſomni curatores eſſe ſe, ex-
citarique non permittant, quos ſciunt vigilaſſe.
At magnum hic campus Montem habet, noſ-
que vigilare docet ſomnus Sponſæ prodigio-
ſus. Noônne hæc, quæ nunc evigilare non de-
bet, ea eſt, quæ tanto ſtudio, urbem luſtran-
do unmiverſam, Sponſum quæſivit? Quâ nunc
ratione, eo reperto, in ſoporem reſolvitur, ne
Religieſt brevi quidem cum eo ſermone habito? Nimi-

zepidi. rüm, avidiùs interdum Chriſtum quærimus ab-
Tepiditas — . ie a
paſi fer- ſentem, quam præſenti adſumus. Sæpè ſolici-
morep. te venamur Sponſum, quem inventum negli-

Tyro de- gimus. Norunt, quid loquar ii, qui vigiles no-
gener. cte quoque intempeſtâ, per ſuſpiria, pérque la-
crymas Religionem conſequuti, eà nunc abutun-
tur. Quoties, qui de nocte vigilavimus, ut
Crucem impetraremus laboris, & paupertatis,
nunc de die ſtertimus, ut eam declinemus? Er-
go fidat præteritis vigiliis nemo, ſiquidem dor-
mit Sponſa invento Chriſto, quo ſemoto, no-
Ctes inſomnes fortiter fortunatéque traduxerat.
Hanc verò excitari Chriſtus à filis Jeruſalem
noluit, ut vehementiùs evigilare ſuo eam re-
Can. 3.7. ceſſu faceret. Sequitur. Quæ eſt iſta, quæ aſ-
Zelus & cendit per deſertum, ſicut virgula fumi ex aro-

Vita mix- . . . .
e O,s. Matibus myrrhæ, & thiis, & univerſi pulve-
tionem ris pigmentarii. Quæ iſta ſit, percontaris? IIla

nutriunt. eſt, quæ ſtudio circuibat civitatem, vigiléſque
Labor alloquebatur. Itäne? Tam citò ſubſilit è deſerto
o⸗ ut virgula thuris, quæ per compita vagabatur,
, „ Ora effundebatürque in alloquia, vel de nocte?
zioni.. Prorsùs ità: Neque enim arduum eſt, vagan-
tem per plateas aſcendere orando per deſertum,
ſi vagetur, ut JESsM lucrifaciat. Ut Chriſtum
Oratio- quæras tibi, vel aliis, urbem circumi, plateas

nis fons adi, milites alloquere, nocturnam quietem rum-
Zelus a- pe, & noli ſolicitus eſſe de mentis in Deum
nas aſcenſu. Nam Sponſa, mox ut è plateis domum
, S regreditur, aſcendit per deſertum ut virgula
viliora., thuris. Non abſunt compita ab eremo, ſi ſo-

Intentio lum Chriſtum quæramus in compitis. Ubique
veéta. aſcendes per deſertum, ſi nuſquam non deſi-
Obedien- deres Chriſtum.

tia in ſpi-
zitualibus . .
Dilelctus meus mihi, & ego illi, qui paſ-
citur inter lilia, donec aſpiret dies,
Mulier . inoli C 6
domi ſie, Oρα inglinentur umbrz. Can. 2. 16.
non adſit
vigilis Ut minus ſapiens loquar. Cur de die dunta-
nocturnis.

aonsales., Nat Sponſus paſcitur inter Lilia? Fortè minus
Reereatio olere flores in umbris dubitavit. Nam & ipſa

in anga- natura ad occaſum Solis flores claudit, quos in
eyxortu reſerat, ingenti Virginum documento,
Mmeci- * . .
. uas ne cum r eſſe
tiole, 9 um Sponfo quidem vult Pudo

Caſtita- niſi dies aſpiret. Fœterzt „Mihi crede, noctur-
zis cura. na colloquia cum Liluis: & fatius eſt Virgi-
Familia- nem domi eſle inclinato jam die, quàm eſſe
vita; cum Sponſo, vel in Templo. Non paſcitur in-
elandeſti ter Lilia Chriſtus, niſi dies aſpiret. Quare me-
Tenſeisn- tuendum eſt, ne à Principe tenebrarum pro-
zia ape- terantur Lilia, ſi exponantur in umbris. Por-
ienda rI0O non fſolas noctis umbras noxias dixerim Li-
Singula- liis, ſed diei quoque umbras, quas, invito Sole,
ritates

Oliva

reperiunt ſecreta colloquia. Odit Hieronymus
Virginis conſuetudinem averſantis publicam lu-
cem, & latebras angulorum quæritantis. Floret
Lilhium in Sole, Horet Chriſtus in Campo: un-
dè, ſi Virgo es, Latibula declines oportet, &
ſi Chriſtum quæris, Flos ille Campi eſt, non
Anguli; qui & inter Lilia palcitur, & Lilia
de ſe paſcit in Luce, antequàm umbræ in-
clinentur.

Mortuuſque eſt ibi Moyſes, ſervus Do-
mini, in terra Moab, jubente Domi-
no. Deut. ultimo. 5.

Titulus ſepulchri Moyſis Legiſlatoris & Du- gazertis
cis Hebræorum hic eſt, iis longè nobilior, quos & Amti-
ſepulchris antiquorum mortalium Superbia in- tio in Se-
ſcribit, incredibili Ambitionis portento. Quis bulehris.
enim crederet hominum nationem inter cineres . enl.
ſuperbiam ſerere, ſeris nepotibus naſcituram. vage,
Viwit in ſepulchris Ambitio, nec inter funera
dediſcimus ſuperbire. Hinc ampli illi tituli, Tirulo-
hinc dignitatum catalogus liberalis, hinc ho- "um fa-
norum inſignia mortuorum lapidibus ſculpta Ius.
ut vel in tumulo non mortalitatem, ſed fa-
um haurire cogamur, qui ſepulchra curio-
ſius intuemur. Itâàne, ultra arenam, cinerém-
que Mortis, Vitæ furit Ambitio, nec ipſo vi-
tæ confinio coërceri valet inſania Vanitatis?
Quàm elegantior Moſaicæ arcæ epigraphe!
Mortuus eſt Moyſes, ſervus Domini. Potuiſ- Deut.34.
ſent & ipſi ſplendida vocabula inſculpere la- 5.
pidi ſepulchrali. Potuiſſent ſuperſcribere, Mor-
tuus eſt Moyſes, Deus Pharaonis, Dux Popu-
li, Salvator Hebræorum, Legiſlator Tribuum, pare S
Dei Interpres. Verùm his omnibus abſtinuere Dignitas
nominibus, Deique Servum dicere maluerunt, vera.
quàm Deum Pharaonis. Et jure quidem opti- Mori do-
mo. Nam reliquorum nominum pompa;, ſi cum cee Ehke-
titulo Servi Domini componatur, evaneſcit, garar
penituſque diſſolvitur. Hoc, quia incidere non Gliriam
poſſumus in Nobilium conditivis, inania mutua- veram.

Servire
Deo reg-

mur nomina à vitæ ſpectris, quæ mortuos ma- ITalenia
. . . . . . — Moéut-
gis arguunt Vanitatis, quàm à virtute commen- ſ

dant. Siquidem, cùm eos in epitaphiis divites, gam Siri
magnos, felicéſque coloramus, fatemur tacité, mm, melio-
ità eos in cœlum receptos, ſicut per foramen a Talen-
acus admitti poteſt Camelus, gibberum ami- is
mal paſcuorum. Qui Magnatum cenotaphia ge,
legit, intelligat. Utinam his, quibus non li- Raligionis
cet inſcriberent Conſulis, Ducis, Epiſcopi, Le- munia

gati, titulum, unum pro omnibus nomen me- viliers.

rerentur in funere, Servus Domini mortuus
eſt. At, ut inquit Ambroſius, ea verba com-
mentatus: Servus tuus ſum ego, non ommum
eſt ſpecioſiſſimam vocem uſurpare. IIIius eſt
tantàm, qui Deo duntaxat ſervit, qui Deo ju- Okedien-
bente moritur, ut mortuus eſt Moyſes. Haud rie in hu-
Dei Servus ſcribi debet in morte;, qui, non ju- visde
Pente Domino, moritur. Hi porrô, qui non e gei,
Legum aut Prælatorum præſcripto ſtudendo: ſae Syiri-
& laborando mortem accerſunt, ut vixerint ſer- zu.
vi Dei, Dei certè Servi non moriuntur; ideô- eun.
que diſſimile Moyſi ſepulchrum fortiuntur. na d 4
Longè hi quoque minus Moyſis ſepulchrum & po
elogium promerentur, qui labores mortemque za inßti⸗
pro Obedientia reculant. Etenim ubi Moyſem qa.

. ntd
lego Servum Domimi, jubente quoque Do ei
„ . 4 „.
mino defunctum lego. Et ſanè, quam ar-,,„

duum imperium illud fuit, ante faciem Terræ Religionis
lactis & mellis mori eum, qui populum ab munia

Egybto viliora.

4 .

13

n
iz⸗ 1
e tel
, ſl
„i
lu
e

Ni

Lo
, ddon
l es,
humtun
yinlll
Mas t
Conili
Crpon
Nelnbt
Non t
M,
Uiueer
Ct: 1
lebol
Deune
alnuet

are,

4 Quum
)tonum
(o nee
l, h
CoNctat
Uele A
Uunrlit
kinger⸗
Cllli
Tbichus

eri!

ſuin

4 lem,
1e hill lin
t Whle

an, eie

X .
4 Oel
Elncht
8 ibin 1

formari.

Stromatum, Lib. XII.

8. Meyſes. Egy' pto illuc traduxerat, quôdque difficilius
morte eſt, mori ut reum, in pœnam incredu-
Paæniten- litatis, ſummo nominis, famæque diſcrimine.
tia infii- Plus miror Moyſem ex obedientia mortuum in
6da tote- terra Moab; inglorium, excluſum à regnis Pa-
vec⸗ læſtinæ, quàm tanta cum gloria liberantem ex
e ean. Egypto populum. Sic mori, sicque obedire
Domino, Servi Domini titulum ſepulchro in-
Mors Jju- ſcribit. Cæterùm ſicut hominem mori, cogen-

Roramw., te febri, non labore, Mancipii eſt Infelicita-
tis humanæ, non Famuli Divinitatis.
Quis Deus præter Dominum, aut quis
1
Deus prater Deum noſtrum! Pſ. 17.34.
Auliei Eo infelicitatis deventum eſt, ut interrogan-

enè ldo- di non Gentiles modò, ſed & Chriſtiani ſint
llarra. de fide veri Dei. Cum enim ſolicitius Princi-
Adala- pes, quàm Numen, Aula quam Templum co-
tors· lantur non rarò, procul dubio dubium eſt, uter
apud eos Deus ſit, Princeps, an Domimus.
Aras tantùm non erigunt, quia ab ipſis Pro-
conſulibus prohibentur; cæterùm inflexione
corporis adorant, tremore vocis, trepidatione
membrorum venerantur, eorumque dicta Dei,
non rarò, mandatis præponunt: illos Domi-
nos, illos Potentes, illos, ſi cœlo placet, Om-
nipotentes appellant. Beari ab illis ſe poſſe cre-
dunt: noctes diéſque aſſident illorum foribus.
Et his Deos Conſules eſſe negabimus, quibus
Dominantium, quàm Dei nomen eſt notius,
cultus eſt diligentior, ſervitus gratior?

Servi non

probi.

Argué, obſecra, increpa. 2. Tim. 4. 2.

Correctio
mitis ſit.
2. Tim. 4.
26

Quam pretiosâ nectuntur fibulà ferrei incre-
pationum annuli! Argue, increpa: veruùm,
quod medium inter hæc regnare voluit Pau-
lus, ab his non ſejungatur. Argue, ſed obſecra.
Condiatur Reprehenſionis fel Obſecrationum
melle. Ardeat, ſed Rubum non conſumat Ig-
nis zeli tui. Vitta coccinea labia arguentis ſint,
ſtringant atque coërceant: rursus verò, favus
diſtillans eadem labia eſſe debent, quæ melle
vibicibus ſtringentis vittæ medeantur.

In eaitu lſrasl de Egypto, domus Jacob
de populo harbaro, facta eſt Judæa
Janciſicatio ejus. Pſ. 113. I.

Religiene Quid expectandum videbatur recedentibus
lelicies. ex E.igypto, terrarum feraciſſimâ, niſi Deſer-
dervire tum, & Fames? Et tamen ſecùs illis evenit.

Deo, Servi reliquere Etgyptum, Domini poſſedere
eS. Judæam, in qua Deum ſanctificarunt. Porrò

Dei ma- Populi illius nota Religionem: In exitu, in-
bpr. quit, Iſraöël de Egypto, faéta eſt Judæa ſantti-

Deminn. lus in Ægypto, & quam invitus, ſerviebat ta-

P.. II3. I. Rcatio ejus. Cujus? Dei profectò. Ergo non
1 en“ ſibi gratulantur Terram obtigiſſe manantem
0. ² lacte, ſed gloriantur Dei coœpiſſe nomen in Ju-
Intentio Qæa ſanctificari. Utinam id unum belli, paciſ-
e que Arbitri in conquiſitione Regnorum atten-
Resve- derent, non quid Sceptris ſuis, ſed quid Fi-
Ibid .. dei, Religionique adjungatur. Sequitur. Facta
e Judaæa ſanttificatio ejus, Iſrazl poteſtas ejus.
Eledie Num, ante exitum de Ægypto Deus non erat
Sras. Dominus Hebræorum, ut, poſt relhictam Mem-
aon phim „ dici debeat Iſraël factus Poteſtas ejus?
Leyrviye Planè nunc tandem, diſco neminem ſervire poſ-
duobus ſe duobus Domimis. Serviebat Pharaoni popu-

men; ideéque noluit Domimus ſuum 43
cum Regnante imperium, ſed ex eo tempore
Iſraël Poteſtas ejus factus eſt, ex quo Pharao-
nis jugo eſt ſubductus. Et ſanè, ſi hiſtoriam
attentius evolvimus, tædebat populum non im-
perii, ſed tyrannidis Ægyptiorum, nulluſque
fortè de vertendo ſolo cogitaſſet, ſi humanius
fuiſſent habiti à Pharaone. Uſque adeò verum
eſt, Dei tunc factos fuiſſe Poteſtatem, cùm
Rege caruere.

Si dedero ſomnum oculis meis, & pal-
Pebris meis dormitatonem, & requiem
temporibus meis, done inveniam lo-
cum Domino. Pſ. 131I. 4.

Redundantia iſthæc videntur vota. Noônne Oczaſio
ſat negaſſe ſomnum oculis, ut vigiles? Cur mala.
itidem non daturum ſe requiem temporibus odαt,än.
Propheta profitetur? Nimirùm non dormire Circum-
ſatis nequaquàm eſt ad arcendum ſomnum, pectio.
ſomnum oculis non excipere: nam ſi requies Tentatio-
temporibus detur, per ſubjectum cervical in num we-
oculos ſomnus ſubrepet. Docet S. Propheta "edinum,
longiùs hoſtem arcendum eſſe; ſi enim quies H
concedatur temporibus, quieſcent & oculi. Vi-
des, opinor, quantàùm doctrinæ haurire hic
liceat ad ſenſuum cuſtodiam. Si enim tempori-
bus negatur reclinatio, ne oculus dormitet,
multò magis coërcendus eſt oculus, ne cor pe-
reat. Ut enim Ambroſius monet, quod non
videris, non amaveris. Quæro hic ego, cur
exploraturus David opportunum Templo ſi-
tum, magis ſomnum ſibi quaàm epulas interdi-
cat. Ille his non minus corpori neceſſarius: plùs
illo hæ animo perturbando accommodatæ. E
re feciſſet magis, ſi ſomno indulgens, ſtrictio-
rem ſibi in victu ſtatueret legem. Planè ſi lite-
ra duntaxat attendatur, Prophetæ mentem non
aſſequor: Quòd ſi à litera ad allegorias digre-
di placet, Somnum imaginem Otii dixerim,
quo nihil ad ſubruendum Dei templum aptius,
ineptius nihil ad exſtruendum. Prætereà vigi- Chriſtus
lans Oculus, non dormientis, Prudentiæ Hie- abi bhabi-
roglyphicum eſt, quam perneceſflariam ſcimus **.
eſſe molientibus Domino Templum. Neque ſai.
enim ſatis eſt religioſa Cupido, quaſi Artifex, omnes
non Deſideria cœleſtia, ut Materies ſunt ſatis, ſumus im-
ſed, univerſis ut Prudentia præſit, neceſſe eſt. pertedti.
Donec inveniam locum Domino. Et quis, ro- Pſ. 13 1. 5
go, noſtrum locum Domino in ſe paravit?
Planè non in Memoria: hæc enim patriam, af-
fines, & ſua geſta illuſtriora non excludit,
ideéque excludit Chriſtum. Num in Mente?
At hæc non eſt Dei capax, vanitatibus plena.
Voluntate eum admittemus? Sed ut Deus, in
noſtra Voluntate habitet, Voluntate careamus
oportet. Fortè Splendor Patris divertet ad O.-
culos? Veruùm eum exire ſuademus, quoties
illos fucis aperimus. In Lingua fortaſsée Dei
Verbum reclinabit? Indè mugis exterminatur.
Cordis reſtat hoſpitium Numini? Sed ità ex eo
cogitationes malæ exeunt, ut radix maneat, quæ
pejores quotidiè emittat. Quid igitur agen-
dum, ut locum Domino inveniamus? Davidi
contrarii eſſe debemus: quia enim ipſe locum
extrà ſe Domino quæritabaàt, Oculos non pa-
tiebatur claudi: nos„ quia intrà nos paramus
Deo locum, convertamus Oculos ad nos, tum
ut noſtra diligentiùs ſcrutemur, tum ut non
elabatur per reſeratos Oculos, qui Templum in-

FI 4 trat

Servitus
Mundi.

Confiden
tia in ho-
minibus.

Mors op=
tanda.

Electio
Siatus.

Locoram
indiße-
rentiam
Obedien-
tia, &
animarn
Zelus im-
petrant.

Clemen-
tia.

Dei Miſe-
ricordia.

Pſol. 134.
7˙
Tribula-
zionum

Jons.

Peccati
damna.

Tentatio

ntilis, & fluctus extollit.

Tribula-
tio.

trat & habitat, teſte Ezechiele, occlusà portà.

Os hahbent, & non loquentur. Pſ. 113.5.

Idola Gentium hoc loco Propheta deſcribit,
quibus ſine ſenſu oculos, nares, os, manuſ-
que, & pedes ineſſe affirmat. Cur non &
ventrem teſtatur inanem epulis? Fallimur. lis
Di Gentium non utuntur membris, quibus
prodeſſe poſſent, ſed ea adhibent, quibus no-
ceant hominibus, eorũmque fortunas inſumant.
Oculis capti ſunt, ne adoratores videant; Ma-
nibus carent, quibus munera largiantur; elin-
gues ſtant, ne oracula fundant; non currunt,
ne accurrant implorati. Ventre profectò non
carent, ſed edaciſſime & noſtra vorant, &
nos. An Gentium Simulacris ſimiles fiant au-
licorum Semidei, viderint ii, qui eis non Pe-
cora, ſed Dies, ſed Vitam, ſed Mentem,
ſed & non rarèò Semideis ſuis Deum immo-
lant ſuum.

Sol cognovit occaſum ſuum. Pſ. 103.19.

Ideéque lætus in occidentem vergit. Non
enim Occaſum timet, quem fſcit excipi fauſto
in feliciorem Mundum exortu. Occidit enim
nobis, ſed Peruanis naſcitur. Nos certè occa-
ſum ſi ità noſtrum noſceremus, non tam igna-
vè illum horreremus. Morimur, ſed Deo æter-
num victuri. Quid, quòôd Sol non inhibet
æſtate curſum ſuum, ut apud nos diuturnius
maneat, ubi tranquillé regnat; quanquam ad
alias progrediatur plagas, ubi, ſæviente hye-
me, nebulas ſibi nimbôſque obſtare experitur.
Rogo, quid aliud, quàm noſtra doctrina, ſunt
prodigia iſta Naturæ, quâà diſcimus, ſolum
nobis vertendum, etiam cùm è tranquillitate
ad procellas tranſeundum eſt.

Qui producit ventos de theſauris ſuis.

Pfal. 134. 8.

Sermo hic procul dubio eſt de ventis, cien-
tibus tempeſtates: nam de internecione, déque
tonitruis Propheta loquitur in pſalmo. Hos
porrò ſuis in theſauris concluſit Deus, ut ſe
declaret, parcum in pœnis, tardumque ad ſup-
plicia. Nihil enim cunctantiùs proferimus,
quaàm quæ in ærariis obſignavimus. Nolumus
procul dubio proſtare facil?, quæ reponimus
in theſauris. Huc facit, quod paulò ante Pro-
pheta de Deo præmiſerat: Educens nubes ab
extremo terræ. En quò retruſerit inſtrumenta
nocendi, cunâſque fulminum. Planéè noſtris
nos ſceleribus colum inficimus, nubéſque
denſamus: hæ ſiquidem haud ità brevi ſpatio
ab extremo terræ ad ſtragem evocarentur,
niſi ultrò nos inhalationes tranſmitteremus,
quibus cunctantium nebularum præveniremus
adventum.

Dixit, & ſtetit ſpiritus procellæ: & ear-
altati ſunt fuctus ejus. Pſ. 106. 25.

Nolo tranquillitatem iſtlam, quæ tumidiores
tu⸗ Ità eſt: latent undarum cu-
muli in ſtagno: & quamvis inhibeatur ſpiri-
tus procellæ, Caro fluctuans non ſtabit, ſed
hujus ſævient fluctus, cum tribulationis ma-
re in modum ſtagni fuſum arriſerit. Ideoò de
ſe Sponſa, Canticorum capite ultimo, hæc

344 Oliva

habet: Ego murus, & ubera mea turris, ex Can. 8,
quo fatcta ſum coràm eo quaſi pacem reperiens. 10.
Illa adeò delicata, abſente Sponſo, & furen- Felieirgs
te Boreaâ, ut viæx floribus ſe fulciri pateretur nexia,
intermortua, quæque capillo pro enſe uſa Di-
lectum fugientem ſauciabat, ut pacem nacta
eſt, obriguit in Murum, inque Turrim con- Cirsurz.
crevit. Cur ſcenæ tanta converſio? Nimirùm edio
facilis Innocentiæ cuſtodia in pugna eſt; nec Petfecu.
eſt, quòd timeret fagaci Sponſo, cujus excita 'ola-
deſiderio lacr ymis duntaxat & ſuſpirus paſce- “
batur, deliciarum, ſomnique incurioſa. Ve-
rùm Dilectum complexa potuit ſibi à Felicita-
te metuere; ideéque coram eo, quaſi pacem
nacta, aſperatur in Propugnacula. Verbo, in
bello florea, in pace ferrea, ibi hortos exco-
lit, hic excitat turres; totâque in bellicos
apparatus migrat, cùm quaſi pace frueretur.
Nota illud: quaſi pacem. Non enim tuta, imò
nec tota Pax, ubi Chriſtus, quem tenemus,
amitti poteſt.

Domine, ne in furore tuo arguas me,
neque in ira tua ortipias me: quoniam

1.

ſagittæ tua infiæxk ſunt mihi. Pſ. 37.2.

Timet corripi ab ira Dei, qui Dei ſuſtinet Felicita
carni infixas ſagittas? Quæ ſævior ira Dei eſ- "oxria.
ſe, fingive poteſt, ut emiſſio jaculorum ejus?
Quid metuere ab ira poteſt, qui jam ſagittis Patientia
jacet trajectus? Nimirum Ira Dei, non ſagit- Dei ira
ta, ſed felicitas eſt, punitque non ferro, ſed Ieverior
Hore. Undè Propheta ſuis lætus plagis, timet, Felicuas
ne tela Deus revellat, ac eo maximè iraſca- Dd
tur, quòd à vulneribus ceſſet. Suis in ulceri- tie iaſii.
bus exultans veluti in opulento theſauro pre- a ſalu.
catur Deum, ne iraſcatur, ea curando. Quaſi fare.
dicat Vates ſanctiſſimus. In Roſa judiciorum siderlor
tuorum, non ſpinas reformido, ſed folia. Hæc znm pa-
recreant, & ideò feriunt: illæ pungunt, & nit.
ideò ſanant. Nam Corpus, ſi vulneretur, mo-
ritur: anima verô, ſi cædatur, vivit. Ergo, Conſaſer
abſcedant, quæ blandiuntur, accedant, quæ ,ii ſnt
mactant, ne pereamus illecebris, utque pla- pares,
gis valeamus. Quanquaàm ferientis Dei benig- n ar-
nitas in verbis conſequentibus apertiùs elucet. uuan’.
Quoniam ſagittæ tuæ infixæ ſunt mihi, & con- Pl. 37. 3.
rmaſti, inquit, ſuper me manum tuam. O
ſagittæ non vulnerum artifices, ſed medicinæ!
Abudin'? Sagittæ Dei non ſanguinem expri- Corredtis
munt, ſed miſericordiam infundunt, non vul- wmitn.
nus imprimunt, ſed Dei nobis admovent ma- Tribula-
num; quâ quid beatius, magiſque curandis io &
vulneribus accommodatum? O amabiles ſagit- Lentatie
tæ, quæ divinam ſuper nos dexteram confir- alant.
matis! Confirmatis, inquam, Dei manum ſu-
per nos, quia videlicèt, ubi vulnus, ibi ma-
nus Dei, qui blandiri ſolet vulneratis. Porrô;
quam amanter erudita ars iſthæc ſauciandi!
Ubi ſagittas infligit ad vulnus, ibi manum ad
ſalutem deponit. Nos quidem ſagittas jacimus
eminùs, manum ad nos retrahentes: Deus ve-
rò ità cum jaculo manum immittit, ut utroque
careat, cùm in ſua carne David ſenſerit & te-
lum, & manum. Sanéè quis loquetur poten-
tias Domini? Manum non duntaxat ſaucio ad-
movet, cùm gladio ferit, verùm etiam cum
jaculis vulnerat. Equidem naturàâ ità compara-
tum eſt, ut ferrum ſine dextera hoſti admo-
vere nequeamus, quoties pugnamus enlſe. Ac

ſi doceret illa medicinam facere vulneri,
eci⸗

amandus

lnh 4⸗
6. n

cmnin
an M
Heen, renn
m
14 de⸗
cie
in. her⸗
Sms 1
) one
ler Utent
le
li tel
nmit
lſecr
enunn
ſelnu⸗
ant
ſcee:
n
Etrnb
at
mn d
e

n hiore
n etir⸗
I
Ne Egl
ie Kllui
n n,
N
m. Wt
u. Mci
nich. Elidie
Uin Ni
Uper
iguich
bſer⸗
lun!
knhbe

1ulen⸗

etd,i
a.

4

Stromatum, Lib. XII.

fecimus. Veruùm immanitas hominum eò deve-
nit, ut jacula intorqueat, retrahendo ab eo
dexteram, cui ferrum infligit. Quid Deus?
Gladium ore geſtat in Apocalypſi, ut lambat,
quas aperit plagas: Jaculaque, ſi jacit, ità ja-
cit, ut manum dimittat cum jaculo. Quam
ſuaviter ſuperiores corrigerent, ſi ubi vulnus
Corredtio aperiunt, manum ibi ad incolumitatem im-
mitis. mitterent. Verùm ſpectamus quotidiè in ſub-
superier jectorum cordibus ſagittas, & manus curantes
clemens. non ſpectamus. Irruat ſagitta, ſi cum ſagitta
lbidem. venit & manus. Quoniam ſagittæ tux infixæ
Junt mihi, & confirmaſti ſuper me manum tuam.
Ibid. 4. Sequitur: Non eſt ſanitas in carne mea, à fa-
cie iræ tuæ, Non eſt Pax oſſibus meis, à facie
FPæniten- peccatorum meorum. Si ità vulneretur impius,
sia vera ut ſe manu foveri ſentiat, ſcelus ſuum plùs

. horret, quam ferrum tuum. Verus dolor pœ-
Con . . . . .
Ble nitentis, pluùs Peccati horret ſœditatem, quàm

tste. Iræ Dei apparatu turbetur. Hæc enim vix car-
nis teneritudinem pungit, illud autem oſſium
firmitatem evertit. Non eſt ſanitas in carne mea
à facie iræ tuæ, Non eſt pax oſſibus meis à facie
Peccatorum meorum. Utique ſceleris ſævior aſ-
pectus, quaàm Iræ divinæ. IIlud oſſa quatit,
hæc cutim pungit. Metuas proindè magis à tuo
ſcelere, quàm à ſupplicio punientis. Porròô
quam leris Ira, quæ ne feriat ſub aſpectu ſe-
ſe terribilem dat, ut conterritus peccator cul-
pis abſtineat. Dei Ira tota in faciem, & appa-
ratum diſſolvitur; Hominum Ira ſine vultu
eſt: non percipitur, & ſævit.

Cuſtodiens parvulos Dominus: Humilia-

tus ſum, & liberavit me. Pſ. 114.6.

Relitionis Priorem verſiculi partem ſæpiſſimè univerſi
mugig ſuperiores uſurpant, poſteriorem verò pleri-
ee. que negligunt. At, ſine Secunda, Prima pom-
zrotel. ar Pa Charitatis, non charitas eſt, Dolus blandus
eos, qui Potius, non æqua Providentia cenſenda. Quis
lent. Paſtorum Ovibus non ſuadet, ut ſe negli-

S 4 gant, ut pro ſe non muſſitent, ut ſeſe Deo
ick ſe ſe* . 7
penmit. Committant curandas, erigendâſque tunc ma-

tentes. kimè, cum ſolicitudinem projecerint ſui? Sanè
Prtectio- & hi dicere poſſunt: Cuſtodiens parvulos Do-
nes in re. minus. Obedientia enimverò patrona exhibe-
iione. tur parvulorum ſe non curantium. At quàm ra-
1r9 qui dicunt, Humiliatus ſum, ut Obedien-
tiæ fiderem, addere poſſunt, & liberavit me!
Utinam Humilis non deprimatur; utinam O-
blitus Sui oblivioni non detur: utinam Homi-
nem habeat, qui ſe non habet. Sol, vix ole-
ribus ſegetibuſque ſoœcundat im, proſtanti-
que tellure, eam humum in aurum vertit, quæ
latet. Aves, quæ ſuavius canunt, pro mercede
arctiorem cuſtodiam ſortiuntur. Sylveſtribus
parcitur plantis, domeſticas ferro putamus,
truncamuique. Agitur nobiſcum ità „ ut quæ
ſerviunt humaniùs, iis liberalius abutamur, re-
vereamur verè, quæ à nobis rebellant. Suo
id confirmant exitio cicures animantes, quæ
Auonian mitiores ſunt, miſeriores quoque
iunt. Leones veremur, Boves ſub jugum mit-
timus. Adeò humanum genus alta miratur,
humi poſita calcat. Dum eſſet Rex in accubitu
Nuo *Nardus mea dedit odorem ſuum : Scilicèt
dum calcatur. Optimus ſane Princeps, cui
Flos olet conculcatus.

Ean. 1I. 12.

mercedem non è fruge metiar. Non peribit

Malediéta terra in opere tuo. Gen. 3.
17.

Ergo benedicta, ſi neglexeris eam. Itaà eſt. Mundus
Iis duntaxat fertilis Mundus eſt, qui eum cal- Trei .
cant. Audi: Qui reliquerit domum, aut eagtihees.
agrum, centuplum accipiet. Feracitas iſthæc Ses vitus
portento eſt proxima. Quis enim centuplica- Mundi.
tam ſegetem meſſuit in campo? Id dictum ſe-
mel de Iſaac. Quis verò domuum, opum, &
agrorum vidit Mundi hujus foœcunda campe-
ſtria? Et tamen quæ ne cogitare quidem aude-
mus colentes Terram, Mundum negligentes,
Domino Vade, colligimus. Vide Paulam ce-
lebriorem in Rure Bethlehem, poſt calcatam
Romam. Vide Petri nomen Regiis prælatum
titulis, neglecto Reti.

Accipietis virtutem ſupervenientis Spiri-
tus ſandti in vos, & eritis mihi te-
ſtes in Jeruſalem, & in omni Judæa
σ Samaria, & uſque ad ultimum
terræ. Act. I. 8.

Plùs dat Deus, quàm exigat, & primus dat. Lororum
En Apoſtoli, qui ab illo Spiritum ſanctum 'ndife-
antè accipiunt, quàm de eo teſtimonium in "ntia.
terris dent. Porroò largiùs donat, quàm recipit. Dee dare
Spiritum ſui cordis largitur, ut Spiritum illi A acci-
oris noſtri commodemus. Quæ autem compa- “ve.
ratio Spiritus æterni Verbi, cum verbis rudium Servire
Piſcatorum? Utinâmque illud, pro quo Spiri- Peo felix.
tum ſuum oppignerat, impetraret à nobis! Et
eritis mibhi teſtes. Sed ubi? Num Hieroſolymis Act. . 8.
tantùm;, undè gravatè abibant, calente etiam-
num Crucifixi Servatoris cruore in Calvaria?
Num in ſola Judæa, ubi tanta pietatis veſtigia
extabant? Uſque ad ultimum terræ. I nunc,
& unam tibi urbem ſtatuas, quam colas, ſimu-
lato colore pietatis, quòd in ea, vel carnis pa-
rentes vivant, vel fidei fundatores deceſſerint.
Obierat Hieroſolymis Chriſtus, vivebat Hie-
roſolymis Virgo, cùm Apoſtoli in ultimas ter- Zelu: a-
ræ plagas diſcefſere. Nec ſanguis eos Domini nimarum
detinuit, nec Deiparæ eos præſentia retarda- E r
vit. Verùm, antequàm eos in oras terrarum 1 6.
extremas dimitteret, accipietis, inquit, virtu- ginp.
tem ſupervenientis Spiritus ſancti in vos. Ac ſi 1bid.
diceret: Ne horreatis Barbarorum regiones;
nam pleni Spiritu ſancto quovis deferitis vo-
biſcum Deum. Non eritis ſine Me, ubicumque
terrarum ſitis. Porrò, cujus tam ferreum cor
eſt, quod verba illa non emolliant: Et eritis Ibidem-:
mihi teſtes? Ac ſi diceret, vobis ego fido,
meam vobis nominis gloriam contradidi: ve-
ſtrum duntaxat eſt Sanguinis opes mei emptis
à me Nationibus diſpenſare. Eritis, inquit, mi-

hi teſtes. Hoc eſt, guarewn incredulæ verbum

veſtrum urbes excludant, mihi Teſtes eſtis. Si-=
quidem ubi induſtriam perſpexero veſtram;,

Vobis, quod Mundo eſt periturum. IIli loque-
mim;, ſed Mihi foœneratis. Oppugnatis Mun-
dum, ſed Coelo militatis. Veſtros ſi populi ſu-
dores ſpernent, eos Deus & abſterget, & in
rores, gemmâſque convertet. Felix Evangelii
cultura, ubi ſine meſſe horrea complentur. Ca-

rebis fortè falce, copiâ non carebis: hoc eſt,

deeſſe tibi labor poteſt, tibi abundantia non
deerit,

Ira

346

Ira in indignatione ejus, & vita in vo-
luntate ejus. Pſ. 29. 6.

PDei M Quaàm magna multitudo dulcedinis tuæ,
ricordia Deus, quâ Ira quoque tua ità temperatur, ut
vel inlra. non ſtragem pariat, non fulmina jaciat, non
Clemen- Cædes edat, ſed Iræ imaginem tantùm impri-
ꝛtia. mat, ut Miſericordia emicet ex Ira. Ira in in-
dignatione Dei noſtri eſt, non Mors. Quin
ſi in voluntate vita eſt, Ira ſine vita eſſe non
poteſt, cùm ſævire ſine voluntate Ira non
queat. Planè, ſi militis dextera floribus foret
referta, alapam is non infligeret, quin cæſi
maxillam hoſtis floribus cumularet. Dei Ma-
nus Voluntas ejus eſt, hâc Ira movetur. At-
qui in voluntate vita eſt, igitur ſine vita Ira
non eſt, quæ abſque voluntate non vulnerat.
Cyathos vidi non ſemel, quibus ità amphoram
artifex impoſuit, ut, cùm eos aquà plenos hau-
rire cupis, merum quoque epotare compelle-
ris, quod ex ſuperimpoſita amphora in cya-
thum lemi ruit præcipitio. Ergo Calix Iræ Do-
mini ſine vitæ nectare exhauriri non valet,
quia ſine Voluntate ejus exſugi minimè poteſt,
Pænites in qua vita eſt. Paulus Apoſtolus id cognovit,

quem ita Ira dejecit, itâque occæcavit, ut vi-
* n bo- tam tamen cordis & lucem mentis, caliganti
vin pu-. 2 . en „ ̃ .
miti. jacentique infuderit. Ideò David aiebat: Con-

Pl. 31. 3. verlus ſum in zærumna mea, dum configitur ſpi-
Correcto na. En vitam Voluntatis divinæ cum ſpina in-
2dmwit- fuſam indignationis Dei. Nequit, nequit Ira
enia. ſine vitæ beneficio ſævire. Nônne ſpectas apud
Suserior Joannem in Apocalypſi Gladium prodeuntem

sme , ex ore Chriſti, undè vitæ Spiritus Adæ eſt
4*6 per :
die. inditus.
Vox Domini ſuper aJuas. Pſ. 28. 3.
Cerrectio Convertimi ad me, clamat vox iſta. Porròô
MWa 4. α.

per aquas Deus Voce, Pedibus graditur Pe-
trus. Adeò ſuaviùs ſemper Deus, quàm ho-
mines cum hominibus agunt. Porrò Aqua &
in Cryſtallum concreſcere poteſt, & in Gla-
ciem. Quanquam autem ſplendidior illa, du-
riérque, quam iſta, ſit, utraque tamen con-
verſionem fidelium exprimit. Cryſtallus quidem
perſeverantium, Glacies deficientium eſt ima-
viſitatio- go. IIlud advertas: Quamidià Glacies perdu-
nes. rat, Cryſtallo non difſimilis eſt, fulget, mi-
cat, ſordes refugit, ſublimis pendet: ut autem
Familia eliquari cœperit, pulveri agglutinatur, luto
ritas cum jmmiſcetur, proteritur pedibus, nihil eâà vilius,
Tazalart nihil fœdius. Et ſanè quot vidimus in Religio-
Tepidita, ne, Cryſtalli inſtar, fulgere, quos eliquatos
paſt fer-. ſprevere & Primores, & Cives: Unde Gelu?
vorem. ex frigore. Et Juſtus perſeverat, & Impius
Apxſtasz convertitur vi Timoris Domini. Undè ergo
vie t. tanta cryſtalli & glaciei diſſimilitudo? Hæc in
amor, Montium viſceribus concreſcit, illa ubique du-
Tal nta ratur. Soli lucique glacies patet, ideéque ſol-
dila- vitur: diu lucem cryſtallus fugit, atque ideò
zeant.
tat, lucémque ſine diſpendio ſui non patiatur
„modò, verùm & Sole percuſſâne dicam;, an
fœta parturiat, pariâtque. Periculosè Juſti
ſunt, qui Juſtitiam in turba præferre conſueve-
runt. Expoſita enim in foro Sanctitatis glacies,
hyeme fortaſsè durabit, ſolvetur vere. Quæ in
penetralibus Clauſtri concreſcit Virtus, lucem
aliquamdin non videt, ut ſemper lucem fun-
dat. At Cr yſtallus licèt ſis . potes & oſſa Mar-

culum à Juſtis convertentibus Impios, ad Im-

ſolidatur ità, ut duritiem in naturam conver-

Oliva

tyrum continere cum laude, & lances æmula-
tus, illecebræ ſubſervire. Non ſancta ſtatim
Deo Cryſtallus eſt, & Templo & Pompæ cogi-
tur militare, Aras Menſaâſque ornat, modò Bac-

chi Adminiſtra, modò Divini ſanguinis Concha.

Et, cùm feciſſet quaſi flagellum de funi-

oulis. Joan. 2. 15.

Didicit inter homines iraſci Verbum: & Sa- Crud,li-

pientia Dei, quæ in orbe terrarum olim lude- tas bo-
bat, nunc vulnerat. Nimirùm nullus Deo mi- mina.
tior, ideéòque nullus eò potentior in ſupplicio
eſt. Apertè id elucet in aere, quo quidem ele- Ira Dei
mento quid delicatius, atque placidius? Eo ta- ſaviſima.
men irato quid inclementius? Denſatur in plu- Precraßi-
vias, concreſcit in grandines, furit in turbine, icio,
ferocit in ventis, ardet in fulgetris, in fulmi- De⸗.
nibus debacchatur. Solem ſubducit, diem re- Spes au-
penté commutat in noctem. Undè mirum eſſe dax pec.
non debet, ſi mitiſſimus humani generis Ser- antium.
vator flagellis vendentes, ementéſque ehminet
& templo. Et quando copioſiùs de aêre diſſerui-
mus, libet illum Adoleſcentum indoli compa-
rare. Hi enim cùm ineunte ætate manſuetudi-
nem præ ſe ferant non vulgarem, non rarèò ſe-
nectam cruore tingunt, humanôque ſanguine
ætatis gravioris cani colorantur.

Non places Satrapis. 1. Reg. 29. 6.

Davidi ità reſpondit Philiſthinorum Rex, Rer uata-
ejus retinendi cupidus magis, quàm potens. "uer ſer-
Quod profectò portentum non infrequens in gpoie,
aulis, facit non rarò, ut Servi à Dominis ere- Auliei
cti Dominos ſibi cogant obedire. Certè regno- nen boni
rum perſæpè calamitates ferè omnes hoc è fon- franaudi.
te promanant. Nimirùm humo educti Solis ope Piguues
Vapores, ut aerem ſuperaverint, fulminum ad- ge. *7
miniſtri & fabri ſunt. Pluvias tamen, fulmins
que expectare poſſumus, quando capita non
Genere ſed Crimine viliſſima, Humanitatis,
Literarum, & Religionis ignara, Fortunæ ma-
gis indignatione, quàm beneficio, ſolio admo-
ventur. Aſtris debetur Cœlum, eèò ſi Inhala-
tiones, Fumumque Terra tranſiniſerit, ſola
pro Gratiis Fulmina recipiet. Nocet loci ſubli-
mitas Indigno: qui enim humi ſubſidens Vapor
fuiſſet, in cœlo duratur ad Stragem. Saülem
interroga, regio ferè animo in ſordida Fortuna,
in Regia verò animo ſordido, atque degeneri.

Ad nihilum deduétus eſt in conſpectu ejus Tenir⸗
malignus. Pſ. 14. 4. ſaculari-

bus

Monemur hoc loco, parcè admodùm Juſtos Zelus a-
1¹ 3 zi eſſe nimarum
nos eſſe, ſi ii quibuſcum agimus Impii eſſe cin⸗
non deſinunt. Nam de Viro Probo dicitur, fo-. Serietas.
re, ut in ejus conſpectu ad nihilum Malignus, Familia-

id eſt, Malignitas, deducatur. Quòd ſi verſi- riter eum
ſaculari-

. . bs,
perantem transferre libet plectentem Nefarios Zelcs a-

atque Sceleſtos: futurum affirmamus, ut Ma- zimarun
lignus in nihilum redigatur, ſed in conſpectu ſerias.
ejus: id eſt, cùm cauſas ipſe per ſe cognoverit, Serieigr.
non item cùm eas Miniſtris finiendas reliquerit. Rere.-
Ad nihilum deductus eſt in conſpectu ejus Me Soiſc
nus. Quid enim prodefſt Principem J uſtum et e,y reſidentia
ſi iniqui Judices de Reis ſtatuant? Caleat licét eerzr
ignis, ſi glaciem Sylvæ injiciat, infoæcundæ Pe 8
Arbores non comburentur. Sufficit ſibi Sol re- .

cedens luminis Vicariam Lunam, quam rein
u-

Ae
altte
uunt
mlävti
es Kan
ſuem co

De, (
„ Min

,lketn

1e all
nnn. eban tl
lani ihin
*%
ik nen
fm,
iii,
nn o
wbi
MAram
I, enitti
Acrk ue
m uet
. GnDum
etmnluaun
Lltker
,um
nn(
ni
Iirn,
D l

⸗ „
e,
pneg 6

2

ea. J

icke

energ en
neeier
ton n
Nonlü
lann

lnmmt

blen.
len
1
Ale
e n

Pb,

N ,
it,
Me,
1, 3 7

Stromatum, Lib. XII.

ſuâmet luce locupletat: non ideò tamen illa
aut diem infert, aut maturitatem confert. Re-
xI. 26. 5. gis Juſtitia, ſi judicaverit, proderit. Montes
. licut Cera fuxerunt à facie Domini. Ipſum non
dedecuit Præfectum Tribunalibus Angelum
pI. 14. 4. deſilire ad Gomorrhæos, ut puniret. Timen-
Dienitas tes autem Dominum glorificat. De quo id Do-
eui confe- minante affirmabimus? fortè de plurimis: uti-

nda. nam etiam de ommibus. Verùm, glorificati,
quòd timeant Dominum, aut latere ſtudent,
aut exaltationem recuſant, nam rari apparent.
Abſolvamus commentationem verſiculi repetitâ
bid. doctrina. Ad nibilum deductus eſt in conſpectu

vex ope- ejus Malignus. Nota: non in ſermone, ſed in
ruw. Cconſpectu Juſti Impius ſanctificatur: ut diſcas
Zelas a- tacitam faciei verecundiam eloquentiùs voce
Tramgt, ipsà perorare. Ardeant oculi Divino Amore;,
.. & picea eliquabitur Iniqui Cordis Cogitatio.
Si extiteris Ignis, Nix illicò ſolvetur. Cervæ
pariunt ad ſtrepitum tonitrui: Homines ſpiri-
tum ſalutis concipiunt, non ſi tones, ſed ſi ru-
tiles. Saulus lucet de Lupo in Agnum & Pa-
ſtorem converſus.

Date, & dabitur Vobis. Luc. 6. 38.

via mix- Ubi ſunt Vitæ Mixtæ contemptores? Sciant
72, Zelus hi ità Deum fontem eſſe, ut nos conchas eſſe
us O,a- Jubeat, quæ puriorem eò ſemper aquam reci-
tionis do- piunt, quò eam copioſiùs fundunt. Non ri-
num pro- gat tellurem Deus, ut imbrem bibat, ſed ut
merentur. herbam edat. Sanè quamvis feneſtra pateat,
Taleniorâ niſi & janua pateat, quâ ingrediens ventus
Wne. emittatur, eam ventus non perflat. Sic Deus
ei ſe menti communicat, quæ, quem haurit
ſpiritum, aliis non negat. Hac de cauſa Ven-
ti potius, quàm Solis imaginem Paracletus ſu-
biit, ut oſtenderet, non ſe ingredi velut Lu-
cem, ubi feneſtra duntaxat patet, verum, ve-
luti Auram eò labi, ubi Spiritus, qui hauri-
tur, emittitur. Hinc veritus Paulus, ne in ſuo
2. Cor. s. corde flare Spiritus deſineret, aiebat, Os no-
11. ſtrum patet ad vos, & Corinthii. Ideò David,
cuùm Deum rogaſſet, ne à ſe auferret Spiri-
Pſ. 0.15, tum ſanctum ſuum, Docebo, inquit, vias tuas.
Ac ſi diceret, Ingrediatur, Domine, Spiritus
tuus, nam & qua procurrat ad cæteros, para-
bo. Quòd ſi dixeris, Igni comparatum Spiri-
tum Dei, non modò Auræ: noveris præfoca-
ri Ignem, quem occulueris. Vult lucere pa-
lam, vult non ſoli ardere illi, cui ardet.

Vovete, & reddite Domino Deo veſtro,
omnes qui in circuitu ejus offertis mu-
nera. Pſ. 75. 12.
Affectus à Mirum eſt, hortari Prophetam, ut red-
Diage dant, qui afferunt. Si afferunt, cur times, ne
den Oour reddant ²½ Nimirum ſapienter extimet David;
nam, etiam cùm reddimus, non reddimus.
eain- Cor enim cum Opere devovimus, & ſolum
“ “ interdum Opus offertur. Non Sanguinem, ſed
Amorem Deus acceptat. Verùm altior latet
hic ſenſus. Reddite, qui offertis munera; hoc
eſt, qui, quæ non debes, donas, impleto prius
Vota, Prom iſſãque perſolve. Eleêmoſynam
largiris, bymnos recitas, munera ſunt iſta non
imperata: verum Fornicaris, dùm largiris,
„poſt preces Iraſceris, ideéque monèris reddere
Begulari Vota, dum offers Manera. Notantur hoc

ob er- „. — 7.
lnz. quoque loco ii Coenobitæ Legum, Votorum-

que iĩncurioſi, ſed injuſtæ aliquando Auſterita- Singala-
tis ſuperſtitiosè cultores. Antè reddas, & 'itater.
deindè largire.

Defecit cor meum & caro mea: Deus
cordis mei, & pars mea Deus in
æternum. Pſ. 72. 26.

Itâne Deus refugit, oditque Cor, ut Da- Chrißu
vidis tunc tantùm Pars eſſe, incipiat cùm illud "bi habi-
defecerit? Noônne Deus hic ille eſt, qui in ſo-::
lo Corde habitans credebatur? Quomodò nunc Nikilpra-
ibi fit Deus Cordis ubi non eſt Cor? Defecit er Deum.
Cor meum, Deus cordis mei. Enimverò niſi
in ſe deficiat Cor, ejus Deus non erit Deus.
Cor cereum, Cor mortuum ſa culo, excors Mortift.
denique Deus inſidet Cor. Si ergo tibi Cor in caie Paſ-
pectore palpitat, tuiſque adhuc amoribus ſer- e.
Vst, ſcias procul ab eo Deum abeſſle. Quan- ia inak
quaàm alius loci hujus ſenſus eſſe poteſt. Defe- ferens ad
cit Cor meum, & caro mea Deus cordis mei, & omnia.
pars mea Deus in æternum. En hominum libe 1i1: les:
rale cum Deo commercium! Corde cùm ca- Hõ
rent, Cordis eum Dominum faciunt: cumque ad Deum.
Caro illos reliquerit, Deum ſibi in Partem eli- Bona
gunt. Vix reperies, qui, morti proximus, anima,
Carne, Cordéque deſtitutus Deum ſibi non en. foris
conſtituat & Partem, & Dominum. Alius ſen- eue
ſus eſt. Infirmitatis beneficium iſtud eſt, ut intus ſit:
Carnem exedat, & Carni Deum ſupponat, illa exteà
Cordique doloribus occupato Dominum inſi- Corpus,
nuet. O Carnis diſpendium compendioſum! O ut W
jactura Cordis Dei regno compenſata! Neque in nobis,
veròô infirmitate impotentior Mortificatio eſt: S. Am-
hæc etiam, ſi Carnem deterat, ſi Cor conſu- bros, de
mat, Deum rapit ad nos. Aloyſium & Catha- IIazc &
rinam intueamur, illum ſine Carne, hanc ſine Aima.
8 . . Mortiſt-
Corde, & utrique inſitum Chriſtum. Verbum zatio on
& Qaro, inquiebat Bernardus, contraria ſunt. poris.

Proindè ſi Illud cupis, Hanc oderis. Mortifi-
catto pa-
. hoſpi-
Tentavit Deus Abraham. Gen. 22. 1. A
Chriſto.

Neſcio, quà fiat ratione, ut fortioribus du- Moriif-
riora ſemper obveniant. Abrahæ è⁸ ſterili naſ- zario &
citur Filius. Samſoni ex Oſſe Unda fluxit, Tentatio.
Cibus in faucibus Leonis paratur, Vincula eP 3.
Foœmina neétuntur, nutritur Robur in Capil- guibus
Io, Victoriæ adminiſtras Vulpes ſortitur, in dentur.
ſolo Funere triumphat. Quid Iſraël univerſus?
Nonne habet Undas in Silice, in Æquore Pul-
verem, Manna in Eremo? Ipſe Silex non eli-
quatur in Aquas, niſi percuſſus. Aaronis Vir-
ga reciſa floret. Virga Moyſis, antequàm ex-

tra Ægyptum vertatur in Sceptrum, conver-

titur in Serpentem. Fruitur Deo Vates, ſed
in Rubo. Quieſcit Chriſtus, & dormit, ſed
in Tempeſtate.

Juſtus ut Palma florebit: ſicut Cedrus
Libani multiplicabitur. Pſ. 91. 13.

Sola Chriſti religio eſt, quæ à ſummis in- Ferver in
choat. En, Juſti flos, Palma eſt: hoc eſt, Vrocinio.
Chriſtianæ rudimentum militiæ Victoria eſt, Ferver
tyrocinium Triumphus. Falleris, ſi à minimis Katim.
exordiris, ut ad ſummal devenias. A cacu- Mro ve-
3 en 11 . . riés.
mine Chriſtianus initium ſumit. Ideò in Can- Reyowa.
ticis Sponſa nullam mentionem fundamenti tio veræ.
facit, ſed de laquearibus tantùm ſolicita eſt. Procraſti-
Ut ita dicam, Turris Evangelica exorditur à "arie:

tecto.

Pl. 18. 6. tecto. Audi: Exultavit, ut Gigas, ad curren-
dam viam. Non paulatim curſui aſſueſcit,
ſed in ipſis penè carceribus Gigantis curſum
exæquat. Mirum proindè non eſt, ſi Juſti flos
Palma ſit, creſcâtque in corymbo Victoria;
quæ alioqui ſeneſcentis militiæ, non enaſcen-
tis tyrocinii eſſe fructus conſuevit. Ergo, ſi
cupis multiplicari ut Cedrus, non recuſes flo-
rere ut Palma. Tuæ ſtatim initio Converſionis
de mundo Triumphato. In Principio creavit
Deus Cœlum & Terram. Meliorem partem
conſtituit fabrefacti Mundi Embryonem.

dit, hic Matrem accepit. Nota: juxtà Cru- Moriif-
cem Joannes tantam Matrem promeretur: quo catio ne-
docemur, fruſtrà amorem ſine dolore jactare, Aaria.
qui cupimus adoptari à Virgine, cùm gratior
Diſcipulus ad radicem Crucis evectus ſit in tan- S. joannee
tum dignitatis faſtigium. Ergo Amor & Crux Evange-
Mariæ Filios nos faciunt. Quòd ſi in Joanne a.
Virginitatem plùs ſuſpexeris, hanc noveris non ,
anté Virginis filam, quaàm Crucis eſſe. Li- e.
lium in horto fortè Virginis floruit, ſed ſpi- nirgini⸗
nis obſeptum. Quin, ipſo rejecto, Myrrha Iani ſi.
inter Virginis ubera ſtringitur; adeò facilius 7** Filios
Mortificatio, quam Virginitas Filiorum occu-““tt. a
pat, in Virginis pectore, ſedem ac ſolhium. lng
Quædam veluti affinitas Mortificationem in- n
ter, & Virginem intercedit, quam Mariam di-

Immolaverunt Dæmoniis, & non Deo;
Diis quos ignorabant. Deut. 32. 17.

Electio Utinam ſoli Athenienſes aras ponerent ig- cimus, vel quòd illam amaritudine repleverit
Sentuu. noto Deo. Ubique terrarum Dii coluntur ig- Dominus, dùm ubera ejus inſtar Myrrhei faſ- 1
noti. Quæſo vos, Avarus, Voluptarius no- ciculi inſedit, vel quòd digiti undequaque ejus n
runt, quibus immolant, Deos? Si norunt, Myrrham exfſtillent. M
quare exclamant? Ergo erravimus: quare ſe . Ruel
damnant? Nos inſenſati putabamus. Exiſtima- Simulacra Gentium argentum & aurum, 4
bamus vox eſt eorum, qui ignoraverint. Epu- opera manuum hominum. Pf. II 3. 4. nan

lo, cujus Deus venter fuit, putas ſciverit, cui
opes ſacrificaverit, quando fratres doceri cu-
pit, ne eidem Numini ſeſe litent? Certè Ab-
ſalom non nutriviſſet comam, ſi eam ſuæ in-
ſtrumentum necis prævidiſſet. Neſcimus quid,
& appetamus, & petamus.

Haud laudo Colentes aurea in foro Simula- Religioſus
cra, verùm inſaniam cumulatias improbo eo- Tepidus
rum;, qui luteas in cœnobio Imagines vene- "vean
rantur. Et illi quidem, quanquaàm non ſapien- e⸗
ter, opera tamen hominum adorant: nos ve- aie.
rò dementati linguæ auram conſectamur, glo- Gleris
riolam fumo inamiorem haurimus. Quòd ſi vana in
damnantur illi, quòd corruptibilem coronam Cævobis

Cum ſerò eſſet falctum, erat Navis in
medio Maris, & JESUS ſolus in

miſerior.

terra: & vidit diſcipulos ſuos labo-
rantes in remigando. Marc. 6. 48.

Supsrior Videt Dominus laborantes in mari, quam-
Widerer vis ipſe in terra ſit poſitus. O quam difficilè
Farac, Principes, Paſtoréſque populorum, ſuarum
Oywium labores conſiderant in deliciis conſtitu-
Rex ſuo- ti! Quis Dominantium Militum pericula, Quis

diligant, quà nos ſugillandi infamiàâ, qui pu-
tidam, jamque corruptam corollam ambimus?
Inhiat cocco Aulicus. Vanè, nam vanus color.
Quid nos, qui purpurà rejectà panno adhære-
mus? Nos ſanè miſeri, ſi, cùm nutriremur do-
mi noſtræ in Croceis, in domo Crucis Paleas

eſuriremus & Filicem. Amplexati ſunt ſterco- Thren. 4.
Ante nutriebamur in
Croceis, & Mundum tam nos ſplendidè nu- Religioß:

ra. Nota vim verbi:

um Mili- . 5 . 2 .
un 6. Præſulum Concionatorum ſudores contempla- trientem ſprevimus: nunc amplexamur, qui- tepidi.
Seuberior tur in ſolio? Certè vox ſanguinis unius Abel bus fœdari tantùm poſſumus. Et quidem am-

Religioſe- Deum ſuâ fruentem Divinitate excitare potuit,
rum La- &, ut ità dicam, ad tribunal deprimere: &

plexus utriuſque manus miniſterium eſt. Adeò
ærumnoſias omnium deprimitur, qui in Hu-

gne con- tot ſeu pro Regno, ſeu pro Eccleſia, ſeu pro militate & Jugo Superbiam quærit & Delicias. *
6 Sogenz⸗ Monaſterio cæſorum viſcera laniata vix laudem Rogo vos, quænam ſimulacra ſunt, quibus ul
ſuos amet. Xtorquent, vix frigidum impetrant placet. immolamus, qui aurea Idola Mundi deriſi- nilum
Non ità certè Jnss, quem in Sabulo extrà pe- mus? Amplior docendi palæſtra, lacerna pau- K
riculi aleam conſtitutum Suorum miſeret, quos cioribus aſſumentis interſecta, ventoſi muneris onn
Laborantes, Feſſoſque remigando ſolatur. Proh onus gravius ſpei noſtræ nos faciunt decocto- ot,
quantùm diſcriminis Homines inter, & Deum res. Scarabæorum niſus iſte eſt in Luto labo- V.
intercedit! illi ne ſanguinem quidem tergunt rantium, & Fimum, Auro contempto, ag- e
in Vulneratis, hic abſterget omnem lacrymam glomerantium. Hhn e
ab oculis Sanctorum. Nota curam Paſtoris 4 blei Ee
eximiam. Non à genis modèò jam fuſas lacry- Lætatus ſum in his, quæ dibta ſunt mi- 1, ingen
mas muneratur, ſed emittendas ipſis in oculis li: in domum Domini ibimas: ſtantes P
Iſa. 53. 1. curat. Domine quis credidit auditui noſtro ?5 rant vedes i giriir tuis Tera- Wrin
quando tot Martyrum cruor perſuadere adhuc ctant Pecges 720 117 2 ⸗ Un ee
non valet nos, ut noſtra non quæramus. Nec 1 alem. Jeruſ alem, gucg æ‿diſicatur UAt 3 unnet⸗
vulnera fidei noſtæ faciunt fidem. Quid, ro- civias. Pi. 12 I. I. El e⸗
go, facere debuimus, & non fecimus? . Noltr
Diſſentiunt extrema primis, prima medis. rrlene An lenh
. ,„, uomodò enim ibit in domum, cujus in atriis autis- ſinn
Stabat juxtaà Cracem JESU Mater. D pedes ficit? Rurſus, ſi umn Hieruſa- Propoſt
Joan. 1 9. 25. lem eſt, quomodò ædificatur ut civitas? Fa- retinends Ut
tendum nobis eſt, ambulare tunc Chriſtia- herlite
Chriſtus Ambitionem patiendi! O Crucis ſtipi- num feliciùs, cum pedes non movet. Neque ne
in Cruce. tem diligendum! Quod Filio ſupererat, occu- enim Davidi id tantum evenit, qui ingreſſu- Kun
Beatiſi- patur à Matre: cui Diſcipulus, quem dilige- rum ſperat ſe domum Dei, cujus ab atrio pe- lkn
ma Virgo pat JEsUS, adjunctus eſt. Is porrò Mari feli- des non refigit; verum & de ſe clamat ad Wn
rzs, Cior haberi poteſt: ubi enim illa Filum perdi- Deum Job: Poſuiſti in nervo pedem meum, & Job. 13.

obſer-

Stromatum, Lib. XII. .

obſervaſti omnes ſemitas meas, & veſtigia pe-
dum meorum conſideraſti. Non enim ſtabat
quamvis compeditus, cujus extabant veſtigia
Pedum. Undé mirum eſſe non debet, ſi Cy-
prianus Martyrum vinctos pedes ad coœlum
Cireum- tendere exclamaret. Sanè in via Domini, non
ectis regredi, progredi eſt. Quid verò dicemus,
berfedtis. quôd Propheta in atriis domus Domini conſti-
. tutus adeò lætatur, quòd in domum iturus ſit.
Tam proximus domui exultat, quòd admitta-
tur in domum? Nimirùm non ideò ſecurus de
hoſpitio coœleſtis domus es, quia à domo non
es procul. Ipſis ex atriis excidêre Angeli. Nec
longè à veſtibulo vitæ Adam in laqueum Mor-
tis incurrit. Nônne Petrus in eadem Annæ do-
mo erat cum Domino, quando jurejurando ab
eo tam longè ſeceſſit? Nônne & cœnaculo pro-
fugit Judas ad Scribas? Ananias & Sapphira
antè Apoſtolorum pedes Avaritiam ſeminarunt,
& Mortem meſſuerunt. Quis crederet Salo-
monem Templi divini Architectum Idolis fo-
AH dè advolutum? David uberibus manſuetudinis
educatus Uriam necat. Adeò facilis à Virtu-
tibus ad Vitia tranſgreſſus eſt. Niſi fortè dica-
mus, proximum domui Prophetam lætatum
de nuntio divini hoſpitii, quòd divina iis pre-
tioſiora ſint, qui eis viciniores ſunt. Angimur
de obitu moniti, quia mente à domo Dei pe-
regrinamur: exultat verè David, quia in ejus
jam atriis excubabat.

Sicut tenebræ ejus, id & lumen ejus.
Pfial. 138. 12.

Meors om- Tquè Mundi defſpicienda Felicitas, atque
nis eondi- Adverſitas eſt. Sicut enim Tenebræ ejus, ità

, Rbr. & Lumen ejus. Quomodé ſimilitudo tanta in-
lustati ter tam diſſimilia? Cur ſicut Lumen ſunt Te-
wonfer. nebræ? Cur? Quia tam Lux, quaàm Umbra
weri. deficit. Audi defectum Felicitatis, & Luminis:

Plal, 1e3. Jol cognovit occaſum ſuum. Audi defectum Ad-
g. verſitatis, & Noctis; Nox ſicut dies illumina-
12. bitur. Ergo Mundi Nox cito luce coloratur
ejuſdémque Dies non tardè funeſtatur occaſu.
Quin fauſtiorem Sole Noctem dixerim: hæc
enim illuminabitur, ille verò occidet.

Templum Dei ſanäctum eſt, quod ſtis
v05. I. Cor. 3. 17.

IN B Verum portentum deplorandum! Què
* 1 e P us in exſtruétione Templi laboramus, eò in-
Vr de- felicius decreſcit. Cùm incœpimus Deo dica-
genenr. II, ingens fuimus Templum & aureum: nunc
Perſeve. Verò vix luteam Porticum exhibemus in nobis.
an mevri Timendum eſt „ ne quòd excitari cœpit Tem-
a;, Plum, deſinat in Theatrum. Gloriæ utinam
1,W zrava., non mancipetur, quod Domino dicabatur. Sa-
un ri nè ſi ſaperemus „ ipſum Gloriæ Theatrum,

uck e quod noſtris in exedris non poteſt non exſtrui .
zr R in Templum verteremus: quemadmodùm ut
Venus ipſis in ludis adoraretur, teſte TLertul-
liano, ejus Pompeius in Theatro ſtatuam ſta-
tuerat. O nos miſeri, ſi, quod impiè potuit
Superſtitio, Religioni non tribuamus. Ità no-

qui eam excipiunt, non Oratorem celebrent;
ſed Sermonis ſemen coquant in meſlem.

Eihieæ Comment, Tom. V:

rr

2

ſtri pompam ferrmnonis Deo conſecremus, ut,

Multi dicunt, quis oſtendit nobis bona ?
Pfſal. 4* 6.

Ità enimverò reſpondent plerique eorum, Goncio-
quibus inclamamus: Nacrifcate ſacrificium ju: natoris
Nitig, & ſperate in Domino. Equidem non ini- Semoie.
qua eorum poſtulatio? verum nobis indeco- Pſ. 4. 6.
ra, qui nec Verbo, nec Exemplo futura eis
bona indicamus. Quid enim, inquiunt, ſacri- Vox opé⸗
ficemus nos, cùm vos, quæ ſacrificaſtis, uſur- rum.
Petis? Qur nos paludamenta calcemus, cinn
vVos pannos non penitùs contemnatis? Vos de-
cimatis Cimynum & Mentam, ejulatu, ſuſpi-
riiſque quaſſaturi Colum, & Terram, ſi vel
leviiſimè perſtringamini à Prælato, & nos fe-
remus ſine luctu funera Noſtrorum, Patrimo-
nii jacturam, Tullianum carcerem „ & Nero-
nis ſecurim? Ergéône vos futuram gloriam ſe-
ctamini, qui adeò tranſitoriæ gloriolæ ſtude-
tis? Vos beatos proteſtamini pauperes, quo-
rum ità Vita, quicquid cruciat, evitet?

Exreamus in agrum, & videamus, ſe
Roruere vinez. Can. 7. II.

Chriſts

Miror, cur vineæ conſitæ ſint in horto Spon- Som

ſæ, & frumenti nulla in eo ſpica appareat. Sa- a*t, ſ
nè, ſi vinum lætificat, panis confirmat cor lectar,
hominis. Denique vivitur ſine mero, ſine pa- Pervor
ne vix vivitur. Quid ſentiam, breviſſimè ex- vulgari
potiam. Hortus iſte non cujufvis, ſed Spon- viregté
ſæ eſt, nec cuilibet, ſed Chriſto paratur. Ideò on t.
non ea, quibus vita alitur, alit, ſed illa ex-
colit, quæ in delicias exuberant. Frumenta
ubique metuntur, Punica verò hic leguntur;
hic Falerna eliquantur, hic Flores pro oleri-
bus virent. Quare, quæcunque dicata Deo
Mens eſt, vulgarem ſanctimoniam vix curet
werùm ad anteriora ſeſe extendens delicias
Sponſo ſerat in corde. Non caruit Sponſa Fru-
mento: nam venter ejus ſicut acervus Triti-
ci, veruùm ſuo in agro Vites pangit. Nota,
quæ alii in agro colligunt, ipſa fundit ex ſeſe:
Venter enim ejus ſicut acervus Tritici. Aro-
mata verò, botryones, & mala punica ſerit in
horto conclulo.

Venter tuus ſicut acervus tritici. Can.
7. 2.

Sanè iſta, quæ comedere viſa eſt, non vo Zelus a-
ravit, ſed ſervavit, ventrémque in horreum zimaram
commutavit. Speclas interdum Juſtum ſubdu- Kbi vacet-
centem ſeſe à ſtudio procurandæ Salutis ani-
marum, vacantémque Orationi. Non epulatur
ſibi, ſed tibi metit: congerit, non comedit.
Sic JESUM frequenter legimus ſolum in mon-
tibus pernoctantem. Sic Nazianzenos, Chry-
ſoſtomos, Gregorios, & Bernardos reperimus
in ſylvis, ut tibi fertilitatem ſuo otio ſererent.
Sic bombyx ſeſe recolligit, corticéque tegit,
ut ſericum ſundat. Sic Arbor hyemat ſine flo-
re, ut ſuis te nutriat fructibus in autumno. Sic Reges
interdum Principes, & Epiſcopos improba- amandi;
mus, quòd pecuniam coacervant, quam poſt, e⸗ianiß .
non rapuiſſe eos, ſed nobis eam collegiſſe gratu- Veétige i.
lamur, dùm hoſtes arcent, dum urbes mu- ATönante

niunt, dùm annonæ ſubmovent caritatem! Ver-

bo: Venter Sponiæ ſicut acervus Tritici. Ubi
maximè inſumi frumentum ſolet, ſervatur, Ven-
térque, quis crederet? Horreum eſt. Itaà ſanè;

350
Prælatos tamen, Ducéſque moneo, ut memi-
nerint, quomodò uterus Sponſæ acervus Tritici
fuerit, vallatus ſcilicèt Liliis. Ergo ſi Aulici
Urticæ non Flores ſint, ſi non Pudica Familia
ſit, ſi non Lilietum te circumſtet, ſed Luculli
ab Apolline dictum epulare cubiculum, procul
dubio non ſervabitur in domo tua Frumentum
Electorum, id eſt Eccleſiæ, ſed conſumetur.

Hoc ſt præceptum meum, at diligatis
invicem. Joan. 15. 12.

Duio.

Et unicum Domini præceptum ejus ſangui-
ne ſancitum tranſgredi audemus? Nullam præ-
ter Amoris legem tulit, & reluctamur impe-
Tract. 6. ranti? Hoc enimverò Jugum ſuave eſt, ad

in Joan. quod invitamur. Hac cordium Concordià adeôò
ſub fi· Dominus delectatur, ut ibi deeſſe non poſſit,
em. . . 8
Iean ubi duo vel tres in unum convenerint. Quòôd

ſentit S. ſi Auguſtino credimus nulla alia de cauſa Do-
Cæſarius minus, qui ſe in Cantico florem dixerat, &
Epiſco- malum, iis rejectis, ſub pane & vino corpus
e gere- nobis ſuum reliquit, niſi quia utroque Con-
. .⸗ RBom. „ GC .PDaor, r⸗ . 5.
ineodem Cordia deſignatur: Panis enim ex granis COa
feſto. eſcit, Merum conficitur ex acinis. Adeòô de-
lectatus JEsis Unitate, ut Sacramentum ſuæ
Carnis, & Sanguinis, quo nihil habemus au-
2 S

guſtius, ſub Unitatis nobis imagine, & hie-

roglyphico reliquerit. Rejicitur Lilium, quia
unicum non Unum eſt. Pomum repellitur, &
Panis deligitur, quia Concordiam, quam hic
exprimit in multitudine granorum, nequit il-
Iud in ſua ſingularitate deſignare. Audeo di-
cere, nec ipfas faſtidit Spinas, ſi tamen in
Unum ſertum comtexantur. Intuere illum in
patibulo coronatum, & deprehendes ipſas poſ-
ſe ſpinas inaugurare Regem gloriæ, ſi ta-
men ſint Unæ.

Simul ewortæ ſpinæ ſußocaverunt illud.
Luc. 8. 7.

Mortifi-
satio

Chriſto

Quod illud? Verbum Dei. Verùm præſti-
tum id eſt à Spims, antequàm JESUM in
parar boſ- Cruce præcingerent. Poſtquàm autem cecide-
titium. re ipſæ in Verbum Dei, Dei quoque Verbum
Chriſtus in eas cadit innoxiè. Imô nuſquàm feracius
ubi habi- Verbum Domini, quàm in Spinis expullulat.
er⸗ Ut enim in terra Suaviter Viventium aret,
ità in corde Contrito & Spineo floret. Audi,
Pf. 3r. 4. quid de Juſto prædictum ſit. Converſits ſum in
acrumna mea, dum configitur Spina. En Spi-
nas, Divinæ Vocationis veluti colonos. En
lbidem. Aratrum, quo pectus Juſti proſcinditur. Dam
conſigitur Spina, converſus inquit, ſum. Fal-
leris, ſi Verbum Dei in viola putas eruptu-
rum: dumos expoſcit non in cuſtodiam dunta-
zgat ſui, veruùm etiam in fertilitatem. Audac-
ter loquor, ſed ſine ſuſpicione mendacii. Flo-
ruere univerſa in Mundo vi Vocis Divinæ:
at in Corde ipſum floret Verbum Dei virtute
Spinarum. Converſus ſum in grumna mea,
duim configitur ſping. Ideò Virgo beatiſſima,
quæ conſervabat omnia verba conferens in cor-
de ſuo, jam audierat, futurum ut gladio ejus
Verbo Dei viſcera trajicerentur; tanta affinitas Dolorum,
npts Pæ- & Verborum Dei eſt. Ergo per Spinas ip-
nitentia. ſum Dei Verbum germinat; per quod cun-
cta germinarunt. Quinn, ut ordinem cauſa-
rum ſervatum intelligas, Spinæ, quibus Dei
Vox pullulat, non Dei Voce pullularunt in
terra; verum poſt ſcelus, ſponte quodammodo

1bid.

—

ſuà, cum Roſis ſuccrevere. Hinc eſt, quòd
Deus Spinarum auctorem Verbum ſuum de-
clarare recuſavit: cùm enim de rehquis dixiſ-
ſet, Producat Terra, in his imperio abſtinuit
dicens, Spinas, & Tribulos germinabit tibi
quaſi indicaret, Vocem ſuam, in ſeetu Spina-
rum, prophetare potiäüs, quaàm imperare: ne
videretur cas ipfia
quibus prod

diſcere, Spinas inter, & Dumos Dei Ver-

—

produxifle in Mundo, à Verlo Dei
Cenda erat in Corde. Vis clarius qzis aptus

16.

* ,Jeleſper, rrar 1
bum adoleicere? Intuere Moyſis Rubum, & Tribula-
ſpectabis in eo Verbum. Evolve Scripturas, tio ſerit

. 2 Pasy, Drehend .
& geſta Patrum, deprehendes factum eſſe Ver-
bum Domini ad 6oSs, qui Amaro animo erant;
tuncque potiſſimum impias mentes ad Deum
traductas „Cùm aquà Tribulationis rigarentur.
Quin ipſa Evangehi verba nobis haud difficul-

tatem faceſſunt, cùm aiunt præſocatum Spi-
nis Verbum Dei. Hi enim Dum, non Spi-
næ ſunt, ſed Flores: Chriſti namque teſtimo-
mio, Divitiæ florentes Spinæ hæ ſunt, qui-
bus Vox Dei comprimitur, non autem ærum-
næ ſunt fodicantes, quibus Dei Verbum in-

1¼

naſcitur. Sere Spinas, quæ Spinæ ſint, & vi-
debis, num Verbum Dei inter eas exareſcat?
Certè, cùm Chriſtus opibus ſuam Vocem aſ-
ſeruit enecari, florere illam afſeruit inter Spi-
nas. At, inquit, ipſe, qui Verbum Dei eſt,
in Nazareth urbe Florum concipitur? Rectè:
& ideò fortè, ubi conceptus eſt, naſci no-
luit, antrumque delegit, ubi fſœno involutus
ederetur, quo declareret ipſam ſe umbram
Floris faſtidiſſe, Florumque teneritudini Pun-
Ctiones, Aſperitatémque Ariſtarum illatum ſta-
bulo prætulifſe. Certe, ſi in urbe Floris con-
ceptus eſt, inter Spinas eſt mortuus. Negare
verò non poteris, ſine ejus Morte, ejus no-
bis Conceptum non proſuturum, decreto à
Patre ſancito de Filu Funere, & Cruce.

Quia Tu es Deus meus, & ſortitudo
incedo, dum aßſtigit me inimious!
Emitte laucem tuum, & veritatem
zuam. Pſal. 42⸗ 2.

Compago iſta verborum ſenſuum diverſita-

In ſpira-
tiones: Deis

te eſt quodam modo diſſuta. Nam, ſi Deus Latitis

non modò fuit, verùm etiam eſt Fortitudo
Davidis, cur illum ab hoſte permittit affligi?
Rursùs, adeône mirum eſt, ſi animo angatur;

dum opprimitur ab inimico? Quafe, inquit,

Pirita-
lis in Tri-
balatione.

Triſtis incedo, dim affigit me inimicus? Qua- Pſ. 42. 2.
re, inquis, Triſtis incedis? Quia' te inimicus

affligit. Verùm Davidicum haud eſt affligi,
dum affligitur: ideò quærit, quare contabeſ-
cat, dùm afflictatur. Et fortè indè confici-
tur, quòd ſua eum fortitudo deſeruerit, nem-
p& Deus, non quòd ſe hoſtis conculcet. Hoc
enimverè animum mordere debet, ſi nos
Deus projiciat, non verò ſi hoſtis in nos
prævaleat. At videamus, quomodè contrà

Prævalentem inimicum armari cupiat. Emit- bid.

te, inquit, lucem tuam, & veritatem tuam.
Levis ſanè armatura Lux iſthæc eſt. Chaly-
be potius muniendum foret pectus, duam

Luce. Quid Luci ad Gladium? Sanè ſola fuf- Atemmo-

ficeret, ſi ſola pararetur, contrà adverſantem
fortunam, Lux Coli. Quis enim adverſa ti-

rum eog-
nitio.

meret, ſi videret, per multas nobis Tribula- ,, re-
tiones aditum reſerari ad Deum? Pluris quo- ii.

que

blen ſeket

„
8
z
.
C
in e
ui
ur. W
i⸗ Pbi⸗
¹
3 un
irvle
lerte
C
Pyppl
Yers,
Ccur
CuN
NNd
la. H
ſeyle
Fleit
daülen
cum co
Cllote⸗
N
ene

Pnunmn e⸗
eettkn, .
Beltmen
8 Ii
Uaoren
iles
Nmt,

em
Ennen

s

Stromatum, Lib. XI... 351

Armatu- que Lucis armaturam faciemus, ſi contemple-
ra noſtra. mur, quòd Davidem in caſtrum Lux dedu-
lbid. 4. Xerit. Audi: Et introibo ad altare Dei. Quid
Exereitia hoc portenti eſt? Optat armari Luce, utque
Eiritua- ab hoſte ſit tutus, de Ara loquitur, ubi vic-

lis gie, timæ cædi ſolent, non de Arce, à cujus pin-
nunt Feli- . 1 1
zitstem Mis impugnantem & ſpernis, & vulneras? Er-
veram. gône hoſtem vinces, cùm ante Aram cades?

Zentatio- Sanè: Neque enim mortem recuſo, ſed mori

numve- Cupio ante Domini Altare, Victima Dei mei.

medium.

Occumbam, dummodò Holocauſtum ſim Do-
Pugna ſpi-

iinalis. Mini. Placet Mors, ſed ſi Ara non deſit. Arx
oratio in Aram cedat, & lubens cado. Hanc autem
parat ar- non ſcalpra, aut mallei excitabunt, ſed Lux.

wa all- Ubicunque divina mihi affulſerit Lux, Alta-
Psis„ Te ibi mihi paratur. Emitte, itaque lucem
ig. tuam, & veritatem tuaum, Et introibo ad alta-
lbid. 4. re Dei. Et ſic hoſtium ſi non elidam conatum,

certé ludam, cùm nec ego Hoftis, nec il-

le Carnifex, ipſe Sacerdos, & ego Hoſtia,
ſuppliciique locus Altare erimus. Gad ſi di-
Xeris, fruſtrà nos demiratos Davidem Aram
concupiſſe, duùm eum hoſtis inſectaretur,
cùm uſitatiſſimum id ſit, confugere videlicèt
nos ad Aras, ut inimicorum declinemus inſi-
dias. Ergo non victima cupiebat ante Aram eſ-
ſe, ſed propugnaculum expopoſcit in Aris.
Falleris procul dubio: nam Davidis mimicus
Saül erat, qui non aſylum in aris, ſed ſuppli-
cium conſtituerat. Indè id probatur, quòd Sa-
cerdotes, qui Davidem adjuverant, interfici
coram ſe juſſit, deletà Urbe Levitarum. Ad-
lbidem. de vocem illam, Introibo ad altare Dei, non
trepidantis, aut fugientis eſſe, ſed accedentis,
& placidè ſe ſiſtentis Domino immolandum.

Dilexit nos, & lavit nos à peccatis no-
Nris in ſanguine ſuo, & fecit nos re-

gnum, & Sacerdotes Deo. Apoc. I. 5.

Clewen- Huc rogo, huc adeſte animarum Paſtores 5
Rrri, 1*. qui dilectionem jactatis, véôſque ſubjectorum

Saperior Patentes profitemini. Si non abluitis à ſceleri-
miris ſi. bus, non diligitis. Non diligitis, ſi maculas,
quas tergere oportuerat, foœdiores efficitis.
Excom- Porrò, nec ſi lavatis, diligitis, niſi veſtro in

munica- ſanguine aliena delicta mundetis. Haud ſubje-

tio & ra- . .
0
Ne,Srtar.- ctorum exprimendus cruor, lacrymæque eli

daſit. quandæ, ut eorum non lavetis, ſed vulneretis
Confeſſa- ſcelera. Veſtro debetis ſanguine illos diluere,
viiſuo in- ſi tamen diligitis. Intuemini, quomodò Chri-
verdum ſtus, qui dilexit, abluat peccatores. Suum fu-
ſanguine
diluant 1Ad
alieng Catores non vinculis addixit, ſed diademate in-

Nagitig., ſignivit, nec Victimas eſſe voluit in expiatio-
Apoc. 1I. nem ſcelerum, ſed Sacerdotes. Fecit nos reg-
5·. num, & Sacerdotes. Sic punit Dilectio, Ee
Amor emundat, ità lavat, qui amat. Catenæ
removeantur, inducantur coronæ, ſervitutis
nomen infauſtum ablegetur, regni nomen de-
ſcribatur, Victima in Sacerdotem evadat „ &
hoc quidem Deo, quem ſacrificium laudis,
non doloris laniena, non ſanguinis efluſio,
non oſſium contritio honorificabit.

In manibus portabunt te, ne fortè oſſen-
das ad lapidem pedem tuum. uper
Aſpidem & Baſiliſoum ambulabis, &
conculcabis Leonem & Draconem.
Pſal. 90. 12.
Ethicæ Comment. Tom. V.

dit cruorem in lavacrum noſtrum: néſque pec-

Superiores tollunt aliquando ſubjectos in al- Correlio
tum ſuis manibus, ne labantur: verùm ſibi ſecretait.
laudi vertunt, quòd illi ſteterint. Undè voces Lapſ
illæ glorioſæ paſſim exaudiuntur: Niſi manum lecrei?ö
ego ſupponerem, miſer procul dubio corrue- urandi.
rat. Verùm iis longe diſſimiles Angeli ſunt;
qui ita à lapſu Juſtum tuentur, ut, cùm ipſi
periculum ſubmoverint, fortitudinis laudem il-
li relinquant. Sanè intellectu incredibile pro-
pè eſt, quo modo elatus Angelorum manibus
Juſtus Draconem calcare poſſit. Sed nimirùm
ea Angelorum humanitas eſt, ut Probo offen-
dicula tollant, & Draconem proterendum ſub-
jiciant; ita ut tutus à plaga ſit, & ſit de vic-
toria ſecurus. Utinàm Paſtores quoque ani-
marum ità ſubjectos armarent, ut illos glo-
ria non exuerent triumphorum. Proh dolor!
quos vulneribus ſubducimus hoſtium, patrio
confodimus jaculo, dùm eatenus eos non ſau-
ciatos oſtentamus, ut trophæa debeant ſcuto,
non telo ſuo. Angelicum eſt, ita manibus
incedentem attollere, ut Baſiliſcos calcaſſe vi-
deatur, qui erigitur. Ut Oflſa arida reviviſce-
rent, putavit Ezechiel cum grandi ventorum
turbine Spiritum evocandum, ideôque clama-
vit: E quatnor ventis veni Spiritus, & inſif- Ezech.
Ra ſuper interfectos iſtos, & reviviſcant. Ve- 37 9:.
rùm pius Dominus, non inſufflando exterias,
ſed interiùs aſpirando, cinerum renaſcentium
anima fuit. Et ingreſſus eſt in ea Spiritus & Ibid. 1c.
vixerunt. En quo modo non blandè modè,
ſed & occultè erigit Dominus non lapſos tan-
tùm, ſed aridos. Petrum in undis laban-
tem JESUS increpuit modicæ fidei. Rogo, guperior
quæ tanta Domini ſolicitudo circà Petri tre- taeatur
pidationem; qui certè cùm undas non virtute Iamam
propriâ calcaret, non multùm intererat Domi- Zazm.
ni calcaret dexterà confortatus, an roboratus scnmte
omnipotemtid. Et quidem ita rem interpretor. erigendi.
Petrus ſeu fidens, ſeu metuens Chriſti ſemper
virtute ſupra mare gradiebatur. Quia tamen
Ppræfidens, & impavidus proprid videbatur
virtute elementum premere, alienà verò vi,
ſi metuens extaret ſtagno Chriſtus, qui nobis
formam ſervandi vacillantes inſinuabat, do-
luit timore Petrum, æquoris imparem procel-
lis declarari. Maluiſſet Dominus Petrum oc-
cultà omnmipotentiâ firmare currentem, quàm
protensà dexterà propalàm labantem ſuſtine-
re. Chriſtus tanta Magdalenæ flagitia condo- Zelus a.
nata, non tam ſuæ Miſericordiæ, quaàm il- nimarum
lius Dilectioni, Fideique edixit. Remittuntur nihil
ei peccata multa, quoniam dilexit multùm. Fi- Hacc
des tua, inquit, te ſalvam fecit. Contra, Nos, id z„.
quos erigimus ruiſſe oſtendimus, ut in illorum glorte
imbecillitate noſtra virtus eluceſcat. Vulnera vana
curamus; ſed alligamus ea, non tegimus. Vo- odium.
lumus, ſi non vulnus, ligaturam certè vulne-
ris apparere. Imbelles armamus: ſed ipſis ar-
maturis inſignia noſtra, noſträque nomina im-
Ponimus, ideéque exarmamus, quem arma-
vimus, dum eum alienis tectum armis ſcribi-
mus evaſiſſe. Non ita arborum radix, quæ pe-
nitùs latitans trunco pompam, gloriamque re-
linquit foliorum. Trabes malumus eſſe, quàm
Radices: neque enim curamus roborare, niſi
propalàm ſuſtentemus. Unus Sol lucere vult,
& videri non vult. Unus inter flumina Nilus
caput occulit, honorémque alveo haberi pati-
tur, qui fonti deberetur. Rarò ſine Pompa Be-
nefici ſumus. Rarius Angelos imitati ita lapſos
erigimus, ut noſtris ſublati manibus, pedibus
Gg 2 vi⸗=

Obedien-

zia Impe-
vinm pa
rit.

Paæarentes,
Reges, &
Superio-
yes eoli
* debent.

Beatiſi-
Ma-
riæ ſanc-
zitas.
Barva
in bono.
Modeſtia.
Caſtita-
zis cura.
Tyro ve-
7ats.
Laus V-
vonis.
B. Sta-
nislaus.
Fervor.
Virtus

ſolida.
°

Timor
Dei.

352

videri poſſint calcaſſe Dracones. Unus inter
Davidis Tribunos repertus eſt Joab, qui ex-
pugnationem à ſe factam oppugnatæ urbis,
Regi reſervaret ovaturo. Civicam omnes pro
ſervato Eratre repoſcimus, quam ita præferi-
mus, ut non ille ſervatus ſemel, ſed ſemper
victus videri poſſit.

Melior eſt Obedientia, quàm victimæ.

I. Reg. I5. 22.

Obedientia mirum in modum commenda-
tur. Siquidem Sauli, quod minimè credas,
Imperium, Obediemtia, quæ genus eſt ſervi-
tutis, parturivit, & peperit. Imòô, quod plùs
mirere, dùm ex imperio Patris aſinas quærit,
Regnum invenit. T'anta eſt affinitas Obedien-
tiæ & Regni, ut ne quidem errans poſt jumen-
ta aberrare poſſit à ſolio. Ut proindè mirum
videri non debeat, ſi partum Obedientiæ Reg-
num ſola Saülis Inobedientia evertit. Ergo A-
ſinas indagans ex Obedientia Princeps inun-
gitur: Regi parcens devicto contraà Samueélis
præſcripta exuitur Principatu. Ità duùm regiâ
fortunã artem indignam Saul exercet, paren-
do Sceptrum rapuit; dùm parcit, quod re-
gium maximè videbatur, excidit Throno,
quia voci Domini non obedivit. Et ſtupes,
regiam eſſe Obedientiam in Saüle, qui noſti,
ante illum ad præfecturam Ægypti nonniſi ſer-
viendo perveniſſe Joſephum. Diſcant Nati obedi-
re Parentibus, & quamvis mandentur humilli-
ma, honores ſciant in abjectis muneribus ſe-
ri, metique Obedientiä. Non deſperent de
corona, qui parent, ſi vincula primum in
currant: nam & Joſeph in ſervitutem, dum
Patris juſſu fratres inviſit, incidit, ex qua ta-
men imperium eſt nactus. Quòd Obedientia
nobis parat ſceptrum in compede, quid præſta-
bit in ſolio?

Ego quaſi vitis fructificavi ſuavitatem
odoris. Et fores mei fruäétus honoris
& hon ſtatis. Ego Mater pulchræ di-
lectionis & timoris. Eccleſ. 24. 23.

A vulgari & forenſi uſu loquendi Virginis,
ſeu Sapientiæ verba diſſentiunt. Siquidem ex-
cultæ Vitis fructus non odor, ſed botrus eſt.
Nec flores fructus eſſe ſolent: Dilectionem
verò haud Timor ſequitur, ſed antecedit. Hac
verò odorem Vitis fructificat, ejuſque flores
fructus Honoris ſunt, & miro modo Mater
jam facta pulchræ Dilectionis parit Timorem.
Quæ tanta vocabulorum permixtio? Undè
fructuum & florum indiſtinétum nomen? Ni-
mirùm in Virgine tanti fuere preti, quæ mi-
nima apud nos ſunt, ut cùm flores alioqui, fo-
liaque ſint, fructibus tamen exæquentur. Niſi
fortè dicamus, Caſtitatis id proprium eſſe, quæ
ne fructibus careat, quibus careret, ſi careret
foliis, flores verecundiæ non minoris facit,
quàm fructus actionum. Imòôò non contenta,
antè pomorum ortum, flores curaſſe, folia ſer-
vat poſt fructus. Undéè parens licèt ſit pulchræ
Dilectionis, Timorem concipit, verita Dilec-
tionis decorem decolorandum, niſi Timoris ve-
luti nigredine decoloretur. Saneè licèt perfecta
Charitas apud Apoſtolum Timorem eliminet,
& Virgine tamen poſt Dilectionem naſcitur Ti-
mor, Dilectionis ille quidem Filius, verum

Ol

Va

ejus quoque & Cuſtos & Nutricius. Timor Cireum-

& Dilectio nomina inter ſe pugnantia, in Vir-
ginis tamen pectore conveniunt: imèò ipſa Di-
lectio advocat Metum, quæ primogenita Pu-
doris, unigenita tamen eſſe recuſat. Virginitas
ergo amet, ſed timeat: &, ſi Dilectionem
edidit, quamprimum Timorem enitatur. At
Sapientiæ verius, quam Virginis, imò pudicæ

quæ alumnos ſuos monet curam habere flo-
rum, dùm ſtudiis irretiti fructus edere prohi-
bentur. Certè Scholaſtici noſtri ſteriles quo-
dammodèô vites ſunt, animarum curæ ſubdu-
éti. Verùm flores pro fructibus habeant. Odo-
rem fructificent pudoris, & abundè fœcundi-
tatem commendant ſuam. Verecundiæ flo-
rem eò ſtudioſiùs, qui ſtudent, colant, quò in
fructus erumpere concionum;, laborumque non
permittuntur. Sanguine quando & Indos, &
Eccleſiam rigare non valent, genas tingant ad
teſtimonium Integritatis, & Zeli.

Et dixi forſitan tenebræ conculcabunt me.

PlI. 13S8. I1.

Dixit Propheta, quod plerumque aſſerunt
multi, qui verentur depreſſum ſe iri, ſi hu-
Wilitati ſtudeant. Timent enimvero contem-
ni, ſi contemptum adament. Metuunt con-
culcari ſi deprimant ſeſe. Audiant hi, quod

Propheta ſubjecit oraculo: Et Nox illuminatio ſed Deo ſe

mea in deliciis meis. Audi, qui times umbras
in tenébris. Non obnubitur in nocte humilita-
tis David;, ſed illuſtratur; ſideribuſque præ-
cingitur, qui Solis radiis læderetur. Deliciæ

Pecktio
perfectis

neceſſariq

Fervor.

lentiæ v. Seientis
Sapientiæ voces hæ ſunt apud Eccleſiaſticum, eum Szi-

ritis.

Dei curs

ſe per-

mitiere.

Religioſus
non cogi-

tet de ſe,

rommit-
tat.

.
Humili-
tas exal-

tuæ umbra ſint, & ignominia Crucis; & Nox tetur.

illicò ſplendorem addet, non adimet. Jam Religioris
hyems tranſüt. Quid indè? Quid? Solis ſcias "vunn
viliora.

repelli radios de die, noctu verò aſtrorum lu-
cem expeti. Ante Chriſtum honores forſitan,
tanquàm dies ſplendidiſſimi, amabantur. Ex
quo verò Crucis majeſtate fugatus eſt Sol, &
tenebræ factæ ſunt ſuper univerſam terram,
cœpit Mundus pluùs Noctem ſuſpicere Humi-
lium, quam Regum Diem. Cœpit ex eo Spon-
ſa gloriari in nigredine ſuperfuſæ ſibi Noctis a
Sole Cruci ſuffixo, illaſque in voces erupit.

Nigra ſum, ſed formoſa, filiæ Jeruſalem. Quòd Can. 1.4.

ſi tenebræ conculcabuntur in ſæculo, Deo cer-

tè lucebunt. Audi: Quia tenebræ non obſeura- lbid, 12.

buntur à te. Erigit te Deus, ſi Mundus te cal-
cat. Fulges, ſi ſæculo lates.
Melior eſt dies una in atriis tuis, ſuper
millia. Pſ. 83. 11.

Non de Sione ſuperna, ſed de Coœenobiis & Dies ple-
Cellulis David loquutus eſt: quod conſequen- i.
tibus clarius verbis exploratur, dùm ait: Ele- Ppl.33. 1r.

gi abjectus eſſe in domo Dei mei, magis quàm

babitare in tabernaculis peccatorum. Id au- Keligioſe

tem apertè deprehendes,
ras ſupputes, alias quidem curis occupatas,
alias diſſipatas nugis, ſomno alias ſepultas,
alias epulis conſecratas. Adeò ut vix fragmen-
ta colligere poſſint duarum horarum, quæ
quaſi micæ cadunt de menſa Dominorum,
quibus in Mundo ſervitur. Cùm, è contra-
rio, in Domo Dei nulla elabatur hora, quam
Sol Juſtitiæ non præſignet. Et licèt interduùm
harum aliqua non intermicet, quèd aut epu-

lis, aut ſomno impendatur, nigrorem iren
um

ſi ſæcularium ho- vita pef-
fectio,

66 n
un, ii

Nl⸗

1
0.

ge
ie ee
ℳ let
ite

A. alll
e
ui
It hi

1r s l
unſta

ulg,
.

tunn do
e len

Iinmet
Urinencl
end te
I in⸗
12 U
8, 1
ſei in
ii
dii

Indlr
ld,
tneer

illum & Coœlo trahit, Solique debet umbram
ſuam, cujus ductu, atque imperio aut dormi-

mus, aut veſcimur.

Flores apparuere in terra noſtra: Tem-

pus putationis advenit. Can. 2. 12.

Spes no- Grandis diverſitas Florum, & Vitium: düm
Rra & enim illi virent, hæ arent: duùm illi coluntur,
Pes Cat hæ putantur: dumque illos demiramur, has

incidimus, pérque vulnera eas in maturitatem
& urgemus. Magnum fateor diſcrimen ſummo
2

Felieita, vere. At præcox iſta felicitas florum citoò elan-
cadaca, guet, utque maturus Narciſſus viguit, ità ma-
SElecio turè carpitur. Verum, dùm aret ſine foliis
eitera. Flos, tum enimverô luxuriat Vitis in pampi-
ſinatio Nis, erumpit in gemmas, tumet in botris, eli-
praden, quatur in nectar. Quæ felicitatis demutatio fu-
turæ mortalium metamorphoſeos imago eſt.
Qui enim putantur nunc, dùm cæteri florent,
ut hi exaruerint, efflorebunt.

Vani autem ſunt omnes homines, in
guibus non ſubeſt ſcientia Dei. Sap.

I 3 * 1 8
politirz Num ſumma quoque capita vana ſunt eru⸗
Ruliau. Clantia ex hoc in illud Politicam, ſeu ſanam

Ariſtotelis, ſeu impiam Luciani? Etiämne va-
mi Regum Conſiliarii omniſci, ſi unâ careant
ſcientià Domini? Planè ita: ſi tamen homines
ſunt. Nam omnes homines, in quibus non
ſubeſt ſcientia Dei, vani declarantur. Ergo,
ne & illi vani appellentur, & mentitum videa-
tur os Domini, negemus illos homines, &
monſtra erunt non vana. Porrò vanos eos eſſe
omnes, quos Dei ſcientia non replet, indè vel
maxitnè perſpici poteſt, quòd fugacia conſec-
tantur bona, edque diligunt ſuprà Deum,
quæ fatentur inferiora ſe eiſe.

Spiritus Domini ornavit cœlos. Job. 17.
13.

Quod addidit ornamentum? Lucis, dicet non
Zelus a- Unus: Nequaquàm, ſed Motus. Quid, rogo,
nimaum. Conferret colo Siderum Soliſque fulgor, ſi
Tocorum uno in loco immotum conſiſteret: Quomodò
a ke⸗ Terræ Colum conſuleret, niſi circumactum
lucis merces inferret, ubertatiſque quaſi ſemi-
na radios effunderet. Arderet Tellus illa, quam
Sol immotus reſpiceret, ſuòque veriùs fuſcare-
tur incendio, quàm lucis fulgeret mitore. Or-
bis verò terrarum reliquæ omnes partes æter-
nam ſuſtinerent noctem „ procul à Sole diſſi-
tæ. Ergo ſi luces, nec movêris, Cœlum for-
taſ es, ſed Cœlo diſſimilis. Quòd ſi devol-
Veris circa plagas terrarum omnes, nulli addi-
Etus urbi, non Cœlum modè es, ſed Spiritu
omini, à quo impelleris, es ornatus.

Tune exultabunt omnia ligna ſylvarum
4 facie Domini, guoniam venit;
Yuohiam venit judicare terram. Pfſal.

295. 13.

Agreſtia aliquando ligna exultabunt, qui-
us domeſticæ cultæque Arbores quotidiè in-
ſultant. Et nunc quidem Cedrus, Vitis, Ce-
raſus, aliæque generis hujuſcemodi ad delicias
Kthicæ Comment. Tom. V.

Eledio
Status.

Stromatum, Lib. XII.

oculorum nutriuntur in hortis, 2 hyeme Pauptys
munimus; æſtate potamus, colimus vere, ſor er ,
Vemus autumno; cùm interim Abies, Ro-enge
bur, Ilex, cæteræque agreſtes deſertæque Stir- keligi.
pes ſecuribus truncentur „earum truncis, vel e: “
in Ignem ad ſolatium Gulæ, vel in Mare ad Betenai
Avaritiæ compendinum imnäſſis. Verùm; ad-=
vVentante Chriſto, exultabunt Ligna ſylva⸗
rum, quia; ut Theodoretus ait, ex eis fuit In Pſ2*
lignum, cui Chriſtus ſuffixus eſt, quod bona
nobis omnia germinavit. Quod ſi libet non? reLons-⸗
de Arboribus, ſed de Hominibus interpretari egeie.
Pſalmum, planè Ligna Iylvarum ezxultant Pra enoſz.
lignis paradiſi, quia nimirum;, ſpretis opulen- Honor

tis, pauperibus naſei Parentibus elegit Domi- wutnus.

nus. Non ex omni frondoo ligno Deus, ve- nar
1 1 1 1 Aat3 „ e 29n ſu-
rum ex virga Virgine, & flore nudatà opum, ertinnt

inopiæque veſtità cortice. Demum, ſi de ſe-
cundo Domim adventu Prophetam loqui cre-
dimus, quis futurum non vide „ ut Ligna
ſylvarum exultent, quando Pifcatores iede-
bunt laturi ſententiam contrâ Opulentos:

quando Crux, non ſceptrum, emicabit in
Coœlo?

Mons coagulatus, Mons pinguis: Ur
quid ſuſpicamini Montes oagulatos!
Pſ. 67. 17.

Quare Montibus ſæculi ineſſe ſuſpicamini Felicita;
ubertatem, qui Dei Montem incolitis, co- Keligioni;
agulatum, & pinguem? Saculi Felicitas non
ideò Mons eſt; quoôd fœcundus ſit, ſed quia
Præruptus, ſed quia altus, arduuſque eſt ac-
ceffu. Quem vero in Domini Monte non
ſtabiliet id, quod Propheta addidit: Mons Pfſale szs
in quo beneplacitum eſt Deo habitare in eo. 17
An ſterilis eſſe poteſt Mons, in quo Deus Peo ſolis
tentorium fixit? Vis ejus diſcere latitudinem? . .
Audi quod ſequitur: Currus Dei decem mil. Ibid. 182
libus znultiplex, milliz lætantium. Sanè non
anguſtus hujuſce Montis vertex eſt „ quem
Currus terunt, & Qurrus Deo capaces. Do- Ibidem.
minus in eis, inquit eodem loco Pialtes. Er-
go Mons iſte, Mons non eſt, ſed Campus, in
quo currus decurrunt. Mons iſte ut ſit ſolita-
rius, ſolus non eſt, nec habitatore deſtitutus,
cùm eum accolat, imò & incolat Deus. Mons
Pinguis: nam & Deo bene placuit ha-
bitare in eo. Atqui Deus eſt exercituum. Er-
go ſterilis eſſe non poteſt Mons, qui aulam

Dei, Deum, exercituſque Domini alit, & ca-

pit. Quòd ſi durum videtur tibi habitare in
Monte, ſejuncto ab agrorum planitie, ſcito
Deum tuum in hoc Monte non oraſſe modèô;
verum & deceſſiſle. Denique nihil fortnides,
recuſes mihil in Monte, ſiquidem tecum eſt
Deus. Mons, in quo beneplacitum eſt Deo, ha- Ibidl.
bitare in eo. Quem & currus terunt, ut diſ-
cas, nec Celſitudinis bona, nec Camporum
commoda huic Monti deeſſe.

Filii Sapientiæ, Eccleſia Juſtorum ,O
Natio àllorum, Obedientaa, & Di-
lectio. Eccleſ. 3. 1.
”Mä — .. Secientia;
Omnes gemellis foetibus in Ordine Religio- ſed cum
ſo, ſiquidem filiorum Sapientiæ proles Obe- Osſerva.
dientia eſt, & Amor. An non pingitur hic “S L
Jrs Societas, quæ Sapientizæ cum PBilia lit, Psdien-

5 tia, ſed
g 3 Mater docz,

354

Seienzia Mater Dilectionis, & Obedientiæ eſt. Nota
neceſſa-
* „Dilectio. Gemellæ hæ licèt virtutes ſint, neu-
7 ST. tra Primogenita eſt. Dilectio & Obedientia
Regala- Sorores ſunt, nec ſeparari debent. Non enim

rzum ob- Ut fabuloſi Fratres ſunt, quorum ſtatio ſimul

ſervantia eſſe non poteſt, quùm unius Occaſus, alterius ſit

Oriens. Quin & Dilectionem proximi frequen-
tiùs animadvertas velim non Amorem uſurpari
ſacris in literis. Nimirum apud Gentiles Amor
arma tractat, quæ Dilectio tractare neſcit apud
Chriſtianos. Ille mortem jaculis infligit, hæc
mortem ſuſtinet. Verùm ille Puer eſt, nec creſ-
cere novit; hàâc verò nemo Major, quæ ani-
mam ſuam ponit pro Amicis ſuis.

Ut liberentur Dilelti tu, ſal vum ſac
dexterâ tud. Pl. 59. 7.

Felicitas
noxia,

Mallent plerique erui ſiniſtr Domini, in
„ qua divitiæ ſunt & gloria. Propheta tamen
Fatien- ſciens non erui, ſed obrui, quos felicitas pre-
ig. mit, non ſiniſtrà, in qua opes, ſed dexterâ,
Tritula- in qua virtutes reſident, poſtulat liberari. Quaſi
tio utilis., dicat: Domine, ne auferas calamitates, ſed
patientiam adauge;, ità ut tuo ſervulo proſit
ærumna. Audi: Da nobis auxilium de tribula-
tione. Ibi non exſufflari, ac diſſipari procellam
petit, ſed eliquari ex nimbo ipſo rorem, con-
flari fortitudinem ex adverſitate precatur. Car-
cer enim Joſepho plùs contulit, quam FPatria
Domus: & Deus in infirmitate, & de in-
firmitate virtutem electis elaborat. Undè de
Pſ. 67. 3 5⁵. Deo: Virtus ejus in nubibus. Dùm enim ful-
Perſerutio mina emittit, robur præſtat, & cùm turbines
utilis. inter & fulgura iram exerere putatur, exerceèt
miſericordiam roborando cor hominis. Ergo
non ſuperetur hoſtis, ſed prævaleat, ut nos ad-
versuüs eum Cconvaleamus ipsà compreſſione ro-
borati veriores Antei. Sicut deftcit ſjumus de-
koiant, canit Propheta. Fumus verò quò ma-
gis elevatur, eò citius vincitur: & nos, dum
adverſarii attolluntur, Patientià effecti fortio-
res ecrum ſuperamus audaciam. Qui educit
vinétos in fortitudine. En tribulationem paren-
tem atque altricem, non hoſtem atque debel-
latricem fortitudinis. Vincula non uni Samſo-
ni robur auxere. Caveamus tamen, ne capilli
nobis incidantur, ne ſcilicèt ſpernatur rerum
minimarum ſtudium & cura in Virtute.

Pl. 59. 13

Paratum Cor meum, Deus, paratum
cor meum. Pſ. 56. 8.

Pſ. 36. 8. Quid ſequitur? Cantabo & Pſalmum dieam.
Prov. zI. Planè vir Obediens loquetur victoriam. En
28. parati cordis ad Obedientiam fructus, pſalmus
Okedien- atque lætitia. Pergit: Exurge, gloria mea, e.-
tia Vera. . 8 . .
urge plalterium & cithara. Benè gloriam & ci-

Ibid. 9. . . .
Intentio tharam excitat, cujus paratum cor vidimus.

reca. Nam Obedientis dormiat, jaceâtque tum ho-
Gloris nor, tum voluptas neceſſe eſt, ſi obedientiæ
vana dn zantj
"a, ſeſe accingit. Nota tamen Obedientis tranquil-

litatem in ipſa gloriæ abdicatione. Exurge,
gloria mea. Poſt obedientiam gloriam excitat,
quæ Obedientem gloriæ contemptorem con-
ſequi ſolet. Dormiit enim quodammodò pla-
cide, dum negligebatur. At Aulicorum non
quieſcere, non dormire dicitur Gloria, duům
ad tempus ſerviunt, ut imperium mercentur;
verùm impatiens, & inquieta ergaſtuhs inclu-
ditur, catenis coercetur, ſuſpenditur equuleo,

Olva

ordinem prolis: Natio illorum, Obedientia, &

protracta de die in diem. Sequitur: Confite- Ibid. 10
bor tibi in populis, Domine. Ne Obedien-
tem inglorium futurum crederes, ipſe aliquan-
diù latitans, coniopita gloriA, triumphabit,
mox toto orbe clariſſimus. Intelligerent id Cele a-
vellem Scholaſtici noſtri, quorum ſepulta mor.
quodammodò fama tot annos mortuæ fſimi-
lior „ quam dormienti eſt: ſciant hi Deum
magnificatum iri à ſe in populis, quibuſcum
modò agere prohibentur. At cujus nunc glo-
ria dormire & quiefſcere permittitur? Ferè
nullius, aut certéè paucorum. Undè non mi-
rum, ſi paratum cor non ſit ad imperium,
vocémque Chriſti, quando parata eſt Gloria
ad Honores. Non ita Aloyſius, cujus para-
tiſſimum cùm eſſet ad Obediendum cor, Gloria
prorſus jacebat, quam excire interdam conan-
tibus quibuſdam dicebat: Adjuro vos, filiæ Je- Can 8.4.
ruſalem, ne ſieſcitetis, neque evigilare faciatis
Dilectam, donec ipſæ velit. Quaſi diceret: Vo-
luntariè dormit Gloria mea, evigilatura, cùm
in Domino obdormiero. Non eſt latebra glo.
riæ meæ carcer ad pœnam;, ſed lectus ad quie-
tem. Aulicorum gloria eſt, quæ fremit, &
latet: vigilat, & ſomnum fingit: cruciatur &
ſilet. Mea verôò abſcondita in Chriſto placidiſ-
ſimè requieſcit.

Talenta
lateant.

Qui eatendit cœlos ſolus, & graditur

Quare non graditur ſuper aſtra ſyderum Tibula-
princeps, & faber. Sanè Solem calcare debe- ¹o &
. . XIr. — Tentatio
ret, cujus Mater Virgo Lunam ſubjectam pe- Daumn
dibus premit. Quid fluctus ſyderum princi- halent.
pi? Quid undæ ad aſtra? Enimveròô fluctus
procellarum ſunt αοtus: quibus dum Dominus
immoratur, declarat ſe adverſis magis delecta-
ri, quàm proſperis: pluſque undas quam lu-
mina æſtimare. Hinc eſt, quòd, qui promiſit
affuturum ſe Juſto in tribulatione, ab incuna-
bulis Mundi fovebat aquas, quas, tempeſtati-
bus fœtas, ſcimus humanæ calamitatis & fon-
tes eſſe, & imagines. Ergo, relicto cœlo, ſpre-
tis aſiris, ſolo neglecto, æ quori incubat, aquas
fovet, cum fluctibus ludit, ut non vexatos dun-
taxat, ſed & tempeſtates ipfſas ſcias ab illo di-
ligi, atque foveri.

Qui præcipit Soli, & non oritur: G&
tellas claudit quaſi ſub ſignaculo.
Job. 9. 7.

Sanè divinæ Omnipotentiæ ſimillima foret senieorum
Obedientiæ vis in Monaſteriis, ſi Soli præcipe- exempla
ret, & non oriretur. Utinam, qui fulgent, oe
latere interdàm vellent. Cùm oriatur quotidiè nmt⸗
Sol, vix ullus miratur, ſemel ad imperium e,
Joſuëé inhibitum, ſemel retroactum in reme- obeadien-
dium Ezechiæ, ſemel ad ſpectaculum Crucis sia.
decolorem Scripturæ loquuntur omnes, om- . Tebet⸗
néſque omninò Mortales demirantur. Adeò alenis
latere eum ex Obedientia, qui lucere poſſit, ſumma.
luce ipsd ſplendidiùs habetur. Ego ſanè pluùs Scientis
Solem non ortum miror ad imperium Domi- cum ſpiri-
ni, quàm ad ejuſdem vocem emicantem. Ibi“, e,
enim Dei tantùm poteſtas eluxit, quæ voca- pro-
vit, quod non erat: hic veròô, quæ rutilabat, motw.
Lux continuit ſeſe, radiéſque ſuos imperio
Domini ſacrificavit. Audiant Luminaria mag-
na religionum. Lucetis, ſed qui Stellas ſub
ſigna-

.
G e
mnm ſe

N

en
⸗
01
Ge

ſre

l

hne
zei Ca
us Mie
r
*
lal cs
likti
hae
ſitrin
Nici
r⸗
ſtoht

uld
Iuns
en ſor
„ ren
n, nn
5. tmren
ir Mo⸗
bmn dal
Hone d
nice
nlirtn
Inite

e.

n
e Amne

,
Nes, N y
,
l 1

ſignaculo occludit, vult vos ab Aſtris non Lu-
cem mutuari, ſed Obedientiam diſcere, quæ
late re didicerunt.

Et miſit ſagittas ſuas, & diſpavit eos.

Pl. I7. 15.

Clemen. Quid tandem? Audi: Et apparuerunt fon-
sia in Su- tes aqitarum. Jacula Dei non ſanguinem ad in-
periore. teritum, ſed undas fundunt ad ubertatem.
Miraris Moyſis Virgam percutiendo, flumina
emittere ad delicias rebellantis populi, quan-
do ſagittarum Dei vulnera flumina ſunt, hoc
eſt, ut Philo loquitur, Montium ſunt ubera.
O fagittas amabiles, quibus licèt diſſipari vi-
deamur, confovemur! Fontes, non plagas;,
facit jaculatrix Omnipotentia.

Ewaudivi te in abſcondito tempeſtatis.
Pial. 80. 8.

Nimirùm, quando non propalàm tribula-
onem circumfſerebas, ut conſolationem emen-
Fatientia dicares ab hominibus, tum enimverò à Deo
tacita in audiebaris, qui cum iis verſatur, à quibus
Tribula- zrumne in ſinu continentur, eas in hominum
HS 8. aures, oculéſque minimè profuſuris. Exaudi-
vi te in abſeondito tempeſtatis. Hoc eſt, quan-
do occultanti tibi ſeu injurias, ſeu calamitates
ſolatium commiſerentis deerit, aderit tunc ti-
bi divinum Verbum, ærumnarum faber , &
temperamentum. Sic Beatiſſima Virgo poſt
funus Filii, ſine ſolante comite orabat dommi:
ideò prima omnium Chriſtum videre meruit;
ſeriùs eo ſruituris mulieribus, quæ ſimul ibant,
ſimul dolorem invicem levabant. Nota. Plorat
Jonas in Navi, plorat in ventre Ceti, afflicta-
tur ubique, ubique Deum invocat: & qui-
dem fortius ſe vicit in Navi, ubi & ſe pecca-
torem faſſus eſt publicè, & naufragium ſuum
§. Jona. non tulit modò, ſed & ſuaſit: nihilo minus
Mortif- tamen non exauditus in navi, auditur in ven-
catio ve- tre Monſtri. Hinc redditur Littori, indè de-
Tahlet. ditur Ceto. Videlicèt in Navi palam miſer erat,
Marmugy occultè æ& rumnoſus latebat in Bellua: ibi la-
de Sape- Crymis nautarum, multorémque commiſera-
riore. tione calamitatem ſuam temperabat; hic verò
omni deſtitutus amicorum luctu, in abſcondi-
Apologia to tempeſtatis auditur à Deo. Cujus divinæ
verior. conſuetudinis non ignarus David, dolores,
quibus urgebatur, comprimebat in corde,
Pſal. 88. quò faciliùs à Deo liberaretur. Audi: Memor
5'1. eæſto, Domine, opprobrii ſervorum tubrum, quod
H continui in ſinu meo multarum gentium. O in-
Pasi o Victam ſuperandæ Miſericordiæ omnipotentis
Chriſo ſt. aftem! Dolores tegere, ut Deo pateant: in ſi-
ne Mur- nu retinere, ut elabantur: eos ſtringere, ut
ere sblalrari ab eis. Haud miror Jobum, teſte
r, ertulliano, ebullientes toto corpore Vermes

Bona o-

Patien. Leponere ſolitum in lacera carne, quippe qui

ti. fſciret abſconditam tempeſtatem Deo feliciis
Lingue revelari. Deſinant mirari nunc, qui in plateis,
. & compitis ſuas reſerunt plagas, ærumnaſque
deprædicant, ſi quotidiè eas Deus & acerba-
ri, & augeri ſinat. Neque enim ſuis Deus ma-
nibus eorum lacrymas recolligit, quas diſſipa-
ri, & fluere ubique locorum, intuetur Deus.
Apoc. 21.

Et abſterget omnem lacrymam ab oculis eorum,

non a genis, hoc eſt, ſtagnantem mœrorem
ſolatur, non exundantem.

— Stromatum, Lib. XIlI.

Tioum hahobar homo in agro ſuo. Luc.
13. 6.

In agro Evangelico miror ego plantatam Lapſi⸗
Ficum & non infitam Laurum: cum tamen eembpari
hæc merentes coronet, illa texerit peccatores.
An Dominus agri, qui ſalvare, quod perie-
rat, vocatumque impios venit, pluùs delecta-
tur Charitate obtegente multitudinem pecca-
torum;, quaàm Juſtitia reddente honorem, cui
honos debetur? Planè penè gratior Deo eſt,
quæ tegit Ficus, quam quæ ornat Laurus. Pla-
cet Princeps munerator optimè de Republica
meritorum, Paſtorem tamen plůùs Dominus
amat; qui foliis ſuis operit pudenda miſero-
rum, nec lapſorum ſimit maculas proſtare. Et
quidem recepit Ficus mercedem ſuam. Quæ
enim Adamum texit, à ſucceſſoribus Adæ .
cùm fructu careret, ſubduéta bipenni eſt. Quis Eali poſ-.
unquàm id ſomniaſſet? Eguit patrono propter Iant opti-
ſterilitatem, quæ olim alienæ inopiæ velamen "“”.
texuit. Fortè, qui nunc aliorum tegis vulne- Compati
ra, tegeris. David, qui raptorem Ovis dam- neſcienter.
nabat capitis, ſubtrahitur clementer ſupplicio,
reus defloratæ Uxoris & Mariti fœdiſſimè ju-
gulati. Qui clamat uſque iepties, ripas indul-
gentiæ præfigens, ter JnsMpro ſe vinctum à
ſe negatione & perjurio exſolvit. Diſcamus
Miſericordiam à Deo Judicio præferri.

Benedicite, & nolite maledicere. Ma-
ledicimur, & benedicimus. Rom. 12.
14. & I. Cor. 4. 12.

Heu quaàm nefariè noxii ſunt calami, dùm Crudali-
ſcribint „qui innocentes fuere, duùm volarunt. as homi-
In wânu hominis inhumanæ ſunt pPennæ, quæ ts.
avibus inſitæ fuere humaniſſimæ. Deprimunt Murmu-
famam, quæ corpora elevabant: diſſecant bo= ratio.
norum nomen, quæ aëra ſecuere. Verbo,
Columbarum pennis humanæ Sapientiæ Ser-
pens inſtructus furit, feritque. Quid calamo
levius? quid plum innocentius? eâ tamen fer-
rum ipfum armamus, alaſque, quas avibus de-
traximus, noſtram in perniciem addidimus ja-
culis. Neque verò cum ſolo ferro plumæ graſ-
ſantur: inermes quoque feriunt, vulnerant-
que, ſi ſcribant’, dùm fodiores inurunt notas
alieno nomini, quàm candidæ pPapyro. Quid
non portenti ſtupeas in famoſis libellis? Alba
Papyrus candorem decolorat innocentum, dúm-
que tingitur, tingit. Improbo labore diluta
ſæpiùs charta, ut pulchritudinem famæ com-
maculet. In eo duntaxat æqua, quòd contu- Lilriin-
ſione muſtiplici tenuata Ponam antevertit famato-
ſuam; antè affecta ſupplicio, quàm rea flagi- rii.
tii. Ergo maledicus Scriptor plumas vulnerare
docuit, papyrique candorem quamplurimos de-
nigrare coëgit. Cœnobiorum verò quis calamos
non miretur, quibus cùm Bibliothecæ penè
omnes ditatæ, ornatæque ſint, uno non valent
maledicorum ſale infatuari. Planè columbini
calami, quibus remordere mordentes neſcit
Chriſtiana Patientia.

Vidi Statuam. Dan. 1. 3.

Babylonicum ſimulacrum in imo ictum

ſthinorum Turris percuſſa corruit.

6g 4

ſubverſum eſt: at in vertice carnea illa Phili-

Utrum-
Jgue

que ſaxo, utrumque Davidis ope dilabitur:

fictum ſimulacrum verioris Davidis impulſu &
coœlo devoluti, carneum funda Davidis, Do-

virius minum typicè exprimentis. Unde ergo tam
ſolida. diverſa excidii ratio; in tanta ſimilitudine vi-
Status tiorum, victorumque? Dixerit fortè quis, in
Babyle- eo præ Davide Domini fortitudinem robuſtio-
nica. rem declarari, quòd ille vix trophæum fixit
in capite, cum hic, tactâ vel baſi Simulacri,
illud dejecerit. Enimverò artem vincendi do-
cemur novam. Spontè devolutus Lapis, quia
Artis caruit induſtrid, facilè artificioſam Sta-
Mort if-

atie Pef. tuam evertit: vincit enim ſine labore Naturæ

ſionam vis Artis ſtudium. Contrà, Davidis Lapis in-
erdus. duſtrius difficiliàs naturæ molem disjecit. Er-

Recisivi. go contrà Naturam pugnare arduum eſt Arti:
Circum-

Lene quo modo decertandum tibi ſit contra Natu-

veorem vel fam. Opes, honores, ſceptra ultrò repudian-
Taspillus tur. Nemo Carnem verò ſuam, teſte Paulo,
dejiecit. odio habuit. Artis opus Statuam Lapillus ever-
vtccir. " tit: Naturæ carneum Simulacrum is, qui Ur-
2. ſos, Tigrideſque lacerat, vix proſtravit, ſtra-
tämque nonniſi Gigantis ipſius gladio obtrun-
cat. Sat eſt baſun tangere externarum cupidi-
tatum, quam, cùm luteam repereris, eliſiſti.
Quæ verô intrà nos vitia fervent, carnea non
ænea ſunt, ſoléque & capite excidium metuunt,
ſi nimirùm mentem Lapis angularis feriat inno-
center, ut ventrem ſubigat. .

Aſſerte Domino ſilios arietum. Pfſ. 28. I.

Intentio

1 Num his contentus? Nequaquàm. Verùm
recta.

à Pecudum oblatione gradum facit ad ſacrifi-

Firtus cium Gloriæ, quæ noviſſima omnium Cupidi-
ſolida, tatum immolatur. Aßferte Domino gloriam, in-
Pſ. 28. 2. quit, & bonorem, afferte Domino gloriam no-
Gloriæ mini ejus. Arduum opus litare Gloriam. Hæc
vana. enim cùm Auræ comparetur, & cultros, &

Mortiß- focos, & aras ità eludit, ut nullà ratione ma-
catis S. ctari poſſe videatur. Nunc verò miſsa Aéris
s. imagine, legem miror, quâ Gloriam Domino
sit. ſacrificare jubemur. Non enim tantùm patien-
Religioſ: tes nos vult Dominus efle, cùm ipſe Gloriam

auſteri eripit, eâque ſpoliamur, verùm ultrò eam vult
Rer bu- in ſuum templum à nobis adduci. Afferte, in-
velng,a Quit, Domino gloriam. Plures forté repereris
ria. Jobos, qui oppreſſæ Prolis nuntium excipiant
Amore imperterriti. Vix unum ſpectabis Abraham, qui
duei. dilectum Iſaac ducat ad Aram. Plerique inju-
Mortiß- riis affecti deperditam famam patienter Domi-
anzaz, no immolant „ &, ne penitùs perdant „ quam
ſaſcepta, Perdidere, expirantem, jamjâmque perituram

won ilata, in manus Domini commendant. At quis De-
Folanta-“ decus ſpontè retegit ſuum? Quis ultrô abdicat
,. „ Sloriam? Quis affert Honorem Domino, ante-
er vorf " quàm ab aliis invitus raptetur ad lanienam De-
tientisa. decoris? Opprobrium rarus antecedit ſuum:
Conſcien- & , niſi ſpolietur Glorid, nunquàm nos illam

tia Pe- exuimus. Vix ſi Decore Deus nos diſpoliet,
Iic, ferimus, haud ipſum oblaturi, ſi in tuto ha-
zas vera beamus. Nimirùm, etiam poſt votum, abſti-

Ieſe accu- Nuiſſet ſe Jephte ſacrificio Filiæ: quia, quæ di-

ſat. ligimus, Deo non afferimus, niſi auferantur à
zaaz..: Deo. Ut Filiorum, ità Gloriæ fortins funera
infticte.

Jama eu- toleramus, quàm ſacrificium. Nominis Famæ-
ra nimiaæ. Jue plangere orbitatem volumus, non facere.
Volnnta- 3
rid

0O1

Artem à Natura vinci perfacile. Diſce hinc,

IVa

Sacrificium laudis honorificabit me: illie
ter, quo oſtendam illi ſalutare meum.

Pfal. 49. 23.

Sacrificium ſine ſanguine non peragitur. Humili-
Quare ergo Laus non Xenium, ſed Sacrificium as ſaeri-
eſt? Nimirum non eà delectatur Deus Laude, Aes
quæ ſua eſt, illique non tam offertur, quam vonnn
redditur, ſed noſiràa; ſine cruore non litatur, Religionis
cùm extirpanda è& corde ſit, ubi Laudis cupi- munis
do radices tam altas agit. Sacrificio, non Mu- Viliora.
nere, Laudis Deus gaudet: hoc eſt, quà dif- idima
ficilius caremus, eam ipſe Laudem repoſcit. “.
Laudari potes ob Genus: ſed quæ non fecimus Moriß.
ipſi, vix ea noſtra vocamus. At, qui velit In- atio ve=
genio cedere, rarus eſt. Hæc laus Sacrificium “-
eſt; quia, ut hanc negligamus, inſitæ morta-
lium cupiditati uſque ad ſanguinem repugna-
mus. COlarius loquar Dei beneficentiam & mag-
nitudinem celebrare Laus eſt, ſed Sacrificium
non eſt: eam enim ſatis facile Deo reddimus.
Laus, quam vel à Genere, vel ab Ingenio ſpe-
ramus, ſi Deo afferatur, Sacrificium eſt cordis
cruore reſperſum, angore confectum. Porrèô
Sacrum hoc, non tam Ara, quàm Iter eſt. Et
illie iter, quo ofſtendam illi ſalutare meum. Ne-
que enim ſtans Laudem immolabis. Ubi enim
Honorem ſacrificare valueris, profeciſti uſque
ad ſalutare Dei. Nulla autem victima ſalutare
Dei promeretur, uti illud à Deo impetrat, Lau-
dis hoſtia immolata. Nec mirum: ommum enim
Victimarum hæc maxima, ac difficillima eſt.

El. 49.23.

Erat autem Judith relicta vidua ejus jam
annis tribus. Judith. 8. 4.

Vir Judithæ, dùm in agro ſub Sole inſtaret Paterfs-
colligendis manipulis, mortuus eſt: frumen- milia: &
tümque dum colligit, vitam perdidit. Quis gen.
crederet hujus Conjugem Viri reportaturam ig es.
de Afſyrüs, déque Holopherne triumphum? ent.
Quid ignobilius excubante in areæ ſtipulis?
quidve nobilius Virgine de hoſtibus trium-
phante? At hujus induſtria, in procuranda re
familiari, ab illius non diſſentit trophæis. Ibi
enim ſperanda ſplendida quæque, ubi obſcu-
ra & viliora non negliguntur: Muliérque tri-
umphos tentabit, ſi vir domeſtica non negle-
xerit. Animus frumenta ſolicitus provideat,
& ipſa poterit imbellis, inermiſque Caro tri
umphare. Judithæ vir occumbens in agro uxo- Talentu
ri trophæa proſeminavit: audedéque dicere, mulici
non hanc de hofſtibus revecturam fuiſſe victo- ,a,,
riam, niſi hic convehendum domeſticis triti- vian
cum procuraſſet. Deus non enim induſtrium pasdes
Patremſamilias, quem ruſticus labor inglo- Zelo aui-
rium oppreſſiſſe videbatur, manubiis Conjugis H
illuſtravit, clarumque fecit. Audiant Supe- agnss
riores: Domi ipſi ſuæ provideant tum animæ, vira.
tum corpori almenta, & mox vel Fœmi-
neas Animas ſubjectorum ſpectabunt inſpera-
tis facinoribus inſigniri. Annonæ Principes
conſulant, & vel ultimi Cives triumphabunt.
Verbo, interfecit Fœmina Holophernem, cu-
jus expiravit in agro Vir, meilorum operi
Intentus.

Erravi

a liatin
S

*R

.
ſei⸗
A
Fei
e
Ge
e:
ſce
nnun
teitel
ni
) eunn
Mcbale
klei
u
Mre
Din
lerek
enn,
U
e
H
Aettt
kiün
1o
ez,
umlur
Fi,
Den!
in N
16 Lems
l
Mmnim
un
Nect 1
Dachu
Eten
Fii
Knen

elc

,gn
(Wer
A in

— Stromatum, Lib. XII.

i
nun,

Erravi ſicut ovis, quæ peritt: Quære
Jſervùm tuum, quia mandata tua non
ſum oblitus. Pſal. I18. 176.

Inimici

Utrumque ſanè explicatu perdifficile, pla-
dilectio.

néque incredibile. Quo enim modo ſicut ovis
erravit, cujus laniatu Urias cecidit, Uxore
PPprinmum ſpoliatus, tum Vit? Dei verò qu
1 ratione non oblitus mandata Homicidii &
Adulterii reus? Fateor non facilè nodum ex-
pediri: dixerim tamen, ideò ſicut ovem er-
raſſe Davidem, etiam dùm mactat, & rapit,
quòd æſtu magis voluptatis abreptus, quam
iræ aut vindictæ percitus rabie, fanguinem ef-
fuderit rivalis, non hoſtis. Auſim dicere fu-
turum fuiſſe, ut Lupus erraret, ſi Semei in-
terfici imperaſſet, qui nonniſi erravit ut ovis,
dùm innocentem Uriam in veſtibulo triumphi
a. extinxit. Adeò vindicta turpiori nos fſodat vo-
Pvio laſa, cabulo, feritatis, non injuſtitiæ reos. Ut prop-
terea crediderim tot mandatorum prævaricato-
PE IIS. em Prophetam auſum dicere Domino, Man-
data tua non ſum oblitus. Alieno enim toro
abſtinere, Amicum dolo non perdere, non
Dei tantum, verum & Naturæ, & Gentium
Lex eſt: at Inimicos diligere, parcere Male-
dicenti ſolius Dei, imò Chriſti ſancitum im-
perio, exemplo, & ſanguine mandatum eſt.
Undè potuit occiſo Uriâ fidiſſimo milite di-
cere, peculiare Dei mandatum non ab ſe ne-
glectum, quod jactare haud poſſet, ſi oblo-
quentem Semei trucidaſſet. Tanta fiducia,
poſt innumera flagitia, reſtat, ſi unum de ſer-
vando hoſte præceptum cuſtodieris. At, in-
quies, quomodò rapiendo Berſabeam David
non Lupus eſt, qui teſtimonio Nathani, Ovem
egeni, pauperiſque civis devoravit? Equidem
Ovem non diffiteor Berſabeam, quando ità
eam Nathan nuncupavit: Cæterùm, qui Ber-
ſabeam advocatam ovem dixit, ejus invaſorem
non Lupum dixit, ſed honorificà appellatione
Primarium Virum, in primiſque opulentum
nominavit. Ex quo licet conjicere, non feri-
4 num, ſed humanum vitium eſſe, virum de
medio tollere, cujus expetità uxore jam ſis
moœchus in corde. Contra, ferarum eſſe mor-
dentem remordere, imò & infeſtum laniare,
Penituſque perdere. Quod contingeret, ſi ne-
ce Semei inuſtam nomini ſuo maculam Pro-
pheta detergeret. Proindè graviſſimè cæde Vi-
ri & raptu Fœminæ prævaricatus eſt Da-
vid, ſed ſcelere hominum, non immanitate
ferarum.

n
üreltſer
enften
te man
leſen.

176.

mmmmta

kel

Lapſi⸗

compati.

Si enim Dominus magnus voluerit, pi-

iulu

lrige ritu intelligentia replebit illum. EC-
at eg
nas Studia Verùm hanc ſapientiæ exundantiam in cor-
e Sratine de Juſti alterum antecedit, alterum ſubſequi-
Ntiſ⸗ tur, quod non facilè in ſapiente reperies. Ju-
ns Ekccle. 39. ſtus cor ſuum tradet ad vigilandum diluculo,
mi⸗ . & in conſpettu altiſſimi deprecabitur. En, quæ
nu’ Ibid. 9. præcedit, Oratio , atque Vigilia. Et ipſe tan-

gudm imbres emittet eloquia Sapientiæ ſuæ, &
in Oratione confuebitur Domino. En alterum,
quod donum ſapientiæ comitatur, atque addu-
cit. Nota: eloquia non tranſmittet tanquàm
Huvios, ſed velut imbres. Nimirùm, non è

en 0
Sientia

cum Spi-
vitu.

5 *
terra originem ducet eloquium Sapientiæ, Concio
ſed deſcender & Coœlo inſtar imbrium. Non Seriæ.
tam ſtudio, quàm lacrymis Scientia Sanctorum Geder, er
comparatur. Quin & Oratio, quæ Sapientiam
anteceſſit, Sapientiam ſequitur: in Oratione
enim confitebitur Domino. Facile enim eſt
Deum exorare, ut, qui cares, intelligentiam
conſequare: at partam Sapientiam tueri Ora-
tione, omninò apud homines rarum. Ideò Sa-
lomon felicius ſapientiam impetravit, quam
cuſtodivit. Ergo, quem ab Oratione ceſſare
conſpexeris, quêmve de terra loquentem au-
dieris, flumini, quàm imbri ſimiliorem profe-
rentem ſermonem, hunc ſcito Sapientiâ à Do-
mino repletum non eſſe. Meminiſle te velim
tamen, imbres & Cœlo demitti, verùm in Cœ.-
lum & terra ſubſilire. Neque enim eum repre-
hendendum puto, qui de humanis rebus ſer-
monem inſtituit: ejus tamen ſermonem repre-
henderim, ſi humana non in Deum elevet,
rapidtque terrena ex humo, ut nubibus expur-
gata & excuſſa foecundos inde eliquentur in
imbres. Etiam Moyſes Hebræorum victorias,
Mundi ortum, Ducum prodigia ſuis in libris
commemorat; quæ tamen ediſſerens, ſermo-
nem ſuum ut rorem fluere, ut ſerotinum im-
brem deſcendere teſtatur; quia videlicèt terre-
na non ſivit humi ſerpere, ſed in Deum rela-
ta, vVelut vapores illatos Cœlo, indè eos de-
miſit converſos in pluvias.

Familia-
ritas cum
ſaculari-
bius.
Sermo
vanus.
Concio ſis
dotta.
Zelus a-
nimarum
diſeretus
incheet
ab Huma-
nis, ut de-
Iinat in
Divina.

Reges eos in virgé ferre, & tanquàm
vas figuli confringes eos. Pfſ. 2. 9.

Si fictilia ſunt, cur virga ferrea adhibetur,
cùm nuceâ virgâ diffringi facilè poſſint? Ni-
mirùm, ut Principes doceret nihil contem-
nendum eſſe, cùm eos quoque, quos ut vas
fictile conterere poterat, virga ferre conti-
nuerit. Verùm raròô ferreum ſceptrum ſæcu-
lum non inducit ferreum, rariſque auream
revehit ætatem ex ferro baculus. Hic enim,
ubi ferream Virgam imperantem video, au-
dio contritiones vaſorum; quæ, etſi juſti, non
tamen felicis Principatus inſignia ſunt. Funera
enim plura ita Medicum arguunt, uti pluri-
ma ſupplicia, teſte Senecâ, Principem deho-
neſtant. Siquidem, ſi rem attentias contem-
pleris, contritio iſta vaſorum non tam ex fra-
gilitate Luti ac Materiei naſcitur „ quàm ex
duritie Sceptri imperantis. Virga enim ferrea,
ut leviter tangat fictilia, frangit, nec tangit
ſine ſtrage. Quæ ſanè Severitas ut rarò admo-
dum in Principibus nimia eſt, cùm fræno præ-
duro inhiberi flagitia debeant, ità rariſſimè
non eſt nimia in Ducibus animarum „ quas
vel exerrantes ſummus Paſtor revehit ad ovi-
le, non fuſte extrudit ex eremo.

Siperiores
Par va
nen ne-
gligant.
Severitas.

Clæmen-
tia.
Superior
amore
ducat.

Vaſa gloriæ ejus captiva abduéta ſunt:
trucidati ſunt ſenes ejus in plateis,
& juvenes ejus ceciderunt in gladio
inimicorum. I. Mach. 2. 9.

Senes iſtos miror in plateis interfectos: quo- Senes for-
rum obitus, ſeu litera, ſeu allegoria ſpecte- veant.
tur, documentum noſtrum eſt. Etenim quid
laudabilius, quàm, captâ urbe, non latuiſit in
penetralibus domuum Senes, ſed fortitudine
ætatem ſuperantes in plateis occurriſſe neci,
hoſtes expectaſſe? Sanè noſtræ ætatis nonnullis
Seni-

Senibus diſſimiles, de quibus dici poteſt,
MlL. 4 8, 12. Sepulehra eorum Domus illorum in æternum.
Non enim facilè videas ſeu in Eccleſia, ſeu
in Religione Sacerdotem gravem annis pedem
domo efferre, periculâque atque labores in
plateis ſuſtinere. Quis Senum nunc in plateis
interficitur? hoc eſt, quis meritis anniſque
provectior communem cum reliquis vitam
agens, vitam profligat? Plerique ſingulares
ſunt, donec tranſeant, ſepulchrum habituri
commune cum vulgo, quia communem non
duxere vitam cum reliquis. O Senectus verè
languida! Si plateas effugis, ut vivendi con-
ſuetudine laxiori abutaris.

Tribulatio & anguſtia invenerunt me:
Mandata tua meditatio mea eſt. Pf.
118. 143.

Apologia, En quibus inſtruitur armis ſanétus Rex con-
4 Arma greſſurus cum Anguſtia, imò ab ea jam cir-
cumventus, ac penè oppreſſus. Quo tempore
maximéè obliviſci debuit legis Domini, quo ſe
faciliùs expediret, hoſtibus ſuis interfectis, eo
potiſſimàm Legem recolit, ac meditatur, quæ
capulo ferrum extrahit, & patientiam animo
inſerit. Ergo oppreſſus undique David, non
phalanges armat ad interitum quærentium ſe,
non calamos acuit, ut mordentes confundat:
verùm vel unius contentus Legis ſolatio, vel
Spei clypeo conteétus, invictus in caſtris Pa-
tientiæ perſiſtit. Quôdque mirere vehemen-
tius, non iis occurrerat ultrò inſidiis, nec eas
quæſiverat ardore patiendi, ſed imparatus ab
eis inventus, nihilo minuùs tantam ſuſtinet rui-
nam impavidus. Videas aliquando fortaſsè Ju-
ſtos eas ferre moleſtias, quas ipſi fortiter
Mortif- quæſiere. Sic ſpinas amplexatur Benedictus,
catie non in quas ſeſe induerat: Sic alacer agit Bernar-
Wer. dus in nive, cui ſe immerſerat: Sic opes ri-
Ex Obe- ſit Franciſcus, paupertate, quam unicè ada-
dientia marat, opulentus. At non quæſitis, imò &
Pænitétiæ inopinatis penituſque inviſis Erumnis non
inficte. quati, Davidis eſt fortitudo, quam & præ-
Virtus lignavit Abraham impiger dilecti Filii Sacer-
Jolida. dos, & adumbrare non potuit Jephte devotæ
jam Dei Virgunculæ ſacrificio exanimatus. Sa-
nè Jobo fortiorem haud dixerim Abrahamum:
hunc tamen imperterritum in imminenti Iſaa-
ci nece, illum in deſperata Filiorum nec fle-
tu reparabili orbitate lacrymabundum contem-
plor: quam tantam conſtantiæ diſſimilitudi-
nem, non diſparis animi, indè profectam ar-
bitror, quòd Job exitium Natorum intelli-
git, Hic Filii exequitur ſacrificium. Adeò
cruciant acerbiùs, quæ nos convenmiunt, quàm
quæ advocantur Calamitates. Et ſanè quoties
inaratum agrum ſpectamus olerum, atque fru-
gum prodigium: à quo ſubacto vix credita
ſemina es recepturus. Nimirùm noſtra faci-
liùs donamus, quàm cedimus: quæque ultrô
ingeremus non quærentibus, retinemus, ſi
eripere admitantur. Nônne vides fontes paſſim
ebullire, ubi mimmè expetuntur, ibique are-
re ſolum, undè moralium inopia elaborat vel
tenuiſſimos latices evocare. Tegunt æquora
gemmas, imò & ſorbent, ubi eas avaritia
expiſcatur: cùm eas Indis calcandos projiciat
in littore, qui ideò unionibus opulenti, quòd
non cupidi unionum ſunt. Mortem non ſemel
quæſierat, provocarat ſæpè, ſemper Cæſar

Injuriæ
ferendæ.

Oliva

4
neglexerat, inopinatò tamen confoſſus, eam
nec à Filio pati potuit, quam frequenter ab
Hoſte expetierat. Firmum itaque ſit, diffici-
lins Davidem, fortiuſque Domini lege ſuſti-
nuiſſe non quæſitarum impetum ærumnarum,
quâàm plerique patiantur, quas ſibi ultrò an-
guſtias adſcivere. Nam & ipſe David dolorem,
quem quæſierat, ſolà divini nominis invoca-
tione eluſit. Tribulationem, inquit, & dolorem
inveni, & nomen Domini invocavi. At, cùm à
doloribus invenitur, diuturnâ gravique medi-
tatione Legis vix animum ad tolerantiam ro-
boravit. Tribulatio & anguſtia invenerunt me, Pl. 118.
mandata tua meditatio mea eſt. Cùm calicem 143.
ſalutis ſuis ipſe accipit manibus, vix nomine *DPeviz.
Dei invocato, abſorpſit: Calicem ſalutaris ao- E entnr.
cipiam & nomen Domini invocabo: alienâ verò 13. .
propinatum dexterà haurire vix poteſt. Audi:
Miſi quòd Lex tua meditatio mea eſt, tunc for- Pl. 118.
tè periiſſem in humilitate mea. Quia nimirùm 92²¾2

Pl. 14.4

mala, cùm invitantur à nobis, hoſpites, cùm Patienii⸗

2. Cil . vera; &
per ſe irruunt, hoſtes habentur, & ſunt: & veræ Mor.

quamvis hoſpes æquè, ac hoſtis ſubſtantiam tifcatio
devorent noſtram, hic tamen graſſatur, ille in Iartis,
gratatur. An non Petrus, qui ſe immiſerat “n in
vulneraturus, non minùs quam vulnerandus co
in confertiſſimam militum cohortem, ad ex- ionibus
armatæ vocem ancillæ terga vertit? Eſau cer- elucer
tè, vili lenticulæ edulio Fratri tradidit Primo- magis.
geniti jura non triſtis, excanduit veròô impla-
cabili odio, ut ſe Paternà fraudatum benedic-
tione conſpexit, quique Primogenituram ſor-
bitiunculà diſtraxit, ægrè tulit Fratrem pin-
guiori convivio mercatum fuiſſe a Pareme ver-
bis ſine mente conceptis rerum à ſe olim pro-
jectarum hæreditatem.

Ego ſum vitis, vos palmites. Joan. 15. 5.

Amore
duci non
Timore.

Non mirum ergo, ſi Chriſtus & ligetur,
& arundine fulciatur, & cædatur ferro, hæc
enim omnia vitis patitur, ut fructum ferat.
Illud mirari magis debemus, quòͤd, cùm ſe Moriif-
botrum Cypri dixerit per Salomonem, Iſaiæ ario qus-
poſteà verbis Torcular ſe ſolum calcaſſe pro- S.
teſtetur. Torcular, inquit, calcavi ſolus. Bo- lIſa. 63. 3.
trus eſt, & calcat, non calcatur. Quis un-
quàm à Botryone comprimi torcularia conſpe-
xit? Is certè, qui ſcit;, non alienàâ vi, ſed ſuâà
ſponte ſuum emiſiſſe Dominum Spiritum in
Gruce. Qui tradidit Spiritum oris ſui dulciſſi-
mum, is non compreſſus à torculari eſt, ſed .
ſolus torcular calcavit. Undè non ignara my- Vlanta-
ſterii Sponſa favo illum ſtillanti maluit compa- α6
rare, quàm racemo eliquato. Quod ex eo licet ſejm.
quoque nobis comprobare, quando ſanguinem Com. in
ſuum non haſta nobis, ſed ipſemet ſpontè ob- Matth. in
tulit epotandum. Si enim ſolus ipſe torcular Farthon
non calcavit, quâ ratione, cùm ſolus in hor- u iri⸗
to pernoctaret, ſanguis toto corpore copioſus tur, Et
manavit? quo modo ex gelido jam corpore torcular
aqua ſimul & ſanguis profluxere, niſi, quem poſuit in
exprimere cruorem non poterat lancea, ipſe, glart yres
qui ſolus torcular calcabat, etſi abſens Spiri- air fuiſle
tu, Divinitate tamen intimus eliquaſſet? Er- Eccleſiz
go ſi nos quoque vinum fundere cupimus, Torcula-
non fel, vertamus Dolores in Delicias, ame- ria qua 1
muſque, quas odium infligit Pœnas; niſi enim ſuum iß

. „ꝓotids,
calcemus ipſi nos, dùm calcamur, nunquam Juamy-

merum eliquabitur. Martyres æquè ac Sica- ranni,
rii plexi ſunt à Romanis: verum, quia illis ſanguin?
mors in deliciis, his pro ſupplicio fuit, fel fuderint.
aſpidum

aſpidum occumbentes Latrones, nectar veròô
Martyres emiſere. Vide calcantem torcular
ſuum. Vapulaverat Paulus ter, quid præſtitit,
ut inciſum corpus veluti Domini Botrus nectar
ſtillaret? Addidit vulneri verbera, cæſuſque
vit in ſeſe, corpuſque caſtigat ſuum. Vis
iterum ſpectare Paulum calcantem torcular
I. Cor. 4 ſunmmn? MWaledicimur, inquit, &. benedicimus.
I12. Guod & imperavit Dommus cùm ait, ſi quis
te in ſiniſtra percufſerit, præbe illi & dexte-
ratn. Ergo, ſi plagas auxeris tuas, torcular
calcabis, & eris Botrus, undé Chriſti cor
hilarefcat: qui nihil pertæſus æquè eſt, quam
corruptum vinum vineæ Ifraelis. Siquidem;,
qui clavos pertulerat, qui ſpinas admiierat, qui

leln flagella eceperat; qui lanceæ vel mortuum
4 u teſecit Peclus „admotum ori vinum cum felle
ßt mintum/guftare noltut. Ergo ſi Domuine Ca-
ee⸗ licem lalutaris offerre cupimus, Palmites ſi-
nan mus religati ad lignum Crucis, S& Ferri Pa-
Lln tientes, ſi putemur. Sic enim Apoſtoli flo-
Wi ruere, quorum vix aliquis ferrum effugit, &

eorum Princeps ab alio cinctus ductus eſt, quò
nolebat. Itaque fructificabis ut Vitis, ſi liga-
beris, ſi ttuncaberis: ſi premare, ſi poſt hæc;,
tuum ipfe torcular calcaveris, dolores ampli-
ficando, exnlcerandéque, quibus te impietas
Trihnla- aliena exagitabat. Porrò, quam id Deo pla-

liag tio dules ceat, haud difficili negotio Sacrarum monu-
ſen: 5non fu- mmentis LitefarumIn comprobatur. Quis enim
wel. iatur. . 1. . .. .
mir Cnecdciat Dhius cilicioli geſtatione non rarò pla-
Antnn’⸗ Pati pro 8 .
Ennillanoh

Chrißo. catum Domini furorem, quem patens plaga-
Pluùs delectatur und

line, Dei voli- rum icena non ſedaverat.

Dung tation- lacry mulà ultrò emitsd, quam copioſis cruoris
ſec⸗ Nrmari. rivulis externd vi deductis. Quas facimus,
non quas ferimus, Deus diligit plagas. Sic
Benedictum volutantem ſeſe inter vepres li-
CannN lio muneratur Caſtitatis. Nam & hac de cau-
. ſa lacyymas fertur Deus abſtergere ex oculis
Sanctorum, non & vulneribus ſanguinem: li-
cêt enim hic illis præſtet, quia tamen illæ ſo-
Uenn n lo emittuntur Amore, hic Ferro educitur, Do-
Ucckt minus, cui melins Voluntariè litatur, lacry-
aer, k mas liuo dignatur obſequio. Eluxit id maximè
len in Latrone, cujus dedignatus Dominus intueri
r. clavos, crucem, & vulnera, quæ Mquo qui-
. G⸗ dem, ſed non Ultroneo animo ferebat, uni
lruc confeſſioni, quæ tota Spontanea fuit, Coœlum
i exhibuit.
gſiti⸗ Quoniam tu percuſyſti omnes adverſan-
es mihi ſene cauſa. Pi. 3. 8.
.
te .
*“ Sen Haud ità mecum agitur, exclamat, qui im-
Plagie Uuedaßtie Puris exagitatus facibus ſub jugum penè mit-
el iitur fœdiſſimæ voluptatis. Vivit, inquit, &
ewnw Dtearn- vincit, qui me inſequitur hoſtis. Verùm;, ſi
N font. Verba Prophetæ attendis, Non percuſſum aà ſe
e Oecaßo iri ſpopondit Dominus, quotquot adverſan-
en mala. tur tibi, ſed ees tantum, qui ſine cauſa ad-
verſantur. Tibi verò non ſine cauſa libido te-
4 tendit inſidias, compedéſque injecit, qui eam
* per oculos admiſiſti in animum, qui turpi eam
en de lectione paviſti, qui obſcœnis armaſti ſermo-
nibus, praviſque cupiditatibus in tui incen-
e 4 Pf. 17. 6. dium accendiſti. Dolores inferni circumdede-
ſch unt me: praoccupaverunt me laquei mortis.
gin Ibid. 7. Quid indè ? In mibulatione mea invocavi Do-
, minum; & ad Deum meum clamavi. Et exau-
n divit de templo ſancto ſuo vocem meam. Si la-
. quei præoccupant, mhil timendum. Omnia

1 Stromatum, Lib. XII.

timenda, & Væ nobis ſi eos præoccupemus.
uoniam alieni inſurrexerunt adverenm me.. . Pſ 53. F.
Ecce enim Deus aduvat me: & Dominus ſuſ- Tentatio-
. H num ſonss
ceptor eſt animæ meæ. Alienus autem non eſt
hoſtis, quem tu & reſpiciendo concepiſti,; &
ruminando peperiſti, & lactaſti legendo. Hinc
David non Semei timet latratus; & lapides,
ſed Abſalonis buccinas. Cur? Audi. Qui egreſ- 2 Reg. 16.
Jus eſt de utero meo, quærit animam meam. Ab 64 ie
hoc non alieno David timet. Dentes, inquit, „ ea-
bpeccatorum contriviſti. Quaſi diceret, hoſtes 4, ez
ità tuos exarmavi, ut cominùs ferire, imòôò ne Ppf. 3. 8.
nordere quidem edentuli poſſint. Fauces eis
tantùm reliqui, quibus ſi te immiſeris, non
eſt quod doleas, ubi te fleveris deglutitum. Sa-
lomon eſt victus, ſed poſtquàm Idola ipſe ſibi
architectatus eſt, Jacuit ante libidinem David,
ſed poſtquàm vidit. Capitur Samſon, verùm
in ſinu dormüit inſidiantis.

Inerepabir me Juſtus in Miſericordia.
Pfal. I40. 5.

Quàm pulchrum ſi medearis, dim vulne- Coryreckio
ras? Quaàm ſuave, ſi ità vitio vulnera infli- mitis.
gas, ut mella non ſanguis ex eis emanent. Sam- Corre-
ſonis omnes imitarentur feritatem vellem, qui ionis im-
Leonem quidem laceravit, verum ſuo conta- beriens,
cku fauces in alvearia convertit, dulcique pro- Clemen-
digio locum plagæ plenum fecit eſſe dulcedi- "ia in Si-
nis: ſtratæque feræ ſanguinem mellis ſemen, lanſir.
apumque parentem effecit & cibum. Laceret,
ſi ſit opus, Severitas, verum mellis fontem
aperiat, ubi ictum impreſſit. Et fortè relin- Correctio
querent Superiores in vulnere ſemen apum, amandz.
ſi, qui corripitur, Leo efſet. Generoſus Ani-

mus mella conficit, cùm deprimitur. Intuere

Davidem: corripitur a Nathan; Peccavi, in- 2. Reg. 12.
quit. En mel in ore diſcerpti Leonis, imò Leo- r3.
nés diſcerpentis. Non iraicitur, non deſperat,
non obduruit. Contrà, Cain àa Deo ſuaviſſimè Gratie
arguitur, & defperat. Num Deo aptior Na- cooperan-
than ad ſerenda alvearia? Abſit. Sed Leo Da dum.
. . . . Faber
vid erat; Cain verò Anguis, qui & inermem niſzee
occideret, & timeret armatum. Quamquàm H
non immeritô dixerit quiſpiam apum examen ſue Spiri⸗
in extincti Leonis ore aduktum, quò⅛d, quæ inalu⸗
ſunt inſtrumenta necis, Ærumnæ fcilicèt, at-
que Tentationes, ſi vincantur, mella pariunt;
melléque dulciorem ſuavitatem exſtillant pa-
tienti & triumphanti.

Tili Ephrem intendentes & mittentes

arcum, converſi ſunt in die belli.

Pial. 77. 9.

Itâne obfuit militi ante bellum ſapiens exer- Tyro des
citatio? An non præviſa jacula minori damno gener.
infliguntur? Cur igitur fili Ephrem inten-
dentes Arcum in die belli receſſere? Quia ni-
mirùm in exercitatione jaculorum & arcuum,
obliti umbonum & loricarum, quas antè non
Præviderant, plagas timuere. Arcus compa-
randus ante bellum procul dubio eſt: verùm ſi
aliena tantuùm meditere vulnera, vulneri lo-
cum dabis in pectore non armato. Lorica pri-
mum arceat adverſantium jacula, & tunc te-
la intorquere licebit in hoſtes. Verum non Opera-
unum hujus turpiſſime fugæ documentum in ls
eſt, etſi una ſit ignomima. Filii Ephrem "ét.
intendentes ante bellum Arcum, & in bello
fuga-

360

fugati, eos præſignant, quos humana Pru-
PFervoy dentia ſolicitiores circa futura facit. Hi, cum
nimius: omnia ſint, quando nihil ſunt, ubi omma eſ-
Simplici- ſe deberent, in mihilum reſolvuntur. Omnia
zati oppo- tempus habent. Si hyeme floreas, vere areſ-
Rita Pru- ces. Si Arcum intenderis domi, laxabitur in
Tsn:2 acie. Non enim ſemper profuit ante pugnam
Whpu. exercitatio, umbratiliſque concertatio non ra-
rò evanuit in umbras, miniméque ſplendidum
belli exitum peperit. Fulmina ſtragibus non
proludunt, ideôque ſtragem edunt irrepara-
bilem.

Benedicite, & nolite maledicere. Rom.
12. 14.
Duio

ſciſſa.
Apes.

Felix ſanè Apis, non, quòd Mella confi-
ciat, non, quôd veſcatur Liliis, non, quòd
humanas æmuletur Reſpublicas, non quèd
Mater & Virgo ſit, ſed, quòd vulnerare ſe-
mel duntaxat poteſt. Felix, inquaàm, quæ bis
pungere non valet, ſed in ſolatium à ſe inflicti
vulneris Spiritum relinquit, ubi Aculeum infi-
xit. Damnat ſuam ipſa quodammodè ferita-
tem, dùm quam irata aperit plagam, ſeverè
zuſta in ſepulchrum convertit ſuum, ſui non
tardior ſceleris judex, quaàm rea. Urinàm,
qui ad Formicas inſtruendi à Salomone miſſi ſu-
mus, Charitatem Apum magiſterio diſcere-
mus, ſemelque pupngifſe contentos non ſæ-
piùs in exanimes furor nos urgeret implacatus.
Pachomium Apim retuliſſe memini, qui fra-
trem, quèd aſperiori verbo aliquando læſerit,
oculos penè in lacrymas eliquavit. Lege Epi-
Ktolam Bernardi ad Robertum nepotem, in qua
duſpicatus fugatum illum ſeveriori verbo, mel-
la daturum in poſterum aſſeverat. Indè credi-
derim ſactum, ut Sponſi labia favi dicerentur.
Indicare etenim voluit, nobis nihil aſperitatis
metuendum eſſe illo ex ore, in quo cum mel-
le apes conſederant, aculeo inſtructæ quidem,
verùm ſemel tantum exerendo, pungentis,
quaàm vulnerati incommodo graviori.

Inimici
Ailectio.

Quoniam non intellexerunt opera Domi-
ni, & in opera manuum ejus: deſ-
trues illos, & non ædificabis eos.

PfI. 27. §.

Corredtio

er, Haud inſolens eſt hominem ſuarum efſe
mitit.

calamitatum artificem: nec mirum, quèd ope-
Severitas ribus manuum hominis in ejus utatur Domi-
elemens. nus exterminio, cùm non rarò in ſuam ipſe
Clemen- Perniciem ſuis manibus homo abutatur. Mi-
ia. ror ego Prophetam, qui cùm affirmaſſet dif-
Superior flatum iri hominum opera, addidit, Et non
ſine rabie ædificabis eos. Nimirùm Deus ut plurimum;
arpe- cùm diruit, ædificat, ipſämque per ruinam
gar. iafi- ampliorem mohitur felicitatem. Quis enim
Dei Miſe- ignorat Jobum liberis fortuniſque ommibus ſpo-
ricordiz. liaſſe, ut ei bona geminaret? Quis neſcit Iſaa-
ci imperatum ſacrificium, non ut filius Victi-
ma caderet, ſed ut parens Sacerdos inaugura-
retur? Hic verò Propheta, ut oſtendat Deum
non ſuo, ſed noſtro more deſtructurum, de-
Pfſ. 27. 5 ſrues, inquit „ illos, & non ætificabis gos. No-
ſtris Numen ſceleribus cogimus deſtruere, cum
deſtruit, ædificaturum atque in ampliorem
formam reparaturum, quæ diruit, ſi ea ſuo
more difflaret.

Oliva

Qudm magna multitudo dulcedinis tuæ,
Domine, quam abſcondiſti timentibus
te! Perfeciſti eis, qui ſperant in te,
in conſpectu filioram hominum. Pſal,
30. 20.

Abſcondita ſanè eſt dulcedo Domini: ve- Zelasa-
rùm e non latitantes nec abſconditi recrean- vimarun
tur, ſed qui in conſpectu filiorum hominum O7atinni
pro filiis hominum conſtanter deſudant. Quò Cespla-
fugis, qui multitudinem Divinæ dulcedinis tiones Dez
ſitis? quò recedis? Latet quidem vena dulce- anad.
dinis, ſed latitantes, fugitque fugientes. In
conſpectu enim filiorum hominum propinatur;
ſudore quidem confuſa, involuta labore, di-
luta lacrymis; at multitudo dulcedinis eſt;
durâtque mellea etiam in tanta multitudine
amaroris. Teſtes habeo hujus tantæ exſupe- Hamwasi
rantiæ Apoſtolos omnes, quos non ſyvæ, ſed eeitu.
urbes Domini dulcedine recrearunt. Teſtem Erubeſ-
habeo Xaverium, quo nemo minus latuit, centis Ee
ideòque abiconchtà ità repletum multitudine vangelii.
divinæ dulcedimis, ut exclamaret in conſpectu Bona os-
filiorum hominum, Sat eſt, Domine. Co- eslianda
piam iſtam Divinæ dulcitudinis latici ſimilli-
mam dixerim, quo gens ſraëlitica recreata eſt
in eremo. Unda enim, uſque dum eremus ſo-
litaria fuit, abſtruſa delituit in ſilice; ut verò
undare cœpit in ſolitudine multitudo, exun-
davit; ac ſi, quæ timentes ſolitarios timuerat,
in conſpectu filiorum hominum ſecura manaret.

Arcum conteret, & confringet arma: &
ſeuta comburet igni. Pſ. 45. 10.
Placet arcuum armordmque fractura, quò Apolagia
nocendi quieſcat ardor, ſublatis furoris ſævi- vetiex
tiæque inſtrumentis. Quò tamen ſpectet ſcu- e
torum incendium, haud ità in promptu eſt. Imjurie
Rumpantur arcus, ne noceas: at ſcuta ſerven- ferenda.
tur, ne lædaris. Verùm mitior iſthæc ſuadet
diſciplina, illi diſſimilis, quæ in Evangelio
non gladium modèò recondi jubet, in vaginam,
verùm, & fſcutis repelli in injurias vetuit.
Qui enim pallium dimitti imperavit rapienti
tunicam, dexträmque præberi maxillam per-
cutienti ſiniſtram, is planè ſuſtuhit ſcuta. Quin
ſtudioſius ſcuta, quàm arma ſubtrahuntur:
hæc enim diffringuntur tantum, illa verô in-
cendio exuruntur. Neque enim apud Chriſtia-
nos pluris fit alienis abſtinere vulneribus, niſi,
qui alios non offendimus, noſtras æquiſſimo
animo & injurias, & plagas feramus. Impium
eſt uti arcu, ideéque vel Ethnici eum fran-
gunt: at cùm pietas videatur eſſe ſcuto ſamam;,
vitämque tueri, niſi Deus igni ſcuta addixiſ-
ſet, repelleremus utique contumelias, qui non
inferimus, & Martyribus Eccleſia, Coronis
Patientia privaretur. Scuta proindè juſtæ de-
fenſionis ſtudioſius, quaàm inſtrumenta nocen-
di damnet, quiſquis eum ſequitur Ducem,
Pujrt imperio & fracti Arcus, & Scuta com-
buſta.

Non enim in arc-u meo ſperabo, & gla-
dius meus non ſalvabit me. Pſ.43. 7.

Sapienter ſanè; quippè qui Goliam ſpecta-
verat ſuis non protechun, ſed truncatum arnne⸗
e⸗

ug
1 on
e A
Il⸗
1 d
Kia
40
E
abie
tone⸗
e⸗ ihie
Ett,
du,
lult
lelli.
n ſa
ur
le ſe
eäin .
Anen
Cumtl
WN.
RN

libena

ſum

iutr.

len
e nter
Une Onr
ke bnn
Amnd
i 8N s
e

Verùm arcui plus diffidere videtur, quàm en-

e ſi. Cur primo damnat arcum? Rem dicam
li incredibilem, at meâ ſententia non falſam.
n, Arcu pugnant hi, qui, ne Vitiorum inſidiis
pateant, eminùs, cum Mundo confligunt ani-
marum ſalutis immemores, ſuæque ſtudioſio-
Zelue pe- res ſalutis. Verum & eremos dæmonum jacula
“M rieula penetrant, & non quidem ſæpè interdum ta-
R non “ men proſternuntur in ſolitudinibus „ qui tri-
Red d l umphaſſent in urbibus. Iſfraëlitæ in ägypto
n Salbe. nunquàm ſeriò & univerſim Idololatræ, Vi-
i rita tulum coluere procul ab Idolorum regia erra-
lani mixia, bundi. Ridet enim eminuùs pugnantem, arcu-
ln Zelus a- que certantem, qui intus latet hoſtis & in
e) corde, & in carne. Fateor gladio perire ali-
Gnntn, chtasto quando, qui gladio utuntur. Quot enim,
⸗R num fons. dum aliorum ſalutem curant, propriâ excidé-
n 1 re! At, qui gladio aſſerit non ſalvandum ſe,
Ultedr

triumphos, & ſalutem ſperat, loquitúrque vi-
Ctorias, licèt has ſoli non tribuat gladio. Qui
verò negat ſe ſperaturum in arcu, captivita-
tem timet, ſi eo utatur, deſperâtque uſus ar-
cu, quæ gladio inſtructus ſperat, licèt à Deo
magis quàm à gladio lauream ſperet. Cominus
bpugnat, qui pugnat enſe: eo autem certare
dicuntur, qui cum Mundo in mundo pugnant,
animarum ſaluti procurandæ intenti. Sic pro-
enrtn megins, Pugnhavere Apoſtoli, & de profligato Orbe
trnuſ⸗ non rard terrarum triumpharunt. Sic Chriſtus confli-
e; uſen eſt. xit, & vicit. Undè in Apocalypſi non Arcu,
jem. ſed Gladio armatus Joanni apparuit. Vicit Ju-
ditha Gladio; quæ certè, ſi pudicitiæ pericu-
lum verita, eminùs Arcu certaſſet in ſecreto
cubiculi orans, nunquam Holophernem ob-
Pſal.44.4. truncaſſet. Accingere gladio tuo.. Et gladii an-
Pſ. 149. 6, cipites in manibus eorum, inquit David: qui
certè, dum Gladios præbet, neglectis Arcu-
bus, ſtudioſiùs, ut plurimum conſe ctandam
ſuaſit nobis Apoſtolicam, quàm Semotam vi-
vendi, pugnandique conſuetudinem. Dejec-
tum fateor Goliam à Davide, funda eminus
concurrente cum hoſte. At ſemel illum ità vi-
ciſſe ſcias, uſum in poſterum Gladio, quo
etiam uſus eſt in hac ipſa triumphi pompa,
cum eum, quem eminùs fund proſtraverat,
cominus enſe truncavit. Non improbo arcum:
moneo tamen exiguum gloriæ ex eo ſperare,
Pl. 43.7. qui dixit, Non enim in arcu meo ſperabo.

Vita
mixta
Tentatio⸗

Libera me, quia egenus & bauper ego
ſum: & oor meum conturbatum eſt

trabure.
in intra me. Pſ. 108. 22.
10, Cieumn Non quicunque nudus, armatus ſatis eſt
eitnen Sedi Ccontra aëreas poteſtates, quæ ut rident lori-
4 ul⸗ Refeckit. cas, ità ſæpè nuditatem explodunt. Non con-
nn⸗ ne Pauper- tinuò nudus cantat coram latrone viator. Nam
dn m, ſed Jobi expetitur exploranda virtus poſt Pauper-
ula induta tatem , & quid eriperet Dæmon, invenit,

Gn 1 viti. cui omnia abiulerat. Quare mirum non eſt,
ler lin/ ſi David Egenus, Nudatůſque inſidias adhuc
timet, & optat liberari. Quid veròô, quòd
Prophetæ cor, cum quo fugerat, manſerat-
Nelui que in ſolitudine, ſuo quatitur turbine, ex-
Ur , terniſque ſubductum tumultibus intra ſe per-
Au turbatur? Nimirùm Cor hominis quaſi Mare,
quod non Aquilone tantàùm cietur, ſed ſuas
. atn- non rarò ex ſeſe tempeſtates parit. F ugias li-
,6 6 1. Gcreden cet omnes, ut ait Philoſophus, non Te ſugis.
Ag tartentn⸗ Gignunt excidium ſuum frequenter Poma, nec
aliundè prodit, qui ea erodit, vermis, quàm
nls Cogita- ex ipſis. Cor non alit duntaxat vultures, qui-
g⸗ tiox cura Ethicæ Comment. Tom. V.
e

Stromatum, Lib. XII.

361

bus abſumatur, verùm & parit: uſque adeò
ærumnarum fœcundum eſt, ut calamitates non
modòô nutriat, verùm & gignat, ſui, ipſum,
Ppignoris & parens, & altor, & cibus. Siſtat
Proindè gradum quiſquis vitaturus turbines ab
animarum cura ſecedit in antra. Cor Davidis
mitiùs fortaſsè concufſum in Solio, quam in
Solario eſt; ſoluſque fuit David cùm amavit,
ſtipatus verò turbis ſaltavit coram Domino,
Goliam vicit, ſervi maledicta æquo animo tu-
lit in turba. Crede mihi, quiſquis tranquilli-
tatem quæris in Solitudine, ſæp& turbidiores
Urbibus Montes reperias: non malè finxit,
qui .olum & furere in antris dixit, & reg-
nare. Certè qui calcaneo inſidiatur Anguis,
libentius in cavernis, quam in aulis repit.

Confide, ſili, remittuntur tibi peccata
tuag. Matth. 9. 2.

Expiandus quidem mox, ſed non expiatus Lahſi hu-
Paralyticus, Filius compellatur: & quamvis manuer
ſceleribus adhuc involutus, tantâ nominis præ- rhianan
rogativàâ lætatur. Huc advoco ſeveriores ani- Confoſſa-
marum Parentes, qui ſemel peccantes Filios rii nimis
æternum nominis ſuaviſſimi privilegio mulc- "Aleri.
tant. Etiam lacrymabundos, etiämque Juſtifi-
catos recuſant Filios appellare. Non itaà ſanè
JEsUs: & Filium dicit, & benè ſperare ju-
bet, cui nondùm peccata dimiſerat: vel ſi in-
tus jam abluerat, priùs eum Fihium declarat,
quam juſtum, ne tu eos recuſes Filios, quos
nondum juſtos cognoveris, ſed aut Probos fa-
cies, aut à Deo fient Probi.

Obſecro vos ego vinbtus in Domino, ut
digne ambuletis vocatione, qua vocati

eſtis. Epheſ. 4. I.

Portentum hoc quale eſt: Vinctus iyvitat olſer-
ad curſum, eumque ad ambulandum ſuaſorém vantiz .
habemus, qui jacet in vinculis! Nec cæcus Rezulari.
de colore judicat, nec de curſu loqui decet Ses
compeditum. At curſus iſte in lege Domini Serias ſ.
vinculis non impeditur, verùm iis expeditur
maximè. Neque enim felicius iter Domini Franeiſ-
quis decurrit, quam is, qui vinctus in Domi- eus Xa-
no eſt. Audi Jobum. Poſiiſti in nervo pedem lab. r.
meum, & obſervaſti omnes ſemitas meas, & 10 .
veſtigia pedum meorum conſideraſti. En veſtigia g. gna-
cum compedibus. Firmum ſit itaque, curſum tiun in
non eſſe alium in Lege Dei, quàm in Deo, vineulis.
aut pro Deo vinciri.

Aſcendens JEsUS in naviculam trans-
fretavit, & venit in civitatem ſuam.

Matth. 9. 1.

Stupet Chryſalogus, cur Dominus, qui
Petrum undas calcare juſſerat, ligno vehatur
ad Patriam. At Navis, niſi fallor, navis non Mortifi-
eſt, ſed Crux, quàâ vehimur in noſtram civi- eatio ne-
tatem. Ne igitur ſine Cruce ad littus Patriæ seſsria.

appulſurum ſe crederet Diſcipulus Chriſti, lig-

n0 Magiſter appulit ipſe in civitatem ſuam.
Quam rari ſunt, qui ligno ſe vehi patiantur !
quam multi Icariam æmulantur navigationem!
Alis mallemus navigare, quàm remis. At fal-
limur, nam nomen eripuit freto, qui ſine ligno
tranare & quor tentavit. Hinc enim Deus Hebræis

H h mare

Yolunta-⸗
gig.

Fer vore
Mortifi-
gatio dul-
geſcit.
Jugum
Ehriſti
quomodò

Fat ſun ve

362
mare deeſſe voluit, quibus deerant ligna, ma-
luitque aridam ex æquore emergere, quam
undas ſine Crucis figurâ ſuperari. Quanquàm
non penitùs caruere Cruce, quos Virga Moy-
ſis per Mare rubrum tranſvexit. Verùm hic
ego quæro, ſi Naves, Lignâque Crucis ima-
go ſunt, quare campos ſine navibus tranſinitti-
mus, non item undas. Et Mare quidem T-
rumnas in ſuis fluctibus adumbrat, deſignant
Campi in ſua planitie Voluptates. Itâne Cruce
dolores egent? Aio, ſi ſpiritualia ſpiritualibus
conferantur. Clavis Crux eget, indigent Lig-

no Fluctus. Nunquam calamitates ſuſtinebit,

Mortifi-
atio illa-
tza à ſupe-
piore, &
Obedien-
tia.

niſi is, qui ampliores calamitates concupierit.
Solo ligno fluctus evades: Si poenas optaveris,
& ſeveris tu tibi, leve erit, quod pateris. Spe-
cta Job teſtà exacerbantem ulcus peſſimum,
itaque patientem totius corporis lanienam Da-
videm intuere, flagella Domini non luſibus,
atque deliciis eludentem, ſed mollientem la-
crymis, ciliciéque avertentem. Monachos cir-
cumſpice ut vitæ miſerias omnes voluntari
corporis afflictatione temperare ſolent; ac pro-
indè ridere eos in fletu, cùm tot videas inter
cantus & plauſus lugere Voluptarios.

Conſtitue, Domine, Legiſlatorem ſuper
6s, ut ſoiant, quia homines ſunt.

Pſ. 9. 21.

Plerique juſti ſunt, uſque duùm eis Juſtitia
non præſcribitur: quique ultrô abſtemii diu
fuere, dilutam mero undam incuſant. Exle-
ges legem implent, prævaricantur, ſi impe-
rantur, quæ ſervant. Conſtitue Legiſlatorem,

Pænitétig & intelligent ſe homines eſſe. Nuſquam in

inflictæ
wtiliores.

Ornalss
Vanuss.

Ambitio
Dignita-
ziem Ec-
eleſiaſti-
carum.
FPompæ
noxia.

gypto idololatras Ifraëlitas didici: ut ta-
men adversùs idola ſcribi lex cœpit, Vitulum
conflavere. Ergo eo maximè tempore, quo
ſculpebatur de abolendis ſimulacris decretum,
Vitulus colebatur, unéque partu Scelus, &
Lex prodiere. Nimirùm nitimur in vetitum,
quicunque ex iis naſcimur parentibus, qui,
neglecto omm ligno paradiſi, eo tantùm veſ-
ci ſunt auſi, quod ſolum eis fuerat inter-

dictum.

Tollie inaures veſtras Et fecit in
eis Vitulum. Hi ſint Dii tui. Exod.
32. 2.

Vitulus in eremo conflatus ex inauribus eſt.
Hæc duo nimirùm in Eccleſia Idola renovant,
Ornamentorum pompa &s Auri fames. Citô
Ornamenta tranſeunt in Simulacra, brevique
Idolum erit, quod Aurum putabatur. Pla-
nè, ſi quibus tegerentur, contenti Iſraëlitæ
ſecum in eremum inaurium Ornamenta non
avexiſſent, Deum tantùm adoraſſent. Rogo

Dignitas vos, Apoſtolicæ Curæ! quâ ratione conver-

plerum-
que no-
xi.
Luxus.
Intentio
prava.

viſſe.

ſæ pleriſique ſunt in Idola, niſi quia infulæ
Ornamenta eſſe cœpere, non Signa, Aurum-
que infulis eſt ſociatum. Cùm Piſcatores Ec-
cleſias admimiſtrabant, facilè repudium infu-
læ patiebantur: ut verò pinguius eſſe cœpit
Sacerdotium, & ſplendidum, colimus Dig-
nitates, non ferimus. Nimirùm, quæ ornant,
facilè cultum extorquent. At latet abſtruſius
hic quoque myſterium. Ex mulierum inauribus
Sacerdotem video, lugeéôque Vitulum confla-
Utinam hoc Deus probrum avertat.
Vereor tamen, ne gloria incorruptibilis Dei

Oliva

commutetur in ſimiltudinem Vituli comeden-
tis ſfœænum, dum vang muliercularum abrepti
pompa, Idolum plerique colum pro Deo.
Suas ſciſcitentur Sacerdotes conſcientias, &
idololatras ſe deprehendent, cùm in deſertum
ex Egypto leſe recepiſſe gloriantur. .

Aocenſus eſt Ignis magnus, ita ut omnes
mirarentur. 2. Mach. I. 22.

Sacerdotes abducendi in Perſidem captivi
ſacrum ignem in puteo ſicco occuluerunt. Re- Religioſs
miſſi Hieroſolymam Nepotes extrahi ignem latere nen
ex occulto juflerunt,; qui craſlam aquam & reenſer,
puteo præ igne eduxere. Nehemias vero e dae k
aquàâ conſpergi victimas juſſit, quæ exorto So- ſ,
le ſtatim deflagravere, ac ſi non aquà craſſio- Peigue
ri, ſed igne fuiſſent aſperſæ. Non unum tegi ſe cure, &
myſterium ſacro hoc igne ſcio: dicam tamen, Obedien-
quod prætermitti non poteſt. Defodit non ra- u, can
10 Superior præſtantes virtute & ſapientia Vi- Zelas ſui
ros, veluti inter elementa ignem, ut eos in vacer.
profundo humilitatis ſervet. Adeéôque eos de- Superior
primit, ut, cùm diu latuerint, digmi, qui ſem- acentes
per lateant, habeantur, jämque non Ignes, vetat.
ſed craſſior putentur Aqua. Placet, quæ ſer- Talenta
vat ars, nec occultari etiam Optimos probo, latere non
ſi tamen qui eos occulunt, Nehemiam imiten- vecuſent.
tur, non tegendo duntaxat Ignem, ſed eo jam Dignitas
pro Aqua habito in expiatione victimarum eui defe-
utendo. Recordatus eſt Nehemias Ignem eſ- venda.
ſe, qui Aqua videbatur, majorémque ratio- Religioß
nem ejus, quod fuerat habuit, quam ſpeciei, eDan
cujus erat imago, non ſubſtantia, eumque in ee,
ſacrificiis adhibuit. Non rarò, ut Nehemias
Ignem defodimus, ſed rarò, ut Nehemias Ig-
nem extrahimus, quem occulimus. Illud quo-
que meminiſſe Principes, & Prælatos velim,
non ſemper lutum eſſe, quod lutum putatur,
quia latuit. Verum Ignis eſt, igniſque in mo-
rem Victimas inflammabit, ſi eductus è puteo
Monaſticæ humilitatis Soli exponatur.

Inveni David ſervum meum, oleo ſancto
meo unxi eum. Pſ. 8I. 2I.

Succeſſores ſuorum Apoſtolorum, quos Ec- Ad Dig-
cleſüs, ſummumque eorum Pontificem, quem adtt,
toti Eccleſiæ præfecit, monet his verbis Deus,

4 . 5 . rovehen⸗
quâ ratione eligant, quos inungere, & ſum- qi.
mis volunt Infulis, aut etiam minoribus Præ-
fecturis inaugurare. Inveni, inquit, David ſer- Pl. 81.21,
vum meum. Tu debes invenire, tu quærere
non te quærentes. Si enim unxeris eos, à qui-
bus inveniris, imo & circumveniris, ſtipariſ-
que, Deo tuo diſſimilis fies eligendo. Qui la- Dann⸗
tent, qui procul ab aulis degunt, evehendi .
ſunt ad ſacras Cathedras. Quærendi ſunt, qui kex quss
cohoneſtandi ſunt. Suſpectus is tibi ſit, qui cehat.
nequaquàm vocatur ut Aaron ad Sacerdotium, Simanini
ſed Sacerdotium invocat, imò & aclvocat;
ſeu ſervitute, ſeu aſſentatione, ſeu pecunid & Ambitio⸗
argento Apoſtolicum Curarum, ac Dignitatum „zi⸗
Gradum quæritans, quem argento perdidit Ju- ‚as.
das. At dicis, Invenit quidem Deus Davidem,
ſed Servum ſuum: & ego deligam meis ex Au-
licis Miniſtrantem mihi. Quæram, ſed Servum
meum. Rectè: Servum eligas, ſed quem Tu
quæſieris, non eum autem, à quo ſis quæſi-
tus. Falleris vero, ſi hujuſmodi viros in aula
paſſim & multos eſſe putas. Servus tuus, ſed,

eri à te debeat, is eſt, qui procul à te
qui quæri à te debeat, is eſt, qui p labo-

14

II
n
bo⸗
jel
q
cet
No
Nuin
un
Mune
noli
asd.
Cantu
tenni
ſrant
u Cl
ure!
Crtun
ſegie
dun
,n
tuy ind
Domint

Flen
nd

u l
1 Dn.!
4 l
eun
5 inn, a
it utbi,
vüarn
5 Wre amn
Cenn tur
n
Abt, ſed
tnnn
ent aun
Auullrd
uigen
en lir
Melbn

fnlni

NRmn

Tribula-
tie, &
Tevtatio
atiles.

Mortifi-
catio ab
aliis illa-
ta,
Injuriæ
ferendæ.
Pœniten-
tie illatg.

Pauper-
tas, &
BEBleëmo-

na.

Religioſi
non Ser-
nant ſa-
eulare:.

Affecus
attendi-
ur non
effectus.
Intentio
vona.
Honoy
wutuus,

—Stromatum, Lib. XII.

rat tibi. Is, inquam, eſt, qui in confinio terra-

rum pro tuendo Eccleſiæ primatu, pro pro-

ducendis Eccleſiæ finibus dies, noctéſque la-
borat Tibi. Is eſt, qui, vel eruditè ſcribit,
vel fortiter pro Eccleſia patitur. Is quoque eſt
apud Imperantes, qui Tribunalibus juſtè aſſi-
det; qui Litigantes expedit, qui vias à La-
tronibus, qui à Piratis maria, qui fines Regio-
num tuetur ab hoſtibus. Hi omnes, quorum
nullus otiosè ſtertit ad aulæa veſtra, vobiſque
blanditur in curribus, ſed dignè, & ſplendi-
dè Principibus & dioœceſum & regionum fa-
mulantur. Jam verò ubinam Gentium ad Se-
des duodecim, vel ad Curules Conſulares evo-
cantur, qui Eccleſiam, ſuâ ſtabiliunt Pœni-
tentiâ, vel ſuo Sanguine purpurant, ſed illu-
ſtrant Scriptis, rigantque Sudoribus, qui reg-
na Chriſtiana ſuis Vulneribus propugnarint,
ſuave Doctrinà firmaverint. Qui quærunt,
quæruntur, qui Ambitioni ſerviunt, Eccleſiæ
Regiæque putantur ſervi. David non Samuë-
li duntaxat ignotus, verùm & Patri neglec-
tus, minimus inter Fratres, ablegatus in ſal-
tus, incogitans, ſibique deſpectus, imperio
Domini, præficitur Regna,

Videbat, quòd Rubus arderet, & non
combureretur. Exod. 3. 2.

Et quid edidere dumi flammis irrigati?
Deum. Deus enim in rubo, quia in rubo ig-
nis. Ergo & tu ignem urentem ne metuas.
Non enim conſumit, ſed fœcundat Tribula-
tionis, aut Perſecutionis Ignis, Deumque pa-
rit tibi, quæ te flamma circumſtat. Quamvis
in eremum ſecefſeris, ſi tamen arſeris alieno
livore ambuſius, flamma Deum pariet tibi,
quem tuæ tibi ſpinæ voluntariæ mortificatio-
nis non peperere. Rubus ſpinas ſemper ha-
buit, ſed Deum ſemel habuit: ne Germen
tantum ſuis tribueret dumis, quod adventi-
tius, ſpiniſque contrarius ignis ediderat. Qui
habent aures audiendi, audiant. Non noſtræ ,
quas ultrò calamitates ſumimus, ſed quæ no-
bis ingeruntur, Deum promerentur. Sanguis
Martyrum Chriſti ſemen dictus eſt, non ĩ8,
quem ultrô flagris emiſere, ſed qui Perſecuto-
rum enſibus eſt effuſus.

Omnis gloria fliæ Regis ab intus: in
Emhiiis aureis circumamicta varieta-

tibus. Pſ. 44. 14.

Itäne? Virgo auro ornata placet Patri pau-
perum, & ei, qui ne cervical quidem in terris
poſſedit? Quid commercii auro cum nuditate
Salvatoris? At Filiam Regis ornatam fateor
auro, ſed nequaquam Regum more. Cùm
enim Regum tempora auro integantur, hujus
fimbriæ auro ſunt textæ. Porrô, quod fimbriis
intextum eſt, proximum eſt deſpectui, calca-
türque non rarò cum fimbrüis. Ergo non ad
ornatum, ſed ad contemptum Regis Filia au-
rum à capite rejecit in pedes, ideò non penitùs
repudiatum, ut non ſemel tantùm, ſed ſæpius
proximum fimbriis calcaretur. Adumbrat hæc
ſanè Virgo non Religioſos, qui ſemel patri-
monium profligarunt, ſed miſericordes in ſæ-
culo Principes „ qui aurum quotidiè abdicant,
ſæpids vincunt, calcintque, quod in extremo
veſtium confinio contemnendum Ppræferunt.
Ethicæ Comment. Tom. V.

Labia éjus Lilia hillantia Myrrham pri-

mam. Can. 5. 13.

Lilia non ſunt lilia, niſi myrrham ſtillent.
Non modè reſpergi debet honeſtas amaritie
Poœnitentiæ, verùm eam præ copia effundat,
necefle eſt. Porrò, utrumque in labis Salomon
conſtituit. Lilia videliceét & Myrrham: ut
intelligas tum Pudorem, tum Mortificationis
ſtudium non minimùm è verbis pendere. Quæ
enim quis loquitur, hæc & colit, eâque me-
tit Cor, quæ ſerit Os. Si Myrrham labia ſtil-
laverint, florebunt in labiis & Lilia: ſi illa
aruerit, hæc continuò defloreſcent. Haud du-
ratura ſunt Lilia Myrrhàâ non irrigata. Stil-
lent tamen, non fundant, Myrrham Lilia Ca-
ſtitatis. Non enim immodica vitæ auſteritas
diù durat. Gutta minima quidem eſt, verùm
ſi jugis fluat, flumina exæquabit, & lapides
excavat.

Poſuit eum in Monumento. Marc. 15.
46.

In Evangelio non Chriſti modò Mors nar-
ratur, verùm & Sepultura diligentiſſimè de-
ſcribitur. Quin & in Symbolo Nicenæ Synodi
ſepultus dicitur, nec tamen de ejus apud Infe-
ros triumpho agitur. Hujus autem rei cauſam
inveſtigare haud in promptu eſt. Sanè ego
crediderim, Sepulturam Domini Crucifixi ex-
actè luculentérque nobis propoſitam, ut eos
arguat, qui mori fortaſſe non recuſant in Cru-
ce, & tegi nolunt poſt Crucem, abdique mo-
numento. Palam oſtentari cupiunt plagas ſuas,
mortuique videri volunt, & prædicari. Quot
videmus æquo animo non ioluùm agi in Gru-
cem, verùm & ſubire Crucem: qui tamen,
impatientes Sepulchri, proſtare cupiunt & vul-
nera ſua, & ſuos livores. Ædificat ſanè Eremi
ſtorea membris circumducta: at Crucifigi il-
lud eſt, non Sepeliri, niſi includare mapali.
Is Crucifixus Sepelitur, qui lino, ſericôque
cilicium obducit, Hujus verò in exemplum &
tenebras toto diffuſas Colo, & Sepulchrum
imperatum dixerim, ut qui tibi Crucem ſua-
ſerat, & in Cruce latere, & poſt Crucem oc-
cultanda vulnera ſuaderet. Non ſolùm gla-
dium præcepit Dominus vagind recondi, ve-
rùm & plagas humilitatis quodammodò thecâ
includi, tegique mandavit, cùm in præclarè
factis tubam prohibuit.

Qui non odit Patrem ſuum, non poteſt
meus ſſe diſcipulus. Luc. 14. 26.

Sanè arduum eſt odium in eos, quos natura
amare docet. Neque verò Fratres, Cognatôſ-
que odiſſe ſe credat, qui Se odit. Faciliùs Nos
odimus, quàm Noſtzos. Unum produco te-
ſtem hujus rei Iſaacum. Hic, cùm adeò car-
nem deſpexerit ſuam, ut ultrò amputandam
paterno gladio cervicem obtulerit, Filium ta-
men Eſau, inviſum Matri, infeſtum Fratri,
à Deo rejectum reprobare non valuit: & ,qui
capite ſe plexum iri non expaverat, frauda-
tum illum benedictione vix tulit. Abſtraheba-
tur & corpore anima, nec dolebat: oculis lux
deerat, nec lacrymabatur: eripitur Filio E-
ſaũ à Jacob Filio benedictio, & pavet. O Na-
torum difficile Odium! O Lex, non lex ſed
Hh 2 Lla⸗

Caſtita⸗
tis lacg
Mortiſfi-
catio eſt.
Sermospi⸗
ritualis.
Lingua
cura.

Bona oc=
cultandA

Gloriæ
vang
od iums

Parentum
odium.
§. Iſaac.
Religianis
HKatus per-
eο
70ν
RKtatu ſos
cislarè.

364

gladius, quæ odiſſe vis, quos natura amare
compellit. Flos arboris, Phœnicem imitatus,
ſuo parit excidio fructibus vitam, utque hi
vigeant, decuti ſe non iniquè fert. Uſque adeò
Noſtrorum commodum anteponimus Noſtro.

Quis mihi det te fratrem meum ſugentem
ubera Matris meæ! Can. 8. 1.

Fnio vera
Invidia
alcat.
Aulici
brobi,

Medulla niſi lateat, medulla non eſt: imòôͤ
& metalla non concreicunt, niſi in terræ fi-
bris, oſſibúſque latitent. Myſteria quoque
verborum cortice teguntur. Non enim mira
videntur, quæ à Sponſa prædicantur, & ta-
men ſunt mira. Vix namque audias ab alio,
quæ audis ab ea. Matrem non fratris dicit,
ied ſuam, quæ non ſe lactat, nutritque, ſed
fratrem. Rarò charitas in illud amoris faſti-
Isvidia gium excreſcit, ut non modèò ſua non quærat,
neer ſed ſua eſſe ducat, quæ aliorum ſunt commo-

s az da. Sat grande amoris futurum fuerat docu-
premesi. Wentum, ſi eam quæ fratrem alebat, com-

munem parentem compellaſſet: verum, pro-
ductis confinis vulgaris amoris, omnique pro-
cul ablegatâ invidentiâ, appellat non noſtram,
ſed ſuam, quæ fratrem Mater lactabat. Quis
Can. 8. 1o mihi det, inquit, te fratrem meum, ſugentem
ubera Matris meæ * Nos quidem, quæ chariùs
foventur pignora à parentibus, Hoſtes, non
Fratres, dicimus, Matrémque Novercam pu-
tamus, ſi quemquam ex filiis vehementiùs
adamarit, deliciiſque uberiùs enutrierit. Id
quod eveniſſe legimus in domo Jacob; qui,
quòd Joſeph in deliciis habuerit, eas paſſus
calamitates à filis eſt, quas longum eſſet enu-
merare. Porròô eſt, quod vehementiùs quoque
mirere in Sponſa. Qui lactabatur à Matre,
non Parvulus, ſed Adoleſcens erat, excefſſe-
rargue ex ephebis, quem Parens è ſinu nen ex-
cuſſerat, ut non injurià conqueri potuerit Spon-
ſa, æquiſſimeque eam Parentis vocabulo pri-
vare, quando Adultum jam Filium ab uberi-
bus non removerat. At Charitas, quæ ſua non
quærit, Matrem ſuam dicit, quæ Fratri ſupra
ætatem blanditur, ſuâque ducit eſſe beneficia,
delicias Fratris.

Quaſtum facientes pietatem. I. Tim.
6. 6.

Quot hodieéque ſpectamus ſcientiam addiſ-

Scientia
ebHα- cere, doceréque, non ut Sciant, ſed ut Co-
l medant. Excoluntur palæſiræ, ut agri, cala-
ato- Muſque pro aratro eſt, ut paginæ non tam ex-

zihil en- aratæ ad doctrinam, quàm aratæ ad lucrum,

piat. Famem pellant, non Famam comparent. At
Iatentio arbor ſcientiæ, ut primuùm Adamo pro Cibo
Eamsn- fuit, Mortem intulit: non enim vemtrem ex-

nimarum Plere Scientia debet, ſed mentem. At Sapien-
nihil qua- tia, inquis, convivium inſtruxit, miſcuitque in

. cratere vinum, Ita eſt: verùm iis delicias para-
T 6 * vit, qui ſcientiam in nundinas non converterant.

Dihenſa- Et hæc fuit vitæ humanæ deceptio, quo-

tiones. . . E
Talenns niam aut Aßectui aut Regibus deſer-
adr- vientes homines, ingommaniçabile no-
ersat. men lapidibus & lignis impoſuerunt.
Sap. I4. 2 1.
Amor ni- Hoc unum enimverò deerat Ambitiomi fla-

mwins, & gitium, ut Deos faceret. Scilicèt parcè ſcele-
Ambitis.

ſta erat Superbia, niſi & Sibi honorem uſurpa-

Ouva

ret, & Deo eriperet nomen. En in qua offi- Tiula-
cina 1 ola primùm conflata ſnt. Amor & Am- Tum non
bitio incommunicabile Divimtatis nomen La- Erenda
Pidibus inicripſere, audacius, an ſtultius incer- rr⸗
tum. Affectui dum ſervitur, inquit Spiritus m.
Sanctus, Idolorum ſervitus regnare cœpit: impii.
unâque Aula, quæ hominibus Dignitates lar- Parentum
gitur, Divinitatem Numini ademit. Proh fa- AAium
cinus! mihil ab ambientium aflentatione ſecu- Nrgn.
rum. Ipſum nomen Numinis lignis non incidi- ielg z..
tur ſolum, verùm & datur. Parùm videlicèt sent.
in tanta appellationum pompa blandientium
inſania luſerat, ſi Numini vocabulum reliquiſ-
ſet. Sane hoc tempore Domini vocabulum
vulgare eſt, cùm tamen ibi reſervatum urmi
Deo apud Prophetam videatur, ubi ait, quo-
niam quis Deus præater Dominum? Quam qui-
dem ſplendidam appellationem Nobiles, Supe-
rioréſque velut ingloriam pertæſi Celſitudinum
titulos invaſere. Sanè non intelligo, quâ ratio-
ne qui ſuper terram vetuit Chriſtianos Patrem
dicere, æquo animo ferat ſplendoris Nomi-
na paſſim uſurpari, undmque Sibi, & Ver-
mibus communem eſſe appellationem in aulis,
regniſque terrarum. Turpiùs id Primores ab
adulatione recipiant, an tribuant Aſſeclæ, vi-
derit alius.

Induimini Dominum JESUM Chriſtum.
Rom. 13. 14.

Pl.17,320

Et tanto tectos indumento adhuc explorat, sir

pertentàtque maledicorum impia fagacitas? jan No-
Nec Chrifto veſtiti valemus tegere vilitatem bilitatem
pannorum, quos in ſæculo reliquimus: & zorjade.
Chriſto tecti exutum ſericum oſtentamus, quò Religioß
fit, ut, qui in religione unum eſſe debere- olin vi-
mus, & paupertatem nobis natalium, ſi fui- Religieß
mus vulgus, exprobrari non patiamur, & ja- olim no-
cCtare fumoſos domus faſtos non ceſlemus. Itaà- biles
ne Chriſto veſtiris, ut adhuc ipſi ſubinducas Arrogen-
viles avorum purpuras, quæ te rubere, non neiginb⸗
ſuperbire docerent, ſi eas minoris faceres zum per-
Domini nuditate? Sanè ego nihil potentius eſ- ſeeuioren,
ſe conjicio ad ablegandam memoriam è corde Rekigf
ſuperborum, alienæ tum pannoſitatis, tum Fikan
opulentiæ, quam intelligere ſe Chriſto ideò oa her.
veſtitos eſſe, ut æquè negligant ſæculi tum nantr.
ornamenta, tum ſordes, Quid, quèd aliquan- Raligioß
do ſæculi facinora objici videmus Religioſis. oneram-
Itäne per Chriſti viſcera, quibus tegimur, Miner
adhuc elucent flagitia, cumque charitas ope- mutuas
riat multitudinem peccatorum, unius adhuc iuter Ca-
cicatrix ſceleris tibi proſtat, ejus ſcilicèt viri, nobinase⸗
qui Chriſto indutus, & coopertus eſt? O li- . 76
voris furor quam lynceis inſtructus es oculis! “
Chriſti indumentum, imò indutum Chriſto pe-
ctus penetras, tibique patent, quas Domini
cruor eluit, maculæ, & caro texit.

Mihi abſit gloriari, niſi in Cruce. Gal.
6. 14.

Nec gloriari tantum, verùm & recubare.
Ubi paſcis, ubi cubas, Paule, niſi in Me-
ridie, undé Sol abeſt morte Domini decolo-
ratus? Una Sanctorum ſitis Suppliciorum, una 4
eos cruciat inopia Pœnarum. Hinc enim tres
in camino Pueros Irim ad benedicendum
Deum non convocaſſe dixerim, cùm tamen &
fulgura, & nubes, biſque æſtum, cæterâque
infſirumenta nocendi, etiam ignem, etiam-
gae

Mortibe-
cationat
ſitu.

1

mur. taln
pr ,
aſo
zur ll N
r in
Dan
let 10

Mwit Mben
re
6 ADor
k. Die
* a
iina,
lelt t
Gnun
monm
en
ungien.
U⸗

no

Wixtt
gci0,
use
Cnink
Dou

ler D

*

que glacies invitaverint. Etenim ad Plagas fa-
Cti Pacis nuntiam neglexere, Arcuique Coœli
tempeſtates antetulere, Ignium quam Iridis
cupidiores. His non abſimilis noſtri ſæculi
Heroina, cujus vox illa aurea: Aut Mori, aut
Pati. Quâ, & ipſis Pueris longè patientior
Paulus, pœnarumque ambitioſior, qui ter licèt
cæſus, ſtigmata inſuper Domini ſui corpori
adjunxit ſuo.

Ego enim ſtigmata Domini Jeſu in cor-
pore meo porto. Gal. 6. 17.

Perſecis-
tores Re-
ligioſoru

Quis igitur vulnera perſequentium timeat;,
uæ in ſtigmata Domini convertuntur? Sanè
Ctſonm Apoſtolo haud impreſſa dixerim ab uno Ar-
perſe- changelorum Chrifti ſtigmata; verùm eum
quuntur. tam ſplendido cohoneſtaſſe vocabulo exiſti-
Pæniten- mo, quas à carnificibus plagas ſuſtinuerat.
tia infli- Ergo, qui nos vulnerat, id præſiat, quod Fran-
lrer, ciſco Aſſiſinati ſingulari privilegio præſtitum
obſervan- eſt à Seraph. Quamquam nobilius quoque de-
tia quan- cus noſtrarum ærumnarum hiſce verbis ſuſpi-
ià praſtä- cor indicari. Cùm enim vulnera ſua Paulus
nire, 4 ſtigmata Domini dicit, palàm teſtatur, vel
aH Deum ipfum in ſervis ſuis laniari, vel itaà eſſe
pretioſum ſtigma in carne Chriſtiani, ut eo

sAdm
1 gra- velut ſuo Dominus glorietur. Niſi fortè dica-
ia. mus, ideò ab Apoſtolo tortorum verbera, ſtig-
zi ſen⸗ mata Domini appellata, quòd quæ inflixiſſe
4. carnifices vulnera credebamus, eorum faber

§ Fran. & author ſit Deus: qui non ſolùm laniatur in
esiſei ſig- Sanctis ſuis, verum & cum Tyrannis Sanc-
watar. torum conſtantiam periclitatur. Etenim ità no-
Parientie biſcum agitur, uti in ædificiis uſu vemire ſolet.
„„ Faber ædificat, & nomen Principis inciditur
Izjarie foribus, theatrumque Pompeii nuncupatur,
ferende. cæmentariorum, atque operarum neglecto la-
Pæniwen- bore, ac nomine. Sævit Tortor: at Paulus
ni, z, JESUNM vulneribus inſculpit, nec Tribuni,
ivflictae, ſed Domini ſe ſtigma geſtare dicit in corpo-
à¾ Dee re. Didicit hanc fortè inſcribendi artem à Da-
Junt. vide Paulus, cujus eò Sapientia profecit, ut
injurias, atque maledicta Semei verteret Do-
mino. Et quidem familiare hoc Juſtis eſt. Nos
certè, ſi Diabolo factam poteſtatem exſcinden-
di fortunas Jobi ſciſſemus, & ſtragem illam
bonorum Dæmonis flagitium dixiſſemus: quod
tamen conſilium ſapientior Job confutat, in-
Job. 2, 10. quiens: t Bona ſuſcepimus de manu Domini,
Mala quare non ſuſtineamus ²

Qui non odit Patrem aut Matrem,
non poteſt meus ſſe diſcipulus. Luc.
14. 26.

Tarentis

. Abrahami magnum certè ſacrificium, at
oblivio

en Chriſtiani hominis longè majus. IIle enim Fi-
Alligioni lium, hic Parentem juſſus eſt immolare. IIle
inds per- VItam adimit, cui vitam dederat: hic verò,
fidio pa- à quo Vitam accepit, Amorem reddere prohi-
s. betur. Et quidem Abraham compellitur Fi-
m ſacrificare; Chriſtianus verò Parentes odiſ-
ſe jubetur. Illi contra natum gladius, huic ad-
versùs genitores odium imperatur: undè tantò
videtur præ Abrahamo fortior fortitudo Difci-
pulorum Chriſti, quantò durius eſt Hoſtem,
quam Sacerdotem eſſe propinquorum. Quis
er Ree enim ignorat durius odium eſſe, quàm ferrum?
egttt,, Auguſtinus certè à Charitate nec mortem ti-
met: verberet, inquit, vulneret, torqueat,
Ethicæ Comment. Tom. V.

Stromatum, Lib. XII.

necet, duůùm Amet; ſi enim charitas eſt, non
nocet, etiamſi necet. Tradat ferrum Chriſtus
adversùs Patrem, dummodò Amorem non Eceleſia
tollat. Libentiùs Genitorem vulnerabo, quaàam & a-
odero: invitus enim occidam, invitus autem 22“.
odiſſe non poſſum, cùm voluntarius neceſſa-
riò ſit, quicunque à voluntate actus proma-
nat. Abſalom certè æquiùs laturum ſe teſta-
batur Mortem à Patre, quàm Iram. Nec ja-
cula declinamus, ſi ea Amor intorqueat. Bona
vuluera Charitatis, ait Ambroſius. Et Sponſa
in ejuſinodi vulnere triumphare ſolita exclama-
bat, Vulnerata charitate ego ſum. Ergo, ſi
Chriſtianus verè es, major Abrahamo es, cùm
Parentes non litare, ſed averſari, non ferire,
ſed odiſſe, non pro Hoſtia, ſed pro Hoſte ha-
bere jubearis. At non Parentes modò, verùm
& Animam odiſſe ſuam, cuique imperatur.
Quàm hoc porròô durum præceptum eſt, ſe ip-
ſum hoſtem reputare! Quis verò ſecum veluti
cum hoſte agit. Quis carnem ſuam unquam
odio habuit, inquit Paulus, quantò minus ani-
mam? Ingens certamen, difficiliſque pugna
iſta eſt: quæ ab hoſte ne puncto quidem tem-
poris divelli poteſt, quæ certare debet, nec
poteſt occidere. At cur in catalogo eorum,
quæ odiſſe debemus, cùm nec domus, nec pa-
rens, nec anima eximatur, Corpus reticetur?
Una ſervatur Caro, quæ perimit: uni Pax Car- Mortif-
ni conceditur, quæ adversùs Spiritum concu- argo,n.
piſcit, & ſævit. Dominus fortè corpus inter 1
hofſtes non numerat, quia ipſum ſe hoſtem pro-
fitetur tot doloribus, quibus animam conficit,
tôtque deliciis, quibus mentem quatit, oppug-
nâtque. Quare neceſſe Chriſtus non habuit ejus Religioſi
præcipere odium, quod amare non poſſumus, ** 5
ſi tamen mente pollemus. Vel docuit corporis ds,,
ſupplicia minimum eſſe ſacrificium Patri, qui tiam vita
nec carne veſcitur taurorum, nec ſanguinem auſterio-
hominum potat. ris.

Et digitos pedum ex parte ferreos, &
eo parte fiétiles. Dan. 2. 42.

Exiſtimabit fortaſsè aliquis Babylonium Im-
perium, ſive quæcunque illa fuerint imperia
deſignata Chaldæo Simulacro decreviſſe ſem-
per, maximumque fuiſſe quòd aureo capite
adumbraretur, minimum verò quòd exprime-
retur ferro; undè non mirum, ſi ferreum lu-
teumque imperium facili negotio corruit diſ-
ſolutum. At fallitur: nam Romanorum impe-
rium ex Hieronymo adumbratur in ferro, quod
certè Babylonio, cæteriſque majus fuit, ut Da-
niel ipſe teſtatur. Et regnum, inquit, quartum Dan. 2
erit velut ferrum: quomodò ferrum comminuit, a4o.
& domat omnia: ſic comminuet & conteret om-
nia hæc. Vides ergo non imbecillius, ſed for-
tius imperium exprimi ferro. Undè ergo tan-
ta in ferreo principatu convulſio? Quia, in-
quies, etiam luteum fuit, quod ferreum vide-
batur. Prorsùs non indè iolùm labefactatum
dixerim, quòd luto fuerit concretum: nam la-
teritius fertur in Scriptura murus Babylonis,
qui tamen fortiſſimus prædicatur. Nec ſemel Poliziez
cocti lateres firmitatem in ſacris monumentis veræ WI-
adumbrant. Unde ergo ruina? Audi: Quod vio inter
autem vidiſti ferrum mixtum teſtæ ex luto, com- in.. .
miſcebuntur quidem humano ſemine, ſed non ad- Tui,
hærebunt ſibi, ſicut! ferrum non poteſt miſceri ſa
teſte. Ergo non lutum, ſed imperfecta luti, Vnio in
ferrique permixtio interitum Romanæ Reipu- Reyublie
Hh 3 blicæ “:

366

blicæ attulit, ſtetiſsétque ferrum, ſi luto, uti
proximum non potuit non eſſe, ità junctum
fuiſſet, ac omninò commixtum. Audeo dice-
re, ex ſolo luto ſi pes fuiſſet, non convulſum
iri Statuam lapidis ictu. Non ex quàm firma
materie coaluerit Signum curandum eſt, ſed
quam benè viliores materiæ inter ſe cohæſerint,
diligenter attendendum. Roma enim lateritia,
& fictilibus duntaxat opulenta, triumphavit:
eadémque ferrea, aureâque trophæum fuit
barbarorum. Sanè exigua, atque, ut ità di-
cam, infans Roma Sabinis juncta, in ipſis cu-
nis, Hercule major, non Angues eliſit, ſed
Italiam domuit, totumque terrarum Orbem
ſubegit. Adulta in throno, quia Cæſarem Pom-
peio non junxit, toto Orbe compactam Domi-
nationem amiſit.

Dum tempus habemus, operemur bo-
num. Gal. 6. 10.

Procra-
Kinatio. cumque aruerint, fructus dare incipiunt poœ-

Plerique, ſolà morte obſtetricante, pariunt,
S nitentiæ. At vilia miniméque ſuavia poma iſta
am ante . .
Mortem, ſunt. Etiam Sodomis Poma naſcuntur referta
Mors cinere. Vita, non Mors, parere debet, quæ
eperibus victura æternùm ſunt opera. Phoœnicem à ſa-
reve- crificiis excluſum, vixque aut ne vix ſacris in
tatr. literis celebratum miror vehementer: cùm ta-
Phæœnix . . vée.
cur rejee- Mhen & de paſſeribus, déque pellicano, aliiſ-
mss. que ſexcentis mentio habeatur. Cur enim
Fervor non inducitur ad declarandam mortuorum re-
Katim. ſurrectionem Avis rediviva? Cur Chriſti mor-
tem non deſignat volucrum præſtantiſſima,
quæ vitam parit alii, pereundo? Enimveròͤ re-
jectum ea maximè de cauſa Phœnicem cenſeo,
quèòd is ſolo in funere pariat, ſoléſque habeat
ſuæ prolis non veſpillones, ſed cineres obſte-
trices, in ſepulchro hæredi cunas architecta-
Procraſti- tus. Porròô id exemplar peccantium eſt, quo-

vatio. rum parturire mens incipit, cùm corpus abit
in cinerem. In quos ſacræ literæ iis verbis in-
Matth. vehuntur: Væ pragnantibus & parturientibus in

24. 19. illis diebus. Adulterino proximus eſt Poſthu-
mus, timenddumque, ne Mortis proles ſit,
quæ Morte adventante parturitur. Proindè,
Gal. 6. dum tempus habemus, operemur bonum, ut
10. Paulus monet, ne ſi incipiamus operari, cùm
tempus vitam defecerit, deficiamus.

Torreniem pertranſivit anima noſtra.

Pſ. I123. 5§.

Multi religioſorum cantitant frequenter cum
Propheta, cum quo illud minimè canunt,
Religionis quod ipſe ſubdidit: Forſitan pertranſiſſet ani-
& Chriſßti ma noſtra aquam intolerabilem. Fateor per-
semn ſæpè à nobis Torrentem tranſmitti, nec ſine
ſusve. labore. Quis enim neget Torrentis in mo-
rem obſtare Religioſis Paupertatis incommo-
da, labores Obedientiæ, Caſtitatis cruciatus,
Deliciarum penuriam, copiam Opprobriorum?
At te, qui unius cellulæ lamentaris anguſtias,
carcer forſitan manebat in ſæculo. Tyran-
nis ſerviviſſes in aula, qui nunc ægrè obe-
dis Chriſto in Cœnobio. In bello confectus

fame Miles interüſſes, qui Monachus inter-
dùm efſuris: ſtigmaque in genis circumferres,
qui gravem clamitas ſarcinam, ponduſque in-
glorium Redemptionis noſtræ Vexillum, imô
servire Vezxilli ſignum in fronte geſtare. Fratres Jo-
Deiofelix, ſeph ægré tulerunt à Patre plùs eum diligi,

Oliva

cúmque imperii ejus ſomnium ſervitute ulti Religipui
efſent, parcè ſibi viſi ſunt miſeri, cùm an- felicin.
te eum in £Ægypto procubuere. Adæ grave.
viſum eſt in paradiſo jejunium, Pomi unius
interdictus uſus. Verùm paradiſo extermina-
tus, & jejunavit frequenter, & in ſudore
tantùm ſui vultus, licuit ei veſci pane do-
loris. Ita, qui tranſvadare torrentem nolue-
re, aquam non tranſeuntem tranſire ſunt co-
acti. Prodigi filii tragoedias ex Evangelio re-
colant, qui Patri ſubeſſe aquam putant into-
lerabilem.

7

Dum tempus habemus, operemur bonum.

Reprehendi ſolent hi, qui vitæ hujus cu- Sanizas
pidiores ſunt. Veruùm ego vitam omnibus re- non negli-
tinendam, cupiendamque ſuadeo. Non enim senda.
mortui laudabunt Dominum, eadémque con- Ye,vor.
finia meritorum, & vitæ ſunt. Audeo dice- Sa.
re, ipſe Paulus, ſi liceret, mortem cum vi- Lalor
ta commutaret, corporiſque exuvias Coœlo vanus ſa⸗
anteferret, quò poſſet, quam non luſtraverat alarid:
Mundi partem acquirere Cruci. Vita itaque 4*on
retinenda eſt nobis, quam fortè beati, ex de- “ .
ſiderio promovendi Divinum cultum, beatitu- pidorum.
dine ipsâ paciſcerentur. At optanda vita eſt,
ſed ut operemur, non ut otiemur. Vitæ noſtræ
deeſt interdůùm utrumque, quod in diſcipulo-
rum vita Paulus exiſtimat inveniri. Primum
Tempus non habemus, quod prodigimus, &
fallere ſtudemus. Secundéò bonum non opera-
mur, ſed vano labore deludimur, honores au-
cupando, inhiando opibus, vel voluptatibus
indulgendo. Nota Pauli vocem, hortantis
ad bonum: quod cùm ſingulari numero ef-
fert, ſingulare oſtendit eſſe, miniméeque iis
commune bonis, quæ bona apud ignarum vul-
gus exiſtimantur. Bonum, inquit Paulus, ope- Gal-s.
remur; quemadmodùm dixerat Chriſtus, Por-4.
r unum eſt neceſſarium. IIlud tantùm, quod Luc. 10,
æternitati conſulit, habendum dicendumque 44.
bonum eſt.

Qui diligunt nomen ejus, habitabunt in

ca. Plal. 68. 37.

Finis is eſt unius ex Davidicis Pſalmis,
noſtræque initium eſſe debet orationis. Apta-
ri poteſt ſeu Chriſtianis omnibus Eccleſiam in-
colentibus, ſeu Sodalibus noſtris in Societate pama Se-
degentibus: quæque de his dicemus, dictum cietass 4
puta de utriſque. Ergo, qui diligunt nomen 2n2
non Suum, non Suorum, ſed Ejus, id eſt So- ge,
cietatis, habitant in ea. Væ nobis, ſi ii ex- Nomen
terminandi eſſent ex hac Sion, qui nomen pei.
ejus non curant. Planè ex millibus millium"in KReligiaß
decurias Cœnobiorum alumni fortè coarcta- ven 5
rentur. Ubi enim Amor tanti nominis, ubi a
famæ ejus Cura, non raròô eam filii decolorant? Religioß
Ubi Amor nominis, ubi non Cura nominis? nen eval-
Curare non ſatis eſt, inſuper diligatur oportet genz ate.
ab his, qui in ea habitare cupiunt. Quæ au- H„His-
tem diligit quis, benè quoque novit, quam ,,,,.
cautè cuſtodiat, quàm avidè propaget, quam „ia cum
ſolicitè vindicet, quämque diligenter ſarciat. ſacxlari-
Planè Nomini Societatis illa conveniunt ver- bus.,
ba: Oleum effuſum nomen tuum. Calcatur au- Can. 1. 2.
tem facilè, quod profuſum eſt, nec ſatis dici Fama
poteſt cuſtodiri, quod effunditur. Fuit olim cura.
. Oleum,

Conobii.

0
lo
ne
et
li
eni
hol
ſelt
)
ge
lel 1
etp
Eit,1
in
le
uun
e Uil
lr/
Uuleri.
Nolhen
Non l
tiun
habi
lur n
Clgenn
migln
tin m
Cunn nl
Pende
ſte

ns 4

lltus

Nng
luninr⸗
e we
Reya
h ſ

Annr

En, S
M Der
enati
decirle
.,. g.
Pe e a

Frenh
nl
. D
en!

Stromatum, Lib. XII.

Oleum, ſed clauſum, munitumque Societatis
nomen, quando ſcilicèt noſtra, quæ domi o-
riebantur, domi quoque reſtagnabant. Et li-
Cèt evulgatio iſthæc rerum noſtrarum conci-
liare videbatur amorem plurimorum: dicitur
enim in Canticis: Oleum effuſum nomen tuum:
ideò adoleſcentulæ dilexerunt te: Graviorum
virorum tamen exiſtimatio bona de nobis pe-
riclitaretur, ſi adoleſcentum creſceret Amici-
tia, improvidâ nominis effuſione conciliatA.
Sanè Sponſus, quouſque ſpectari Sponſa miſi
per rimulas poterat, diligenter eam proſpecta-
bat per cancellos: ut verò oſtium illa reſera-
vit, totâque patuit, continuò Sponſus aufu-
git, teſtatus procul dubio earum rerum, &
deſiderium perire, & exiſtimationem difflari,
quarum copia eſt obvia. Magnifaciebat Deus
Can. 4. Dilectam, quùm de ea diceret, Hortus con-
12. cluſus Qoror mea Wonſa, Hortus concluſus,
Fons ſignatus. Ergo ſi habitare cupis in Mo-
naſterio, dilige nomen ejus. Ut autem diligas
nomen ejus, adoleſcentularum amorem emere
non cures effuſione olei, & ſecretorum. At
etiam qui nomen Domus Dei non diligunt, in
ea habitant. Habitant, ſed fortè non habita-
bunt in ea, quæ merces in Pſalmo promittitur
diligentibus nomen ejus. Quis enim ſcit, an
antequàm anima emittatur è corpore, emit-
tendi miſeri ſint & ſanctuario Domini. Quam-
quàm ne num quidem hos in ea habitare de-
prehendes, ſi eos frequentes in aulis, in atriis,
in plateis videris, rarôque corpore, mente
nunquàm domi eſſe.

Tuus eſt dies, & tua eſt nox: Tu fabri-
catus es Auroram & olem. Pſ. 73. 16.

Non gravis Nox eſt, dùm illi præſit ſi non
uminare majus, illud certé Lumen, quod
maximo Luminari eſt majus. Agnus lucerna
hujus noctis eſt. Et ego quidem, ſi dies æ-
què, ac nox tua ſunt, Domine, neutrum re-
cuſo: ſed ſive felicitatis dies me erigat, ſive
rumnarum nox me opprimat, lætus ſum,
quia Deus adeſt, ſi dies abeſt. Tuus enim eſt
za,6 Dry dies, & tua eſt nox. Imô „ cum more Rheto-
balem. Tum creſcat Oratio, ponatürque poſt Auroram
Dei vola- Sol, tuam magis eſſe Deus meus, ſuſpicor no-
miicon. Cctem, quàm diem, quæ à Propheta poſt diem
formari. memoratur. Sanè tanquam chariorem tibi
Terſeeutio eam indè deprehendo, quèd moriturus noctem
eete- advocaſti, demiſſo die, umbräſque tibi cum
Religieni⸗ Matre adſtare in Cruce voluiſti. Nocte naſce-
munig TISs, diémque fugas, ne moriare extrà ſinum
viliora. noctis; commendans nobis Adverſa tum Cru-
Siate, ci confixus, tum Umbris ſtipatus. Undè mi-
medioeru. rum non eſt, ſi, qui te exquiſierat nocte,
Pl.76. 3. fraudatus non ſit, ſed exultans canat: In die
tribulationis meæx Deum exquiſivi, manibus meis
noëte contra eum, & non Jſum deceptus. Qu
noctis felici miſeria delectatus, diem fſelicita-
tis abdicans, ait, Renuit conſolari anima mea:
Memor fui Dei, & delectatus ſum. Hac fortè
de cauſa alio loco cecinit, Anticipaverunt vi-
gilias oculi mei: ut ſcilicèt quietis diſpendio,
nocturnis frui poſſet deliciis iis, quibus ani-
ma Solem pertæſa felicitatis, ejus fruitur li-

beralitate „ qui vir dolorum, & Deus totius
sonſolationis eſt.

Tribula-
tio & Ten-

Talenta
lateant.

lbid. 4.
bid. 5,

367
Vow tonitrui tui in rota. Pſ. 76. 19.

Nec Dei fulmina ſine miſericordia ſunt. Ut Miſeri
enim vox tonitrui ejus velocius tranſeat, ocyũſ- cordis
que tranquillitatem reddat, rotis utitur non Ze⸗ ver
triumphantis, ſed fugientis. Undeè de jaculis ⸗%%
Dei hoc loco non immeritò dicitur: Etenim Clemen-
Jagittæ tuæ tranſeunt. Utque velociùs tranſeant ia.
tela, rotas addidit; ac ſi ſagittarum ferrearum Pl. 76.15.
tarditatem vereretur, rotiſque compenſare iræ
moras ſtatuiſſet. Sanè mihi in rota ſagittas
fuifſe Domini videtur, quando lue abſterſu-
rus peccatum Davidis, tres tantum dies ſtragi
indixit, eorum ne ſpatio quidem completo,
nam tanquàm adhibitis rotis, expiationem in-
trà biduum abſolvit.

De poſt fætantes accepit eum, Paſcere
Jacob ſervum ſuum. Pfſ. 77. 70.

Ab ovibus ad ſolium David traducitur. Ve- Ad Dig-
rùm, non ut regnet: ſed, ut paſcat, ad reg- Pitases
num evehitur. Porrò nemo aſſumi ad guber- 4“: pro-
nandam Dei hæreditatem deberet niſi de poſt Bizz gfig⸗
foœtamtes. Nota vim verbi;: cum dicit Foœtan- i F.
tes, non Oves duntaxat dicit, ſed Oves præg- Dignitas
nantes. Is ergo eligatur ad ſupremas Dignita- ui confe-
tes, ſub quo populi, atque animæ bonorum "enda.
operum focunditate ditantur. Spectetur fann-
lia, an ſancta ſit. At David Rex inauguratus
quo pacto Domini hæreditatem pavit? Et Ppa-
vit, inquit, eos in innocentia cordis ſui; & in
intellectibus manuum Juarum deduxit zos. Beneè,
ſi tibi manuum iſthæc intellectio intelligatur.
Ratio optima deducendi Iſraselem, non cogita- Vox operi.
tiones excelſæ mentis, ſed manuum intellectio- Senen⸗
nes;, id eſt, ſi quæ optima mens tua cogitat, ee en.
manus quoque impleat operando. Cæteruam empla.
præclara meditari, & nihil manibus intellige-
re ſonus inanis eſt, à quo ſe Populi non facilè
trahi ſinent. Sonet quidem vox tua in auribus
ſubjectorum: veràùm ipfi in odore unguento-
rum tuorum current, non in elegantia oratio-
nis tuæ. Intellige præclara, quæ imperes, ſed
fiant ſplendidæ hæ intellectiones intellectioni-
bus manuum, operibus exhibendo, quæ me-
ditando conceperis. Columna nubis Iraëlem
antecedebat. Virga imperii inſigne, quod ma-
nuum inſigne eſt, non oris. Rursùs, In inno- Supeysor
centia cordis pavit eos, inquit David de ſe Simplexꝝ
non in verſutia mentis, non in humanæ ſa- Pen boli-
Pientiæ conſiliis, non in calliditate & fictione ta ſit.
verborum. Audiant, inquam, hoc Paſtores
animarum: Innocentia cordis tui ovium tibi Politice.
commiſſarum pabulum eſt. Non emim ſoœnum Rex ſan-
agri, ſed fructum cordis Oves Domini man- e inape⸗
dunt. Principes id quoque diſcant; nam is „
qui Filios Jacob pavit in innocentia cordis ſui,
non Sacerdos, ſed Rex fuit.

Extendit palmites ſuos uſque ad mare .
α Aſque ad ftumen Propagines ejus.

Pſal. 79. 12.

Elogium Chriſtianæ Rekgionis profectò Locorism

ſplendidum, ſummque fidei commendatio, ingiffe-
unum idémque ſabulum & florentis eſſe Vitis, rentia.
& furentis Oceani confinium. At tant care- Zelas a-
ret laude Eccleſia,

& vita pro nobis martua, ſi Jeroſoly mis Apo-

n märnn
ad Gentes

ſtoli & Loca.

imò Chriſtus vera vitis

Hh 4

68
3 conſtitiſſent, unâque contenti urbe or-
bem terrarum neglexiſſent. Arguit eorum im-
becillitatem hic locus, qui corpus ſuum, quod
& ſinu parentum revulſere, uni interdum ur-
bi ità crucifigunt, ut vivi indè avelli non
Pl. 79. 13. poſſint. Sequitur. U quid deſtruxiſti maceriam
ejus, & vindemiant eam omnes, qui præter-
grediuntur viam. Quid audio, quidve lego?
Adhuc indiguit maceriâ Vitis orbe toto diffuſa?
Noönne tuta ſatis maceria eſſe potuere arenæ
Maris? Ergône ſabulum ab æquore Terram
univerſam tutari poteſt, tutari Vineam unam
Avaritia non poteſt? Rogo vos, nénne Mare pro ſe-
pe erat vineæ iſti, quæ extenderat palmites
ſuos uſque ad mare? Nimirùm in confinio Ma-
fuder ris & Vineæ, viam Cupiditas eſt rimata. Qui
impit. viam prætergrediuntur vindemiarunt vineam,
Ecclefa- diſſipatà ejus maceriâ. Intelligis credo. Nuſ-
hici i quam tutus es, quamvis valleris Oceano. Et

forens: flumina ſperat, quèd in os ſuum influant, &
* vari. Mare exorbet Aper, qui vineæ tuæ inſidiatur.
Et gladium Spiritus, quod eſt verbum
Dei. Ephei. 6. 17.
Contio ſa. Itäâne? Gladius eſt verbum Dei? Dicite,

vera ſit, Pontifices, in frœno quid facit aurum? Quam
"eRorida. ego reprehenſionis ironiam ità ad Chriſtianos
Oratores converto. Dicite, Sacerdotes Cruci-
fixi quid facit in Ferro flos, quid color in Cru-
ce, quid ornatus in Gladio? Ferire debet cor-
da Verbum Dei, ſi Enſis eſt, non aures re-
creare. Verùm vanitatem plerique excuſant
ſuam, quòd delicatè in initio dicendi oratio-
nem concinnantes, ad extremum eam, Chri-
ſtiano more, ſacco, ciliciéque cooperiant.
Sie Fami- Equidem hi non abſimiles mihi videntur inſa-
liaritas no Pictori, qui armatum Cæſarem adumbra-
Narme- turus, exactè prùs membra omnia efforma-
usss. ret, colorarétque, quæ decoloraturus eſſet,
ns. cùm loricam, & armaturam diverſis à carne
coloribus induceret. Sat enim fuiſſet caput Cæ-
ſaris formare, & ſine membris armaturam,
quæ membra fingeret, non tegeret. Ità hi A-
poſtolico ſale reſperſuri cor audientium, inſtil-
lant primùm in eis Poêticam fatuitatem: cum-
que eos ardere cupiant, priùs ingerunt roſas,
quéòſque cinere, ſaccôque tecturi ſunt, viola,
ſericéôque dementiſſimè ornant.

Sermo
Vanus.

Vä iis ui perdiderunt ſuſtinentiam.
„ Jui p Juſtinenti

Eccleſ. 2. 16.

Tepidita-: Projicis ſpinam, ne pungaris, & gladium
tu damna ſumis, quo feriris. Suſtinentiam perdis, & Væ
Mortiß- obrueris. At nemo eorum, qui in caſtris Do-
cationum mini perdurant, Suſtinentiam perdidit. Uti-

u. nàm! Verùm, quæ ubique querimoniæ inter-
ii. dum reſonant, quæ undique revocantur deli-
ciæ, quæ quoquò amandantur poœnæ, aper-
Religio tè conteſtantur, indè abactam Suſtinentiam,
lapſa. undè dolor eliminatur, voluptas verô accerſi⸗

Mortif- tur. Sanè Væ his. Jugum enim Chriſti quam-
vis miſeri ſuccutiant, non excutiunt, & nihilo
111. . .. . .
minùs preſſi jugo metent nihil, cùm aliquid

Amore ſerant, ne dicam ſpargant. Chriſti enim jugum
duci. ab hominum jugo in eo diſtat, quòd huma-
Jugum num ſive invitus, ſive lubens bos ducat, ter-
Chrißi. ras colit: at jugum Domini niſi ultrò trahas,
ſterilitatem non fœcunditatem ſeris. Undè Do-
Matth. minus dicit, Tollite jugum meum ſuper vog.
1Ie 19.

Oliva

manu Domini ſuſcipitur, non Miſeria eſt, ſed

.

Quod enim reluctanti Superior imponit, Onus,
non Jugum eſt. At in Pſalmo contraria his
mandari videntur, quando hi, qui flentes ſe-
mina ſua jecere, manipulos tamen ſuos repor-
tarunt. Euntes ibant & ſlebant mittentes ſemina IIa26.6
ſua, venientes autem venient cum exultatione“
portantes manipulos ſuos. Falleris, ſi hos invi-
tos ſeminaſſe putas. Flebant, ſed ibant: fle-
bant, ſed ultrò ſua ſemina ſpargebant. Et
quamvis oculorum fletus vim ſonet illatam,
iter tamen pedum ultròô ab eis initum docet?,
ſementem dolorum factam omninò charitate.
Non enim trahebantur, ſed ibant. Imò la-
crymæ ſemina erant, quas emittebant ex ocu-
lis, ut eas diſſeminarent. Loquitur enim Pro-
pheta de pœnitentibus, quibus cùm perſecuto-
rum gladius ſanguinem non eliceret immorta-
litatis ſemen, meſſis cupiditas pro ſanguine
lacrymas dabat, lætitiæ atque exultationis ſe-
mina non infœcunda. Non ergo reſtat effu-
gium, ſed Væ iis, qui perdiderunt Suſtinen-
tiam. Perdiderunt, inquit, liberaliùs enim
uſi eramus verbo prodigendi, initio explana-
tionis. Blandiri namque quis poſſet ſibi con-
ſcius non abjeciſſe ſuſtinentiam? At Væ non
iis ſolum qui Suſtinentiam abegerunt, ſed iis
etiam, qui aliud agentes perdiderunt. Amit-
timus etiam ea, quæ non odimus. Et fortè non
odium, ſed ſocordia nobis Suſtinentiam clàm
ſuſtulit. Intelliget diſpendium tolerantiæ, ſi
ſe invalidum ad onera religionis deprehendit,
ſi averſatur ea, ad quæ ferenda huc aufugit
à ſæculo.

Repleti ſumus manè miſericordiâ tuâ: &
exultavimus, & de-letati ſumus in
omnibus diebus noſtris. Lætati ſumus
pro diebus, quibus nos humiliaſti, an-
nis, quibus vidimus mala. Pſal. 89. 15.

Verborum aperta ſeries, ſed ſenſus involu- Tritula-
tus. Si enim manè repleti miſericordid, undè tio aillu.
locus ſuperfuit humiliationi? Si lætati & de- Deſala-
lectati ſunt omnibus diebus, quibus annis vi- eues.
dere mala? An Humiliatio Miſericordia eſt? Superior
an repleti Bonitate, Mala adhuc capiunt? an diſeretus
Calamitas Delectatio eſt? Planè ita eſt. Nos, stsan
inquiunt, humiliaſti, & lætati ſumus, reple- 3

ti Miſericordiâ tuâ. Calamitas enim, quæ de Pei voli-
ati con-

*1144. . . .formari.
Miſericordia; & tam delicatè mala Deus in Crrresli

fligit, ut videri magis queant, quaàm ſentiri. ſir landa
Annis, inquiunt, quibus vidimus mala. En Pl. 89. 15.
quomodò generoſæ animæ inflictas à Deo æ Superior
rumnas extenuant! Quovis alio corporis ſen- iti.
ſu mala ſe dicerent expertos, graviùs ſe pro- Pœnitötie
fiterentur oppreſſos. At, cùm dicunt mala ſe inflida.

duntaxat vidiſſe, vix ſe teſtantur afflictos. lemen-

Cor enim inter ærumnas premitur: auris ſtre⸗ ornis.
pitu quatitur: affligitur memoria recordationé csrtionum
malorum : odoratus torquetur graveolentia; tis.
ſolus Oculus, Solem æmulatus, ærumnas vi- Pati pie
det, nec ſentit, vulnera incruentus ſpectat, tr le.
lætus mœſta intuetur, fractionem integer al- z.
picit, ſordibus adeſt immaculatus. Ergo Tu pænitltis
quoque, ſi cùm deprimeris a Deo, crederes infiicts
non ab hominibus deprimi, diceréſque ad ferende
Deum converſus, Nos humiliaſti, videres tan-
tům, quæ pateris, mala. Id autem David ſuo
teſtatur exemplo. Illuſit fugienti Davidi perfu-

ga Semei. Hujus maledicta Rex non in cor
tranl⸗

elluurit
i,

“ he
1c Nnrim
. ere
nen

e

. NKaniae
we Al ſi
1 II inre
nt
fteretn
ninege
he D

Elnene⸗

En dorpe

ed

n
engt.

o
D
elet i

Aln
AuI Ai
etunt Iu

l

tknmne
Gehtte

i ,a
Eri nl
nliße

M

tranſiniſit, ubi tortus ſæviſſimè foret, ſed in
oculis ea ſiſtere coëgit, viditque tantùm jacien-
tem lapides, non odit, undè facilè ridentem ir=
riſit. Quare Tu quoque, cùm illuderis, Scur-
ram non vides, & rides, ſed cogitas, & tor-
queris. Mala nec viſa, nec audita cruciant: tor-
quent verô, ſi per oculos, aut aures, in men-
tem;, aut cor demittantur. Si vis omnibus die-
bus delectari, etiam quando dejiceris, mala
vide, non rimare, ſpecta, non meditare, ar-
ceâſque oculis, non corde excipito. Dei veròô
quanta benignitas eſt. Manè miſericordia re-
plet, quos deindè humiliaturus eſt, ut, cùm
afflictionem immiſerit, excludatur à corde jam
pleno mifericordiâ, conſiſtätque in veſtibulo
tantům oculorum, & rejecta tantùm videatur
afflictio, non verò quaſſet ingrefla.

Deſcenderunt in profaundum, quaſi la-
Pis. Exod. 15. 5.

Opertos magis aquis, in ſeſe relabentibus,
credideram Ægyptios, quàm deſcendiſſe in
aquas. Quòô enim ultrà deſcenderent, qui
jam Maris pavimentum attigerant, per quod
inceſſerant Iiraëlitæ? Ego ità cenſeo. Cùm in
imo Maris non *ι um, planumque ſit ſo-
lum, ſed Montes & profundo ſurgant, & in
profundum Valles fatiſcant, ut ſuavius pate-
Superior ret iter Hebræis, non aquas ſolùm Deus re-
provideat duxerat, ſed viam æquaverat, junctis inter ſe
ultue ad montibus, juſsiſque vallibus ex imo aſſurgere:
ete Ad- quibus iterum fatiſcentibus, jam emenio ab
Deiamor Iiraélitis vado, mirum non eſt, ſi non obru-
in nos. ti modô, ſed & in profundum deſcendiſſe di-
Dei Pro cantur Ægyptii. Ex quo Dei providentiam
videntia. jn gregem ſuum mirari licet, uſque in deli-
cias prodigam. Neque enim ſat habuit vadum
exhaurire, ſed, & æ uavit, utque plerique
aiunt, floribus etiam inſperſit.

Non occides. Exod. 20. 13.

Homici. Etiam, antequàm de non occidendo ſcripta
dinm. L,ex foret, ita Deo Homicidium inviſum „
Severitas.

8. 44% ingratumque fuit, ut Homicidam primum
Ueio le- damnare ipſe per ſe voluerit, imterſecti ſan-
ſa. guinem vindicaturus. Et ſanè cruorem Abe-
yrgR, lis non vindictam clamaſſe puto, ſed excla-
Wue maſſe apud Deum, ut à tanto flagitio ſupplicii
Aauaſa- gravitate homines deterreret. Maluit ſanctus
tiones ex Abel ſuam periclitari Patientiam, quàm tan-
ſandto ge- tum introduci facinus, Fratris exemplo, in
. orbem terrarum. Quare, qui vivus, cùm in-
terficeretur, ſiluit, mortuus, perſpectàâ enor-
mitate flagiti, clamavit, veritus ne latius cru-
delitas ſerperet, ſi Patientiæ patrocimo ſuppli-
cium evaderet. Occiſi à Davide Uriæ ultio in
ſtirpe ejus penè perennavit. Gladius à regiis
Filiis recedere neſciebat, Patre pugnante in
Abſalonem, hoc in Amnonem ſæviente. Et
Abel quidem corpus exuit, non beatitatem
amiſit, & tamen clamat. Quàm, rogo vos,
vociferari putamus, quorum & lacent humi
corpora inſepulta, & ſepultæ ejulant, æternum
torquendæ in gehennæ, animæ infelices! Inven-
tum eſt, quomodò non ſolus timeatur Deus.
Ille enim, ſi Chriſto creditur „ ideò maximè
metuendus, quia habet poteſtatem non ſolùm
perdendi corpus, verùm & detrudere valet
Ccum corpore animam in gehennam. Porròô id
Pprocul dubio factitatur perſæpè, quum quis

— 8. Stromatum, Lib. XI. 369

imparatum hoſtem è medio tollit: eodem enim
ictu animæ viam Scit & abeundi è corpore,
& ſubeundæ gehennæ. Hos verô apud nos
abundè punit indictum exilium, ſed intra quin-
quennium reſciſſum. O tempora! 6 mores
Imô, 6 tempeſtatem! 6 mortem! Luuntur 5
heu nos! parricidia animarum ſimul, & cor-
porum delicatâ peregrinatione ad Urbes clario-
res: & domus ejus aurata perſtat, qui auſus eſt
civem in Averni monſtra tranſcribere. Reus eſt
læſæ Reipublicæ, qui ſuaſerit civem ad Hoſtem
transfugere: qui verò invitum compulerit ad
Hoſtem humani genieris Satanam accedere, le-
viter reus plexus dicitur graviter, ſi brevi tem-
pore ruſticetur in Patria, ſecurus, dummodò
non ſecurè exilium eludat.

Nolite inebriari vino, in u0 ſt luxuria.
Epheſ. S5. 18.

Itäne in vino Luxuria? Putabam ego Divi- Laxas
nitatem in vino eſſe, ſiquidem, antecedentibus Convi-
facibus, Viris, Foœminiſque non rarò in con- Tianl,, G
viviis propinatum. O ambitionis non ferendam un erbis.
proluviem in cyathis! Minori pompâ Euchari- Laxas
ſtiæ auguſtiſſimum Sacramentum per publi- Esularu,
cas vias morituris deferetur, quàm deferatur Saper-
interdum bibacibus furor meri in domibus Dy⸗= 612.
„.. . . . itulo⸗
naſtarum. Et tamen gliſcit in Vino Luxuria, zam Fg.
cùm Chriſti Calix germinet Virgines. Quin Ktim.
Vinum ipſum, dùm luxuriam propinat in epu- Galaæ
lis, numeroſo ſtipatur ſatellitio facum; idem vineitur
verò, cùm in ara ſuo colore Deum tegit, vix “ Pakſtu.
faculis duabus colitur: adeò Vinum vilins ef- Ambitie
vel in
fertur cùm Virginis Filium, quàm cùm Libi- menſis.
dinis Matrem, Luxuriam ſcilicèt parit, & nu-
trit. Et miramur agrorum ſterileſcere plantas,
fluviorum intumeſcere latices? Indignantur
nimirùm elementa, Dominique injurias, homi-
numque faſtum vindicatura, contra naturam
ſuam, vel tument, vel arent. Excreſcunt flu-
mina, malè ſuccenſas faces reſtinctura. Ste-
rileſcunt vites, ne pretioſius habeantur, duùm
libidinem inferunt menſis, quàm duùm Chriſti
ſanguinem exhibent aris. Scilicèt frigebat ſi-
ne facibus in Vino Venus, ut, proptereà
flammarum quoque vicini ſuccendi eam opor-
tuerit. Chriſti verò Miſericordiam miror, qui
in Vino quo ſeritur Luxuria, cruoris ſui my⸗-
ſteria dedicarit, ut ubi Scelus regnat, ibi pul-
Iulet Pudor. Quam ſanè Paterarum pompam,
ſi in Regum tantùm ædibus ſpectaremus, eam
fortè non carperem, cùm Petrus jubeat nos
Regem honorificare, non damnare: At quis
eam carperet in epulis Equeſtris ordinis aut
Senatorii?

Cecidit autem Ignis Domini, & vora-
. 8 .
vit holocauſtum, & ligna, & la-
Pides, pulverem quoque, & aquam.
Arſere in Eliæ ſacrificio non boves modò, 5 Elias.
verùm & lapides: Et meum adhuc cor friget, S. Miſſa.
60 quotidiè in ſe recepto, qui Ignis con- Saceraos
nens eſt ? Sina fumo, ignéque exæſtuare “*

coœpit, poſt Domini adventum, qui tamen

Mons eſt: Nos verô Sacerdotes frigemus;
& nobis, & populis. Nec moriturus à procu-

randa animarum ſalute Chriſtus vacavit. Ro-
8⁸0 vos, duæ opportunior hora laxandi froena
orationi 2

370

a,2. penè, quo cum loquutus erat, reliquit, viſuſ-
g ger. que quodammodò eſt, maluiſſe Pœnitentem

vwis im- audire, quaàm Deum alloqui. Jam quæro, quæ
pore Con- hora aliena videri poſſit ab excipiendis confeſ-

feſſones ſionibus, quando Chriſtus moriturus Latronem

excipiat. abſolvit? Rursuùs, qui locus æquè incommodus,
Conßtia- alienviſque à procurando animarum profectu,
Zdußz ns- Auam Patibulum! Adhuc tamen in Cruce Chri-
zlectus us impium convertit. Raròô, ſi calamus præ
animarn. manu ſit, ad peccatores deſcendimus, ſtudio-
saperior rum incommodum prætendentes: Et tamen
6. dak, Chriſtus, cùm clavos haberet in manibus, nec
vulnera, nec mortem cauſatus, etiam ſuffixus

qJuo Vis . .
tempore. Cruci amplectitur peccatorem.

Numquid Sion dicet, Homo, & Homo
natus eſt in ea: & ipſe fundavit eam

Altiſſimus? Pſal. 86. 5.

Zepiditas Abſit, ut de nobis ferantur hæc & à Davi-
Ferſecu- de prædicta, & à Viris graviſſimis dicta. Si
10r6 . Mundus vos odit, inquit Chriſtus, ne turbe-
Prk mini, Scitote, quia me priorem vobis odio ha-
faci.. buit. At quod reſtat ſolatium, ſi ipſa incipit
Religio dubitare Sion, an domum fundaverit Altifli-

laspſa. mus? Sanè humilitas vilitâſque deſideriorum

rrrr. & morum ſfuſpicionem movent, quin eam
R . . . .
ia necef ipſe Altiſſimus erexerit. Domus, in qua nu-

ſaris. g* reſonant, haud fundata videtur à Verbo.
Perſeeu- Ubi labores innituntur fœno gloriæ, Chriſtus
tionum fundamentum non eſt. Denique, ſi homines
n⸗ / 1 evademus, ubi exuenda humanitas erat, cer-
Eecloſia- tè Locus iſte Aula Dei non eſt, qui abne-
hici & gare unumquemque ſe juſſit, hominéſque in
Roeoligioſi Deos immutaturus factus eſt homo. Id autem,
JNueam Fa- quod ſummo dedecore pleniſſimum eſſet, ſi
way r- foret, illud exiſtimo, Homines factos nos in
antu-, Dei domo, qui ad eam è ſæculo quaſi Dii
Tepidi- confugimus. Quis enim noſtrum huc Angelus
as poſt non advenit? De Cœlo ſermo erat: cor Cru-
fervorem. cem deperibat: membra averſabantur Delicias:
H oculi oderant Pompas. Nunc verò paucorum
Eecleßa- degenerantium vitio, & nugæ in ore, & pro-
ſici, & cul à corde Crux, & delicias caro expetens,
Religioſf, & ſpectaculorum cupidi oculi teſtantur homi-
Iſi tepeßfät, nes eos eſſe, nec ſemel tantùm, ſed bis videri
enr Na⸗ homines; adeò, ſupra ſæcularium conſuetu-
miſerio- dinem, tepefactus Cœnobita humana non re-
res. tinet, ſed cupit, curat avidius. Porrò, id
apertius perſpectum Sioni eſt, quæ hoc expro-
brat tepefactis. Sion, Viſio Pacis, dum Pa-
cem non videt, ſed diſſenſiones, tum enimverò
erumpit in illud elogium, quod ſemel recitaſſe
ſit ſatis. Utinam degener ſeu Religioſus, ſeu
Clericus injuriarum, atque rixarum ſupra vul-
gus tenacior non ſit, undè appellari Homo non
Ppfſ. 86. 5. ſemel debeat homo. Homo & bomo natus eſt
in ean. Durum affirmare quod ſequitur, ſi ve-
lbidem. rum ſit, quod anteceſſit: Et ipſe fundavit eam
Altiſſimus.

Quæ ſeminaverit homo, hæc & metet.
3 7
Gal. 6. 7.
etes ra- Miſeret mée veſtri „ qui, ſpretis theatris, &
mii. relictà arenàâ, furias Bacchanales convertiſtis
in luctum, coràm veſtro Rege. Si enim,

Oli
* . . .. .
orationi, offiique claudendi proximis, quàm
vitæ extrema, cùm agis animam? Verùm ani-

mam Chriſtus agens animarum cauſam egit, &
Zelus a- pro unius jam damnati Latronis ſalute Patrem

quæ ſeminaverit bomo, hæc, & metet, felices, qui Gal. 6.7.
perſonati totä urbe vagantes nugas, cachin- Agricul.
nos, cantus, epulas, omnémque deliciarum ara pi.
apparatum diſſeminant, delicias utique pro de- inalis,

liciis tempore ſuo meſſuri. Vos, contrà, æ-
rumnoſi, qui ſerentes lacrymas in templo, je-
junia, flagella, ſæviorem his ſuppliciis meſſem
expectatis. Itâne, quæ ſeminaverit homo, hac
& metet? Et quo modo Juſti in Pſalmo, qui
flentes ſemina jecere, rediere exultantes cum
manipulis felicitatis? An à Davide Paulus diſ-
ſentit? At ille iſto, juxtà Evangelicam doctri-
nam, ſapientiùs videtur opinari. Siquidem, Mat-
thæo teſte, in ſupremo Mundi examine, plan-
gent omnes tribus Terræ. Utique, quæ riſere.
Et teſtimonio Lucæ, qui epulabatur quotidiè
ſplendidè, ſitiit apud inferos. Quaâ ergo ratio-
ne, quæ ſeminat homo, illa & metit? Imè
metit, ſed in regione vivorum, ubi Lacrymæ
pretioſæ ſunt, ubi Crux fulget, ubi Vulnera
pro ſideribus habentur, ubi vilius Cilicio ſe-
ricum eſt, ubi purpura fuſus pro Chriſto
Cruor eſt. Væ Martyribus, ſi non illa mete-
rent, quæ ſeminarunt. Geſtant & illic Equu-
leos, Laminas, Ungulas. Ipſe Chriſtus, teſte
Cypriano, Vulnera ſervat, quæ Patri oſtentet.
Ipſiuſmet Chriſti teſtimonio, Crux parebit in
cœlo, non autem ſceptrum; Patibulum erit,
ſed Sole clarius. Ipſi quoque ſuas ibi metent
delicias Voluptarii. Verùm riſus inibi ride-
tur, cantilenæ ululant, vileſcit byſſus, pallet
aurum, ingloria malè oſtentata nobilitas eſt.
Quare pondus non Meſſis, porna non Manipu-
lus, opprobrium non Pompa æſtimabuntur,
quæ impii ſpe gloriæ ac voluptatis diſſemina-
runt. An non apud Afros Angelanos fictilia
æ& quantur auro, quédque illis vile metallum eſt,
apud nos non pretioſum modò, ſed & pre-
tium eſt? Perſica, deliciæ noſtræ, in Perſide
venena ſunt. Dactyli apud Syros pabulum
Poœnitentium; in Europa Regum bellaria ante-
cedunt. Adeò poſſumus, quas hic ſparſimus
Lacrymas, in Cœlo læti metere, non variatâ
merce, ſed pretio addito: impii poſſunt, le-
gendo riſum, miſeri eſſe, ſi riſus inibi error
reputetur.

Eloquia Domini eloquia caſta, argen-
tum igne examinatum. Pf. II. 7.

At ex me quærit aliquis, quare non aurum,
ſed argentum Domini eloquia habeantur, &
ſint? Abs te peto ego, quare Propheta procul
avolaturus, optet ſe pennis inſtrui Columbæ,
non Aquilæ? Simplicitatem, inquies, antetu-
lit Velocitati, quòd ſciret, Domini eſſe ſermo-
cinationem cum Simplicibus. Et ego Argen-
tum Auro prælatum aio, quèòd pluris faciat
Deus in ſermone Candorem, quàm Pretium.
Studerent minùs Sacri Oratores, opinor, ver-
borum delectui, ſi meminiſſent, Candorem à
Deo, non Pretium, commendari. Argentum
eloquia Domini, non Aurum ſunt. Imò & æra
duo Viduæ, hoc eſt, Oratio imperita, nullo-
que ſæcularz Sapientiæ nitore pretioſa, quia
tamen (Ambroſio teſte) duo ſapiebat Teſta-
menta, Scribarum nummis antefertur.

Contere brachium peccatoris & maligni.

Pi. 10. 5 I.

Vulnus præftolaris in difſractione? Audi Plie ili

reſtitu⸗

Eledtis
ſtatus.

Concis
mzlie

1
vlſe
iis .
pnis 1
cyms 11
le
4
hr.
1, ku
e ce,
, 1u;
Ee
N Uli
r.

le

u mo,
ni ine
li do
rentot
“ I
9 Ponn
ken .
Gui an
fummd
lon

Mmles,

luſeli,e⸗
1 eo

Pelnre
1e lie ante
ene
e. ltſi
* (lol
tlu
Mun t
Uen
tlpolcer⸗
an
Giteni

e
16.

e. Hidn
2 Ver
4 Men Ne
Miühm
N Vendſfe
kunn ſb
ſenint,
leltigeſt
in kpl

n
N
och
S
lii
l

Gverle
Gnd
etorti
ett! H
ilenn
in
Clcet
lhr.
il
ticker
Antt
brlun
Gli

8 NN.

S
tu (Nole,
eien
mnickln⸗
c

1

Correzñio reſtitutam ſanitatem: Quæretur, inquit, pec-

prudens. oatum illius, & non invenietur. Amo dexteræ

Dei Miſe- contuſionem, ſi eo curatur vulnere ulcus ani-
fiterd:s. mæ. Nota, fracto brachio peccantis, ejus ſce-
Soveritas lus aboletur. Zeuxis ſi dexteram Alexander
epportana. truncaſſet, impuras haud tabulas, quas pin-
Clemen- Xit, aboleviſſet. Etenim hodiéque ejus mira-
zia. mur imagines, cujus & dextera, & cadaver
Lepßpu- Omninò interiit. At percutientis Dei ea indu-
niendi, ſtria eſt, ut, effracto brachio iniquitatis artifi-
ſed at ju- ce, ipſa quoque concidat iniquitas trangreſſo-
ventur, ris; adeò ut vulnerata veriùs videri poſſit im-
nn,ag⸗ pietas, quàm impius. Sanè ſi hâc ratione Su-
tur. periores oſſa contererent prævaricantum, &
Confeſſa- Utilius punirent, & gratiuùs.
rii diſere- 7

. E earſerunt ſicut ignis. Pſ. 1I17. 12.

Invidias Quare nocituri Impii non vento validiſſi-
ſili nocet. mo, ſed igni comparantur? Certè non mino-
ri incommodo ille furit, quam iſte fervet. Fi-
lii Job, concuſsàâ, eversâque domo impetu
ventorum, ſepulchrum in epulis habuere:
Pecestor Cumque dæmon in mactandis pecudibus San-
faler æ- cti Viri flammis ſit uſus, ut charioribus eum
ze ſua. Pignoribus ſpoliaret, potentiorem evocavit ho-
ſtem, Procellas ſcilicèt aurarum. Et ſanè,
quis audeat ventis flammas conferre? Arſit
flammis Ilium. At Mare intuere ventis con-
vulſum, hinc urbes hauſtas, illinc demerſas
naves, & brevi deprehendes, unam potuiſſe
flammarum inſidiis urbem concidere, at Mare
Mundumque unmiverſum cieri, concuti; con-
Vio laſa, velli, everti, Euri, Corive rabie inſanà. Qua-
re ergo non ventus, ſed flamma dicitur hoſtis
Peeccati à Propheta? Nimirùm acrius ſæviunt vemi,
demna. ſed ſine diſpendio ſui. At ignis, dùm incen-
S dit, extinguitur; conſumitur, duùm exedit;
peritque, ſi perimit. Titionem ſubjice domui,
Feliess hic ante diſſolvitur, quàm illa: & quamquàm
nen ſa- vivere videatur in incendio, quod peperit,
Perbiant. perit tamen eò citius, quò vehementiorem
Perſecu- . .
mres z- edidit flammam. Sic Impius, teſte Auguſtino,
Korum, dum hoſtis ſui corpus invadit, amimam perfo-
rat ſuam, pérque ſuum pectus gladium in ini-
micum tranſmittit. Saüul, cùm Davidem ad
necem quæreret, eò adactus eſt, ut mortem
expoſceret. Abſalom, quâ foœminas illaquea-
bat comàâ, eâdem ſuſpenſus interiit. Verbo;
incidit peccator in foveam, quam ali parat:
Ignis enim eſt, urit, ſed ardet.

Nolite fieri ſicut hypocritæ. Matth. 6.
16.

Bona eo- Pictura eſt, quæ ſine luce dignoſci non po-
eultanda. teſt. Verus homo differt à picto, quèd hic
Gloria lucem petit, ut illudat, ille verè & in um-
ve bris hominem ſe voce, geſtiſque probat. Quàm
nreve. veròô difficilè Sapientiæ ſine Sole litatur! Quis
enim ſibi theatrum eſt? Spectatum veniunt,
veniunt, ſpectentur ut ipſi. Unus Tobias in-
ventus eſt, qui clam, poſt Solis occaſum, oc-
ciſos ſepulturæ mandaret. Qui tamen, etli vi-
deri in luce neglexit, lucem tamen videre op-
tavit. Nos verò, vel cùm mortuos ſepelimus,
Talentæ ut ſpectemur, Sol abeſt, faces præferimus.
atennt. In ipſo forté Converſionis noſtro tyrocinio ſi-
dvak ne luce operabamur, unâque Obedientiæ vox
vilio., Pro Sole erat. Non enim quantùm lucis ha-
Otedien- beret Opus, ſed à quo juberetur, expendeba-
tis vera. Mus. Nunc verò quam ſplendidum, non quàm

Stromatum, Lib. XII. 371

ſanctum attendimus. Etiam tellus in ſuis ad-
huc incunabulis vagiens floruit ſine Sole, unius
imperantis Dei & fota, & læta præcepto:
quæ, conſecutis poſteà temporibus, ſine luce
effœta ſterileſcit. Utinam terræ Filii telluris
æ&mulemur vitium. Utinam Filii lucis non in-
dè nuncupemur, quòd bonis operibus Gloriæ
lucem obſtetricem eſſe noſtrorum pignorum ſa-
tagamus. At Fœnum ſine Sole non floret:
quod verò in imo terrarum procul à luce con-
creſcit, Aurum eſt. Flos es, ſi ſine Aſtro non
naſceris: Gemma es, ſi oreris inſepulta. Vio- irius
la verò hodiè viret, cras veròô injicitur cliba- ſolida,
no. Adamante regum digiti inſiruuntur ad
ſceptrum.

Sermo veſter Sale ſit conditus. Coloſ.
4. 6.

Agreſtis omninò viri interfui Orationi ali-
quando, qui ratus anachoreticis induendam
ſtoreis eloquentiam, eos damnabat Oratores, Conei⸗
qui in Templis, adſcitos ex Veterum annali- 4ecta ſit.
bus & monimentis, non rarò & Cicerones, & zude En-
Epaminondas, & Pompeios commendarent. nbdium
Itâne (vociferabatur non impiè indoctus) ii L. 1.
laudabuntur in Templo, qui Deum maledic- Epiſt. 8.
tis interdiu noctuque gehennæ infoſſi proſcin-
dunt? Eos Chriſtianus probat, quos Deus re-
probat? Quorumque mortem flammæ conſe-
cutæ ſunt, horum tu vitam eloquentiæ floſcu-
lis ornas inſulsè? Dæmonum ſoci celebrantur Honor
in Templis? divini furoris victimæ argumenta uruus.
ſunt Laudum? idémque os nunc Chriſtum, Murma-
nunc Damnatum à Chriſio commemorat? Be- ratores &
nè, ſi par fapientia pietati foret. Pompeios Cenlores,
laudemus Chriſtiani à Domino ignibus crucia- 7,d Fe-
.. . . antes in-
tos. Scilicèt grandis blaſphemia blaſphemantem aiſereti
Numen pro concione laudare! Si crimini id ponant fe-
datur, Spiritus Sanctus blaſphemavit. Noônne ritatem.
in libro Machabæorum primo Romanos lau- Lingue
dat? Certè gravius eſt ſcelus, Rempublicam τα.
totam celebrare, quàm unum Reipublicæ Du-
cem efferre? Spiritus Sancti elogium illud eſt,
quod legimus de Regina Auſtri in ſacris lite-
ris, quam ex Evangelio diſcimus in Judicio
quidem ſurrecturam, ſed judicatam, contra
ineluctabilem Judæorum perfidiam. Paulus
quàm ſplendide de Cæſare loquitur? Lucas
quâà ratione Auguſti Imperatoris idololatræ
commemoratione funeſtare auſus eſt infantis
cunas Servatoris? Nimirùm & damnandos &
damnatos;, Scriptura, Patres, Chriſtus, Deus
commemorant non rarò, nec rarô laudant.
Subeſt enim plerumque & improbis Probitas,
quam ſequare, Sapientia, quam mirere.

Tollite jugum meum ſuper vos, Matth.
II. 29.

Nunc completa ætas ea eſt, in qua volun- Moriiß-
tarie Domino ſacrificandum eſt. Jugum tolli catio ſis
debet, non ſolùm duci. Mirati olim ſumus Volunta-
Iſaacum convehentem ad ſacrificium ligna: "i-
nunc veròô parùm eſt Parentis gladio feriri, d,2
nos noſtri Sacerdotes eſſe jubemur. Qui odit Timore.
animam ſuam, digna Deo Hoſtia eſt. Joan-
ues in Apocalypſi à ſe viſam narrat Hieruſa-
lem novam deſcendentem è cœlo, ornatam ſi-
cut Sponſam. Hæret Bernardus in hac ad-
mixtione nominum Urbis ſcilicèt, & Sponſæ.

Quid

372

Quid enim commune Sponſæ cum Urbe? Ego
ſanè Sponſæ inſtar ornatam novam Hieruſa-
lem crediderim, quòd non tunſionibus, aut
preſſuris expolita coaluerit, verùm ſuis comp-
ta manibus, non malleis perpolita, exhibeat
ſe Domino non tam Urbem ornatam induſtriaâ
ferri, quàm Sponſam ſeſe ſpontè comentem.
Placuere olim lapides Domino lævigati. At;
Evangelio perſonante, lapis vivus ſi placere
cupit, ſeſe læviget oportet, debétque magis
Sponſam referre, quæ ſe comat, quam Ur-
bem, cui nitorem fabri tunſio adjungat. Li-
bet hic immorari tantiſper, & à Joanne Apo-
ſtolo percontari, quare cœleſtis Urbis veſtibu-
lum niteat margaritis. Credo equidem, quia
ornatum illæ ſuum, non ſabulo, non plumbo
debent, verùm præbent, ut prodeunt. Pyropus
quanto artificum labore irrutilat! Quâ eget
Aurum lotione Flammarum, ut ſplendeat! Mar-
garitæ in cunis fulgent, & è& parentis ſinu tan-
quàm ex officina, exeunt pretioſæ. Quas ſanè
pluris ſe reliquis lapillis Deus teſtatur æſtimare,
cùm eas in veſtibulo fixit, quod eſſe ſolet pars
domus ornatior. Pretioſus adamas: verùm in-
duſtrià hominum nitet, rotarum vi fulget,
novéôque prodigio, cùm frangitur, alieno⸗
non ſuo ſanguine cruentatur. Margaritumr imhi-
noris quidem apud nos pretii gemma, vérùm
majoris Deo; ultrò enim pulchritudinem in-
Superior gerit. Si ſolùm Juſtus es, cùm oculus tibi Pa-
libi quiſ- ſtoris invigilat, trahis jugum non tollis, Hoſtia,

S. ſed non itidem Sacerdos es. Deum delectant,
ſolida. quæ damus non inviti. Non ſemel miratum me
Fervor fateor, quare Chriſtus Flori campeſtri, non
verw. hortenſi vel flori, vel fructui ſe comparaverit.

Volunta- Cümque ſtudiosè id explorarem, eam tandem
rie. rationem ſum nactus, quòd ſcilicèt ſpontè Flos
in campo olet, in hortis verò & rigantur, &
foventur, & putantur tum plantæ, tum flo-
res, ut vigeant. Lapis, quo Babylonium de-
jicitur Simulacrum, ſine manibus devolvitur
& Monte. Ardor Evangelicus, perflari ſi de-
beat, citò frigebit. IIla calere dicuntur, quæ
etiam, ſine fonite, ardent. Væ nobis;, ſi ſo-
lus nos malleus expolire, ſolus ignis ſuccen-
dere, ſolæ rigare piſcinæ poſſunt! Et Flos
campi, & exciſus ſine arte Lapis, & Urbs
manu non malleo compta ſis oportet, ſi Spon-
ſa Dei, ſi Idololatriam evertere, ſi fragrare cu-

pias Sponſo.

Semper mortificationem J E & U in cor-
pore noſtro circumferentes. 2. Cor.
4 IO.

Tupiditas At ille ſemel pro peccatoribus mortuus eſt.
vix reca- Quare ergo, quæ ſemel contigit, mortem
1⸗ eif. ſemper ego feram. Utique, quia ſi ſemel
aaee mortificationem deponas, negliges ſemper.
mor Poſt nubilum plùs placet ſerenitas: &, ſi de-
valdèra- ponaris & Cruce, crede mihi, nec vi ageéris
rus. iterùm in Crucem. Columba, ſimplex animal,
e,, emiſſa tamen ad explorandum Orbem terra-
Tt,. rum, invita ad Arcam revolavit; & quam-
Parva. Vis nuſquàm reperiret ubi figeret pedem, ni-
ſi ſuà eam intus manu Nos retuliſſet, Cor-
Principiis vo adjuncta cadaveribus innataſſet. Oleæ ra-
eMſtandu. mum detulit, quo oſtenderet licere jam ſibi
in Mundo vagari. Demique Cuſtodis dexter
reducta in Arcam, exploratrix iterum emiſſa,
non rediit ad Noë. Adeò Columbam Mun-

Oliva

dum repetere delectavit, quamvis naufragum.

Et pannis eum involvit. Luc. 2. 7.

Pannis Chriſtus, non carnem fovit, ſed Inteniis
nobilitatem texit, vel ut verius loquar, vili- P"'ava.
tate pannorum generis retexit vilitatem. Nam, Religioſus
etiam docens, & loquens magna, Fabri fi- JSuperbbeæ
lius haberi potuit. Conjectura, niſi fallor, lim vilis
ex pannis fuit. Religioſis verò verendum eſt, "lucule. .
ne interdum Chriſti veſte ſœculi vilitatem in- ſ
volvant. Quòd ſi plerique ſplendidius habue- Bauperias l.

re genus, crebriùs tunicæ Domini, Sæculi veſtium. l
Pprætextam, ore, mentéque ſuperponunt. Væ Soperbis, in
Clericis, væ Coœnobitis non claris Proſapid, Gloris in⸗
ſi Chriſti pannis paupertatem non exponunt, vena.
ſed tegunt! Væ Principibus Monaſterio, Cle- 4

rôve dedicatis, ſi elucere ſinunt per Chriſti Afidus mn Negn
pannos paludamenta Majorum. Atque utinam æ, Tr.
purpuræ deſiderium panni non obtegant Sal- 1.
Vatoris Utinam paupertatem, non faſtum,
Pannoſa religio foveat. Sub duro cortice Nux
tegitur edulis: quùm Perſicorum pulpàâ oſſium ui
durities obtegatur. Fieri interdùm poteſt, ut
ardentius Crucem Chriſti Senator amplexe-
tur, quam Monachus. Hic eam trahit, ſed
gemit. Ille eam optat, dum eà caret.

Projectus ſum à facie oculorum meorum.
Iteo exaudiſti vocem orationis meæ.

Pfal. 30. 23.

m h
1 1ſn

Sibi ſuperbia theatrum eſt. Sibi ipſa plau- Cegnitie —
dit, ipſäque unam ſe, deſpectis cæteris, cir- lui.
cumſpicit, probâtque. Verùm eum, qui ſe Hamili-
lten , deſpicit Dominus. Inviſus ſibi Dei ad tas vera,

ſe dculos rapit. Sponſa in uno oculorum Spon- Religieſis

D
er hnſio
(ito
in.

. tet,

„
4

ſum vulneravit. Placuit nimirùm, quòd tan- auke--
. S .1. . . 4-
tis licèt monilibus dives, à ſe oculos deflec- eli.

tere ſciverit, ſéque unam mirabunda non aſ- CGenſores
pexerit, ſed unum ſuſpexerit Sponſum. At, aliorum.
proh dolor! humanæ ſuperbiæ non ſatis fuit
oculos in ſe figere, geminat ſe in vitro, ſpe-
culiſque ſe ſibi exhibet, ut accuratiùs ſui ſpe-

ctaculo recreetur. Quôdque miſerius eſt, (EEinn
ſuum quoque animæ ſpeculum ſubeſt, & qui- Eligi
dem vitreum, dum in aliena fragilitate virtu- mbit
tem amamus, & miramur noſtram. Vis ani- Lapſi qui ilne
mam ſpecoctare in ſpeculo alienæ imbecillitatis inaliant. 3 ke
placentem ſibi? Recordare Phariſæi, orantis, inen
imò inſanientis in templo. Circumſpiciebat Mon ker
amens in rapinis, epulis, impietate Publica- vgigegk. (üerz
ni, jejunia, religionem, & eleémoſynas ſuas. bardl
Verùm, quod Davidi contigit, ibi factum ibi
quoque legimus. Exauditus Propheta a Deo mi
eſt, càùm à facie oculorum ſuorum ſe projecit. leſti
Ibi quoque, qui non ſe, ſed humum humi-
lis reſpectabat, à Deo reſpectus eſt, deſpe- liäi
(us verò is, qui totus erat in veneratione
ſui. Et undè putatis tantam cordis, oriſque
manare ſiccitatem, niſi ex iſta extollentia ocu- he,
lorum, quibus noſtra & aſpicimus tantùm, ſ
& ſtupemus? Oratio humiliantis ſe cœlos
penetrat: ſuperborum verò oratio Ambitio Wn
eit. A Unii
Ino
ſarn
e n Nant
Np
eh
Adorate Uii

4 Stromatum, Lib. XII.

. . . 1 *.
Adorate Dominum in atrio ſancto ejus.
Commoveatur à facie ejus univerſa
Terra, dicite in gentibus, gquia Do-

1, IA . . . .
i minus regnavit. Fſal. 28. 2. & Pſal.
Nnu 95. 10. 11.
ited
Non nos diceremus, ſed ipſæ Gentes fate-
nch rentur regnare Deum, ſi adoraretur in atrio
d
dd ſuo, non calcaretur. Perſarum Orator Romæ
glist Templum Societatis ingrefſus, cùm fortè in
nN Bacchanalibus feriiſne an furiis! in Euchari-

ſtia ſummâ pietate, ac pompâ Deus colere-
AH tur, illicd miratus loci majeſtatem exclama-
vit „ ſi Deus in Mundo eſt, hic latet. At
ta. proh dolor! in Templo, undè Dei divulgari
fanatores., Teghum, atque potentia deberet, ejus non ra-
rò nomen blaſphematur. Qui enim infideles
adefle Deum in Templo credant, ſi ſanctiùs
& modeſtiùs in cubiculis mortalium Princi-
pum adſtamus, quam ante aras Numinis im-
mortalis?

Drie)
ich
Rachel plorans filios ſuos, & noluit con-
Utaln, 5 .
et

meat: Innocentes pueri pro Chriſto interſecti ex
Parente;, tribu Judæ erant, cui Bethlehem obtigerat:
Religioeni: Rachel ergo prævidens Liæ nepotes, non ve-
wania rO ſuos, ſanguinem vagienti Domino datu-
viliora, rOS, lamentatur tam ſplendido funere fraudan-
S dos naſcituros ex ſe hæredes. Monet pietas
zeant no- hujus fœminæ non plorandum iis, qui pro
Kra, gan- Chriſto dura patiuntur, ſed illis, qui pro

.

lid Re

eun, dts

li desmas. Chriſto nihil patiuntur. Opes dilabuntur? Is
nl Pani pro ploret, qui eas Divinæ voluntati non litat.
Aunde Chrike. Tu verò exulta, quando felicior es, ſi eis uta-
ne, Feliez tur Deus, quàm ſi poſteri, filique tui illis
due⸗ nes isen abutantur. Poena tibi infligitur ſine delicto?
uu Rurs Gaude: honorem enim, vel commodum tuum
n An pro Chri . . 114 III „» . u
e, Hi. Domino immolas; is ploret, cujus pro Chri-
nut Qdos. 0O non contemnitur fama, cujus floret honos
iniin, Tritela- ſine Chriſto. Nolo bic omittere, quando
m. D Fres- de immolandis Obedientiæ commodis, velut
Ufetmn 4

Dei vo- de litatis Deo filis ſermo incidit, pleréôſque
luntati Conobitarum non injuriâ parentes dici hono-
confor. ris, ſamæ, deliciarum. Qui enim à parentibus
si, accepere generis claritudinem, opes, exiſtima-
tionem, Fratres verius quam Patres appellari
debent commodorum, gloriæ, decorumque.
Qui verò obſcuro genere orti delicati, incly-
ti, excelſi eſſe cœpere in Monaſterio, hi pro-
cul dubio harum rerum Parentes ſunt, quas
non à Parentibus accepere, ſed in ſchola Chri-
ſti eas ſibi peperere: ideôque hæc tunc plora-
re debent cum Rachele, quùm ea Superiorum
ſeveritas Chriſto non litat.

lek,ur
Vltteit.

en Surge, accipe puerum, & Matrem ejus,
i, OC fuge in Tgyptum. Matth. 2. 13.
Locorum
indiffe-
Pentia.

Nihil ità pati cogitur Virgo, ex quo Mater
Domini effecta eſt, quàm ſolum vertere, nec
iù uno in loco conſiſtere. In domuncula
Nazarena JESUM concipit, in ſpecu Bethle-
hem parit, offert in Templo Hieroſolymis, in
i Xay;⸗ Egypto demùm abſcondit. Porrò poſtremus
tum fuga. X Palæſtina in Ægyptum abitus quot calami-
Ethicæ Comment. Tom. V.

bolati, quia non ſunt. Matth. 2. 18.

tatibus implicatur! Puer recens natus, Joſeph
propè ſenex , Virgo mirè pulchra, viarum
multiplicitas, viatici inopia, tempeſtatis incle-
mentia, religionis diverſitas: quòdque his du-
rius eſt, Bethlehem deſerit, ubi jam coli coœ-
perat, Regeſque adoratores habuerat, & in
Egyptum mittitur, ubi, ſuperſtitione reg-
nante Deorum, nulla è& civibus ſpes honoris,
aut cultus in Deum affulgebat. Adde, hæc Obedien-
omnia ſummàâ nocte imperata, & ante auro- tia in ar⸗
ram impleta. O noſtram nimis effoœminatam ““.
Obedientiam! Menſis, brevis eſt mora, ad
comparandas ocreas. Si nobilior relinquenda
ſit fœmina, Abrahæ jactantur ſacrificia reno-
vari: Virgine interim indè abeunte ubi non
unius Regis adoratione, donariiſque fuerat
exculta. At, inquies, Herodem illa expavit:
mihi verè quid timendum in urbe, ex qua
abire jubeor? Quid tibi timendum exquiris?
Quod ſolum non times, quédque timendum
duntaxat eſſet. Quid timere ibi debes in ur-
be, undè abſtraheris? Inobedientiam. Mitior
hæcne tibi videtur Herode cruentato Tyran-
nis? O te miſerum, ſi non trepidas, ad aſ-
pectum Monſtri! Herodes, quos perdidit;
fecit Innocentes: nocentem facit, quem ſer-
vat Inobedientia. Quæ Anguis venenoſior,
eaâne quæ mordendo immortalitatem parit,
an illa, quæ, dùm blanditur, eripit im-
mortalia? Vir Obediens loquatur victorias. Prov. 21.
Quaqua tranſis, triumphas, & nullum non 2.
olus, nullus quoque frutex non tibi in lau-
rum aſſurgit.

Adſtitit Regina à deatris tuis in veſtitu
deaurato, circumdata varietate. Au-
di ſfilia & vide, & inelina aurem
tuam, & obliviſcere populum tuum,
& domum Patris tui. Pſalm. 44
10.

Etiam poſt aurum textile tantarum virtu- Oledian-
tum monenda fuit Regina iſta, ut inclinaret tia, & ;-
Aurem, utque Patriam, Patrémque obliviſ- dium Pa-
ceretur: adeò poſt omnia abjecta Voluntas Kagzo
retinetur, & Patriæ, Patriſque amor noviſ- l
ſimè exuitur. Facilius auro perfectionis indui- Parentum
mur, quam amorem exuamus. Verùm apud Oblivis
Deum vilius aurum Obedientiâ, & Odio Pa- & Patris
triæ eſt. Cupimus non exſpoliari, ſed ſuper- rslecz
veſtiri. Auro veſtiri quis abnuat 2 Sed affectu HS
exſpoliari adversus ea, quæ chariora eſſe nobis opus.
natura voluit, quis ferat? Timeat ergo, ne
Parùm ornatus ſit etiam is, qui ſe auro fulgere
circumſpicit. Nam in veſtitu deaurato Obe-
dientiæ gemma deerat, Odiique non aderat
adamas, qui ſanguini quoque, & carni non ce-
deret, dum cæderetur. Verùm hic ſtupore me
detinet vehementi Propheta, quòd Regina iſta
adhuc domus paternæ memor, nec demiſsàâ ad-
huc ad Obediendum aure, veſte fertur aureâ
amicta, varietatéque circumdata: quo orna-
mento nihil venuſtius oſtentat, poſtquam &
Obedire cœpit alienis, & ſuos Odifſe. Scili-
cèt, in fimbriis aureis circumamicta varieta-
te, pro magno David canit, ac ſi non antè de Pſ. 44. 10.
ea prædicaſſet, Adſtitit Regina à dextris tuis in Obedien-
veſtitu deaurato circumdata varietate. Enim- 'a æqua-
verò ſolatium hoc tandem Societatis noſtræ “, e
I ¹ eſt, Cineri.

eſt 74 Ordinum nobis non abſimi-
lium. Nihilo apparet cultior is, qui in So-
cietate degit, ac appareret in ſæculo. Ami-
citur lino, non ſtoreâ; ſilet, non tamen eſt
mutus; Coturnices non vorat, non tamen veſ-
citur cinere; ad orationem ſurgit, ſed non
nocte concubia. Verbo, aureus apparet, qui
aureus venit. Verùm ejus ſum oblitus ornamen-
Ibid. 14. ti, quod Obedienti Reginæ ſupervenit. Om-
nis, ait, gloria ejus filiæ Regis ab intus. Cum
dicit, omnem latere gloriam intus, deſpicit
indumentorum aurum, quod ſolum ſtupes. Fa-
teor Religioſum illum lino tegi, & dormire
noctu. At Obedit. At Patrem Odit. Suave
jejunium eſt in paterna domo, in qua cine-
rem libenter tanquàm panem manducarem,
dùm mihi liceret Parentes affari. Olus Matris
lacte conditum ſupra Phaſidis Avem fſapit.
Catena ſi noſtræ imperio mentis renes cin-
gat, tam imperare animum, quàm corpus
ſervire cogit. Verùm in Monaſterio vincitur
Mens, ut Obediat, ligatur Cor, ne Amet.
Religioſe Auri hujus in animo fulgurantis, quis ſatis
vite per- pretium demiretur? Non deeſt ornamentum,
fectie. ſed latet. Iis, quas è ſæculo adduximus, vir-
Ibid. tutibus grandis acceſſio facta eſt. Sed omnis
Honor gloria ejus ſiliæ Regis ab intus. Adhuc verbo-
tnu rum gazæ non explicantur. Antequàm aurem
Ibid. inclinaſſet, dicebatur Regina, Adſtitit Regina
Religiofi à dextris tuis. Nimirùm & imperiuùm titulus
a en. importat, & locus a dextris hogorem Præſig-
ſpernant Nat. In domo patria quamvis juſtitiæ ſtudeas,
cateros. nec dotinatum alterius pateris, & eam ſecta-
ris humilitatem, quæ tamen illud Apoſtoli re-
Rom. 13. petat, Cui honorem honorem. Utroque carebis,
7 „„, ut cœperis Obedire. Non enim amplius Re-
gaenien gina, ſed Filia Regis appellatur: quæ ſanè vox
Iraſtet 4 ſubjectionem ſonat. Imô, non eatn jam à dex-
ſacularii tris adſtare video: verùm infra fratrum jate-
Virtute. re pedes intueor, quem in ſæculo degentem à
dextris venerabundi nobis adſtare optaremus.
En ornamenta, quæ inſunt, nec videntur.
Quale prodigium, Ammam ex Regina, quæ
Pirtus ſo- ſibi aliiſque imperaret, Filiam Regis evadere,
lida. uſque ad præfinitum vitæ tempus, ſub tutori-
bus ità acturam, ut nihil Oiſtet à ſerva! Ex-
pertus novi. Hæreant alii mirabundi in orna-
mento veſtium, lanam laudent, cilicium ofſcu-
lentur, legumina venerentur. Ego Chriſti ve-
ſtes militibus ſortiendas relinquo, & Paulum
audio, qui Dominum non Nudum in Cruce
prædicat, ſed Obedientem.

Societatis
Obedien-
tia.

Nigra ſum, ſed ſormoſa, filiæ Hieraſa-
lem; ideò dilenit me Rex, & intro-
duxit me in oubiculum ſuum. Can.

I. 4.

vita mir. Cur putatis adeò dilectam Sponſam à Re-

elus a- S* filiæ Hieruſalem? fortè quòd pulchra ſit?
„jmasu IIDO, quôd ſit Nigra. Fortè quòd in cubicu-

Conſola- Io orarit? Imèò, quòd Sole in agro decolore-
tiones Dei tur. Fortè ob Virginitatis candorem? Imò ob
promere- nigredinem Faciei. En quàm ſæpè fallitur
. humana Sapientia. In cubiculum, hoc eſt, in
1, SH Sponſi ſecretum admittitur, quòd negligens
cui den- ſecreti adeò laborarit in campo, ut eam ſuis
ur. Sol ignibus decoloraverit. Amat Sponſus can-
Virtus didus, & rubicundus Sponſam decolorem. Re-

ſolida. ducamus ſiparia. Actione magis quàm contem-

Oliva

platione amplexus Sponſi promereberis; tunc-
que amaberis, non, cùm in ſecreto oratio-
nis te deſideriorum monilibus compferis, ſed,
cüm in curandis vineis deſudaveris, in agro
laborantem te æſtus, ſudorque fodaverint.
Hinc eſt, quod cùm Sponſa diceret, Lectu-
lus noſter Koridus, audit, Ego fos campi. Ni-
mirùm Sponſa vinearum conſtituta fuerat Cu-
ſtos; poſuerunt me, inquit, cuſtodem in vi-
neis. Monet Sponſus non alibi à cuſtode vi-
nearum inveniendum ſe, quam in agro, Ego,
inquit, NRos campi: ne ſcilicèt ſtudio quæren-

Can.1. 15.

Can. 2. I.
Can. 1. 5.

Can. 2. I.

di Sponſi moraretur in cubiculo Oratura, la-

borémque refugeret, & cuſtediam. Quæſi-
tus fruſtra Dilectus in lectulo, nonniſi inter
milites invenitur. Paululum cum pertranſiſem
eos, inveni quem diligit anima mea: innuens
obvium ſe animæ futurum non in lectulo con-
templationis beatè quieſcenti, ſed animarum
ſalutem procuranti etiam flagitioſorum, etiâm-
que militum. Magdalena Sponſum offendit,
num in latebra Cubiculi? num in Sylvis?
num in Templo? in domo Phariſæi, & qui-
dem epulantis, murmurantis, invidentis, ip-
ſiuſque Chriſti miſericordiam damnantis. Pla-
nè mirum, in domo peccatoris peccatrix ab-
ſolvitur. Adeò nigra, non candida à Deo
Sponſa diligitur. Certè, ſi Dominus inveni-
ri ſe cuperet in otio Contemplationis, habi-
tu Ohitoris perſonatum non ſe Magdalenæ ex-
hiberet. Undè non mirum, ſi Sponſa Labo-
rem ab eo amari, non Otium, conſcia, mox,

Can. 3 4.
Losus

ſanctos

non facit.

Locus
virtuti
non obeſt.

ut eum excepit, dicit; Egrediamur in agrum. Can-z.rt.

Sponſa, inquam, in agrum ad culturam
Sponſum invitat, quæ initio Canticorum Oſ-
cula duntaxat loquebatur. En quo modo pla-
citura Sponſo, in Ligones etiam Oſcula com-
mutavit.

Signum magnum apparuit in olo,
Mulier amicta Sole, & in capite
ejus corona ſtellarum duodecim. Apoc.
I2. I.

Magnum planè ſignum! At quare magnum? Parva i
Patrum, quas ſcio, explanationes mitto; In- bono.

dè magnum, quèd minimis coronetur lumi-
nibus, Luminari verò maximo veſtiatur. Ita-
ne? quod majus lumen eſt, vilius in Virgi-
ne eſt, Princépſque ſiderum non coronat,
ſed veſtit? Nimirùm, quæ in cœlo coronant
regnaturos, non tam Facta præclara ſunt, ſed
perſæpè, quæ minima putantur Opera Princi-

pibus coli Diademata fabricantur. Riſus com- Mortiſſ⸗

preſſus, verbum duriuſculum non repoſitum,
non emiſſus lepor, bolus neglectus in pati-
na, Aſtra, non Soles ſunt, ſpectatore ca-
rent, nec in luce humanæ exiſtimationis ef-
fulgurant. At in Cœlo, præ ſole nobiliora
exiſtimata, Regnantes coronant. Diſce ergo
Minima non contemnere, qui non Sole, ſed
Sideribus Virginem intueris inſignitam. Nota:
Filius Virginis in monte Thabor Solem

catio in
minimis
rebus.

habet Monialese

1 .
in fronte, & Virgo ultrà Angelos evecta aſtra Taleßt

. . . V.
geſtat in capite. Cur non una Matris, ac Fi-

aris.

rceleſia-

Ei corona eſt? Quia illa Virgo eſt, hic verò gici ſn:
Servator. Minima, ut dictum eſt, coronant, ſed Erempls
Mulierem, quàm Deus vult cautam,
tam, luciſque refugam. At Mundi Salvatores,

atque Apoſtolos Sol non ſidus præcingit! quæ ver ex-

ſolici- be

n0.

Fama

9 /1,
edn
„
d

3

nn
,
beit

licun

i
g. Mar
et. ⸗
4 H
SGyfzn.
Mamt
K .
ente
Drohi .

b

rnotn
Adelig.
Uili
r
ler
nce⸗
Cnnbr 1
n Er⸗

eenim in Virgine commendantur, in Sacerdo-
Concio- te vix ſplendent. Coronatur Mulier ſtellis,
natorte magna enim fœminam vix decent, minimis
"zenpla. coronandam. At minora Sole lumina infulato
urad. capiti ſplendorem non addunt. Quæ enim Sa-
feldti. cerdotis gloria, ſi oculos modeſtè demittat »
ſi lacrymulam exſtillet in genas, ſi riſum tem-
peret, cujus in manibus repoſitæ ſunt claves
Eccle. 42, innocentiæ? Melior eſt iniquitas viri, quàm
14. miutlier bente ſaciens. Lacrymas non fundat, dum
Chriſti ſanguinem diſpenſet: reſeret oculos,
dummodé Gregi invigilet. Rursus coronant
ſtellæ, Sol veſtit, quia ea gratiora Deo non
rarò ſunt, quæ ſine luce lucent. Rara avis 5
quæ contenta ſit opera ſua Sidera eſſe, hoc
eſt, ſine admiratore ſplendere. Quæ coram
hominibus lucent, Opera bona ſunt, & ve-

kine⸗ ſtire poſlunt, & coronare non ſufficiunt. Ve-
ainn rum non itaà magna facinora, ſi tamen diem
n, n negligant, ſupra Solem ornabunt, verticique

incumbent. Qui concionetur ſummo labore,
reperies facilè: Sol enim concio eſt, lucet in
luce. At, qui incommodo minori confeſſio-
nem miſelli excipiat, difficilius invenies: Si-
dus enim eſt, labor quidem exiguus, ſed laus
nulla. Denique Stellis, quæ nocte fulgent,
mulier coronatur, non ſole: quia majoris me-
riti, quæ in adverſitate emicant opera, quam
quæ in proſperitate Solis inſtar effulgent.
Quam durum lucere in umbris: tam facilè
ſplendere in die. Unus Job benedixit Deum
in fimo. Hinc eſt, quòd Deus, cùm dixiſſet,
Gen. 1. fiant luminaria magna, nequaquaàm ſtellas fieri
14. Præcepit, ſed ſuis eas manibus fecit. Nimirùm
vix, qui Obediat invemet Deus, ſi fulgere
jubeat ſine ſpectatore in umbris opera noſtra.

Ciroumdederunt me ſicut Apes. Plfal.

1I7. 12.
ERecleſa- Utique de Judæis hoc Chriſtus non loqui-
Riei veri tur, quos Leones appellarat, cùm Patrem
W Precaretur, ut à Leonmibus unicam ejus eripe-
kicosre. Tet. Quos ergo niſi Eccleſiæ Primates hoc lo-
deras Cco Parens Eccleſiæ ſugillat, qui in eo apes

Religieſi æmulantur, quòd quemadmodùm delibant il-

Brrk læ in flore florem, ſpinarum amaritiem duri-
ccleſia. — 2 . .— —„ .
hie G tiemque devitantes: ità florem Campi non

Superiores PF'obi animarum Paſtores, Primoreſque Mo-
won veri. naſterii (ſi quos hujuſmodi reperias) circum-

Non ,

ſtare videntur, quando ex eo Regnum, &
blin. Sacerdotium prælibant, ſpretis in eo, atque
li⸗ relictis Clavis, Aceto, Cruce, Spinis, Con-
0 P tumeliis. Sugent & Cruce quoque Domini ali-
. C,

quid, ingratæ Apes, Regis videlicèt titulum,
cætera Chriſto relinquent. Qui non mirum,
ſi Apes ità faſtidierit, ut à ſacrificiis quoque
antiquæ legis eas repulerit, cùm ipſe ex rebus
omnibus vitæ hujus diverſo ab Apibus more
non Plorem, ſed Spinam, Amatitiem, non
Rorem ſuxerit. Incipiamus à domo, in qua ado-
levit. Duo præſtò erant, Virginis Conſuetudo
ſuaviſſima, & Ignominia Artis Lignariæ. Quid
hic aget Apibus contraria Mortificatio Domi-
ni? Negligit Virginem, arripit Malleum. Ex
ſtu. Marco Lignariam exercuit, ex Luca Paren-
Luc. 2. ti dicit, Neſciebatis, quia in his, quag Patris
. mei ſunt, oportet me eſſe. Quæ eſt Mater mea?
alibi dixit. Vis idem in domo alia ſpecta-
re? Domum intrat Phariſæi, hinc patinæ
Ethicæ Comment. Tom. V.

Chriſti
Imitatio.
Mortifi.
cationum

Stromatum, Lib. XII.

375
fumant, hinc peccatrixæ plorat. Quid faciat;
expectas? Percontare Chryſologum, intelliges
procul dubio ferculis lacrymas anteponere. A-
deamus domum Archiſynagogi: Suſcitando
puellam, quid indè retuliſſe putas: Et deride- Luc. 9. 53.
bant, inquit, eum. Exeamus in littus: Petrum
jubet extrahere Piſcem. Saturatum eum autu-
mas? Falleris: Cæſari tributum, non ſibi epu-
las parat ex Piſce. Subeamus eam quæ ei no-
viſſimè exhibita domus eſt: miſit eò quidem
duos ex diſcipulis, verüm ut ventum eſt ad
epulas, ipſe fit Cibus. Accipite & manducate.
In aula eum Herodis intueris? Irriſiones, non
honorem hauſit ex ea. Spectas in domo Præſi-
dis, Crucem nanciſcitur in regia, non ſcep-
trum. Denique ſciſcitare ab Iſaia, quid ex vi-
tæ noſtræ ſuavitate ſuſceperit, & audies: Lan- Ifa. 53. 44
guores noſtros ipſe tulit. Superiores verò non
ſancti & ſanguine Purpuram optarent, non San-
guinem; ſugerent & vulneribus libentihs Nec-
tar, quam Saniem, Rolas Clavis inlererent.
Verbo, Apes ſunt, Chriſti negligunt Spinas,
Flores rapiunt. Nunc tandem diſco „quare Do-
minus Apes pertæſus Araneo maluerit com-
Parari, cùm ait: Anni mei ſicut aranea medi- Pl. S9. 162
tabuntur. Illud Araneum inter & Apem diſ-
crimen intercedit, quòd è flore hæc ſuaviſſi-
ma; ille peſſima delibat. Nimirùm exprimit
ſuis in epulis Araneus, quod in noſtra Chri-
ſtus carne exhibuit. Videant Coœnobitæ &
Clerici utrum imitentur. Utinam aliqui & Cru-
ce Domini vinum non ebibant, & reſpuant
fel. Utinam regios & ipfſi titulos non lucren-
tur in Cruce.

X

Nonne hic zſt ſaber? Marc. 6. 3.

Quid fuperbis, terra, quid rana coaxas? Religioſus
Scilicèt Negligeris, & ſapis. Cuùm exedras latere nos
poſſes ornare, affigeris ſcamno. Quid, ſi in "ecnſezali-

5 . ⸗ er fulge-
ſcamno dedolando ipfſa latuiſlet Sapientia Pa- c
tris annos ſüpra viginti? O ambitionem! Itâ- Talenta

ne contemni iſtud eſt, vel ſerius in lucem ex- Lateant.
poni, vel religioſis, ſacriſque muniis diſtine- Religionis
ri? JESUS plenus Sapientia in ſecuri, & af- fcſtsn
cia dejicit exedras, quas ambis, quando non S. om-
dedignatur Faber eſſe „ qui ſapiens non modò nia dig-
erat, ſed Sapientia. nitatis.
Gloria
.- . . ,. . vana.
Neſciebatis, quia in his, quæ Patris mei

Junt, oportet me eſſe? Luc. 2. 49.

Benè, deſeratur Mater, ut Patri ſerviatur. Scientis
Verùm, quid ſubeſt voci, in his * Literariæ Religioſo
inter Doctores concertationes. Huc huc addu- neceſſaria
cta ſupercilia, huc accedant, qui vociferantur
comtra ſtudia literarum, clamantque Superſti-
tioni proximam eſſe Sapientiam, quæ dies jun-
gi noctibus Oratione non ſinit. Non Oratio
modô, ſed & Virgo deſeritur, ut Diſputatio
non deſeratur. Quis vereatur nunc mimits ora-
re, ut accuratius ſtudeat? quis Jeremiam à
Platone obſcurari ſubindè metuat, quando Jk-
sUs Matrem nec reſpicit, ut Scribas interro-
get & Phariſæos?

Dies diei eruétat verbum, & Nox no-
ti indicat ſcientiam. Pſ. 18. 3.
Quiſquis in literarum ſtudia incumbis, Seudiasi-

1Ii 2 audi, lantio fo=
Vessdakssy.

audi, quæ audis. Dies vix Verbum eructat
cùm Nox Scientiam indicet. Lux ergo refu

gienda eſt, amandum ſecretum. At non diſ-

Cella

KAmor.

Scientia S. ſS; .; .
zwes i Cimus, niſi inter condiſcipulos doctrina even-
. . „ .
ritu. tiletur. Plané eventilatur, hoſt eſt tanquàm

flabello diſſipatur. Quid collatio conferat, ig-
noro, ſcio Diem eructare Verbum, Noctem
veròô indicare Scientiam. Et ſanè inter collo-
quia verbum vix primum de ſcientia eſt, re-
liqua ſunt nugæ. Noôta, Nox Nocti indicat,
non Diei, Scientiam. Parùm enim juvat tres
quatuéòrve horas antéè coœnam decurrere, ſi
tu in nocte Dies ſis, vagus, facetus, diſſipa-
tus. Nocti nox indicat Scientiam, hoc eſt il-
li, qui ſilentium temporis oris ſilentio imita-
tur, ſcitque foro occidere cum Sole. Cæterum
confabulationi, fabuliſque diem eſſe, & noc-
ctem ſperare ſibi affuturam magiſtram, inſa-
nia eſt. Saltem, inquies, diem nugando falle-
re licebit, ſi verbum duntaxat eructat? Falle-
Pl. 18, 3, ris. Dies diei eructat verbum: at Dies , ſi Nox
in die eſſe volueris, indicabit Scientiam. No-
cteſce de die, & Dies æquè tibi ac Nox ad
Sapientiam proficiet. Eſt & ſua Diei lucubra-
tio, nec umius in Sole lucerna Diogenis viſa
eſt, quærentis in foro hominem. Emicuere &
Philoſophorum lucernæ de die. Quamquàm
ſplendidiùs longè eſt lucernam ſibi de Sole fa-
cere, quàm in Sole lucernam accendere.

Apparuitque ei Dominus in flammé ignis
de medio rubi. Exod. 3. 2.

Concio. Docturus Deus Moyſem, in Rubo latuitne
natoris dicam, an apparuit? Docuit ipſe quidem ex
"xempla. Rubo Moyſem, at Rubus Chriſtianos Orato-
res docet, quomodò doceant. Docet ſpinis
circumdatus Deus, fons totius felicitatis. Nos
verô delicati, ac molles linum quoque faſti-
dire incopimus. In Igne quidem conciones
ſcribimus, ſed non in Rubo, ſplendoris inter-
dùm pluùs cupidi, quam pœnarum. Hinc eſt,
qnòd alget Oratio. Ego Chriſtianum Orato-
rem quamſimillimum Roſæ eſſe oportere exi-
ſtimo. Diù velut in corymbo lateat: brevi
temporis ſpatio paſſis veluti foliis pateat: oleat
in flore, ſed ardeat, ſanguinémque Domini
cum odore exhibeat: & nunquàm non ſtipe-
tur ſpinis. Denique, Ignem æquè ac Odorem
folia, hoc eſt, verba repræſentent: utque
compendioſius loquar: fragret, ſed flagret.
Familia- Roſa enim in odore flammea eſt. Qui verò
r propiùs ad te accedunt, carpuntque, Odorem
Ruerr ſentiant, ſed Spinas quoque. Pungantur, ut
zate nen dicere poſſint, Converſi ſumus in ærumna no-
careat. ſtra, dùm configitur ſpina. Sic enim & in
Rubo Deus præſtitit: accedentem ad ſe Moy-
ſem excalceavit. Relhigioſus, qui à ſe familia-
res ſuos ſine ſpinis dimittit, aut cum calceis,
hoc eſt; eodem in Mundum affectu, quo
venere, nec Roſa eſt, nec & rubo alloquitur
accedentes.

Præbe fili mi cor tuum mihi. Prov.
23.26.

Afecas: Durior putatur eſfſe Evangelica Lex, quòd
etiam ſine jugum cordi quoque, ac cogitationibus indu-

Opere c cat. Quis emm hoc ferat? Intacto corpore
gonatnr. .

Oliva

moœchamur, ſi cogitet Cor. O tempora illa Iagum
planè aurea, quando Præceptis ſolo corpore Chriſi
vechigali, Cordi inſcripta Libertas regnabat! Iusve ſi
At fallimur. Nobiſcum enim feliciter agitur, aun.
ex quo Legis imperium à Corpore migravit Mime. .
ad Mentem. Licet namque efſe, quod non ſu- .
mus, ex quo ſola voluntas in ſacrificio eſt. In-
ter plumas, Martyrum laureis non frauda-
mur, ſi Cor ſitiat Martyrium. Purpurati mer-
cedem non amittimus pauperum Chriſti, ſi 8
diſcimus eſſe Humiles Corde. Væ nobis; ſi
Corpus non Cor Chriſtus efflagitaret. Eſſent
planè apud eum nihili, qui Viri Deſideriorum
ſunt. Cupit enim facilius Cor, quàm Caro pa-
titur. Et undè factum putatis, quèòd Paulus
ſcripſerit, oportere ſemper orare & nunquaàm
deficere, niſi quia ſapientiſſimus Vir prævidit,
plerunque omninò caſſos bonorum operum nos
futuros niſi deſiderio efficiamur, quod Caro
eſſe non ſinit? Exemplo meo præceptum Pau-
li explanabo. Mecum animo, ut ſurrexi, Ba-
ſilii auream ſententiam evolvebam, qud teſta-
tur, gehennà ſe graviùs eâ conſideratione tor-
queri, quòd ſcilicèt longè plures Diaboli ve-
xilla ſequerentur, quam Chriſti. Quâ excelſi
Viri meditatione incenſo mihi pectore exarſi
illico, &ũ Chriſto penitus me dedidi, precatus,
ut quando tam raro milite ſtiparetur, me vel
integrum, vel conciſum pluribus in ſtatiomi-
bus collocaret. Tum ſacris operatus ſum,
quæ in honorem Martyris Cæcihæ ſolemnia
fuerunt. Accidit, ut inter canendum vox mea
aliquantulum à muſicis notis deerraret. Quo
ego caſa adeò ſum dejectus, ut cibum penè
horruerim. Cùm primùm verò ab eo mœro-
ris æſin animus conquievit; Papæ! exclama-
vi: Quèô me traheret infoſſa ungula, admotâ-
ve lamina, ſi verecundia errantis gutturis tranſ-
versum agit? Quid præſtaret ignis, ſi cantus
diſcruciat? Quid non extorqueret effauſus ſan-
guis, ſi tantuùm torſit pudore ſuffuſus? Et qui-
dem tunc à me Crucis myſteria peragebantur,
& nihilo minus propè Crucem ictu tam levi,

nIn
imò voce, non ictu, vacillavi, Dominique aliei
fuſus in calice Cruor ſanguinem cordis mei S
inhibere non valuit, quin ſpargeretur in vul- Pnnmn
tu. Manus Hoſtiam extollebat, & Mens præ Cognitoeo n,h
rubore deprimebatur. Calicem plenum Deo ſui. bint
dextera elevabat, nec Cor tam exiguo Prel. iie *
ſum rubore Animus valebat erigere. Plus me Dekeeri. wal
torquebat vox una diſſona, quàm verbum ſo- ‚um ſub- Ulier⸗
laretur Patris tam conſonum. Continebat an- limitate. Erli
guſtus Calix, quem coœli non capiunt, & Cor dene. n 1
Mundum capiens ruborem continere non po- ſan, Ii,d
* . . . perf⸗ i. o no
terat. Domini cruor non fuündebatur in ara, Gloris
& cruor Cordis diffundebatur in genas. Chri- vane . t
ſtum verba peccatoris devocarant ad altare, & odium n
me ab ara abducebat vox modicum peccans. diffeili- Ne
Aræ linteamina albeſcebant, & vultus ru- Lrigaf n
bebat Sacerdotis. Ardebant faces coram ho- entia.
locauſto, & cor torpebat. Verbo, is eram, Labit. utne
qui ſacrificare non vereor Filium Virginis, & ſunt oh- Gin
meam recuſarem offerre Confuſionem illi, cu- imi. 1 ent
jus faciem confuſio operuit pro me. O parabi- Reaa
lis victima Deſideriorum, 6 Operum cruen- lde
tum ſacrificium! Ille ego verecundiam unius
l⸗

abſonæ vocis ferre non potui, qui manè latu- d
rus Chriſto auxilium, & Antichriſto illuſu- Nain
rus mihi Cruces depoſcebam à Domino. Reci-
no iterum; Væ nobis, ſi Carnem poſceret

Chriſtus, non Cor, Operibuſque tantùm, non N
Vo-

i ln

Votis coleretur! Neque verôò uni mihi accidit
expetitæ fuga pugnæ: Et Petro contigit, &
Davidi, novæ, antiquæque Legis Heroibus.
Paratus Petrus in mortem, & in gladium ire
cum Domino; voce ancillæ oſtiariæ conſter-
natus, glorioſus perfuga defecit ab eo. Porrò
David, non diſſimilia paſſus, par de ſe dede-
Pſ. 29. 7. cCus verbis illis teſtatum reliquit: Dixi in abun-
dantia mea, Non movebor in æternuim. A-
vertiſti manum tuam, & factus ſum conturba-
tus. Quam à ſe recantatam palinodiam in con-
ſimili conſtantiæ inconſtantia tum fatetur,
cùm ait: Juravi, & ſtatui cuſtodire judicia ju-
ſtitiæ tuæ. At audi glorioſi militis triumphum:
pſ. 1198. Flumiliatus ſum uſquequaque, Domine, vivifi-
1os. ca me ſecundum verbum tuum. Quare conclu-
dit, Voluntaria oris mei beneplacita ſag, Do-
. mine. Quia nimirùm intellexit humanæ imbe-
cillitati nihil, quod offerat ſupereſſe, ſi ſper-
nat Deus vota verbis oblata. Sapienter ergo
Paulus monet ſemper orare, ne in vinea Do-
mini ſteriles omninò ſtolones perſtemus, niſi
in oratione beatis ſaltem deſideriorum fohis,
quæ apud Dominum non defluunt, fœcunde-
mur. Et bono utique noſtro Chriſtus conſu-
luit, cùm à nobis Cor flagitavit, conſcius ſa-
crificaa Operum rariora eſſe quàm Cordis.
Quod Propheta indicaſſe videtur, cùm dixit:
Pl. 50. 19. Jacrificium Deo Spiritus contribulatus, Cor
contritum & bhumiliatum Deus non deſpicies.
Tum ſic: Benignè fa- Domine, in bona volun-
tate tua Sion, ut ædificentur muri Hieruſalem.
Ac ſi dicat: Precor, Domine, quando Cordis
ſacrificia admiſſurum te polliceris, ut in hac
voluntate miſericorditer perſeveres benefactu-
rus Sioni, quæ muros urbis fſuis civibus refi-
cere non poterit, ſi tu reſciſſo humanitatis tuæ
decreto, ſacrificia cordis, cogitationdmque ho-
ſtias ſpreveris, & opera tibi ſanxeris exhiberi.
Neque verò mirum eſt, ità Deum precatum
fuiſſe Prophetam, qui experientiæ magiſterio
didicerat, facilius in Corde ſupplicia pro Do-
mino optari, quàm in Corpore ſuſtineri. Ip-
Eſ. 25. 2. ſe ſiquidem, qui dixerat, Proba me, Deus, &
tenta me, ure renes meos, & cor meum:⸗ Ubi
ventum eſt ad apparatum duntaxat tormento-
rum, horrere cœpit, deprecarique, quæ ſibi
fuerat precatus: Non eſt, inquit, Pax in carne
mea à faciæ iræ tuæx. Legat, cui libuerit, Pſal-
mos alios multos in quibus Dei ſagittas ſe diu
ſuſtinere non poſſe deplorat, qui faces, & in-
cendia precibus advocarat. Pachomii diſcipulus
neſcio quis, cupidior quam ſanior, cordis mar-
tyrio non contentus, factus eſt ante I yrannum
Apoſtata ex Martyre. Num lætus occurrens
Ethnicis, ut à Deorum cultu deterreret, in-
tentato ſibi gladio conterritus ſaxis thus ſœdiſ-
ſimè adolevit. Præſtat virum eſſe deſideriorum
cum Daniele, quam gladis occurrere, à qui-
bus pervertare. Oremus ergo ſemper, ut, qui
bonorum operum raroô fructibus abundamus,
deſideriis ſaltem magnarum rerum affluamus,
quàm manu ſteriles, tam animo fœcundi, ut
Præmio conceptæ virtutis coronemur in patria.
Malchi Monachi hiſtoria confirmat, quæ dicta
ſunt. Is, cum ab Abbate ſuaderi non poſſet,
ut patrimonium corde pauperibus erogaret, à
ſua cella non profugus, profectus & Monaſte-
rio, ut illud ſuis manibus inopibus largiretur,
eas ſuſtinuit calamitates, quas, ipſo dictante,
leronymus monumentis conſignavit. Ergo
Ethicæ Comment. Tom. V.

4
N

eptunk
Unei

elant,
tchne
ent⸗

Pl. 37. 4.

Stromatum, Lib. XII.

ubi Dominum Auſterum exiſtimabas, Miſeri-
cordem reperis, Parvôque litari ſibi vult, cùm
Cor ſibi præberi poſſulat.

Tranſiulit illos per mare rubrum. Sap.
10. 18.

Præſules Eccleſiarum (cujus ætas aurea Felicitas
fuit, cùm & alendæ vitæ aurum deerat, & "oxia.
veròô finiendæ præſtò erat Tyranorum ferrum)
ſine purpura præerant gregi, ſed non ſine ſan- Luxus
guine: non ſibi exſtruebant amplas ædes, ſed veftium.
eorum ſepulchrum Angelicis manibus ſtrueba- krelehe-
tur: quique vivi caruere ſerico vermium opi. Sic un
ficio contexto, ſua vermibus cadavera non da- veriores.
ri glatulabantur, in pretium ſericorum. Cle- Pati pro
mentem Pontificem Maximum quis non mi- Chriſto.
retur? Summus idem Pontifex, & Lapicida:
Cœli claviger, & Romæ exul: auri non Cu- Digeitas
ſtos in arca, & marmoris in rupibus exiſatu- verAs.
randæ Cæſarum luxuriæ Miniſter catenatus.
O tandem profligatum Metallorum imperium!
Aurum quoque fortè ibi quæſivit in fodinis,
qui Aurum non quærebat: cumque à Clemen- S§. Cle-
te erueretur, non Avaritia cupientis, ſed mens.
ſpernentis Paupertas triumphabat. O te ſupe- Religionis
ratum Anguem callidiſſimum! Auro ſuperaris, maunis
qui Auro omnia exſuperas. En Clemens ad viliora.
metalla damnatus, dum Aurum quærit, Coe- Status
lum invenit. Satiùs, ut vides, eſt, fodere quaàm medioeris.
villicare, eſurire, quam veſci, al gere quasn re-
cumbere, ſervire, quam præeſſe, ſudare in for
veis, quam e throno fulgere. Hunc ſanè Pon-
tificem ſine imperio Maximum, optimum ſui
gregis Paſtorem Dominus declaravit, cum ip-
ſemet, ejus auditurus vocem, Agnus eſt fac-
tus. Planè, ſi Oves vocem Paſtoris (Evange-
lii teſtimonio) audiunt, Clemens Chriſti non
Vicarius modò, ſed & Paſtor videri penè po-
tuit, quando JEsUs, ut ejus precibus obaudi-
ret, Agnus apparuit. Quid mirum ſi tantus
Pontifex non rexerit modè inter procellas Ec-
cleſiæ navim, verùm & meritus ſit inter æ*quo-
ris tempeſtates conditivum? Plus miror ſepul-
cCchrum Clementi exſtructum in fiuctibus, quàm
viatn Judæis factam in Oceano fugatis flu-

ctibus. Ibi enim undæ fugere tantum, hic

laborarunt: ibi exules, hic opifices ſunt: Ibi
exercitum viventium timuere, hic defunctum
venerantur: Ibi relinquunt viam, hic aram
exſtruunt: ibi denique cum fugientibus refu-
gere, hic à mortuo opus condiſcunt excitare.
Cetum Jonas in æquore nanciſcitur, quia pſal-

lit: Templum Clemens ſortitur in mari, quia
moritur.

Dies diei eructat verbum, & Nox noki
indicut ſcientiam. Pſalm. 18. 3.

Splendida quorundam colloquia ex tanta Sermo non
plemtudine vocum, & quaſi oraculorum vix vpiritua-
verbum, quod pietatem ſapiat, eructant: hoc *s in Re-
eſt, clam periodum inſuſurrant ſanam, nau- vn.
ſeam magis facturam, quàm fructum. At pla- er
cidiores humilium ſermones, propiores nocti,
ſeu luci (ſeu modeſtiæ, ſeu religioſæ mœſtitiæ
opacitatem ſpectes) ſcientiam pariunt. Facilius
id tamen novimus, quàm explicamus. Qui Con-
ventus ſplendent magis, & ingeniorum præ-
11 3 ſtanti,

78 Oliva

ſtantiã, & claritudine perſonarum, & ful-
gore lætitiæ, ſuſpecti ſunt; Dies enim ſunt,
ideéque de plenitudine tanta horarii colloquii
vix verbum de Deo perfrigidum expromunt.
Poſt enumerationem emim totius ſæculi frigidiſ-
ſimè clamant, Et hæc omnia vanitas ſunt. Amo
Noctes, quæ ſcientiam inſtillant. Verborum
item alius eſt ſenſus. Dies eructat verbum,
Nox indicat ſcientiam. Id eſt, plùs lucraberis
animæ tuæ in te reverſus paucis horis poſt veſ-
peram, quàm lucratus fueris per totam diem.
Licèt enim etiam de Deo audieris multa, ta-
men verbum ſunt, niſi ea meditando in ſcien-
tiam propagaveris. O quaàm ſapit Nox nocti,
id eſt, ſilentii umbrarumque amicæ Menti!
Quam ſublimium cogitationum magiſtra lucer-
na eſſe conſuevit! At à ſenſu literarum non
aberremus. Dies diei. Senſus, Patrum teſtimo-
nio, is eſt: Unius diei experientia diem alte-
ram munit, docétque, idémque à nocte præ-
ſtatur. Benè. Verum cùm Experientia acquiri
ſoleat rerum eventibus, hique longè plures ſa-
nè de die contingant, quàm in Nocte, cur
Dies verbum duntaxat eructat, nox verò ſcien-
tiam indicat? Rejicitur mimirum bic eorum
fententia, qui omnia Experientiæ tribuunt;
quam ego etſi fateor peritiorem conſiliorum
magiſtram eſſe, collegâ tamen eam indigere
aio. Placet Experientia, ſed quæ Meditetur.
Docent nos eventus rerum multiplices, ſed ſi

Orationi ſapienti conſideratione diſcutiantur. Imô Da-
Suhberio vid pluùs Diſcuſſioni, quàm Experientiæ dan-
Vacet.

dum putat, cuùm ex die verbum, ſcientiam ex
Eccleſia- noéte a nobis hauriri affirmavit. Pompeium

Kicis ne- plùs credo juvit in reportandis tribus trium-
cſariæs Phis, in ipſo ætatis limine, nocturnum conſi-
Oratio 2 2 .

manralit. ium, quam diuturna experientia „ quæ in
Senex non adoleſcente magna eſſe non potuit. Gigantem
Pernat unus David ſuperavit, qui aciem ſpectarat
unieres. nunquàm. Aſſiduâ divinæ Legis Meditatione
dene didicerat, ejuſmodi monſtra non armis, ſed
non tanti . . . . . . . . .
farianda Divini Nominis invocatione profligari. Et
Expe- fortè Dei lumine colluſtratus præſagierat Ba-
rientiga. bylonicum ſimulacrum everſum iri ictu lapi-
Hone- dis, quo uſus, armis regiis rejectis, par ipſe
utnmus miraculum edidit. Quare experientiæ Diei
§. David, antepoſuit conſilia Noctis, indéque ad Deum
converſus teſtatur, totâ ſe die divinam ejus
Legem animo verſaturum. Et ſanè quid illi
conferre potuiſſet experientia, quando hoſtes
ſuos diverſo ſemper pugnæ genere ſuperavit?
Giganti enim occurrit, & ſternit: Abſalo-
nem fugit, & perdit: Apud Gethæum inſa-
nià ſe armat, ut vivat: Conſilio debacchatur
in Philiſthæos, ut occidat. Una in aula Saü-
lis quàm varius? Modò Gladium, modè Ple-
ctrum tractat; modò à Rege reſilit, modò
ad Regem accedit; Chlamydem modò inci-
dit, modò ſuum percutit Pectus. Plùs ergo
fateamur neceſſe eſt debuiſſe Davidem Medi-
tationi,; quàm Experientiæ, quando pugnæ
genere uſus non uno diverſum excogitare co-
actus eſt genus victoriæ. Parcius proindè ſe-
nes Experientiam ſuam jactent, quando Con-
ſilia ſapientiam plùs à Meditatione, quàm ab
Experientia mutuantur. Daniel impubes ca-
nitiem impudicam, proſuſo, non ſuffuſo,
ſanguine, rubere coëgit. Didicit nocte und
Salomon, quod nulla docuit ætas Centena-
rios. Denique Dies forté verbum eructat, at
Nox indicat ſcientiam. Juſtus in Lege ejus

Meditabitur die ac nocte, minus faciens Sa-
pientiam ex rerum geſtarum animadverſione
ortam, quàm Conſiderationem gerendarum
rerum, & rihilo minuùs Romanum eluſit fer-
rum, Græcam ſapientiam confutavit.

.

Inelinavi cor meum ad faciendas Ju-

ſtificationes tuas in æternum. Pſalm.
11I8. 112.

Cur inclinat Propheta,; & non magis cor Humui.
erigit, Dei legem ſervaturus? Deus altus eſt, 2ar.
ait Auguſtinus. Sanè: ſed Lex ejus Humili-
tas tota eſt. Eſto Humilis & Legem impleſti.
Superbia verô ſi te captivet, Mandatorum
omnium es reus. Scitum eſt, Pharilæo tot
operum ærarium unius Arrogantiæ æſtu eva-
cuatum: Publicanum, contra, unius ope Hu-
militatis conſciſſam Legem feliciter reſarſifſe.
Hujus non ignarus doctrinæ Anguis Chriſtum Gloris
Dominum palliatà quidem, ſed und aggreſſus vana.
ſemper eſt Superbià, in triplici Eremi conflic-
tu. Siquidem cum Voluptate Temperantiam Cbrißiin
concuſſiſſe videbatur, ſuadendo ut lapides in elerio
eſcam converteret, eo ſategit prodigio, ut Uertute.
vento paſceret, quem pane mirifico ſaginaret. prava.
Non ſatagebat in eremo Satan, ut JESUSim- Religioß
pleretur, ſed ut inflaretur, nec curabat Pane viis ſan-
violari Jejunium, ſed Modeſtiam Prodigio op- ioris non
primi. Tum, ſi hortatur Chriſtum, ut ſe rge
faſtigio Montis det præcipitem, Angelis, in-
quit, ſuis Deus mandavit de te. Quùm Auli-
cos, & Cuſtodes in mentem revocat, ſui Jn-
SUM Principatüs memorem magis voluit, quam
periculi. Tandem Superbia ſine perſona con-
gredhtur, mundi deferendo Regna urniverſa:
non enim ambiri Regna poſſunt corde Humi-
liaco. Vides itaque inclinari cor oportere, ſi
Domini Juſtificationes cupimus cuſtodire.

Juſtus cor ſuum tradidit ad vigilandum
diluculo ad Dominum. Eccleſ. 39. 6.

Cur tam pauci vigilant ad Deum, adeo- Oratio
que noſtrâà häâc ætate rarum eſt Orationis do- wenen,
num? Quia rariflimi cor ſuum tradunt ad vi- er, &
gilandum. Nimirùm cor retinemus, & donum zuilm:
orandi à Patre non accipimus, illo non carituri Orationis
ſi careamus corde. At quo modo cor tradamus, fons Mor-
ſi illud non habemus? Fibras rimare Avari, & eer⸗
ſine corde frigere invenies. In ærario palpitat, bahion
non in peétore cor Avari. Amantium cor ibi
eſt, ubi Amat, non ubi Animat. Ipſæ quoque
Columbæ, quis crederet? ſine corde ſunt. Ni-
mirùm & candidiores animæ ſine Amore non
ſunt, ideôque ſine corde ſunt. Ephraim quaſi Oſee 7.
Columba ſedutcta, non habens Cor. Nimirùm & II.
aliquid cupiditatis affricatum Columbæ eſt:
argentum & aurum illi non eſt, ſed inſunt illi
pennæ deargentatæ » & poſteriora dorſi ejus in Pl.67. 14.
Pallore auri. Apertiùs, quæſo, vulnera noſtra
retegantur. Aurum non ſitimus, ſed adhuc

Poſteriora dorſi, reſpicientibus nimirùm, quæ
reliquimus, auri repercuſſu pallent. Nolumus
torqueri æſtu divitiarum, ſed recreari uſu⸗, zine
levarique volumus. Aulæa faſtidivimus, ſed Tepiaias
reculas adamamus. Abeſt aurum: ſed auri pal- Religioſus
lor non abeſt: Pauperes enim ſumus, ſed auri ſemiſa-
memo- cularis:

Npris
iitß,

kt⸗
r.
V
N
xe
G
O
Ien
ſpoe
Cl
Cus
Clig
ct.
cudie
gas
ln tineb
lat.
Esi
A Mtte
X dun 4
ut 1
lne!
kt. N
Cnnta
Deum
Chict
WNL Na
ttun
lan ſ
Megin
4 C
Ple D.
io cl

lr 4
filtit
laui.

. i I
iſi enatis
Ahege

memores contempti. Sed commodorum ex au-
ro promanantium nec immemores, nec ho-
lles, ſtes. Quid de pennis Columbæ? Argentum
tke. 1
Paupertas haud ſunt, ſed deargentatæ. Proh dolor! Ar-
violata. gentum ſi alis ineſſet, pondus foret, eâſque
fatigaret: quia verò deeſt, ſed ſervit Colum-

1 bæ, ornamentum eſt, nec ſentitur. Clarius.
N Tenue tibi in ſæculo Patrimonium fuiſſet, ur-
n ſiſſétque te potius ad laborem, quàm ornaſſet,

ad pompam. At in religione, quia pauciori-
bus indiges, pondus in phaleras abit, ornaât-
que, non onerat, quod te procul à paupertate
Chriſti oneraſſet, non ornaſſet. Pompa eſt in
regia humilitatis Pannus: plùs dico & minuùs
profero, ſupellex tela eſt in domo Chriſti, quæ
in aula Mundi opprobrium extitiſſet. Pannus
menſulæ inductus, pannoſitas in ſæculo, pom-
pa eſt, meditantibus ſæcula. Redeamus ad Cor,
ui illud tradi oportere diximus, ut à Deo
Orandi donum conſequamur. Cupis Oratio-
nem? Cor trade. Utrumque ſimul haberi non
Pl.34.13. Poteſt. Et Oratio mea, inquiebat Propheta, in
Jinu meo convertetur, occupatura ſcilicèt locum
cordis, quod è& ſinu revulſum tradiderat ſan-
ctus Rex ad orandum. Cor autem non tradet,
quiſquis curis illud, affectibuſque non expli-
cat. Qul enim extrahas cor & pectore, qui è
cubiculo emittere non potes vanitates & nu-
gas? At, inquies, ſponſa & orabat, & cor re-
Can. 8. 2. tinebat. Ego, inquit, dormio, cor meum vigi⸗
lat. Falleris. Cor ſuum dicit, quod loco cor-
dis in pectore repoſuerat; ideëque Oratio erat
vigilans, non Cor palpitans. Nota verborum
Eccl. 39. myſterium. Cor, inquit, tradet ad vigilan-
„.· Adum diluculs ad Dominum. Ad Dominum po-
uuit, non ad Deum, cùm tamen Oratio actus
latriæ ſit, qui ſolum Deum, ut Deum, ſpe-
ctat. Nimirùm Domini titulo ſignificavit, eis
duntaxat Orationis theſaurum tribui, qui
Deum non ſolùm colunt, quod & aulici, &
cupidi faciunt, ſed pro Domino habent, quod
non præſtant aut Auro, aut Principibus, aut
etiam Cupiditatibus ſervientes. Si tibi domi-
natur ſeu recularum minimarum Amor, ſeu
magni nominis. Cupido, aptus Orationi non
es. Cor enim tradi debet ad Dominum, qui
ſolus Dominus eſſe vult, nec patitur in impe-
rio collegas.

Et ne auferas de ore meo verbum veri-
tatis quig in judicis tuis ſuperſpe-
ravi. Pſal. 118. 43.
ververs CQur non potiùs in corde retineri verbum
Mrce. Veritatis poſtulat, quàm in ore? Quid enim
zusls. ſi Evangelium lingua non ſonet, & cor ſer-
Renova- Vet, & recolat mens? Sonet Chriſtus in men-
tio vera. te, & verbum recedat quamvis de ore, in ju-
diciis mihilo minus ejus ſuperſperabo. Mens
enim ſperat, non os, illaque ſæculi me laqueis
expedivit. Fallimur. Recedet de corde ver-
bum, ſi de ore auferatur. Friget illicò in Men-
te Chriſtus, niſi ardeat in Labiis. Verbum
eſt, hoc eſt, linguæ fœtus, & oris flos. Ci-
t0, crede mihi, deſines, ſuperſperare (cujus
emphaſim verbi cogitato) in judiciis Domini,
ſi de ejus judiciis lôqui deſines. Ardebimus, ſi
de Deo ſermo familiaris inſtituatur: Frigeſ-
cemus verò, ſi ſermonibus forenſibus horas,
laxandis animis datas, fallamus. At Davidi in

—–

confirmat patientes, coronam oſtentans diligen- ,.

Stromatum, Lib. XII. 379

meditatione ignis exarſit. Fateor, ſed idem de
ſe ait, Eloquium tuum vivificabit me. Itaque Pſol. 118.
ſine eloquio moritur cor Prophetæ. Non er- 50.
go aliud, meditatione concepta flamma para-
re non viventi potuiſſet niſi funus. Nimirum
Gentilitas animatum ignem hominem putavit,
at Eccleſia docet, Dei halitu inſpiratum nobis
Spiritum vitæ. Ore ergo debet vita retineri,
quæ ore recepta eſt, & halitu immiſſa. Et ſa-
ne quomodò Ignis meditationis ſuccendi po-
teſt, niſi oris ſpiritu? Benè ergo orat, de ore
non ſibi auferri verbum Veritatis, ut ſuperſpe-
ret, imò ut ſemper ſperet.

Beatus vir, qui ſuffert tentationem,
Juôniam, oùm probatus Juerit, acci-
LVeet coronam vitæ, quam repromiſit
Deus diligentibus ſeo. Jac. I. 12.

Oblitus fortè Apoſtolus eſt, ad quem loque- Amor vs-
retur, quidve ſuaderet. Suadet labores, & “D dor
tibus Deum repromiſlam. Rogo vos, quid Morrifi-
animi ad patiendum aflérat corona,; Amori „ atio.
non Patientiæ, deſtinata? Multum ſanè. Ideo Virti ſo-
enim Jacobus Patientiæ Ppræbet diadema Dile- ide.
ctioni debitum, quia, apud Deum, is Dili-
gere creditur, qui Patitur. Amare, Pati eſt.
Unde de Chriſto dicitur: Dilexit nos, & Iawit Apoc. 1r.
nos. Sanguinis profuſio ſigillum Charitatis eſt. 5.
Ex quo etiam ſuos in finem dilexifie fertur,
quia pro eis Crucem non recuſavit. Et nota

verba: Cum dilexiſſet ſuos, qui erznt in mundo, loan. 13.

in finem, inquit, dilexit eos. Ac ſi diceret: ¹
Tandem verè dilexit, cùm in extremo paſſus
eſt. Id quoque Propheta ſenſiſſe viſus eſt, cum
cecinit: Diligam te, Domine, fortitudo mea. Pl. 17. 2.
Amori ſociata non pulchritudo, non amabili-
tas, ſed fortitudo ſubindicat, Amorem nihil
eſſe aliud, quam Pati. Denique fortis eſt, ut Can. 8.6.
Mors, Diletio. Et Sponſa quæ amore langue-
bat, Myrrham undique exſtillabat.

Domine Deus virtutum, gJuis ſamilis
tibt! Potens es, Domine. Pſal. 88. 9.

Undeè hoc colligis, Vates ſanctiſſime? Tu, Pl. 88. 100
inquit, dominaris poteſtati Maris, motum au- Politica.
tem uctunm ejus tu mitigas. Audin? Potens Mibute
Deus habetur ſupra cæteros, non quòd ciere Saſurro.
poſſit æquoris fluctus, ſed quòd comprimere nes.
illos, ac cohibere ſoleat. Igitur ſedare, non Clemen-
excitare tempeſtates Potentiæ indicium eſt Om- .
nipotentis. Intelligant aliquando Principes gli, t.
Magnos tum ſe vere habendos eſſe, cùm mo- gegaz,
tum Maris non excierint, ſed compreſſerint. Unio.
Qualis eſt hic, quia Mare & Venti obediunt ei, Matth. 8.
adtnirabundi dixere Nautæ, ſedatâ à Chriſto 27.
tempeſtate, minùs eum miraturi, ſi non un-
das in Apoſtolorum ſolatium ſedaviſſet, ſed
in ponam rapacis Judæ concitaſſet. Etiam Æ-
gyptiorum Magi Serpentes in aulam adduxere:
verùm ex ea ne muſcam quidem abigere po-
tuerunt. Quare Moyſi plùs exiſtimo auctori-
tatis acceſſiſſe ex fugatis ærumnis, quàm ex
invectis. Angues enim etiam Arioli obji- Invidi.
eiunt, unus Culices abigit Moyſes. Diſcordias
quivis improbus ſerit: ſolus optimus dirimet.
Quævis nebula Meſſem exhaurit; pluvius &
I1 4 co-

cœlo imber rigat, & Sol coquit. Quoties,
ſaxo Margaritum conteritur: rore, conchâ,

oceano formatur. Vel Lapillus Statuam gran-
dem evertit.

Soror noſtra parva, & ubera non habet.
Quid faciemus Sorori noſtræ! Can.

Can. 8. 9.
Superio eum propugnacula argentea. Parva eſt domi Vir-

Quid? Audi. Ni murus eſt, ædificemus ſatper
e en go? licét Murus eſe vid i
ziam exi- 80? licèt Murus eſſe videatur, propugnaculis
gat, ſel eam tamen firmato. Secreto gaudet? Secretio-
ſuaviter. rem eam facito. Non ſat eſt murus: propug-
Cella. naculis quoque munienda eſt. Sed propugna-
aizh. cula argentea muro ſuperexſtruenda ſunt; hoc
saperior eſt, quæ, non propugnacula, ſed ornamenta
invigilet. Videantur, quæ putentur augere dignitatem,
Paterfa- non libertatem auferre. Pretioſius, ſi ſecretiùs
miliaa. Turres exſtruentur. Quæ non munient, niſi
Seperio Mater illud, quod cupit eſſe Filiam, ipſa pri-
Sit diſere- 1 . 1 a
Has. mò fiat. Audi, quid dicat, quæ muro filiæ pro-
Tbid. 10. pugnacula decrevit ſuperexſtruere. Ego murus,
Parentuù, ait ſtatim, & ubera mea ſicut Turris. Ac ſi di-
& Supe- cat: Ego exemplo meo ero Filiæ, quod eam eſſe
Taampis volo. Ero domi, & illa vagari non optabit. Tur-
ris, quæ me domi includit, ejus erit argenteum
vex ope- propugnaculum. Sapienter Sponſa. Ridendæ,

rum. contrà Eæ ſunt Matres, quæ vagæ nocte diéque
per domos, & per compita imperant filiabus
ſolitudinem. Illudunt avi, quæ volitat, ſi ca-
veam laudet. Niſi Matres domi Turris conti-
neat, nulla ſat domi ſervabunt Filiam Propug-
nacula. Danaën parùm Arx ænea cuſtodivit,
quam Parentis tutata fuiſſet, ut puto, præſentia.
Fili, ſi te lactaverint peccatores, ne ac-
quieſcas illis. Prov. I. 10.
Filiorum Lactetur à Parentibus Filius, ut lac faſtidiat
educatio iniquorum. Parentum fel filios uberibus admo-
Conf⸗ AWſa vet peccatorum: dùm enim odium domi expe-
“ riuntur, amorem foris cenquirunt. Suſpendite
gunt Pec- Verbera, producite, 6 Parentes, ubera, & al-
catores lectus Filius a peccatorum ubere ablactabitur.

divertere Verùm, qui ſperem filios à parentibus uberibus

1 Sacer- adhibendos, ſi vix eos apud ſe habere dignan-
6tes n- . . —
mi, laros tur? Putas, excipient ſinu, quos excludunt te-

Saperior Cto. Tardior videtur Sol oriri optantibus, ut
ſuavis ſi. domo filius eflerat pedem. Nuſquàm cum Pa-
Lapſi ju. tre Filius, nuſquam cum Filio Pater; quidni

vandi, jungantur Peccatoribus Filii? Scio, quid pro ſe
non cal- . —.
zands Parentes obtendant. Perditum filium fronare
ſunt. non poſſum: peſsum abeat, dùm pefsum non

det Domum cum familia. Nolo ſpectator cala-
mitatis meæ eſle: fumus eſt, tecto exiliat, ſi
oſtium non ſatis patet. Itàne? imòô quia perditus
eſt, eget cuſtode. Refractarius ſi equus eſt, eò
acriùs repagulis cohibetur. Cadaver ſit, nedùm
deſperatæ animi valetudinis, penituſque col-
lapiæ, deſeri non ideò debet. Efferas Tu eum
ad ſepulchrum. Forſitan reſurget, ſi à Parente
Epiſcopo- deducçatur. Et undè factum putarnmus, quòd,
rum Reſi- propè Naim, Adoleſcens Chriſti voce revixerit!
dentia. Num quia fihius viduæ? Multis credo funeribus
. uten e, filiorum viduarum ſiccis oculis interfuit Domi-
& 4 n: s Hieroſolymis. Num quia unicus Matri
moretur. ſuæ? At unigenitus non unus ibidem expira-
verat, nec voce Domini revixit. Undè ergo

Oliva

—

tam prompta in funere Adoleſcentis Domimi
pietas. Ambroſius ait ſpem illum reſurgendi ha-
buiſſe, quia ferebatur in ligno. Dico ego, ſpe

reſurgendi non caruit, quia deducebatur à Ma-
tre. Matri compaſſus Dominus ſfilio reddidit vi-
tam;, ne Parens careret filio: muneratus Matris 4
ſolicitudinem eſt, quæ nec in funere filii perie- H
rat: tanto teſtatus prodigio, gratiſſimum ſibi fo- ßM
re, ſi ſuperſtites natos apud ſe Patres habeant, il⸗
quando Matri mortuum reſtituit, quia eum nec nu⸗
funeratum deſeruit. Quam feliciſſimam Viduam ſer
niſi æmulata Monica, Filium Deo mortuum iͦn
proſequuta fuiſſet ex Africa in Italiam progreſ- Al
ſa, Auguſtinum Eccleſia non haberet. Putru- lbn
erat Auguſtinus: verùm non deſperavit Ma-5§. Moni- Ian
ter: eòô illa ſtudioſius aſſedit, què ille deſpe- ca. ſenu
ratiùs periclitabatur. Lactavit lacrymis „ & ab- h
lactavit à vitiis, oculos in ubera convertit, & ls
tantarum revixit Filius lacrymarum. Fugiunt, got

inquies, perditiſſimi Filu. Sed Monica ſecuta n

eſt, & aſſecuta abeuntem. Pungunt, ſi nos gemn
circumſtent, immorigeri. Iſtud tandem eſt, ee
quod volebam. Attende. Mater es? perüt tibi Eger
Virginitatis corona, flos ille Gloriæ emarcuit, Eeſl
ut Mater eſſe cœpiſti. Quid ſi perditæ tibi Vir- tnim
ginitatis decus, dum te pungunt, quaſi reparent enl
Filii? Rem dicam incredibilem. Apud Deum , Ehr⸗
ejuſdem puto meriti eſſe Virginem Deo fruen- lanrt. „ züie
tem in cubiculo, & Matremfamilias tolerantem Materfa- ſeolig
Filios, eòſque edocentem. Nimirùm utraque miliaz en
Lilium eſt. Audi: Sicut Lilium inter ſpinas, ſic lileros id
amica mea inter filias. O ſpinarum fortunatas rene Dre
punctiones, quæ deperditum Virgimitatis ju- Iit. kni⸗
bar in Matre compeniatis, eâmque Liliis pa- Can, 2. 2. luht
rem facitis, quæ vos generando Lilium eſſe F'liorum lule
deſierat. Benè eſt: Filius, dum concipitur, Li-Aa*αρatio. niicel
lii venuſtatem decolorat; duùm pungit, nitorem S td
reparat Lili. Væ Matribus, ſi, ne ſpinis perfo- cietari⸗ N ol
rentur, Lilium non reparant. Filium peperiſti? nunus, 3
educa. Amarus eſt. Myrrheus ſit, ſit faſcicu- & Zelaa
lus Myrrhæ, inter ubera, exemplo Sponſæ, nimays i
collocetur. Aves ſpecta: implumes fovent fœ- „„ a
tus, à quibus mox deſerentur. Quid, quòd va- Zelus a-
gientibus in cunis adſtamus, plorantibus in ſinu nimarum
blandimur, tot annos ſuſtinemus infantes, & nihil que- E un
hæc omnia toleramus miſerti ætatem, & me- ,⸗lasa- e u un
tuentes, ne pereant deſerti. Itàne? duùm corpus „iari Un
tantùm perichtatur Filii, toleratur, ſi ploret, ſi erga in- a
ululet, ſi tundat, ſi recalcitret: & Adultum fa- grast. lune,
ſtidimus, quando ſalus animæ in diſcrimen ſum- . nt
mum adducitur? O parentes, non Parentes, Nu
ſed Peremptores! Sol Filii oculus eſt Latris, ait n
Chry ſologus. Quidni cadat, ruat, & ſine Patre, uirehi
hoc eſt, fine Sole Filius? Joſeph procul à Pa- ihertn
tre, hoc eſt exul à ſuo Sole, tenebras primum ne eſin
caveæ, tum carceris, quamquàm Innocens, in- Vict
currit. Eſaü, dùm Patri placiturus à Patre re- 466*% Rnr
cedit, Benedictione fraudatur. Pater emittit, , zeſeyß. ſe l
Patri blanditurus diſcedit, & nihilo minus, ut pareme. d
poſteris ejus abſentia ab Iſaac documento eſſet, coli de- leg
noxium filis eſſe à latere patrio diſcedere, vel bent. It in⸗
Parentum quoque conſilio, exuitur à Patre in- uikun
vito, inſciéque, Principatu. Plus profuit Ma- 1, 48
tri hæſiſſe Jacob, quàm Eſau Patris juſſa per- nrore
ſeciſſe, procul à Patre. Filii, ſi ſapitis, licèt tunm
vos à ſe Genitores dimittant, ne diſcedatis. ſic
Servitutem Eſauüi illis in memoriam revocate; n tin
quam incurrit obediens Patri, ſed Patri non Non trin
præſens. Filii wi, inquit Propheta, ſicut novel- Pl. 127.3. n ſtencd 0
Iæ olivarum. Rectè: ied ubi? in circuitu menſæ lu,
mæ. Propè parentem Filii oleæ ſunt, in olea- u f

ſtrum Ene

ſtrum degeneraturi ſemoti à Parentibus. Si enim
Patris oculus Sol filii eſt, quidni ſine Sole Olea
oleaſter evadat? In circuitu Menſæ. Ergo Li-
beris utiliores quaſi ſunt epulæ, ſi menſæ ac-
cumbant cum Patre, quàm ſi Lyceis interſint,
à parentibus profugi. Dina egreſſa corrumpi-
tur. Procul à Patre Lilium in ſpinam abiit,
Virgo ſcortum eſt facta. Noverat hoc Abbas
ille, qui Malchum poſtulantem abitum in pa-
triam execratus, proſecutus eum eſt de mona-
ſterio, ait Hieronymus, tanquam funus efferret,
iis verbis lacrymas diluens: Video te, fili, Dia-
boli cauterio notatum. Ovis enim, quæ de ovi-
libus egreditur, lupi ſtatim morſibus patet. Nec
vanus timor: procul enim à Patre Malchus ca-
tenatur à Saracenis. At, inquies, filius prudens
eſt, ipſe ſe tutabitur. Falleris. Generoſioris in-

E dolis nulla belluarum eſt Leunculo. Hic nullo
iat negotio, ſi à Leænàâ deſeratur, præda eſt venato-
1 rum. Nullus tam ſapiens filius, qui propè Pa-
, I

trem non ſapientior ſit, quique ſine Patre deſi-
pere non poſſit. Eos veròô abeſſe à Parentibus
negamus, qui doctrinæ, ſeu pietatis conquiren-
dæ ſtudio ab eis non invitis peregrinantur. Cæ-
terùm Petrus ſecutus a longè Magiſtrum ſuum,
eum abnegat: vix reſpicitur, & ſcelus amarè
deplorat. Surculus revulſus à trunco trabe ful-
ciri debet, debet ſepiri ſpinis, muniri foſs, al-
veo rigari, & tot fultus, cultũuſque præſidiis aret
perſæpè: qui in arbore floruifſet nec ſuffultus,
nec rigatus. Ergo Filii, imberbes præcipuè, vix
à Patre aberunt, quin porcos paſcant, & glan-
de paſcantur. Abſalom, ſeu Populum ſolicitet,
ſeu Fratrem jugulet, ſeu Segetes incendat, ſeu
Sacrilegè litet, ſeu à Rege rebellet, ſeu à Joabo
trajiciatur, aberat à Davide. Eva ipſa non ad-
erat Adamo, ex quo prodierat, quando & An-
gui collocuta eſt, & Pomum rapuit.

den e,
eitt

Fortitudo mea, & laus mea Dominus.

Pfal. 117. 14.

Ut laus noſtra Deus ſit, antè fortitudo ſit
noſtra neceſſe eſt. Quare? Quia durum cer-
tamen eſt, ità gloriam abdicare, ut in ſolo
Deo gloriemur. Quot ſuperandæ animi affe-
ctiones, quot fugiendæ dignitates, quot to-
lerandæ injuriæ, ſi unus Dominus laus no-
ſtra eſſe debet! Quoties cor exultabit, & in-
hibendum erit! Quoties exiliet lingua, &
Alnt coërcebitur! Quoties ingerentur laureæ, nec
—KZũf rapientur! Unus Joab inventus eſt, qui glo-
nnlit riæ ceſſerit, ſciveritque, victis urbibus, ca-
4 rere victoriâ, ut laus ſua David eſſet trium-
phator. Fortior, quòd victoriam vicerit,
. quam ſi Chaldæorum evertifſet imperium.
Non ad deditionem coacta Rabatha, ſed ſer-
vata Regi Urbis expugnatio, Joabum eve-
xit, hinc maximè triumphatorem, quèògd tri-
eet⸗ umphum recuſaverit. Qui dominatur animo
ſuo, à Sapiente meritò fortior dictus eſt ex-

Intentio
redta.
Gloria
vana.
Religionis
munia
Plendida
meliori
relinquè-

da.

ſcime

nile⸗ pugnatore arcium. Quis enim neſcit Orbis
Eſeie . terrarum Romanos Victores extitiſſe, & ſuis
4, ipſos victos Victoriis? Inter triumphales Ar-
ln, cus triumphabat de everſa Carthagine Sci-
e N pio, triumphante pariter de Scipione trium-
e P. 1Iv. Phandi Cupiditate. Benè ergo; fortitudo mea,
Ale 14. & laus mea Dominus. Idem cecinit Iſaias.
le IIa. 12. 2. Quia fortitudo mea & laus mea Dominus.
iche, Semper quoties Dominus Laus dicitur, For-
t⸗

Stromatum, L ib. XII.

381

titudo quoque appellatur. Cur non dicitur
Caſtitas, Patientia, Liberalitas noſtra, cùm
dicitur Laus noſtra? Noônne his quoque vir-
tutibus celebramur? An ſola Fortitudo laudis
ſemen eſt, ut Deus eſſe debeat Fortitudo, ſi
Laus noſtra eſſe velit? Reliquis etiam virtu-
tibus habemur magni; led Laudi noſtræ non
renuntiamus, Deumque Laudem noſtram fa-
cimus, niſi noſtra ſit ipſe Fortitudo, quâ Lau-
dis deſiderium ſuperemus. Si enim efle vult
Dominus Gloria noſtra, armare nos debet in
Gloriam, ne nos proterat, quæ omnia vincit,
& vincitur rarò. Vincunt Hypocritæ gulam,
exterminant faciem, lacerant membra, au-
rum projiciunt: plùs dico, Venerem invic-
tam belluam, venenum dulce, amicam luem,
internum hoſtem, toto orbe triumphantem
Sirenem, domant, triumphantque; tamen
in tanto trophæorum, exuviarumque appa-
ratu una de triumphatoribus Gloria trium-
phat. Cilicia corpus tegunt, & ſæpè à Glo-
ria reteguntur. Calcat Diogenes Dionyſu ta-
petia, faſtümque Lyranni, ſed Faſtu impro-
biore. Undè Paulum Apoſtolum plùs miror
oblatos ſibi divinos honores abdicantem;
quàm naufragum ter in mari, bis cæſum, la-
pidatum ſæpius, ſemel denique obtruncatum
pro Domino.

Martha ergo, ut audivit, quia JE-
& venit, ooourrit illi. Joan. II. 20.
Laari
In ſuſcitatione Lazari miraculorum æquè, "eſalcita=
ac Judæorum turba intervenit. En primum: ο%¼%.
Spernit JESUS preces, ac tabellarios Mar- Mir
thæ, in tanto luctu & biduum fſubſtitit, ubi confor-
literas de Fratre febriente à Sororibus acce- mari.
pit. Attamen, in tantàâ occaſione recedendi Saperioz
ab obſequio JESU, conſtans Fœmina occur- werur,
rit ill, ſine ſpe recuperandi Fratrem, ſolo de ve⸗
deſiderio honorandi Magiſtrum. O noſtro Fe ior
ſæculo inauditam obſervantiæ firmitatem! Re- ametur
cedit Martha ab eis, qui eam de morte ger- vel dur
mani ſolabantur, ad eum accedit, qui ægri- esat,
tudinem morituri neglexerat. Deſerta non ns eugt
deſerit: ſpreta diligit contemptorem. Verbo, Religio
occurrit ei, qui Fratri non occurrerat, datis amendæa,
literis exoratus. Hæc tandem Mualier veram Aum de-
optimâmque rationem colendi Chriſtum ſuo?nn*.

. . Aulicus
nos docuit exemplo. Ama Dominum, quam- c, e⸗
vis de luctu tuo non curet: quamvis uni- Aalicus

cum tibi Germanum perire patiatur. In ip- non pro-
ſo luctu ſurge, ſi veniat; non illum exci- moras
pias modò, ied illi occurre. Superior, Chri- Eceleſis
ſti vicarius, quæ poſtulamus, negligit: non Sõ
ideò declinandus eſt, occurrendum eſt illi. ſerviar.
Et quidem non poſtquam beneficio tempo- S. Mar-
ris, dolor in pectore elanguerit, ſed, duùm b Fer-
fervet, conveniri debet, ſalutari debet, Do- mn, &
minus, & Magiſter compelletur. Martha Nas. 6.
vix cadaver extulerat, & JESU it obviàm, paterfa-
placidéque eum alloquitur. Magnum hoc ſa- milias
nè prodigium. JESUM fcilicèt, qui fratrem érocuret
mori permiſerat in eam inducere domum, un- Vi A-
dè Lazarus eſt elatus. Quod verò conſequi- Sspirigus.
tur, majus eft prodigium. Wique, Domi-= lia cateris
ne, ego credidi, quia tu es Filius Dei. Et braferen-
cuùm bac dixiſet, abiit, & vocavit Mariam da.
Sororem ſuam. Relinquit JESUM, ut Soro- an. II.
rem vocet. Chriſtus ipem facit de excitando piliopumz

Fratre , educatio,

. 382

verus cu- ris bono, quàm de Fratris vita, viventis pro-
ret in ſuis fectui, quam demortui reſurrectioni conſuht
Ervo. promptiùs. Sciebat enim, meliùs eſſe ad Ju-
Zelus a. SUM ire, quam redire in vitam: inque Dei
nimarum uberiorem gloriam ceſſurum Mariæ ad JE-
vel Chri- sU M, quàm JESU ad ſepulchrum accefſſum.

Ktam deſe Maluit Sororem ad vitam adducere .

rat. . . quam
Hõ ducere vitam ad ſepulchrum. Duo hinc eruo.
educatio. Primum parùm viventibus fidendum, poſt

Protecto funus. Viventes enim viventes amant, &
res impio- mortuos relinquunt ſepelire mortuos ſuos. Chri-
rum. ſtus ait ſe excitaturum Lazarum, ſi crede-
ret. Martha, quæ Dominum capere debue-
rat in ſermone, & ſtatim trahere ad ſepul-
chrum, ſolicitior de conſolatione viventis So-
roris quàm de reſurrectione defuncti Fratris,
Mariam vocat, Lazarum deſerit. Alterum
eſt, etiam JESUM relinquendum, etiàâm-
que miracula negligenda, ut proximi addu-
cantur ad JESUM. Recedamus à JESU,
ut cum aliis feliciùs accedamus ad JESUM.
E longinquo acceſſit? Deſeratur, ut proxi-
mi non deſerantur. Sed literis evocatus ac-
ceſſit? Deſeratur. Sed reſurrectiones promit-
tit? Deſertus à Martha eſt, cùm a ſe affir-
maret Lazarum ſuſcitandum. Quæ, JkstM
relinquendo, nec Fratris fraudata eſt reſurre-
ctione, & Mariæ bono conſuluit. Adeò Chri-
ſto placuit deſeri, ne bonum Sororis à So-
rore negligeretur, ut zelum Marthæ Mortis
triumpho muneraretur, Sorori Lazaro exci-
tato. Quem Dominus non revocavit in vi-
tam, niſi reducto lapide; ut doceret, fru-
ſtra a nobis ſperari Fratrum reſurrectionem,
niſi Chriſti Miniſtris, ſepulchrum, ubi ja-
cent, aperiamus. Ligatis quamvis manibus
jaceat, prodibit ad ſolius vocis imperium, ſi
tamen lapis revolutus ſit ab oſtio monumen-
Conſcien ti. Nemo enim diù in ſepulchro jacet, niſi
zia ape- lateat in ſepulchro. Ut primùm videri poteſt

vienda. impius in ſepulchro, ſurgit. Videant ergo,
arn- quaàm graviter peccent in peccantem fratrem,
n . . . .
mn qui eum in monumento tegunt. Superiores

Accuſa- quoque quatriduanum non horreant. Reſur-
ſatione, get, quamvis foœteat, ſed reſurget blandè
ex ſando compellatus, non durè increpitus. Reducen-

Sete dus eſt lapis, non admovendus oſtio putreſ-
sſarvan. centis fratris. Et nota benignitatem ſuſcitan-
tis. tis. Non illum extrahi juſſit è ſepulchro,

Lapſorà ſed exilire illinc ſuis eum pedibus voluit:
euranda quaſi cuperet Dominus, eum non penitùs
R rd,l mortuum apparere. Cupiit, ut aliquid cre-
en, g deretur Lazaro ineſſe vitæ. Si non cùm ja-
zanda. Cuit quatriduanus, ſaltem cùm evocatus illi-
cò erupit & ſpelunca. Nos, contrà, gloriam
aucturi noſtram opprobrio foœtentis, quem
ſuſcitamus, computruiſſe penitùs jactamus,
qui vix mortuus eſt. Funibus machiniſque
eruimus ſepultum, ut magis Gloria noſtra
ſurgat è tumulo, quàm Vita demortui. At,
inquies, compeditus eſt: niſi moveatur non
ſe movebit. An ſit ipſe ambulaturus, neſcio:
obfuiſſe vincula Lazaro non lego, quin exi-
UHiret. Blandè dic, Veni foras, & reſurget.
Lapſi hu Si verò trahis & ſepulchro, ut in foveam igno-
manite- miniæ, ruboriſque ſepelias, ſanè non exibit.
⸗den. Si vinculis animæ compedes corporis adjicias,
Lrae. procul dubio non prodibit? Jx §S, qui ſuſ-
rii auße Citat, Plorat „ non Lazarus, qui ſuſcitatur.
ri⸗ Nunc vero afſperrimis increpitos verbis flere

Oliva

Superio- Fratre, & Martha magis ſolicita de Soro-

que ad

cogimus eos, qui ſuſcitantur, ſiccis interim
oculis excitantis. Quidam autem ex ipſis di- joan. 1
xerunt, Non poterat bic, qui aperuit oculos 37.
cæci nati, facere, ut bie non moreretur. Seientis
Non injuſta de nobis inter vulgus que- nſiilleiar
rela, quanquàm impia in ore Judæorum in- un Hi-
videntium Chriſto. Res ſanè mira: noſtris“.
aliquando in Gymnaſis tot Adoleſcentum
oculi aperiuntur, & vix unus à morte ani-
mæ ſervatur. Tantum doctrinæ lumen, &
tanta veræ vitæ inopia! Tam copioſa ſcien-
tia in auditoribus noſtris, & tanta penuria
innocentiæ! Cæci illuminantur, & vita non
ſervatur! Ità eſt, itaque non eſſet, ſi pari e d
diligenti juvenum ſcientiæ atque conſcien- l
tiæ conſuleretur. Denique, Cogitaverunt au- Ipid. 332 m fi⸗
tem Principes Sacerdotum, ut Lazarum er e
interficerent. Quorum Principum conſilium
Auguſtinus irridet. Suſcitatum interficere me- e0
ditamini, ac ſi Deus, qui defunctum ſuſci- in
tavit, excitare non poſſit occaſum. Digna vt
tanto ingenio irriſio. Verùm non ommnò e,

m 15. 1

ſtultè Judæi. Quamquàm enim Dominus æ- l,
què poſſit, ſi velit, occiſos ac defunctos in kis
vitam revocare; tamen fſcientes nullum à fhan
Chriſto ſuſcitatum fuiſſe occiſum, non om- lott
ninò temerè ſperaverunt non ſuſcitandum La- n
zarum, ſi occideretur, licèt defunctus re- Gl
ſurrexerit. Cujus ego rei cauſam libenter in- nr
dagarem. Et quando in Lazaro jam putreſ- lere
cente Peccator inveteratus adumbratur, pu- tniin
to Dominum non ſuſcitaſſe occiſos, ſed de- (
functos: quia videlicèt ex peccatoribus fa- n
Cilius iurgunt, quos fragilitas propria, quam Uüns
quos aliena conſilia atque malitia in ſepul- Aies 6ber
chrum detruſit. Rarò furgit, quem lethale impii. e
confilii jaculum interfecit: cùm non rarò Kap
evigilet, qui ſuâ corruit fragilitate. Mori- ,, he⸗ DWRl

tur David ſuæ morbo Libidinis correptus , .
primùm, tum extinctus. Sed brevi revi-
xit. Cadit Salomon Moabitarum ſtratus con-
ſilio. An vel in morte revixerit, dubium
apud Patres etiam nunc eſt. Rei hujuſce
ea ratio efſſe poteſt. Cui ſcelus ex conſilio
affricatur, is non vulnus duntaxat in viſce-
ribus, ſed & gladium habet. Quare ob-
ductàâ cicatrice, facilè recrudeſcit plaga vi-
cino ferro. Hinc eſt, quòd, qui malum

lann

Uai!
iperebe
Op

in

ſuaſit,; quamvis ſententiam retractet, fſce- lri
leris, quod conſequitur, reus tenetur. Ini- fin
quitatis enim fontem patefecit, quem ſe- lun
mel apertum ne tum quidem obſtruit, cùm
revocatione malæ ſententiæ occludit. Qui K Ure
verò abſtractus à concupiſcentia cadit, pla- Tn
cat, atque exſaturat peccando cupiditatem, te
& ſatur faſtidit, quod optaverat. Seducti Nenit
inficitur Mens, quæ dediſcere non valet mni
quod didicit: alterius incenditur Fomes, qui .
ſatur extinguitur. Actus Achab à Jezabele 8 mne
in rapinam Vineæ, & in cædem Nabuthi, leh!
quia alieno peccavit conſilio, ad primas E- Nlke
liæ voces indoluit. . innm
mem
rn
Et videntes eum ſupra mare ambulan- un,
tem, turbati ſunt dicentes, Quia phan- deu
taſima eſt. Marc. 7. 49. ie
Hoc dixere de Chriſto Apoſtoli, cùm uſ- CGeredis lhei

1. . . recipien-
vigiliam noctis remigando luctati veribien-
905 eſ- da.

n CN
erſe

on

Hei M

ucetn
enenn5
. ;
PNnn,

e lol ſil
4 Euis

pen,

6*

Tentatio eilent cum æquore reluctante. En quàm in-
nen nocet. Conſultè judicamus vel fatigati labore, vel
Zudican- timore concuſſi, vel mœſti tentatione. Etiam

er eme non conflictati judicare peſſimè de optimis
Saberior poſſumus. En Joſephum improbiſſimè og

celi detet, tum à Domina, ut peccet. Dormi mecumt.
dum ter- Hoc audito, Vir alias primariæ fœminæ ob-
rer. ſequentiſſimus, pallio ſeſe exuit. Quid hic
Gen. 39: muſſares? Peccabit profectò, qui coram Mu-
v, ola- liere ſibi dicenti, Dormi mecum, projicit pan-
tiones. Hum. Erras. Idee enim pudicus ſervus pal-
Rer coli lium abjicit, ne nudetur. Reculſat ſpoliari,
& ameri dum ſe diſpoliat. Spoliat ſe Joſeph, non ut

se dormiat, ſed ne dormiat, cum Domina. Ut
S en Viigi Sliatur. Pallio 3 irni —
bounsm Vigilet, ſpoliatur. Pallio à ſe dimiſſlo, no

veßrum Vus Japhet Dominæ impudentiam ideoè tegit;
videtur ne facinus detegatur. Ergo, ubi ſuſpica-
ertere. ris Intemperantiam naſci, ibi occumbit. Ip-
ſe Chriſtus Phantaſmma creditur. Solatium ip-
ſum perhorreſcimus, timemuúſque ſalutem
noſtram. Luctatus din ille cum tentatio-
ne, ſ reprehendatur, Phantaſma adeſſle cre-
dit, à quo penitùs dejiciatur. Falleris. Chri-
ſtus eſt. Salus latet palliata. Etiamſi myr-
rham flillet, Sponſa eſt. At amara eſt. Di-
ligit tamen. Etiam Dilectus, qui vehemen-
tifſime amat, faſciculus myrrhæ eſt; & ;
quod mirere, inter ubera amareſcit, animæ
non recedenti ab eo, ſed amplexanti illum.
Reprehendit te Superior, non ſolatur poſt

turbines tentationum atque laborum? Be-

nè. Cave, ne Phantaſina ab Averno excita-
tum ſuſpiceris: Dominus eſt. Monachus li-
bidinis æſtu acerrimo conflictatus, ſecreto
Abbatis conſiko, ab obviis fratribus, ma-
lis verbis paſſim exceptus „ Chriſium ibi
eſt expertus, ubi Satanam in ſe ſævire ve-
rebatur. Brevi tamen, præ ſpinis contume-
liarum, innoxii Lilii recreatus felicitate „ Ex-
clamavit: Papæ, vivere non licet, & for-
nicari licebit? En Chriſtum, ubi Phantaima
apparebat. Alius ſummo labore vix injunc-
tum opus abſolvit, cùm ecce tibi novo one-
re gravatur. Quis non Dæmonem laqueos il-
li expedire meritô putet? Chriſtus coronam
adornat. Abraham uno feſſus prælio iterum
in aciem educitur. Planè una victor in pug-
na, in ſecunda aut cadet, aut cedet. Erras.
Glorioſiorem ſecunde de quinque Regibus
triumphum revexit. David Goliam ſternit.
Non Sponſa ei contraditur, ſed Philiſthino-
rum præputia ducenta ab eo expetuntur. Li-
cèt Saül id odio excogitarit; Deus tamen,
quod credebatur ſpectrum, vertit in decus.
Splendidius, poſt renovatam victoriam , tri-
umphavit. Idem de tentationibus, déque æ-
rumnis ſentias, quarum nulla infœcunda eſt,
ſed omnes gemellis ſunt fœtibus. Jobi enim
exemplo Deum adeſſe fateberis, ubi non ſo-
lum phantaſmma apparet, ſed eſt. Nimirùm,
Doyminus ſuper aquas multas. Quò graviori-
bus premeris anguſtiis, eò certiàs Deum au-
Xiliarem habes. Vox Domini concutientis De-
lertun, & confringentis Cedros Libani. Por-
10 Deus non longè eſt à voce ſua: Verbum
enim eſt. Quare tum cùm bipennem Ce-
dros quatientem pateris, non adeſt Phan-
taſma, ſed Is cujus vox confringit Cedros

E. 28. 7

ibani.

Stromatum Lib. XII.

Domine in voluntate tuâ Praſtitiſti de-
cori meo virtutem. Pſalm. 29. 8.

Doces? Decorem tibi gratulor. Verùm ſi Zelas er
. . . nmarins
ex Obedientia non doces, inamis decor eſt. Sze Obe-
In voluntate enim ſuàâ, non tud, decori tuo dientig.
Deus præſtat virtutem. Diſcis? placet; miſi Scientia
tamen tuis innixus regulis decorem compa- Eze Spi-
ITes, vanè decoraris. Sine virtute decar Va- ic.
nitatis illecebra, non Gloriæ ſemen eſt: diſ-
crimen Animæ, non ornamentum Mentis. Talenta
Fulſit ſummâ decorus ſcientiâ Lucifer; ve-= Line Ppiri⸗
rùm divinæ voluntati rebellis decor evamnt, ".
in Vanitate virtute deſtitutus. Non Tu ſapien-
tior Salomone. Tantus ingenii decor, ſine
probitate, vitia enutrivit. De Infulis idem
Putato. Si vocaris, tanquam Aaron, veneror
purpuram. Sin pecuniæ magis voluntate quam
Domini purpuraſcis, fuſpicor flammas in of-
tro. Hinc eſt, quòd tantus, tàmque Apo-
ſtolicus decor in Eccleſia rutilat, & nihilo
minus aliquando expers virtutis in aliquibus
languet. Unus in Carolo decor ſacræ Prætex-
tæ, quia à Deo texebatur, quid non pra ſti-
tit? Franciſci Xaverii pullulatus decor, hoc
eſt Nuntii dignitas religionis tecta humilitate
effecit, quod non efficerent Moyſis Senato-
res ſeptuaginta. Nimirùm decori illi praſtite Dignitas
rat Obedientia virtutem, & robur, quo uti- 'n digne,
nam interdum non careant, quæ totæ decor
ſunt, decorique duntaxat ſtudent Paludamen-
ta paucorum. Bernardus Abbas an Eccleſiæ
minus profuerit, quàm ſummi eâ ætate Præ-
ſules, Roma novit. In eo decor minimus,
ſed ſumma virtus. In his gemmea Cidaris,
Thronus excelſus, Miniſtrorum chorus nume-
roſus, Servorum ſine numero numerus, Prin-
cipatus Oppidorum, & Cleri; verum ſi pa-
rem decori virtutem habuerint, non omnes,
nec ſemper prodidere.

Et Cœna ſacta. Joan. 1 3. 2.

Coœna Agni cæremonia Legis, quæ jamjam Reenke-
deſitura erat, imo eàdem deſit hor „ quàâ fa- larvantis
ta eſte Inſtabat mors: parabantur inſidiæ:
& mhilo minus Jnss Legem obſervat, &
Cœnam parat. Quis noſtrum excuſare valeat
ſuam in ſervandis Legibus negligentiam? Jx-
sUs implicatus mortis vicinæ curis, ſervat Cæ-
remoniam eâdem nocte ceſſaturam. IIIa ergo
peritura ſervatur ab iſto morituro: nec potuit
Chriſtum à Cæremonia retardare vel illius fi-
nis, vel ſuus.

Proteges eos in tabernaculo tuo à con-
tradictione linguarum. Pſalm. 30. 21.

Erravit Propheta: nihil enim magis auli- Religioſi
corum & hominum linguis expoſitum, quam ided per-
quod in Dei tabernaculo latet. Proſcindimur, "uniur,
laceramur, diſcerpimur hoc duntaxat nomi- Tinigi
ne, quòôd ad Dei tabernaculum confugimus. ſunt ſer-
Veneraretur nos Mundus, ſi de Mundo eſ- vi.
ſe voluiſſemus: pungit, mordet, vulnerat, Perſecuto-
laniat, quia Dei tabernacule illati ſumus. és Reli-
O ſcelus, o flagitium! Ecquid, rogo, pia- siGrum.
culum Dei in ſe ità furorem armat, quam
iſthæc linguarum procacitas in ſervos Dei?
Quibus pro magno duxiſſes ſervire, ſi
ſæcu-

384

ſæculo ſerviviſſent, eos nunc Domino ſer-
vientes derides & ſpernis? Nullus adeò vilis
ſcurra, nullus à pedibus, imò à ſcopis, & à
matulis vernaculus ità miſer eſt, qui ad viros
Nobiles, Barones „ Principéſque promiſcuè
non inducatur, ſi ſint Cœnobitæ, rejiciuntur.

Euntes in Mundum univerſum. Marc.
16. 15.

Huc, huc proſiliant è latebris Animulæ il-

Zelus 6- nu
vimarum læ tam parvi pectoris, ut ſe cœlo exiſtiment
perieula excidiſſe, ſi & cella extulerint pedem. Mun-

Pernat: dus tibi deſtinatur univerſus, tuâque non mi-

nor domus, quaàm Solis eſt. At Mundanus
fiam, ſi Mundum obeam. Imò Mundum cal-
Marc. 16. Cabis, ſi toto Mundo peregrineris. Prædicate
15. vangelium omni creaturæ. Deſperat hic planè
Animus. Omninèò reprobus fiam, ſi tam mul-
tis prædicavero. Qui enim mihi vacem, ſi
conſuluero univerſis? Imò conſules tibi, ſi con-
ſulueris ommibus. Tu enim unus es ex omni-
bus. Verùm, ut timorem excutias effcmina-
tum ex animo, recordare, quid Sponſæ dic-
tum ſit in Canticis. Duo ubera tua, ſiocut duo
hinnuli capreæ gemelli. Quæ iſthæc ſimilitudo
Sponſi. Uber lac fundit, lac hinnuli ſugunt.
Præclarè certè. Populos paſcere, eſt quodam-
modò paſci: magiſque exſugit lac, quàm im-
mulget, qui Chriſti Agnos lactat. Uber hin-
nulus eſt, non tam lactat, quàm lactatur. Te-
ſtis Paulus, nutritius Eccleſiæ, qui liceèt Co-
rinthiis lac potum dederit, Romæ tamen ob-

Can. 4. 5.

FINIS LIBRI DUOD

e

G

Oliva

truncatus, copioſiùs lacte, quàm ſanguine ma-
navit. Bernardus uber Eccleſiæ fit, paſcit ver-
bo, paſcit ſcriptis Chriſti Agnos. At os, quod
lac fundebat, Virginis lacte rigatum eſt. Au-
guſtinus quantùm fudit atramenti, tantùm la-
ctis effudit. Num uber ipfſius inane fuit? Chri-
ſti fatetur ſe vulnere nutritum, hoc eſt Amo-
ris & Cordis ubere.

In loco paſouæ ibi me collocavit. Pſal.
22. 2.

Ex Patrum teſtimonio animarum paſeua Lilbri pro⸗
Scripturarum Sacrarum libri, & monumenta fanii
ſunt. Habes enim hortos in Canticis, vineas
in Evangelio, fontes in Geneſi, in Exodo flu- 8 Serig.
vios, piſcinas in Eccleſiaſte, in Eccleſiaſtico tararum
ſimulacra quibus ornentur Eccleſiæ horti. At, Muaium.
proh dolor! Oves Chriſti aliis paſcuis oble-
ctantur. Taciti ſyllabas plerique examinarunt
omnes, qui fortè nec ſemel Evangelii titulum
legerunt. Inflatis buccis unum Salluſtii dictum
egerunt, ac ſi Oracula funderent. Dies, no-
cteéſque deſudant, ut damnati Authoris aſſe-
quantur ſenſum, quem ſi commentarijs illu-
ſtrarint, tum enimverèò beati ſunt. O qui tri-
umphus hos manet, quando in extremo Mun-
di die proferentibus Commentarios ſuos in Sa-
cra Biblia, Auguſtino, Hieronymo, Baſilio,
Chryſoſtomo, extrahent hi è ſinu ſuas notas
elucubratas in Cornelium Tacitum Romano-
rum. O dedecus! 6 malè poſitos labores!

ECIMI SLROMATUM.

CANYTV.
Himni rf

in (nen

DW
Dooht
hori i
lugch,
amnn
n in
Mider
Dieen
thorn
htaritih
0r
teno r.
lon
, M
Ulun
une

Dond

I N D E X

LOCORUMSACRK
SCDhRIPTUR -

Quæ in hoc Secundo Stromatum Tomo
paſſim leguntur.

E K GENE S I.

I. Denique fabtum eſt veſ-
pere & mans dies unus. Paginâ 36
Wiritus Domini ferebatur ſuper aquas.

W 175
Fiant Luminaria. 375
☛ Ex CA P. I I. Hoc nunc os ex oſſibus
meis, & caro de carne med. 260

Tulit ergo Dominus Deus hominem, & poſuit eum
in paradiſo voluptatis, ut operaretur, & cuſtodiret

illum. 268
Ex CA P. III. Ambulavitque cum Deo, & non ap-
paruit: quia tulit eum Deus. 137

254. & 260

Eritis ſicut Dii.
164. & 295

Ipſa conteret caput tuum.

Ne fortè moriamur. 187
Nequaquàm moriemini. 267
Wyinas & tribulos germinabit. 332

Ex CAF. IV. Egreſuſque Cain à facie Domini ha-
bitavit profugus in terra ad Orientalem plagam
Eden. Cognovit autem Cain uxorem ſuam, quæ

concepit, & peperit. 79. & 136. & 207. & 268

Num cuſtos fratris mei ſum? 207
Gi malè egeris, ſatim in foribus peccatum tuum ade-
rit. . 266
Ex CAP. V. Vix't quoque Ndeth centum quinque
annis, & genuit Enos. 268
Ex CAPF. VI. Tactus dolore cordis intrinſecus,
Delebo, inquit, hominem. 76
Acceperunt ſibi uxores. Ibid.
Non permanebit ſpiritus meus in homine in æaternum,
quia caro eſt. 80
Manſiunculas in Arca facies, & bitumine linies in-
trinſecuùs & extrinſecis. 232
Ex CAP. VIII. T.dificavit autem Nozë altare Do-
mino. 9 5

At illa venit ad eum ad veſperam, portans ramum
olivæ virentibus foliis in ore ſuo. 170. & 311
Recordatus eſt autem Deus Noë, cunctorumque ani-

malium, & omnium jumentorum. 276
Expectavitque ſeptem alios dies, & emiſit Colum-
bam, quaæ non eſt reverſa ultrà ad eum. 211

Ex CAP. I X. Cæpitque Noz vir agricola exercere
Ethicæ Comment. Tom. V.

terram, & plantavit vineam. Bibenſque vinum
inebriatus eſt, & nudatus in tabernaculo ſuo. 95
Arcum meum ponam in nubibus, Et erit ſignum aæ-

deris inier me, & inter terram. 170
Ex CAP. KV. Suſpice Cœlum, numera ſtellas, ſi
Ppotes. 34
Et abigebat eas. 5
Deſcenderuntque volueres ſuper cadavera, & abige-
hat eas Abram. 109

Ex CAP. XVI. Cümque inveniſet eam Angelus jux-

ta fontem. 218
Ex CAP. XVII. Poſtquàm verò nonaginta & novem
annorum eſſe cœperat, apparuit ei Dominus, di-
xitque ad eum: Ego Deus omnipotens, ambulz

coram me, & eſto per fectus. 190
Ex CAP. XVIII. Loquar ad Dominum meum,
cuùm ſim pulvis & cinis. 8

Apparunit autem ei Dominus, in convalle Mambre,
ſedenti in oſtio tabernaculi ſui, in ipſo fervore
diei. 213
Dixerunt ad eum, ubi eſt Sara uxor tua? 21
Num celare potero Abraham?.. . Noio enim quda

præcepturus ſit filiis ſuis, & domui ſuæ poſt ſe, ut

cuſtodiant viam Domini. Ibid.
Cum ſurrexiſſent indé viri, direxerunt oculos contra
Sodomam. Ibid.
Ex CAP. XIX. Viſus eſt eis ludens loqui. 104
Venerunt duo Angeli Sodomam veſpere. 217
Apparuerunt ei tres viri ſtantes prope eum. Ibid.

Ex CAP. XXI. Ejice ancillam, & filium ejus. 6 5
Tolle Ppuerum: quia faciam eum in gentem magnam.

256
Ex CA P. XXII. Benedicam tibi, & mulihe
ſemen tuum ſicut ſtellas cœli. 84
GSicut ſtellas oœli, & ſicut arenam, quæ eſt in littore
maris. 263
Ex CA P. XXV. Si ſic mihi futurum erat, quid
neceſſe fuit concipere? 103
Ex CAP. XXVI. Recede à nobis, quontam poten-
tior nobis fuctus es valde. 209

Sevit autem Iaac in terræa iälla, & invenit in ipſio
anno centuplum : benedixitque ei Dominus. Et
locupletatus eſt homo, & ibat profciens atque ſue-
creſcens: ., Ob boc invidentes ei Palæſtini,
K k omnes

omnes puteos, quos foderant ſervi patris illius
Abraham, illo tempore obſtruxerunt, implentes
bumo. = pag. 311
Profectus indéè fodit alium puteum, pro quo non con-
tenderunt. Itaque vocavit nomen ejus LBatitudo,
dicens· Nunc dilatavit nos Dominus, & fecit
creſcere uper terram. Aſcendit autem ex illo loco
in Barſabes, ubi apparuit-ei Dominus in ipsd no-
te, dicens: Ego ſum Deus Abraham Patris tui,
noli timere, quia ego tecum ſum. 312
Ex CAP. XXVII. Auditis Eſaü ſermonibus patris,
irrugiit iclamore magno, & conſternatus ait. Bene-
dic etiam & mihi, Pater mi.
Fac mihi inde pulmentum, ſicut velle me noſti, &
affer, ut comedam, & benedicat tibi anima mea,

antequàm moriar. 49
Odor filii mei, ſicut odor agri pleni. 176
Venient dies luctüs Patris mei, & occidam Jacob
ratrem meum. 206

Ex CAP. XXVIII. Dilataberis ad Orientem &
Occidentem Benedicentur in te omnes Tribus
terræ. 209⁰
Non eſt hic aliud niſi domus Dei & porta cœli. Ibid.
Ex CAP. XXXII. Erue me de manu fratris mei
Eſaü, quia valdé eum timeo. 156
Ipſe vero JTaudicabat pede. 209
Jacob autem abiit in itinere, quod cœperat e“ fuerunt-
que ei obviàm Angeli Dei. 213
Nequaqudm Jacob appellabitur nomen tuum, ſed
Tae!. 262
X CA P. XXXIII. Elevans autem Jacob oculos
ſuos, vidit venientem Eſaiu, & cum eo quadrin-
gentos viros. Ibid.
Ex CAP. XXXVII. Nudaverunt eum tunicaà ta-
lari & polymità: miſeruntque in ciſternam vete-
rem, quæ non hbabebat aquam. 267
Putabam nos ligare manipulos in agro. & quaſi con-
Jurgere manipulum meum, & ſtare, veſtréſque
manipulos circùm ſtantes adorare manipulum meum.
302
Ex CAP. XXXIX. Dormi mecum. 383
Ex CAP. XLIX. Benjamin lupus rapax. 63. & 151

Ex Exodo.
Ex CAP. III. Locus enim in quo ſtas, Terra ſanbta
eſt. 82. & 159
Vadam, & videbo viſionem hanc magnam. 159
Apparuitque ei Dominus in Namma ignis. Ibid.
nare non comburatur KRubus. Ibid.

Ex CAP. IV. Dixitque Dominus, extende manum
mam, & apprehende caudam ejus. Extendit, &
tenuit, verſaque eſt in Virgam. 1II. & 236
Projecit, & verſa eſt in colubrum, ità ut fugeret
Moyſes. 1I11. & 189. & 236
Ex CAP. V. Vacatis otio, & idcircò dicitis: Ea-
mus, & ſacrificemus Domino. Iie ergo & opera-
mini: paleæ non dabuntur vobis, & reddetis con-
netum numerum laterum. 201
Deus Hebræorum vocavit nos, ut eamus viam trium
dierum in ſolitudinem, & ſacrificemus Domino Deo

noſtro. 264
PFetere feciſtis odorem noſtrum coram Pharaone, &
præbuiſtis ei gladium, ut occideret nos. 203
Deum neſcio, & Iſraël non dimittam. 274
Ex CA PF. VI. Nunc videbis, quæ facturus ſum Pha-
raoni. 203

Ex CA P. VIII. Et venit muſca graviſſima in domos
Pharaonis, & ſervorum ejus, & in omnem terram
Pgypti: corruptaque eſt terra ab hujuſcemodi muſ-
cis. 103
Ite, & ſacrificate Deo veſtro. Ibid.

Index Locorum

Digitus Dei eſt hic. pag. 162
Ex CAP. XI. Et morietur omne primogenitum in
terra Egyptiorum, à primogenito Pharaonis, qui
Jedet in ſolio ejus, uſque ad primogenitum ancil-
læ, quæ eft ad molam. 183
Ex CAP. XII. Diis non detrahes. 6

Factum eſt antem in noctis medio, percuſſit Dominus

omne primogenitum in terrà Egypti, d primogeni-
to Pharaonis, qui in ſolio ejus ſedebat, ſque
ad primogenitum captivæ, quæ erat in carcere.

18
Ex CAP. XV. Sanctuarium tuum Domine, ge,
ſirmaverunt manus tuc. 16
Dextera tua Domine, magnificata eſt in fortituqine
Itetit unda fuens. 40
In ſpiritu furoris tui congregatæ ſunt aquc. Ibid.

Tune conturbati ſunt Principes Edom, robuſios Moab
obtinuit tremor, obriguerunt omnes habitatores

Chanaan. 144
Irruat ſuper eos formido & pavor, in magnitudine
brachii tui. Ibid.

Ex CAP. XVI. Quando ſedebamus ſuper ollas car-
nium, & comedebamus panem in ſaturitate. 45
Quid eſt hoc? 140
Manhu, quid eſt hoc? 219
Ex CAP. XIX. Dividam ſpolia, implebitur anima
méa. 160
Ex CAP. XX. Altare de terra facietis mihi. 133
& 178 & 311
Ego ſum Dominus Deus tuus, qui eduxi te de terra
Egypti. 1
Altate de terra facietis mibi, & offeretis ſuper eo
holocauſta & pacifica veſtra, oves veſtras & hoves
in omni loco, in quo memoria fuerit nominis mei...
Veniam ad te, & benedicam tibi. 165. & 178. &
242
Quòd ſi Altare lapideum feceris mihi, non ilcag
illud de ſectis lapidibus: ſi enim levaveris cultrum

ſuper eum, polluetur. . 16 5
Ex CAP. XXIV. Omnia, quæ locutus eſt Dominus,
faciemus. 121. & 156

Ex CAP. XXV. Inſpice, & fac ſecundum exemplar.41
Ex CAP. XXXII. Hi ſunt Dii tui, INrael„ qui te
eduxerunt de terra Mgypti. 120
Fecitque populus, quæ juſſerat, deferens inaures ad
Aaron. Quas cum ille accepiſet, formavit opere
fuſorio. lbid.
Et fecit ex eis vitulum conflatilem. Ibid.
Dixitque ad Moyſen: Ululatus pugnæ auditur in ca-
ris. Qui reſpondit: Non eſt clamor adbortan-
tium ad pugnam: ſed Vocem cantantium ego audio.
154
Oeccidat unuſquiſque fratrem, & amicum, & proximum
ſuum. Feceruntque Filii Levi juxta ſermonem Moy-
ſ, cecideruntque in die illâ viginti tria millia
virorum. 252. & 260. & 270
Peccaſtis peccatum maximum. 25⁵ꝗ2
Conſecraſtis hodie manus veſtras Domino. 260,8& 273

Ex Libro Numerorum.

Ex CAP. I. Omnis multitudo Sanctorum eſt, G in
ipſis eſt Dominus : cur elevamini ſuper pPopul’cc
Domini? . . 203
Gi conſuetdâ hominum morte interierint, non miſit me
Dominus. lbid.
Ex CA P. XIII. Terra, quam luſtravimus devorat
habitatores ſuos.

Ex CAP. XX. Audite rebelles & increduli. Naam
de petrà hàc vobis aquam poterimus ejicere? 153

Ex CAP. XXI. Nauſeat ſuper cibo iſto leviſſimo. 140

Liu

Pee/
id
miti
Eemna
iſ Mn
tun
ſnſien

imn

ineer.
klls l,
hne ſn
ic, he
rſniu
m in ,
lan ten,
m.
4 i lecim,
1 ee
in agi⸗
nd⸗ hſin
plei,
6 4
lr 44 14
linee
le te,6
lerche,
y
1 1 ſeer

DOut percuſſus aſpexerit. pPag. 140
Raif ai. ſerpentem æneum, & poſuit eum
pro ſigno, quem cum percuſ aſpicerent, ſanaban-
tur. 151
Fac ſerpentem æneum. 2 7. & 307
Expone eum pro ſigno, qui percuſus aſpexerit eum;
vivet. 307
Ex CAP. XXV. At illi comederunt, & adoraverunt
Deos earum. 74. & 78
Morabatur auntem eo tempore Iſrasl in Settim, &
fornicatus eſt populus cum filiabus Moab. 78
Quæ vocaverunt eos ad Sacrificia ſua. Ibid.
Initiatuſque eſt Iſrazl Beelphegor. Ibid.
Dixitque Moyſes ad Judices Iſrasl Occidat unuſ-
uiſque proximos ſuos, qui initiati ſunt Beelphe-
or.

Ei ecce unus de filiis Irael intravit coram fratribus

ſuis ad ſcortum Madianitidem, vidente Moyſe, &
omni turba filiorun Iſrazl, qui flebant ante fores
tabernaculi. Ibid.
Oeciſi ſunt viginti quatuor millia hominum. 270
Erit tam ipfi, quàm ſemini ejus pactum Sacerdotii
ſempiternum quia zelatus eſt pro Deo ſuo, &

expiavit ſcelus kliorum Iſrasl. Ibid.
Ex Deuteronomio.
Ex CA P. VI. Audi, Iraæl. 153. & 204

Ex CAP. XX. Quis eſt homo, qui ædificavit do-
mum novam, & non dedicavit eum * Vadat, &
revertatur in domum ſuam. 311
Ex CAP. XXXII. Audite Cæli, quæ loquor; audiat
terra verba oris mei. 60
Concreſcat, ut pluvia;, doctrina mea: ſluat, ut ros,
eloquium meum. 132. & 334
Vicralſatus dilettus receſſit à Deo ſalutari ſuo. 311
Mel de petra; oleumque de ſaxo duriſſimo. 312
Ex CAP. XXXIII. Inundationem Maris, quaſi
lac ſugent. 145
Ex CAP. XXXIV. Mortuus eſt Moyſes ſervus Do-
mini. 342

Ex Libro Judicum.

Ex CAF. IV. Intra ad me Domine mi, intra, ne
timeas. H 109
Ex CAP. VI. Cumque Gedeon excuteret; atque
burgaret frumenta in torculari, ut fugeret Ma-
dian, apparuit ei Angelus Domini. 213
Eece familia mea infoema eſt in Manaſſe, & ego mi-
nimus in domo Patris mei. Dixitque ei Dominus:
Ego ero tecum, & percuties Madian, quaſi unum
Virum. Ibid.
Dominus teum, virorum fortiſime. Ibid.
Vade in bac fortitudine tua & liberabis Iſrazl de
manu Madian. lbid.
De nocte conſurgens expreſſo vellere, concham rore
complevit. 313
Ex CA P. XIII. Cui apparuit Angelus Domini, &
dixit ad eam: ſterilis es, & “ liberis: ſed
concipies, & paries filiumu. 214
EFece concipies, & paries filium; cave, ne vinum bi-
bas neg ſiceram. Ibid.
Erit enim Nazaræus Dei ab infantin ſua : Et ipſe
incipiet liberare Iſraël de manu Philiſthinorum.
lbid.
Erit enim puer Nazx aræus Dei ab infantid ſud, & ex
ero Matris ſuæ, uſque ad diem mortis ſuæ. 215
Quæ cuùm vidiſet Angelum, feſtinavit & cucurrit ad

virum ſuum, nuntiavitque ei; dicens: Ecce appa

uit mihi Vir, quem ants videram. 214
Vir Dei venit ad me, bhabens vultum Angelicum
LEthicæ Comment. Tom. V.

Sacræ Scripturæ.

terribilis nimis. 214
Morte moriemur, quia vidimus Dominum. 215
N. Dominus nos vellet occidere, de manibus noſtris
bolocauſtum, & libamenta non ſuſcepiſſet. Ibid.
Obſecro te, ut acquikſcas precibus meis, & faciamus
tibi hœædum de capris. Ibid.
Quod eſt nbi nomen, ut ſi ſermo tuus fuerit expletus,
bonoremus tes Ibid.
Ex CA P. XIV. De comedente exivit cibus, & de
fForti egreſſa eſt dulcedo. 314
Ex CAP. XV. In maxilld aſini, in mandibul
Ppulli afinarum delevi eos, & pereuſ mille viros.
Cäüumque hac verba canens compleſſet, projecit
mandibulam de manu, & vocavit nomen loci illius
Ramath-lechi, quod interpretatur Elevatio ma-
xillæ. 152
En ſiti morior, incidämque in manus incircumciſo-
rum. Aperuit Dominus molarem dentem in ma-
xilläà Aſini, & egreſſæ ſunt ex eo aqux«. Quibus
hauſtis refocillavit ſpiritun, & vires recepit. 313.
& 314
Ex CAB. XVI. Moriatur anima mea cum Phili-
Rthiim: concuſſique fortiter colamnis, cecidit do-
mus ſutper omnes Principes, & cæteram multitu⸗
dinem, quæ ibi erat, multoque plures interfecit
myoriens, quàm ante vivus occiderat. 311
Ex CAP. XIX. Aperuit itaque Dominus molarenm
dentem in maxillâ aſini, & egreſæ ſunt ex eo
aqu&. 152

Ex Libro primo Regum.

Ex CAP. I. Won vadam, donec ablactetur infans.
188
Manſit ergo Mulier, & lactavit Klium ſuum, donec
amoveret eum à lacte. Ibid.
Et immolaverunt vitulum, & obtulerunt puerum
Heli. 189
Ex CAP. II. Exultavit cor meum in Domimo, &
exaltatum eſt cornu meum in Deo meo. 2. & 167
Quicunque immolaſſet victimam, veniebat puer Dar-
cerdotis - dum coquerentur carnes, & babebat

IJuuſcinulam. 73
Dilatatum eſt os meum ſuper inimicos meos. 39
Quia latata ſum in ſalutari &us. Ibid.
Pedes ſanétorum ſuorum ſervabit: 160

Erat ergo peccatum puerorum grande nimis coram
Domino: quia retrahebunt homines à ſacrificio Do-⸗
mini. Samuzl autem miniſtrabat ante faciem Do-
mini, puer accinétus Ephod lineo. 190. & 191
Et tunicam parvam faciebat ei Mater ſua;, quan
afferebat ſtatutis diebus, aſcendens cum viro ſuo;
ut immolaret hoſtiam ſolemnem. 191
Puer autem damukl proficiebat, atque creſcebat,; &
placebat tam Deo, quàm hominibus. 192
Et non audierunt vocem Patris ſui: quia Dominus
voluit oocidere eos. lbid.
Puer autem erat Miniſier in conſpeltu Domini.
189. & 190.
Et abiit Elcana in Ramatha in domum ſuam. Puer
autem erat miniſter in conſpectu Domini ante fa⸗
ciem Heli Sacerdotis. Porrò ſilii Heli, filii Belial
neſcientes Dominum. Ibid.
Nen eſt Santctus, ut eſt Dominus neque enim eſt alius
extra te. 211
Deducit ad inferos, & reducit. 321
Ex CAp. III. Et venit Dominns, & ſtetit⸗ & vota-
vit ſicut vocaverat ſecundo, Samul, JSamuel. 91
Pier autém Samuel miniſtrabat Domino coram Heli.
Eecce ego facio verbum. Dormivit autem Samus! uſ-
que manè, aperuitque oſtia domis Domini. 1
Kk 3 Samusl

Samusl timebat indicare biſionem Heli. pag. 192
Vocavit ergo Heli damuzlem, & dixit Samuel, fili
mi? Qui reſpondens ait, Præſtò ſum. Ibid.
Hæc faciat tibi Deus, & hæc addat, ſi abſconderis à
me ſermonem ex omnibus verbis, quæ ditcta ſunt

tibi. Ibid.
Dixit enim Jdamuel, fli mi. Ibid.
Indicavit itaque ei ſermones, & non abſcondit ab eo.
Ibid.

Dominus eſt: quod bonum eſt in oculis ſuis faciat. Ibid.
Crevit autem Samuzl, & Dominus erat cum eo. Et
cognovit univerſus Iſfraz, à Dan uſque Berſa-
bée, quòd idelis Samuel Propheta eſſet Domini.
Ibid.
Loquere, Domine, quia audit ſervus tuus. 204
Ex CA P. IV. Venit Deus in caſtra. Et ingemue-
runt dicentes .. Væ nobis. Quis nos ſalvabit
de manu Deorum ſublimium iſtorum à bi ſunt
Dii, qui percuſerunt Egybtum omni plaga in

deſerto. 147
Confortamini, & eſtote viri, Philiſthiim: conforta-
mini, & bellate. Ibid.

Ex CAP. V. Tulerüuntque Philiſthiim Arcam Dei,
& intulerunt eam in Templum Dagon, & ſtatue-
runt eam juxta Dagon. 134
Ex CAP. VI. Tolletiſque Arcam Domini, & pone-
tis in plauſtro, & vaſa aurea, quæ exſolviſtis ei

pro delicto. 201
Percuſſit de populo ſeptuaginta viros, & quinquaginta
millia plebis. 300⁰

Gi remittitis Arcam Dei Iſraël, nolite dimittere eam
vacuam. . .. Tolletis Arcam Domini, & ponetis
in plauſtro, & vaſa aurea, quæ exſolviſtis ei pro
delicto, ponetis in e ellan ad latus ejus: &
dimittite eum, ut vadat. 312
David autem, & omnis Vrasl ludebant coram Do-
mino in citharis, & lyris, & tympanis, & ſiſtris,
& cymbalis. 313
Ex CA P. VII. Ait autem Samuël ad univerſam do-
mum Iraël, dicens: ſi in toto corde veſtro rever-
timini ad Dominum, auferte Deos alienos de me-
dio veſtri, Baalim &ö Aſtaroth. 193
Dixit autem damuzl: Congregate univerſum Iſrazl in
Maſphath, ut orem pro vobis Dominum. Ibid.
Atque dixerunt, Peccavimus Domino. Ibid.
Tulit autem damuel agnum latctentem unum, & obtu-
lit illum holocauſtum integrum Domino: & clama-
vit Samuzl ad Dominum pro Iſrael, & exaudi-
vit eum Dominus. Factum eſt autem cuùm Samuél
offerret holocauſtum, Philiſthiim iniere prælium
contra Irazl Imonuit autem Dominus fragore
magno in die illa ſuper Philiſthiim, & exterruit
eos, & cæſi ſunt à ſiliis Iſraæl. Ibid. & 194
Judicabat quoque Samusl Iraëlem cunktis diebus vi-
tæ ſux, & ibat per ſingulos annos eircuiens Bethel,
& Galgala & Maſphat. 194
Revertebaturque in Ramatha: ibi enim erat domus
ejus, & ibi judicabat Irazlem: Edificavit etiam
ibi Altare Domino. Ibid.
Facta eſt itaque manus Domini ſuper Philiſthaos,
cunctis diebus Samuzlis. Et redditæ ſunt urbes,
quas tulerant Philiſthiim ab Irasl Iſrazli, ab
Accaron uſque Geth. 194
Et convenerunt in Maſphath: hauſerüuntque aquam,
& effuderunt in conſpectu Domini, & jejunave-
runt in die illa, atque dixerunt ibi“ Peccavimus
Domino. 201
Intonuit autem Dominus fragore magno in die illà
ſuper Philiſthiim, & cæſi ſunt à filiis Nrasl. 308
Exteruit eos, & cæœſi ſumt. Ibid.
Ex CAP. VIII. Factum eſt autem, cuùm ſenuiſſet

Index Locorum

Samuel, poſuit filios ſuos Judices ſuper Iſrazl.
Et non ambulaverunt filii illius in viis ejus, ſed
declinaverunt poſt avaritiam. 19
Diſplicuitque ſermo in oculis Samuslis, es quòd di-
xiſſent, Da nobis Regem, at judicet nos. Et ora-
vit Samuel ad Dominum. 195
Dixit itaque Jamuzl omnia verba Domini ad popu-
lum, qui petierat à ſe Regem. Ibid.
NWoluit autem populus audire vocem Samuslis, ſed
dixerunt: Nequaquàm: Rex enim erit ſuper nos.
E . 197
xX CA F. IX. Ur inveniret Aſinas Saul, & puer
ejus: invenerunt puellas, & dixerunt eis: Num
hic eſt videns ? Quæ reſpondentes dixerunt illis:
Hic eſt, ante te, feſtina nunc, hodiè enim venit
in civitatem. Quia ſacrificium eſt hodie populi in
excelſo. 19
Et cujus erunt optima quæque Iraël à Noönne tibi, S
omni domui Patris? 196
Aſumens itaque Jamuel Saulem, & puerum ejus,
introduxit eos in triclinium, & dedit eis locum in

capite eorum, qui fuerant invitati. Ibid.
Surge, & dimittam te. Ibid.
Dic puero, ut antecedat nos, & tranſeat. Ibid.

Ex CAF. X. Tulit autem Samusl lenticulam olei,
& effudit ſuper caput ejus, & deoſculatus eſt eum,

& ait: Ecce unxit te Dominus ſuper hæreditatem

Iſuam in Principem. 195
Et liberabis populum ſuum de manibus inimicorum
ejus. 196

Et hoc tibi ſignum, quia unxit te Deus in Principem.
Cùm abieris hodié à me, invenies duos viros juxta
ſepulchrum Rachel. Ibid.
Et deſcendes ante me in Galgala, (ego quippe deſ-
cendam ad te) ut offeras oblationem, & immo-
les victimas pacificas: ſeptem diebus expectabis,
donec veniam ad te, & oſtendam tibi, quid fa-
cias. Ibid.
Vos autem hodie projeciſtis Deum veſtrum. 197
Ex CAP. XKII. Loquimini de me coram Domino, &
coram Chriſto ejus, utrum bovem cujuſquam tu-
lerim. Ibid.
Et nunc Rex grad tur ante vos: ego autem ſemui, &
incanui : porrò filii mei vobiſcum ſunt: Itäque
converſatus coram vobis ab adoleſcentia mea uſque
ad hanc diem, ecce præſtò ſum. Loquimini de me
coram Domino. Ibid.
Non es calumniatus nos, neque oppreſſiſti. Ibid.
Invocabo Dominum, & dabit voces & pluvias: G
ſcietis & videbitis, quia grande malum feceritis
vobis in conſpectu Domini, petentes ſuper vos Re-
gem. Ibid.
Et dixit univerſus populus ad Samulem: Ora pro
Qervis tuis ad Dominum Deum tuum, ut non
moriamur; addidimus enim univerſis Peccatis
noſtris malum, ut peteremus nobis Regem. Ibid.
Abſit avutem à me boc peccatum in Dominum, ut
ceſſem orare pro vobis. Ibic.
Timuit omnis populus nimis Dominum & Samu'len,
& dixit... Addidimus univerſis peccatis noſtris
malum, ut peteremus nobis Regem. Ibid.
Ex CAP. XIII. Dixitque Samuel ad Saül: Iults
egiſti, nec cuſtodiſti mandata Domini Dei tui.
Ibid.
uæſivit Dominus ſibi virum juxta cor ſaum. 198
Quid feciſti? Reſpondit Saül: quia vidi, quod po-
pulus dilaberetur à me, & tu non veneras juxta
placitos dies . . .. Weceſſiate compulſis obtuli bo-
locauſtum. 201
Ex CAP. XIV. Porrò Jonathas non audierat,
cùm adjuravit pater eius populum, erende
um⸗

mta⸗
en
ſcen

.
ni
Me u
nen
1101
uutpi
Pu:
ircrun
Elr n
ilu
Inn ti

it An
u

lini.
li i
idi
NCAN X
t, ei
ulen en
lume Dn
ih
Uii en
lit eni

gin kue:
Mim h
Feonn
le ili i
lladlir
lr leen rn
1, e 6
N
Aln zin
Niann ga n
Alen lerio

r ,,
ligffe 5
e lſet
nn, gi
iaſi ⸗

alin )
lyie.
1 5 lenen

1
Re „,

Aden

nikr zi

Mrähi

eſm
Aorin D

en itu

mmitatem virgæ, quam habebat in manu, &
intinxit in favum mellis: G convertit manum
ſuam ad os ſuune, & illuminati ſunt oculi ejus.
Pag. 51
Turbavit Pater meus terram, vidiſtis ipſi, quia il-
luminati ſunt oculi mei, eò qudd guſtaverim pau-
lulum de melle iſto quantò magis i comediſſet po-
ulus de præda inimicorum ſuorum quam feperit?
nonne majer plaga fatta fuiſſet in Philiſthiim ?
, Ibid.
Guſtans guſtavi in ſummitate Virgæ, quæ erat in ma-
nu mea, paululim mellis, & ecce morior. Ibid.
Haæc faciat mihi Deus, & hbac addat, quia morte
morieris Jonatha. Ibid.
Ex CAP. XV. JSiccine ſeparat amara mors. 2
Præcepit itaque Saiil populo, & recenſuit eos quafi
agnos: ducenta millia peditum, & decem millia
virorum Juda. 67. & 295
Seidit Dominus Regnum Iſra'l à te hodie, & tradi-
dit illud proximo tuo meliori te. 198
Et non vidit Samuèl ultrà Saul uſque ad diem mortis
ſuc. Verum tamen lugebat damu'l Saülem. Ibid.
& 200
EHaæc dicit Dominus exercituum: Recenſui quæcunque
fecit Amalec Iſraëli, quomodò reſtitit ei in viâ,
cuùm aſcenderet de Egpto, nunc ergo vade, &
percute Amalec, & demolire univerſa ejus, non
arcas ei. 200
penedictus tu Domino, implevi Verbum Domini..
Pepercit populus melioribus ovibus & armentis, ut

immolarentur Domino Deo tuo. 201
peccavi: Ned nunc honora me coram Senioribus po-
puli mei. . Ibid.
Ei in fruſta concidit eum damu'l, coram Domino in
Galgalis. 270
Ex CA P. XVI. Pacificuſne eſt ingreſus tuus? Et
ait, Pacificus. 18 5
Vitlum de armento tolles in manu tuu. lbid.

Divxitque Dominus ad Samuslem :ͤ Veni ut mittam te
ad Iſai Betblehemitem: providi enim in Rliis ejus
mihi Regem. Et ait Samuezl: quomodo vadam

Audiet enim Saul, & interficiet me. 198
Mine, & adduc eum: nec enim diſcumbemus priuſ-
quàm buc ille veniat. Ibid.

Tulit ergo Samusl cornu olei, & unxit eum in medio
frutrum ejus: & diretus eſt Wirüus Domini 4
die illà in David, & deinceps, ſurgénſque Sda-

muzl abiit in Ramatha. Ibid.
Erat autem rufus, & pulcher aſpebtu, decoraque
facie. Ibid.

Nurge, unge eum, ipſe eſt enim. 199
ExCAP. XVII. Omnes Iſrazlitæ ſtupebant, & me-
tuebant nimis. 139
Tu venis ad me in gladio, & haſtà, & clypeo: Ego
autem venio ad te in nomine Domini exercituum.
140
Quis eſt iſte Philiſtbæus incireumciſus, qui p.
bravit acies Dei viventis? Ibid.

Quoniam, quis eſt iſte Philiſihæus incircumciſus;,
Jui auſus eſt maledicere exercitui Dei viventis?

Ibid.
Prævaluitque David adversus Philiſthæum in funda
& lapide. Ibid. & 153

Nam & Leonem & Urſum interfeci ego ſervus tuus..

Nunc vadam, & auferam opprobrium populi.

140
Ex CAP. XIX. Et prophetavit coram Samuele
cum cæteris, & cecidit nudus. 200

David autem fugiens, ſalvatus eſt, & venit ad Sa-
muel in Ramatha, & nuntiavit ei omnia, quæ
Jecerat ſibi Saul, abierunt ipſe & Samuel, & mo-
rati ſunt in Najoth. 199
Ethicæ Comment. Tom. V.

ͤSacræ Scripturæ.

Miſu ergo Naul lictores, ut raperent David s qui;
cum vidiſſent cuneum Prophetarum vaticinantium,
& Samuelem ſtantem ſuper eos, fatctus eſt & Wi-
ritus Domini in illis, & prophetare cœperunt etiam
ipſi. Ibid.
Num & Naül inter Prophetas Ibid.
Ex CAP. XXII. Et ait Rex ad Doëg: Convertere
tu, & irrue in Sacerdotes. Converſüſque Doeg
Idumaus, irruit in Sacerdotes⸗ & trucidavit in
die illâ octoginta quinque Viros veſtitos Ephod lineo.
260
Ex CAP. XXIV. Quem perſequeris, Rex Iſrael?²
quem perſequerisé Canem mortuum perſequeris,
& pulicem unum.
Ego ſum, qui peccavi; ego inique egi. 201
Ex CAP. XXV. Mortuus eſt autem Sdamu?l, &
congregatus eſt univerſus Iſrael; & planxerunt
eum, & ſepelierunt eum in domo ſuâ in Ramatha.
199
Ex CAP. XXVI. Et ait Saul- Peccavi; reverte-
re, flli mi David. . apparet enim, quòd ſtulte
egerim, & ignoraverim multa nimis. 288
Ex CAP. XXVII. Gcio, quia bonus es tu in oculis
meis, ſicut Angelus Dei... ſed Satrapis non pla-
ces. 287
Ex CA P. XXVIII. Quid interrogas me, cuùm Do-
minus receſſerit à te. . . . Non obediſti voci Do-
mini, neque feciſti iram furoris ejus in Amalec.

199. & 200
Ex Libro Secundo Regum.

Ex CAP. IV. Et oſtiaria domüs, purgans triticum,
obdormivit. 18
Ex CAP. IX. Cùm autem veniſſet Miphiboſeth filius
Jonathæ, filii Saul ad David, ecorruit in faciem
ſuam, & adoravit. 84
Adorans eum dixit; Quis ego ſum ſervus tuus, quo-
niam reſpexiſti ſuper canem mortuum, Pmilen
mei? Ibid.
Ex CAP. XI. Arca Dei, & IWraël, & Juda habi-
tant in papilionibus, & Dominus meus Joab, &
ſerni Domini mei ſuper faciem terræ manent: &
ego ingrediar domum meam, ut comedam G hbi-
bam, & dormiam cum uxore med. 7
Ponite Uriam ex adverſo belli, ubi fortiſſimum eſt
prælium: & derelinquite eum, ut percuſus intereat.
78
Ex CAP. XII. Tu feciſti abſoondite, ego autem
faciam in conſpectu omnis Irasl, & in conſpelctu

Jolis. 3*
Vivit Dominus, quoniam filius mortis eſt vir, qui
fecit hoc. 79
Tu es ille vir. Ibid.

Iratus autem indignatione David adversus hominem
illum nimis, Sei ad Nathan: Vivit Dominus,
quoniam filius mortis eſt vir, qui fecit hoc. Ovem
reddet in quadruplum. 8
Dixit autem Nathan ad David- Tu es ille vir. Ibid.
Quoniam blaſphemare feciſti inimicos Domini, ſrlins,
qui natus eſt tibi, morte morietur. 1838

Quia peccare feciſti. 228

Peccavi.

Ex CAP. XIII. Càm autem audiſſet Rex Da
verba hæc, contriſtatus eſt valde, & noluit con-
triſtare ſpiritum Ammnon filii ſui. 258
Sidit veſtimenta ſua, & cecidit ſuper terram. Ibid.
Sed, & Rex, & omnes ſervi ejus fleverunt ploratu
magno nimis. Porrè Ahbſalon fugiens, abiit ad
Tholomai filium Ammiud, Regem Geſuur. Ibid.
Ex CAP. XIV. Omnes morimur, & quaſi aquæ
dilabimur in terram, quæ non revertuntar. 222

Kk 3 Oſeu-

Oſculaiuſque eſt Rex Ablalon. pag. 241
Obſecro, ut videam faciem Regis: quòd ſi memor
eſt iniquitatis meæ, interſiciat me. 252
Ex CAP. NXV. Dixit Abſalon ad Regem David.
Vadam, & reddam vota mea, quæ vovi Domino

in Hebron. 94
Dixitque ei Rex David: Vade in pace. Ibid.
Et ſurrexit, & abiit in Hebron. Ibid.

Miſit autem Abſalon exploratores in univerſas Tri-
bus Ißzasl, dicens: ſtatim ut audieritis clangorem
buccinæ, dicite: Regnabit Abſalon in Hebron.
Ibid.
Porrò, cùm Abſalon erant ducenti viri de Jeruſa-
lem vocati, euntes ſimplici corde, & cauſam pe-
nitks ignorantes. Ibid.
Ex CAP. XVI. Qui egreſſus eſt de utero meo, quæ-
rit animam meam.

35
Ex CAP. XVIII. Jervate mihi puerum Abſalon.

45

Fili mi, Abſalon, Abſalon fli mi. Ibid.

Ex Libro Tertio Regum.

Ex CAP. III. Venerunt duæ mulieres meretrices ad

Regem. 139
Ex CAP. VI. Malleus, & ſecuris, & omne ferra-

mentum non ſunt audita in domo, cùm ædificare-

tur. 309
Ex CAP. XII. Quæ nobis pars in David? vel quæ
bæreditas in fclio Iai? 84

Ex CAP. XIII. Invenit cadaver projetum in via..
Non comedit Leo de cadavere, nec læſit aſinum.
115. & 119
Et exaruit manus ejus, quam extenderat contra eum.
127
Qui ait illi, Ego Propheta ſum ſimilis tui: & An-
gelus locutus eſt mihi in ſermone Domini, dicens:
Reduc eum, ut comedat panem. 309
Quia non obediens fuiſti ori Domini, non inferetur
cadaver tuum in ſepulchrum patrum tuorum. Qui
cuùm abiiſſet, invenit eum Leo in viâ, & occidit.
Ibid.
Ex CAP. XIV. Vade, & dic Jeroboam: Operatus
es mala ſuper omnes, qui fuerunt ante te. Idcirco
ecce ego inducam mala ſuper domum Jeroboam.
Tu igitur ſurge: & ipſo introitu pedum tuorum in
urbem, morietur puer. 300⁰
Ex CAP. NVI. Duxit uxorem Jezabel fliam
Ethhaal Regis JSidoniorum. Et abiit, & ſervivit
Baal, & adoravit eum. 78
Ex CAP. XVII. Quid mihi, & tibi, vir Dei?
ingreſus es ad me, ut rememorarentur iniquitates
meæ, & interficeres flium meum. 22²²
Ex CAP. XVIII. Ecce nubecula parva quaſi veſti-
gium bhominis aſcendebat de mari. Qui ait: Af-
cende, & dic Achab: Junge currum tuum, &
deſcende, ne occupet te pluvia. Cumque ſe verte-
ret huc atque illuc, ecce cœli contenebrati ſunt,
& nubes, & ventus, & facta eſt pluvia grandis.
Aſcendens itaque Achab abiit in Jezxraöl. 104. &

16 5
Apprehendite Prophetas Baal, & ne unus quidem
effugiat ex eis. 215

Elias autem aſcendit in verticem Carmeli, & pronus
in terram poſuit faciem ſuam. Ibid.
Duxit eos Elias ad Torrentem Ciſon, & interfecit eos
ibi. 270
Ex CAP. XIX. Quid bic agis Elia? Et ille reſ-
pondit. elo zelatus ſum pro Domino Deo exerci-
tum, quia dereliquerunt pattum tunm filii Iſrasl:
Altaria tua deſtruxerunt: Prophetas 1u0s occide-
runt gladio: derelittus ſum ego ſolus. 83. & 216

2

Index Locorum

Derelinquam mihi in Iſrazl ſeptem millia virorum,
quorum genua non ſunt ineurvata ante Baal. 83
Reperit Eliſeum filium Saphar arantem in duodecim

jugis boum. 91
NWon in igne Dominus, non in commotione Dominus.
105

Venitque in Berſabee Juda, & dimiſit ibi puerum
ſuum, & perrexit in deſertum viam unius diei.
216
Ecce Angelus Domini tetigit eum, & dixit illi: Jur-
ge, & comede. Reſpexit, & ecce ad caput ſuum
Jubeinericius panis, & vas aquæ. Comedit ergo,

& bibit, & rurſum obdormivit. IDid.
Ex Libro Quarto Regum.
Ex CAP. I. Numquid non eſt Deus in rael, ut

eatis ad conſulendum Beelzebub Deum Accaron?
Quam ob rem hæc dicit Dominus: De lebtulo, ſu-
per quem aſcendiſti, non deſcendes, Jſed morte
morieris. 310
Ex CAP. IV. Tu noſti, quia ſervus tuus fuit ti-
mens Deum. 230
Ut tollat duos filios ad ſerviendum ſibi. Ibid.
Ex CAP. V. Numquid non meliores ſunt Abana, G
Pharphar fluvii Damaſci omnibus aquis Iſraél, ut

laver in eis, & munder? 94
Vade, & lavare ſepties in Jordane. lbid.
Ex CAP. IX. Unxi te Regem ſuper populum Domini
Iſrasl. 68

Jehu autem egreſſus eſt ad ſervos Domini ſui: qui di-
xerunt ei: Recténe ſunt omnia? Quid venit inſa-
nus iſte ad te? Qui ait eis. Noſtis hominem, G
quid locutus ſit. At illi reſponderunt: Falſum eſt,
ſed magis narra nobis... Haæc & hæc locutus eſt
mihi, & ait: Hac dicit Dominus: Unxi te Ke-
gem ſuper Iſrazl. Feſtinaverunt itaque, & unuſ-
quiſque tollens pallium ſuum, ſub pedi-
bus ejus, in ſimilitudinem tri 1
runt tubd, atque dixerunt: Regnabit Jehu. Ibid.

Ex Libro Primo Paralipomenon.

Ex CAP. XVI. Wolite tangere Chriſtos meos. 201
Ex CAP. XXIX. Opus namque grande ſt: Neque
enim homini præparatur habitatio, ſed Deo. Ego
autem totis viribus meis præparavi impenſas Do-
mus Dei mei. ... Tria millia talenta auri de
auro Ophir, & ſeptem millia talentorum argent:.

308
Ex Libro Secundo.

Ex CAP. VIII. Filiam verò Pharaonis ranftulit de
civitate David in domum, quam ædificaverat ei,
Dixit enim Rex: Non habitabit uxor mea in domo
David Regis Irael, eò quòd ſanctificata ſit: quia
ingreſa eſt in eam Arca Domini. Tunc obtulit da-
lomon bolocauſta Domino ſuper Altare Domini,
quod exſtruxerat ante porticum. 17

Ex Libro Secundo Eſdræ.

Ex CAr. IV. Unâ manu ſud faciebat opus, & alter
tenebat gladium. Edificantium enim unuſquiſtue
gladio erat accinctus renes. Et ædificabant & clan-
gebant buccina. 272

Ex Libro Tobiæ.

Ex CAP. I. Hæc, & bis fmilia ſecundum ege

Dei puerulus obſervabat. Ex

unalis, & cecine-

1
4
l.
ui
au
n
.
Men
01
la

CNE.
ECA1.
tnn
⸗
.
IC.

1C.
ſen, 0
emlan:
mnnn n
.
ICLX
Dmunn
I Muncni
Me.
C X
nſimi.

Ule in
4 lier. .
. em.
CNXI
huphen
ii en
e

I
lann
caput
umn 4

un we,
en 1

4 le r

i/ r Don

Gi .

CnN
Ni uig
l

.

iu Unl
tit

4

4tClnd

Gnde.

pcrnn

Alrm
tu

nin⸗ ,
3.
Aun

e
Me.
6
luf,

tm ,

obie.

„
nib

Sacræ Scripturæ.

Ex CAP. V. Baculun ſenettutis noſtræ tuliſti, &
ranfmiſiſti à nobis. Nunquàm fuiſſet iſta pecunia
pro quuù miſiſti eum. Mahfkciebat enim nobis pau-
pertas noſtra, ut divitias computaremus hoc, quod
videbamus filium noſtrum. pag. 45
Ex C AP. XII. Vos autem benedicite Deum, & nar-
rate omnia mirabilia ejus. 211
Quando orabas cum lacrymis, & ſepeliebas mor-
tuos, & derelinquebas prandium tuum, & abſcon-
debas eos per diem in domo tuâ, & nocte ſepelie-
bas eos, ego obtuli orationem tuam Domino. 2 56
Ex CAP. XIII. Ipſe caßigavit nos propter iniqui-
tates noſtras, & ipſe ſalvabit nos propter miſeri-
cordiam ſuam. 176

Ex Libro Judith.

Ex CAPF. IV. Induerunt ſe Jacerdotes ciliciis. 254
Ex CAP. VII. U viderunt multitudinem illorum,
proſtraverunt ſe ſuper terram, mittentes einerem
ſuper capita ſua, unanimes orantes „ ut Deus IWN-
rael miſericordiam ſuam oſtenderet ſuper populum
um. 34
Ex CAP. VIII. Jejunabat omnibus diebus vitæ ſuc.
73
Ex CAP. X. Deus patrum noſtrorum det tibi gra-
tiam, & omne conſilium tui cordis ſud virtute
corroboret, ut glorietur Juper te Jeruſalem, & ſit
nomen tuum in numero danäétorum, atque Juſto-
rum. 211
Ex CA P. NXII. NWon vereatur bona puella introire ad
Dominum menm, ut honorificetur ante faciem ejus,
ut manducet cum eo, & bibat vinum in jucundi-
rate. 74
Ex CAP. XV. Confortatum eſt cor tuum, ed quòd
Caſtitatem amaris, & poſt virum tuum, alterum
neſcieris. 211

Ex Libro Eſther.

Ex CAP. VIII. Obſecro ut novis Epiſtolix, veteres
Aman literæ infidiatoris, & boſtis Judæorum, cor-
rigantur. 288
Ex CAP. XII. Libenter pro ſalute Iſrazl etiam ve-
Nigia pedum ejus deoſculari paratus eſſem. 161
Timui ne quemquam adorarem, excepto Deo meo.
Ibid.
Ex CAP. XIV. Tu ſeis neceſitatem meam, quòd

abominer ſignum ſuperbiæ & gloriæ meæ, quod eſt

Jſuper caput meum in die oſtentationis meæg, &

deteſter illud quaſi pannum menſtruatæ, & non
portem in diebus ſilentii mei, & quòd non come
derim in mensâ Aman, nec mihi placuerit convi-
vium Regig & nunquàm lætata ſit Ancilla tua,
ex quo huc tranſlata ſum uſque in præſentem diem,
niſi in te Domine Deus Abraham. 258

Ex Libro Job.

Ex CAP. I. Dominus abſtulit... Jit nomen Do-
mini Benedictum. 138. & 175. & 176
Ex CAP. II. Nd immitie manumn tiaam „ & tange
carnem ejus. 2

Benedie Deo. 48
Bona ſuſcepimus de manu Domini, Mala quare
non ſuſtineamus 365
Ex CAF. VI. Qui timent pruinam, irruet ſuper eos
nix.
Ex CAP. IX. Terra data in manus impii. 342
X CA P. X. Dimitte ergo me, ut planoam paulu-
luùm dolorem meum „ antequàm vadam, & non
evertar ad terram ienebroſam, & opertam Mor-

tis caligine. 222
Ex CAP. XII. Ji continuerit aquas, omnia ſi ca-
buntur. 01

Ex CAP. XIII. Poſuiſti in nervo pedem meum, &
obſervaſti omnes ſemitas meas. 298. & 348
& 361
Ex CAP. XIV. Lapides excavant aqug, & allu-
vione paulatim terra conſumitur. 91
Quaſi flos egreditur, & conteritur, & nunquàm in

eodem ſtatu permanet. 123. & 299
Ex CAP. XVII. Pone me juxta te, & cujuſvis ma-

nuts Pugnet contra mé. 123
Putredini dixi, Pater meus es, Mater mea „ & Noror
mea vermibus. 156
Ex CAP. XIX. Ue ſeribantur ſermones mei. 119.
& 120
Ex CAFP. XXI. In puncto ad inferna deſcendunt.
134

Qui dixerunt Deo- Recede à nobis, & ſcientiam via-
um tnarum nolumus. Quis eft Omnipotens, ut
ſerviamus ei 5 Ibid.
Ex CAP. XXVI. Qyiritus Domini ornavit cœlos.
125
Ex CAP. XXX. Frater fui Draconum, & ſocius
Druthionum. 156
Ex CAP. KXXI. Dixerunt viri tabernaculi mei,
Quis det de carnibus ejus, ut ſaturemur 60⁰

Ex Libro Pſalmorum.

Ex PsAL. I. Dabit fruttum ſuum in tempore ſuo:
& folium ejus non defluet, & omn'a duacumgele
faciet, proſperabuntur. 130. & 189. & 301
Et erit tanquam lignum. 130
Ouod plantatum eſt ſecus decurſus aquarum. Ibid.
ded in lege Domini Voluntas ejus, & in lege ejus
meditabitur die ac nocle. 181. & 183. & 317
Dabit fruttum in tempore ſuo. 181. & 317
Et folium ejus non deftuet. 317
Ex PSAL. II. Poſtula à me, & dabo tibi Gentes ha-
reditatem tuam, & poſſeſſionem tuam terminos ter-
ræ. 6
Aphrehendite diſciplinam. 129. & 138
Et nunc Reges intelligite » erudimini, qui judicatis

terram. 139
Nervite Domino in timore: & exultate ei cum tre-
more. 171

Cum exarſerit in brevi Ira ejus: Beati omnes, quti
confidunt in eo. Ibid.
Aſtiterunt Reges terræ, & Principes convenerunt in
unum adversus Dominum, & adversus Chr iſtum
ejus. 316
Dirumpamus vincula eorum, & projiciamus à nobis
Jugum ipſorum. Ibid.
Ego autem conſtitutus ſum Rex ab eo ſuper dion mon-
tem ſanäétum ejus, prædicans præceptum ejus. Ibid.
Poſtula à me, & dabo tibi gentes bæreditatem tuam,
& poſſeſtonem tuam terminos terræ. 1bid.
Ex PSAL. III. Ego dormivi, & ſoporatus ſum, &
eſurrexi. 329

Quia Dominus ſuſceepit me. . Ibid.
Non timebo millia populi circumdantis me. lbid.
Dentes peccatorum contriviſti. 359
Ex PsAL. IV. Dediſti lætitiam in corde meo. 3
Cum invocarem, exaudivit me Deus Juſtitiæ meæ.
23
Filii hominum uſquequò gravi corde, ut quid diligitis
vanitatem, & quæritis mendacium ê 322
Et ſcitote quoniam mirificavit Dominus ſantctum ſmum.
Ibid.
In pace in id ipfum dormiam & requieſcam. 32 5
Quis oſtendit nobis bona 5 328

K k 4

S igna-

Signatum eſt ſuper nos Iumen vultus tui, Domine,
dediſti lætitiam in corde meo. pag. 328
Sacriſficate ſacrificium juſtitiæ, & ſperate in Domino.
349
Ex PSAL. V. Et lætentur omnes, qui ſperant in te-
in æternum exultabunt, & habitabis in eis. 106

Sepulebrum patens eſt guttur eorum. 328
Seuto bonæ voluntatis tuæ coronaſti nos. 331
Ecce elongavi fugiens, in ſolitudine. 339

Expectabam eum, qui ſalvum me fecit à puſillani-
mitate ſpiritus. Ibid.
Ex PsAL. VIII. Ex ore infantium & lactentium per-
Feciſti laudem. 91
Ex PSAL. IN. Qui exaltas me de portis Mortis,
ut annuntiem omnes laudationes tuas in portis filiaæ
Gion. 17. & 167. & 211
Tibi derelictus eſt pauper: orphano Tu eris adjutor.

39
Inſidiatur in abſcondito, quaſi Leo in ſpelunca ſua.
81

In convertendo inimicum meum retrorsum: infirma-

buntur & peribunt à facie tua. 11
Non eſt Deus in conſpectu ejus : inquinatæ ſunt viæ
illius in omni tempore. . 112

Confaebor tibi, Domine, in toto corde meo narrabo
omnia mirabilia tua. Lætabor, & exultabo in te-
pſallam nomini tuo, Altiſime. 281
Increpaſti gentes, & periit impius: Nomen eorum
deleſti in æternum, & in ſæculum ſæculi. Ibid.
uaretur peccatum illius, & non invenietur. 371
Ex PsAL. XII. IUlumina oculos meos, ne unquam
obdormiam in morte. 38. & 227. & 329
Uzuequò avertis faciem tuam à me; 112
Ouamdiun ponam conſilia in animâ med, dolorem in
corde meo. Ibid.

Ex PSAL. XIII. depulchrum patens eſt guttur eo-

Trum. 21
Corrupti ſunt: & abominabiles facti ſunt. 76
Omnes declinaverunt, ſimul inutiles facti ſunt. 115
Quis dabit ex Non ſalutare Iſraxl. 327
Ex PsAL. XIV. Qui ingreditur ſine macula. 230
Et operatur Juſtitiam. Ibid.
Qui loquitur veritatem in corde ſuo qui non egit
dolum in linguà ſua. Ibid.

Nec fecit proximo ſuo malum: & opprobrium non ac-
cepit adversus proximos ſuos. Ibid.
Ad nihilum deductus eſt in conſpectu ejus malignus:
timentes autem Dominum glorificat. Ibid. &f 23 1
Qui jurat proximo ſuo, & non decipit: qui pecuniam
ſuam non dedit ad uſuram: & munera ſuper in-
nocentem non accepit. 23 1
OQui facit hæc, non movebitur in æternum. Ibid.
Domine, quis habitabit in monte ſantto tuo? 340
Ad nihilum deductus eſt in conſpectu ejus malignus.
231. & 347
Timentes autem Dominum glorificat. Ibid.
Ex PsAL. XV. Adimplebis me lætitiâ cum vultu tuo:

Delectationes in dexterâ tua in finem. 3
Providebam Dominum in conſpetctu meo ſemper, quo-
niam à dexteris eſt mibi, ne commovear. 111

Providebam Dominum in conſpettu meo ſemper: quo-
niam à dextris eſt mihi, ne commovear. Propter
boc lætatum eſt cor meum, & exultavit lingua
mea: Infuper & caro mea requieſcet in ſpe. Ibid.

& 168
Ex PsAL. XVI. JQaturati ſunt filiis. 150
Statuerunt oculos ſuos declinare in terram. 289
Ex PsAL. XVII. Vivit Dominus, & benediktlus Deus
meus, & exaltetur Deus ſalutis meæ. 2
Intonuit de cœlo Dominus, & Altiſſimus dedit vocem
ſuam. 67

Præ fulgore in conſpetctu ejus nubes tranſierunt s gran-

Index Locorum

do, & carbones ignis. : 111
Clamor meus in conſpeblu ejus, introivit in aures
eus. 112

Et ero immaculatus cum eo. Ibid.
Et ſupplantaſti inſurgentes in mi ſubtus me. 153
Filii alieni inveterati ſunt, & claudicaverunt à ſe-

mitis ſuis. 160
Deus qui præcinxit me virtute, & poſuit immacula-
tam viam meam. 163
Deus meus impolluta via ejus. 167
Tenebroſa aqua in nubibus aëris. 219
Diligam te, Domine fortitudo mea. 379
Cum ſancto ſantctus eris: & cam perverſo perverte-
r15. 25⁵50
Laudans invocabo Dominum. 281

Inclinavit cæœlos, & deſcendit: & caligo ſub pedibus
ejus. Et aſcendit ſuper Cherubim, & volavit: vo-
lavit ſuper pennas ventorum. .. Et intonuit de
cœo Dominut.. Miſit de cœlo, & accepit me: Et
aſumpſit me de aquis multis. Ibid. & 308
Et ero immaculatus cum eo: obſervabo me ab iniqui-
tate med. 307
Et intonuit de cœlo Dominus: & Altiſimus dedit
vocem ſuam, grando, & carbones ignis. Miſit ſa-
gittas ſjuas, & diſſipavit eos: fulgura multiplica-

vit,; & conturbavit eos: . . . Quoniam judicia
ejus in conſpectu meo: & juſtitias ejus non repuli à
me. 308⁸
Cirecumdederunt me dolores mortis, & torrentes ini-
quitatis conturbaverunt me. 227
Poſuiſti ut arcum æreum, brachia mea. Ibid.
Supplantaſti infurgentes in me ſubtus me. Ibid.

Dolores inferni circumdederunt me: præoccupaverunt
me laquei mortis. 359
In tribulatione mea invocavi Dominum, & ad Deum
meum olamavi. Et exaudivit de templo ſanéto ſuo
vocem meam. Ibid.
Quoniam quis Deus præter Dominum? 364
Ex PsSAL. XVIII. Exultavit ut Gigas ad currendam
viam. 4. & 36. & 62. & 289. & 348
Meditatio cordis mei in conſpectu tuo ſemper. 112

Iin ſole poſuit tabernaculum ſuum. 166
Lex D'imini immaculata. 29³⁰
Defecit in ſalutare tuum anima mea. 282
4A ſummo Cælo egreſſio ejus, & occurſus ejus uſque ad
ſummum ejus. 289
Dies diei eruétat verbum. 376
Ex PSAL. XIX. Hi in curribus, & hi in equis:
Nos autem in nomine Domini Dei noſtri. 182

Ex PSAL. X X. Inveniatur manus tua omnibus ini-
micis tuis: Dextera tua inveniat omnes, qui Ie

oderunt. 16. & 330
Ex PsAL. XXI. Deus Deus meus, quare me dere-
liquiſti 5 63

Deus meus, clamabo per diem, & non exaudies: G.
nocte, & non ad inſipientiam mihi. In te ſpera-
verunt Patres noſtri: in ie ſperaverunt, & non
ſunt confuſi. Ego autem ſum vermis, & non homo,
opprobrium hominum, & abjetlio plebis. lbid.
Erue à framea Deus animam meam, & de manu ca-
nis untcam meam. . Ibid.
In te projeltus ſum ex uteros de ventre Matris men
Deus meus es Tu, ne diſceheris à me: ſpes mea
ab uberibus Matris meæ. 65
Ego autem ſum vermis, & non bomo, opprobrium
hominum, & abjeclio plebis. Omnes videntes me,
deriſerunt m. 110
Ex PsAIL. X XII. Paraſti in conſpecta meo menſam5
adversis eos qui tribulant me. 48⁸
Nam, aſi ambulavero in medio umbræ mortis, noß
timebo mala: quoniam Tu mecum es. 112
Virga ta, & baculus tuns, ipſa me conſolata ſunt. r

Bl⸗
.
Mn
i
üs
en
inh
umn
.
B
EN.
un,
ſu.

ſim

D Mtlita
inen

V

kenhan
UA.X.
inn
iu ſper
14 l
nlaen
ie lonin
ecn
INMNLV
unßiin
II 841. X

ulen, e
linthe
uN W
Ne
lllmi ne
lelen en
nfn,
g 4 ele

mteng

dy,
⸗
e⸗

1ainzy:
4 li

Ex PsAL. XXIII. Domini eſt terra, & plenitudo
ejus. pag. 200
Ex PSAL. XXV. In quorum manibus iniquitates

ſunt. 226

Proba me Deus, & tenta me, ure renes meos, & cor

Mméeum. 377
Ex PSAL. XXVI. Dominus illuminatio mea, &
ſalus mea: quem timebo? 8
Ahſcondit me in tabernaculo ſuo. 17
In die malorum protexit me. Ibid.

Tibi dixit cor meum: exquiſivit te facies mea: fa-
ciem tuam, Domine, requiram. 112
Si conſiſtant adversum me caſtra, non timebit cor
meum. di exurgat adversum me prælium, in hoc
ego ſperabo. Unam petii à Domino, banc requi-
ram. 121
Ex PsAL. XXVII. Deſtrues illos, & non ædificabis
eos. 360
Ex PsAL. XXVIII. Vox Domini concutientis de-
ſertum, & confringentis Cedros Libani. 383
Afferte Domino gloriam & honorem, afferte Domino
loriam nomini ejus. 356
Ex PsAL. XXIX. Ego dixi in abundantia mea,
Non movebor in æternum. 135
Avertiſti faciem tuam, & factus ſum conturbatus.
Ibid.
Conſcidiſti ſacecum meum, & circumdediſti me læti-
tia. 149
Ur cantet tibi gloria mea. .V Ibid.
Exaltabo te Domine, quoniam ſuſcepiſti me: nec de-
lectaſti inimicos meos ſuper me. 164. & 165

Quæ utilitas in ſanguine meo, dum deſcendo in cor-

ruptionem. 164. & 309
Dixi in abundantia mea, Non movebor in æter-
num... Avertiſti manum tuam, & fatctus ſum
conturbatus. 317
Ex PAL. XXX. Eripe me de manu inimicorum
mesrum & à perſeguentibus me. Illuſtra faciem
tam ſuper ſervum tuum. 48. & 112
Ego dixi in exceſu mentis meæ: Projectus ſum à fa-
cie oculorum tuorum. 56
Ahbſcondes eos in abſcondito faciei tuæ, à conturba-
tione hominum. 112
Projectus ſum à facie oculorum tuorum. 333
Ex PSAL. XXXI. Converſus in ærumna mea, dum
configitur ſpina. 334. & 346. & 350
Ex PSAL. XXXII. Verbo Domini cæli firmati
ſunt . & Ppiritu oris ejus omnis virtus eorum. 32
Beata Gens, cujus eſt Dominus Deus ejus. 149
Ponens in theſauris Abyſſos. 163
Ex PsAL. XXXIII. Guſtate, & videte, quoniam
Juavis eſt Dominus. 53
Eecce oculi Domini ſuper Juſtos. 62
Et non delinquent omnes, qui ſperant in eo. 106
Accedite ad eum, & illuminamini & facies veſtræ
non confundentur. 112. & 321
Immittet Angelus Domini in circuitu timentium eum.

21
Ex PsAL. XXXIV. Oratio mea in ſinu meo ga⸗
vertetur. 83. & 379
Omnia oſa mea dicent, Domine, quis ſimilis tibi 5
120
Ex PsAL. XXXVI. Melius eſt modicum juſto, ſu-
der divitias peccatorum multas. 93
Lex Dei ejus in corde ipſius. 317
Cum interierint peccatores videbis. . .. Vidi impium

Juperexaltatum & elevatum ſicut Cedros Dei. 33 5
Tranſivi, & ecce non erat. Ibid.
Ex PSAL. XXXVII. Rugiebam à gemitu cordis
mei. 110
Miſer fabtus ſum, & curvatus ſum uſque in finem:
totâ die contriſtatus ingrediebur. 121

Ex PsAL. XLI.

Sacræ Scripturæ.

Quoniam lumbi mei impleti ſunt illuſionibus« & non
eſt ſanitas in carne med. 121
Aßhlictus ſum, & humiliatus ſum nimis: rugieba n à

gemitu cordis mei. Ibid.
Curvatus ſum uſque in finem. 238
Quoniam lumbi mei impleti ſunt illuſionibus. 317

Quoniam ſagittæ tuæ infixæ ſunt mibi, & confirmaſti
Juper me manum tuam. 344. & 345
Non eſt ſanitas in carne meâ, à facie iræ tuæ; Won
eſt pax oſſibus meis, à facie peccatorum meorum.
. 345
Non eſt Pax in carne med à fatie iræ tuæ. 377
Ex PSAL. XXXVIII. Concaluit cor meum inira
me: & in meditatione tua exardeſcet ignix. 83.
& 220
Locutus ſum in linguà meâ: Notum fac mihi, Do-
mine, ſinem meum. 3
Verumtamen in imagine pertranſit homo: ſed & fru-
ſtrà conturbatur. Theſauridat: & ignorat cui
congregabit ea. 84
Et nunc quæ eſt expectatio mea ? Nonne Dominus?
Et ſubſtantia mea apud te eſt. Ab ommibus iniqui-
tatibus meis erue me. Ibid.
Obmutui, & ſilui à bonis. 104
Cum conſifteret peccator adversum me: obmutui &
humiliatus ſum, & ſilui à bonis: & dolor meus
renovatus eſt. 220
Ex PsAL. XXXIX. Multiplicatæ ſunt ſuper capils
los capitis mei, & cor meum dereliquit me. 332
Tradet ad vigilandum diluculs ad Dominum. 379
Quemadmodàum deſiderat Cervus
ad fontes aquarum, ità deſiderat anima mea ad
té, Deus. 129
Quare triſtis es, anima mea, & quare conturbas

me? Ibid.
Triſtis incedo, dum affligit me inimicus. 350
Emitte lucem tuam, & veritatem tuam. Ibid.

Et introibo ad altare Dei. 351
Ex PSAL. XLIII. In Deo laudabimur totâ die: &
in nomine tuo confutebimur in ſeculum. 164
NWon enim in arcu meo ſperabo. 361
Ex PSsAL. XKLIV. Et deducet Te mirabiliter dextera
tua. 17

Omnis gloria ejus fliæ Regis ab intus. 42. & 374
Adducentur Regi Virgines, poſt eam. 4²
Conſtitues eos Principes ſuper omnem terram. 67
In veſtitu deaurato, ocirecumdata varietate. 116

Wecioſus formũ præ filiis hominum. Diffuſa eſt gra-
tia in labiis tuis: Proptereà benedixit te Deus in
æternum. 132
Accingere gladio tuo Iſuper femur tuum, potentiſime.
Imntende proſperè, procedé, & regna. Ibid. & 272
Ommnis gloria ejus Filiæ Regis ab intus: in fimbriis
aureis circumamicta varietatibus. 163

Pro Patribus tuis nati ſunt tibi iilii s Conſtitues eos

Principes ſuper omnem terram. 212
Aſtitit Regina d dextris tuis in veſtitu deaurato. 236
Concupiſcet Kex decorem tuum. Ibid.
Lingua mea calamus ſeribæ. 33
Accingere gladio tuo. 361
Adfſtitit Regina à dextris tuis in veſtitu deaurato cir-
cumdata varietate. . 373
Ex PsAL. XLV. Conturbatæ ſunt gentes, & incli-
nata ſunt regna. 42
Sanctificavit tabernaculum ſuum Altiſſimus, Deus in
medio ejus non commovebitur: Adjuvabit eam
Deus mans diluculo. Ibid.
Vacate & videte, quoniam ego ſum Deus: exaltabor
in Gentibus, & exaltabor in terra. Ibid.
Fluminis impetus lætificat civitatem Dei. 47
Deus noſter refugium, & virtus. 307
Propterea non timebimus dum turbabitur terra. Ibid-
Sonmue-

Sonuerunt, & turbatæ ſunt aquæ eorum: conturbati
ſunt montes in fortitudine. pag. 207
Sanctificavit tabernaculum ſuum Altiſimus. Ibid.
Venite & videte opera Domini, quæ poſitit prodigia
ſuper terram: auferens bella uſque ad fines terræ.
Arcum conteret, & confringet arma, & ſcuta com-
buret igni. Vacate, & videte, quoniam 20 ſum

Deus. bid.
Ex PsAL. XLVII. Magnus Dominus, & laudabilis
nimis. . 42
In Civitate Dei noſtri. Ibid.
Deus in domibus ejus cognoſcetur. Ibid.

Quoniam ecce Reges terræ congregati ſunt: convene-
runt in unum. Ibid.
Iphi videntes, ſic admirati ſient;, conturbati ſunt,
commoti ſunt: tremor apprehendit eos. Ibid.
Sicut audivimus, ſic vidimus in Civitate Domini vir-
tutum, in Civitate Dei noſtri, Deus fundavit eam
in æternum. Ibid.
Suſcepimus Deus miſericordiam tuam in medio Tem-
pli mi. Ibid.
Cileumdate Son, & complectimini eum: narrate in
turribus ejus. Ponite corda veſtra in virtute ejus:
& diſtribuite domos ejus, ut enarretis in progenie
alterà. Quoniam hic eſt Deus, Deus noſter in æter-
num, & in ſæculum ſæculi: ipſe reget nos in ſe-
cula. Ibid.
Fundatur exultatione univerſæ terræz mons Rion; la-
tera Aquilonis, Civitas Regis magni. 46. & 163
Cireumdate Sion, & complectimini eam. 163
Magnus Dominus, & laudabilis nimis, in Civitate
Dei noſtri, in Monte ſancto ejus. Ibid.
Ex PsAL. NXLVIII. Ne timueris cùm dives fabtus
fuerit homo, & ocum multiplicata fuerit gloria
Domus ejus. Quziam cum interierit, non Jumet
omnia: Neque deſcendet cum eo gloria ejus. 127
Et Sepulchra eorum, illorum domus in æternum. 222
& 328. & 358

Ex PsAL. XLIX. Si eſuriero non dicam tibi. 58.
59
lanis in conſpectu ejus exardeſcet. 112, & 135
Ti in circuitu ejus tempeſtas valida. Ibid. & 167
Ullic iter, quo oſtendam illi ſalutare meum. 356
Ex PsAL. L. Redde mihi lætitiam ſalutaris tui, &

P principali confunma me. 3. & 29
Tibi ſoli peccavi, & malum coram te feci. 158. &£
159. & 201
Miſerere mei, Deus. 29
Miſerere mei, Deus, ſecundum magnam miſericor-
diam tuam. . 57
Aſperges me hyſopo, & mundabor. 57. & 151

Ecce enim in iniquitatibus conceptus ſum: & in pec-
catis concepit me Mater mea. 65
Pocebo iniquos vias tuas. 146. & 159. & 179. & 347
Amplius lava me- Aſperges me: Lavabis mé: Dele
iniquitatem meam. 158. & 329
Iucerta & occulta ſapientiæ tuæ manifeſtaſti mihi.
158
Tibi Soli peccavi: & malum coram te feci. Ibid. &
159
Docebo iniquos vias tuas... Os meum annunciabit
laudem tuam. 1
Miſerere mei Deus: Tibi ſoli peccavi, & malum

coram te feci. 201
Amplius lava me. 329
QNacrificium Deo Wiritus contribulatus; Cor contritum
& humiliatum Deus non deſpicies. 377

Benignè fac Domine, in bond Voluntate tud Sion, ut
ædificentur muri Jerulalem. Ibid.
Ex PSAL. LI. Quid gloriaris in malitié, qui potens
es in iniquitate? 58. & 146
Totu die injuſtitiam cogitavit lingua tua... Dilexiſti

Index Locorum

omnia verba præcipitationis;, lingua dolofa: Prop-
iereà Deus deſtruet te. 20⁸
Ex PsAL. LIII. Quoniam alieni inſurrexerunt ad-
versum me.... Ecce enim adjuvat me: & Do-
minus ſuſceptor eſt animæ mec. 359
PxX PSAL. LIV. = dabit mihi pennas ſicut Co-
lumbæ, & volabo & requieſcam? 97. & 203
Molliti ſunt ſermones ejus ſuper oleum, & ipſi ſunt

jacula. 334
Ex PsAL. LV. Ab altitudine diei timebo. 56
Poſuiſti lacrymas meas in conſpetctu tuo. 23

Ex PsAL. LVI. Et in umbrà alarum tarum ſpe-
rabo, donec tranſeat iniquitas. 49
Clamabo ad Deum Altiſſimum, Deum, qui benefecit
mihi. 8
Cantabo & pſalmum dicam. 374
Exurge, gloria mea, exurge pfſalterium & cithara.

Ibid.
Confitebor tibi in populis, Domine. Ibid.
Ex PsAL. LVII. Supercecidit Ignis, & non viderunt
Solem. 182
Donec producant ſpinæ veſtræ rhamnum. 22
Ex PSAL. LI X. Da nobis auxilium de tibulatione.
354

En PsSAL. LX. Permanet in æternum in conſpelctu
Dei: Miſericordiam & veritatem ejus quis requi-
ret ?* 5
Ex PsAL. LXI. Inhabitabo in tabernaculo tuo; pro-
tegar in velamento alarum tuarum. 330
Ex PsAL. LXII. KRex verò lætabitur in Deo.. 73
GSitivit in te anima mea: quàm multipliciter tibi caro
mea! In terra deſerta, & invia, & inaquoſa, ſic
in ſanbto apparui tibi. 172
In terra deſerta & invia... Iphi verò in vanum quæa-
ſierunt animam meam. 311. & 314
Sicut adipe & pinguedine repleatur anima mea: G
labiis exultationis laudabit os meum. 182. & 31
Ex PsAL. LXIII. Lætabitur Juſtus in Domino. 3
Sagittæ parvulorum fabtæ ſunt plagæ eorum. 221
Torcular calcavi ſolus. 235
Ex PsSsAL. LXIV. Verba iniquorum prævaluerunt
ſuper nos: Et impietatibus noſtris tu propitiaberis.

220
Et valles abundabunt frumento, clamabunt, etenim
hymnum dicent. 328
Ex PsAL. LXV. In multitudine virtutis tuæ men-
tientur tibi inimici tui. 58
Poſuit animam meam ad vitam & non dedit in com-
motionem pedes meos. 160

Et locutum eſt os meum in tribulatione mea. 168
Holocauſta medullata offeram tihi cum incenſo arie-
tum: offeram tibi boves cum hircis. Venite, audi-
te, & narrabo, omnes, qui timetis Deum, quanta
fecit animæ meæ. Ad ipfum ore meo clamavi: G
exaltavi ſub linguâ med. Ibict.
Introibo in domum tuam in holocauſtis. 294
Ex PsAL. LXVII. Paraſti in dulcedine tuũ pauperi
Deus. 57
ner facite ei, qui aſcendit ſuper occaſum, Domine
nomen illi. . . 58
Pluviam voluntariam ſegregabis Deus haæreditati tuæ,
& infirmata eſt: Tu vero perfeciſti eam. pic⸗
Et juſti epulentur, & exultent in conſpeltu Dei: G
delectentur in lætitid. 112
Prævenerunt Principes conjuncti pſallentibus. 219
Mons in quo beneplacitum eſt Deo habitare S
Currus Dei decem millibus multiplex, millia lætan-
tium. Ibid.
Dominus in eis. bid.

Virms ejus in nubibus. 54

mu
uf
R
Mn

ite

u

.
N.
.
Nl.
uea
t it
lnun
EN Al.
pon

n.

nmn ans
en ri

lenutin

tir os

nen ll

ri
8 outa
v amun

,altin

Wcut deficit fwumus, deficiant.
Qui eduxit vinctos in fortitudine.

Pag. 354.
Ibid.

Pennæ deargentatæ, & poſteriora dorſi ejus in pallore

auri. 378
Ex PsSAL. LXVIII. Quoniam Deus ſalvam faciet
Nion, & ædificabuntur Civitates JQuda. 17
Defecerunt oculi mei, dum Wero in Deum meum.
. 116
Quoniam quem tu percuſſiſti, perſecuti ſumt: & Japer
dolorem vulnerum meorum addiderunt. 220
Veni in altitudinem maris, & tempeſtas demerſit
me. 23 5. & 332
Ex PSAL. LXIX. Deus in adiutorium meum imen-
der Domine ad adjuvandum me feſtina. 48
Ex PSAL. LXX. Quia dixerunt inimici mei mihi:
. qui cuſtodiebant animam meam, conſilium fece-
runt in unum, dicentes, Deus dereliquit eum;
perſequimini & comprehendite eum: qutia non eſt,
qui eripiat. 220
Ex PsAL. LXXI. Quia liberabit pauperem à poten-

te, pauperem cui non erat adjiutor. 325
Ex PSAL. LXXII. Cogitaverunt, & locuti Junt ne-
quitiam. 80⁰

Quomodéò facti ſunt in deſolationem : ſubits defece-
runt : perierunt Propter iniquitatem ſuam, velut
Jomnium ſurgentiumn, Domine: In eivitate tud
imaginem ipſorum ad nihilum rediges. 4
Quid enim mibi eſt in Cælo? & à te quid volui Jauper
terrams Defecit caro mea, & cor meum: Deus
cordis mei, & pars mea Deus in æternum. 33. &

121. & 130. & 180. & 290. & 347

Dt jumentum factus ſium apud te. 184
Ex PSAL. LXXIII. Redemiſti Virgam haæreditatis
u&α. MWons Nion in quo habitaſti in eo. 38
Ex PsAL. LXXIV. Verumtamen fex ejus non eſt
exinanita. 7. & 330

Ex PsAL. LXXV. Factus eſt in Pace locus ejus, &

habitatio ejus in Sion. 36. & 277. & 336
Ex PsAL. LXXVI. Turbatus Jum, & non ſum lo-

cutus. 17
Cogitavi dies antiquos, & annos æternos in mente ha-
bui. 180
Uluxerunt coruſcationes tuæ orbi terræ: vidit, &
commota eſt terra. 212
Ego dixi, nunc i. 330

In die tribulationis meæg Deum exquiſivi manibus meis
nocle contrà eum, & non Ium deceptus. 367
Renuit conſolari anima mea: Memor fui Dei, & de-

lectatus ſum. Ibid.
Anticipaverunt vigilias oculi mei. Ibid.
Etenim ſagittæ tucg tranſeunt. Ibid.

Ex PsAL. LXXVII. Non Junt recordati manus ejus,
die, quâ redemit eos de manu tribulantis. 16
Tranhiulit aufirum de Cælo, & induxit in virtute ſud
Africum. Et pluit Ruper eos ſicut pulverem carnes:
& ſicut arenam maris volatilid pennata... Et
manducaverunt, & ſaturati ſunt nimis: & deſide-
"ium eorum attulit eis: non junt fraudati à deſide-
rio ſuo. 52
Adhuc eſcæ eorum erant iu ore ipſorum: & ira Dei
aAſcendit Juper eos. Ibid. & 183
Et occidit Pingues eorum: & electos Iſraxl impedi-
Vit. 52
Et abundavit ut averteret Iram ſuam. Et recorda-
us eſt, quia caro Junt, ſpiritus vadens, & non re-
diens. 75
Filii Ephrem intendenies „ & mittentes arcum, con-
verſi ſunt in die belli. 121. & 241
De poſt fœtantes accepit me. 20 5
TFanem Angelorum manducuavit homo. 21
Et pavit eos in innocentid cordis ſjui; & in intellecti-
manunm ſuarum deduxit gos. 367

Sacræ Scripturæ.

Ex PsAL. LXXIX. LC quid deſtruxiſti maceriam
ejus, & vindemiant eam omnos qui pratergre-
diuntur viam. 41. & 42. & 368
Exterminavit eum Aper de Sylva, & ſingularis Ferus
depaſtus eſt eam. 42
Ex PSAL. LXXX. Non erit in Te Deus recens,
neque adorabis Deum alienum. 29. & 324
Dilata os tuum, & implebo illud. 41
Inimici Domini mentiti lſant ei: & erit tempus eo-
rum in ſæcula. 142. & 143

Et cibavit eos ex adipe frumenti, & de petrà melle
fJaturavit eos.

142
Et non audivit populus meus vocem meam. 187
Exaudivi te in abſcondito tompeſtatis. 355

Ex PsAL. LXXXI. Vos autem ſicut homines mo-
Ttemini. 72
Neſcierunt, neque intellexerunt ,„ in tenebris ambu-
lant. 219
Ego dixi, Dii eſtis. . 247
Vos autem ſicut homines moriemini, & ſicut unus de
Principibus cadetis. 2323322
Ex PsAL. LXXXII. Diſperierunt in Endor : facti
Junt ut ſtercus terræ. 144

44
Pone PFrincipes eorum ſicut Oreb, & Zeb „ & Zebee;
& Salmana. Ibid.
Quoniam elevata e&t magnificentia tua ſuper cœlos.
324
Ex ore infantium & Iactentium perfeciſti Terkor,.
bi
U deſtruas inimicum & ultorem , quoniam videbo cœ-
los tuos, opera digitorum tuorum, Lunam & ſtel-
las, quæ tu fundaſti. Ibid.
Ex PSAI. LXXXIII. Peæti qui habitant in domo
ma, Domine; in ſæcula ſæculorum laudabunt te.
. 207
Elegi abjectus eſſe in domo Dei mei. Ibid.
Ex PSAL. LXXXIV. Benedixiſti Domine terram
am: Avertiſti captivitatem Jacob, remi ſiſti ini-
quitatem plebis tuæ. 17
Benedixiſti terram tuam.

, 33
Miſericotdia & Eeritas obviaverunt ſibi: Juſtitia &

Pax oſculatæ ſunt. 58. & 170
Eienim Dominus dabit benignitatem, & terra noſira
dabit fruttum ſuum. 332
Ex PSAL. LXXXVI. Diligit Dominus portas Nion
Juper omnia tabernacula Jacob. 1
Ecce alienigenæ, & Tyrus, & Populus Wthiopum:

hbi fuerunt illic. Ibid.
Homo & homo natus eſt in eàd. 370
Et ipſe fundavit eam Altiſimus. Ibid.

Ex PsAL. LXXXVII. Numquid mortuis facies mi-
rabilia, aut Medici ſuſcitabunt, & confitebuntur
tibi? WNumquid narrabit aliqitis in ſepulchro mi-
Jericordiam tuam, & veritatem tuam in perditio-
he * Numquid cognoſcentur in tenebris mirabilia
tua, & Juſtitia tun in terra oblivionis? 87
Et ego ad te, Domine clamavi, & mans oratio meg
præveniet te. Ibid.
U quid, Domine, repellis orationem meam ? avertis
Jaciem tuam à meb... In me iranſierunt Iræ tucæ:
& terrores tui conturbaverunt me. Ibid.
Elongaſti à me amicum & proximum: & notos meos
In laboribus à juventute med. 312
Ex PsAL. LXXXVIII. Deſtruxiſti omnes epes
Ius: poſatſti brmamentum ejus formidinem. 44
Miſericordias Domini in aternum cantabo. 1370
UWquequò Domine avertis in finem? . Exaltaſti
dexteram deprimentium eum. 334
Memor eſto, Domine, opprobrii ſervorum tuorum,
duod continui in ſinu meo muliorum gentium. 35 5
Tu dominaris poteſtati Maris, motum autem fluctuum
e jus

ejus tu mitigas. pag. 379
Ex PsaL. LX XXIX. Manè ſicut berba tranſeat,
mant floreat, & tranſeat: veſperè decidat, indu-
ret, & areſcat. 57. & 248
Repleti ſumus manè miſericordid tuã. 57
Annis quibus vidimus mala. 368
Anmi ſicut arenea meditabuntur.

37
Ex PSAL. XC. Cum ipſo ſum in tribulatione. 47.

337
Qui babitat in adjutorio Altiſſimi, in protectione
Dei cœli commorabitur. 49. & 208

Cudent à latere tuo mille, & decem millia à dextris.
Ad te autem non appropinquabit. Ibid.
Conculcabis Leonem & Draconem. 174
Non accedet ad te malum: & hagellum non appropin-
quabit tabernaculo tuo. 282
Super Aſpidem & Baſiliſcum ambulabis, conculcabis
Leonem, & Draconem. 331
Quoniam in me ſperavit;, liberabo eum, protegam
eum, quoniam cognovit nomen meum. Ibid.
Ex PsaAL. NXCI. Juſtus ut palma florebit. 121. &
20 5
Ex PsSAL. XCII. Etenim firmavit Orbem Terræ,
ui non commovebitur. 334
Ex PsAL. NXCIII. Quia non repellet Dominus ple-
bem ſuam. 228
Ex PsAL. XCIV. Venite exultemus Domino. 171
U juravi in Ira mea, ſi introibunt in requiem meam.
Ibid.
uia in manu ejus lunt omnes fines terræ, & altitu-
dines Montium ipl'e conſpicit. 328
Ex PsAL. XCV. Tunc exultabunt omnia ligna l-
varum à facie Domini quia venit. 13
Ex PsAL. XCVI. Confundantur omnes qui adorant
ſculptilia, & qui gloriantur in ſimulacris ſuis ...
Quoniam Tu Dominus Altiſſimus ſuper omnem
terram, nimis exaltatus es uper omnes Deos. 28
Uluxerunt fulgura ejus orbi terræ, vidit, & commota
eſt terra. 326
Montes ſicut Cera fluxerunt à facie Domini. 34

Ex PsSAL. XCVII. Flumina plandent manu, ſimul

montes exultabunt à conſpectu Domini, quia venit.
I 2
3

Cantate Domino canti um novum .Jubilate Deo
omnis terra. Pſællite Domino in cithara .. Ju-
dicabit orbem terrarum in juſtitia, & populos in

æ&uitate. 30
Cantate, exultate & pſallite. Ibid.
Ex PSAL. XCIX. Confitemini illi. 278

Ex PSAL. C. In matutino interficiebam omnes pec-
catores terræ: ut diſperderem de civitate Domini
74. & 75. & 221
Miſericordiam & judicium cantabo tibi, Domine.

omnes operantes iniquitatem.

138. & 171
Quando venies ad me? 221
Non adbhæſit mihi cor pravum. 333
Ambulans in vid immaculatd, hice mibi miniſtrabat.
Ibid.
Ex PsAL. CII. Quoniam ipſe cognovit figmentum no-
ſtrum. 105
Miſericordia autem Domini ab æterno: & uſque in
æternum ſuper timentes eum. Ibid.
Benedic anima mea Domino. 148

Et omnia, quæ intra me ſunt, nomini ſandto ejus.
Benedio anima mea Domino, & noli obliviſci om-
Ibid.
Qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis: qui ſanat
lbid.
Facientes Verbum illius, ad audiendam vocem ſer-
monum ejus. 213
Ex PsAL. CIII. Qui ponis nubem aſcenſum tuum.
17 Ex PsSAL. CKV. Ego autem humil

nes retributiones ejus.

omnes infirmitates tuas.

Index Locorum

Super Montes ſtabunt aquæ; valles abundabunt fru-
mento.

24 .
Facta eſt nox, in ipſa pertranſibunt omnes Lehie

væ. 37. 124
Avertente autem te faciem turbabuntur: auferes ſpi-
ritum eorum, & deſicient,; & in pulverem ſuum

revertentur. 112
Ortus eſt l, & congregati ſunt. 124
Deficiant peccatores à terrâ, & iniqui, ità ut non

ſint. Benedic anima mea Domino. 238
Jucundum ſit ei eloquium meum: ego verò delectabor
in Domino. Deſiciant peccatores à terrà. Ibid.
Catuli Leonum rugientes ut rapiant .. Hoc mare
magnum, & ſpatioſum manibus. .. Draco iſte,
quem formaſti ad illudendum ei.. FPoſuiſti te-
nebras, & fabta eſt nox: in ipsd pertranſibunt om-
omnes beſtiæ ſylvæ. 291
Emittes Spiritum tuum, & creabuntur: & renovabit
faciem terræ. Git gloria Domini in ſæculum: lIæta-

bitur Dominus in operibus ſuis. 23 8. & 291
Qui reſpicit terram, & facit eum tremere: Qui tan-
git montes, & fumigant. . 291
Sol cognovit occaſum ſuum. 349
Ex PSAL. CIV. Et eduxit eos cum argento & auro.
— S 149
Jacob accola fuit in terrà Cham. 221
Poſuit in eis Verba ſignorum ſuorum, & prodigiorum
in terrůâ Cham. Ibid.

Lætata eſt Egyptus in profectione eorum. Ibid.
Ex PSAL. CV. Et initiati ſunt Beelphegor: & come-
derunt ſacrificia mortuorum: Et irritaverunt eum
in adinventionibus ſuis, & multiplicata eſt in eis

ruina. 78
Et immolaverunt ſilios ſuos, & ſtlias ſuas dæmoniis.
113. & 338

Et effuderunt ſanguinem innocentem: ſanguinem hlio-
rum ſuorum & filiarum ſuarum, quos ſactificave-

runt ſculptilibus Chanaan. 113
Commixti ſunt inter gentes, & didicerunt opera eo-
rum⸗ & ſervierunt ſculptilibus Chanaan. 161
Et tradidit eos in manus Gentium, & dominati ſunt
eorum, qui oderunt eos. 338
Ex PSsAL. CVI. Miſit verbum ſuum, & ſanavit eos.
21
Miſit verbum ſuum, & ſanavit eos: & eripuit eos
de interitionibus eorum. 32

Clamaverunt ad Dominum cuùm tribularentur. Ibid.
Poſuit flumina in deſertum: & exitus aquarum in ſi-
tim. 264
Ex PSAL. CVII. Moab olla ſpei meæx. .. Olis de-

dJucet me in civitatem munitam ?à Quis deducer

me uſque in Ildumæam. 236
Ex PSAL. CVIII. Et ſciant gentes, quia manus us
bæc, & Tu feciſti eam. 16
Induatur ſicut diploide confuſione ſud. 31

Ex PSsAL. CIX. Virgam virtutis tuæ emittet Domi-
nus ex Nion: dominare in medio inimicorum iuo-

rum. 16
Ad Dominum cùm tribularer clamavi. 193
Ex PsAL. CX. Initium Sapientiæ Timor Domini.
309⁰

Ex PsSAL. CXI. Beatus vir, qui timet Dominum,
in mandatis ejus volet nimis. ... Gloria G. divi-
tiæ in domo ejus: & Juſtitia ejus manet in cn-
lum ſæculi.
Ex Psà L. CXIII. Cœlum Cæli Domino. 33
In exitu raël de Roypto. .— 343
Faéta eſt Judæa ſanktificatio ejus, Wrail Poreſs ei.

Ex PsAL. CXIV. Tribulationem, & dolorem inve⸗

. . . . „
ni: & nomen Domini invocabo. 22 5

7

iatus ſum nimis. 4.
ias5. “

nin
inn
On
u
leni
UE

lal
Am
uma
mute
oln
un

ie m
lunhecl
rnchn
I.
m en
n mran
ulienu
mn
nund

nitcvit
lerhirnu

alleer.
euc

Ego dixi in exeeſſe meo: omnis homo mendax. Quid
retribitam Domino pro omnibus, quæ retribuit mi-
bi à Calicem ſalutaris accipiam, & nomen Do-
mini invocabo. Vota mea Domino reddam coram
omni populo ejus : pretioſa in conſpectu Domini
mors ſanbtorum ejus. pag. 5
Domine, quia ego ſervus tuus z ego ſervus tuus,
kfilius ancillæ tuæ. Ibid.
Omnis homo mendax. 63
Ex PSAL. CKVI. Laudate Dominum omnes gentes.

306
Ex PSAL. CXVII. Vox exultationis & ſalutis in
tabernaculis Juſtorum. 2

Dextera Domini exaltavit me, Dextera Domini fecit
virtutem, non moriar, ſed vivam. 16. & 162. & 203
Lapidem quem reprobaverunt ædificantes, hic fabtus
eſt caput anguli. Ideò Luna ſub pedibus ejus. 110
& 165. & 23 5
Aperite mihi portas Juſtitiæ: Ingreſus in eas confite-

bor Domino. Haæc porta Domin: Juſti intrabunt

in eam. 170. & 203
Circumdederunt me ſicut apes. 234
Et exarlerunt ſicut ignis in ſpinis. Ibid.
Fortitudo mea, & laus mea Dominus. 381

ExXx PSAL. CXVIII. Viam mandatorum tuorum cu-

curri, cum dilataſti cor meum. 2. & 319
Latum mandatum tunm nimis. 9
Humiliatus ſum uſquequaque Domine, viviſfica me
ſecundum verbum tuum. 13
Adjuva me, & ſalvus ero. Ibid.
Fiat manus tua, ut ſalz et me. 17
Dormitavit anima mea præ tædio, confirma me in
verbis tuis. 32

Deſecit in ſalutare tuum anima mea: & in Verbum
tuum ſuperlperavi. lbid. & 203
Deprecatus ſum faciem tuam in toto corde meo. 3 5

A mandatis tuis intellexi. 43
Non enim, qui operantur iniquitatem, in viis ejus
amhbulaverunt. 6 5

Tuus ſum ego, ſalvum me fac. 49
Fiat manus tua, ut ſalvet me: quoniam mandata tua
elegi. Ibid.

dervavi mandata tua, & teſtimonia tua, quia omnes

vic in conſpectu tuo. 112
Narraverunt mihi iniqui fabulationes. 122
Faulò minus conſimm verunt in terràâ. Ibid.
Ego autem non dereliqui mandata tua. Ibid.
decundum miſericordiam tuam vivifica me. Ibid.

Declinate à me maligni: & ſerutabor mandata Dei
mei.

157
Memor fui nocte nominis tui, Domine, & cuſtodivi
legem tuam. 166
Confige timore tuo carnes meas. 171. & 319

Fravaricantes reputavi omnes peccatores terræ: ideò
dilexi teſtimonia tua. 191. & 341
Oculi mei defe erunt in ſalutare tuum, & in elo-
uium juſtiticæ tuæ. 204
Tribulatio & anguſtia invenerunt me, mandata tua
meditatio mea eſt. 225. & 358
ln via teſtimoniorum tuorum delectatus ſum: licut in
omnibus divitiis. 226
Juravi; & fiatui cuſtodire judicia Juſtitiæ tuæ. 29 5
Averte oculos meos, ne videant vanitatem. In vià
tud vivifica me. 322
Quaære ſervum tuum, mandata tua non Jum oblitus.
23. &
Tunes Peccatorum circumplexi ſunt me. 323 355
us timent te, videbunt me, & lætabuntur. Ibid.
Ideò dilexi mandata tua Juper aurum & topazxion.

, 341
Calicem Jalutaris accipiam, & nomen Domini invo-
cabo. 358

Ethicæ Comment. Tom. V.

„

Sacræ Scripturæ.

Niſi quòd Lex tun meditatio mea eſt, tune fortè pe-
riiſſem in humilitate med. lbid.
Eloquium tuum vivificavit me. 379
Ex PsAL. CXX. LEecce non dormitabit, neque dor-
miet, qui euſtodit Irasl. 49
Ex PSAL. CXXI. Propter domum Domini Dei no-
Rri quæſivi bona Tibi. 17
Ex PsAL. CXXII. Ad te levavi oculos meos, qui
bahbitas in cœlis. 268. & 289
Ex PsAL. CXXIII. Torrentem pertranſivit anima
noſtra. 169. & 366
Ex PsAL. CXXIV. Qui confdunt in Domino ſicut
Mons Non: Non commovebitur in æternum, qui
babitat in Jeruſalem. 344 1
Ex PsAL. CXXV. Facti ſumus ſicut conſolati. 2
Ex PsAL. CXXVI. Nurgite qui manducatis Panem
doloris. 142
Niſi Dominus cuſtodierit civitatem, fruſtrà vigilat,
qui cuſtodit eam. 187
Euntes ibant & flebant mittentes ſemina ſua, venien-
tes autem venient cum exultatione portantes mani-
pulos ſaos. 368
Ex PsAL. CXXVII. Beati omnes, qui timent Do-

minum. 66

Filii tui ſicut novellæ olivarum, in circuitu menſæ

tuc. 380
Ex PSAL. CXXXI. Nurge Domine in requiem tuam,
Tu, & Arca ſanctificationis tucæ. 1
Haæc requies mea in ſæculum ſæculi, bie babitabe
quoniam elegi eam. 36
Quoniam elegit Dominus Nion, elegit eam in habita-
tionem ſibi. lbid.
Memento Domine David, & omnis manſuetudinis
ejus. 67. & 144. & 316. & 322
Adorabimus in loco ubi ſteterunt pedes ejus. 166
Donec inveniam locum Domino. 343
Ex PsAL. CXXXII. Quàm jucundum babitare
fratres in unum. . 290
Ex PsAL. CXXXIV. Educens nubes ab extremo

terræ. 244
Ex PsSAL. CXXXVI. Si oblitus fuero tui, oblivio-
ni detur dextera meu. 17
Wuper flumina Babylonis illie ſedimus. 2

Ex PsAL. CXXXVII. In conſpectu Angelorum
pſallam tibi. 204
Confieantur tibi, Domine, omnes Reges terræ: quo-
niam audierunt omnia verba oris tui. Et cantent
in viis Domini: quoniam magna eſt gloria Domi-
ni. . Ibid.
Ex PsAL. CXXXVIII. Nox ſicut dies illuminabi=
tur. 167. & 349
Et nox illuminatio mea in deliciis meis. 149. & 352
Quia tenebræ non obſcurabuntur à te. 352
Ex PsAL. CXL. Dirigatur Oratio mea ſicut incenſum
in conſpectu tuo.
Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum.

212
Ex PsAL. CXLI. Educ de cuſtodia animam meam.
16 5
Tribulationem meam ante ipſum pronuntio. 168

Ex PsAL. CXLIII. Beatum dixerunt populum, cui
hæc ſunt: Beatus populus, cujus Dominus Deus
ejus. 26. & 122
Fulgura coruſtationes, & diſſipabis eos, emitte ſa-
gittas tuas, & conturbabis eos. Emitte manum
tuam de alto, eripe me, & libera me de aquis mul-
tis, de manu filiorum alienorum. 16. & 122
Deus canticum novum cantabo tibi. 122
Qui redemiſti David ſervum tuum, de gladio ma-
ligno eripe me. Et erue me de manu R um alie-
norum. Ibid.
Benedittus Dominus Deus meus: miſericordis mea,

LI Gα

*

& refugium meum: Suſceptor meus, & liberator
meus: Protector meut, & in ipſo ſperavi. pag. 122
Ex PsAL. CXLIV. Exaltabo te Deus meus, Rex. 124
Ex PsAL. CXLVI. Non in fortitudine equi voluntatem
habebit, nec in tibiis viri beneplacitum erit ei. 182
QOui operit cœlum nubibus. 31
Edificans Jeruſalem Dominus : diſperſiones Iſraxlis
congregabit. .V 237
Ex PsSsAL. CXLVII. Emittet verbum ſuum & lique-
faciet ea. Flabit Piritus ejus, & fluent aquz. 20
Quoniam confortavit ſeras portarum tuarum: bene-
dixit filiis tuis in te. Qui poſuit fines tuos pacem:
& adipe frumenti ſatiat te. 208. & 167. & 240
Qui dat nivem ſicut lanam : nebulam ſicut cinerem
Pargit. 240
Won fecit taliter omni nationi. Ibid.
ui annuntiat verbum ſuum Jacob; juſtitias, & ju-

dicia ſua Irasl. Ibid.
Ex PsAL. CXLVIII. Laudate eum omnes Angeli
zjus. 219

Ex PsAL. CXLIX. Exaltationes Dei in gutture eo-
rum: & gladii ancipites in manibus eorum. 2. &
131. & 145. & 273. & 361

Ex Libro Proverbiorum.

Ex CAP. I. Fili, ſi te lactaverint peccatores, ne
acquieſcas eis. . 146
Ex CAP. II. Omnes, qui ingrediuntar ad eam, non
revertentur, nec apprehendent ſemitas vitc. 78
Ex CAP. III. Cum ſimplicibus ſermocinatio ejus. 91
Fili bonera Dominum, & ambulabis fiducialiter...
& ſi dormieris, non timebis. 103
Ex CAP. VIII. Dominus poſſedit me. 298
Beatus homo qui audit me; & qui vigilat ad fores
meas quotidie. Ibid.
Ex CAP. IX. Qapientia ædificavit ſibi domum, exci-
dit columnas ſeptem. 308
Ex CAP. X. Vena vitæ, os Juſti: & os impiorum
operit iniquitatem. 154. & 203
Ex CAP. XIII. Pauper autem non ſuffert minas. 23 1
Ex CAP. NXV. Reponſio mollis frangit Iram. 67
Ex CAP. XX. Pondus & pondus, menſura & menſu-
ras utrumque abominabile eſt apud Dominum. 183
Ex CAP. XXI. MWon eſt conſiliun contra Domi-
n,m. 150
Ex CAP. XXIII. Præbe fili mi Cor tuum mihi. 6. & 18
NWe intuearis vinum, quando flaveſcit, cum ſplendue-
rit in vitro color ejus : ingreditur blande, ſed in
noviſſimo mordebit ut coluber, & ſicut regulus ve-
nena diffundet. 2
Ex CA P. XXXI. Accinxit fortitudine lumbos ſuos.:
& roboravit brachium ſuum. Guſtavit & vidit,
quia bona eſt negotiatio ejus non extinguetur in
nocte lucerna ejus. 182
Et cingulum tradidit Chananæo. Ibid.
Date ſiceram mœrentibus, & vinum his, qui amaro
ſumt animo: Bibant, & obliviſcantur egeſtatis ſuæ,
& doloris ſui non recordentur amplius. 106. & 313

Ex- Eccleſiaſte.

Ex CAP. I. Omnia flumina intrant in mare. 125
Ex CA P. V. Ubi multæ ſunt opes, multi & qui co-

Miédunt eas. 9723
Ex CA P. VI. Omnis labor in ore hominis, ſed ani-
ma ejus non implebitur. 182

Ex CAP. VII. Melius eſt ire ad domum luctüs,
quàm ad domum convivii. 294
Ex CAP. X. Muſcæ morientes perdunt ſuavitatem
unguenti. 35. & 103

Pretioſior eſt ſapientia G& gloria, parvàâ ad tempus

Index Locorum

RKultitid. Gor ſapientis in dextera ejus, & cor ſlti
in ſiniſerà illius. 35
Ex CAP. XI. Qui obſervat ventum, non ſeminat,
& qui conſiderat nubes, numquam metet. 103
Gi ceciderit lignum ad Auſtrum, aut ad. Aquilonem,
in quocunque loco ceciderit, ibi erit. 22²

Ex Cantico Canticorum.

Ex CAF. I. Faſciculus Myrrhæ Dilectus meus mibi:
inter ubera mea commorabitur. 47. & 70. & 71. &

121. & 133. & I58. & 209. & 225. & 313

Oſeuletur me oſculo oris ſui. 69. & 129. & 158. &

164. & 165. & 264
Oleum effuſum nomen tuum. 69. & 96. & 158. &
66
Trabe me: poſt Te curremus. 69. & 70. & 88 &
121. & 139. & 158. & 160
Introduxit me Revx in Cellaria ſua: exultabimus, &
lætabimur in te. 70. & 72. & 115. & 139. &
301

Nigra ſum, ſed formoſa. 70. & 75. & 164. & 224

& 318. & 352
Lectulus noſter floridus. 88. & 91. & 104. & 106
& 116. & 124. & 164. & 166. & 209. & 290
& 298. & 301. & 374
Nigra ſum. Nolite me conſiderare, quòd fuſca ſim.
101. & 164
Murænulas aureas faciemus tibi vermiculatas ar-
ento. 160. & 167. & 224. & 237
Dum eſſet Rex in accubitu ſuo, Nardus mea dedit
odorem ſuum. 160. & 340. & 34 5
Gi ignoras te, pulcherrima inter mulieres, egredere.
167. & 224
Exultabimus & lætabimur in te. Meliora ſunt ubera
tua Vino.
Tigna domorum noſtrarum cedrina, laquearia noſtra

opreſſina. 21¹⁰
Filii Matris meæ pugnaverunt contra me. 224
Ecce tu pulchra es amica mea, ecce tu pulchra es,
oculi tui columbarum. Ibid.

Nigra ſum, ſed formoſa, IUded dilexit me Rex, G
introduxit me. Nigra ſum, ſed formoſa, Decolo-
ravit me Jdol. 237. & 201
Memores uberum tuorum ſuper vinum. 166. & 188
& 299
Curremus in odorem unguentorum tuorum. 324
Botrus Cypri Dilectus meus mihi in vineis Engaddi.
209. & 339
Poſuerunt me cuſtodem in vineis. 374
Ex CA P. II. Ego fos campi. 3. & 91. & 125. &
127. & 133. & 135. & 156. & 158. & 160. &
176. & 210. & 250. & 298. & 301. & 374 .
Sonet vox tua in auribus meis. 32. & 132. & 278
Gicut Lilium inter ſpinas, ſic Amica G; ea
. . . . 1. 88. G 1160.
41. & 4 5 & 10. & 48. & 7 K 190
Ego flos campi, & lilium convallium. 71. & 90. &
“ 2 100. & 116. & 158. & 301.

Vox turturis audita eſt in terra noſtra. Ficus protulit

groſſos ſuos, vineæ florentes dederunt odorem. 90
Jum hyems tranſüt, imber abiit, & receſſtt: Rores
apparuerunt in terra noſtra, tempus putalioftis ad-
venit. Ibid. & 282
Gicut malus inter ligna ſylvarum, Rc Dilectus meus
inter filios. 71. & 102. & 125. & 138. & 164
Luroduxit me in cellam vinar am, ordinavit in me
charitatem. Fulcite me floribus, Aipate me malis:
quia amore langueo. . 72. & II5
Columba mea in joraminibus petræ, in cavernä Wet
ceriæ. 97. & 132. & 237. & 292

Eecce iſte venit ſaliens in montibus, tranſiliens col G 160
. en

166. & 299

mij
Mmr4
Hem!
bmg
ni
hit

e/M
ſpe me
lie ne
1045. 1
diad
lcily⸗
amuc⸗
,

Cinun
.
Ln wr;
n ſciů⸗
e Rα
alin cim
Uina neu.
ituin
Hrmu muia

uyr:
lnnite e

r ri Den
ecren
Gl libenn
ulkeri 8
Ein, en
in

–

Ohende mihi faciem tuam: facies enim tua decora:
, pag. 178
Veni, Columba mea 179
Flores apparuerunt in ierra noſfira; vox Turturis au-
dita eſt. Ibid.
Hyems tranſiit & receſit. lbid.
Sub umbra illius; quem de ſideraveram z ſedi, &
fructus ejus dulcis gutturi meo. 223
Capite nobis vulpes parvas quæ demoliuntur vineas.
S 228. & 264
Surge, amica mea; ſpecioſa mea, & veni. Columba
mea. 237
ripate me malis; quia amore langueo. 290
Fuleite me floribus. 3

””ä „ 339
Ex CAP. III. Egredimini & videte filiæz Sion Regem

in diademate, quo coronavit eum Mater ſua. 16
In lettulo meo per nolctes quæſivi quem diligit anima
mea : quæſivi illum, & non inveni. Nrgam;
& circuibo civitatem: per vicos & plateas qua-
ram, quem diligit anima mea. 71. & 91
& 104. & 165. & 166. & 225. & 298.
Tenui eum, nec dimittam, donec introducam illum
in domum Matriz meæx, & in cubiculum genitricis
meæ. 166
Adjuro vos, Nliæ Jeruſalem, ne Jaſeitetis, neque evi-
gilare faciatis dilectam. 209
Que eſt iſta quaæ aſcendit de deſerto ſicut virgula fu-
mi ex aromatibis myrrbe & thuris? 244. & 342
Paulullm tum pertranſiſſem eos, inveni quem diligit
anima mea: 374
Ex CAP. IV. Odor veſtimentorum tuorum ſicut odor

Hortus coneluſus, Joror mea Sponſa. 43 & 44
Hortus conoluſus, fons IRignatus. Ibid. & 46

Oculi tui Columbarum ; abſque eo quod intrinſecis
latet. 63
Favus diſtillans labin tua, Sonſa. 88. & 132.
& 145

Tota pulchra es, amica mea; & macula non eſt in te.

9 5. & 124
Nieut fragmen mali punici, ità & genæ tuæ: 101
Veniat dileéius meus in bortum ſuum. 105
Emiſſones tuæ paradiſus pomorum punicorum. 116

Veni, Auſter; perfla hortum meum, & fluent aro-
mata illius. 121. & 128. & 177. & 242
Veni de Libano, veni. .

121
Vulneraſti Cor meum in uno oculorum tuorum. 178
& 224
Vitta coccinea labia tua. 181

GRicut turris David collum iuum Mille clypei
Pendent ex ea, omnis armatura fortium. 174. & 272
Veni de Libano SWponſa mea, veni de Libano; veni:
coronaberis de capite Amana, de vertice Sanir &
Hermon, de eubilibus Leonum, de montibus Par-
dQNorum. 164. & 264
Vulneraſti Cor meum, Soror mea Wonſa. 6
Duo ubera tua, ſicut duo hinnuli capreæ gemelli. 384
Ex CAF. V. Anima mea liquefacta „ ut locutus
eſt. 9. & 83. & 91. & 124. & 132. & 248
Veniat Dilettus meus in bortum Juum. 18
Aperi mihi quia caput meum plenum eſt rore,
G cineinni mei guttis noctium. 50
Lavi pedes meos, duomodo inquinabo illos Ibid. &

11
Ego dormio, & cor meum vigilat. 57. & 286˙ &α
1I1
Percuſſerunt me, & vulneraverunt me: aofunr
Pallium meum mihi cuſtodes murorum. Adjuro
vos , Rliæ Jeruſalem , ſi inveneritis dilectum
Relm, ut nuntietis ei, quia Amore langueo. 72
& 115. & 119.: & 124. & 224. & 255. & 264.
. & 266. & 290
Eibien Comment. Tem. V.

Sacræ Scripturæ.

Veniat dileécwuus meus in hortum ſuum : comedat fru⸗-
tum pomorum ſuorum. 72
Labia ejus Lilia diſtillantia myrrham brimam. Ma-
nus illius tornutiles aureæ, plenæ hyacinthis. 54.
& 56. & 59. & 89. & 116. 6& 124
Dilectus meus candidus & rubicundius. 124. & 134
Crura illius columnæ marmorex, quæ fundatæ Junt
ſuper baſes aureas, Opecies ejus ut Libani. 124.
— Se 160. & 171. Sc 210
Exſpoliavi me tunicà meâ, quomodo induar illä?
Pavi pedes meos, quomodò inquinabo illos ² 103
S& 134. & 224. & 238. & 311
Comæ ejus ſicut elatæ Palmarum; nigræ quaſi Cor-
vns. H 11570
Surrexi ut aperirem Dilecto: manus meæ ſtillaverunt
myrrham. 2099. & 244
Qus abiit Dilectus tuus, 3 pulcherrima mulierum à
7u declinavit Dilectus tuus z & quæremus eum
tecum. 209⁰
Vemier eéjus eburneus.: ..: Caput éjus aurum optimum.
210
Veni in bortum meum, Soror mea Wonſa, meſſui
myrrhum meam ciim aromatibus meis. 121. & 128
& 222. & 225. & 324
Qualis éſt Dileétus tuus ex dilecto, pulcherrima
miulierum . 224
Si inveneritis Dilectum meum, nuntietis ei, quia
amoré langueg: 220. & 290
MWanus mea ſtillaverunt Myrrham. 324
Et digiti mei pleni myrrh probatiſſimâ. Ibid.
Ex CAP. VI. Ego Dilecto meo, & Dilectus meis

mihi. 53. & 209
Dileétus meus deſcendit in hortum ſuum. .. ut lilia
colligat. 105. & 209
Una eßt Columba mea, perfeſta men. 124. & 187

Viderunt eam fili?z, & concubinæ, & laudaveruni
eam. 166
Ouæ éſt iſta, quæ progreditur, quaſi Aurora conſur-
gens, pulchra ut Luna, electa ut Jol, terribilis ut
caſtrorum Acies ordinata. Ibid.
Ue paſcutur in hortis, & Lalia colligat. 274
Ex CAP. VII. Quid videbis in Salamite; niſi cho-
ros Caſtrorum. 2
Veni, dilecte mi, egiediamur in agrum, commore-
mur in villis. Mane ſirgamus ad vineas. 119. & 374
Videamus, ſi floruit vinezg, ſi flores früdtus pariu-

riunt, ſi floruerunt mala punica. I1
Ibi dabo tibi ubtra mea. WMWandragoræ dederunt odo-
rem. 119. & 278
Quàm pulchti ſunt greſus tui in calceamentis, Filia
FPrincipis! 165. & 238
Venter tuus ſicut acervus tritici vallatus Liliis. 179
& 206

Dixi: Aſcendam in palmam, & apprehendam fru-
&tus ejus. 223
Quàm pulchra es, & quàm decora ochariſſima, in de-
liciis. Satura tua aſimilata eſt palmæ, & ubera
tua botris. Ibid.
Et erunt nbera tua ſicut hotri vineæ: & odor oris tui
ſicut malorum. Guttur uum licut vinum optimum;
dignum Dilecto meo ad potandum. Ibid.
Ex CAP. VIII. Si murus eſt, ædificemus lfuper eum
Vropugnacula argentea: ſi oſtium eſt, compingamiuts
iillud tabulis cedrinis. 41. & 52. & 380
Fortis eſe ſicut mors dilectio. 1
Læva &jus ſub capite meo,
xabitur me. 69: & 138. & 330
Lampades ejus, lampades ignis aique fFammarum.
83. & 160. & 181. 8& 290
Quæ eſt iſta, quæ aſcendit de deſerto del ciis aftuens;
innixa ſuper Dilettum ſuum 88. & 116. & 163.
Sr 107. S 299
LI a Noror

& dextera illius amplo-

Göror noſtra parva eſt, & ubera non habet: Quid ſa-
ciemus Sorori noſtræ in die, quando alloquenda eſt?
pag. 41. & 51. & 74. & 128
Qus mihi det te fratrem meum, ſugentem ubera
M. tris meæ, ut inveniam te foris, & deoſculer

te? 166. & 364
Aquaæ multæ non potuerunt extinguere charitatem,
nec flumina obruent illam. 290

Ego murut, & ubera mea ſicut Turris, ex quo facta
ſum coram eo quaſi pacem reperiens. 3 13. & 344
Fortis ut Mors, dilectio. 335. & 379
Adjuro vos, filiæ Jeruſalem, ne ſiſcitetis, neque evi-

gilare faciatis Dilectam, donec ipſa velit. 354
Ex Libro Sapientiæ.

Ex CAP. II. Fruamur bonis. coronemus nos ro-
ſcs . .. nullum ſit pratum, quod non pertranſeat
luxuria noſtra. 86. & 143. & 225
Ex CA P. V. Ergo erravimus à via veritatis, &
lumen Juſtitiæ non luxit nobis. 34

Ex Eccleſiaſtico.

Ex CAP. I. Concupiſce aagientiem ſerva juſtitiam.

Et Deus præbebit eam Tibi. 43
Iniium Sapientiæ timor Domini. 320
Fons Sapientiæ verbum Dei in excelſis, & ingreſſus
illius mandata æternv. Ibid.
Corona ſapientiæ timor Domini. Ibid.
Ex CAP. V. De propitiato peccato noli eſſe ſine metu.
329
Ex CAP. XI. Ji dives fueris, non eris immunis à
delicto. 147

Ex CAP. XV. Non eſt ſpecioſa laus in ore pecca-

toris. 146

Ex CAP. XIX. A facie verbi parturit fatuus. 151
Ex CAP. XXIV. In omnibus requiem quæſivi, &
in hæreditate Demini morabor. Tunc præcepit &
dixit mibi Creator omnium: & qui creavit me,
requievit in Tabernaculo meo. 130. & 325
In electis meis mitte radices. 8²
Ego quaſi vitis fructificavi. 179
Ex CAT. XXXI. Qui potuit tranſsredi & non eſt

tranſoreſus. 318
Liberaſti me à portis tribulationum, quæ circumde-
derunt me. Ibid.

Ex CAP. XXXIX. Cor ſuum tradet ad vigilan-
dum diluculo, & in conſpectu altiſſimi deprecabi-
tur. 357
Et ipſe tanquam imbres emittet eloquia Sapientiæ
ſukz, & in Oratione confaebitur Domino. Ibid.
Ex CAP. NXLII. Melior eſt iniquitas viri, quàm
mulier berefaciens. . 375
Ex CA P. XLIII. Vide Arcum, & benedic eum,
qui fecit illum: vlde ſpecioſus eſt in ſplendore
ſuto. 211
Ex CAP. XLIV. Non eſt inventus ſimilis illi in glo-
ria? & qui comervavit Legem excelſi. 279. & 280

Ex Iſaia.

Ex CAr. I. Liver, & plaga tumens. . 48
Cign vit Bos paſeſorem ſuum, & Aſinus præſepe
Domini ſui. 184
Qus mihi multitudinem victimarum veſtrarum
Neomeniam, & Sabbatum, & feſtivitates veſtras
non feram.... Lavamini, mundi eſiote, quieſeite agere
perversé... Et venite, & arguite me. 151. & 300
Ex CAP. II. Conflabunt gladios ſuos in vomeres, &
lanceas ſuas in falces.

Repleta eſt terra argento & auro, & non eſt finis the-

Index Locorum

ſaurorum ejus. . 312
Et repleta terra ejus idolis. Ibid.
Ex CAP. III. Ecce enim dominator Dominus exer-
cituum auferet à Jeruſalem & à Juda omne robur
Panis, & omne robur aquæ.

14
Non ſum Medicus, & in domo meũâ non eſt panis. 182

Ex CAP. V. Proptereà captivus ductus eſt populus
meus, quia non habuit ſcientiam. 150
Ex CAF. VI. Vidi Dominum ſedentem ſuper ſolium
excelſum & elevatum: & ea, quæ ſub ipſo erant,
replebant Templum. Jeraphim ſtabant ſuper il-
lud. ſex alæ uni, & ſex alæ alteri. Et clamabant
alter ad alterum, & dicebant: Sandtus, Nan-
Stus, JNankctus Dominus Deus exercituum, plena
eſt omnis terra gloridâ ejus. 112. & 131. & 199.
& 20
Duabus velabant pedes ejus, & duabus volalag
131
Et commota ſunt ſuperliminaria cardinum à ⸗
clamantis. Ibid.
Et dixi: Væ mihi, quia tacui, quia vir pollutus la-
biis ego ſum, & in medio populi polluta labia ha-

bentis ego habito, & Regem Dominum exercituum

vidi oculis meis. 202
Et tetigit os meum. L 204
Eece tetigit hoc labia tua, & auferetur iniquitas tua,
& peccatum tuum mundabitur. Ibid.

Ex CAT. VII. Ecce Virgo concipiet, & pariet fi-
lium, Et vocabitur nomen ejus Emmanuel. 145
Ex CAP. VIII. Nume tibi Librum grandem: Jeribe
in eo, velociter ſpolia detrabe, citò præadare. 17
Ex CAP. IX. Jicut exultant victores captâ prad.
8
Et erunt, qui beatificant populum iſtum Peeene,
& qui beatificantur, præcipitati. Propter hoc ſu-
per adoleſcentibus ejus non lætabitur Dominus, &
& pupillorum ejus, & viduarum non miſerebitur:
quia omnis hypocrita eſt & nequam, & univerſum
os locutum eſt ſtultitiam. 10
Ex CAP. XI. Egredietur virga de radice Jeſe, &
Flos de radice ejus aſcendet. 17. & 54. & 65. &
82. &ã 107. & 146. & 163. & 171. & 189. &
. 303
Et percutiet terram virgà oris ſui: & ſpiritu labiorum
Jubrum interficiet impium. Et erit Juſtitia cingu
lum lumborum ejus. 107
Et delectabitur Infans ab ubere, ſuper foramine ſr.
dis. 189
Et in caverna Reguli, qui ablactatus fuerit, manum
ſuam mittet. lbid.
Habitabit Lupus cum Agno, & Fardus cum Hædo
accubabit? Vitulus, & Leo, & ovis ſimul mora-

buntur. 249
Et replebit eum Spiritus Timoris Domini. 308
Ex CAP. XII. Haurietis aquas in gaudio de fonti-
bus Jalvatoris. 312
Quia fortitudo mea & laus mea Dominus. 381

Ex GAP. XIII. Obtenebratus eſt dol in ortu ſuo:
& Luna non ſplendebit in lumine ſuo. 65
Ex CAP. XIV. Jedebo in monte T cKemenz: .
163
Quomodò cecidiſti de cæœlo Lucifer, qui mant orie-
baris * 142
Ex CAP. XVI. Emitte Agnum Domine, dominato-
rem terræ. 67. & 165. 8& 277
Ex CAP. XVII. Et erit in die illà: attenuabitur
gloria Jucob, & pingnedo carnis ejus a cke,
In die plantationis tuæ labruſca, & manè ſemeſ
tuum florebit. 248
Ex CAP. XIX. Ecce Dominus aſcende ſuper nubem

levem,

.
l
N

04
10

604
S
C
luun.
fea
un
ee en
ech
ritat
ium.
armne
ir tul
ECAr.

Cn))

1Adi
C.
in üi

nen)

Fuilhn

lie ſut in

Halileg 1

Ci Y.
Hinm
na iſier
CNN
in, in
Unl tir .
rih eren
nle
unn
4 4.. U
hn
lCin T
n I
Aumu ion

eN

re
fe
rfninn

ehe;
vi
1

7

Nͦ/
. .
nme
te

, 5*,

levem, & ingredietur Lgyptum, & commovebun-
tur ſimulacra Kogypti à facie ejus, & cor Mgypti
tabeſcet in medio ejus. Et roncurrere faciam A-
gyptios adversus oyptios, & pugnahit vir contra
fratrem ſuum, & vir contra amicum ſuum. Et

dirumpetur Wiritus gypti in viſceribus ejus.

pag. 239. & 277. & 280
Ex CAP. XXI. Cuſtos, quid de notte? 53. & 187
Ex CAP. XXII. Bibamus, cras enim moriemur.
S
Ex CA P. XKXVI. Jalvator ponetur in ea muzus
& antemurale. 40. & 52. & 200
Ex CAP. XXVIII. In die illà erit Dominus exer-
cituum corona gloriæ, & ſertum exultationis reſi-
duo populi ſui. 73
Verùm hi quoque præ vino neſcierunt, & præ ebrie-
tate erraverunt: Jacerdos & Propheta neſcierunt
præ ebrietate, abſorpti ſunt à vino, erraverunt in
ebrietate, neſcierunt videntem, ignoraverunt ju-

dicium. Ibid.
Væ coronæ ſuperbiæ ebriis Ephraim, qui erant in ver-
tice vallis pinouiſſunæ errantes à vino. 312
Ex CAP. XX X. Hæc dicit Dominus Deus Iſrazl.
ſi revertamini, & quieſcatis, ſalvi eritis. 151
Ex CA P. NXNXXIII. Eſto brachium noſtrum mané.
49
Et Angeli pacis amaré flebunt. 59. & 262
Ex CAP. XXKXIV. Et convertentur torrentes
ejus in picem, & humus ejus in ſulphur. 89

Ex CAP. XXXV. Lætabitur deſerta & invia, &
exultahit ſolitudo, & orebit quaſi Lilium. Ger-
minans germinabit, & exultabit lætabunda & lau-
dans: gloria Libani data eſt ei, decor Carmeli,
& Jaron. 88. & 89. & 116. & 151. & 156. &
165. & 191. & 237
lpſi videbunt gloriam Domini, & decorem Dei noſiri.
88. &22
Neiſſæ ſunt in deſerto aquæ, & torrentes in liraainte-
Et quæ erat arida, erit in ſtagnum, & ſitiens in
fontes aquarum. 899
Et deſertum florebit quaſi Lilium. 16. & 105. & 127
Confortate manus u „ Gα genua debilia robo-
rate. Dicite puſillanimis: Confortamini, & nolite

timere. 237
In cubilibus Draconum oritur viror calami, & junci.
276

Ex CAP. XXXVII. Hæc dicit Dominus de Rege
Aſriorum: Non intrabit in civitatem hanc, &
non jaciet ibi ſagittam: & non occupabit eam cly-
eus, & non mittet in circuitu ejus aggerem: 208
Ex CAP. XXXVIII. Obſecro, Domine, Memen-
to, quæſo, quomodò ambulaverim coram te in ve-
ritate, & in corde perfecto, & quod bonum eſt in
oculis tuis fecerim. 57
Eoce in pace amaritudo mean amariſſima. 99
Ex CAP. XL. Clama. Quid clamabo? Omnis caro
fœnum. 65. & 205
Exſicoatum eſt fwnum, & cecidit flos. 304
Ex CAP. XLII. Calamum quaſſatum non conteret,
& linum fumigans non evtinguet. 107
Ex CAP. XLVIII. Audite bæc domus Jacob, qui
vocamini nomine Ijrael. 48
Ex CAP. XLIX. In pharetra ſua abſcondit me. Et
paſuit me ſicut ſagittam elettam. Et poſuit os meum,
J uaſi gladium acutum. ldbid.
lÿivo ego, dicit Dominus, quia omnibus his velut or-
namento veſtieris, & circumdabis tibi eos quaſi
6FPponſa. 222
Erunt Reges nutritii tui: vultu in terram demiſſo
adorabunt te . . . . Deſerta tua, & terra ruinæ
tuæ anguſta erunt præ habitatoribus „Dices in
Ethicæ Comment. Tom. V.

Sacræ Scripturæ.

corde tuo: Quis genuit mihi iſtos? Ego Rterilig, &
non pariens, tranſmigrata & captiva“ & iſtos quis
enutrivit? 303

Ex CA P. L. Juxtà eſt, qui juſtificat me, quis con-

tradicet mihi ? Nemus ſimul: quis éſt adverſarius
meus?* Accedat ad me. Ecce Dominus Deus, au-
xiliator meus:. Quis eſt, qui condemnet me?. ..
Quis ambulavit in tenebris, & non eſt lumen ei?
Wperet in nomine Domini, & innitatur ſuper Do-
minum Deum ſuum. 59
Ex CAP. LI. FPonet deſertum ejus quaſi delicias, &
Jolitudinem ejus, quaſi hortum Domini. Gaudium,
& lætitia invenietur in ea. 3. & 239. & 313
PFropè eſt Juſtus meus, & egreſſus eſt ſalvator meus.

313
Ex CAP. LII. Ecce, qui loquebar, adſum. 36
Ex CAP. LIII. Livore ejus ſanati ſumus. 14

Quis redidit auditui noſtro: & brachium Domini
ecui revelatum eſt? 4T7. & 348
Et aſcendet ſicut virgultum coram eo, & ſicut radix
de terrâ ſitienti“ non eſt ſpecies ei, neque decor?
Et vidimus eum, & non erat aſpettus, & deſide-
ravimus eum. . Quaſi abſconditus vultus ejns
& deſpectus, unde nec reputavimus eum. Ibid. &

191
Verè languores noſtros ipſe tulit; & dolores noſtros
ipſe portavit. 47. & 3775

Vere tu es Deus abſconditus, Deus Irael ſalvator.

47
Tantum in te eſt Deus, & non eſt abſque Te Deus. 4,8
Deſpectum, & noviſſimum virorum, virum dolorum.
110
Quaſi Agnus coram tondente ſe obmuteſcet, & non
acperiet os ſuum. 234. & 293
Ex CuIP. LIV. In momento indignationis abſeondi
Faciem meam parumper à Te, & in miſericordid
Jempiternd miſertus ſum tui : dixit redemptor tuus
BDominns. 48
Ex CA P. LV. Ommnes ſitientes venite ad aquas, &
qui non habetis argentum properate, emite, & co-
medite. . 106
Ex CAP. LVII. Abſcondi ab eo faciem meam, &
indignatus ſum, & abiit vagus in vis cordis ſiti.
HZ 112
Diſſolve colligationes impietatis, ſolve faſciculos de-
primentes, dimitte eos, qui confracti Junt, libe-
ros, & omne onus dirumpe, frange eſurienti pa-

nem tunm. 79
Clama, ne ceſſes. 199
Annuntia populo meo ſeelera eorum. 28
Ex CAP. LX. Surge, illuminare, Jeruſalem, quia
venit lumen tuum. 220

Ex CAP. LXI. Spiritus D'mini ſuper me, eò quôd
Dominus unxerit me, ut mederer contritis corde 5
& pradicarem captivis indulgentiam, & clauſis
apertionem. Ur oonſolarer omnes lugentes. Ut da-
wem eis ooronam pro einere, oleum gaudii pro lüctu,
Pallium laudis pro ſpiritu moœroris. 313
Ex CAP. LXIII. Torcalar calcavi ſolus. 358
Ex CAP. LXIV. Abſcondiſti faciem tuam aà no-
bis, & alliſiſti nos in manu iniquitatis noſtræ. 112
Ex CAP. LXVI. Quæ iſta domus, quam ædifica-
bitis mihi, & quis eſt iſte locus quietis meæg?é Om-
nia bæc manus mea fecit, & facta ſunt univerſa
iſta, dicit Dominus. Ad quem autem reſpiciam;
niſi ad paupereulum, & contritum ſpirin, & tre-
mentem ſermones meos. 308
Ex CAP. LXXXIII. Elegi abjectus eſſe in domo
Dei mei, magis quàm babitare in tabernaculis pec-
catoram. 352

LI 3 Ex

Ex Jeremia.

Ex CAP. I. Et dixi, A, a, a, Domine Deus: Ecce
neſcio loqui: quia puer ego ſam. pag. 89
Dixit Dominus ad me:- Noli dicere, Puer ſum: quo-
niam ad omnia quæ mittam te, ibis, & univerſa

quæcunque mandavero tibi, Loquöris. Ibid.
Virgam vigilantem ego video. 221
Ex'CAP. III. Tu autem fornicata es cum amatori-
bus multis. 77
Ex CAP. IV. Vaſtata eſt terra... Quia ſtultus po-
ulus meus me non cognovit. 150

Ex CAP. V. Circuite viam Jeruſalem, & aſpicite,
& conſiderate, & quærite in plateis ejus, an inve-
niatis virum facientem judicium, & quærentem fi-
dem, & propitius ero ei.
Ex CAP. IX. In boc glorietur qui gloriatur, ſcire,
& noſſe me: Quia ego ſum Dominus, qui facio
miſericordiam & judicium, & juſtitiam in terra.
. 150
Quis dabit capiti meo aquam, & oculis meis fontem
lacrymarum * & plorabo die ac nocte inter fectos
populi mei. 22²
Docete filias veſtras lamentum, & unaquæque proxi-
mam ſuam planötum: quia aſcendit Mors per fene-
Rras noſtras. Ibid.
Ex CAP. X. Hyacinthus & purpura indumentum

eorum. 171
Ex CAP. XI. Tibi enim revelavi cauſam meam.
168

Ego quaſi Agnus manſuetus, qui portatur ad vibti-
mam : & non cognovi, quia cogitaverunt ſuper me
conſilia, dicentes: Venite mittamus lignum in pa-
nem ejus, & eradamus eum de terra viventium.

234
Ex CAP. XVII. Planè maledictus homo, qui confi-
dit in bomine. 38
Et ponit carnem brachium ſuum. 68

Et ego non ſum turbatus, Te paſtorem ſequens. 123
Ex CAP. XXXI. Convertam luétum eorum in gau-
dium, & conſolabor eos, & lætificabo à dolore ſuo.
Et inebriabo animam Sacerdotum pinguedine, &
populus meus bonis adimplebitur, ait Dominus.
Hæc dicit Dominus, vox in excelſo audita eſt la-
mentationis, Iuctüs, & fletus Rachel plorantis filios
ſuos. 313
Uquequdò deliciis diſſolveris, filia vaga? Fœmina cir-
cumdabit virum. Ibid.
Inebriavi animam laſam “ & omnem animam eſu-
rientem ſaturavi. Ibid.

Ex Lamentationibus.

Ex CAP. I. Quomodo ſedet ſola civitas, domina
Gentium. Princeps Provinciarum fatcta eſt ſub tri-
buto. 143. & 338
Migravit Judas propter afflictionem, & multitudinem
ſervitutis. 338
Plorans ploravit in notte; & lacrymæ ejus in MWa-
xillis ejus. Ibid.
Ex CAP. II. Effunde ſicut aquam Cor tuum. 52
Factus eſt Dominus velut inimicus. 71
Ex CAP. III. Tetendit arcum ſuum, & poſuit me
quaſi ſignum ad ſagittam. 48
Bonum eſt viro cùm portaverit jugum ab adoleſcen-
tia ſua. Jedebit ſolitarius, & tacebit. 65. & 209
Ego vir videns paupertatem meam. 293. & 332
Ex CA P. IV. Qui nutriebantur in croceis, ample-
xati ſunt ſtercora. 265. & 348
Filii SRion inclyti, & amicti auro primo: quomodo re-
putati ſunt in vaſa teſtea 265

Index Locorum

Candidiores Nazaræi ejus nive, nitidiores laéte, ru-
bicundiores ebore antiquo, ſapphiro Pulehriores.
. Ibid.
Denigrata eſt ſuper Carbones facies egrum, & non
ſunt cogniti in plateis: adbæſit cutis eorum olſibus.

Ex Baruch.
Ex CAP. IV. Ur grev direptus. 245
Ex CA P. VI. Sciatis quia non ſunt Dii. Ibid.

7 —.
Neque enim, dum conflarentur, ſentiebant. 248
Notum ſit, quia non ſunt Dii. Ibid.

Ex Ezechiele.

Ex CA P. I. Et ſimilitudo animalium, aſpebtus eo-
rum quaſi carbonum ignis ardentiun, & quaſi aſ-
pebtus lampadarum. Haæc erat viſio diſcurrens in
medio animalium: Splendor ignis, & de igne ful-

gur egrediens. 105
Et manus hominis ſub pennis eorum. 155
Quatuor facies uni. 157

Stmilitudo autem vultäs eorum facies Hominis, &
facies Leonis à dextris ipfſorum quatuor: facies
autem Bovis à ſiniſtris ipſorum quatuor. 183
Ubi erat impetus Spiritüs, illuc gradiebantur..
Animalia ibant, & revertebantur in ſimilitudinem
fulguris coruſcantis. 289
Et ſimilitudo ſuper capita animalium firmamenti,
tanquàm aſpelctus eryſtalli horribilis. Ibid.
Ex CA P. II. Fili bominis, ſta ſuper pedes tuos, G
loquar tecum. 304
Ex CAP. III. Ur ſilicem dedi faciem tuam. 293
Ex CAP. IV. Fili hominis, ſume tibi laterem, &
pones eum coram te, & deſeribes in eo civitalen
Jeruſalem. 242
Ex CAP. X. Facies una, facies Cherub: & facies
ſecunda, facies Hominis: & in tertio facies Leo-
nis, & in quarto facies Aquilæ. 183. & 295
Ex CAP. XIII. Confortaſtis manus impii, ut non
reverteretur à viâ ſuaâ malàa, & viveret. 171
Væ, qui conſitunt pulvillos. 202
In ſeriptura domüs rasël non ſeribantur, nec in ter-
ram Iſraël ingrediantur: & ſcietis, quia ego Do-
minus Deus: Eò quòd deceperint populum meum,
dicentes: Pax, & non eſt Pax. 206
Ex CAP. NNXVIII. Omnis lapis pretioſus indumen-
tum tuum: Sardius, Topaxzius, G. Jaſpis.... An-
rum opus decoris tui. 142. & 156
Et elevatum eſt cor tuum in decore tuo: perdidiſti
ſapientiam in decoré tuo. 72. & 142
Ex CAP. XNXXIII. Et tu, fli hominis, ſpeculato-
rem dedi te domui Iraël. Audiens ergo ex Ae
meo ſermonem, anmuntiabis ex me. 269
Sanguinem ejus de manu tua requivam. Ibid.
Ex CAP. XXXVII. Oſja arida, audite verbum
Ingreſus eſt in en ſpiritus, & vixerunt: ſteterunidue
JTuper pedes ſuos exercitus grandis nimis valde.
232. & 243

Aruerunt oſſa noſtra, & periit ſpes noſtra, G abſciſt

Jſumus. Proptereà vaticinare, & dices ad eos: Hac.

dicit Dominus Deus, Ecce ego apetianm twumulos
veſtros, & educam vos de tumulis veſtris populus
meus: & inducam vos in terram Iſrall. 242
Et dabo ſuper vos nervos, & ſuecreſcere faciam Ir-
per vos carnes, G ſuperextendam ſuper vos u-

tem: & dabo vobis ſpiritumi, & vivetis. 299
Eece commotio, & acceſſerunt oſa, unumquödque a.

junbéturam ſuam. Et vidi, & ecce ſuper ea P ie
Et in-

Nreſu

& carnes aſcenderunt. . Et prophetavi

C1
101
mman
5 lui
n an
interet
l ui
nmiſ
Auni
ie
CIE.I
uit N

atieru,

luentile
netn in

lultutne
iſali.
1Cu.
u, m,
eg
allal
lchier
e
ilunm r,
8, /N1. 4
Edtue 4
id h
ſnin i
Mg

Win⸗
l
le 8 e ne,
1, u
uun,

4

. 1
un

greſus eſt in ea ſpiritus, & vixerunt. pag. 302
& 351
E quatuor ventis veni ſpiritus, & inſußta ſuper in-
terfectos iſtos, & reviviſcant. 162. & 242. & 243
& 351

Ex Daniele.

Ex CAF. I. Pueros in quibus nulla eſſet macula. 95
Ex CA P. II. Lapis autem, qui percuſſerat ſtatuam,
factus eſt Mons magnus, & implevit univerſam
terram. 104. & 126
Et regnum quartum erit velut ferrum: quomodo fer-
rum comminuit, & domat omnia: ſic comminuet &
conteret omnia bæac. 365
Quod autem vidiſti ferrum mivxtum teſtæ ex luto,
commiſcebuntur quidem bhumano ſemine, ſed non
adhaærebunt ſibi, ſicuti ferrum non poteſt miſceri

teſtæ. Ibid.
Ex CA P. III. Adorate ſtatuam auream, quam con-
Nituit Nabuchodonoſor. 137
UE audierunt omnes populi ſonitum tubæ, & foſtulz &

citharæ. .. Cadentes omnes populi, tribus, & lin-

u&, adoraverunt ſtatuam auream. Ibid.
Veréne Sidrach, Miſach, & Abdenago, Deos meos
non colitis ⁷ 224

Angelus autem Domini deſcendit cum Azaria & ſo-
eiis ejus in fornacem : & excuſſit flaammam ignis
de fornace, & fecit medium fornacis quaſi ventum
roris flantem. 216. & 278
Ecce enim Deus noſter quem colimus, poteſt eripere
nos de camino ignis ardentis, & de manibus tuis,
Kex, liberare. Quòd ſi noluerit, notum ſit tibi
Rex, quia Deos tuos non colimus. 216
Aperiens os ſuum in medio ignis, ait. Benedictus es,
Domine Deus Patrum noſtrorum. .. In veritate
& in judicio induxiſti omnia beæc propter peœata

noſtra. Ibid.
Tunc hi tres, quaſi ex uno ore, laudabant, & glori-
Rcabant, & benedicebant Deum. 278

Ecce ego video quatuor viros ſolutos, & ambulantes
in medio ignis, & ſpecies quarti ſimilis filio Dei.

Ibid.
Benedicat terra Dominum, laudet & ſuperexaltei eum
in ſæcula. 326
Ex CAP. IV. Fænum ut Bos comedit. 184
Fœnum, quaſi Bos, comedes. Ibid.
In aula Bahylonis deambulabat, & ait: Moönne bæc
ſt Babylon magna? 286

Monne hæc eſt Babylon magna, quam ego ædificavi

in domum regni, in robore fortitudinis meæ? Cum-
que adhuc ſermo eſſet in ore Regis, vox de clo
ruit: Tibi dicitur, Nabuchodonoſor Rex, Regnum
tranſibit à te, & ab hominibus ejicient te, & cum
beſtiis & feris erit habitatio tuas fœnum quaſi bos
comedes. Eädem borâ ſermo completus eſt ſuper
Wabuchodonoſor. 302
Ex CAP. V. Munera tua ſint tibi, & dona domis
tuæ alteri da: Neripturam autem legam tibi. 301
Ex CArF. VI. Dormivit incænatus, inſuper & ſom-
nus receſſit ab eo. 285
Deus meus miſit Angelum ſuum, & concluſit ora Leo-
mum, & non nocuerunt mibi, gTüia ooram eo Ju-

Nigtia inventa eſt in me. 292
Ex CAbP. X. Corpus ejus quaſi chryſolitus. 117
Et facies ejus velut ſpecies fulgurisr. Ibid.
Et oculi ejus, ut Lampas ardens. Ibid.
Corpus reliquum, ut æs vandens. Ibid.

Et vox Jermonum ejus, ut vox multitudinis. lbid.
Er Tuæ deorsum ſunt uſque ad pedes, quaſi ſpecies
T†â candentis. Ibid.
Forrò viri, qui erant mecum, non viqerunt: ſed

Sacræ Scripturæ.

terroy nmmius irtuit ſuper eos, & fugerunt in abſ-
conditum. Ego autem relictus ſolus vidi viſionem
grandem hanc: & non remanſit in me fortitudo:
Jed & ſpecies mea immutata eéſt in me, & emar-
cui, nec habui quicquam virium. Et audivi vo-
cem ſermonum ejus: & audiens jacebam confterna-
tus ſuper faciem meam. 118
Vidi, & ecce Vir unus veſtitus lineis, & renes ejus
aceinéti auro obrizo, & corpus ejus quaſi &chryſo-
litus, & facies ejus velut ſpecies fulguris, & oculi
ejus, ut lampas ardens, & brachia ejus, & quæ
deorsum ſunt, uſque ad pedes, quaſi ſpecies æris
candentis: & vox ſermonum ejus, ut vox multitu-
dinis. 21
Ex CAP. XIII. Pulchram nimis, & timentem Deum-
Parentes enim illius erudierunt filiam ſuam ſecun-
dum Legem Moyſi.
Conſurgentes autem duo Presbyteri in medio populo
poſuerunt manus ſuas ſuper caput ejus. Qugæ flens

ſuſpexit ad Cœlum. 161
Qudàm peccare in conſpectu Domini. 243
Ex CAAP. XIV. Daniel tolle prandium, quod miſit
tibi Deus. 101
Recordatus es mei Deus, & non dereliquiſti diligentes
te. Ibid.

Me intrinſecus luteus eſt, & forinſecus aureus, neque
comedit aliquando. 198. & 288
Won videtur tibi eſſe Bel vivens Deus ?7 288. & 289
An non vides, quanta comedat, & bibat quotidiè?...
Impendebantur in eo per dies ſingulos, ſimila arta-
ba duodecim, & oves quadraginta, vinique am

phoræ ſex. 289
Sacerdotes ingreſſi ſunt juxta conſuetudinem ſuam: &
comederunt omnia, & biberunt. Ibid.
Ex Oſee.

Ex CAP. IV. Fornicati ſunt & non ceſaverunt. 79
Ex CAP. V. Non dabunt cogitationes ſuas, ut rever-
tantur. Quia Spiritus fornicationum in medio eo-

rum. 78
Ex CA P. VII. Ephraim quaſi Columba ſedutta, non
habens Cor. 378

Ex CAP. XIII. Terditio tua ex te „ Wrasl. 302
Ex Joële.

Ex CA P. I. Reſiduum erucæ comedit locuſta, & re-
Riduum locuſtæ comedit bruchus, & reſiduum bru-
chi comedit rubigo. 172. & 173
Ex CAbP. II. Convertimini ad me in toto corde ve-
ſtro. 189. & 282
In diebus illis effundam Spiritum meum: Jol conver-
tetur in tenebras, & Luna in ſanguinem. 290
Ex CA P. III. Per omnes rivos Juda ibunt aquæ, &
Jons de domo Domini egredietur, & irrigabit tor-
rentem ſpinarum. 46. & 47
Puellam vendiderunt pro vino, ut biberent.
Et fons de domo Domini egredietur, & irrigabit tor-
rentem ſpinarum. 314

Ex Amos.
Ex CAP. I. Luxerunt ſpecioſa Paſtorum, & exſic-
catus eſt vertex Carmeli. 89
Ex CAP. VII. Non ſum Propheta, & non ſum filius
Prophetæ: Sed Armentarius ego ſum, vellicans dy-
comoros. Ibid.
Et tulit me Dominus cuùm ſequerer gregem, & dixit
Dominus ad me: Vade, propheta ad povulum
meui Iſrakl. Ibid.
LI 4 Eot

Et nunc audi Verbum Domini. Tu dicis: Non pro-
phetabis ſuper Iraël, & non ſtillabis ſitper domum
Ioli. Propter hoë hæc dicit Dominus Uxor tua
in eivitate fornicabitur, & filii tui & filiæ tuæ in
gladio cadent, & humus tua funiculo metietur, &
Tu in terrà pollutà morieris. pag. 89
&radere, fuge in terram Juda: & comede ibi panem,

G. prophetabis ibi. Ibid.
Ex Jona.

Ex CAP. I. Surge, & vade in Niniven civitatem
grandem, & prædica in ed. „ 75. & 142
Jonas deſcendit ad interiora navis, & dormiebat ſo-
pore gravi. 152
Et clamaverunt viri ad Deum ſuum. 173
Tollite me, & mittite in mare, & ceſabit mare à
vohis⸗ Nio enim ego, quoniam propter me tempe-
ſtas hæc grandis venit ſuper vos. 25v1
Et acceſſit ad eum gubernator, & dixit ei: Quid tu
ſopore deprimeris? Surge, invoca Deum tuum, ſi
ortè recogitet Deus de nobis, & non pereamus. 307
Ex CAP. II. Ego dixi: Abjectus ſum à conſpectu
oculorum tuorum: verumtamen rursus videbo tem-
lum ſancétum tuum. 176
Ex CAP. III. Et cæpit Jonas introire in Ninivem ci-
vitatem itineris unius diei: & clamavit, & dixit:
adhuc quadraginta dies, & Ninive ſubvertetur. 75
Ex CAP. IV. Petivit animæ ſuæ, ut moreretur? Me-
lius eſt mihi mori quàm vivere. 45. & 50
Dixit Dominus ad Jonam : Putäſne, beneè iraſceris
Tu ſuper hederam? Et dixit: Bené iraſcor ego
uſque ad mortem. Et dixit Dominus, Tu doles ſil-
per hederam, quæ ſub und nocte nata eſt, & ſub
und nocte periit. Ibid.
Et afflictus eſt Jonas afflictione magnâ, & iratus eſt.

Obſecro, Domine, numquid non hoc eſt Verbum meum,
cùm adhuc eſem in ierra mea? propter hoc præoc-
cupavi, ut fjugerem in Tharſis. Ibid.
Scio enim quia Tu Deus clemens, & miſericors es,
patiens, & multæ miſerationis, & ignoſcens ſutper
malitid. Ibid.
Et nunc, Domine, tolle, quæſo, animam meam 4
me, quia melior eſt mihbi Mors, quàm vita. Ibid.
Paravit Deus vermem . Et percuſſit hederam, &
exarutit. 12
Et fecit ſibimet umbraculum ibi, & ſedebat ſubter
illud in umbrà, donec videret, quid acciderit ci-
vitati. Et præparavit Dominus Deus hederam. 152

Ex Michæa.

Ex CA P. IV. Et concident gladios ſuos in vomeres,
& bhaſtas ſuas in ligones. 248
Ex CAP. VI. Tu ſeminabis, & non metes : calcabis
olivam, & non ungéris oleo: & muſtum, & non bibes
vinum. 225

Ex Nahum.

Ex CAP. I. Dominus in tempeſtate & turbine Viæ
ejus, & nebulæ pulvis pedum ejus: Increpans ma-
re, & exſiccans illud, & omnia fiumina ad deſer-
mm deducens. 309

Ex Habacuc.

Ex CA P. II. Expecta, veniens veniet, & non tar-

dabit. 6

Juſtus auiem in ſide ſud vivet. 206
Ex CAP, III. In Luce ſagittarum tuarum ibunt: in

n

Index Locorum

Pplendore fulgurantis haſtæ tuæ. 10 5
Et egredietur Diabolus ante pedes ejus. 207
Ego autem gandebo, & exultabo in Deo JEU meo.
311. & 314

Mentietur opus olivæ, & arva non afferent cibum:
Abſcindetur de ovili pecus; & non erit armentum
in præſepibus. 311
Ficus enim non Rorebit, & non erit germen in vi-
neis. 314
Ex Aggæo.

Ex CAP. I. JNeminaſtis multum, & intuliſtis pa-
rum. 253

Ex Zacharia.

Ex CAP. I. Et reſpondit Vir, qui ſtabat inter myr-
téta. 219
Et dices ad eos - Haæc dicit Dominus exercituum:
Convertimini ad me, ait Dominus exercituum, &
convertar all vos dicit Dominus exercituum. Ne
ſitis ſicut Patres veſtri, ad quos clamabant Pro-
pheiæ priores, dicentes; Hæc dicit Dominus exer-
cituum. 308⁸
Ex CAP. III. Ecce ego cælabo ſeulpturam ejus, ait
Dominus exercituum. 234
Super lapidem unum ſeptem oculi. Ibid.
Ex CAP. IV. Ecce candelabrum aureum, & lampas
ejus ſuper caput ipſius. . 17
Ex CAP. XIII. Framea ſuſcitare ſuper Paſtorem
meum, & ſuper virum cobærentem mihi, dicit
Dominus exercituum : Percute Paſtorem, & diſ-
pergentur oves. 234
In die illà erit fons patens domui David, & babi-
tantibus Jeruſalem: in ablutionem peccatorum, G
menſtruatæ. 302

Ex Malachia.

Ex CAP. III. Ecce ego mittam Angelum meum, qui
præparabit viam ante faciem meam. Et ſtatim ve-
niet ad Templum ſantctum ſuum Dominator, quem
vos quæritis. 308⁸

Ex Libro Primo Machabæorum.

Ex CAP. I. Wdificaverunt gymnaſium in Hieroſo-
lymis, ſecundum leges Nationum: & fecerunt ſibi
præputia, & receſſerunt à teſtamento ſanllo, G
junbti ſunt nationibus. 118
Et accepit altare aureum, & candelabrum luminis,
& univerſa vaſa ejus. bid.
Et factus eſt plantctus magnus in Irazl, G in ommi
loco eorum: & ingemuerunt Principes & ſeniores,
& juvenes & virgines infirmati ſunt. lbid.
Ex CAP. II. Acceſſit quidam Judæus in ommtum
oculis ſacrificare Idolis. .. Et vidit Matathias,
& doluit, & contremuerunt renes ejus: & accen-
ſus eſt furor ejus ſecundium judicium legis, 6 inſr.
liens trucidavit eum ſuper aram : ſed, & Virum,
qui cogebat immolare, occidit in ipſo tempore,
aram deſtruxit. 25ʒ
Ex CAP. III. Et præliabantur prælium IWrasl cum
lætitia. Et dilatavit gloriam populo ſuo. 2
Ex CAP. VII. Homo Jacerdos de ſemine Aaron ve-
nit, non decipiet nos. Et locutus eſt cum eis verba
acifica. 2209
Ex CAP. NXVI. Et cum inebriatus eſſet Gimon &

Filii ejus, ſurrexit Ptolemæus cum ſuis, G. Jſumhſe.
intraverunt in convivium,
73
Ex

runt arma ſua, &
occiderunt eum, & duos filios ejus,
pueros eο.

60

x/

i
in
10
10

wun
nenth

C41.
e in/
HC41.
eAen
r N
Ee i

n gue

ſecir.

CN
n he

mng ti
liegſe ne
umtii
Ce..
ymn,
luimn,

alrlir
lapen
lujgi len
dCn Pl
4 lle
uut

1

.
nidge
Uiene⸗ i
lig ei
iai⸗
lulrut
Caf

wa
ngt

aI
i⸗ 1 N
na h

ſerl
ten i:
itnres

Drihft

un,

an

in. DO

1Demuat

Domine, non Jum dignus, ut intres ſub tectum meum.

Ex Libro Secundo Machabæorum.

Ex CAP. I. Juſſit Sacerdos Nehemias aſpergi ipsà
aquâ, & ligna, & quæ erant ſuperpoſita. Uique
hoc factum eſt, & tempus affuit, quo dol refulſit,
qui prids erat in nubilo, accenſus eſt ignis magnus,
ità ut omnes mirarentur. pag. 52
Ex CAT. III. Optimi gloriâ, ſpeciosique amiätu. 259
Ex CA P. VII. Peto, nate, ut aſpicias ad Cœlum.

290
Fratres mei modico nunc dolore ſuſtentato, ſub teſta-
mento æternæ vitæ effeôti ſunt. Ibid.

Ex Matthæo.

Ex CAP. I. De qua natus eſt JENWS. 146. & 298
lpſe enim ſalvum faciet populum ſuum à peccatis eo-
rum. 321
Ex CA P. II. Vidimus & venimus. 34
Ecce Angelus Domini apparuit in ſomnis Joſeph, di-
cens: Nurge, & accipe puerum, & Matrem ejus,
& fuge in Kgyptum. . futurum eſt enim, ut He-

rodes quærat puerum ad perdendum eum. 10 3
Qui conſurgens accepit pnerum, & Matrem ejus, &
ſeceſſit in Egyptum. Ibid.

Ex CAP. III. Venit Joannes Baptiſta prædicans in
deſerto Judææ, & dicene: Pæœnitentiam agite ap-
propinquavit enim KRegnum cœlorum. 239. & 2 54
Ommis arbor, quæ non ſacit fructum honum, excide-
tur, & in ignem mittetur. 307
Tunc exibat ad eVum Hieroſolyma, & omnis regio cir-

ca Jordanem. 314
Ex CAP. IV. Non in ſolo Pane vivit homo, ſed in
omni verbo quod procedit de ore Dei. 32

Venite poſt me. 79
Et ecce Angeli acceſerunt, & miniſtrabant ei. 80
Et accedens Tentator, dixit ei. Ibid.
Tune reliquit eum Diabolus. Ibid.
FHaæc omnia tibi dabo, ſi cadens adoraveris me. 156
Venite poſt me, & faciam vos fieri piſcatores homti-
num. 236. & 283. & 326
Non tentabis Dominum Deum tuum. 323
Ex CAP. V. Beati mites, quoniam ipſi poſſidebunt
terram. 6
Beati mundo corde, quoniam ipſi Deum videbunt.

150
Vos eſtis Lux Mundi. 208
Beati Pauperes ſpiritu. Ibid. & 266
Beati qui lugent. 312

Ex CAP. VI. Et dimitte nobis debita noſtra. 29
Gi oculus tuus fuerit ſimplex, totum corpus lucidum
erit. 178
Quod bhodie eſt, & cras in clibanum mittitur. 7. &
205
Theſaurixate vobis theſaurum in Cælo. 254. & 255

Nolite theſaurizare vobis theſauros in terrà. 255

Dbi eſt theſaurus tuus, ibi eſt & cor tuum. 341

Ex CAr. VII. Non cecidit: fundata enim erat ſuper
etram. 6

li qudâ menſurâ menſi fueritis, remetietun vobis. 84

difcavit domum ſuam ſuprà petram. 249
Ex CaAp. VIII. Nequar te quocumque ieris. 9. & 239
Tamzn die Verbo. 32
ulva nos, perimus. 40
Mapiſter ſequar te, quocumque ieris. 121. & 129
Vulpes foveas habent. 121
Sequere me, & dimitte mortuos ſepelire mortuos ſitos.
I[bid.
Fade oſtende te Nacerdoti. 233

Oualis eſt hie, quia Mare & Venti obediunt ei. 379

102

Sacræ Scripturæ.

Ex CA FP. IX. Nequere me. 77. & 79
Remittuntur tibi peccata tua. 775
Non eſt mortua, ſed dormit. 227
Ex CAP. X. Ecce ego mitto vos, ſicut oes in me-
dio luporum. 9. & 67. & 249
Ex CAP. XI. Regnum Cælorum vim patitur, &
violenti rapiunt illud. 19, & 238
Confiteor tibi, Pater, Domine cæœli & terræ, quia
abſcondiſti hæc à Sapientibus & Prudentibus, &
revelaſti ea parvulis. Ità Pater: quoniam ſic pla-
citum fuit ante te. 1
Renuntiate Joanni, quæ audiſtis, & vidiſtis: cæci
vident, claudi ambulant, leproſi mundantur. 310
Venite ad me omnes, qui laboratis, & onerati eſtis,

& ego reficiam vos. 312
Tollite jugum meum ſuper vos. 368
Diſeite à me, quia mitis ſum. 316
Ex CAP. XII. Generatio adultera. 80
Ecce Mater tua, & fratres tui foris ſtant quaærentes
te. 114
Ouæ eſt Mater mea? Ibid.
Et extendens manum in diſcipulos ſuos, dixit: Ecce
Mater mea, & Fratres mei. Ibid.

Ex abundantid cordis os loquitur. 145
In illo tempore abiit I C, per ſata, Jabbato. Diſ⸗
cipuli autem eſurientes cœperunt vellere ſpicas, &
manducare. 237
Ex CAP. XIII. Alia autem ceciderunt in terram
bonam, & dabant fructum, aliud centeſimum;,

aliud ſexageſimum. 173
Ninite uiraque creſcere. 249
Cum autem creviſet herba, apparuerunt & Zizania.
2532

Triticum autem congregate in horreum meum. 296
Ex CAP. XIV. Jube me ad te venire ſuper aquas. 9

Ego ſum, nolite timere. 13
Ni tu es, jube me ad te venire. Ibid.
Quid dubitaſti? 279
Ex CAP. XVI. Tu es Petrus, & ſiper hanc Petram
ædiſicabo Eceleſiam meam. 210
Tibi dabo claves. 2577
Ahſit à te, Domine. 286

LVade poſt me, Jatana, ſeandalum mihi es. Ibid.

Caro & ſanguis non revelavit tibi, ſed Pater meus
leſtis. 301
Ex CAP. XVII. Nemini dixeritis viſionem, doner
Rlius hominis à mortuis reſurgat. 185. & 186
Bonum eſt nos hic eſſe. 275. & 294
Mitte bamum⸗ & eum piſcem, qui primus aſcende-
rit, tolle: & , aperto ore ejus, invenies ſtaterem.:
illum ſumens, da eis pro me & te. 305
Ex CAP. XVIII. Dico enim vobis, quia Angeli
eorum ſemper vident faciem Patris mei, qui in

cœlis eſt. 4
Ui duo vel tres congregati. 36
Domine quoties peccabit in me frater meus, & di-
mittam ei? Uſque ſepties5 74
Uque ſepties? Dixit illi JEUS. Non dico tibi uſque
ſepties, ſed uſque ſeptuagies ſepties. Ibid.
Amen dico vobis, videte, ne contemnatis unum ex
bhis puſillis. 100
Redde, quod debes. 306

Væ MWundo à ſcandalis. V 296
Ex CAP. XIX. Dixit Simon Petrus ad J E UM.
Ecce nos reliquimus omnia, & Jecuti Raumms. . .
Quid ergo erit nobis 45. & 49. & 160
Magiſter bone, quid boni faciam ut habeam vitam
æternam ?... Jerva mandata. Dicit illi: Quæ...

Non homicidium facies. . Omnia baæc cuſtodivi

à juventute mea. 121
Ait illi EsUS: di vis perfesétus eſſe, vade, vende
quæ habes. Ibid. & 142

Cum

Càùm audiſſet autem adoleſcens verbum, abiit triſtis.

pag. 121
Sedebitis & vos ſuper ſedes duodecim. 196
Reliquimus omnia, & ſecuti ſumus te. 266
280

OQui poteſt capere, capiat.
Ex CAP. XX. Poteſtis bibere calicem, quem ego
bibiturus ſum? 10. & 68
Dic, ut ſedeant hi duo filii mei in regno tuo. 240
Aeceſſit ad JENM adorans, & petens aliquid. Ibid.
Ex CAP. XXI. Hoſanna. 268
Ex CAP. XXII. Amice, quomodò buc intraſti,
non babens veſtem nuptialem? 16
Ulli autem neglexerunt, & abierunt. 158
Servos contumeliis affectos occiderunt. Ibid.
Nuptiæ quidem paratæ ſunt: ſed, qui invitati erant,
non fuerunt digni. Ibid.
Conoregaverunt omnes, quos invenerunt bonos & ma-
lor. 257
Uli autem neglexerunt: & abierunt, alius in villam
ſuam, alius verò ad nepotiationem ſuam : reliqui
verò tenuerunt ſervos eſus, & contumeliis affeltos
occiderunt. Rex autem cùm audiſſet, iratus eſt: &
miſſis exercitibus ſuis » perdidit bomicidas illos;,
& civitatem illorum ſuccendit. Ibid.
Ex CAP. XXIII. Væ vobis, Neribe & Phariſi
hypocritæ; quia ſimiles eſtis ſepulchris dealbatis,
quæ à foris parent hominibus ſpetioſa, intus verò
plena ſunt oſibus mortuorum, & omni ſpurcitis.
232
Ex CAP. XXIV. Parebit ſignum Filii hominis “
Cælo: Sol obſeurabitur, & Luna non dabit lumen
ſuum. 30
Orate, ne fiat fuga veſtra hyeme, vel Jdabbato. 86
Reſpondens JEdUS dixit eis: videte, ne quis vos ſe-
ducat. . 135
Multi enim venient in nomine meo, dicentes. Ego
ſum Chriſtus: & ſeducent multos. 136
Audituri eſtis prælia, & opiniones præliorum. Vi-
dete, ne turbemini.. Conſurget enim gens in
gentem, & regnum in regnum: & erunt Peientie
& fames, & terræmotus per loca. Ibid.
Tunc tradent vos in tribulationem. Ibid.
Qui autem perſeveraverit cſque in knem, bic ſalvus
erit. Ibid.
Multi venient; ſeducent multos: tradent vos, multi

Pſeudoprophetæ. Ibid.
Sdedente JüüsͤV ſuper montem oliveti, acceſſerunt ad
eum. Ibid.
Qui legit, intelligat. 102. & 104

Dhicunque fuerit corpus, illie congregabuntur & aqui-
læ. 183
Væ prægnantibus & parturientibus in illis diebus. 366
Media nocte clamor factus, Ecce Wonſus venit, exite
obviàm ei. 222
Sed quinque fatuæ, acceptis lampadibus, non ſumpſe-

runt oleum ſecum. 223
Ex CAP. XXV. Neſcio vos. 86
Ejicite elm. 301

Ex CAP. XXVI. At omnes, relicto eo, fugere. 39
Ave Rabbi. Ibid.
Et oſculatus eſt eum. Ibid.
Melius erat ei, ſi natus non fuiſet homo ille. 4³
Aeecipite, & comedite, Hoc eſt Corpus meum. 64
Ur quid perditio iſta unguenti facta eſt à 98
Qui intingit manum mecum in parop ſide, hic me tra-
get. 4 109. & 154
Li contriſtati valde, cœperunt ſinguli dicere, num-
quid ego Jum, Domine! 148
Tunc dicit illis JENUS. Omnes vos ſcandalum patie-
mini in me, in iſta nobte. 1
Seripium eſt enim, percutiam Paſtorem, & diſper-
gemnr o.ρρ gregis. Tbid.

Index Locorum

Et ſi omnes ſcandalizati fuerint in te; ego memquam
ſcandaliz abor. Ibid.
Etiamſi oportuerit me mori tecum, non ie negabo.
Similiter & omnes diſcipuli dixerunt. lbid.
Neſcio, quid dicis. 150
Non novi hominem.

de Cruce, & credimus ei. 9. & 246
Laqueo ſe ſuſpendit. 39
di hlius Dei eſt, deſcendat de Cruce. 956
Non licet en mittere in corbonam, quia pretium ſan-
guinis eſt. 98
Innocens ego ſum à ſanguine Juſti hujus. 234
Dicunt omnes: Crucifigatur. 109. & 268

Ex Marco.

Ex CAF. I. Et egrediebatur ad eum omnis Judaæz
i⸗ „ & baptizabantur ab illo conſitentes peccata
a. . 12
Et erat Joannes veſtitus pilis Cameli, & zond R
ceâ circa lumbos ejus, & locuſtas, & mel ſylveſtre
edebat. lbid.

Ex CAF. II. Hic blaſphemat. 279
Ex CA P. III. Vade in pace. 57
Ex CAF. IV. Quid imidi eſtis? 27⁰
Ex CAP. V. Quis me tetigit? 12
Et exeuntes ſpiritus mrac, , introierunt in porcos.
2
Ex CA P. VI. Mon licet tibi habere uxorem frac
tui. 309. & 314

Ex CAP. VII. Exiens JESUN de finibus Lyri, ve-
nit per Sidonem ad mare Galilææ, inter medios
fines Decapoleos. Adducunt ei ſurdum & mutum.

187
Ex CAF. VIII. Quidam enim de longe venerunt.
110. & 237
Et dimiſit eos. 110

Conwocatis diſcipulis ait Dominus: Miſereor ſuper
turbam. Quia ecce jam triduo ſuſtinent me. 237

Nec habent quod manducent. bid.
Et ſi dimiſero eos jejunos in domum ſuam, deficient in
vid. Ibid.

Et manducaverunt, & ſaturati ſunt. Ibid.
Ex CAP. IX. Omnia poſſibilia ſunt cretent:: 103.
104
Exclamans, & multùm diſcerpens eum, exiit ab eo.
229. & 299
Qui ubicunque eum apprebenderit; allidit illum. 200
Hoc genus in nullo poieſt exire, niſi in oratione, G
jejunio. 299
Quantùm temporis eſt, ex quo ei hoc accidit? At ille
ait“ Ab infantil. Ibid.
Ex CAP. XIV. JSequebatur eum amiclus Sindone

ſuper nudo. 39
Qui intingit mecum manum in catino, hic tradet me.
773

Erant autem quidam indigné ferentes intra ſemet-
ipſos, & dicentes: Uk quid perditio iſta ungenti far
&ta eſt? Poterat enim unguentum iſtudd venundari
pluſquàm trecentis denariis;
Et fremebant in eam. L 2
Unus autem de circumſtantibus educens gladium per-
cuſſit ſervum. 228. & 241
Percutiam Paftorem, & diſpergentur oves. 234
Ex CAP. NV. Eloi Eloi Lamma-ſabactbani. 187
Ex CAP. XVI. Euntes in Mundum univerſum, Mæ-
dicate Evangelium omni creaturc. 109

Quis revolvet nobis lapidem ab oſtio monument!
12

8

Pradicate Evangelium omni creatura.

5
Ibid. &
Ex CAP. XXVII. Si Rex Iſrasl eſt, Aetend “

& dari pauperibu .
21¹⁰

lMun
ae
h
Hi
rpe
an
er,

in

mene

S
Pcnur
C I
1 Mun 1 N

leei⸗

4

emn i

etun

1,A.

ſie

tumhin

.

io ten,,
u
NIe 1 .
„, .
6 ℳ,

V

6
n A
le

4 à„
“,

Dirxit autem Maria: Ecce ancilla Domini.

. Quis Putas Fuer iſze erit

E

Ex LucA.
Ex CAP. I. Et exultavit ſpiritus meus in Deo ſalu-
tari meh. 3. & 167
Ego ſum Gabriel qui acſto ante Deum. 10
Ecce Ancilla Domini Rat mihi ſecundum verbum
tunm. 15. & 31I. & 89. & 141
Et mi' ericordia ejus à progenie in progenies timenti-
bus eum.

20
Joannes eſt nomen ejus. 27
OQuomodo fiet iſtud é6 70. & 303

Ecce enim, ut facta eſt vox ſalutationis tuæ in auribus
meis, exultavit in gaudio infans in utero meo. 82
Et factum eſt, ut audivit ſalutationem Mariæ Eliſa-
beih, exultavit infans in utero ejus - & repleta eſt
Wiritu Sancto, Elizabeth. Ibid.
Et repleta eſt Wiritu Sancto Eliſabeth. Et exolama-
vit voce magndà, & dixit: Benedicta tu inter mu-
lieres, & benedictus fFrultus ventris tui. Ibid. & I 32
Quæ, cum audiſſet, turbata eſt in ſermone ejus, &
cogitabat qualis eſſet iſta ſalutatio. 101
Et ait Angelus ei⸗ Ne timeas, Maria Inveniſti
enim gratiam apud Deum. 102
Et unde hoc mihi, ut veniat Mater Domini mei ad
me?
Magnificat anima mea Dominum. 89. & 130
Ave gratid plena: Dominus tecum Benedicta tu in
mulieribus. M 100. & 101
Ecce ouncipies in utero: & paries ſilium: & vocabis
nomen ejus JLANM. 102
Quoods fiet iſtud, quoniam virum non cognoſco * 103
Wiritus ſankélus ſuperveniet in te, & virius Altiſſimi
obumbrahbit tibi. Ieoque, & quod naſcetur ex te

Janbtum, vocabitur filius Dei. 104. & 242
Et ecce Eliſabeth cognata tua, & ipſa concepit klium
in ſenelblute ſua. 104

10
Jus urandum quod juravit ad Abrabam Patrem =B
DRrum. 16 5
Gicut locutus eſt ad Abraham Patrem noſtrum. Ibid.
Et miſericordia ejus d Progenie in progenies timenti-
bus eum. . 171
190. & 211
Et tebpletus eſt Spiritu Santto, & prophetavit dicens:
Benedictus Dominus Deus Iſrasl. 210. &T 211
Apparuit autem illi Angelus Domini, ſtans d dextris
altaris incen ſi.

21
Exultavit in gaudio infane. 313
Ex CAP. II. Et homo Me Juſtus & Timoratus. 40
Ei mam ipſius animam pertrimſibit gladius. 291
Evangelizo vobis gaudium magnum. 312
Neſciebatis, quia in his, quæ Patris mei ſunt, opor-
tet me eſſe. 375

Ex CAP. III. Et videbit omnis Caro Jalutare Dei. 17
TPotens eſt Deus de lapidibus iſtis ſuſcitare filios Abra-
bæ. 2308
Cujus ventilabrum in manu ejus, & purgabit aream
am, & congregabit triticum in borreum ſuum,
paleas auten, comhuret igni inextinguibili. Ibid.
Jam enim ſecuris ad radicem arboris poſita eſt. Om-
nis ergo arbor non faciens frubtum bonam, excide-
tur, & in ionem mittetur. Ibid.
Vox clamantis in delerto. Et venit in omnem regio-
nem Jordanis, prædicans Baptiſmum pœnitentiæ in
temiſſionem peccatorum. JNicut ſeriptum eſt in libro
Jermonum Haig Prophetæ: Vox clamantis in de-
Jerto. W 314
Ex CAbP. IV. Medice, cura Te ipſum. 182. & 200
& 219. & 242
PFalctäâ autem die, egreſſus ibat in deſertum locum: &
turbaæ Tequirebant eum, & detinebant illum , ue
dilcederet ab eis.

231
Er repleti ſunt omnes in Vynagoga ird. 262

I01. & 141

Sacræ Scripturæ.

Ex CAP. V. Exi à me, Domine, auia homo pecca-
tor ſum. 102. & 133: & 141
Et ecce vir plenus leprd.. rogavit eum dicens: Do-
mine, ſi vis, Potes me mundare. Et extendens
manum, tetigit eum, dicens, Volo, Mundare. t
confeſtim Lepra diſceſſit ab illo. 151
Remittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit mul-
tim. Fides tua te ſalvam fecit.

3 51
Quorum fidem ut vidit, dixit: Homo „ remittuntur
tibi peccata tuu. 306
Ex CAP. VI. Væ vobis qui ridetis. 312

Vade in pace. .
Remittuntur ei peccata multa, quaniam dilexit mul-
tum.. Fides tua te ſalwam fecit. 55. & 77
Ex CͦAP. VII. Woli Rere. 139
Cui minhs dimittitur, minis dilivit. 237
Ex quo intravit, non ceſavit oſculari pedes meos.
246
Dignus eſt, ut hoz illi præſtes. Diligit enim gentem
noſeram & Hynagogam ipſe ædificavit nobis. 300
Ex CAF. VIII. Aliud cecidit ſecus iam, & con-
culcatum eſt: & volucres cœli comederunt illud.

173
Et aliud cezidit ſuprà petram; & natum aruit, qulia
non habebat humorem. I d.

Et aliud cecidit inter ſpinas: & ſimul exortæ ſpinaæ
ſitſfoeaverunt illud. Ibid. & 2 79
Aliud cecidit in terram bonam: & ortum fecit fru-
Ktum centuplum. 173. & 296
Exiit, qui ſeminat, ſeminare ſemen ſaum. 173
Ui videntes non videant, & audientes non intelligant.

187
Et deridebant eum. 375
Ex CAP. IX. Domine, Jequar te, quocunque leris
160. & 212

Vulpes foveas habent, & volucres cœli nidos: Rlius
autem hominis non habet, ubi caput reclinet. Ihid.
Et ait alter: ſequar te, Domine; led permitte mihi
primum Tenuntiare bis, qui domi ſunt. Ait ad
lum JUS.: Nemo mittens manum ſuam ad arae
trum, & reſpiciens retré aptus eſt regno Dei. 207
Wine, ut mortui ſepeliant mortuos ſuos. 212
Ex CAP. X. Reverſi ſunt autem Joptuaginta duo
cum gaudio , dicentes: Domine, etiam dæmonia
Jubjicimtur nobis. Et ait illis. ... In hoc nolits
gaudere, quia SWiritus vobis ſubjiciuntur. gaudete
autem quòd nomina veſtra ſeripta Junt in &lis.
. 139
Abierunt, ſemivivo relidlo. 201
Et appropians alligavit vulnera ejus, infundens
oleum & vinum. 202
Poſt ha autem deſignavit Dominus & alios ſeptua-
ginta duos, & miſit illos binos. 212
Verumtamen in hoc nolite gaudere, quia Wiritus vo-
bis ſabjiciuntur: gaudete autem, qudd nomina ve-
Rra ſcripta ſunt in Cælis. 252
Porrò unum eſt neceſſarium. 366
Ex CAP. XI. Panem noſtrum quotidianum da nobis
hodie: Et dimitte nobis debita noſßra. 147
Væ vobis, Phariſæi, duia decimatie mentham, & ru-
tam, & omne olus: & præteritis judicium & cha-
ritatem Dei. 148

Amice commoda mihi tres panes. 150

Ex CAP. XII. Anima, babes multa hona poſita in
annos plurimos, requieſce, comede, bibe, epulare.
51. & 240
Dixit autem illi Deus: ſtulte, bäc nocte animam
am repetent à te: quæ autem paraſti cujus erunt
dic eſt, qui ſibi theſauriz at, & non eſt in Deum
iο. Ibid.

Dixitque ad diſeipulos ſuos: Ideò dico vobis, Wolite
ſoliciti

Joliciti eſſe animæ veſtræ, quid manducetis, neque
corpori quid induamini. pag. 51
Ex CAP. XII. Fint lumbi veſtri præcintti, & vos
ſimiles hominibus expectantibus Dominum ſuum.
218
Ex CAP. XIII. Archifynagogus indignans quia ſab-
bato curaſet JEsS, dicebat turbæ: Jex dies ſunt
in quibus oportet operari. In bis ergo venite, &
curamini, & non in die Sabbati. 25v1
Dimitte illam & boc anno, uſque dum fodiam circa
illam, & mittam ſtercora. 291
Ex CAF. XIV. Et cœperunt ſimul omnes excuſare.

Domine factum eſt ut imperaſii *Et adbuc locus eſt.

Ibid.
Villam emi... Urorem duxi.. Juga boum emi quin-
que. 87

Homo quidam fecit cænam magnam , & vocavit
multos. 3 Ibid.
Amice, aſcende ſuperins. 303
Compelle intrare. 272
Si autem Sal evanuerit, in quo condietur? Neque in

terram, neque in ſterquilinium utile eſt, ſed foràs
7

mittetur. 307
Ex CAP. XV. Quanti mercenarii in domo Patris
mei abundant Panibus! ego autem hic fame pereo.

146. & 150
Frater tuus hic mortuus fuerat, & revixit. 146. &
312
Jam non ſum dignus vocari klius tuus. 245
PFater peccavi in cæœlum, & coram te. Ibid.
Fuc me ſicut unum de mercenariis tuis. Ibid.

Adducite vitulum ſaginatum, & occidite, & mandu-

cemus, & epulemur. 313
Ex CAP. XVI. Rogabat autem illum quidam de
Phariſæis, ut manducaret cum illo. 134

Hie ſi eſſet Fropheta, ſeiret utique, Juæ & qualis eſt
mulier, auæ tangit eum. Ibid.

Ex CAP. XVIII. JEN, fili David, miſerere mei.

68
Et inerepabant eum. Ibid.
Non ſum, ſicut cæteri hominum. 83
Et confeſiim vidit, & ſequebatur illum magnificans
Deum. 142. & 184
Ex CAP. XIX. Eecce dimidium bonorum meorum,
Domine, do pauperibus. 128
Quia hodie ſalus huic domui facta eſt. Ibid.
Zachaæe feſtinans d ſcende. 222. & 236

Ex CAP. XXII. Hoc eſt Corpus meum. 60
Domine, tecum paratus ſum in carcerem, & in mor-
tem ire. 121. & 129. & 227. & 29
Ex CAPF. XXIII. Pater in manus tuas commendo
Siritum meum. 38. & 64
Super vos ipſas flete, & ſuper filios veſtros. 62
Memento mei. 64
Hodie mecum eris in Paradiſo. Ibid.
Neque Iu times Deum, qiui in eadem damnatione es.
8
Et omnis turba eorum, qui ſimul aderant ad heti
culum iſtud, & videbant, quaæ fiebant, percutien-
tes pectora ſua reverteban. zr. IlIlpid.
Unus autem de bis, qui pend. bant, lIatronibus, blaſ-
hemabat eum, dicens: Si tu es Chriſtus, ſalvum
fac temetipſum, & nos. Ibid.
Ibi crucifixerunt eum, & Latrones, unum à dextris:
& alterum aà ſiniſtris. 86
Wolite fiere ſuper me. 139
GSi in viridi hæc faciunt, in arido quid fiet ? 169
Ex CAP. XXIV. Tunc aperuit illis ſenſum, ut
intelligerent Scripturas. Et dixit eis: Quoniam ſie
ſeriptum eſt, & ſice oportebat Chriſtum pati, &
reſurgere à mortuis tertiã die: & pradicari in nor

Index Locorum

mine ejus pœnitentiam & remifſionem peccatorun,

105
Pax vobis, Nolite timere. 2979
Ex Joanne.
Ex CAP. I. Et lux in tenebris lucet. 22. & 60

Ecce Agnus Dei, ecce, qui tollit peccatum Mandi. 6
Clm eſſes ſub ficu, vidi te. 159
Rabbi, tu es filius Dei. Ibid.
Quia dixi tibi, vidi te Jub ficu, credis: majus his
videbis. ... Videbitis &œlum apertum, & Angelos
Dei aſcendentes, & deſcendentes ſupra filium ho-

minis. Ibid.
Ex CAP. II. Implete hbydrias aqud. 7
Quid mihi, & tibi, mulier? 114

Ex CAP. III. Qui de terra eſt, de terra eſt, & de

terra loquitur. 91

Sicut Moyſes exaltavit ſerpentem. 232
Ut omnis qui credit in ipſum, non pereat. Ibid.
Ex CAE. IV. Puteus altus eſt. 44. & 52
Venit mulier de Samarià baurire aquam. Dicit ei

JESUS.: Mulier da mihi bibere. 52
GSi ſeires donum Dei, & quis eſt, qui tibi dicit, Da
mihi bibere. Ibid.

Quia jam non propter tuam loquelam oredimut. Ipſi
enim audivimus, & ſcimus, quia hic eſt vere ſal-

vator Mundi. 120. & 304
Quomodò tu, Judæus cùm ſis, bibere à me poſcis, quæ
Jum mulier Samaritana? 153
Incipiebat enim mori. lbid.
Domine, deſcende priuſquàm moriatur filius meus.
lbid.

Et nuntiaverunt dicentes, quia filius ejus viveret. 154
Cognovit ergo Pater, quia illa hora erat, in quù di-

xit ei JE US. filius tuus vivit. Ibid.
Et credidit ipſe, & domus ejus tota. lbid.
Ex CAP. V. Vis ſanus ſfieri ⁵
JSurge, tolle grabatum tuum, & ambula. Ibid.

Eece ſanus factus es: Jam noli peccare, ne deterius
tibi aliquid contingat. Ahiit ille homo: & nuntia-
vit Judæis, quia J E& USſet, qui fecit eum ſa-
num. Ibid. & 86
Inerrogaverunt ergo eum: Quis eſt ille bomo, qui
dixit tibi: Tolle grabatum tuum, & ambula? I

autem, qui ſanus fuerat effettus neſciebat, quis

eſſet.
Qui me ſanum fecit, mihbi dixit, Tolle grabatum

tuum. lbid.
Ex CAP. VI. Tu es Chriſtus filius Dei. 39
Panis, quem ego dabo, Caro mea eſt. 103
Quomods poteſt hic nobis carnem ſuam dare ad man-
Aducandum? Ibid.
Ex vobis unus Diabolus eſt. 154

Qui manducat hunc panem vivet in æternum. 20⁵
Durus eſt hic ſermo, quis poteſt capere illum? 219
Ex CAP. VII. Quidam enim dicebant, quia bonus
eſt“ alii autem dicebant, Non: ſed ſeduecit tur-

bas. 22
Numquàm ſic locutus eſt homo. 279
Si quis ſitit, veniat ad me, & bibar. 313
Ex CAP. VIII. Vade, & jam amplins noli Pietene

Abraham Pater veſter exultavit, ut videret Dien
meum: vidit & gaviſus eſt. 103. & 167
Quinquaginta annos nondum babes, & Aaalan o;
diſti?
Amen Amen dico vobisy, antequàm Abrahbam feret;
ego ſum. Ibid.
Scio eum, & ſermonem ejus ſervo. 150
Proptereà vos non auditis, Juia ex Deo non eſtis. 205
Ex CAP. IX. Vade ad natatovia Jilos, G. lene.

,
0
Han
Ner

er ⸗
lnma
m 1
en

ℳR

cynkil
e ,
. ⸗

nn me
IC)
l
Hun tun
ſeim
HV
ln /,
ln aue
. .
h apertit
memmm:
mmn in
CN.MI.
n,
lnikenny
in Hie

UC XII
un len
li, 1
mnen.
UCX.
Mit.,., 4
I ieent

CAn. WII
in,
ehagg
Uiteit
1
ltu
A tlit⸗
Allenf
. en,
3 ai in
nr ler

an,
U

ul
lnd
D

miſſ

Ned.

en

nti

n n
lide
lnuge

Er abii, lavi, & vidi. pag. 15 I. & 302
Ex CAP. K. Oves vocem ejus audiunt. 204. & 20 5
Et cùm proprias oves emiſerit, ante eas vadit;
oves illum ſequuntur. 20

Alienum autem non ſequuntur, ſed fugiunt ab eo:

quia non noverunt vocem alienorum. Ibid.
Oves meæ vocem meam audiunt“ & ego cognoſco eas,
& ſequuntur me... Et non rapiet eas quiſquam
de manu mea. Ibid.
ded vos non creditis, quia non eſtis ex ovibus meis.
Suſtulerunt ergo lapides Judæi, ut lapidarent eum.
Ibid. & 206
Cireumdederunt ergo eum Judæi, & dicebant ei, Quo-
uſque animam noſtram tollis, ſi tu es Chriſtus, Dic
nobis palàm. 20 ⁵5
De bono opere non lapidamus te, ſed de blaſphemid.

Ibid.
Animam meam pono pro ovibus meis. 234
Ex CAFP. XI. Infirmitas hæc non eſt ad mortem,
ſed pro gloria Dei. 96
Et, cùm tanti eſent, non eſt ſeiſſum rete. 118

Quid facimus, quia hic homo multa ſigna facit. 205
Uigue, Domine, ego eredidi, quia tu es Filius Dei.
Et cùm bac dixiſſet, abiit, & vocavit Mariam
GSororem ſuam. 381
Quidam autem ex ipſis dixerunt, Non poterat hic;
qui aperuit oculos cœci nati, facere, ut hbic non
moreretur 382
Cogitaverunt autem Principes Sacerdotum, ut & La-
zarum interſicerent. Ibid.
Ex CAP. XII. Dam lucem babetis, credite in lu-
cem. 86
Et clarificavi, & iterum elarificabo. Turba ergo;
quæ ſtabat & audierat, dicebat tonitruum eſſe fa-
um. Alii dicebant: Angelus ei locutus eſt. 174.

& 187
Ex CAP. XIII. Mon potes me modò ſequi: ſequéris
autem poſtea. 54
Domine, Tu mihi lavas pedes. 141

Cum dilexiſſet ſuos, qui erant in mundo, in finem di-
lexit eos. 379
Ex CAP. XV. Jam non dicam vos ſervos . Dixi
amicos. .. qutia quæcumque audivi à Patre meo,

nota ſeci vobis. 67
Cum venerit Paraclitus, quem ego mittam vobis.
290
Ex CAF. XVI. Triftitia veſtra vertetur in gau-
dium. 239

Abſque Gnagogis facient vos. Venit hora, ut omnis,
qui interficit vos, arbitretur obſequium ſe præſtare
Deo. 290

Ex CAP. XVIII. Kimon ergo Petrus habens gla-

dium eduxit eimm. 241
Percuſſit Pontificis ſervum, & abſcidit auriculam &us
exteram. 229. & 241
Mitte gladium in vaginam. 242
Nobis non licet interficere duenquam. 98. & 234.
& 284
Wullam invenio in hoc homine cauſam. 285
Ex CAP. XIX. Ecce homo. 39
Gucifige, Crucifßige eum. Ibid.
Inolinato capite tradidit ſiritum. Ibid.
Mulier, ecce filius tuus. 63. & 114
Quod Icripſi, Neripſi. 288
Ex CAP. XX. Dominus meus, & Deus meus. 3
Beati, qui non viderunt, & crediderunt. 59
Accipite Piritum ſanctum; quorum remiſeritis pec-
cata, remittuntur eis. 82

Dum ergo fleret, inclinavit ſe, & proſpexit in monu-
mentum. Et vidit duos Angelos in albis.
ulerun Dominum meum & neſcio ubi poſuerunt
um. Hac cuùm dixiſſet, converſa eſt retrorſum, &
Ethicæ Comment. Tom. V. .

Sacræ Scripturæ.

vidit JE GUM. ſtantem. 9⁰
Ex CAF. XXI. dimon Petrus ehm audiſſet quia
Dominus eſt, miſit ſe in Mare.
Mittite in dexteram navigii rete, & invenietis. 103.

V & 123. & 26 5
Et illà nocte nihil prendiderunt. 26 5
Non cognoverunt diſcipuli, quia JEN eſt. Ilbid.

Paſce oves meas. 277. & 282
Alius te cinget, & ducet, quò tu non vis. 28

Paſoe Agnos meos. Ibid.
Vado piſcari. Dicunt illi. Venimus & nos. 122.
& 264
Pueri numquid pulmentarium babetis? Reſponderunt
ei, Non. 122

Dicit ergo Diſcipulus ille, quem diligebat TE S&US,
Petro“ Dominus eſt. JSimon Petrus cum audiſſet,
guia Dominus eſt, tunicà ſuccinxit ſe, & miſit ſe

in mare. 123. & 23 5
Alii autem diſeipuli navigio venerunt. 123
Petre amas me plus hiss 237. & 282
Ex Actibus Apoſtolorum.
Ex CAP. I. Et nubes ſuſcepit eum. 138
Accipietis viriutem ſupervenientis Wikitus Jankti in
Vos⸗ 242. 8& 345
Viri Galilæai, quid ſtatis aſpicientes in colum? 159
Et eritis mihi teſtes. 345
Ex CAP. II. Et repleti ſunt omnes Wiritu Sancto,
& cœρrnnt loqui. 82

Ex C AP. III. Argentum & aurum non eſt mihi, quod
autem habeo, boc tibi do. 108. & 266
Ex CAP. V. Cur tentavit Satanas cor tuum, men-
tiri Te SPpiritui Sancto, & fraudare de pretio agri?
252
Ecce pedes eorum, qui ſepelierunt virum tuum ad
oſtium, & efferent te., Et factus eſt timor ma-

gnus in universa Eccleſia. 27
Cæſis denuntiaverunt, ne loquerentur in nomine JETI.
290
Ex CAP. VII. Ecce video cœlos apertos, & Filium
bominis ſtantem à dextris Dei. 169
Chm autem eſſet plenus Spiritu Sancto, intendens in
lum vidit gloriam Dei. 172

Ex CAP. IX. Domine, audivi à multis de viro hoc,
quanta mala fecerit Janttis tzis in Jeruſalem.
196
QNubitò circumfulſit eum Lux de Cælo, & cadens in
terram audivit vocem dicentem ſibi Saule, Sau-
le, quid me perſequeris? 67. & 68, & 227. & 228
Ego ſum Jeſus, quem tu perſequeris: durum eſt tibi
contra ſtimulum calcitrare. 228
Domine, quid me vis facere 150
Fuit autem cum Diſcipulis, qui erant Damaſci, per
dies aliquot. Et continus in Gynagogis prædicabat
JENUM. 151
Duaære in domo JQudæ Saulum nomine Tharſenſem:
Ecce enim orat. Ibid. & 196
Ex CAP. X. Abſit Domine, quia nunquam man-
ducavi omne commune & immundum. 109. & 156
& 244
Vidit cœlum apertumn, & deſcendens vas quoddam
velut linteum magnum.. In quo erant omnia qua-
drupedia, & ſerpentia terræ. 236
Expavit Petrus , lamavitques Ahbſit Domine.
Ibid.
Quod Deus purificavit, tu commune ne dixeris. Ibid-
õsl & 24 ¼
Et dum intrà ſe haæſitaret Petrus, quidnam eſſet vi-
ſio, quam vidiſſet, Ecce Viri, qui miſſi fuerant à
Cornelio, inquirentes domum Simonis. 244
Surge, Petre: occide, & manduca. 303
M Ii Ex

Ex CAP. XIII. Et confeſtim cecidit in eum caligo
& enebræ. pag. 271
Ex CA P. X X. Sed nihbil borum vereor, nec facio
animam meam pretioſiorem quàm me; dummodè
conſummem curſum meum. 36

Ex Epiſtolà ad Romanos.

Ex CAP. II. Qui prædicas non furandum, furaris?
200
Juſtus autem ex fide vivit. 206
Ex CAP. IV. Contra ſpem in ſpem credidit. 103
In promiſſone etiam Dei non bæſitavit difidentid:
ſed confortatus eſt fide, dans gloriam Deor ple-
niſimè ſciens, quia quæcumque promiſit, potens eſt
& facere. Ibid.
Ex CA P. VIII. Quis ergo nos ſeparabit à charitate
Chriſti ? tribulatio ? an anguſtia“ an fames? an
nuditas? an periculum ? an perſecutio? an gla-

dius? 1. & 135. & 176. & 205. & 249. & 290.

. . eee E 335
Si enim ſecundum carnem vixeritis, moriemini. 2
Gemimus adoptionem ſiliorum expectantes. 129

Ex CAP. XIII. Non in comeſſationibus & ebrietati-
bus, non in cubilibus & impudicitiis, non in con-
tentione & æmulatione: ſed induite Dominum J-
NMCHRIITUM, & carnis providentiam ne fe-
ceritis in concupiſcentiis. 91. & 257
Induamur arma lucis. 319
Ex CAP. XV. Deus verò ſpei, impleat vos omni
audio in credendo, ut exuberetis in ſpe. 239
Ex CAP. XVI. Deus autem Pacis conterat Satanam
ſub pedibus veſtris velociter. 164

Ex Epiſtola PrimA ad Corinthios.

Ex CAP. I. Ubi ſapiens ubi ſeriba à ubi conquiſitor
lujus ſeculi5 90⁰
Infirma Mundi elegit Deus, ut confunderet fortia.
Ibid.
In Dei ſapientia non cognovit Mundus per ſapientiam
Deum. lbid.
lonobilia Mundi, & contemptibilia elegit Deus, &
quæ non ſunt, ut ea, quæ ſunt, deſtrueret. Ibid.
Placuit Deo per ſtultitiam prædicationis ſalvos facere
cr dentes. Ibid. & 91
Hoe dico, quod unuſquiſque veſtrum dicit, Ego
quidem ſim Pauli, ego autem Apollo, ego verò
Cephæ. Diviſus eſt Cbriſtus? Numquid Paulus cru-
cifixus eſt pro vobis aut in nomine Pauli bapti-
Tati eſtis? . 304
Ex CAP. II. Animalis homo non percipit ea, quæ
Jſunt ſpiritus Dei. 219
Ex CAP. III. Et ego, fratres, non potui vohis lo-
qui quaſi ſpiritualibus, ſed quaſi carnalibus. Tan-
quàm parvulis in Chriſto, lac vobis potum dedi,
non eſcam. . 54. & 188
Ex CAP. IV. MWihil mihi conſcius ſum, ſed non in
hoc juſtificatus ſum. 227
Quid vultis? In virgu veniam ad vos, an in ſpiritu
lenitatis? 272
Maledicimnur & benedicimus. 359
Ex CAP. V. Nimirum modicum fermentum totam
maſſam corrumpit. 122
Ex CAP. VII. Volo autem ſine ſolicitudine vos eſſe...
Porrò hoc ad utilitatem veſtram dico, non, ut la-
queum vobis injiciam, ſed ad id, quod honeſtum
eſt, & quod facultatem præbeat ſine impedimento

Dominum obſecrandi. 226
Ex CAP. IX. Ned unus accipit bravium. 39
Nec currite, ut omprehbendatis. 68

Caſtigo corpus meum, & in ſervinuem redigo. 144.

Index Locorum

.
4

Ex CAP. XI. Ueò inter vos multi infirmi, & imbe-
cilles, & dormiunt multi. 09
Ex CAP. XII. Tmulamini chariſmata meliora.

Ex CAP. XIII. Charitas patiens eſt.
Ex CAE. XIV. Volo quinque Verba in ſenſu meo
loqui, ut & alios inſtruam: quàm decem millia

verborum in lingua. 91
di quis eſt Domini, intelliget, quæ dico: qui autem
ignorat, ignorabitur. 207
Ex CAP. XV. Manducemus, & bibamus: ras
enim moriemur. 143
Non ego, ſed gratia Dei mecum. 301

Ex Epiſtolà Secunda.

Ex CA P. V. Charitas enim urget nos.

1
Ex CAP. VI. Inhabitabo in illis, & deambulabo 1
ter eos. .
Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies ſalutis.

234
Os noſtrum patet ad vos, Corinthii. 36
Ex CAP. VII. Nuperabundo gaudio in omni tribula-

tione noſtr.

88. & 128. & 149

Ex CAP. I X. Hilarem datorem diligit Deus. 2

Et multiplicabit ſemen veſtrum. 41
Ex CAP. XI. Quinquies quadragenas und minis
accepi. 149
Quis infirmatur, & ego non infermor? 28 5
Ex CAP. XII. Raptus in Paradiſum, audivi arca-
ua verba. 20

Ex Epiſtol à ad Galatas.

Ex CA P. I. Paulus Apoſtolus non ab hominibus, ne-
que per hominem, ſed per JEMCHRISNTUNAL,

& Deum Patrem. 304
Ex CAP. II. Vivit verò in me Chriſtus. 88. & 143.
& 145

Ex CAP. IV. Filioli, quos iterùm parturio, donec
Jormetur Chriſtus in vobis. 145. & 255
Ex CAP. V. Uinàm & abſeindantur, qui vos con-
turbant. 272
Ex CAP. VI. Mihi autem abſit gloriari, niſi in
Cruce Domini mei JENWCHRINTI.
Dum iempus habemus, operemur bonum. 86. & 366

Deus non irridetur. 104
Ego enim ſtignata Domini JEin corpore meo Por-
10. 25

Ex Epiſtolâ ad Epheſios.

Ex CAPF. I. Elegit nos in ipſo ante Mundi conſtitu-
tionem, ut eſſemus ſancti & immaculaii in conſpeltu

Dei. 112
Ex CAF. IV. In virum perfeltum, in menfuram
ætatis plenitudinis Chriſti. 34
Renovamini ſpiritu mentis veſtræ, & induite novum
hominem. 151. & 257

Ex CAP. V. JSurge, qui dormis;, & exurge à mor-
tuis, & illuminabit te Chriſtus. 41. & 220
Hoc enim ſcitote intelligentes; quòd ommis fornicator,

aut immundus, aut avarus (quod eſt idolorum det-

vitus) non bhabet baæreditatem in regno Chriſti &
Dei. 77. & 206

Fornicatio autem & omnis immunditia, aut avaritia,

nec nominetur in vobis, ſieut decet dantctos. 80

Ex Epiſtola ad Philippenſes.

Ex CAP. II. Con in forma Dei eſet.. Humiliavit
ſemetipſum, factus obediens uſque ad mortem. 233

Exina-

296
290. & 292

uinun
n
ln/
i
elte
mns,
7 Ma
nn.
104.

701N.

Ineii
C11.
uß
en ix/
uuert

lhhi

Ulle l.
u n
lfneru
iniuuen
nr ot
tntkhe.
I
1CNT.
lſeniur
n Cen⸗

—

Exinanivit ſemetipfum formam ſervi accipiens, in ſi-
militudinem hominum facturs, & babitu inventus
ut homo. pag. 42. & 233
Ex CAP. III. Multi enim ambulant quos ſæpe dice-
bam vobis, nune autem & Rens dico, inimicos
Crucis Cbriſti: quorum finis interitus, quorum Deus
venter eſt , & gloria in confuſione ipſorum, qui
terrena ſapiunt. Noſtra autem converſatio in cœlis
eſt unde etiam dalvatorem expectamus Dominum
noſtrum. 206
Ex CAF. IV. Gaudete in Domino ſemper. 167. &
312
Ex Epiſtolà ad Coloſſenſes.

Ex CAP. I. Adimpleo en, quæ deſunt paſſionum
Chriſti in carne med. 238

Ex CAP. III. Expoliantes vos veterem hominem cum

abtibus ſuis, & induentes novum, eum, qui reno-
vatur in agnitione. 151

Induite ergo vos ſicut electi Dei ſancti, & dilecti, viſ-

Sacræ Scripturæ.

4

Ex “Epiſtola PrimA B. Petri.

Ex CA P. I. Omnis caro fœnum: & omnis gleria tan-
Tudm ſos fæni. 329
Ex CA P. II. Càùm malediceretur, non maledicebat:
cùm pateretur, non comminabatur. 97. & 116
Ex CAF. IV. Loquitur, quaſi ſermones Dei. 89
Incipiat judicium à domo Dei. 183
Ex CAP. V. Tanquàm Leo rugiens circuit, quæ-
rens quem devoret? 331

Ex Epiſtolà primâ D. Joannis.

Ex CAP. I. Quod audivimus, quod vidimus oculis
noſtris, quod perſpeximus, & manus noſiræ con-
irectaverunt de verbo vitæ. 146
Ex CAF. II. Omne, quod eſt in Mundo, concupiſ-

centia Carnis eſt, & concupiſcentia Oculorum, &
Juperbia Vitæ. 292

cera miſericordiæ. 232 Ex CAF. III. Et omnis qui habet hanc ſpem in eo,

Janbclificat ſe, Rcut & ille ſanctus eſt. 106

Nim

Ex Epiſtolà Primâ ad Theſſalonicenſes. Filioli nemo vos ſeducat. Qui facit peccatum, ex
au . Diabolo eſt. I[bid.
lik Ex CAP. I. Evangelium noſtrum non fuit ad vos in Et omnis, gui peccat, non vidit eum, nec cognovit
ſermone tantum, ſed, & in virtute, G in Wiritu eum. 150
u fſanbtto, & in plenitudine multä. 269. & 279 Ex CAP. IV. Perfelcta charitas foras mittit timorem.
Excipientes verbum. 278. & 279 13. & 44. & 299

Et vos imitatores facti eſtis noſtri Domini, exci-
pientes Verbum: ità ut facti ſitis forma omnibus
credentibus. 279
GSicut fur in nocte. 307
Ex CAP. V. Cam dixerint, Pax & Securitas, tunc

repentinus eis ſuperveniet interitus, ſicut dolor in

utero habentis

144
Ex Epiſtolà Primà ad Timotheum.
Ex CAP. III. Qui Epiſcopatum deſiderat, bonum
opus deſiderat. 174

Ex CAP. IV. Pidua. . Quæ in deliciis eſt ,„vivens
mortua eſt. 73

Ex Epiſtolà Secunda.

Ex CAP. I. Nio cui credidi, & certus ſim. 120
Ex CAP. IV. Repoſita eſt mihi corona Juſtitiæ, quam

reddet mihi Dominus. 58
In omnibus labora, opus fac Evangeliſtæ: ſobrius
eſto. 73. & 142
Ex Epiſtolà ad Hebræos.

Ex CAP. I. Noviſimeè locutus eſt nobis in Filio. 37
Ex CAP. X. Oblationes & ſacrificia noluiſti, cor-
duss autem perfeciſti mihi. 6
Ex CAP. XII. Nondum enim uſque ad ſanguinem
reſtitiſtis. 2

Ex CAP. XIII. Fornicatores enim „ & Adulteros ju-

dicabit Deus. ⸗ 281
Obediue præpoſitis veſtris, & ſubjacete eis. Ibid.

Ex Epiſtola B. Jacobi.

Ex CAP. I. Beatus vir qui ſuffert Tentationem. 48

Cuſtodire ſe immaculatum ab hoc ſæculo. 64
Mote factores Verbi, & non auditores tantùm. 229

Ex CAFP. II. Iatrocunti ad nos annulum aureum ha-

bemii, in veſte candida, aſſurgimus, adblandimur,
dieimüſßzue; Tu ſede hic bené. Pauperi autem di-
cimus, Tu ſta illte: aut ſede ſub ſcabello pedum
meorum. 306
Ethicæ Comment. Tom. V.

Deus charitas eſt, & qui manet in Charitate, in Deo

manet, & Deus in eo. 48. & 279
Ex Epiſtolà Secund.
Ui diligamus alterutrum. 272

Ex Epiſtolà Catholicà B. Judæ.

Nubes ſine aqud quæ d ventis circumferuntur.

248⁸
Ex Apocalypſi.

EXx CAP. I. Et oum vidiſem eum, cecidi ad pedes
ejus tanquàm mortuus. 105
Tanquàm lann alba. Tanquàm nix. Similis auri-
chalco. 107
Vox illius, ut vox aquarum multarum, & habebat in
dexterdâ ſud ſtellas ſeptem, & de ore ejus gladius
uträque parte acutus exibat, & facies ejus ſicut

Sol lucet in virtute ſudâ. 131. & 145. & 272. &

310
Fecit nos Reg!num, & Sacerdotes. 3 5 1
Dilexit nos, & lavit nos. 379

Ex CAP. III. Emulare ergo, & Pœnitentiam age.
Eoce ſto ad oſtium, & pulſo. 59. & 151. 6& 237
Scio opera tua, quia nomen habes quòd vivas, &.
mortuus es. . . . Non enim invenio opera tua plena
coram Deo meo. 105. & 146
Dicis, quòd dives ſum, & locupletatus, & nullius
egeo; & neſcis, quia tu es miſer, & miſerabilis,
& pauper, & cœcus, & nudus. 37. & 146. & 151
264
Nuadeo tibi emere à me aurum ignitum probatum, ut
locuples fias: & veſtimentis albis induaris, ut non
appareat confuſio nuditatis tuæ, & collyrio inunge
oculos tuos, ut videas. 147
Ecce ſto ad oſtiunm, & pulſo: Ni quis audierit vocem
meam, & aperuerit mihi januam, intrabo ad il-
lum, & cœnabo cum illo, & ipſe mecum. 15 1.&
237. & 23 8. & 302
Ex CA P. IV. Et in circuitu ſedis quatuor Anima-

lia, plena oculis ante & retrô. 184
Ex CAEF. V. Vicit Leo ex tribu Juda. 67
Mm 2 Ha-

Habentes phialas aureas plenas odoramentorum, quæ
nnt Orationes Sanctorum. pag. 256
Ex CAP. VII. Dealbaverunt eas in ſanguine Agni.
41
Stantes ante tbronum, & in conſpectu Agni, amitcti
RKolis albis, & palmæ in manibus eorum, & la-
mabant voce magnâ, dicentes: Jalus Deo 20gro⸗
12
Ex CAP. VIII. Et vidi ſeptem Angelos ſtantes in
conſpectu Dei: & datæ ſunt illis ſeptem tube. 301
Et alius Angelus venit, & ſtetit ante altare, habens
thuribulum aureum: & data ſunt illi incenſa mul-
ta. Ibid.
Ex CAP. X. Accipe librum, & devora illum.. Et
cùm devoraſſem eum, amaricatus eſt venter meus:
Et dixit mihi: Oportet te iterùm prophetare. 145
Et vidi alium Angelum fortem deſcendentem de cœlo
amictum nube, & Iris in capite ejus. 170
Et facies ejus erat ut dol, & pedes ejus tanquàm co-
lumnæ ignis. Ibid.
Ex CAP. XII. Signum magnum apparuit in eœlo.
Mulier amicta Sole, & Luna ſub pedibus ejus: &
in capite ejus corona ſtellarum duodecim. 30. &
89. & 90. & 163
Cauda ejus trabebat tertiam partem ſtellarum cœli,
& miſit eas in terram: Et Draco ſtetit ante mu-
lierem. 307
Ex CAP. XIV. Vidi, & ecce nubem candidam:
& ſuper nubem ſedentem ſimilem ſilio hominis, ha-
bentem in capite ſuo coronam auream, & in manu
ſud falcem acutam? 107. &ũ G 183
Mitte falcem tuum, & mete, quia venit bhora, ut
metatur. 183. & 222
Et alius Angelus exivit de Templo, quod eſt in cœlo,
bhabens & ipſe falcem acutam. Et alius Angelus
exivit de Altari.. Et colamavit dicens: Mitte
alcem tuam acutam. 273

Ex CAF. XV. Et poſt hac vidi: Et ecce apertum eſt

Index Locorum Sacræ Scripturæ.

Templum tahernaculi teſtimonii in cœlo: & exie-
unt ſeptem Angeli habentes ſeptem plagas, de
templo veſtiti lino mundo & candido, & præ-
cinkti circa pectora zonis aureis. Et unum de qua-
tuor animalibus, dedit ſeptem Angelis ſeptem phia-
las aureas, plenas irà Dei viventis in ſæcula ſæcu-
lorum. 218
Ex CAP. XIX. Poſt hac, audivi quaſi vocem turba-
rum multarum in cœlo dicentium Alleluia. 106
Ceciderunt ſeniores viginti quatuor. lbid.
Sicut vocem tonitruorum magnorum dicentium, Alle-
lIuia.
Et ecce equus albus, & qui ſedebat ſuper eum, vo-

cabatur fidelis, & verax, & eum Juſtitiaà judicat,

G pugnat. Oculi autem ejus ſicut flamma ignis.

& veſtitus erat veſte aſpersâ ſanguine. Et de
ore ejus procedebat gladius acutus, ut in ipſo per-
cutiat Gentes. Et ipſe reget eos in virgà ferreâ, G

ipſe calcat torcular vini furoris ire Dei omnipo-

tentis. Et habet in veſtimento, & in femore ſuo

ſcriptum: Rex Regum, & Dominus Dominan-
Ex CAP. XXI. Et murus civitatis habens funda-

menta duodecim, & in ipſis duodecim nomina duo-
decim Apoſtolorum Agni.. Et fundamenta muri

civitatis, omni lapide pretioſo ornata, &c.

Et erat ſtructura muri ejus ex lapide Jaſpide. 4

verò civitas auurum mundum. bid.

Et abſterget Deus omnem lacrymam ab oculis eorum.
138. & 355
Ecce tabernaculvum Dei cum bominibus.
ſanctam civitatem Jeruſalem novam deſcendentem
de cæœlo, à Deo paratam. 128

Ex CAP. XKXII. Foris canes, & venefici, & impu-
dici, & homicidæ, & Idolis ſervientes, & omnis
qui amat, & facit mendacium. 178. & 206. GKP

”?

Ibid.

Lidi

eehun

lr.
lllneg
Epene
el
Uttnen
K
Ne
Kohtn
lenin
lehto
ntoen
cinnen

une

anes
lalimne
bcine
ſlen
Ullngi

Acepiio perſonarum.

I NLDEX

RERUM NOTABILIUM.

QU4 IN HOC SECUNDOSTROMATUMTOMO.

Ethicarum Commentationum Quinto continentur.

reror NUMERUS PAGINAM: POSTERIOR CGOLUMNAM SIGNIFIGANT.

A.

ARON. Paginà 286. columnd 2
Aaronis vitulus. 28. 1
Abdicatio, & Mortificatio, ac
Contemptus temporalium. 9. 1
Vide Imporalia.
—S8. Abel. 369. 1
Abnegatio lui. 347. 2
S. Abraham. 85. I. & 113. 1. & 213. I. & 217. 2
& 228. 2. & 274. 2. &ẽ 280., 1
Abſalon. 94. 1. & 114. 2. &ũ 258. 1
Ablſalon è gehenna. 258. 1
Abſtinentia non Eccleſiaſtico, ſeu Epiſcopo laudan-
da eſt, ſed Mundi Diſplicentia. 217. 1
67. 1. & 86. 2. & 182. 2
& 198. I. & 219. 2. & 288. 2. & 30 5: 2
Vide Judex. Nuperior.
Acceptio perſonarum nulla. 278, 2
Acceptio perſonarum noxia. 328. 1

Acceptio perſonarum vitanda. 340. 1
Acceptio perſonarum exoſa. 353. 2
Acceptionem Perſonarum ſeveritas neſciat, 5I. 2
Acculationes ex ſancto Zelo. 154. I. & 214. I. &
369. I. & 382. 1
Accuſationes ex ſancto zelo neglectæ. 207. 2
Accuſationes ex Invidia. 55. 2
Accuſationes invidæ. 224. 1
Accuſationes invidæ ferendæ. 234. 1

Acculationes ex Invidia præproperæ. 217: 1
Accuſatores Invidi. 119. 2. & 154. 1
Accuſſatores invidi incorrigibiles, & perſecutores.
. 108., I1. & 2
eruſeoren invidi & Suſurrones vel non audian-
tur, vel ita audiantur, ut aurem etiam iis re-
ſervermmus, quos inſimulent. 223. 2. 224 I
Vigde Rex audiat,
Acdam.

73. 2
Adam Dei Voluntati conformatur. 267. 1
Adoleicentum educatio. 64. 2

Vide Filiorum educatio.
Adaulatio. 68. 2. & 138. 2. & 196. I. & 288. 2. 8&
64. 2
Adulatio, & impunita Magnatum ſcelera. 8. 1
Vide Drincipes
Adalatores. HM
Echicæ Comment. Tom. V

326. 1I. & 343. 1

Affectus non effectus. 193. 2. & 235. 2. & 250.

1
& 372. 2
Affectus ſine effectu non ſufficit. 239. 1
Affectus plus attenditur, quaàm effectus. 266. 2
Affectus attenditur, non effectus. 363. 1
Affectus à Deo attenditur, non Opus. 347. 1
Affectus etiam ſine opere coronatur. 376. 1
Affectu, & Amore duci, non Metu. 4. 2
Agar. 218. 1. & 256. I
S. Agatha. F5o. 2
Ager alleg. 150. 2. & 176. I
Agricultura allegor. 136. 2. & 173. 1. & 180. 1

Tdificia.

194. 1
tas attendenda. 140. 1
Etas non attendenda. 77. 2

Eterna tantùm. 4. 2. & 116. 1. & 139. I. & 2. &
148. 2. & 158. 2. & 159. 2. &ũ 167. 2. & 188. 1
& 214. 2. & 220. 1. & 226. I: & 252. 2. &
255. I. & 258. * & 268. . 317. I. & 320. 1
& 324. I. & 326. 2. & 328. 2
Vide Temporalia.
Eterna tantùm & ubique. 127. 2
.terna, & Spiritualia cæteris præferenda. 137. 2
ternorum cura. 46. 1. & 173. I. & 267.
Eternorum cura in Fehicitate. 154.
ternorum oblivio. 78. 2. & 118. 2. & 155. I.
157. 2. & 207. 2. & 245. I. & 260. 1. s;5 2
Titernorum cognitio. 328. 1. & 350. 2
ternorum cognitio & Verbum Dei pauciſſimis
lapiunt. 219. 2
Eternorum memoria. 206. 2. & 213. 2

ternorum memoria Conſtantiæ parens. 186. I
ternorum rationibus duci. 245. 1
Vide Eterna tantùm.
titernitas. 289. 2
Affabilitas. 84. 2. & 230. 2. & 320. I. & 328. 2
Affabilitas nimia. 214. 2

Affabilitas in Mortificatione ſine ſingularitate. 186.2

Sr 226. I. & 274, I
Agricultura Mundi. 144. 1

Agricultura ſpiritualis. 370. 2
B. Aloyſius Mortificationem trahit, Aurum rejicit.

318. 2
Ambitio. 98. I. & 108. I. & 112. 2. & 134. 1
Mm 3 & 139. 2

& 139. 2. & 156. 1. & 174. 1. & 186. 1. & 191. 2
& 205. I. & 230. 2. & 233. 1. & 240. 2. & 253. I
& 258. 2. & 262. 2. & 316. 1. & 320.2. & 362.2
Vide Aulicus.
Ambitio, Superbia, & Gloria vana, æterna non ca-

piunt, ac cognitione Dei carent. pag. F. 2
Ambitio & Avaritia inexplebilis. 25. 1
Ambitio audax ad Labores. 68.2

Ambitio credula. Ibid.
Ambitio in Cruce Chriſti. 116. 1
Ambitio victa. 123. 1I
Ambitio fugata. llpid.
Ambitio & Gloria vana omnes invadit. 181. 1
Ambitionem Chriſti Paſſio non vicit, ſed auxit.

240. 2
Ambitio ſuadet Parentum oblivionem non arduam.
283. 2
Ambitionem & divitias Chriſtus docuit fugiemblas.
318. 2
Ambitio & Dignitas miſeræz. 3 19. ’2
Ambitio & Superbia in ſepulchris. 342. 2
Ambitio Dignitatum Eccleſiaſticarum. 362. 1
Ambitio & Amor nimius. 364. 1
Ambitio vel in menſis. 369. 2
Amicitia vera. 100. 2. & 117. I. & 124. 2
Amicitia uſque ad aras. 128. 2
Amicitia ex ſancto fine ineunda. 217. 2
Amicitia Juſtorum. 219. I
Amicitia cum juſtis. 199. 1
Amicitia impiorum. 109. 1
Amicitia impia deterior aperto ſcelere. 326. 1
Amici impiü. 42. I. & 161I. 1. & 333. 1. & 338. 1
& 364. 2. & 382. 2
Amicorum delectus. 9. 1

Amicitiolæ. 41. 2. & 85. 1. & 99. 2. & 117. 2.
177. 1. & 186. 1. &G 208. 2. & 214. 2. & 329. 1

& 342.1
Amicitiolæ Luxuriam pariunt, Caſtitatem perdunt.
19. 1
Amicitiolæ etiam proborum vitandæ. 71. 1

Amicitiole & Protectiones, & Confidentia in ho-

minibus in Oratione evaneſcunt. 111. 1
Amicitiolæ vix vitantur. 333. 1
Amicitiolæ nocent. 364. 2

Amor verus. 69. 2. &f 70. 1. &ũ 73. 1. & 139. 2. &
. . 175. 2. & 339. 2
Amor verus Pati pro Chriſto. 9. 2
Amor verus in Chriſtum cum ipſo nihil refugit. 88.2
Amor verus in Chriſtum Religionis munia viliora

non refugit. 99. 2
Amor minuit Mortificationem. 319. I
Amor nimius, & Ambitio. 364. 1
Amor ſui. 201. 1
Amor Paupertatis. 88. 1
Amor Dei. 219. 1
Amor Dei in nos. 6.2. & 60. 1. & 333. 2
Amor Dei in ſervos ſuos quantus. 67. 2
Amor in Deum. 7. I. & 40. 1. & 60. I. & 123. 2
& 124. 2. &ũ 290. 2. & 335. 1

Amor in Deum verus. 35. 2. & 69. I. & 73. 1.
& II5. 2
Amor in Deum, mihil præter Deum cupit. 49. 2
Amor Dei tum in Felicitate, tum in Tribulatione
nihil præter Deum cupit. 115. 2
Amor verus Dei præſentiam ſitit ſupra omnia. 116. 1
Amor erga Deum in adverſis. 70. 2
Amor in Deum verus Tribula ionem non ſentit. 72. 1
Amor Chriſti erga Peccatores, & odium in pecca-
tum. 60. 1
Vide Deus.

Amore duci. 2. I. & 2. & 3. 2. & 5. I. & 9. 2.

& 64. 2. & 85. I. & 120, I. & 159. & 176. I.

Index

& 225. I. & 243. 1. & 254. 2. & 263. 2. & 266.
2. & 304. 1. & 319. 1. & 356. 1. & 368. 1
Amore duci, non metu. 41. 2. & 44. 2. & 56. 1
& 117. 1. & 138. 2. & 173. 2. & 176. 1I. &
243. 2. & 318. 1. & 326. 1. & 329. I. & 332.1
& 335. I. & 358. 2. & 371. 2
Amore duci, non ſpe. 124. 1
Amore non duci. 247. 2
S. Andreæ feſtum in Dominica prima Advents. 30. 1
88. Angeli. 157. 2. & 212. 2. & 259. 2. & 269. I
De ſanctis Angelis. 253. I
Sancti Angeli quos diligant. 213. 1. 217. 1
SS. Angelorum imitandi mores, & ſpecies expri-
menda. 116. 2
Sancti Angeli, Obedientia & Zelus animarum ad

omnia quemvis paratum eſſe docent. 157. 1
Sanctis Angelis quæ ſcelera inviſa. 217. 1
Sanctorum Angelorum virtutes. 219. 1

Antidotum Tribulationum, & Tentationum reme-

dium. 193. 2
Vide Tentatio, Tribulatio.
Apes. 360. 1
Apologia. 216. 1
Apologia verior. 355. 1
Apologia verior Patientia eſt. 327. 2. & 360. 2
Apologia & Arma alleg. 358. 1
Apologia non illicita. 293. 1

Apologia non ſcribenda, nec Excuſatio proferen-

da. 97. 2
Apoſtaſia. 138. 1
Apoſtaſia poſt maxima per minima. 15. I
Apoſtaſiæ parens Oratio neglecta. 47. 2
Apoſtaſiæ fons Tepiditas. 329. 2
Apoſtaſiæ atque Tepiditatis fons. 120. 1
Apoſtaſiam pellit Fervor. 138. 1. & 2
Apoſtaſiam meditantes. 140.2
Apoſtata. 93. 2. & 94. 1. & 191. 2
Apoſtata & Tepidus non incuſent Religiomis angu-
ſtias. 43. 1
Apoſtata ob Deſolationes, ſeu etiam Tepiditatem
265.2

Apoſtatæ. 44. 2. & 134. I. & 158. 2. & 190. 2. &
200. 2. & 207. I. & 208. 2. & 221.2. 247. 2
Apoſtatæ viles fiunt. 346. 1
Apoſtatæ & vocationi rebelles. 158. I. & 220. 2
Apoſtatæ, quèòd in Societate non tam crebra ſint
ſigna. 252. 2
Apoſtatæ poſt egreſſum vileſcent, 253: 2
Apoſtatæ, eò quòd Perfectionem deſperent. 3. 2
Apoſtatandi Tentatio ex memoria Mundi. 45. I
Appellatio licita. . 75. 2
Argumentum de Chriſti Incarnatione. 5. 2. & 21.2
& 24. 1. & 33. I. & 46. I
In Chriſti Nativitate. 6. I. & 7. I. & 36. 2. & 37. 1I
Argumentum de S. Latrone. 727. 2
Argumentum in Epiphania. 37. 1
Argumentum in Paſſione Chriſti. 38. 2. & 60. 1.&
98. 2. & 140. 2

Argumentum de Sanctiſſima Euchariſtia. 59.2

Argumentum in feſto omnium Sanctorum. 123.2

Argumentum de Beatiſſima Virgine Incarnationis

Chriſti tempore. 137. 2
Argumentum in Adventu Chriſti. 167. 2
Argumentum de S. Stephano. . 169.2
Argumentum de S. Ignatio in exhortatione, vel de
S. Franciſco Indiarum Apoſiolo. 181. 1
Argumentum de Samusle. 1383. 2
Argumentum in die Chrifli aſcendentis in cadem
Argumentum in feſto Sanctiſſimæ Trinitatis: cum
Virgines duæ Sorores ſe Deo dicarent. 292. 1

Argumentum in feſto S. Caroli Cardinalis. 297: 1
Argu-

Noumn

ictat
eln 1
Mm 41

Awatu
AMropäbt

npinte

upgagte
nnpente
Hattia.

2. & 1

Hentia
etkiz in
enta,
rta J
erria ma
zun
MA
ide
Arne
ciſ
las rere
os Ven
ur, n
Ulans vert
uleusoo

Wb ee
Ma, e

on non
1l.2 6
111.
1r

Iaunon
lan wn
Urn W
MMnnn

Amnon
Uelin ſc
un und
i ſannn
laG. 4

lmnnd

li ln;

Aulicus verus.
. . . . . △
Aulicus verus uri ſe incommodis pro Eccleſià pa-

Aulicus non promotus laboret, 310.
Aulicus non promotus laboret pro Eccleſiâ. 175.

Aulici miſeri.

=

Argumentum prædeſtinationis, & perſeverantiæ.
pag. 215. I
Ariditates, & Tribulationes utiliores ad Dei amo-
rem roborandum, quàm Conſolationes. II5. 2
Arma allegoricè. 2. 2. & 6. 2. & 49. 1: &ũ 138. 2
& 193. I. & 194. 1
Armatura noſtra. 351. 1
Arrogantia. 27. 2. & 84. I. & 169. 2. & 214. &
& 302.: 2: & 364. 2
Arrogantes. 101. 2. & 142. I. & 151. 2. & 181. 1
& 216. 2

Arrogantes ſibi quæque optima. 104. 1

Arrogantes, qui ſibi omnia deberi Butant. 216. 1
Avaritia. 32. 2. & 61. 2. & 108. 1. & 115. 1. &

2. & IIS8. 2. & 119. I. & 226. 2. & 23 5: 2. G&

286. 1. & 368. 1

Avaritia alleg. 274. 2
Avaritia inexplebilis. 333. 1
Avaritia, & Ambitio inexplebiles. 25. 1
Avaritia Judicum. IIS5. 1
Avaritia malorum radix cæterorum. 323. 2
Avari. 230.2
Aula. 245. I. & 253. 1

Vide Ambitio, Luxus.

Aulæ damna. 134. 1
Aulæ viciſſitudines, . 127. 1
Aulicus. 186. 1

172. 2. & 288. 2. & 381. 2

tiatur, non ſplendere in eà ſatagat. 159. 1
Auhcus verus Deo tribuat elevationem ſuam. 138. 2

Aulicus probus. — 190. 2
Aulicus modeſtus. 93. 2
Aulicus electus. 225. 2
Aulicus, & Operarius olim viles, deindè ſuperbi.

23. 1
Aulicus non promotus. 23. 2. & 34: I. & 83. 2
& 71. 2. & 93. 2. & 96. 2. & 12 ⅞ I. & 2. &
126. I. & 141. I. & 153. 1. & 172. 2. & 216.
& 2. & 233. 2. & 238. 2. & 248. 2. & 287.
Aulicus non promotus exultet. 98.
Aulicus non promotus plus ſerviat- 192.

d O Oe—d e

& 209.
Aulicus non promotus, Eccleſiæ tamen, Regique
ſerviat. 381. 2
Aulicus non promotus, ſi toleret, coronandus, 46. 1
Aulicus non promotus ſerviat Eccleſiæ. 168. 2
Aulicum non promotum te Deus vult, & magni
meriti in kum aliorum, utque non ob tem-
poralia laboremus. 20 5. 1
Aulicus tardè promotus. 25. 1. & 172. 2
Aulici frænandi. 8. 2. & 27. 2. & 72. 2. & 104. 2
& 126. 2. & 221. I. & 137. I. & 256. 2. &
. 4321I. I
Aulici frænandi, ſi non verecundè ſatagant. 90. 1
8. I. & 110. 2. & 127. 2. 144. I.

& 225. 2. & 260. 2. & 329: 2. & 343. I

Aulici miſeri, an id accidit vobis.

.,.. . 73 2
Aulici fidi. . 199. 1
Aulici infidi. 126. 2. & 192. 1. & 333. 1
Aulici impii. 241. 2. & 326. 1
Aulici impii vitandi. 161, 1
Auhici impii excludantur. 333. 1
Aulici Invidi. 119. 2
Aulici Invidi diſcant. 123. 1
Aulici Invidi & Murmurantes. 126. 1

Aulici probi.
Aulici probi amandi.

218. 1. & 262. 2
66. 2. & 364. 1
333.1

Rerum Notabilium.

Aulici probi honorentur. 230. 1
Aulici probi Spiritualia cæteris præferunt. 134. 1
Aulici mali ZEternorum obliti. Ibid.
Aulici ingrati.

215. 2
Aulici diligendi cautè. 333. 2
Aulici penè Idololatræ. 343. I
Aulici non boni frænandi. 318. 2, & 346. 2
Aulici non promoti. 364. 1
Aulici dimiſſi excipiendi. 199. 1

Aulici avari. 144. 1
Aulici inexplebiles. 86. 2. & 26 1I. 1
Aulici licèt evecti, miſeri ſunt.

253. 2
Aulicis non fidendum. 197. 2
Aulicis conſulendum, ſed moderatè. 256. 2
Aulicis conſulendum etiam mortuis. 230. 1
Aulicorum delectus. 8. 1
Aulicorum ſpes. 151. 2. & 152. 2. & 153. I. &
225. 2
Aulicorum ſpes vana. 144: I. & 329. 2
Aulicorum Intentio prava. 139. 2
Aulicorum conditio miſera, III. 2
Aulicorum Labor vanus. 129. 1
Axiomata Chriſtiana. 219. 2

PB Aechanalia & Voluptates vetat Tribulatio. 286.2
Beatiffima Maria Virgo. 25 I. I. & 29 I. 2
Beatiſſimæ Virginis excellentia, Gloria Dei eſt. 42. 2
Beatiſſimæ Virginis Aſſumptio. 69. I. & 179. 1
Beatiſſimæ Mariæ Annuntiatio.

100. 1
Beatiſſima Virgo Advocata Peccatorum. 19. 1
Beatiſſima Virgo juxta Crucem. 8. 1
Beatiſſimæ Virginis congreflus cum Eliſabetha-
130. 2
Beatiſſimæ Virginis Mariæ præſentatio in Teinplorn.
222. 2
Beatiſſimæ Mariæ ſanctitas. 352. I
Beatiſſimæ Mariæ in .Ægyptum F uga. 373. I
Beatiſſimæ Virginis Mariæ Mors. 250. I
Bellum. 2379. 2
Bellum alleg. 67. I
Belli & Tribulationis Remedium, 193. 1
Bellorum tempore Comœdiæ illicitæ. 286. 2
Bethulia. 254. 1

Bona occultanda., 5. I. & 149. 2. & 159. 1. & 173. 1
& 175. I. & 186. 1. & 2. & 293. 2. & 294. 2
316. 2. & 319. 1. & 355: 1. & 360. 2. & 363. 2

& 371. 1
C.
CL alleg. . 235. 23
Cæcitas Mundi, & nox ex Concionibus vanis.
129. I

Cæcus Evangelicus. 68. I. & 142. 2. & 146. 2. &
150. 1. & 22 I. 2
Cain. 205. 2. & 206. 2. & 207. 1
Carcer. 276. 1

Carnifex, quam decollarat Comitiſſam Palpavit, &

dixit, quæ dici non poſſunt. 79. 1
Caſtitas. 204. 2
Caſtitas periclitatur in Gula. 74. 1
Caſtitas Deo gratiſſima. 100. 1
Caſtitas in ſermone. 116. 2
Caſtitas unde naſeatur. 153. 2
Gaſtitas eget Oratione & Timore Dei. 218. 2
Caſtitatis lac Mortificatio eſt. 363. 2

Caſtitatis cura. 32. I. & 78. 2. & 80. 2. & 85. 1. &
98.2. & 1I15. 2. & 117. 1. & 124: 1. & 138. 2. &
144. 2. &Q 161. I. & 198, 2. & 218. 1. & 219. 1I
& 269. 1I. & 281,I. & 288. 2. & 317. I. & 342. 1I
& 352. I. & 339. 2
Mm 4

Caſtita-

Caſtitatis cura ex Oratione & Mortificatione. pag.
161.2
Caſi tat's excellent'a. S 16.2. 12½ 1
Cella. 19. I. & 44. 1. & 117. 1. & 237. 2. & 282. 1
2 1t & 340. 2. & 380. 1
Cella alleg. 263. 1
Vide Religioſus, do itudo.
Cellæ amor. 43. 2. & 221. 2. & 346. 1. & 354.
& 376. 1
Cellæ amor deſpicit rumores. 199. 1
Cella bona. 337. 2. & 339. 1
Cellæ damna. 337. 2. & 361. 1
Cenſores aliorum. 70. I. & 83. 1. & 117. 2. & 127. 1I
& 187. 1. & 201. 1. & 210. 1. & 241. 1. & 316. 2

& 372. 2
Cenſores aliorum, & Judicantes temerè infecti ſunt.
201. 2
Cenſores Concionatorum. 174.2
Vide Concionator.
Cera. 19. 2
Cham. 286. 2
Charitas. 37. 2. & 60. 1. & 198. 2. & 33 5. 1
Charitas, Unio. 136. 2
Charitas vera. 125. 1. & 339. 2
Charitas fraterna. 199. 1
Charitas erga proximos. 104. 1
Charitas erga omnes. 230. 2
Charitas erga obſeſſos belli tempore. 254. 1
S. Chriſtina. 246. 1
Chriſtus ubi habitet. I7. 2. & 24. I. & 34. 1. &

40. 1. & 53. 2. & 106. 1. & 133. 2. & 135. 2. &
167. I. & 2. & 277. 2. & 307. 2. & 343. 2. &
347. 2. & 350. 1
Chriſtus ubi habitat, illuc bona omnia infert. 59. 1
Chriſtum qui habet, omnia poſſidet. Ibid.
Chriſtus habitat in ſerietate, quæ nulli auſcultat. 99. 2

Chriſtus habitat in Caſtis. 100. 1
Chriſtus habitat in Mortificatione. 167. 2
Chriſtus habitat in Lætitia. Ibid.
Chriſtus habitat ubi Scandala puniuntur. 221. 2
Chriſtus eſt pannis involutus. 34. 1

Chriſtus cuſtodiendus nos cuſtodiens. 40. 1
Chriſtus latet in Tribulatione & Tentatione, &
Talentis mediocribus. 47. 2
Chriſtus intexitur cordi Judæ. 61. 1
Chriſtus in Cruce lacrymas ſitiebat blaſphemantis
Latronis, non vinaum Militis, ſed vinum Pœmi-
tentis. 62. 2
Chriſtus quærendus, & Zelus animarum etiam in-
ter adverſa. 115. 2

Chriſtus emendus. 13. 2
Chriſtus naſci recuſat. Ibid.
Chriſtus ſitiendus. 33. 1
Chriſtus quærendus. 99. 2
Chriſtus in horto. 241. 1
Chriſtus fons lætitiæ. 312. 2

Chriſtus Divitias & Ambitionem docuit fugiendas.

318. 2
Chriſtus in Cruce. 348. 1
Chriſti Adventus. 167. 1. & 2
Chriſti Adventus & Nativitas. 133. 2

Chriſti Incarnatio. 13. 2, & 33: 2. & 5g. I. & 100. 1

& 233. 1
Chriſti Incarnatio accelerata Beatiſſimæ Matis Pro-
meritis. 27. 1
Chriſti Incarnatio quam utilis. 331. 1
Chriſti Incarnatio bonum noſtrum. 246. 1

Chriſti Nativitas. 7. I. & 34. 1. & 88. 1. & 135. 1
& 2. & 269. I. & 321. 2
Chriſti Transfiguratio. 294. 2
Chriſti Aſcenſio. 289. 2
Chriſti Epiphania. 34. I. & 37. 2. & 168. 2. 8& 323. 1
Chriſti in deſerto Tentatio. 378. 2

4

Index

Chriſti Paſſio. 5. I. & II. I. & 32. 2. & 38. 2. &
47. 2. & 60. I. & 66. 1. & 71. 2. & 98. 2 &
140.2. & 228. 1. & 231. 2. & 240. 2. & 257. 1
& 267. 2. & 321. 1
Chriſti Paſſio, felicitas & opulentia Eccleſiæ. 14. I
Chriſti Paſſio, Crux ad Pompam. 116. 1
Chriſti Paſſionis gemmæ primariæ, & flores abſo-
lutiſſimi, Fortitudinis, & Humilitatis. 233. 1
Chriſti Paſſio Ambitionem non vicit, ſed auxit.

240. 2
Chriſti Mors alleg. 137. 2
Chriſti Sepulchrum. 11I. 1
Chriſti Reſurrectio. 66. 1
Chriſti mater quis fiat. 102. 2

Chriſti mater allegor. quis nam eſſe deſinat. 114. 1
Chriſti mater Virgo Beatiſſima. Ibid.
Chriſti domus quale ſit pectus. 349. 2
Chriſti Amor erga Peccatores, & odium in pecca-
tum. 60. 1
Chriſti Imitatio. 33. 2. & 41. 2. & 97. I. & 135. 1
& 257. 1. & 321. I. & 375. 1

Chriſti imitatio & amor. 5. 1
S. Chryſoſtomus. 278. 1
Cibus Dei. 236. 2
Cibus allegoricè Sacerdotum. Ibid.
Cibus Dei Pœnitentia noſtra. 59: 1
Cingulo Nos quoque egemus, ſi alii face indigent.
182. 1

Cinis excolit Patientiam. „ 267. 2
Circumſpectio. 32. 1I. & 43. 2. & 44. 1. & 80.2.
& 181. 2. & 214. 2. & 319. I. & 325. 2. & 329. I.
. „& 331. 1. & 343.2, & 359. 1
Circumſpectio neceſſaria. 153. 2
Circumſpectio Perfectis. 9. 1. & 50. 1. & 67. I
& 97. 2. & 117. 1. & 144. 2. & 174. 1. & 198.
2. & 316. 2. & 317. 1. & 33 1. 2. & 334. 2. &£
336. 1. & 344. 2. & 349. 1. & 361. 1
Circumſpectio perfectis neceſſaria. 19. 1. & 49. 1
& 53. 1. & 153. 2. & 193. 2. & 198. 2. & 268. 1
& 330. 2. & 352. 2
Circumſpectio perfectis magis neceſſaria. 40. 1
Circumſpectio omnibus neceſſaria. 77. 2. & 226. 2

& 292. 1
Circumſpectio ubique, & omnibus neceſſaria. 220.
Circumſpectio ultronea. 65⁵. 1
Circumſpectio poſt Victoriam. 13. 1
Circumſpectio poſt Converſionem. 14. 1
Circumſpectio, ſed non ſuper ſtitioſa. 188. 1

Circumſpectio; nam Fervorem vel Lapillus eick.
256. 1
S. Clemens. 377. 2
Clementia. 20. 2. & 43. 1. & 48. 2. & 55. I. &
58. 2. & 74. 2. & 155. 2. & 202. 1. & 287, 2
& 316. 2. & 321. 1. & 326. 1. & 340. 2. & 344.
I. & 346. 1. & 357. 2. & 360. 1. & 367. 2. &
368. 2. & 371. 1. & 379. 2
Clementia in Superiore. 331. 2. & 334. 1. & 351.1

& 355.
Vide Judex. Nuperior.
Clementia in Superiore & Diſcretio. 332. 1
Clementia in Superiore erga lapſos. 359. 2
Cochlea. 311. 1
Cœlum alleg. 176. 1
Cognitio de Deo. 150. 1

Cognitio de Deo à Curis ſuperfluis impediun. 235. 3
Cognitio ſui. 70. I. & 101. 2. & 122. 2. & 141. 1

& 144. 2. & 146. 2. & 147. I. & 197. 2. S
2004. & 20131. & 214. I. & 215. I. & 216.
1. & 2. & 226. 2. & 227. 1. & 23 1. 1. & 301. 1
& 302. 1. & 303. I. & 343. 2. & 372.2. & 376.2
Cognitio ſui, Diffidentia ſui, & Humilitas Talenta
veriora ſunt. 213. 2

Cognitio ſui opprimitur à Cenſoribus dia oh

a
(
Con
Cone
Conn
Cop
D
88

Conpa
les n
um
onpat
cio
Ccio
Cro
moe

Cci
(orio
.
Cro
CNrnE
u.

(tcio .
(mio el
mmo &
nen ſe
i h
CMneid
id ,
co er

(cioint

Crd rl

(mu un,

ao ſte
Cen le⸗
Cninuto
id
Mionun
Cennte
CNenste
Crintn
Aiuron
Nünaton

(onate

winato
Wunator
Cor.
nrnuor

linn
alnur,
gimmr
immor⸗
nmn
rnzron
Polnn,
bu er
Cce l
li

ic

rn
Ai

(N.
Ne⸗ ari

i

,1 r.
lN

l

Concio pudicis verbis utatur.
Concio ubique.

Concio & Correctio libera.
Concio ſeria. 13 I. I. & 170. 2. & 174. 2. & 219. 1

Concio ſit docta.

Concionatoris ſanclitas.

Cognitio ſui, Diffidentia ſui atque Humilitas raròô
perdurant in animo. Pag. 148. 1
Cognitio ſui, ſibi quavwis re ſatisfactum putare. 216. 1
8 4 .

Comœdiæ. 217., 2
Comediæ illicitæ Bellorum tempore. 286.2
Compati. 153. 2. & 283. I

Compati non perfectis. 127. I. & 130. 1
Compati neſcientes. 4. I. & 10, 1. & 37. 2. & 54. 1
& 87. 2. & 95.2. & 118. 1. & 134. 2. & 210. 1

& 334. I. & 355. 2

Compati neſcientes imperfectiores eſſe ſolent. 74. 1I
Compati neſcientes, Judicantes temerè, & Zelan-

tes indiſcreti, rei ut plurimuùm ſunt graviſſimo-
rum ſcelerum. 83. 2
Compati lapſis. 54. I. & 118. 1. & 355. 2. & 357. 1
31. 2
33. 2
80. 1. & 192. 2
89. I. & 132,. 2. & 218. 2

& 357. 2

Concio libera.
Concio ex Oratione.

Concio ſimplex. 90. 2. & 91. I. & 111. 2. & 370.2
Concio & Zelus animarum abdicare nos cogunt no-

ſtros. 114. 1
115. 1

& 229. 2. & 269. 2. & 278. 1. & 279. 2. &
304. 2. & 357. 2

Concio cum ſpiritu. I41. 2
Concio ex Spiritu. 182. 1
Concio & Correctio ſeveræ ſint. 212. 2
Concio ſeria ſit. 199. 2. & 219. 1
Concio pudica ſit. 217. 2
Concio vana. 269. 2
Concio non ſit vana. 219. 1
Concio ex corde. 269. 2
Concio intellectum convincat. 227. 2
Concio prudens. 278. 2. & 285. 2
Concio nimis blanda peccaturis. 307. 2

357. 2. & 371. 2

Concio ſevera ſit, non florida. 368. 1
Concionator verus. 304. 2
Vide Zelus.
Concionator nihil cupiat. 364. 1
Concionator verus, non delicatus, 101. 2
Concionator ſanctior fiat. 305. 1

Concionator mortificationem corporis amet. 34. 2
218. 2
Concionatoris exempla. 349. 2. & 375. 1. & 376. 1
Concionatores quâvis frequentiâ contenti ſint. 66. 2
Concionatores invehantur in Luxuriam, 80. 1
Concionatores blandi. 105. I. & 128. 2. & 150. 1
& 170. I. & 212. 2. & 219. I. & 240.2. & 307. 1I
Concionatores blandi, viam Dei latam prædicantes.

106. 2
Concionatores blandientes. 275. 2
Conoionatores ſint ſeveri. 314. 2

Concionatores, & Zelus animarum non verus. 141.2

Concionatores veri. 142. 1
Concionatorum Cenſores. 174. 2
Concionatorum Cenſores, & perſecutores Reli-
gioſorum, qui dicunt familiariùs eos cum ſæcula-
ribus verſari. 118, 1
Concordia noſtra armatura eſt. 31. 2

Confeſſarii auſteri. 12. 2. & 29. I. & 54. I. & 118.

I. & 134. 2. & 382. I
Vide Cognitio ſui. Zelus.
Confeſſarii auſteri Phariſæo ſimiles. 20. 1
Confeſſarii auſteri non deterreant accedentes. 151. 2
Confeflarii mimis auſteri. 74. 2. & 55. I. & 243. 1
. & 361. 2
Confeſſarii nimis auſteri cum poœnitentibus. 186. 2
Confeſſarii non ſint auſteri. 331. 2

Rerum Notabilium.

Confeſſarii ſint Patres. 67. 1
Confeſſarii ſeveri. 14: 2
Confeſſari nimis ſeveri. 87. 2. & 188. I. & 236. I
. . ₰ & 254. 2
Confeſſarii nimis ſeveri cogunt Peccatores divertere
ad Sacerdotes nimis laxos. 380. I
Confeſſarii ſeveri ſint. 229. 2
Confeſſlarü blandi. 202. 1. & 299. I. & 305. 2
Confeſſarii nimis blandi. 105. 2. & 170. 2. &
254. 2. & 275. 2. & 314. I
Confeſſarii nimis blandi expetuntur. 309. 2
Confeſſarii blandi & Conſiliarii impii non ſtatim
admittendi. Z 214. 2
Confeſſarii blandiores ſint cum Inopibu. 306. 2
Confeſſarii indiſcreti. I55. 2. & 322. 2
Confeſſarii diſcreti. 326. 1. & 371. I
Confeſſarii ſint diſcreti. 340. 2
Confeſſarii probi. 227. 2. & 300. 1
Confeſſarii probi, occaſiones peccandi non permit-
tant. 2310. 2
Confeſſarii ſint mites.

330. 2
Confeſſarii ſerii ſint. 202. 2. & 340. 2
Confeſſarii ſint miſericordes. 234. 1

Confeſſarii etiam peſſimos recipiant, ſi verè do-
leant. 242. I
Confeſſarii non ſola peccata attendant in Poniten-
te, ſed vires, ſed naturam, ſed ſtatum, & capa-
citatem pœnæ infligendæ. 155. I. & 2
Confeſſarii corrigant patientem reprehenſionis. 192.2
Conleſſarii non ſint minus blandi peccantibus, lbid.
Confeſſarii pœnitentes ſibi adhærere non cogant.

19 5. 2
Confeſſarii inepti & blandi erga Recidivos. 198. 1

Conſeſſarii ſint prudentes, nec omnes und tantuùm

punitione puniant. 327. I
Confeſſarii ſint Patres, duͦm arguunt. 344.2
Confeſſariü ſuo interduùm ſanguine diluant aliena Hla-

gitia. 3 51. 1
Confeſſarii Occaſiones malas, vel Juſtis amputent.
218. I

Confeſſarii non quidem opprimant Lugentes, ſed
Audaces & Obſtinatos terreant. 315. I
Confidentia in Deum, 8. I. & 138. 2. & 25 3.: 2
SHS 226. 2
Confidentia in Deo. 12, 2. & 210. I
Confidentia in Deo, non in hominibus. 45. 2
Confidentia in Solo Chriſto, non in hominibus. 12. 1
Confidentia in hominmibus. 68. I. & 144. 1. & 152. 2
& 153. I, & 215. I. & 321. 2. & 324:˙2. & 329. 2
34 4. 1
Confidentia in hominibus vana- 8. 1
Confidentia in hominibus, & Amicitiolæ, & Pro-

tectiones in Oratione evaneſcunt. 111. I
Confidentia in ſe. 147. 2
Congratulationes. 211. 1
Congratulationes uſui ſint. IC4. I
Congratulationes inter prava. 137. ’2.

Congratulationes, Lætitiæ, & Lacrymæ ob ter-
na tantùm., 39. 1
Congratulationes non quærat Intentio recta, nec
optet à Superiore res abs ſe geſtas reſciri, 216. 2

Congratulationes fugiendæ. 23 1. I.
Congratulationes non quærendæ. 317. 1I
Congratulationum ſitis. 33. 2
Congratulationum odium. 101. 1

Conicientia aperienda. I17.1I. & 180. 2. & 190. 1 &
214. I. & 2. & 330.2. & 342. I., &ũ 356. 1. & 382. 1
Conſcientia aperienda ſincerè, 23 I. I
Conſcientia aperienda cuilibet ex Superioribus. 133.1
Conſcientia aperienda uni Superiori. 205. 1
Conſcientia aperienda, quia nofſtra vulnera non ſen-
timus. 146, 2
Qounfcien-

Conſcientiam aperientes. . Pppag. 123. 1
Conſcientiam aperientes Super orum ſenſa ample-

ctantur. . 103. 1
Conſcientiam tegentes Hypocritæ. 3. 1
Conſcientiæ examen. 117. 1
Conſideratio. 129. 2. & 274. 1
Conſilia iniquorum devitanda. 382. 2

Conſiliarii impii. 99. 2. & III. I. & 122. I. & 126.
1. & 136. I. & 200. 1. & 2. & 254. 2. & 267. 2
& 295. 2. & 307. 2. & 317. 1. & 329. 2
Conſiliarii impii evitentur. .—— 42. 1
Conſiliarii impii, & Protectores impiorum decli-

nandi- . 205. 1
Conſiliari impii rejiciendi. 213. 2
Conſiliarii impii accuſandi. 214. 1

Conſiliarii impi, & Confeſſarii blandi non ſtatim

admittendi. 214. 2
Conſiliarii impii non audiendi. 244. 1
Conſiliarii impii qui ſuadent Voluptates, & Deli-
Cias. 309. 2
Conſiliarii improbi. 326. 1
Conſiliarii mali illicò repellendi. 268. 1
Conſiliarii boni. 199. 1. & 267. 2. &ẽ 288. 2
Conſiliarii boni non audiuntur. 197. 2
Conſiliarii boni inviſi. 309. 2
Conſiliarii recti audiendi. 310.2
CGonſiliarii probi rejecti, audaces auditi. 68. 2
Conlſiliarii honorent conſulentem. 90. 1
Conſiliarü quinam adhibendi. 90. 2
Conſiliariis detur libertas dicendi. 197. 1
Conlſolationes ex ſpiritu. 258. 2

Conſolationes Dei. 312. 2. & 337. I
Conſolationes Dei cui dentur. 106. 1. & 330. 1. &
74. 1
Conſolationes Dei quibus dentur. 377. 2
Conſolationes Dei reperit fervor. 330. 1
Conſolationes Dei promerentur Fervor;, & Pati pro
Chriſto. 338. 2
Confſolationes Dei promeretur Zelus animarum.

374. 1
Conſolationes Dei dantur Deſolatis, & Tribulatio-

ne oppreſſis. 313. 1
Conſolationes Dei undè dentur. 360. 2
Conſolationes Dei, & Mundi. 338. 2

Conſtantia. 167. 2. & 169.2. & 175. I. & 2. & 176.
1. & 244. 2. & 269. 1. & 310. 2. & 311. 1
Conſtantia rara. 310. 2
Contemplatio, Oratio, & Exercitia Spiritualia
Thus ſint, & Aaronis Virga. 35. 1
Contemplatio expoſita Tentationibus. 361. 1
Contemptus Temporalium. 9. 1. S& 37. 1. & 55. 2

& 160. 1
Vide Temporalia.
Contentum eſſe fortunâ, & ſtatu ſuo. 29. 2
Contradicere ſoliti. 103. 1
Contritionis cordatz, & Pœnitentiæ veræ ſigna.
. 158. 2
Converſio. 154. 1
Converſio vera. 134. I. & 165. 2. & 179. I. 8&
. 276. 2
Converſio vera Circumſpectione eget. 136. 1
Converſio ſolida. 304. 1
Converſio, & lacrymæ Deo pergratæ. 24. 1

Converſio, Poœnitentia, & Renovatio, faciles. 151. 1
Converſio, & Poenitentia ex toto. 295. 1
Converſio, & Pœnitentia, ac Renovatio vera. 227. 1
Converſio, & Poenitentia vera eſt Temporalium
Contemptus, & 5ternorum Memoria. 254. 2
Converſio, & Renovatio ſenes decet. 172. 2
Converſio, & Renovatio nunquam ſera, ſi ex corde
toto reparentur. 172. 1

- Index

Converſio in morte ob Divinæ Miſericordiæ præ-

ſumptionem. 85. 1
Converſio non vera Serpentis. 181. 2
Converſio immutat omninò. 200. 1
Converſionis fons, Meditatio. 113. 2
Converſio vera S. Pauli. 322. 1
Converſus non fictè. 300. 1
Conviviorum luxus. 86. 2
Vide Luxus.
Cor durum. 147. 1. & 227. 1
Cor durum & Correctionis impatientia. 205. 2

Cordis Innocentia ſeu Intentio recta & Perſeveran-
tia. 253. 1

Correctio, & Zelus gloriæ Dei. 217. 2
Vide duperior. Zelus.
Correctio blanda. 11. 1
Correctio, ſed opportuna. * 23.2
Correctio ſecreta. 31.2
Correctio modeſta. Ibid.
Correctio ſeria. 233. 1. & 257. 2. & 275. 2. &
299. 2
Correctio ſeria ſit. 202. 2
Correctio ſeria ſit & libera. 14. 2

Correctio mitis. 20. 2. & 67. I. & 193. 2. & 236. 1
& 326. 1. &ũ 330. 2. & 332. I. & 334. I. & 34 . 2
& 345. I. & 346. 1. & 359. 2. & 360. 1
Correctio mitis ſit. 54. I. & 118. 1. & 243. I. &
. 340. 2. & 343. I
Correctio libera. 51. 2. & 192. 2. & 197. I. & 2.
& 198. 1. & 199. 2. & 227. 2. & 229. 2. & 278.2
& 287. 2. & 288. 2. & 314. 2. & 320. 1
Correctionis impatiens. 89. I. & 186. I. & 229. I.
& 2. & 287. 2. & 359. 2

Correctio à quovis admittenda. 89. 1. & 91. I
Correctio erga Superiores rara ſit. 113:2
Correctionis patiens. 122. 2
Correctio diſcreta. 127. 1

Correctio à Juſto ſit. 145. 2. & 197. 2. & 219.2. &
& 229. I. & 241. 2. & 305. 1

Correctio, & Accuſatio ex Zelo. 153. 2
Correctio ſecreta ſit. 154. 1. & 351. 2
Correctio mitis erga S. Petrum negantem. 155. 1
Correctio ſit cauta. 188.1

Correctionis impatiens, ſeu Contemptor. 192. 1
I

Correctio non à juvene. bid.
Correctio adhibenda. 192. 2. & 193. I. & 310.1
Correctio ex Oratione. 195. 1

Correctionis impatiens diſcat. 197. 1
Correctiones ſuperior non recuſet. lbid.
Correctio à Juſto. 197. 2
Correctio ſevera. lbid,
Correctio prudens. 227. 2. & 371. 1
Correctio amanda. 229. 2. & 359. 2
Correctio neceſſaria. 247. 1

Correctio adhibenda & ſine præſenti fruge. 283.2

Correctionem liberam paupertas roborat. 305. 1
Correctionis impatientia. 309. 2
Correctio libera Felicitatis fons. 310.2
Correctio & Severitas quando proſint. 321. 1
Correctio admittenda. 346. 1
Correctio ſit blanda. 368. 2
Correctio recipienda. 382. 2
Crudelitas. III. I. & 201I. 2. & 230. 2. & 262. 2
Crudelitas hominis. 317. 2. & 346. 2. & 355. 2
Crux & mortificatio. . 1
116.

Crux & Chriſti Paſſio ad pompam.
Cultus erga Beatiſſimam Virginem. 82. 1. & 193.2
Cultus in Mariam ferè Martyrio prar. 41.-2
Cultus in Virginem Prædeſtinationis argumentum.-
15. 1
Cultus erga Beatiſſimam Virginem Spiritus ſancti
opus. 81. 2

Cultus

Cl

Cota
i
⸗

Cira
ſelt
Cre
e
1
ilt

P
1
91

id
Dras
Dekcee.
Dalces
etio

kton

tot
ron
ublton
Dohton
Deſeri
Dhento
hentio
Ment,

enni

Muwbis
Muinen
DMuamne
DaAma
MAnm
Milike
N Mlne

Uiltei⸗
Ulleri⸗
Unide
le
Netn
e
Mekn
Nnum
ban
Filhieen
igen
kaln
D.

N

Knbin
2X),

gtoſt

.

tiin
,
glen

.

§. Aniel.

—Rerum Notabilium.

Cuhkus in B. Virginem Mariam Tentationes fugat.

pag. 207. 2
Vide Maria.
Cura cogitationum. 80. 2. & I57. 2. & 36 1. I
Cura Linguæ. 108. 2, & 132.,2. & 199. I. & 208. 1
& 247. I. & 340. 2. & 35 5. I. & 363. 2. & 371.2
&377.2
Cura nimia Sanitatis & Famæ, locorum Indiffe-
rentiam & Obedientiam tollens. 107. 2
Curæ ſuperfluæ. 199. I. & 207. 1
Curæ ſuperfluæ pro pœnitentibus.
Vide Caſtitas, Deus, Fama, Gula, Lingua.
Curioſitas vana. 199. 1

D

101. 2. & 287. 2. & 288. 2
S. David. 78. 1. & 80. 2. & 83. 1. & 121.
2. & 139. 2. & 153. I. & 201. 1. & 229. 2. &
258. 1. & 268. 2. & 275. I. & 322. 2. & 358. 2

& 378. 1
David plectitur. 3. 1
Davidis Pœnitentia. 158.
Deliciæ. 50. 1
Deliciæ & Voluptates ſpernantur. 78. I

Deſolatio, Tribulatio, & Tentationes à Deo. 56. 1
Deſolationes. Ibid. & 134. 2. & 176. 2. & 368.

2
& 383. 1
Deſolationes utiles. 106. 1. & 344. 2
Deſolationes utiliores Conſolationibus. 142. 2
Deſolationes & ariditates ferendæ. 71. 2
Deſolationes ferendæ. 96. 1. & 339. 1
Deſperatio. A2. I. & 236. I. & 266. 1
Delberatio abigenda. 29. I
Deſperatio pellatur. 238. I
Deſperati. 151. 2. & 201. 1

Deſperati ſperent. 46. 1. & 57. I. & 172. 2. & 23 5
2. & 242. 1. & 322. 1
Deſperati ſperent, ſi tamen ſeſe erigunt. 40. 2
Deus nobis eſt vilis. 5O. I. & I112. 2. & 134. I
245. 1. & 259. 2. & 261. I
Deus timendus. 106. 2
Deus omnia videt. 333. 2
Dei Amor in nos. 6. 2. & 60. 1. & 333. 2.& 369. 1
Dei Amor in ſervos ſuos quantus. 67. 2
Dei Liberalitas. 40. 2. & 59. 1
Dei Miſericordia. 48. 2. & 58. 2. & 170. 2. & 275
2. & 333. 2. & 344. 1. & 300. I. & 371. 1
Dei Miſericordia dum punit. 43. I. & 336. 2. &

367. 2
Dei Miſericordia ægris & morientibus. 170. 1
Dei Miſericordia vel in Irà. 346. 1
Dei Providentia. 369. 1
Dei Providentia reverenda. 196. 1

Dei Præſentia. 137. 1. & 190. I. & 191. 2
Dei Præſentia in mente. I12. I1. & 123. 2. & 245.2
Vvride Eiterna tantuùm.
Dei Præſentia Lætitiæ fons, Tribulationis condi-
mentum. 88.2
Dei Præſentia Lætitiæ reparatio. 115. 2
Dei Præſentia in mente, & Oratio ubique. 127. 2
Dei Præſentia non citò obtinetur. 136. 1

Dei Præſentia, ſed quæ non exigat Mortificatio-

nem. Ibid.
Dei Præſentia & Oratio negliguntur à Guloſis, &

unionem lædentibus. 136. 2
Dei Cura erga ſuos. 276. 1I
Dei Ira. 150. I. & 220. I. & 275. 2
Dei Ira ſæviſſima. 346. 2
Dei Ira prædicanda benè valentibus. 170. 1
Dei Ira dilata. 157. I
Dei Ira ſeverior Felicitas eſt. 344. 2

Dei Oblivio.

157. 2
Dei theſaurus Beatiſſima Virgo eſt. 100. 1
Deo ſe committere penitùs. 104. 2

Dei curæ ſe committere. 30. I. & 40. 2. & 72. 2.
& 96. 2. & 102. 2. & 107. 2. & 109. I. & 152. 2
& 205. I. & 214. I. & 216. I. & 217. 1. & 256.
2. & 262. 2. & 276. I. & 303. 2. & 352. 2
Dei curæ non fidentes. 174. 1
Dei voluntati conformari. II. I. & 29. 2. & 30. 1
& 72. I. & 97. 2. & 1I15. 2. & 134. 2. & 167. 2
& 172. 2. & 192. I. & 195. 2. & 196. 1I. & 205. I
& 216. 2. & 217. I. & 293. I. & 2. & 317. 2. &
33 1I. 1. & 343. I. & 349. I. & 359. I. & 367. 1

. & 368. 2. & 373. I. & 381. 2
Dei voluntati conformari in Tribulatione. 70. 2

Vide Pati pro Chriſo.
Dei voluntati conformari etiam in eo, quod fervor
deſit.

6. 1
Dei voluntati conformari in Deſolatione. 3, 1
Deo dare ſed plenè. 193. 2
Deo dare eſt accipere. 317. 2. & 345. 2
A Deo deſeri. 220. 2

Deum deſerentes. 50. I. & 133.2. & 136.2. & 155. I
Nihil præter Deum. 4. 2. & 6. I. & 27. 2. & 33. 1
& 53. I. & 69. I. & 2. & 71. 2. & 72. 2. & 99.
2. & 102. 2. & 116. I. & 119. I. & 120. 2. &
124. 1. & 134. 1. & 139. 2. & 152. I. & 157. 2.
& 168. I. & 172. I. & 179. 2. & 190. 2. & 219.
I. & 245. 2. & 258. 2. & 268. 1I. & 277. 2. &
303. 2. & 305. 1. & 310. 2. &ẽ 320. I. & 326. 2
.B & 347. 2
Vide Intentio recta. Terrenorum Contemptus.
Dies non pleni ob Tepiditatem. 273. 2
Dies pleni. 352. 2
Diffidentia ſui. 102. 2. & 121I. I. & 144., 2. & 1477.2
& 153. 2. & 198. 2. & 253. 2. & 268. 1I. & 331.2
Diffidentia ſui, Cognitio ſui, atque Hamilitas rarò
perdurant in animo. 148. 1
Diffidentia ſui, Cognitio ſui, & Humilitas, Talenta
veriora ſunt.

213. 2
Dignitas vana. 9. 1
Dignitas cui conferenda. 8. I. & II0O. 2. & 142. 1
& 184. I. & 197. I. & 22 1. I. G 230. I. & 2 48.2

& 282. 2. & 300. I. & 302. 2. & 328.2. & 533.
2. & 340. 1. S&c 347. I. & 362. 2. & 307. 2
Dignitas etiam vilibus conferenda. 4. 1I
Dignitas cui conferenda, non charis, ſed optimis.
72. 2. & 128. 2
Dignitas conferenda poſt merita. 140. 1
Dignitas cui conferenda, latenti, non lucenti. 16 1. 2

19 ½. 2
Dignitas à Deo. 138. 2
Dignitas mortis recordatione vileſcit. 9. 1
Dignitas cui non noxia. 13. 1
Dignitas in indigno. 68. 1. & 126. 2. & 137. 1. &
195. I. & 1906. 2. & 223. 2. & 253. I. & 289. I
. & 343. I. & 346. 2. & 383. 2
Dignitas non mutet mores. 70. 2. & 84. 2. & 90. I

& 104. 2. & I15. 2. & 133. 2. & 141. 2. & 175.
I. & 192. 2. & 214. I. & 215. 2. & 244. 2. &
334. 2
Dignitas mores mutat. 93. 2. & I04. 2. & 123. 1.
& 127. 1I. & 139. I. & I41. 2. & 152. 2
Dignitas Sacerdotum. 96. 1
Dignitas fugienda. 98. I. & 139: 2
Dignitas noxia. 98. 1. & 156. I. & 2. & 174. 1.
& 286. 2. & 335. 1. & 337. 2
Dignitas quibus conferenda. 100. 2. & 128, 1. &

152. 2
116. 1
127. 1
Dignitas

Dignitas ſpiritum non extinguat.
Dignitas ingratum facit.

Digritas in vili. pag. 127. 1
Dignitas vera in futuro ſæculo. 16 1. 2
Dignitas in digno. 195. 2. & 329. 1
Dignitas cui conferenda, & quomodòͤ. 195. 2. &
196. 2
Vide Aulici.
Dignitas etiam advenis conferenda. 196. 1

Dignitas infelix. 197. 2. & 253. 2

Dignitas conferenda non excipientibus nos, ſed le-

2g in tuentibus. 217. 2
Dignitas nihil eſt. 253. 2
Dignitas recuſanda. 258. 2. & 260. 2

Dignitas in indignis. 262. 2

Dignitas adinittenda ſpe ſructiſicandi. 283. 1
Dignitas à Deo pendet. 316. 2
Dignitas & Ambitio miſeræ. 319. 2

Dignitas vera. 320. I. & 328. 1. & 342. 2. & 377.2
Dignitas & Gloria vera. 325. 1
Dignitas in dignis. Ibid.
Dignitas onus eſt. 337. 2. & 367. 2

Dignitas plerumque noxia. 362. 1
Dignitates cui conferendæ. 48. 2
Lignitates valde maturis deferendæ. 188.2
Dignitates recuſandæ. 70. 1
Dignitates miſeræ. 110. 2
Dignitatum fuga. 98. 1
Vide Religioſits.
Dignitatibus Religioſi aptiſſimi. 362. 2

Ad Dignitates quinam provehendi. Ibid. & 367. 2
Ad Dignitates evecti ſervorum delectum habeant. S8. 1

Dina. 81. 2
Diſcretio. 187. 2. &ũ 188.2. & 216. 1
Diſcretio in Superiore & Clementia. 332. 1
Diſpenſationes extortæ. 52. 1
Nihil præter divina. 137. 2

Diwitiæ noxiæ. 127. 2. & 230. 2. & 235. 2. & 255
I. & 281. 2. & 312. 1. & 323. 2. & 341. 1
Divitiæ miſeræ. 323. 1
Divitias & Ambitionem Chriſtus docuit fugiendas.

318. 2
Docilitas. 103. 2. & 214. 1
Doeg Idumæus. 260. 1
Doctrina Chriſtiana. 158. 1
Domus Nazarena. 33.2
Domus Parentum. 221. 2
Donum Orationis parit Labor manuum. 342. 1

Donum Orationis Vita mixta & Zelus animarum

promerentur. 347. I
E
S. Ccleſia Romana. 224. 1
Eccleſia & Synagoga. 331. 1. & 365. 2

Eccleſiæ verus ornatus Perſecutio, non Eccleſiaſti-

corum Luxus. 224. 2
Eccleſiæ Synagoga non peccans, ſed fulgens cedit.

246. 1

Eccleſiæ ſcientia perutilis. 296. 1
Eccleſiaſticus verus. 78. 1
Eccleſiaſticus & Religioſus verus. 222. 2

Eccleſiaſtici & Religioſi Aulas vitent. 7. 1
Eccleſiaſtici diligant ſubjectos. 10. 2
Eccleſiaſtici magni cum ſcientia. 26. 1
Eccleſiaſticorum Affines, & Aulici. 27. 1
Vide Avaritia. .
Eccleſiaſtici & Religioſi oderint Privilegia, ament
Regularum obſervantiam. 28. 1
Eccleſiaſtici oderint avaritiam. 32. 2. & 108. 1. &

155. 2. & 160. I. & 229. I. & 305. 1
Eccleſiaſtici & Religioſi clam ut plurimùm punian-
tur. * 31.2
68. 1. &ũ 96. 2. & 190. 2
& 192. 1

Eccleſiaſtici coli debent.

Index

Eccleſiaſtici Diſpenſatores, non Domini opum ſunt.
2.2
Eccleſiaſtici graſſante hæreſi non ſolvantur deſtent.
2
Eecleſiaſtici & Religioſi coli debent & audiri. 9). 1
Eccleſiaſtici fervere quàm maximè debent. 92. 2
Eccleſiaſtici & Judices in mimimis ſcrupuloſi, ſi in
maximis deficerent. 992. 2
Eccleſiaſtici coli debent, quamvis eſſent non opti-
mi. 113.2
Eccleſiaſtici non hæreant affinibus. 114. 1
Vide Eccleſiaſtie. afſines.
Eccleſiaſtici ob aliquem ex iis non probum ſperni
non debent. 127. 1
Eccleſiaſtici & Religioſi vani. 134. 1
Eccleſiaſtici & Religioſi non nimiùm locis, & nu-

mero multiplicentur. 136. 1
Eccleſiaſtici amari curent. 254. 1
Eccleſiaſtici avari & ambitioſi. 137. 1
Eccleſiaſtici veri. 139. 2. & 159. 1. & 177. I. &
185. 1. & 188.2
Eccleſiaſticorum reditus. 139. 2

Eccleſiaſtici & Religioſi privatas immunitates ode-
rint. 142. 1
Eccleſiaftici ſi ſint avari. 144. 1. & 368. 1
Eccleſiaſticorum & Religioſorum peccata graviora.
152. 1
Eccleſiaſtici adſint Choro. 157. 2. & 193. 2. & 5 94.1
Eccleſiaſticorum non pompæ;, ſed ſpiritus Mundum
ſubdit. 177. 1
Eccleſiaſtici coli debent, quamvis non forent opti-
mi. 180. 1
Eccleſiaſtici decreta condentes, ferveant. 182. 2
Eccleſiaſtici veri Orationi vacent. 183. 2
Eccleſiaſtici Sancti proterunt Avaritiam in Viſita-
tionibus. 185. 1
Eccleſiaſtici veri Intentionem Sanctam retinent,
u Eccleſiæ miniſteris ſe devoverant. 186. 1
Eccleſiaſticorum Pompæ veriores. I185. I. & 194.1I
& 224. 2. & 340. 2. & 377. 2
Eccleſiaſtiei fint Sancti. 189. 1
Eccleſiaſticorum luxus. 194. 1
Eccleſiaſtici non evehant affines. 194. 2. & 195. I.
& 196. 2
Eccleſiaſtici veri non ſe immiſceant rebus politicis.
199. 1
Eccleſiaſtici ommia in Deum referant. 21I. 1
Eccleſiaſtici obliviſcantur Parentum. 213⸗1. & 274.2
Eccleſiaſtici & Religioſi à Parentibus mihil acci-
piant, & tantùm ſibi ab Eccleſiâ ſuppeditatis
opibus vivant. 214.2
Eccleſiaſtico ſeu Epiſeopo non Abſtinentia, ſed
Mundi Diſplicentia laudanda eſt. 217. 1
Eccleſiaſtici avari. lbid.
Eccleſiaſtici qui Reformare cupiunt Dioœceſim, priùs
Aulam ſuam recudant. 221. 1

Eccleſiaſtici etiam divites coli debent. 235. 2
Eccleſiaſtici ſint optimi. 2137
10.

Eccleſiaſtici cautè evehant affines-
Eccleſiaſtici decreta condentes ſi optimi non forent.
G 241. 2
Eccleſiaſtici ſint ſancti, ut excolantur. 253.2
Eccle ſiaſtici & Religioſi Aulas vitent, nec adulen-
tur Aulicis exaltatis. 253. 2
Eccleſiaſtici coli debent, ſed Luxuum hoſtes, ſed
Mortificationum amantes. 254. I.
Eccleſiaſtici vitent Luxum, Delicias, ac ulam

frænent. 257. 1
FEccleſiaſticos Pompæ dedecent. 267. 1
Eccleſiaſtici affinium obliviſcantuxr. 274. 2
Eccleſiaſtici avari non ſint. 283. 1
Eccleſiaſtici intenti ſint ſuis Curis. ie
cle-

c
L
i
H
NE
lcel
el
ſvun
Ueie
loela
Pcelai
An.
Huklck
Gkus
lkſat
kſa

lohklali
celali
Muro.
Ulo ſi⸗
69:
iſ.
F.
17.

linohn
Henohn
.
Uok
lla.
H
N
lini re

Nel&

lonon
Aed
li
Aniſie
ni rer
Uri lnt

Uklent.

Uhe

lian
b, n
giki
Fihr
n
“
Priſtu

nend. 1
Laki

14

1 ℳ
ole,
n

. E
— i.
lon 4

hnmu.
ſien, ,

Lunm/,

N
n⸗

. 3
9

impudica ità expoſita, & circumlata.

Eccleſiaſticorum & Superiorum exempla. pag. 316.1
Eccleſiaſticorum, & Religioſorum Exempla ſint

optima. 319. 1
Eccleſiaſticorum & Religioſorum peccata non ſine
Syndereſi. 223. I

Eccleſiaſticorum & Religioſorum peccata atque
ſcandala, ſecreta eſſe nequeunt. 319. 1
Eccleſiaſtici & Religioſi Temporalia contemnhant.
26. 1
Eccleſiaſticorum & Religioſorum crimina facilius
ſanantur. 327. I
Eccleſiaſticorum, & Religioſorum ſi eſſent ſcan-

dala, & eorum exempla. 33 I. 1
Eccleſiaſtici & Superiores, ſi ſint avari. 333. 1
Eccleſiaſticorum ſint ſervi optimi. 333. 2
FEccleſiaſtici ſint ſerii. 340. 2

Eccleſiaſtici & Religioſi ſuum Famam Fervore tue-
antur. “W 0 1
Eccleſiaſtici & Religioſi, ſi tepefiant, erunt ſæcula-
ribus miſeriores. Ibid.
Eccleſiaſtici ſint bono exemplo. 374. 2
Eccleſiaſtici veri non ſitiunt Eccleſiaſticos reditus.

375. 1
Eccleſiaſtici & Superiores non veri. Ibid.
Eccleſiaſticis neceſſaria Oratio mentalis. 378. 1

Educatio. Vide Filius. HW
Eleclio ſtatus. 9. I. & 33. 1. & 53. I. & 2. & 57. 1
& 97. 2. & 112. 2. & 129. I. & 144. I. & 150. 2

& 159. 2. & 16 1. 2. & 186. I1. & 197. 2. & 226.1

255. I. & 318. 2. & 323. I. & 324. I. & 329. I
& 337. I. & 343. 1. & 344. 1. & 348. I. & 353. 1
& 366. 2. & 370. 2

Eleëmoſyna. 127.: 2
Eleémoſyna; nam opes Dei ſunt, ſed tibi commiſ-
ſæ. 72. 2
Elesmoſynam negantes. „230. 2
8S. Elias. 83. I. & 215. 2. & 216. 1. & 369. 2
8. Eliſabetet. 101. 2
Epiſcopus, non Vicarius, decreta ferat. 9. 2
Epiſcopus parcè Vicariis utatur. 107. 1

Epiſcopi reſidentia. 8. 2. & 187. 2. & 193. 1. &
194. 1. & 228. 2. & 286. 2. & 331. 2. & 346. 2

380. I
Epiſcopo non Abſtinentia, ſed Mundi Diſplicentia

laudanda eſt. 217. I
Epiſcopi Vicariis utantur, non pareant. 320. I
Epiſcopi Vicariis advigilent. 321. 1
Epiſcopi viſitent. 328. 1
Epiſcopi veri. 337. 2
. Ehicoi ſint perfecti. 375. 1
Erubelcentia. 180. 2. & 376. 2
Eſau. 206. I. & 380. 2
8. Eſther. 258. 2
Eva. 256. 1

Evangelii erubeſcentia. 26. 1. & 219. 2. & 245. 2
& 321. I. & 326. 2. & 360. 2
Evangelii erubeſcentia & opprobria Jksu, ſpe præ-
mi, & mortis recordatione ſuperantur. 5. 1. & 2
Evangelii Erubeſcentia calcanda. 233. 1
Evangelii Erubeſcentia vincenda. 293. 2
Sanctiſſima Euchariſtia. 59. 2. & 60. 2. & 106. 1
. & 179. 2: & 197. I. & 219. I. & 312. 2
8. Euchariſtia expoſita ad avertendam peſtem. 19. 2
Sanctiſſima Euchariſtia Felicibus non ſapit. 106. 1
S. Euchariſtia in feſto Corporis Chriſti inter aulæa
177. 2
Sanchſſimà Euchariſtia frequentanda. 206. 2
Sanctiſſima Euchariſtia die Paſchatis expoſita. 337.:2
Examen Confcientiæ. 1 17. I. & 201. I. & 202. 2
Excellentia Beatiſſimæ Virginis, Gloria Dei eſt. 42.2
Excellentia Caſtitatis. IIG. 2. & 124: I
Vide Caſtitas. H 4
Ethicæ Comment. Tom. V.

Excommunicatio. 212. I. & 270. f
Excommunicatio infligenda, ſed mœrorem præfe-
rant non iram Eccleſiaſtici zelantes. 43. 1
Excommunicatio cautè infligenda. 248. 1
Excommunicatio, ſed tantùm gravi de cauſa. 25I.
Excommunicatio rara & tarda ſit. 351. 1
Excommunicatio & Eccleſiaſticorum Decreta non
ob Lucra. 305. 1
Excommunicatio & Severitas. 308. I
Excu atio non proferenda, nec ſcribenda Apologia.

. . 97. 2
Excuſationes frivolæ. 109. I. & 201. 2
Excuſationes frivolæ cavendæ. 78. 1
Excuſationes vanæ. 200. 2
Excuſationes, Mendacium, Invidia. 207. I

Exemplo eſſe. 208. 2. & 230. 2. & 238. 1. & 239.
2. & 254. I. & 331I. I. & 340.2. & 347. 1

Exempla mala.

. 317. 1k
Exempla Eccleſiaſticorum & Religioſorum ſint op-
Exempla Superiorum & Regum. 334. 2

Exempla Seniorum, & Obedientia promptior.

Vide Eccleſiaſticus, Rex, Superior.
Exercitia Spiritualia. 34. 2. & 44. I. & 83. 1. &
97. 2. & 120. 2. & 150. 2. & 184. 1. & 226. 1
& 261. 1. & 328. 1
Exercitia Spiritualia, Contemplatio & Oratio, Thus
ſint & Aaronis Virga. 4 2325. f
Exercitia Spiritualia & Oratio quomodè tranſigen-
Exercitia Spiritualia Modeſtiam & Regularum ob-
ſervantiam inſinuant. 120. 1
Exercitia Spiritualia, Oratio & Fervor in Deſola-
tionibus. 71. 2
Exercitia Spiritualia diſtractiones extermninent.

112. 1
Exercitia Spiritualia quando peragenda. 97. 1
Exercitia piritualia quibus ſapiant. 172.,. 1
Fxercitia Spiritualia Sacerdotes juvant. 183. 2

Exercitia Spiritualia ſunt Poœnitentia verior. 255. I
Exercitia Spiritualia Invidiam extinguunt. 333. 2
Exercitia Spiritualia gignunt felicitatem veram. 3 5 I. 1

Expedire ſe. 21 7. 2
Experientia Senum non tanti facienda. 378. 1
F.
Fber quiſque fortunæ ſuæ ſpiritualis. 43. 2. &
133. 1. & 359. 2
Faber quiſque calamitatis ſuæ. 143. 2
Famæ verior Linguæ cura- 217. 2
Fama Societatis à filiis ejuſdem curanda. 366. 2

Famæ cura. IOI. I. & 113. 2. & 117. 2. & 198.2
& 208. 2. & 215. I. & 231. I. & 253.2:8c 3 19. 2
& 32 5. I. & 331. I. & 339. 2. & 340. 1. & 366. 2
L 374. 2
78. 1. & 158. 2. & 356. 1

Famæ cura nimia.

Famæ nimia cura & Excuſationum ſitis quò eva-

dant. 78. 1
Famæ cura non ſit nimia. 109. 1
Vigqde Tterna tanthm. Intentio.
Famæ cura per modeſtiam. 44. 1

Famæ cura verior. . 340. 2
Fama Religionum pendet à Modeſtia noſtrà. Ibid.
Vide Religioſais.
Familiaritas eum ſæcularibus. 32. I. & 55. 1. & 80.2
196. 2: & 199. 1. & 217.2. & 218. 2. & 254: 1
“ & 28 5. 2. & 346. I. & 2. & 357. 2
Familiaritas cum Magnatibus. 199. 2

Familiaritas cum ſæcularibus ſerietate non careat-

Nn Fa-

Fathiliaritas cum ſæcularibus nimia. pag. 71I. 1
& 215. I. & 221. 2. & 339. 1. & 340. 2. & 366.2
Familiaritas curmm ſæcularibus ſtulta, ſii domi punitos
defectus eis propalas. 12. 1
Familiaritas cum ſæcularibus ſancta. 101. 1
Familiaritas cum ſæcularibus gravis. 117. 1
Familiaritas cum ſæcularibus ſancta ſit. 130. 1. & 2
Familiaritas cum ſæcularibus in ſpeciem- tantùm ſpi-
ritualis. 141. 2
Familiaritas cum ſæcularibus noſtra eos expiet.
175. 2
Familiaritas cum ſæcularibus infelicibus. 199. 1
Familiaritas cum ſæcularibus noſtra eos ſanctificet.

278. 2
Familiaritas vana cum ſæcularibus, 204. 1
Familiaritas ſæcularium. 338. 1
Ibid.

Fatiliaritas Religioſi cum ſæcularibus.
Familiaritas cum mulieribus. 62. 1. & 113. 2. &
117. 1, & 214. 2. & 218. 1
215. I. & 217. 2

Familiaritas mulierum vitanda.

Familiaritas cum mulieribus ferè inutilis. 240. 1
Fatiliaritas cum impiis nimia. 161. 2
Familiaritas cum pueris. 198. 2
Familiaritas clandeſtina. 342. 1
Familiaritas parum ſeria cum Mundanis. 368. 1
Familiaritates. . 100. 2

Faſtus. Vide Titulus.
Felices non admirandi. 26. 2. & 122. I. & 161. 2
& 172. 2. & 196. 1. & 198. 1. & 207. 2. &
. 238. 2. & 240. 2
Felices non miremur, ſed pro Chriſto afflictos.
373:1
Felices non ſuperbiant. 34. 1. & 67 1. & 90. 1I. &
170. 1. & 172. 2. & 220. 1. S 238. 2. & 253. 2
S & 326. 2. & 353. 2. & 371. 1
Felicium crimina. 186. 1
Felicium peccata graviora. 286. 1
Felicitas vera. 53. I. & 2. & 59. I. & 73. 1. & 88.1
& 1II. 2. & 140. 2. & 148. 2. & 158. 2. & 168. 1
& 240. 2. & 3 12. 2. & 316. I. & 324. 2. & 328. 1

& 337. 1
Felicitas vera, Cognitio de Deo. 4. 2
Felicitas vera Timor Domini. 66. 2
Felicitas vera & vera tantùm Lætitia in Deo. 312.2
Felicitas vera ex Mortificatione Paſſionum. 325. 2
Felicitas noxia. 10. 1. & 34. I. & 49. 2. & 70. 2. &
98. 1. & 106. 1I. & 112. 2. & 138. 2. & 142. 2
& 147. 2. & 196. 2. & 224. 2. & 23 5. 2. & 240.
I. & 242. 2. & 273. 2. & 279. I. & 311. I. &
& 317. I. & 330, 2. & 335. I. & 34. 2. & 354.

1. & 377. 2
Felicitas fugienda. 70. 1
Felicitas Deo poſthabenda. 70. 2
86. 2

Flicitas inexplebilis.
Felicitas & Dignitas Chriſti amorem, nec Talenta
& Munera ſplendida ſtudium Orationis, & Dei

in mente præſentiam extinguant. 123. 1
Felicitas arrha reproborum. 127: 2
Felicitas fluxa. 152. 2. & 225. 2
Felicitas Deo nos jungat. 154. 1
Felicitatis fons Pietas eſt. 196. 2
Felicitas reproborum teſſera. 207. 2
Felicitas vana. 220. 1
Felicitatis fons Correctio libera, 310. 2
Felicitas nocet. 318. 2

Felicitas nihil eſt præter Gloriam æternam. 333.2
Felicitas Religionis.
Vide Keligio,
Fervor. 34. 2. & III. 2. & 1I18. 2. & 152. 1. &
222. 2. & 239. I. & 249. 1. & 253. I. && 2. &£
263. 2. & 274. I. & 295. 1I. & 2. & 301. 2. S
330. 1. & 339. 2. & 351. 1. & 2, S 366. 2

Index

Fervor ultra Regularum obſervantiam. 7.
Fervor ex Temporalium contemptu. 40.
Fervor verus. 44. 2. & 69. 2. & 282. 2. & 372.
Fervor ſtatim. 66. 1. & 69. 2. & 151. 1. & 1
& 293. 2. & 347. 2. & 3

R

.
.

R W
S

Fervoris ſcaturigo.
Fervor inter delolationes-
Fervor ex Unione. 13
Fervor & Tepiditas.
Fervor pellit Apoſtaſiam. 138. 1. & 2
Fervor neceſſarius omnibus. 144. 2
Fervor & non Tepiditas in Exercitiorum fructibus.

U

138. 1. & 255. 1

150.
Fervoris fons. 159. 2. & 252. 2: & 2 8 2
Fervor cereſcat Tribulatione. 168. 2
Fervor, & Virtus ſolida. 179. 2. & 230. 2
Fervor quomodô ſeratur. 180. 1
Fervore caret, qui amicis abundat. 208. 2

Fervor & Perfectie eſt, etiamſi aliquando deciat.

. 210, 1
Fervor neceſſarius: 222. 2. & 232. 1. & 319.2
Fervor reddit Religioſos venerabiles. 253. 2
Fervor neceflarius Religioſis & Eccleſiaſticis.
264. 1
Fervoris fons Mortificatio corporis. 217. 1
Fervor ultra Regulas. 2938. 2

Fervor;, ſed uniformis in Regularum obſervantid.

244. 2

Fervorem ſapienti auget Religio mixta malis. 250.1

Fervor, & Tepiditas. 255. 1
Fervor ubique. 294. 1
Fervor inter Tepidos longè utihor. Ibid.
Fervor nullum attendat. 304. 1
Fervor ſit voluntarius. 304. 2
Fervore animatur Zelus animarum. 3905. I
Pervor perſecutione non tepeſcat. 311. I

Fervorsprodeſt etiam lapſis. 323. I. & 327. I
Fervor & Sitis Mortificationis minuit Mortificatio-

nem. 324. 1
Fervorem parit Mortis memoria. 228. 2
Fervor conſolationes Dei reperit. 330. 1

Fervor & Pati pro Chriſto Conſolationes Dei pro-

merentur. 338. 2
Fervor in Tirocinio. 347. 2
Fervor vulgari virtute contentus non ſit. 349. 2
Fervorem vel Lapillus dejicit. 356. 1
Fervor ſit, non Hatientis. Ibid.
Fervor nimius. 360. 1
Fervore Mortificatio dulceſcit. 362. 1
Fervoris fons Sermo Spiritualis. 379. 1
Fervor S. Marthæ, & Virtus ſolida. 381.2
Fides. 206. 2
Fides vVera. 4. 2
Filius Prodigus. 245. 1

Filiorum educatio. 4. I. & 57. I. & 64. 2. & 189.
I. &C 204. 2. & 214. 2. & 215. 1. & 2. & 230. 1

& 380. 1. & 2. & 381. 2. & 382.1

Vide Pater-familias.
Filiorum educatio ſervis non committenda. 154. I
Filiorum educatio optima, ſi imitentur Optimnos,
ſi oderint Amicitias noxias æqualium. 190. 3
Fiſcus. . 115: 1
Fiſcus & licitus & neceſſarius, ſi non finis ſit dam-
nationis, ſed poena flagiti. 28.2
Fons ingratitudinis & Perſecutionum in Societa-
tem. 55. J
Vide Apoſtaſia, Fervor, Oratio, Perſeverar.
tia, Renovatio, Tepiditas, Vocatio.

S. Franciſci Stigmata. 143. 1. & 1 .1: & 2555. 1
. FI SMate⸗ 3 11 & 281. 2

S. Franciſci Stigmata Patientia aſſequitur. 36 5⁵. 1
S. Franciſeus Maverius. 36. 1. 82 g
* Fulms

d — — — — — —

ul

C
Core

Ohru
Cn
Gpri
Cora
Cris

(ia!
1.2
127
11
!
,
1a;

Chrar

GMu v
Na V
Gria ve
hrix 0
Goien⸗
Crie i

Aug

Gorie n
Clrie ri
Chnie re
lorur
Cto.
re va

6
tie van

ielbi

4

— Rerum Notabilium.

Fulmen typus Judicis probi, & Concionatoris Veri. S8Se 216. 1. & 217. 2. & 218. 1
6 pag. 278. 2 Gula zelantes indiſcrétos placat. 152. 1
Gala dericle 215. 1
H Loria vera. 1or. 1. & 2. à 32 & G a condiatur ſacris ſermonibus. 217. 2
. 124,2. 3 3 A2 Zun non iubiue⸗ Juherhia ubique. 258. 2
* L. 29. ula V. .
Gloria Dei tantùm. 35. 2. & 1 . 2 Gulæ unius cura quæ bortenta arit? 369.1
Gloria Dei major. 40. 1. & 77. 2. & 211.2. & 248. Vide Eſaii. 1 2. J
2. & 310. 2. & 343. 1 Gulæ, & Voluptatis damna. vI. 2
Gloria æterna. 329. 2 Gulæ damna. 51. 2
Gloria æterna Sanctorum. 123.2 Gulæ & Voluptatis votentia 73. 1. & 114. 1
Glotia æterna adeptu parabilis. 273. 2 Gulæ ldxus. potentia. 73 2
Gloria non quærenda. 109. 1 Gulæ mortificatio 87. 1
Gloria vera Religioſorum ex contemptu gloriæ. Gulofi. 104. 2
Gloria vana. 3. 2. & 26. 2. & G 27. 2. & 2831¹. & Abitus bonmi. S
1 33. 2. & 38. I. & 45. 2. & 52. 2. && 68. 2. && Habitus mali 299. 2. & 10. †
l 102. 2. & 104. 2. & I10. 1. & 135. 1. & 137. Homicidium- .łR 99. . e 3 6e. .
D 2. & 139. 2. & 156. 2. & 159. I. & 168. 2. & Homines non timidi 6866 & 9. 1
gult 174. I. & 235. I. & 258. 2. & 261. I. & 302. 2 Homines non ti ncli 66. 2. & 198. 1
“ & 323. 2. & 324. 1I. & 342. 2. & 349. 1. & 354 e 289. 2 „. E 229. 2. e 2 1. 2
4 . F . . 7 2. .„2. II. I. 20. 2Z
h 1. & 356. 1. & 371. 1. & 372.2. A,8 Hominumm dicl pernenah. 399. . & 2; 1.2
4 j — . Vigde Fervor, Tirocinium.
Gloria vana confoderata Choſroẽ Crucem rmi Haminum amor ſpernendus. 209. 1
4 Gbria vana, & Ambitio omnes invadit. 181. 1 Hommbus plarendum. 192. 1
Gsria vana in Comobiis miferior. 6. 2 ominibus non placendum. 68. 1. & 208. 2. & 224.
nmum . 34. 2. & 268. 1. & 279. I. & 28
Gloriæ odium. 23. 2. & 169. 2. & 216. 2 Hominibus non placend . H 7. 1
. Gloriæ nauſea & Mortificationis ſitis. 18 5⁵. 2 Honor alit een ncum, Ut &s placeas. 3 4. 2
4 Gloriæ vanæ odium. 149. 2. & 176. 1I. & 186. 1 H lit vi 68. 1
grig Fea. c 2 51. 1. .294. 2. . 515. 1. & 35r. Hlonar murum. „o. 1. S 230. 1
2. & 367† 2 1&& 2. Ge 3a f. & 2, 72. 2. & 84. 1I. & 39. 1
4 Gloriæ vanæ odium difficillimum. 376. 2 2 . 92 1. S 2. & 104. I. & 117. 2. & 186.
n Gloriæ vanæ contemptus. 3. 2. & 2335. 2. & 340. 1 2 5 3 ⁵. . . 215. 1. G 217. 1. &
4 NI Gloriæ vanæ contemptio, & in Religione munerum 30. 2. K 353. 2. 363. 1. =. 321 2. * 372.2
nulin viorutn appetitio ſolidior & Verior eſt Mor uig⸗ Honor mutuus nullum ſpernat. 37 ½ 1. 32 . .
Gloriæ vanæ tædium. 101. 1 Honor mur uus inter Cœnobitas. 364. 2
. Gloriæ vanæ cupiditas. 210. 1 Ho bitalit ſit ſpl 4 . 1. & 216. 2. & 217. I
t Glorie vanæ amor. 297. 2 P as da it ſplendida nec cum ſummis viris.
ſokünd ratia Dei. 316. . . 199. 2
Gracn Be perficit omnia. 360. 2 Hunhati. 23.2. & 84. 1. & 33 1. WH 10.
. ratiæ Dei & tioni . —. e .2. & 98. 1. &
ui Gterte⸗ Vocal iom reſpondendum RM 14. S 109. H & 110. . & 19 2. & 168. 1
4 Gratiæ neceſſitas. F. I. 1 & 175. 1. & 215. I. & 216. I. & 2. & 244.
“ neceſſitas. 5. I. & 153. äl 2. & 248.:2. && 258. 2. S 260. 2. & 30I. I.
4 Gratiæ neceſſitas, auxiliumque. 2 1 3. 1 Humilitas in zert⸗ & 326. 2. S& 362. 2. & 378. 2
S G e Dei bona deferenda ſunt. 72. 2 perſectis. 5. I. & 70. 14 7 1 &
.2 ratiæ omnia tribuenda. 102. 2. & 301. j; . 2. & 216. 1
8 Gratiæ divinæ neceſſitas. 01. . Humilira⸗ H ardua. 46. 1
ſe Gratiæ ubique cooperandum. 34. 1. & 40. 2. & 43. Hu inas ſublimnis. 84. 2. & 108. I
2. & 65. I. & 96. I. & 102. 1. & 108. 2. & 143. Humilitas vera 93. I. G& 123. 1
J à. 8S 147. 1. & 220. 1. & 279. I. & 286. I. & Humilitas ſe indi . 101. 1. & 372. 2
“ſ 294. I. & 301. I. & 2. & 303.1. & 318.2. & 359. 2 er itas ſe indignain ceniet oinmi honot G Mu-
lee Gratiæ ſanctificantis quanta dignitas. 1 wer⸗ . 101. a
l⸗, 1 9 8 00. I Humilitas retinend
11, un Gratiarum actio. F5. I. & 216. 2. & 256. 1. & 281.2 Humilitas i erel⸗ .r. 104 1
2 K Gratiarum actio verior in Felicitate & Infirmitate diri Mat in oferaria Conſcientiam aperiemt: , &
1 fugat4. 154. 1 Hannßt non abnuente. Inuid 123. 1
cwin, Oratiar . 154. umilitas in operario, non nvidia. Ibid.
tur 4 Dart 4. quanti fieret, & Muormod, iüire Hupnilite- in Tirone, & affectus ad Religionis W.
Gratitudo. I. & 2 0. iora Muünera. 133. I
89 Gratitudo erga Deum. 5. . X 139. . Hurnihtae S. Petri. ””MM 141. 1
rüm’ = rara in nobilibus. . 5. 1 Darniite⸗ ten Foſt Nirocinium. 141. 2
1 * ratitudo erga Deum in Felicitate. 138 Hurili . . . . = 233. 1
2aton? Gratitildo & „ 138. 2 umilitas, & Cognitio ſui. A1. 1
nd 7 “ itudo & Lætitia amiſſa ob Talenta mechaae Humilitas, osnnis ſui, atque Diffidentia ſui, d
GeN Gratitudo vera, non Cæremoni 5. Percmrant in anno: 148. 1
Ge e Gratitudo Religioſorum in n rerbele enrge⸗ Hnnaso Cmoonit mni, & Diilidemia lum, Ta-
9 Officiâque. 5 ta verlora tunt., 213. 2
1 Sr is⸗ S Modeſtia. a17. 1 Fnrnihita Nruingn. ia vil 1i.
„ (A ula. 34. 2. & 78. I. . igionis munia viliora conſtanter reti-
SS 34 78. 1I. & 140. 2. & 157. 2. & 172 ˖2 net. 246. 1

WV .

eng, Ethicæ Comment. Tom. V.
m. Nn a2 Humi-

Humilitas exaltatur. pag. 16 1. 2. & 303. 1

Humilitas exaltetur. 352. 2
Humilitas vera ſeſe accufat. 356. I
Humilitas ſacrificet Gloriam vanam. 356. 2

Hypocriſis. 152. I. & 282. 2. & 335. 2
Hypocriſis vera. . 119. 1
Hypocriſim odit Virtus ſolida, eam verò amat Mo-

deſtia ſine ſpiritu. 186. 2
Hypocritæ. 316. 2
Hypocritæ conſcientiam tegentes. 3. I

Hy pocritæ, & Scrupuloſi ficti, atque impii. 98. 2

S. IAcob. 209. 2
Jacob & Joſeph. 380. 2
Idololatria alleg. 28. 1
Nihil præter Jeſum. 134. 2

Nihil præter Chriſtum. 88. 1. & 135. 2. & 139. 2

& 167. 2
Nihil præter Chriſtum in Chriſto quærendum.
134. 2
Jephte. 85. 1

S. Ignatius in vinculis. 11. 2. & 361. 2
Imitandi pauci. 120. I. & 135. 2. &ũ 208. 2. & 268.
1. & 288. 2. & 303. 2. & 304. 2. & 338. 1
Imitandi optimi. 99. 2. & 109. 1. & 190. 1. &
191. 1. & 192. I. & 219. I. & 231. I. & 249. 2
& 263. I. & 294. 1. & 295. 2. & 296. I. & 341. 1
Imitandi meliores. 205. 1
Imitandi optimi tantùm. 268. 1
Imitatio Mariæ Beatilſimæ Virginis. 33. 1. & 187. 2
Vide Maria.
Imitatio Chriſti.
Vide Chriſtus. .
Impii accuſandi. 382. I
Impiis omnia cooperantur in malum. 10. I. & 14. 1
Infernus torquebit damnatos recordatione eorum,

quæ amiſerunt. 45. 1
Infirmitas. 172. 2
Infirmis ſerviendum. 26 1. 2
Ingratitudo. 153: 1
Ingratitudo erga Deum. 318. 2

Inimici dilectio. 61. 2. & 116. 1I. & 197. 2. & 198.

2. & 205. 2. & 206. 2. & 213. 2. & 226. 1. &

234. I. & 256. 2. & 259. 2. & 262. 1. & 293. I
& 341. 1. & 357. I. & 360. 1. & 369. I. & 371. 1
& 379. 2
Vide Amor Proximi.
Inimici diligendi ardentiùs, ſi ſunt ingrati. 58. 1
Inimici amandi. 327. 2
Injuriæ ferendæ. 118. 1. & 216. 1. & 234. I. &
293. 1. & 358. I. & 360. 2. & 363. I. & 365. 1
Injuſtitia. d8. I
Innocentia Cordis, ſeu intentio recta & perſeve-

rantia. 253. 1
Inobedientia. 173. 2
Inobedientia & Diffidentia de Deo. 174. 1
Inſpirationes. II. 2. & 57. I

Vide Gratia, Vocatio.

Inſpirationes ſpretæ. 337. 1
Intpirationes Dei ſerit Tribulatio. 350. 2
Inſpirationis & Vocationis fons. 34 1
Inſpirationibus, Vocationi & Obedientiæ reluctans.
. 107. 2
Inſpirationibus obaudire, etiam in duris. 214. I
Intentio. 274. I

Intentio recta. 27. I. & 35. 2. & 71. I. & 99. 2
& III. 2. & 134. 2. & 159. 1
I. & 189. 1. & 190. 2. & 191. 2. & 192. I. 8&
193. 2. & 197. I. & 20 5. I. & 210. I. & 248. 2
& 25 I. 1 & 26 5. 2. & C 266. 2. & 268. 1. & 279.
I. & 283. 1I. &ãC 303. 2. & 310. 2. & 320. 1I. —

Invidia.

.S& 176. 1. & 182

Index —

325. 2. & 326. 2. & 335: 2. & 340. I. & 342. 1
& 343. 1. & 354. I. & 356. 1. & 381. 1
Intentionem rectam Congratulationes nimiæ ene-
cant. 28. 1
Intentio recta Ambitione caret. 197. 1
Intentio recta, non vana Gloria. 211. 1
Intentio recta Congratulationes non quærat, nec
optet à Superiore res abs ſe geſtas reiciri. 216.2
Intentio bona. 363.1
Intentio ſancta. 186. 1
Intentio ſit ſancta. 189. 1
Intentio prava. 26. 2. & 119. I. & 134. I. & 174.
I. 210. I. & 231. 1. & 245. I. & 317. 1. & 324.
2. & 349. I. & 362. 1. & 364. I. & 371. 1. &
. . 372. 2. & 378. 2
Intentio prava Aulicorum. 139. 2
„ FöF. 2. S III. 2. & 127. I
14. I. & 25. 1. & 45. 2. &

Invidia inter pares.

68. 1. & 72. 2. & 93. I. & 104. 1I. & 119.2. &
123. I. & 172. 2. & 205. 2. & 215. I. & 233. 2
& 268. 2. & 364. 1
Invidia inter bonos peſſima. 19. 1
Invidia inter operarios. 28. 2
Invidia & Zelus indiſcretus palliati. 98.2
Invidiæ principiis obſtandum. 108. 2
Invidia comprefſa. 123. 1
Invidorum Fautores in Aula. 126. 2
Invidia & Zelus indiſcretus. 205. 2
Invidia tacita. 206. 1
Invidia, Mendacium, Excuſationes. 207. 1
Invidia inter Religioſos. 256. 2

Invidia carent Religiones, quamvwis diverſa ſen-
tiant. 296. 1

Invidia nulla ſit inter operarios. 310. 2
Invidia ſibi nocet. 371. 1
Invidiam extinguunt Exercitia ſpiritualia. 333. 2
Invidiolæ. 14. 1
Invidi. 379. 2
S. Joannes Baptiſta. 239. 1. & 310,2. & 312.2
S. Joannes Evangeliſta. 123. 1. & 348. 1
S. Jonas. 75. 1. & 173. 2. & 251. 2. & 355. 1
Jonathas. S551. 2
S. Joſeph. 65. I. & 66. 2. & 267. 2

S. Joſeph Sponſus Sanctiſſimæ Virginis. 280. 1
Ira. 108. 2. & 357. I. 30. 1
.1

Ira Tempori non litanda.

Ira Principum. 225. 2
Ira Dei. 150. 1. & 220. 1. & 275. 2
Ira Dei dilata. 157. 1
Ira Dei ſæviſſima. 346. 2
Ira Dei prædicanda benè valentibus. 170. 1
Irriſores. 241. 2
Irriſores, & Humanos reſpectus calcare dibeinin
Irriſores Juſtorum. 161.2. & 208. 2. & 231.2
Irriſores & Puſillanimes. 210. 1
Irriſores ſpernat ſerietas Chriſtiana. 304. 2
S. Iſaac. 189. 1I. & 363. 2
Iter Religioſorum. 238. 1
Iter ad Indos. 296. 2
Iter ex obedientià erit proſperrimum. Ibid.
Judas. 60.2

Judæ proditio. 10. 1. & 61. 1
Judas laqueo ſe ſuſpendit, hoc eſt divitiis, quæ la-
queus ſunt. 61. 1
Judas proditor. 71. 2
Judex. 194. 1. & 217. 2.
& 218. I. & 224. I. & 226. 2. & 286. I. & 287.
1. & 2. & 292. 2
Vide Munera.
Judex, & Severitas, ſed in peceantes. 23. 2

. 138.2
Judex Rex eiſe deberet 1 e

Mcam

lund.
. l
lon 6
ye!

um 6
gon 6
und
lhun 0
gund.
gun
Mn 0
gn C
Cmem
riücko
h.
A.

Ar.
iſlede

Meant.
uicch
Urichco
ungl
iicho

Pdi

Trlut

Hido

Une,
rlden
Tekeintut
er
lriidh
Mlandne
rlidh
Plüche

iid
d,
ln.
Tiicio

Kitg⸗ —

Meni
läign
Nläici
Lyy

ſtut

hnt
u

nobr
l l
l 1
lk
Kat

Juriſdictio Eccleſiaſtica.

—Reerum Notabilium.

Judex & Superior odium pœnarum à ſupremis Su-

Ferioribus in ſe transferant. pag. 218. 1
Judex probus. 32 5. I
Judex impius. 368. 1

Judices & Juſtitia atceptan- perſonas, atque pecu-
nias. 86. 2
Judices & Eccleſiaſtici in minimis ſcrupuloſi, ſi in

maximis deficerent. 98. 2
Judices frænandi, excurrunt enim. 115. 1
Judicum Avaritia. lpid.
Judices, & Munera. 215. 1

Judicii dies. 105. 1. & 285. 2. &ñ 307. 1
Judicantes temerè. 20. I. & 55. 2. & 72. I. & 100.
1. &113. 2. & 214. I. & 217. 1. & 327. I. &
4 383. 1
Judicantes temerè, Zelantes indiſcreti, & Compati
neſcientes, rei ut plurimùm ſunt graviſſimorum
ſcelerum. . 83. 2
Judicantes temerè, & ſcandalizari faciles de iis,
qui minùs Mortificationi ſtudent, ſed feliciori in-

dole præditi ſunt. 92. 1
Judicantes temerè, & Cenſores aliorum infecti ſunt.
201. 2
Jugum Chriſti. 368. 1

Vide Gratia. Religio. Vocatio.
Jugum Chriſti ſuave. 9. 2. & 25. 2. & 97. 2. &
129. 1. & 138. 2. &ũ 239. 1. & 243. 1. & 254. 2
& 273. 2. & 319. I. & 325. 2. & 338. 2

Jugum Chriſti non inſuave. 188. 1

Jugum Chriſti ſuave fit Sermone ſpirituali. 226. 1

Jugum Chriſti ſuave, ſed Fervori. 261. 1
Jugum Chriſti cui ſuave? 324. 2
Jugum Chriſti quomodò fiat ſuave? 362. 1

Jugum Chriſti fuave fit Fervore & Rigore. 376. 2
Jugum Chriſti, & Religionis ſuave. 366. 1
Jugum Chriſti grave eſt Tepidis. 14. 2
Jugum Chriſti Mortificatione ſuave fit, & dulce
Contemplatione ſen Spe mercedis. 159. 2
28. 2. & 67. 1. & I14. 2
& 131.I. & 139.2. & 196.2. & 217. I. & 218. 2
& 228. I. & 229. I. & 2. & 236. 1. & 247. 2. &
248. I1. & 253. 2. & 254. I. & 259. 2. & 283.2
& 292. 2. & 29 5. 2. & 311. I. & 314. 2
Juriſdictio Eccleſiaſtica, & Superior nullum ti-

meant. 13. I
Juriſdictio Eccleſiaſtica nihil quærat. 53.2
Juriſdictio Eccleſiaſtica curæ ſit, ſed animarum cura

non negligatur. 118. 2. & 119. 1

Juriſdictio Eccleſiaſtica audeat, ſi bona ſit cauſa.

139. 2
Juriſdictio Eccleſiaſtica ſcelera non toleret, & tem-

poralia tutetur non nimis. 176. 2
Juriſdictio Eccleſiaſtica, & Zelus animarum ex Ora-
tione. 183. 2
Juriſdictionem Eccleſiaſſicam colentes, non eam re-
vereantur ob Potentiam ſæcularem, ſed tantùm
ob Sacerdotium. 190. 2

Juriſdictio Eccleſiaſtica non frequenter Excommu-

nicatione Utatur.

193.2

Juriſdictio Eccleſiaſtica quà ratione Excommunica-

tione uti debeat. 197. 2
Juriſdichio Eccleſiaſtica præveniat ſcelera. 228. I.
& 2
Juriſdiclio Eecleſi aſtica non ab Arrogantibus, ſed
cordatis propugnatur. 241. 1
Juriſdictio Eccleſiaſtica honorabitur, ſi Canones
tueatur. 244. 2
Juriſdictio Eccleſiaſtica foveat zelantes pro Deo.
268. 2
Juriſdictio Eccleſiaſtica & Zelus animarum omnia
poterunt, ſi nihil appetent. 326. 2
Juriidictio Eccleſiaſtica verior. 253. 2
Ethicæ Comment. Tom. V.

Juſtitia. 114. 2. & 325. 1. & 333. 1
Juſtitia æqua omnibus. 139. 1. & 182. 2. & 19 5. 1
& 247./2. 209,1. & 270.2 * & 286. I. & 320. f
& 325. I. & 328. 1

Juſtitia æqua omnibus ſit. 8. 1
Juſtitia una omnibus. 314. 2
Juſtitia oderit Avaritiam. 8. 2
Juſtitia acceptans perſonas atque pecunias. 86. 2
Juſtitia palliata. 115. 1
Juſtitia merita, non munera attendat. 128. 1
Juſtitia etiam in Magnates. 198. 1. &ũ 228. 1I
Juſtitia ſit cauta. 218. 1
Juſtitia vera. 226. 1

Juſtitia & Severitas, ſed in impios.
Vide Acceptio Perſonarum.
Juſtis omnia in bonum.

284. 2
14. 2. & 115. 2
L.
Abor ſæcularium. 112. 2. & 144. I. & 1 50.2
S& 22 5. 2. & 226. 1
Vide Eterna tantum. Jugum Chrifti.
Labor ſæcularium enormis. 68. 2
Labor vanus ſæcularium. 129. I. & 261. 1. & 329. 1
Labor vanus ſæcularium: ſic etiam dies non pleni

Tepidorum. 366. 2
Labor ſæcularium maximus, ſed præ cupiditate fit

minimus. 118. 2
Labor vanus Aulicorum. 129. 1
Labor manuum parit donum Orationis. 342. I
Laborandum. 195. 1. & 213.2
Labi poſſunt optimi. 144. 2. & 157. I. & 198. 2
& 210. 1. & 2. & 229. 2. & 355. 2. & 376. 2
Lac Caſtitatis Mortificatio eſt. 3. 3. 2
Lacrymæ. 255. 2
S. Latro. 34. I. & 37. 2. 8S 172. 2. & 231. 2. &
268. 1
De Latrone malo. 85. 2
Lætitia Spiritualis. 324. I
Lætitia Spiritualis in Dei ſervitutte. 2. 1
Lætitia Spiritualis in mortificatione. F. I
Lætitia Spiritualis neceſſaria J ugo Chriſti trahendo.

1
Lætitia Spiritualis Tentationum remedium. 68. 2
Lætitia Spiritualis in Humiliatione, Tribulatione
& Temporalium Jactura. 87. 2
Lætitia Spiritualis elevat Virtutes omnes.

204. 1
Lætitia Spiritualis in Mortificationum Siti. 2 ½. I
Lætitia Spiritualis ex Mortificatione. 331I. I
Lætitia ſpiritualis in Tribulatione. 3 5'0. 2
Lætitia jugis. 44. 2. E 167. 2. & 203.1
Lætitia & Voluptas vera. 72. 2
Lætitia ob æterna tantùm. 258. 2
Lætitia vera. 312. 2. & 32 5. 2

Lætitia, Congratulationes, & Lacrymæ ob Eterna

tantùm. 139. 1
Lætitia amiſſa ob Talenta mediocria. 148.2
Lætitia in ſolo Deo eſſe debet. 152. 1
Lætitia dum aceuſamur invidè. 169. 1
Lætitiæ fons. III. 2
Lætitiæ fons Dei præſentia. 88. 2
Lætitiæ reparatio, Dei præſentia. 11I5. 2

Lapſi optimi fiunt. 4. I. & 57. I. & 66. 1. & 110.
& I45. I. & I47. I. & 15 I. 2. & 210. I. &
& 235. 2. & 237. I. 242. 2. & 276. 2. && 3 10.
2. & 327. I
Lapſi optimi fiunt. 12. 2
Lapſi blandè erigendi. Ibid. & 14. 2. & 54. I. &
58. 2. & 77. I. & 130. 1. & 236. I. & 242. 1
& 330. 2
Vide Confeſarius. Correctio. Judex. Duperior.
Lapſi blandè erigendi, ſed compuncti. 202. 1

2
2

Nn 32 Lapſi

Lapfi blandè recipiendi.
& 243. 1
Lapſi erigendi. Confeſſarii nimis auſteri hic do-
ceantur. 46. 1
Lapſi erigendi majori curâ, qui, ingrati ſunt ma-

ximè. 57. 2
Lapſi erigendi. 74. 2. & 153. 2. & 340. 2
Lapſi blandè tractandi. 20. 1
Lapſi & Tepidi optimi fient. 24. 2. & 128. 2
Lapſi recipiendi. 87. 2
Lapfſi ferendi, ſi boni aliquid habent. 95. 2

Lapſi & Tepidi non deſperent, ſi tamen Beatiſſi-

mam Virginem colunt. 100. 1
Lapſi Deo gratiſſimi. 236. 1. & 238. 1
Lapſi clam erigendi. 243. 1

128.2. & 283. 2

Lapſi optimi fient.
322. I. & 382. 1

Lapſi humaniſſimè excipiendi.

Lapſi ſecretò curandi. 3 1. 2
Lapſi occultè erigendi. Ibid.
Lapſi humaniter expiandi. 361. 2

Lapſi puniendi, ſed ut juventur, non, ut conteran-

tur. 371. 1
Lapſis compati.
Vide Compati.
Lapſis utatur Superior. 111. 1I. & 128. 2. & 145. 1
& 151. 2. & 327. 1
Lapſis non inſultandum. 111. 1I
Lapſis qui inſultant. . 372.2
Lapſi juvandi, non calcandi ſunt. 380. 1
Lapſorum curandum vulnus, ſed fama non ulceran-
da. 382. 1
Laus in India Martyris. II. 2
Laus Sancti ob Perſeverantiam. 136. 1
Laus Sancti à pueritia optimi. 166. 2
Laus Epiſcopi & Præſidis, qui abſtinuerit à mune-

ribus in viſitationibus. 185. 1
Laus Martyris vitam non curamts. 198. 1
Laus Tironis. 352. 1
Lazari reſuſcitatio. 381. 2
Lectio Sacra. 205. 1

Lectio Sacra, Sermo Spiritualis, & Verbum Dei,
Talenta ſunt veriora. 130. 2
Lectio Sacra, & Sermo Spiritualis fontes amoris in

Deum, vel Orationis. 204. 2
Lectio profana. 259. 1
Lex alleg. 220. 1
Lex Nova Veteri lege nobilior. 365. 1
Liberalitas. Vide Deus.
Libri Imprimendi fine felle Invidiæ. 251. 1
Libri Impii. 259. 1
Libri Infamatorii. 355. 2
Libri Profani. 384. 2
Libri Profani & Policiti. 205. 1
Lingua. 187. 1. & 192. 2
Lingua humilis. 169. 2. & 213. 2
Lingua modeſta. 192. I. & 215. I.

Linguæ cura.
Vide Cura.

Linguæ cura Fama verior. 217. 2
Linguæ Modeſtia. 230. 1
Lites. 194. 1
Ibid.

Lites expedientes.
Locus non obeſt. 43. 2. & 294. 1
Locus Sanctos non facit. 96. I. & 133. I. & 294. 1
& 330. 2. & 374. 2
Locus Virtuti non obeſt. 374. 2
Locorum indifferentia. 3. 2. & 96. I. & 100. I. &
127. 2. & 245. 2. & 294. 1. & 345. 2. & 353. 1
& 363. 2. & 373. 1
Locorum indifferentiam Obedientia, & Zelus ani-
marum imperant. 344 1
Locorum mutatio. 133. 1

Index

pag. 23 5. 2. & 236. 1. S. Loth.

Martyrium alleg. ubique.

„79. 1. & 162. 1. & 217. 2
Lothi Uxor. 79 . 2
S. Lucianus.
S. Ludtuvina Virgo cùm ulceribus & febribus ita
laboraret ut Cadaver eſſet, cilicio ſe præcin-
xit. 1. 1
Lux & Nox alleg. 219. 2
Luxuria. 75. 2. & 139. 1. & 161. I. & 207. 2. &
217. I. & 2. & 269. I. & 281. I. & 317. 1
Vide Caſtitas. Gula.

Luxuria irrepit clanculùm. 32. I1
Luxuria quàm gravis. 206. 2
Luxuria vix ſcelus creditur. 23 I. I
Luxuria impunita. 249. 1
Luxuriæ & Tentationis remedium. 281. 2
Luxuria eget vehementiori curà. 77. 1
Luxuria nulli loco parcet. Ibid.
Luxuria crudelis. 77. 2
Luxuria Hydra ſcelerum omnium. 79. 1
Luxuria vix curari poteſt. 78. 2
Luxuria illuſura erat Suſannæ lapidibus obruendæ.
8 1
De Luxuriæ fœditate & ſcelere. 75.

2
Luxus. 28. 2. & 38. I. & 185. 1. & 194. I. & 267.
I. & 289. 1. & 362. 1
Luxus Gulæ. 87. I
Luxus ab Eccleſiaſticis vitetur in Servorum multi-

tudine. 195. 2
Luxus quiſnam verus. 224. 2
Luxus conviviorum. 86. 2. & 369. 2
Luxus epularum. 369. 2
Luxus veſtium. 377. 2
M
88. Achabæi. 290. 1
T SS. Tres Magi. 37. 2
Manlſuetudo victrix. 67. 1
Manſuetudo & Simplicitas. 193. 2
Maria Beatiſſima Virgo Liber Vitæ, & Prædefti-
nationis quaſi Fons. 15. 1
Maria Beatiſſima Virgo Cœlum eſt. 33.2
Maria Beatiſſima ſalutata. 109. 1

Mariæ Beatiſſimæ Virginis imitatio. 33. I. & 187. 2
Mariæ Beatiſſimæ Virginis Conceptio. 38. I. &
5O. 2. & 129. 1. & 162. I. & 298. I
Sanctiſſimæ Mariæ Conceptio Tirocinii Fervorem
adumbret. 165. 2
Mariæ ſanctiſſimæ prærogativæ. 42. 1
Vide Beatiſſima Virgo.
S. Maria Magdalena. 9. 2. & 20. 1. & 180. 1. &
186. 2. & 245. 2. & 263. 1. & 293. 2

S. Marthæ fervor & virtus ſolida. 381.2
88. Martyres. 198. 1. & 262. 2
B. Martyres Japones. 36. 1

291. 1
Matrimonia. 214. 1. & 2. & 268.2
Matrimonia Unione & Charitate ſanctificentur.
215. 1
Meditatio, ſeu Oratio Converſionis fons. 113. 2
Meditatio, ſive Oratio, ſeu Conſideratio. 193. 2
Vide Mors.
Mendacium, Invidia, Excuſationes. 207. 1
Miracula veriora. 252. 2
Miſericordia. Vide Deus.
Miſſa. 60. 2. & 183. 2. & 267. 2. & 369. 2
Miſſa celebranda. 116. 2. & 133. 2. & 196. 2. &
206. 2. & 339. 2

Miſſa omiſſa.
239. 2

Miſſiones Societatis.

Modeſtia. 32. I. & 43. 2. & 80. 2. & 99. 2. & 111.2

2. & 198. 2. & 200. 2. .
& 124. 2. & 169. 2 & 198. 2 219.1

21

oele
atſis
ſin
ekfiei
rlu
oeli
e⸗
Pnilt2
ca.
es
uCri
s Peetl
ko
Uolnpi⸗

Cpp

n non
umen
n ſatim
ln cocet

lsoptn
rommi
Ine cor⸗
ie
luimnror
lucherbr
Imumeno
Mümenmo
1
Lermenon
lmimerd
lun Onn
CMorrn
lrilannn
2
ſte N
unken
lere
Untato d
Gnit, u
iietn
Kiut r
Mittind
der
tghn
ſnlten E
Aato ſii
aid ⸗

Rerum Notabilium.

219. 1. & 238. I. & 288. 2. & 317. 2. & 319. 1
& 322. 1. & 343. 2. & 352. I. & 359. I
Vide Exempium. Mortificatio. Tiro.

Modeſtia vera. . 243. 2
Modeſtia, & Caſtitatis cura. 12. 2
Modeſtia exterior, & exempla virtutis. 26. 1

Modeſtia & Sermo Spiritualis. 97. 2
Modeſtia ſine Spiritu. 98. 2. & 102. 2. & 118.
& 148. I. & 152. I. & 159. 1I. & 179. 2. & 181.
2. & 180. 2. G 232. I. & 243. 2. & 247. 2. &G

279. 1
Modeſtia oculorum. 99. 1. & 113. 2
Modeſtia S. Magdalenæ. 99. 1
Modeſtia & Gravitas. 117. 1
Modeſtia in Confeflariis. 218. 1

Modeſtia & Paupertas extrinſecùs fulgeant. 233. 2
Modeſtia & Serietas ad Religioſos trahunt Sæcu-
lares. 340. 2
Moniales. 282. I. & 292. 1I. & 339. 1. & 342. 1. & 374.2

S. Monica. 380. 2
S. Moſes. 275. 1. & 342.2. & 343. 1
Mors Chriſti alleg. 137. 2
Mors Beatiſſimæ Virginis Mariæ. 250. I
Mors Juſtorum. 179. 1. & 343. 1
Mors Impiorum. 34. I. & 85. 2. & 96. 1

Mors ſuppleat per affectum vitæ Tepiditatem.

250. 1
Mors non timenda. 198. 1. & 217. 1
Mors timeri debet. 222. I
Mors ſtatim admittenda. 332. 1
Mors docet Electionem ſtatüs, & Gloriam veram.
342. 2
Mors optanda. 344. 1
Mors omnia condire ſolet. 349. 1
Mors & coralio in pectore fominarum. 38. 1
Vide Luxus.
Mors improviſa. 56. 1
Mors operibus præveniatur. 366. 1

Mortis memoria. 7. 2. & 182. 1. &æWJ ü67. I
Mortis memoria facit, ut Dignitas non mutet mo-
res. 196. 2
Mortis memoria Fervorem parit. 328. 2
Mortis meditatio. 324. 1
Mortis recordatione vileſcit Dignitas. 9, 1
Mortis oblivio.
Ad Mortem parari debemus ante mortem. 34. 1
Mortificatio. 5I. I. & 52. I. & 102. 2. & 238. 1.
& 261. 2. & 330. I. & 332. I. & 379. 2
Vide Jugum Chriſti. Religio. Bati pro Chriſto.
Mortificatio & Crux. 30.2
Mortificatio carnis non ſpernenda. I. 1
Mortificatio dulcis. 235. 2. & 338. 2
Mortiſicatio dulceſcit. 9. 2. & 159. I
Mortificatio quomodò dulceſcit. 267. 2. & 319. 1
Mortificatio dulceſcit lætitiâ jugi. 2 2
Mortificatio dulceſcit Exercitiis ſpiritualibus & O-
ratione.

19. 2
Mortificatio dulceſcit Sermone ſpirituali, 226. 1
Mortificatio dulceſcit ſpe. 239:. 1

Mortificatio dulceſcit Fervore.
oOrtificatio voluntaria. 5§5. I. & 318. 1. & 323. 2
Mortificatio ſitienda. 5. 1. & 225. 1. & 238. 2
Mortificatio amanda. 36. I. & 128. 1. & 13 5. 2. &
179. I. & 225. I. & 273. 2

324. 2. & 362. 1

Mortificatio appetenda.

142. 1
Mortificatio neceſſaria Caſtiĩtati. 124. 2
Mortificatio fons Caſtitatis. 162. 1

Mortificatio vera. 356. 2
Mortificatio amaritiem tollit, lætitiam parit. 14. 2
Mortificatio gratiſſima Chriſto. 17. 2
Mortiſicatio, quæ uni fufficit, alii nen ſufficit.
92. 1

38. 1. & 55. 2

Mortificatio ſedes Chriſti.

106. 1
Mortificatio neceſſaria. 106. 2. & 348. 1. &
361. 2
Mortificatio & Oratio Caſtitatem pariunt. 124. 2
Mortificatio Oratione conditur. 159. 1
Mortificatio etiam duratura ſufferatur. 175. 2
Mortificatio præcedat Zelum animarum. 181. I.
& 2
Mortificatio ſeria & proportionata. 181. 2

Mortificatio voluntariè ſuſcepta, non illata. 356. 1I
Mortificatio non ſuſcepta, ſed illata. 358. 1
Mortificatio quæſita. 358. 2
Mortificatio & Humiliatio non repudiandæ, ne
Jeſus repudietur. 47. 2
Mortificatio Regularum obſervantiam parit. 331. 1
Mortificatio parat hoſpitium Chriſto. 347. 2. &

. 350. 1
Mortificatio & Tentatio. 347. 2
Mortificatio nos Virginis Sanctiſſimæ filios facit.
348.2
Mortificatio vera ſilet. 355. I
Mortificatio illata à Superiore , & Obedientia:
362. 1
Mortificatio ab aliis illata. 363. 1
Mortificatio quàm Deo grata. 36 5. 1
Mortificatio lac eſt Caſtitatis. 363.2

Mortificatio ſit voluntaria. 371. 2
Mortificatio in minimis rebus. 374. 2
Mortificatio Paſſionum. 14. 2. & 5). 2. & 66. I. &
108. 2. & 110. 1. & 175. I. & 179. 2. & 197. 2
& 207, 2. & 226. 2. & 232. 2. & 276. 2. & 293

I. & 347. 2
Mortifieatio Paſſionum omnimoda. 97. 2. & 263.
2. & 236. f
Mortificatio Paſſionum non integra. 28. 1I

Mortificatio Paſſionum melior naturali bonitate.

31. 2
Mortificatio Paſſiõnum, ac penè extinctio. 53. 1
Mortificatio Paſſionum in earum vigore. 66. 1

Mortificatio Paſſionum in Tirocinio. 144. 1
Mortificatio Paſſionum; nam erumpent, cum te
ſecurum putavéris. 157. I
Mortificatio Paſſionum vitiis congrua. 181. 2
Mortificatio Paſſionum etiam ex zelo prodeuntium.

195. 1
Mortificatio Paſſionum, non carentia. 277. 1
Mortificatio Paſſionum ardua. 356. 1
Mortificatio Paſſionum Orationis fons. 378. 2
Mortificatio Gulæ. 204. 2

Mortificatio Corporis. 97. I1. & 149. 2. & 204. 2
& 214. I. & 347. 2. & 36 §. 2
Mortificatio Corporis valdè ardua. 34. 2. & 73. I
Mortificatio Corporis minoris pretii eſt, quam Mor-
tificatio Cordis & Gloriæ. 110. 1
Mortificatio Corporis neceſſaria Zelo animarum.

182. 1
Mortificatio Corporis Fervoris fons. 215. 1
Mortificatio Corporis utiliſſima Fervori. 213. 1
Mortificatio Corporis ſola non ſufficit. 356. 1
Mortificationis pretium. 30. 1

Mortificationis amor non intrudat ſtatim peregrinos

ad Hoſpites. 217. 2
Mortificationis amor valde rarus. 372. I
Mortificationis ardor. 38. 1
Mortificationis cupiditas. 159. 1
Mortificationis ſitis, & Gloriæ nauſea. 185. 2

Mortificationis odium.

14. 2. & 51. 2, & 159. 1

& 176. 2. & 209. 2. & 290. 2. & 368, 1
Mortificationis & minimorum odium.

Vide Munia viliora. Ttro.
Mortificationum amor. 19. 2. & 169. 2. & 324. 2£
Mortificationum amor nos Zelo animarũ initiat. 13.2

Nn

176. 2

Mor⸗

Mortificationum ſitis. pag. 88. 1. & 143. 1. & 149.
2. & 168. 2. & 197. 1. & 234. I. & 245. 2. &
274. 2. & 293. I. & 318. 2. 8& 364. 2. & 368. 1.

& 2. & 375. 1
In Mortificatione & Zelo animarum patiendi cu-
pido. 97.2
Mortificationem minuit Amor. 319. 1

Mortificationem mimuit Mortificationis Sitis & Fer-

vor. 2324 2
Mortificatiom non occalleſcat verus Religioſus.
330. 1

Mulier domi ſit. 217. 1. & 339. 1. & 380. 1
Vide Filiorum Educatio.
Mulier domi ſit, & ſecretò gaudeat. 43. 2
Mulier domi ſit, non adſit vigiliis nocturnis. 342. 1

Mulier viros vitet. 214. 2
Mulier in Matrimonio virum honoret. 215. 1
Mundus fertilis eum calcantibus. 345. 2

Mundi damna. 109. 1. & 292. 1
Vide Eterna tantùm. Temporalia.
Mundi Diſpicientia Eccleſiaſtico, ſeu Epiſcopo lau-

danda eſt, non Abſtinentia. 217. 1
Mungdi ſervitus. 338. 2. & 344. 1. & 345. 2
Mundi & Dei Conſolationes. 338. 2

Munera. 226. 2. & 283. I. & 300. 1. & 333. 1
Munera viliora. 117. 1. & 123. 1
Munuſcula. . 117.2
Murmur de Superiore. 3 55. I

Murmuratio. 12. I. & 108. 2. & 113. 2. & 119. 2
& 191. 2. & 230. 1. & 355. 2
Vide Mortificatio. Obedientia.
Murmuratio dùm vitium unum detegit, reliquas

virtutes evertit. 126. 1
Murmuratio ob Gulam. 140. 2
Murmuratio de Superiore. 192. I. & 201. 1
Murmuratio de Superiore abſente. 234. 2

Murmurationes, & Accuſationes ex Invidia. 55. 2
Murmurationes ſignum probitatis. 68. 1
Marmuratores. 154. 1
Murmuratores & Cenſores, atque Zelantes indiſ-

creti ponant feritatem. 371. 2
Myrrhæ liquor & cortice manat inciſo. 13. 2
N.
Abuchodonoſor. 302. 2
Nativitas. Vide Chriſtus.
Negotiator alleg. 274. 2
Nero. 201. 2
Nobilitas occultanda. 27. 2

Nobilitas non jactanda. 43. 1I. & 84. 1. & 120. 2
Nohilitas non jactanda, & Ignorantia non tegen-
da. 213. 2

Nobilitatis jactantia. 142. I
Nobilioribus viliores ſint chari. 89. 2
S. Noẽë. 276. 1
Nomen DEI. 366. 2
Nomen JEsU. 321. 2
Nox & Lux alleg. 219.2
Nubes ſi ſe nimiùm tangunt igneſcunt. 19. 1

Nundinarum Novendiale in Obitu B. Virginis.

350. 1. & 2
Bedientia II. 2. & 205. 1. & 213. 1. & 217.2
7ͤ . & 245. 1. & 354. 2
Obedientia ornatus Talentorum eſt. 9. 1
Obedientia ſpernit pericula. 13. 1
Obedientia & Paupertas. 14. 2
Obedientia in Oratione dulceſcit. 19. 2
Obedientia indifferens. 36. 1. & 157. 1

Index

Obedientia Deo grata. 83. 2
Obedientia cæca. 5§59. 2. & 103. I. & 109. 1. &
195. 2. & 196. 1
Obediemtia cuivis Superiori etiam ignobili præſtan-
a. 84. 1
Obedientia inaurat opus, & pretioſum facit. 84 2
Obedientia in ſpiritualibus. 85. I. & 97. 2. & 342. 1
Obedientia ſpreta. 94. I. & 107. 2. & 173 2. &
281. 2. & œ297. 2

Obedientia ſit expedita. 103. 1
Obedientia in Senibus. 104. 2
Obedientia perfecta. 105. I. & 213. 1.
Obedientia imperfecta. 105. 1

Obedientia & Inobedientia. 104. 2
Obedientia etiam in ſpiritualibus. 144. I. & 190. 1
S 214.
Obedientia, Zelus animarum, & Sancti Angel 87
omnia quemvis paratum eſſe docent. 157. 1
Obedientia vera. 176. 1. & 354. I. & 371. 1
Obedientia cuilibet præſianda. 180. 1. & 192. I
& 277.2
Obedientia cuilibet præſtanda.
& 277. 2

Obedientia præſtanda etiam malo Superiori. 190.2

Obedientia ardua. 1998. 2
Obedientia neglecta. 2390. 2
Obedientia etiam non bonis exhibenda. 23 4. I
Obedientia etiam in arduis. 260. 2. & 342. 2. &
373. 2

Obedientiæ ſeſe permittere. 276. I. & 287.1. & 340. 1
Obedientia Regia eſt. 331. 1
Obedientia in humilibus muniis. 342. 2
Obedientia, & animarum Zelus locorum indifferen-

tiam imperant. 344. 1
Obedientiæ ſeſe permittentes. 345. 1
Obedientiæ ex corde. 347. 1
Obedientia indifferens ad omnia. 347. 2
Obedientia Imperium parit. 352. I
Obedientia, ſed docta. 353. 2

Obedientia promptior, & Seniorum exemph.

2354. 2

Obedientia, & Pati pro Chriſto ſine Murmuratio-

ne, & Querelis. 35 5. 1
Obedientia, & Odium Parentum. 373. 2
Obedientia æquatur Jejunio & Cineri. Ibid.
Obedientia Societatis. 374. 1

Obhvio. Vide Mors. Parentes. Patria. Vocatig.
Obſervantia Regularum. 41. 2. & 70. 2. & 138. 1
& 2. & 175. I. & 200. 2. & 244. I. & 273. 2
& 279. I. & 317. 2. & 320. 2. & 340. 2. & 3 41.
2. & 347. 1. & 354. I. & 361. 2. && 383. 2
Obſervantia Regularum, non ſingularitates. 97. 2
Obſervantiæ Regularum & Votorum Conten dsde
98. 2
Obſervantia Regularum verior. 118. 2
Obſervantia Regularum externa tantùm. Ibid.
Obſervantia Regularum neglecta. 138. I. & 249. 1
Obſervantia Regularum Zelum armat. 182. 1

Obſervantia Regularum viret Sermone Spirituah.

226. 1

Obſervantia Regularum non videtur ſufficere. 239. 1

Obſervantia Regularum minimarum. 317. 2
Obſervantia Regularum neceſſaria. 370. 1
Obſtinatio. 143. 2. & 227. 1
Obſtinatio in flagitiis. 78. 2
Obſtinati. 8 5. 2. & 108. 2. & 134. I. G 1493. 2
& 147. 1. & 275. 2. & 286. 1. & 299. 1. & 323.
Occaſio fugienda. 152 2
Occaſio probat Virtutem. 23: 2

Occaſio mala. 217. 2. & 220. 1. & 268. 1. & 318.1

& 331I. I. & 336. 1 & 343 e, üe

2

180. 1I. & 192. 1

OKun
OKiun
dum
m
i
Oeum
.1

V
(Keium

(anm
(pammh
Ckeon
(leud
Criionis
lmmm

Dwoncia

Mwonnb
Monmm
letam
ite
Ppurel
Upermnah
tunnſti
Denrin

lenin
len.
lprufl
leiin

Ueni lor
kiine 1

Drelire
nbriun

Rerum Notabilium.

Oceaſio mala vitanda. Pag. 32. I. & 56. 2.
& 80. 2

Occaſio mala fugienda. 153. 2. & 213. 2. & 282. 1

Occaſio mala,; & Pœmitentia vera. 134. I
Occaſiones malas, vel Juſtis amputent Confeſlarii.
218. 1
Odium in Eccleſiaſticorum Avaritiam. 108. 1
Odium Protectorum & Amicitiarum. 99. 2

Odium Parentum Sanctum. 114. 1. & 364. 2
Odium Parentum Sanctum in Religioſis. 114. 2
Vide Mortificatio. Gloria.
Officium divinum. 34. 2. & 193. 2. & 194. 1. &
195˖. I. & 204. I. & 216. 2. & 219. 1. & 256. I
& 267. 2. & 278. 1. & 281. 2
Vide Eccleſiaſticut. Religioſus.
Officium divinum ab Aulicis vix ritè perſolvitur.
169. 2
Officium divinum, Sermo ſpiritualis. 203. I. & 2

Officium divinum in atriis aularum. 226. 1
Officium divinum Felicitatis fons. 256. 2
Officia divina. 255. 2
On iſtionis & Tepiditatis damna. 136. 2

Omnes imperfecti ſumus. 117. 2. & 210. 1. & 2
& 226. 2. & 292. I. & 343. 2. & 376. 2
Non omnia licent omnibus. 13. 1. & 92. I. &

339. I
Non omnibus licet, quod uni licet. 123. 2
Non omnia poſſumus omnes. 127. 1
Operarius & Zelus animarum ubique. 3 2
Vige Concionator.
Operarius ſuperbiet. 53. 1

Operarius ſalutem, non honorem quærat adhæren-
twuinum ſibi. . I
Operarius & Aulicus olim viles, deindè ſuperbi.
93. 1
Operarius poſt ingentia opera ſuperbus & inobe-
diens. 104. 2
Operarius ſibi vacet. 359. 2
Operarius quovis tempore Confeſſiones excĩpiat.

370. 1
Operarii Invidi. 104. 1
Obperandum inter Mortem. 366. 1

Opiniones laxæ. 254. 2
Oppreſſores Pauperum. 157. I. & 266. I. & 327. 2
Opprobrium pro Chriſto. 47. 2. & 110. I. & 235. I
245. 2. & 321. 1. & 326. 2
Opprobrium pro Chriſto glorioſum.

70. 2
Opprobrium Chriſti. 233. 1
Opprobria pro Chriſto appetenda. 135: 1

Oratio. 169. 2. & 191. 2. & 226. 1. & 245. I.
& 255. 2. & 2506. 1. & 320. 2
Oratio fœcundus ager propoſitorum. 11. 2
Oratio, Contemplatio, & Exercitia ſpiritualia Thus
ſint & Aaronis Virga.

35. I
Oratio neglecta Apoſtaſiæ parens. 47: 2
Oratio condiat Mortificationem. Ibid,

Oratio, Exercitia ſpiritualia, & Fervor in Deſo-
lationibus. 71.2
Oratio & Contemplatio noſtris conſulat morbis,
non aliena crimina damnet. 83. 1
ratio eorum, qui ſcandalizari ſoliti judicant teme-

Xx

r de omnibus, omnéſque Zelo indiſcreto ſequun-

tur. 83. 1
Oratio utilis. 112. I
Oratio & Exercitia Spiritualia diſtractiones exter-
minent. 112. 1
Oratio Converſionis fons. 113.2

Oratio Tribulationis, & Mcœroris remedium. I1 5.2

In Oratione expendendæ difficultates.

0 121. 1
Vide Propoſita retinenda.
Oratio Perſeverantiæ fons. 123. I
Oratio & Mortificatio QCaſtitatem pariunt. 124. 2

Oratio & Dei præſentia in mente ubique. 127. 2
Oratio diù expendat, ut Propoſita ſervet. 129. I.
& 2
Oratio & Spiritualia cur aliquibus ingrata. 135. 2
Oratio & Dei præſentia negliguntur à Guloſis, &
Uyionem lædentibus. 136. 2
Oratio mentalis Tentationum remedium eſt. 140. 2
Vide Tentatio non timenda.
Oratio Renovationis fons.
Oratio neceſſaria, & ejus fontes. Ibid.
Oratio non negligenda. 169. 2. & 195. 1
Oratio Pœnitentiis inffictis non diſſocietur. 169. 2
Oratio non intermittenda, nec negligenda. 126. 2
Oratio Tentationum & Tribulationum remedium.

162. 1

193. 2
Oratio non negligenda ob Tentationes. e 15 2
Orationis impedimentum. 235. 2
Oratio vocalis gratiſſima. 278. 1
Oratio parit Temporalium contemptum. 333.2
Oratio neceſſaria. 340. 2
Orationis domum parit Labor manuum. 342. 1

Vide Munia viliora.
Orationem pariunt Vita mixta & Zelus animarum.

„ 359. 1
OQrationem nutriunt Zelus & Vita mixta. 342. 1
Orationis donum promerentur Vita mixta & Zelus
animarum.

. 347: 1
Oratio parat arma allegorica. 351. 1
Oratio mentalis Receſiaria Eccleſiaſticis. 378. 1
Orationi Superior vacet. Ibid.
Oratio quomodò concedatur, & quibus. 378. 2
Oratio ſit valde devota. 3 5. I
Oratio neglecta. 20. 2. & 157. 2
Orationis fons. 341. 1
Orationis fontes. 171. 2
Orationis fons parentum oblivio. 162. I
Orationis fons Zelus animarum. 342. I. & 360.2
Orationis fons Mortificatio paſſionum. 378. 2

Ordo Sacer. 196. 2
Ordines Sacri. 189. 1I. & 196. 2. & 223. 2. & 370. 1
Ordines Sacri ne cogitent quidemn de Eccleſiaſticis
Reditibus. 119. 1
Ordines Sacri, & Dignitas admittenda ſpe Fructi-
ficandi, non cupiditate Eccleſiaſlicorum Redi-

283. 1

tuum.
Ordines Sacri quibus conferantur. 188. 2
Ordines Sacri ſi indignis conferrentur. 325. I

Vide Dignitas cui conferenda.
Ornatus Talentorum Obedientia. 9. 1
Ornatus Templorum. 59. 2. & 267. 1
Ornatus verior Templorum Pati Pro Chriſto. 339. 2
Vide Templum.
Ornatus vanus. 28. 2. & 38. 1. & 319. 1. & 362. 1

Ornatus verior.

224. 2
Ornatus verus Eccleſiæ Perſecutio, non Ecclelia-
ſticorum lIuxus. Ilbid.
Otium. 136. 2. & 286. 2
P
OAlinodia Sancta. 287. 2
Parentes colantur. 94. 1
Parentes Religioſorum. 113. I.

Parentes, Reges, & Superiores coli debent. 352. I
Parentes coli debent. 380. 2
Parentes odis ſancto habendi. 85. 1
Parentum oblivio. 27. 2. & 43. 1. & 45. 2. & 137.
I. & 212. I. & 213. I. & 223. 2. & 245. 2. &
268. 2. & 311. I. & 336. 1
Parentum Oblivio Sancta. 195. 1. & 207. F

Parentum Oblivio neceſſaria Religioſis, Eccleſia-

275 1
Parentum

ſticis, & Zelo animarum.

Parentum Oblvio, dàm Zelo animarum & Gloriæ
Dei militamus contrà Mundum. pag. 77. 2
Parentum Oblivio ſit in Eccleſiaſticis præſertim
Sanctis. 128. 2
Parentum Oblivio Orationis fons. 162. 1
Parentum Oblivio, & Patriæ odium Sanctum Zelo
amimarum necefſarium. 274. 2
Parentum Oblivio difficilis. 365. 1
Parentum Oblivio & Patriæ Neglectus arduum
valde opus. 373. 2
Parentum odium. 45. 2. & 245. 2. & 363. 2
Parendum odium ſanctum. 114.1. & 195.1. & 364.2

Parentum Domus. 221. 2
Parentum amor juſtus. 284. 1
Parentum & Superiorum exemplum. 380. 1

Parva.
Parva côr occupant.
Parva in bono.

201. 2. & 233. 2. & 336. 2. & 372. 1
49. 2
97. 2. & 273. 2. & 274. 1. &
317. 2. & 352. 1. & 374. 2
Parva in malo. 25. I. & 55. 2. & 64. 2. & 119. 2
& 176.2. & 286. 1. & 2

Parva in malo famam omnem profligant. 126. 1
Paſſio. Vide Chriſtus.
Paſtor occurrit Lupo, ne Ovis pereat. 284. 2

Vide Juperior.
Pater familias.

230. 1. & 276. 1. & 380. 1

Paterfamilias, & Superior invigilent. 213. 1
Paterfamilias quid amare debeat in ſuis. 230. 1
Paterfamilias diligat filios. 284. 1

Pater familias & Superior temporalia eurent. 356. 2
Paterfamilias & Materfamilias, ſi liberos educent,

Deo gratiſſimi. 380. 2
Paterfamilias procuret ſuis æterna. 381. 2
Patrisfamilias & Superiorum exempla. 154. 2

Patientia. 5. I. & II. 2. & 97. 1. & 118. 1
& 169. 2. & 172. 2. & 175. I. & 2. & 230. 1
& 234. I. & 255. 2. & 293. I. & 322. 2. &
344. 2. & 35 1. I. & 354. I. & 355. I. & 368. 2
26. 1I

Patientia in Injuriis.
Patientia in Mortificationibus.

end 17. 2
Patientia rlacris. 88. 1
Patientia in Tribulatione. 168.2
Patientia vera. 234. 1

Patientia vera non quærat authorem calamitatis, ne

queri poſſit. 234. 2
Patientiam excolit Cinis. 267. 2
Patientia, & Dei voluntati conformari. 276. 1
Patientia, non Stupor. 293. 1

Patientia tacita in Tribulatione. 5 5. 1
Patientia vera, & vera Mortificatio in illatis, non
in ſuſceptis Tribulationibus elucet magis. 358. 2
Patientia verior eſt Apologia.
Vide Apologia.
Patientia aſſequitur S. Franciſci Stigmata. 36 5. 1
Pati pro Deo. 88. 1. & 318. 2
Pati pro Chriſto. 7. 1. & 36. 1. & 47. 2. & 67. 2
& 97. I. & 106. I. & 128. I. & 143. 1. && 149. 2
& 169. 2. & 217. I. & 22 4. 2. & 225. 1. & 234. 1
& 235. I. & 262. 2. & 273. 2. & 290. 2. & 293. I
& 330. 1. & 332. I. & 359. I. & 368. 2. & 373.

1. G& 377. 2
Pati pro Chriſto & Fervor Conſolationes Dei pro-
merentur. 338. 2

Pati pro Chriſto Templorum verior ornatus. 339. 2

Pati pro Chriſto arduum. 372. 1
Pati pro Chriſto Amor verus. 379.2
Patriæ oblivio. 245. 2
Patriæ & Parentum oblivio. 213. 2

Patriæ odium ſanctum, & Parentum Oblivio, Zelo
animarum necſſarium. 274. 2

Patriæ Neglectus & Parentum Oblivio, arduum
373.2

valde opus.

Index

S. Paulus. 244. 2. & 276. 2. & 287. 1
D. Paulus de Chriſio ubique loqui non ceſſabat.
203. 2
S. Paulus Tirocinii formam exhibuit. . 1
S. Pauli Converſio vera. 322. 1
Paupertas. 101. 2. & 219. 2. & 323. 2
Vide Temporalium Contemptus.
Paupertas læſa.
& 52. 1. & 55. 2. & 135. 1. & 23 5. 2. & 257. 1
& 281. 1. & 297. 1

Paupertate læsà non damnaberis, qui pejus longè

extra clauſtrum fueras peccaturus. 43. 1
Paupertas læſa vel in minimis Fervorem extinguit.
. 49. 2
Paupertas læſa Fervorem impedit. 160. 1
Paupertas non læditur reditibus in communi. 266. 2
Paupertas violata. 50. I. & 111. 1. & 235. 2
. & 379. 1
Paupertas amata. 216. 1
Paupertas & Modeſtia extrinſecùs fulgeant. 233. 2

Paupertas religioſa neceſſaria. 50. 2
Paupertas religioſa à Deo non deſeretur. 40. 2
Paupertas & Obedientia. 14.2
Paupertas amanda. 318. 2
Paupertas baſis Eccleſiaſtici Zeli. 229. 1
Paupertas roborat Correctionem liberam. 305. 1
Paupertas neceſſaria. 326. 1
Paupertas dives. 330.2
Paupertas ſancta. 341. 1
Paupertas, ſed induta vitiis, 361. 1
Paupertas & Eleemoſyna. 363. 1
Paupertas veſtium. 372. 2
Paupertatis amor. 88. 1
Pauperes mendici. 172. 1

Pauperes non contemnendi. 353. 2
Pauperum oppreſſores. 157. I. & 266. 1. & 327, 2
Pax. 7. 1. & 336. 1

Pax cordis. 7. I. & 53. 2. & 169. 2
Pax cordis ex Regularum obſervantia. 138. 2
Pax cordis, & Severitas. 269. 1

Pax cordis ex Fervore & Regularum obſervantia-
. 324. 2
Pax cordis ex pugna ſpiritual. 325. 2
Vide Mortificatio.
Peccata involuta Prudentiâ Deo maximè inviſa. 3. 1
Peccata letere non poſſunt. Ibid. & 80. 2. & 1 58. 2.
& 266. 1
Peccata Religioſorum- 286. 1
Peccata Religioſorum & Eccleſiaſticorum, atque
Scandala, ſecreta eſſe nequeunt. 319. 1
Peccata Eccleſiaſticorum & Religioſorum non ſine

ſyndereſi. 323. 1
Peccata Felicium graviora. 286. 1
Peccata ſecreta eſie non poſſunt. 319. 1
Peccata nova peccato inſeruntur. 329. 2

Peccati damna. 79.2. & 108. 2. & 147. 1. & 155.1
& 157. I. & 168. 1. & 295. 2. & 323. 2. & 3292
2. & 332. I. & 337. 1. & 344. I. & 371. 2
Peccati jam expleti damna. 197.2
Peccator faber pœnæ ſuæ. 371. 1
Peregrini. 217. 2. & 238. 1. & 239. 2. & 296. 2
Peregrini flagrent Zelo erga domeſticos in e
Peregrinorum verorum Chriſti imago Augrn

Peregrinorum habitu ſancti Angeli incedunt. 217.2

Perfectio vitæ Religioſæ. 341. 1. & 2
Perfectiones noxiæ bono publico. 68. 1
Perfecti etiam egent cingulo. 181. 1I
Vide Religio. Vita.
Perſecutio. 11.2
Vide Avaritia. Inwidia.
Perſe-

I4. 2. & 28. I. G& 32. 2. & 37. 1.

Mlcuores

Meauore;
kotaer

ie
kmti
enr.

V
Grennt
thrnnti
hrenti
1..
lke⸗
Ekerntin
enantie
rerntie

Perſecutio utilis. pag. 67. 2. & 96. 2. & 169. 2
S& 220. 2. & 247. I. & 3 4–. 1
Perſecutio argumentum probitatis. 68. 1
Perſecutio bonos vexat, malis parcit. 71. 2
Perſecutio toleranda. 72. I. & I15. 2

Perſecutio non nocet,. I26. I. & 262. 2. & 322. 2

Perſecutio verior ab ipſis Religioſis eſt, & unione

læs. 172 I
Perſecutionis origo, Tepiditas noſtra. 152. 2
Perſecutio argumentum virtutis. 1 93. 1. & 224. 2
. & 23 I. 2
Perſecutio argumentum perfectionis eft. 209. 1
Perſecutio Orationem parit. 220. 2
Perſecutio peccata expurgat. Ibid.
Perſecutio non timenda. 231. 2

Perſecutio Ornatus verus Eccleſiæ; non Eccleſiaſti
corum luxus.

1 22 . 2
Perſecutio Religionum. 253. 2
Perlecutio non poteſt non ſentiri. 293. 1
EFerſecutio & Tribulatio tolerandæ. 293. 2
Perſscutio non eſt noxia. 311. 2
Terſecutio ferenda. 332. 2. & 337. I
Per ecutio à Deo eſt. H 365. I
Perſecutio à Deo permittitur. 367. I

Pertecutionum remedium. 57. I. & 193 2. &

199. I. & 244. 2
Perſecutionum remedium peſſimum. 284. 2
Berſechtiommm remedium peſlimum, punire, vel
mortificare Innocentem.,

292. 2
erſecutionum ſemina. - 174: 1
Periecutionum fons. 220. 2. & 339. 1
Perſecutionum fontes. 247. 2
Periecutionum fons Tepiditas, 370. 1
Perſecutores & Politici. 111. 1
Perſecutores non inſequendi. 216. 1I

Periecutores Juſtorum. 292. 2. & 296, I. & 339. 1
Perſecutores Religioſorum. 68. I. & 296. 1. & 327.
2. & 364. 2. & 383. 2
Perſecutores Religioſorum Chriſtum perſequuntur.

365. I
Vide Religio. Religioſus.
Perſeverantia. 3. 2. & 94. I. & 129. 2. & 136. 1
& 138. I. & 181. I. & 190. 2. & 191. 2. & 205.2
Vide Electio ſtatus. Vocatio.
Perſeverantia in Tirone. 136. 1
Perſeverantia ex Serietate. 44. 1
Perſeperantia per annos triginta quàm ardua in S.

Magdalena. 294.:2
Perſeverantia ardua. 349. 1
Perſeverantiæ donum. 14. 1
Perſeverantiæ fons. 120, I. & 121. I. & 191. 1
. 215. I. & 230. 2

Perſonarum Acceptio.
Vide Acceptio.
S. Petrus. 12. 2. & 147. 2. & 148. 1. & 228. I. &
24 1. I. & 244. I. & 268. 1. & 283. 1. & 358. 2
Petrus Malchum non jaculo, ſed gladio vulneravit.

131. 1
S. Petri Humilitas. 141. 1
S. Petri iter in mari, 35. 2
8. Petri negatio in Chriſti paſſione. Ibid.
d: Petri negatio. 56. I. & 61. 2
S. Petri inopia. 160. 1
Phinees. 79. I. & 270. 2
Phœnix cur rejectus. 366. 1

Picturæ impudicæ. 21. 2. & 31. I
Picturæ impudicæ in Feſto Corporis Chriſti expo-
ſitæ in Templo. 177. 1
Pona peccato par. 84. 2

Pœnitentia. 117. I. & 148. 2. & 200. 2. & 238. 1
261. 2

—– Rerum Notabilium.

Pœnitentia ſera. 85. 2
Poœnitentia omnia integrat. 10. 1
Poœnitentia & Mortificatio. 24. 1
Pœnitentia noſtra Cibus Dei. 59. 1
Toœnitentia difficiliis. B 147. 1

Foœnitentia, Converſio, & Renovatio faciles. 15 1. 1
Pœnitentia Vera. 179. 2. & 202. 2. & 229. 2. 8&
2345. 2. & 263. 2. & 300. I. & 305. 2
Pœnitentia & Converſio veræ. 1888. 1
Pœnitentia vera & Renovatio. 69. 2. & 245. 1
Poœnitentia vera Cognitionem ſui nunquam abjicit.
244. 2
Pœnitentia vera & Conyerſio eſt Temporalium

contemptus, & Eternorum memoria. 254. 2
Poœnitentia verior Exercitia ſpiritualia ſunt. 255. 1
Pœnitentia vera ſuperbit. 260. 2

Poœnitentig vera oritur & Confeſſarii charitate.

Poœnitentia ficta. 201. 1. & 282. 2
Poœnitentia non vera. 201. 2

Pœnitentia, & Converſio;, ac Renovatig vera. 227. 1

Poœnitentia, ſeu Converſio facilis. 242. 1
Poœnitentia Davidis. H 158. 2
Poœnitentia apta Verbo Dei. 350. 1
Poœnitentiæ pretium. . 59. I
Poœnitentiæ veræ, & Contritionis cordatæ ſigna:
158. 2

Pœnitentiæ inflictæ. II5. 2. & 255. 2. & 256. 1
S 20 5§. 2. & 342: 2.: & 356: I. & 368. 2
Poœnitentiæ inflictæ non recuſandæ. 168. 2
Poœnitentiæ inflictæ admittendæ. 25 1. 2
Poœnitentiæ inflictæ ſufferendæ. 97. 2. & 234.1. &
2. & 343. I. & 368. 2
Poœnæ inflictæ excipiantur fortiter. 274. 2
Vide Murmuratio. Obedientia.

Pœnitentiæ inflictæ in bonum puniti. 346. 1
Pœnitentiæ inflictæ ex Obedientia. 358. 1
Pœnitentiæ inflictæ utiliores. 362. I

Poœnitentiæ inflictæ à Superjiore vigili vix feriunt.
Poœnitentiæ inflictæ ſalutares. 344. 2
Pœnitentiæ inflictæ ob Regularum obſervantiam
quantò præſtantiores. 36 5. 1
Pœnitentiæ gtiam non juſiè inflictæ, à Deo ſunt,
Poœnitentiæ non merentibus inflictæ. 284. 2
Pœnitentiis inflictis non diſſocietur Oratio. 169. 2

Pœnitentiæ illatæ. 363. 1
Pœnitentiæ infligendæ. 258. 1
Pœnitentiæ infligantur, ſed tranſgreſſori. 23. 2
Posſis fons tentationum. 259. 1
Politica. 3. 1. & 28, 2. & 29. I. & 253. 2. & 367.
2. & 379. 2
Politica vera. 193. I. & 194. 1I. & 3 16. 1
Pohitica vera Unio inter Primores. 365. 2
Politica quam impia. 259. 2
Politica & iniqua, & amens. 260. 1
Politica ſtulta. 353. I
Politici & Perſecutores. 11I. 1
Pompæ veriores. 267. 1

ompæ veriores Eccleſiaſticorum. 5I. I. & 185. 1
& 194. I. & 224. 2. & 340. 2. & 377., 2

Pompæ periſtromatum obicoœznæ Templo non infe-

rantur. 177. 1
Vide Picturæ impudicæ.
Pompæ profanæ nimium expetitæ. 177. 2
Pompæ dedecent Eccleſiaſticos. 267. 1
Pompæ noxiæ. 62. 1

Principiis obſtandum. 55. 2. & 80. 2. & 318. 1. 8&
336. 2. & 372. I
Tentationum remedium.
343.2
Privi-

Principiis obſtare,

Privilegia & Diſpenſationes. pag. 364. 1

Præceptorum Societatis munus, & Zelus animarum

eos coronat. 380.2
Prædeſtinatio. 1207. 2
Praædeſtinationis & Perſeverantiæ Argumentum.
215. 1
Prædeftinationis argumentum cultus in Virginem.
I5. 1

Prædeſtinationis argumenta, Sanctam Eccleſiam
Romanam, & obedientiam venerari; Eccle-
ſiaſticam Juriſdictionem tuendo. 204. 2
Prædeſtinationis indicia. 206. 2. & 230. 2
Prædeſtinationis ſigillum Tribulatio & Status me-
diocris. 207. 2
Prædeſtinationi adverſatur non ſolùm abundare opi-

bus, ſed vel eas admirari- 207. 2
Prælentia Divina. III. 2
Probitas irradiat. 340. 1

Procraſtinatio. 13. 1. & 24.2. & 33. 2. & 50. 2
& 85. 2. & 337. I. & 346.2. & 347.2. & 366. 1
Vide Converſio. Vocatio.
Procraſtinatio ſancta. 25. 1. & 121. 1I. & 129. 2
& 156. 1. & 248. 1

Procraſtinatio Sancta Perſeverantiæ fons. 188. 2
Procraſtinatio noxia. 66. 1
Procraſtinatio nocet. 69. 2
Procraſtinatio prudens. 197. 2. & 353. 1
Procraſtinatio mala. 294. 1
Procraſtinatio in bono mala. 166. 1
Procraſtinantes. 85. 1
Propoſita & fervor Tirocinii ubique ſervanda.
3.2
Propoſita bona quomodè implenda. II. 2
Propoſita quænam durent. 25. 1

Propoſita retinenda. 41. 2. & 52. 2. & 94. 1
99. 2. & 100. I. & 104. 2. & 116. I. & 119. 2
& 123.2. & 129. I. & 136. I. & 142. 2. & 156. 1
& 169. 2. & 175. 2. & 176. I. & 179. 2. & 180. 2
& 192. I. & 200. 2. & 205. 2. & 207. I. & 218. 2
& 244. 1. & 247. 2. & 249. I. & 2. & 263. I. &
293.2. &ũ 295. I. & 304. 1. & 348. 2
Vide Fervor. Religioſus. Tiro. Vocatio.
Propoſita retinenda à ſe quiſque ſperat, & , qui
nunc alienos nos à Proditione credimus, in po-
ſterum nequidem titubaturos præſumimus, ſed

fallimur. 148. 1
Propoſita retinenda: ſic & Tepiditas poſt Fervo-
rem. 186. 1

Propoſita retinenda etiam inter ſcandala. 190. 1
Propoſita retinenda, imò & augenda inter ſcanda-

loſos. 191. 1
Propoſita Tirocinii ſervanda. 52. 2
Propoſita non retinentes. 120. 1

Propoſita ſervanda ubique, etiam in Collegiolis.

127.2
Propoſita ubi durent. 173. 1
Propoſita non retinenda. Ibid.
Protectores Juſtorum. 4. I. & 219. 1. & 287. 2
292. 2. & 325. 1
Protectores exorbitantium à Regularum cuſtodia.
109. 2
Protectores Tepidorum. Ibid. & 128. 2. & 241. 1
269. 1
Protectores Tepidorum, & Superbientium ob Ta-
lenta. 120.2

Protectores Impiorum. 139. 1. & 154. I. &
221. I. & 382. 1
Protectores Religioſorum Tepidorum. 221. 2

Protectiones.

Protectiones Impiorum vanæ. 150. 1
Protecliones noxiæ. 240. 2
Protectiones noxiæ recuſandæ. 225. 1

Index

Protectiones & Amicitiolæ, & Confidentia in ho-
minibus in Oratione evaneſcunt. 1I11. 1
Protectiones in Religione. 340. 1. & 345. 1
Prudentia oppoſita Simplicitati in Tirone deſipiet.
360. 1
Puer Giganti occurrit, ſed ſeminudus. Sed & mihil
expetebat mercedis. 140. 1
Pugna Spiritualis.

Puſillammes. 3. 2. & 42. 1. & 50. I. & 172. I. &
. 265. 2
Puſillanimes & Irriſores. 210. 1
R
Achelis idola. 28. 1
Rationes privata,. 8.2. & 119. 1. & 175.2.
& 195. 2. & 230. I

Recidivi. 53. 1. & 232. 1. & 247. 2. & 356. I
Recidivi, niſi occaſio mala omninò recidatur. 855. 1
Recidivi pejores quàm fuerant. 94. 1
Recidivi, ſed in eadem ſcelera, pejores. 198. 1
Recidivi, & Deum derelinquentes Reproborum

charactere ſignantur. 207. 1
Recreatio. 188. 1
Recreatio vera. 135. 2. & 157. 2
Recreatio vera Religioſorum. 130. 1
Recreatio nullum rejiciat. 88.2
Recreatio ſit ſancta. 32 5. 2
Recreatio in angulis. 342. 1
Reditus Eccleſiaſtici. 139. 2. & 266. 2. & 289. 1

Reditus Eccleſiaſtici ſint moderati in ſingulis. 51I. 1

Reditus Eccleſiaſtici ſanctè diſpenſandi. 127. 1
Vide Afſines non evehendi.
Reditus Eccleſiaſtici periculis obnoxii. 224. 2
Reditus Eccleſiaſtici cautè diſpenſandi. 235. 2
Reditus Eccleſiaſtici non ilhciti. 266. 2

Reditus Eccleſiaſtici ſi malè expenderentur. 325. 1I
Reditus Eccleſiaſtici non ſanctè diſtributi valdè no-
Xii. Ibid.
Vide Luxus. Pompa.

Reformatores exemplo ſint. 221. 1
Regula. Vide Obſervantia.
Regna à Deo. 316. 2
Regnare ſervire eft. 337. 2
Religio utiliſſima, etiam Tepido eſt. 3. 2

Religio amanda, etiam cùm nobis non favet. 70.2

Religio ametur, cùm pro ſe nos deſpicit laboran-
tes. 71. 2
Religio mixta malis & bonis, ut Eccleſia Dei,

nec ideò ſpernenda. 75⁵ 2
Religio mixta malis, non ideò mala. 245. 2
Religio mixta malis non deſerenda. 190. 2

Religio mixta malis auget Fervorem Sapienti.
250. 1
Religio mixta malis auget meritum. 296. 1
Religio amanda cùm deprimit. 70. 2. & 159. 1
& 168. 2. & 172. 2. & 209. 2. & 303. I. & 10,
2. & 381.2
Religio amanda, non cùm nos provehit, ſed cùm

claudicare cogit, & luctari. 209. 2
Religio non ob nævos damnanda. 210.1
Religio non deſerenda. 93 2
Vide Apoſtata.
Religio non ob imperfectos damnanda. 95. 2

A Religione ne quidem deficiendum, ſi vel ſcanda-

loſi plurimi in ea degant. 95 1
Religio ob unum non damnanda. 117. 2
Religio ob unum non infametur. 127. 1

Religio non ob unum infamanda: nec Religioſo im=
pio parcendum in gratiam Religionis. 1 e .
Religio ob unum renovatur. bid.

Religio plus curet Spiritualia in ſuis, quarn Talen
ſine

2. 2. & 144. 2. & 35I. 1

Neli
Neh
N

Nllgi

i
6

1i
ni
ie
gon

lelgio
M
Migion
eront
Tlrun
uſn
Pirons
lgons
Ngori
4 0.
108.
K2.
1 2
92.
Kzl.
12
Hetpnnn
e
Eigone
Nlgens!
genen
onn
inmn!
lifmum
ſice
ntnin
Drmt.
Urin
6
Rki
lecul⸗
Aine
Era
gnis
.
gin
tgni
ſe
Elgnnn n

ir ac

e n

“

Vond 1

1.
Fnigan

i

Dn

gonnmn

Ultee

ArN
nben

i
endetee
ſrbanen

Religionis munia viliora.

ſum non tardent.

—Rerum Notabilium.

ſine Spiritu.
Religio non ob aliquos damnetur.
Religio lapſa.

pag. 214. 2
218. 1
368. 1. & 370. 1

Religio quantum diſtet à Sæcularium Virtute.

. . . 3742 1
Religionis perfectio. 3. 2. & I1. 2. & 25. 2. & 46. 1

& 53. 2. & 93. 2. & 101. 2. & 121. 2. & 160. 1. &
191. 2. & 200. 1. & 207. 2. & 237. 2. & 257. 2
8S& 265. 2. & 266. 2. & 292. 1. & 294. 2. & 313.
. 2. & 337. 2. & 339. 2. & 373. 2
Religionis perfectio & Sacerdotium eminenter ſunt
omnia, ut Deus non eſt Sol, nec Gemma, nec
Ariſtoteles: ſed eminentiſſimè Omnia eſt. §. 1
Religionis perfectio non incuſanda, ſi tu pereas.
43. 1
Relhigionis perfectio in qua Mortificatio durat uſque
ad Mortem. 169. 1
Religionis perfectio etiam in lapſis. 202. 2

Religionis perfectio, quia de Religioſis murmur

multum. 224. 2
Religionis felicitas. 25. 2. & 140. 2. & 148. 2
& 257. 2. & 328. I. & 343. I. & 353. 2. 36060. 2
Religionis felicitas cui ſapiat. 230. 2. & 324.2
Religionis munia. 13 5. I
3. 2. & 23. 2. & 45. 2
& 70. 2. & 98. 1. & 99. 2. & I01. 2. & 104. 1
& 108. I. & 123. I. & 135. I. & 157. 2. & 168. 1
& 2.175.2. & 180.2. & 189. 2. & 192. 2. & 20 5.
2. & 209. 2. & 233. I. & 238. 2. & 248. 2. &
258. 2. & 259. 2. & 260. 2. & 297. 2. & 303. I
& 321. 1. &ũ 326. 2. & 342. I. & 2. & 345. I. &
352. 2. & 356. 2. & 367. 1. & 371I. I. & 377. 2
Rehgionis munia viliora amanda. 47. 2
Vide Fervor. Propoſita retinenda. Tiro.

Religionis munia viliora non ſpernantur. 93.2
Religionis munia viliora appetens. 101.2
Rehgionis munia viliora recuſans. 107. 2

Religionis Munia viliora, & Talenta mediocria cur-
139. 2
Religionis munia viliora poſt ſumma merita. 141. 1
Vige Concionator. Religioſus. Tiro.
Religionis munia viliora ſi oderis, Regularum ob-
ſervantiam & ipſam Vocationem projicies. 156. 2
Religionis munia viliora, ubi Lalenta aliorum efful-
gurant. 172. 2
Religionis munia viliora proponantur Eccleſiaſti-
Ccis. . 189. 2
Religionis munia viliora etiam à Viris primariis
non recuſanda. 213. 2
Religionis munia viliora ut devitent, parentes ad-
hærere cogunt Religioni. 241. 1
Religionis munia viliora Humilitas conſtanter re-
tinet. 246. 1
Religionis munia viliora tolerentur. 287. 1
Religionis munia viliora plus agunt, quàm Talen-
ta ſine Spiritu. 321. 2
Religionis munia viliora, & Talenta ſi lateant no-
ſtra, gaudeamus. 373. 1
Religionis munia ejuſdem ſunt omnia dignitatis.

375. 2

Religionis munia viliora, non altiora expetenda.

123. 1
Religionis munia ſplendida. 28.1. & 2 56. 2
Religionis munia ſplendida meliori relinquenda.
381. 1
Religionis crimina non evulganda. 191. 2
Religionis ſtatus perfectior quovis ſtatu ſæculari.
363. 2

Religionis & Chriſti jugum ſuave. 366. 1

Religiones carent Invidia, quamvis diverſa ſen-
tiant. .

Religionum Cenſores & Perſecutores.
Ethicæ Comment. Tom. V.

296. 1
154. 1

Religioſus ſemiſæcularis infelix.

Religionum hoſtes.
Religioſus hoſtis ſuæ Religionis. 5. 2
Religioſus verus. 257. I. & 336. 2
Religioſus verus ut Cera. Ità Eccleſiaſtici probi
pro Eccleſià. 19. 2
Religioſus verus non reſciat, quæ aguntur in Mun-
do. 199. 1
Religioſus verus quid præſtet. 230.2
Religioſus verus non occaleſcat Mortificationi.
330. I
Religioſus delicatus. 2 4. 2
Religioſus in aula. 3. 2. & 32. 1. & 101. I. & 175. 2
& 198. 2. & 199. 1. & 214. 2. & 215. 1. & 221.
2. & 238. I. & 324. 2. & 338. I. & 2. & 339. 1
Religioſus in aula, & Familiaritas cum ſæcularibus
non pis, & Famæ officit, nec Caſtitatem ſub-
levat. 161. 1
Religioſus in aula Regulas ſervet. 167. 2. & 244. 2
Religioſus in aula, ſancta agat, non politica. 199. 1

200. 1

Religioſus in aula ſit pius. 93. 2
Religioſus in aula quando aulæ Idola evertet. 239. 2
Religioſus in aula miſer. 338. I
Religioſus tepidus. 222. 2
Religioſus tepidus miſer. 319. 2
Religioſus etiam tepidus ſæculari felicior. 257. 2

Religioſus tepidus; Sæcularium Familiaritas, &
Viſitationes nos viles ipfſis faciunt. 339. 1
Religioſus Tepidus amans minima & quiſquilias.
348. 2
Religioſus non emendicet Delicias. 5I. I
Religioſus vitæ ſanctioris alios non contemnat, mi-
noris ſeveritatis. 93. 1
Rehgioſus Parentum negotia non agat. 207. 1
Religioſus olim nobilis ſingularitates devitet. 233. I
Religioſus olim vilis, & deindè ſuperbus. 260. 2
Religioſus ſemiſæcularis. 378. 2
319. 2
Religioſus non cogitet de ſe, ſed Deo ſe commit-
tat.
Religioſus latére non recuſet, etiamſi fulgere poſ-
ſit, Deique ſe suræ, & Obedientiæ committere.

9 2. 2

362. 2
Religioſus latére non recuſet, licèt fulgere pofſit.
375.2
Religioſus calcatam jam Nobilitatem non jactet.
30 4. 2
Religioſus ſuperbus olim vilis in Sæculo. 372. 2
Religioſo Scientia neceſſaria. 375. 2
Religioſi auſteri Inſtituti valde æſtimantur. I. 1
Religioſi & Eccleſiaſtici Aulas vitent. 7. I

Religioſi non coactè abdicent ſe bonis ſuis. 7. 2
Religioſi quanta eſſe debeat perfectio. 26. 1
Religioſi ſeverioris Virtutis non ſpernant alios Ec=
cleſiaſticos, aut colant minùs aliquando Poœniten-
tes, ſed utilius Laborantes. 27. 2
Rehgioſi Tepidi. 27. 2. & 159. I. & 257. I. &
26 1. I. & 263.2. & 274. 1. & 279. 1. & 324. 2
& 342. I. & 348. 2. & 3006. 2. 3 75. l
Rehgioſi oderint Privilegia, ament Regularum ob-
ſervantiam. 28. I
Religioſi & Eccleſiaſtici clam ut plurimùm punian-
tur. 1. 2
Religioſi arrogantia jactantis quæ reliquit. 34. 1
Religioſi Parentum obliviſcantur. 5l. 1
Religioſi non ſpernant ſæculares. 70. I. & 83. 1. &
93. I. & 323. 2. & 363. 1

Religioſi optimi non ſpernant Tepidiores ſe. 72. 2

Religioſi ſanctioris vitæ Cenſores non ſint Eccleſia-
ſticorum, qui probi ſunt animo, quamvis foris
non ſemper ſplendeant. 83. 1
Religioſi olim nobiles. 84. 1. & 364. 2
Religioſi Laici in colloquium admittendi. 98. 2
00% Religioſi

Religioſi Laici aliquando uno verbo plus proſunt,
quam nos multo ſermone. pag. 88. 2
Religioſi Lai i non ſpernendi. 89. 2. & 238. 2
Religioſi & Eccleſiaſtici honorandi, licèt ex eis non-
nulli degenerent. 95. 2
Religioſi auſteri Humilitate coronant Patientiam.
97. 2
Religioſi auſteri non ſpernant Sæculares. 14. 2
Rehgioſi auſteri non ſpernant Eccleſiaſticos non je-
junos, ſed à gloria jejunantes. 110. 1
Religioſi auſteri Hypocriſim vitent, & gloriam va-
nam oderint. 159. 1
Religioſi auſteri omnes volentes ſicut ſe. 216. 1
Religioſi ſuorum negotia non tractent. 1II4. 1
Religioſi & Eccleſiaſtici coli debent; licèt non ple-
niſſimè rutilent. 117. 2
Religioſi nobiles, ſeu docti, ſed ſine ſpiritu. 118.2

Religioſi & Eccleſiaſtici ſancti ſint. 124. 2
Religioſi veri. 125. 1. & 159. 1. & 366. 2
Religioſi & Eccleſiaſtici vani. 134. I

Religioſi & Eccleſiaſtici veri. 134. 2. & 222. 2
Religioſi & Eccleſiaſtici non nimiùm locis & nume-
ro multiplicentur. 136. 1
Religioſi non ſatagant pro evehendis aliis. 137. 1
Religioſi & Eccleſiaſtici privatas immunitates ode-

rint. 142. 1
Religioſi vitæ ſanctioris non ſpernant ſæculares.
148. 1
Religioſi protegendi. 153. 1
Religioſi ſpernuntur, quia ſervi Chriſti ſunt. 327. 2
& 383. 2
Religioſi & Eccleſiaſtici Temporalia contemnant.
326. 1
Religioſi Laici non contemnendi. 353. 2
Religioſi etiam non auſteri honorandi. 159.2

Religioſi honorandi. 161. 2. & 196. 1. & 296. 1. &
339. I. & 364. 2

Rehgioſi ſanctioris Inſtituti non ſpernant alios.
186. 2

Religioſi diù ante Ordines Sacros probentur. 188. 2

Rehigiofſi in Aula. 196.2
Religioſi non agant negotia politica. 198. 2

Rehgioſi parentum obliviſcantur, & eorum nego-
tia non agant. 212. 2
Religioſi ſine ſocio, nec Angelos alloqui audeant.
214. 2
Religioſi & Eccleſiaſtici à Potentibus nihil acci-
piant, & tantum ſibi ab Eccleſia ſuppeditatis
opibus vivant. Ibid.
Rehgioſi olim ignobiles caveant, ne plus fulgeant
in Cruce Domini, quàm ſuæ domi effulſiſſent.
225. 2
Rehigioſi Severioris vitæ non ſpernant ſæculares.
235. 2. & 266. 2
Rehgioſi ſinantur eſſe in domo ſuâ, & ſub Paſtore

ſuo. 221. 2
Religioſi adeundi à Magnatibus, non advocandi.
222. 1

Religioſi optimi ſunt, ſed in ſuis cellis. Ibid.
Religioſi & Eccleſiaſtici Aulas vitent, nec adulen-
tur Aulicis exaltatis. 253.2
Religioſi non veri. 257. 1
Religioſi & imperfecti tutiores ſæcularibus aà Dei
Irä. . Ibid.
Religioſi Laici humiles ſint. 261. 1
Religioſi tepidi Mortificationes odere pro Chriſto,
quas ultrò ſubiere olim pro Mundo. Ibid.
Rehgioſi Tepidi, & Eccleſiaſtici Vari. 267. 1
Rehgioſi Tepidi poſt fervorem, vel calcatas opes.

Religioſi & Tepidi rarò convertuntur, ſi degene-
rent. 319. 2

Index

Religioſi delicati. 101. 2. & 297. 1
Religioſi & Eccleſiaſtici, ſi forent ſcandaloſi. 266. 1
Rehigioſi reditus habere poſſunt. 266. 2
Religioſi ſpreti à Parentibus. 339. 1
Religioſi ideò exoſi, quia Servi Chriſti funt. Ibid.

Rehgioſi auſteri ſint humiles. 356. 1
Religioſi aptiſſimi Dignitatibus. 362. 2
Religioſi vilioris familiæ non ſpernantur. 364. 1
Religioſi olim viles. Ibid.

Religioſi non turgeant ob tolerantiam vitæ auſte-

rioris. 365.2
Religioſi non evulgent acta Cœnobü. 366. 2
Religioſi vitæ ſanctioris non ſpernant cæteros. 374.
1. & 378.
Religioſorum apud ſæculares crimina non Vulgnc.
. 12. I
Religioſorum ingratitudo. 45.1

Religioſorum perſecutores.
Vide Perſecutores.
Religioſorum Perſecutores ſilentes eorum bona, &
mala enarrantes. 55.2
Religioſorum gloria, non ſi politici, aut belland
periti videantur, ſed ſi in ſuo gradu per fecti ſint.

101. 1
Religioſorum Gloria vera ex Contemptu Gloriæ.
. 324. 1
Rehigioſorum parentes. 113. 1
Religioſorum vera recreatio. 130. 1

Religioſorum & Eccleſiaſticorum peccata graviora.
152. 1
Religioſorum ſcelera gravias puniuntur. 203. 1
Religioſorum Gratitudo in hoſpites, Cæremoniæ,

Officiaque. 217. 2
Religioſorum tepidorum protectores. 221. 2
Religioſorum Iter. 238. 1
Religioſorum Peccata. 286. 1
Rehgioſorum Felicitas. 319. 1. & 325.2

Religioſorum & Eccleſiaſticorum Scandala atque
Peccata ſecreta eſſe nequeunt. 319. 1
Religioſorum & Eccleſiaſticorum Exempla ſint op-
tima. Ilbid.
Rehlgioſorum & Eccleſiaſticorum Peccata non ſine

Syndereſi. 323. I
Religioſorum & Eceleſiaſticorum Crimina facilids
ſanantur. 327. 1I

Religioſorum ac Eccleſiaſticorum ſi eſſent Scandala,
& eorum Exempla. 331. 1
Religioſis ea duntaxat proſunt, quæ à Superiore
permittuntur. 214. 2
Rehigioſis non ſpernendi Sæculares. 372. 2
Remedium. Vide Perſecutio. Tentatio. Tribulatio.
Renovatio. 40. 2. & 117. I. & 151. I. & 154. 1. & 2
& 226. 2. & 232. I. & 261. I. & 319.2

Renovatio Votorum. 4. 2. & 150.2
Renovatio & Pœnitentiæ. 69. 2
Renovatio ſanctior- 179

Renovatio vera. 179. 2. & 200. 2. & 229. 2.

295. 1. & 336. 1. & 34.2. & 379,1.

Renovatio Vera, Converſio, & Poenitentia. 227. 1
Renovatio & Pœnitentia vera. 245. 1
Renovatio non vera. 134. 1. & 232. 2

Renovatio, Converſio, & Poœnitentia faciles. 151. 1
Renovatio & Converſio nunquam ſeræ, ſi ex corde
toto reparentur. 1972. 1
Renovatio & Converſio ſenes decet. 172. 2
Renovatio gratiſſima Deo. 238. 1
Renovatio Spirits ſolida, odiſſe non abjeciſſe . Te-
263.

piditatem. 3 2
Renovationis fons, Oratio. 162. 1
Reſidentia. Vide Epiſcopus.
Reſpectus humani. 5§. 2. & 245. 2. & 288. 2. £
333. 1. & 30

Hcoh
ſcetur
kN
bcimn
1
Cit,
t adk
a Aube

lmnſ
r n

l onon
la nſt

E Won an
nba
auld
a,lzie
liien
lals
Aelget
llanel
Eel lron
Met.
HN
kn ſt⸗
ſſehe
Meſoch

.

Rerum Notabilium.

Vide Intentio rebta. Reges ſervi ſunt in bonum ſubjectorum: 316. 1

Reſpectus humanos & irriſores calcare debemus, Reges amandi, etiamſi veciigalia in pPon ant. 49. 2
pag. 68. 1 Reges coli debent. 352. 1
Reſpectus humani vincendi. 293. 2 Roſa. 19. †
Rex probus. 529. 1 Rumores. 199. 1
Rex verus. 343. 1 Vide Cellæ amor.
Rez audiat. 8. 2. & 193. I. & 194. I. & 286. 2
Rex audiat omnes. 138. 2. & 320. 1 §.
Rex inopes audiat. 328. 1. & 340. 1.
Rex audiat reos & inopes. 323. 1. & 333. 1 Acella, ſeu Oratoria privata. 267. 2
Rex regat. 9. 2. & 107. I. & 187. 2. & 193. I Sacerdos verus.

& 194. 1I. & 228. 2. & 276. 1. & 286. 2. & 328.
I. & 2. & 328. 1. & 346. 2
Vide Epiſcopus. Nuperior.
Rex regat Miniſtros ſuos.
Rex regat, etiamſi Senex ſit. 195. 1
Rex quos evehat. 68. 1. & 161. 2. & 196. 2. 8&
253. I. & 276. I. & 333. 2. & 362. 2
Rex evehat viles. 86. 2. & 152. 2
Rex & Superior quos provehant. 39.2
Rex & Superior provehant dignos. 100. 2
Rex iis det, & eos condecoret, qui ſunt optimi.

72. 2

72.2
Rex debet honorari etiamſi electus eſſet. 84. 1
Rex ſit affabilis. 84. 2
Rex coli debet ab exaltatis. 90. 2
Rex coli debet, vel impius. 216. 1

Rex coli & amari debet, duùm in bonum noſtrum
videtur terrere nos. 383. 1
Rex & Superior coli debent, etiam quando eis non
ſubdimur. 234. I

Rex ipfe per ſe pumiat: & ità adſit reorum ſuppli-

ciis, ut Chlamydi ſanguis aſpergatur. 107. 1
Rex adulatoribus non fidat. III. I
Rex Aulicos in Oratione, & Mortis memoria ex-
pendat. Ibid.
Rex non ſe ulciſcatur, ſed impium. 114.2
Rex in miniſtris ſuis nævum aliquem patiatur.
126. 1
Rex promotos ſine cauſa non faſtidiat. 195. 2
Rex non faſtidiat promotos. 126. 2. & 152. 2. &
195. 2
Rex non audiat Murmurantes invidos de Miniſtris
probis a ſe evectis. 126.2
Rex aulicos non evehat nimium. 137. 1I
Rex, Epiſcopus & Superior per ſe regant, & in-
vigilent. 154. 2

190.2

Sacerdotes. 189. I. & 194. I. & 196. 2. & 217. I
& 253. 2. & 267. 2. & 369. 2
Sacerdotes ſcrupuloſi. 29. I
Sacerdotes Miſſam pertæſi Dei præſentid neglect.
157. 2
Sacerdotes Exercitia Spiritualia juvant. 167. 2
Sacerdotes impii. 197. 1I
Sacerdotes ſi ſint impii. 223. 2

Sacerdotum dignitas. 96. 1
Sacerdotium, & Religionis perfectio, eminenter

ſunt omnia. 5. 1
Salomon. 81. 2
Samaritana. 79. 2. & 113. 2. & 23 I. 1
Samaritanus. 200.2
Samſon. 152. 2. & 210. I. & 311. 1

Samionis mater. 214. 1
8. Samuel. 34. 1. & 91. I. & 190. I. & 247. 2
Sanitas non nimis curanda. 198. 1
Sanitas non negligenda. 366. 2
Sapientia ædificavit ſibi Domum, non carcerem:

Domum, non arcem. 188. 1
Sapientia profana. 260. 1
Saül. 51. 2
Saul impunitus. 3. 1
Saül & S. David. 92.2

Scandala non permittenda. „6. 1. & 139. 1. &

193. 1. & 217. I. & 228. 1. & 270. I
Scandala eradicanda.

119. 1
Scandala tollantur. 215. 2
Scandala non diſſimulanda. 258. I

Scandala Religioſorum & Eccleſiaſticorum, at-
que Peccata ſecreta eſſe nequeunt.

319. 1
Scandaloſi. 317. 1
Scandaloſi non tolerandi. 212. 1

Scandalizari faciles. 20. I. & 24. 2. & 72. 2. &

117. 2. & 134. 2. & 180. 1

Rex qualis eſſe debeat. 168. 1 Scandalizari faciles etiam de iis in quibus bona plu-
Rex deligat Aulicos. 221. I. & 230. 1 rima adſunt. 5 5. 2

Rex ſcandala non permittat. 221. 1 Scandalizari faciles, & cæteros contemnentes.

. Rex Aulicorum defunctorum filhios protegat. 230. 1f. 70: 1
I Rex iram ſuam ut nocentiorem, magis quoque Scandalizari faciles, & Compati neſcientes. 153. 1
E frænet. 225. 2 Scandalizari non debemus. 136. 1
E Rex non judicet, & ſe ſe declaret. Ibid. Scandalizari non debemus, ſed blandè corrigere
14 Rex admittat eos, qui defecerunt. 236. 2 ac compungere peccatores. 236: 2
Rex niſi ſit obſequens Deo, non eſt felix. 316. 1 Scelera ſcandaloſa. 317. 1
9 Rex ipfe per ſe regnum adminiſtret. 320. 1 Schismata. 19. 1
! 11 Rex uni non innitatur. Ibid. Scientia necefſlaria. 339. 2. & 354. 1
1n, Rex ipſe judicet. 321. 1 Scientia Virorum Principum. 26. 1
Elonm, Rex Auhcos diligenter eligat. 333: 1. & 2 Scientia ex Oratione. 44. 2
2 , Rex legibus ſe ſubdat. 334. 2 Scientia cedat Spiritualibus rebus. Ibid.
Nn Rex amari ſtudeat. 336. 2 Scientia & Talenta Humilitatem tollunt. 52. 2
cinnt Rex & Superior Dignitati ſuæ obſequantur, mu- Scientia vera Affabilitate non caret. 90: 1
Gune D neri faciendo ſatis, non imperent tantàm. 337. 2 Scientia & Talenta cum Spiritu. 142. 1
Rex audiat & regat. 339. 1 Scientia non Sacra. 314. 1
6s Rex quos deligat. . 340. 1 Scientia ob Intentionem ſanéctam. 268.2
” Rex utatur ſerwis, non ſerviat. 346. 2 Scientia perutilis Eccleſiæ. 22906. I
uk, Rex ſuorum Militum Labores conſideret. 348. 1 Scientiarum & Opinionum diverſitate non læditur

Rex ſanctè imperet.

Rex & Superior audiant quovis tempore. 370. I
Reges & Duces diſcant Reſpublicas gubernare.

77.‧ 2

367. 2

Ethicæ Comment. Tom. V.

Umo.

Ibid.
Scientia Spiritu eget. 92. 2. & 320. 1
Scientia eget Oratione & Obſervantis. 320. 2
Scientia, ſed cum Obſervantia. 353.‧K2

Oo 2

Scientia

Scientia ſine Spiritu. p. I16. 1. & 120. 2. & 125. I. &
137. 2. & 139. 1. & 148. 2. & 174. 1. & 182. 1
& 189. 2. & 211. 2. & 268. 2. & 340. 1. & 342.

2. & 383. 2
Scientia ſine Spiritu inflat. 70. 2
Scientia inſtilletur cum Spiritu. 382. 2.

Scientia cum Spiritu. 352. 2. & 354. 2. & 357. 1
& 376. 1

Scientia ob quæſtum. 364. 1
Scientia Religioſo neceſſaria. 375. 2
Scioli. 103.2
S. Scripturæ ignorantia: 207. 2
Scrupuli. 173. 1
Scrupuloſi. 12. 2. & 13. I. & 20. 2. & 29. I. &

35. 1. & 42.1. & 56. 1. & 180. 2. & 188. 1. &
200. 1I. & 215. I. & 279. 2. & 337. 1. & 341. 2
Scrupuloſi & Deſperati. 85. 1
Scrupuloſi non deſperent. 170. 1
Scrupuloſi Orationem non negligant ob cogitationes
impudicas. 8. 2
Scrupuloſorum lorica. 48. 2
Senex neglectus ſileat. 141. 1
Senex ferveat. 173. 1. & 192. 1. & 195. I. & 198. 2
Senex non ſpernat Junmiores. u.378. 1
Senes ferveant. 85. 1. & 357. 2
Senes non putent ſibi omnia licere, & nullà ratione
probandos eſſe- 8 5⁵. 1

Senes colendi. 192 1
Senes correctionem optent. 197. 1
Senes von nimiùm laudent Juniores. 211. 2
Senum non tanti facienda Experientia. 378. 1
Sepulchra nimis ſumptuoſa. 38. 1

43. 2. & 117. I. & 219. I. & 223. 1

& 340. 2. & 346. 2
Vide Recreatio. Religioſus.

Serietas.

Serietas, ſed cum Affabilitate. 192. 1
Serietas in pugna Spirituali. 220. 1
Serietas Chriſtiana Irriſores ſpernat. 304. 2

Serietas & Modeſtia ad Religioſos trahunt Sæcu-
lares. 340. 2
Sermo incautus. 12. 1
Sermo vanus. 21. 1. & 80. 2. & 89. 2. & 117. 2
& 122. I. & 254. 2. & 357. 2. & 368. 1
Sermo obſcœnus. 31.2
Sermo malus. 217.2
Sermo Spiritualis. 31. 1. & 32. 1. & 56. 1. & 67. 1
& 81. 2. & 82. I. & 2. & III. 2. & 117. 1. & 130.
2. & 157. 2. & 199. I. & 212. 1. & 217. 2. &
223. I. & 278. 2. & 285. 2. & 363. 2
Sermo Spiritualis quam neceſſarius.
Sermo Spiritualis lac Spei. 21. 1
Sermo Spiritualis Beatiſſimæ Virginis quàm ar-
dens. 82. 1
Sermo Spiritualis præſertim de Beatiſſima Virgine.
Ibid.
Sermo Spiritualis ex corde. 88. 2. & 145. 2
Sermo Spiritualis, Verbum Dei, & Lectio Sacra,

Talenta ſunt veriora. 130. 2
Sermo Spiritualis, ſed prudenter. 132. 2
Sermo Spiritualis divitem facit. 147. 1

Sermo Spiritualis mutat Saüles, & facit, ut non
Saüles reputentur. 200. 1
Sermo Spiritualis & Officium Divinum. 203. 1. & 2
Sermo Spiritualis diſponit ad Contritionem & Poœ-
nitentiam. 204. 1
Sermo Spiritualis, & Lectio Sacra fontes amoris in

Deum;, vel Orationis. 204. 2
Sermo Spiritualis in Congratulatione. 211. 2
Sermo Spiritualis, ſed non ruſticus. 218. 2

Sermone Spirituali Mortificatio dulceſcit, & Ju-
gum Chriſti ſuave fit, & Regularum viret obſer-

vantia. .

I8. 2 ria.

Sermo Spiritualis in recreatione. 277. 2
Sermo Spiritualis fons Fervoris. 279. 1
Serpentis Converſio non vera. 181.2
Servi. 230. 1
Seryi non nimium impinguandi. 256. 2
Dvi ß ad aras. 288. 2
Si Eccleſiaſticorum ſint optimi. 333.2
Servi probi ſint. 8. 1. & 230. 1

deri hæreat Dominus, ſi videt Servum hærere
1bi.
Servis Filiorum educatio non committenda. 1 S 1
Servi impii. 221. I. & 303. 1
Servi non probi. 343. 1
Servire eſt Regnare. 337.2
Servire Deo. 33. 1. & 44.2. & 328. 1
Servire Deo felix. 25. 2. & 45. 2. & 67. 2. & 110.2
& 128. I. & 129. I. & 138. 2. & 140. 2. & 151. 1
&& 243. I. & 260. 2. & 273.: 2. & 318. 2. & 319.1
8& 32 I: 2. & 33 I. I. & 337. I. & 338. 2. & 345.
2. & 353.2. & 366. 1
Servire Deo felixznam ſi tu adhæres Deo, Deus adhæ-
ret tibi, licèt tunc requiem quæras, non Deum. 53.2
Servire Deo exoſum: Aulæ verò mancipari, Ambi-
tioni facillimum. 112.2

Servire Deo regnare eſt. 325. 2. 342. 2. & 343. 1

Servire duobus. 49. 2. & 104. 2. & 134. I. &
187. I. & 2. & 200. 1
Servire duobus & Tepiditas. 22. 2
Servire duobus non licet. 226. 2
Servire duobus Dominis. 268. 2. & 343. I
Servitus Dei Suavis. 338. 2
Servitus Dei Libertas eſt. 361. 2
Servitus Mundi. 338. 2. & 344. 1. & 345. 2
Servitus Mundi & Dei. 318. 2

Severitas. 114. 2. & 155. 2. & 168. I. & 197. 2
& 198. I. & 201. I. & 202. I. & 212. 1. & 2. &
217. 2. & 218. I. & 2. & 221. I. & 228. 1. &
229. I. & 241. 1. & 247.2. & 248. 1. & 251. 1,68
257. 2. & 259. 2. & 260. I. & 295. 2. & 305. 2

308. 1. & 387. 2. & 369. 1
Severitas careat acceptione Perſondxum. 8.1
Severitas non feſtinet. 12.1
Severitas, & Judex, ſed in peccantes. 23. 2
everitas, ſed Superior ſui obliviſcatur. 28. 2
Severitas neſciat Perſonarum acceptionem. 51. 2
& 195. 1
Severitas in Rege. 106. 2
Severitatem impedientes. 109.2

De Severitate etiam inter Affines exercendà, Hiſto-

2 114. 2
Severitas in Scandaloſos. 139.2
Severitas etiam in Religioſos & Eccleſiaſticos tranſ-
greſſores. 154. 2
Severitas Superiorum. 168. 1
Severitas, non Tra. 175. I
Severitas ſit lenta. 188. 1
Severitas neglecta. 200. 1
Severitas in Luxuriam.- 79. 1I. & 218. 1
Severitas & Juſtitia in Magnates. 228. 1
Severitas vera, non verboſa. 241. I
Severitas parcit, dum punit. 258. 1
Severitas eſt vera Clementia. Ibid.
Severitas & Pax cordis. 269:.1
Severitas S. Inquiſitionis licita. 269. 2
Severitas Eccleſiaſticis neceſſaria. 270. 1
Severitas & Juſtitia, ſed in Impios. 284.2
Severitas & Correctio quando proſiut. 321. 1
Severitas clemens. 360. 1
Severitas opportuna- 371. 1
Silentium. 21, 1
Simonia. 283. I. & 362.2
Simplicitas. 29. 1. & 322- f
Singula-

gg
n
len
un
r
tla
ocletu
Cin
ttt
et
ttet
teti
dleg
etuc
eituc
ctud
erude
Popren

lir

ſe pel
66 nuni

Pdan
Kaddtr
SeAuli
e rana
Srans
ftoſtta
Ftmnala
Ftinlu
uirel
tinebn
Pundlu.
Cuo.

tinla
Ptin e

Püin Sn
In ce
hUumn Kn
elre
Umm Nn

lalln

len r
n eh

S

e
rle.
en

germ

4
. .

4
8
„1.

ine⸗

14
N,
i⸗ 4

Spiritualia cæteris anteferenda.

0ct 2²
Status mediocris ſi placet, fit Felicitatis fons. 303. 2

Singularitas. pag. 3. 2
Singularitatem averſans, communi contentus mu-
nere, nomine, loco. 123.2
Singularitates. 319. 1I. & 342. 1. & 347. 2
Singularitates Religioſus olim nobilis devitet. 233. 2
Singularitates vitandæ. 33 1. I
Societas JESU. 354. 1
Societas Severitate & Scandaloſorum Tepidorùmque

dimiſſione augebitur. 212. I
Societatis Miſſiones. 239. 2
Societatis Experimenta. 261. 2
Societatis JESU Tirones. 296. 2
Societatis Obedientia. 374. I
Sol alleg. 167. I
Solicitudo fui. 152. 2
Solicitudo vana. 155. 1
Solicitudo craſtini. 173. 1. & 340. 1
Solicitudo craſtini noxia. 276. 1
Spes præmii. 48. 2. & 159. 2. &ũ 169. 2. & 239. I
& 274.2. & 289. 2. & 322. 2. & 332. 2. & 350. 2
. & 368. I. & 370. 1
Spes præmii, & Felicitas caduca. 1
Spes nimia peccantium. 105. I. & 138. I. & 150. 1
& 201. 1. & 275. 2
Spes vana peccantium. 106. 2

Spes audax peccantium. 346. 2
Spes Aulicgrum. 151. 2. & 153⸗ I. & 225. 2
Spes vana Aulicorum. 144. 1I
Spes vana Sæcularium. 337. 1
Spes noſtra & Spes Sæcularium- 353. 1

Spiritualia ſtuduis anteferenda. 43. 2
Spiritualia ob ſtudia non ſpernenda: cùm ad ma-
gna præſtanda ſufficiat modicum ſcientiæ, ſi Spi-
ritus abundet. 89. 1
Spiritualia poſthabita ſtudiis, ſeu muniis. 134. 1
116. I. & 119. 1
& 120. 2. & 137. 2. & 139. I. & 148. 2. & 158.
2. & 159. 2. & 167. 2. & 176. 2. & 193. 2. &
196. 2. & 197. 2. & 211I. 2. & 214. 2. & 281. 2

Spiritualia neglecta. 136.2
Spiritualia neglecta in Dignitate. 133.2
Spiritualia neglecta ob ſtudia. 144. 1
Spiritualia cæteris poſthabita. 140. 2
Spiritualia cæteris non poſthabenda. 194. I

Spiritus Sanctus. 81. 2. & 175. 2. & 176. 1. & 177.
D I. & 242. 1. & 290. 2
Spiritus Sanctus ubi ſermonem ſperat inſtituen-
dum de Virgine, ibi impluit. 82. 2
Spiritus Sanctus, vel Exercitia Spiritualia quid
præſtare deberent. 124. 2
Spiritus Sanctus parit Sermonem Spiritualem.
132. 1
Spiritus Sanctus Mare incelit. 4. 2
B. Staniſlaus. 352. I1
B. Staniflaus & B. Aloyſius in juventute perfecti.
. . 166.2
Statua Babylonica. 176. 2. & S. 1
Status mediocris 47. 2. & 5I. I. & 120. 2
158. 2. & 172. 2. & 219. 2. & 238. 2. & 240.
I. & 242. 2. & 262. 2. & 321. I. & 326. 2. &£
33.2. & 367. I. & 377. 2
Vide Ambitio. Budete. 177

Status mediocris tolerandus. † 30. I. & 148. 2

tatus mediocris tutior. 34. 1. & 98. I. & 112.2
& 242. 2. & 335. I
Status mediocris non triſtetur. 67. 1

Status mediocris lætitiam ſpiritualem non turbat. 70. 2
Statu mediocri, & Talentorum inopia contentum

eſſe. .D== 88. I. & 205. I. & 213
Status mediocris ſecutior, . .
Status mediocris vix toleratur.

Ethicæ Comment. Tom. V.

Rerum Notabilium.

Status mediocris ducit ad Deum. 311. 2

Status mediocris aptior Fervori, & Deo charior
eſſe ſolet.

313. 2
Status mediocris utilior. 318.2
Vide Electio.
Status mediocris non defugiendus. 214. 1
Studium S. Scripturarum. 384. 2
Studia poſthabenda Spiritu 137.,2
Studia ſine Spiritt.— 2349. I
Studia egent Oratione. „ . 357. 1
Studia Silentio foveantur. 375.2

Superbia. 14.2. & 45. 2. 1 35. I. & 152. 1
181. 1. & 261. I. & 372. 2
Superbia Phariſæi in Publicanum. 70. 1
Superbia, Ambitio, & Gloria vana, æterna non
capiunt, ac eognitione Dei carent- 5. 2
Superbia in ignobili ob ſcientiam.

133.2
Superbia ubique. Gula non ubique. 258. 2
Superbia & Ambitio in Sepulchris. 342. 2
Superbia Titulorum non ferenda. 364. 2
Superbia Titulorum & Faſtus. 369. 2
Superbi ob Talenta ſeu ob Nobilitatem. 120. 2

Superior evehat relictos. 4. 2
Superior invigilet. 8.2. & 155. 2. & 187. 2
& 193. I, & 195. 2. & 202. I. &G 228. 2. & 276.
2. & 320. 2. & 328. I. & 330. 2. & 2339⸗. I. &
346. 2. & 380. I
Superior & Zelus commada ſua deſpiciant. 8. 2
Superior major frænet ſuperiores minores. Ibid.
Superior amari curet. 9.2. & 10.2
Superior agat per ſe. 9.2
Superior mitis ſit. 10,2. & 58. 2. & 74. 2. &
153.2. & 283. I. & 321. I. & 326. I. & 331. 2
351. 1. & 3779. 2

Superior mitis cum degenerantibus, & à ſe exaltatis.

Superior diſpenſet, aut modeſtè neget. 10.2
Superior ad poenas tardus ſit. 12. 1. & 188. 1
& 224. 1. & 251. I
Vide Judex. Neveritas. .
Superior negligat Cenſorum, & Invidorum latra-
tus. 1I4. 1
Superior amore ducat. 6. 1I. & 14.2. & 236. I. &
243. 1. & 329. 1. & 330.2. & 332.: I. & 357. 2
Superior evehat tacentes pro ſe. 19. I. & 362. 2
Superior utatur olim lapſis, ſi verè doluerint.
20. 1
Superior ſit tardus ad poenas, poſt crimen diſcuſ-
ſum. 23.2
Superior nimis remiſſus. 28. 1
Superior ſui obliviſcatur. 28. 2. & 53.2. & 62. 2

& 195. 2
Superior tardus ad ponas. 43. 1
Saperior laborantes muneretur. 48. 2
Superior mitis ſit cùm denegat. 732. 2
Snperior ſi non diſpenſet, mitior fiat, & amantior.
èů B Ibid.
Superioôr oblitus. 61. 1
Superior neminem plus æquo amet. 71. 1
Saperior amari non curet. Ibid.

Superior quos-evzhat. 39. 2. & 72. 2. & 100. 2. &
24”8. 2. &ũ 328. 2
Superior idem omnibus & Juſtus ſit. 72. 2
Superior minor non ægrè ferat, aliquid remitti de
Poœnitentiis à ſe inflictis.

75. 1
Superior etiam vilis coli debet. Sa. 1
Superior coli debet. 94. I. S II3. 2. & 205. I
215. 1
ior coli debet, licèt affabilis & humanus ſit.
H 90. 1

Perior non ſit omnibus idem. 9 2. I. & 141. 1

29 92% 2. & 3 18. 2. & 3277. 1
3

Superior

Superior diſcretus ſit. pag. 14.2. & 67. I. & 95. 2
& 155. 2. & 216. I. & 342. I. & 380. 1
Superior vigil in minimis, deſes in maximis. 98. 2
Superior ipſe invigilet. 107. I
Superior lapſis utatur. III. I. & 128. 2. 8
145. I. & 1I51.2. & 327. I.
Superior amandus cùm punitt. 115.2. & 344. 2
Superior vel minima in Operario eximiæ virtutis
inveſtigans. . 117. 2
Superior invigilet circa perfectionem cordis ſubje-

torum. 118. 2
Superior utatur etiam imperfectis. 127. 1
Superior neminem revereatur. 131. 1. & 139. 2
Superior etiam non ſanctus audiendus. 132. 2
Superior evehat ferventes. 141. 1

Superiorem quomodò deceat amare ferventes.
“ Ibid.
Superior ſuorum virtutem probet. Ibid.
Superior in ſuis non fingat, ſed pariat JESUM.
141. 2
Superior vigilans ametur, eſt enim ſeverus, ut

ſeveritate abſtineat. . 155. 2
Superior onus ſuum reformidet. 156. 2
Superior nimis mitis. 159. 1

Superior eos evehat;, qui ſe ſe non inclinant. 16 I. 2
Superior Amore ſuos trahat, non Vi. 165. 1
Superior ſibi quiſque ſit. 3. 2. & 176. I. & 200.
2. & 263. 2. & 372. 1. & 391. 2
Superior etiam imperfectus audiatur. 180. 1
Superior etiam impius colendus. 180. 2. & 190. 2
S 192. 1. & 277. 2
Superior adeundus, non pro temporalibus licentiis,
ſed pro ſalute animæ. 180. 2
Superior amandus, etiamſi facultates deneget.

Ibid.
Superior non omnes unâ ducat vi4. 181.2. &
214. I. & 216. 1
Superior idem omnibus in Severitate. 182. 2
Superior impius, vel neglectus, colendus. 192. 1
Ibid.

Superior coli debet etiam miſer.
Superior amari negligat. 193. I. & 195. 2. & 197. 2
287. 1. & 428. 1
Superior viſitet. 194. 1
Superior non recuſet Correctiones. 197. 1
Superior Monitorem audiat, ſi Monens audiri cu-
bpit. 197. 2
Superior amet ſuos. 198. I. & 236. I. & 328. 2
33 H 2. & 348. 1

Superior non ſe ulciſcatur. 198. 1
Superior timeat, ne alii peccent. Ibid.
Superior audiat excuſationes. 197. 2
Superior non Se, ſed Deum;, ulciſcatur. 200. 2
Superior dum punit, & negat, ametur. 209. 2
211. I

Superior non ſe nimium colh ſinat.
Superior & Judex odium poenarum à ſupremis Su-

perioribus in ſe transferant. 218. 1
Superior minor odioſa exequatur. Ibid.
Superior amore ſuos trahat, non metu. 219. 1

Superior colendus à ſociis peregrinationis. 217. 2
Superior amet ferventiores „ non humaniores.

Ibid.
Superior ſpiritu ſubjectos ducat. 227. 2
Superior idem ſit ſemper. 228. 1I
Superior tardus ad pœnas & cautus. 228. 2
Superior ametur, ſi punit. 229. 2

Superior & Zelus animarum amari non curent.
Ibid.
Superior evehat Ferventes, non Amantes. 230. 1
Superior & Rex coli debent, etiam cum puniunt.

Ibid.
Superior impius coli debet. 234. 1
Superior amandus etiam cum punit. Ibid.

„

Index

Superior & Rezx coli debent etiam quando eis
non ſubdimur. Ibid.

Superior excolat imperfectos, non abjiciat. 236. 1

Superior Clementiâ utatur. Ibid.
Superior audiat utramque partem, ſic Suſurrones,
& Accuſatores Invidi vel non audiantur, vel
itaà audiantur, ut aurem etiam iis reſervemus,
quos inſimulent. 223. 2. & 22 4. 1

Superior & Rex nullum apertè oderint. 225. 2
Superior nullum timeat; ſi juſte purit. 25 I. 2
Superior rejiciat interceſfiones Parentum. 240. 2
Superior idem ommibus ſit. 195. 2. & 248. 2. &
276. 1. 328. I. & 340. 1
Superior exerceat ſuos. 248. 2
Superior nimis minutus. 252. 1
Superior ſui ſit immemor. 254. 1. & 337. 2
Superior major tueatur minores. 260. 2
Superior Idem ſit quovis in caſu. 269. 1

Superior evehat tacentes, & incogitantes. 110. 2
& 276. I. & 362. 2

Superior provideat ſingulis neceſſaria. 276. 1
Superior dignè quis eligendus. 282. 2
Superior non ſibi, ſed ſuis conſulat. 283. 2
Superior tueatur ſuos. 284. 2. & 292. 2
Superior amet ſubjectos ſibi. 284. 1

Superior non pumiat ſubditos Innocentes, ut Perſe-
cutorum in eos odio blandiatur. 284. 2
Superior decreta ſua reſcindat. 287. 2
Superior tardus ad ponam ſit, ubi bonæ vir famæ
accuſatur. Ibid.
Superior non tradat Innocentes ſubditos, ut Perſe-
cutoribus placeat. 292. 2
Superior nullum timeat. 13. I. & 29 5. 2
Superior evehat non beneficos: ſed ferventes.

300. 1
Superior ametur quùm alios nobis præfert. 303.2
Superior Severus ſit in obſtinatos. 308.1
Superior ametur, duùm punit & corrigit. 310. 1
Superior omnes audiat. 320. 1. & 333. 1
Superior ſervet leges. 320. 1
Superior ipſe agat. 321. 1

Superior Lapſis utatur, ſi plenè reſurgunt. 322. I
Superior diſcretus non omnes und ducat vid. lbid.
Superior mitis. 322. 2. & 368. 2

Superior & Eccleſiaſtici exemplo ſint. 329. 1
Superior amore trahat. 330.2
Superior exemplo ſit. 331. 2
Superior quos amet. 333. 1
Superior amari ſtudeat à ſubjectis. 333.˙2

Superior diſcretus ſit, & Amore duci, non Timore
ſuos curet. 334. 1
Superior regulas ſervet. 334. 2
Superior & Rex Dignitati ſuæ obſequantur, mu-
neri faciendo ſatis, non verò imperent tantum-

337.2
Superior eos provehat, qui pro ſe ſilent. 340. I
Superior amore præſit. 340. 2
Superior temporalia curet. 342. 1
Superior clemens— 345: 1
Superior provehat eos, qui ſilent. Ibid.
Superior amet, quos punit. 346. 1
Superior conſideret Labores ſuorum. 348. 1
Superior tueatur Famam ſuorum. 351I. 2

Superior & Paterfamilias temporalia curent.

356. 2
Superior ſimplex non Politicus ſit. 367. 2
Superior diſcretus ſit, etiam cuùm punit. 368.2

Superior provideat uſque ad licitas delicias. 369. 1

Superior & Rex audiant quovis tempore. 370. 4
Superior Orationi vacet. 373. 1

Superior obſervantiam exigat, ſed ſuaviter. zle⸗

Superior ſuavis ſit. er⸗
Superior

Pern
ror
Pen
nn.
Knr
Ane .

rcol
Wnrones
Wrones
ſeli:
n
ulels.

Tü
E
lleman

Ulene ſ⸗
lent te

le⸗ lite

et ſten
llulter
In lter
IUI ei
Un ter
ench
1 ennnech
Er.

MA&

☛, –-

*
lnne

. Reram Notabilium.

Superior invigilet, & domi moretur. pag. 380. 1 retardent à Zelo animarum; quamvis nobis an-
Superior ametur, dàùm negat. 381. 2 teferantur meliores. 31I. 1
Superior ametur, vel dum negat, quæ cupimus. Talenta mediocria utiliora. 318. 2
Ibid. Talenta mediocria Oratione condientur. 321I. 1
Superior verus curet in ſuis Fervorem. 382. I Talenta mediocria, ſed cum Spiritu, me'iora Ta-
Superior coli debet, dùm terret. 383. 1 lentis maximis ſine Spiritu. 342.2
Superioris exempla- , 28. 2. & 367. 2 Talenta veriora. 100. 1. & 159. 2. & 182. 2. &
1 Superioris ductum in omnibus ſequi. 214. 1 252. 2
Superior ſine rabie Poœnitentias infligat. 360. 1 Talenta veriora ſunt Sermo Spiritualis, Verbum
8 Superior exempla non dogmata tantùm. 182. 2 Dei, & Lectio Sacra. 130. 2
Superioris exempla, ſi pumire cupit. 217. 2 Talenta veriora ſunt Humilitas, Cognitio ſui, &
1l Superiores tardi ad negandas facultates. 10. 2 Diffidentia ſui. 213. 2
1 Superiores clementes & benigni ſint. Ibid. Talenta veriora Obedientiam, & Regularum Ob-
8 Superiores factioſis non admodùm ſatagant facere ſervantiam retinent. 215. 2
WM latis. 14. I Talenta vera cum Obedientia. 244. 2
4 Superiores in Obedientia non ſua quærant, ſed tan- Talenta & Scientia humilitatem tollunt. 52. 2
4 tum ſubjectorum meritum. 53. 2 Talenta & Scientia cum Spiritu. 142. 1
l Superiores majores. .V 75. 2 Talenta varia. 89. I. & 127. I. & 213. 1. & 214. 1
Superiores & Eccleſiaſtici ſi ſint avari. 333. I & 216. 1I. & 296. I. & 339. 1. & 374.2
Superiores ſuorum curent Valetudinem. 342. 1 Talenta ſine Spiritu. 90. 1. & 93. 2. & 104. I. & 2
Superiores Parva non negligant. 357. 2 & II8. 2. & 123. I. & 133. 2 & 141. 2. & 142.2
1 Superiorum exempla & Patrisfamilias. 158. 2 & 151. 2. & 152.2. & 174. I. & 177. I. & 181.2
Kul Superiorum & Eccleſiaſticorum exempla. 316. I & 182. 1. &2. & 211. 2. & 253. 2. & 383. 2
Superiorum & Regum Exempla. 334. 2 Talenta ſumma. 354. 2 —V
“ Superiorum & Parentum exemplum. 380. 1 Talenta ſumma & Scientia nutriunt Superbiam. 93.1
“ Superiorum Severitas. 168. 1 Talenta ſumma obnoxia periculis. 102. 1
“ Superiorum Viſitationes neceſſariæ. 228. 2 Talenta æſtimanda. 95. 2
Surdus alleg. 187. 1 alenta cum indifferentia ad Religionis munia vi-
8. Suſanna. 77. 2. & 81. 2. & 243. 2. & 287. 2 liora. 102.2
De Suſanna Judicium. 161. I Talenta noſtra latere patiamur. 135. I. & 180. 2
Suſannæ lapidibus obruendæ illuſura erat Luxuria. & 294. 2
79. 1 Talentorum ornatus, Obedientia. 9. 1
Suſpicioſi in Obedientia cunctabundi. 103. 1 Talentorum uſus. 26. 1I. & 152. 2. & 195. 1. &
Suſurrones. 126. 2. & 191. 2. & 241. 2. & 379. 2 199. 2. & 290. 1. & 297. 2
Suſurrones & Accuſatores Invidi vel non audiantur, Talentorum uſus melior Contemplatione ſol. I 58. 1
vel ità audiantur, ut aurem etiam iis reſerve- Talentorum uſus neceſlarius. 347. 1I
mus, quos inſimulent. 223. 2. & 224. 1 Talentorum inopià & Statu mediocri contentum
Syndereſis. 2566. 1 eſſe. 7 88. 1
Talentis mediocribus eſto contentus. 70. 2
T Talentis mediocribus ſi utaris, viam pandes Zelo
animarum in doctis, & magnis viris. 356. 2
Alenta cum Spiritu. 3. 2. & 141. 1. & 167. 2 Talentis magnis neceſſaris res Mortificatio Corporis,
& 175. I. & 2. & 176. 1. & 192. 2. & 216. 2 & Regularum Obſervantia. . 92. 2
ult 244. 2. & 248. 2 Templum alleg. S 307. 2
o⸗ Talenta cum ſpiritu nihil quæxrant. 364: 1 Templi extima facies ornata textili, ſed puriſſimo
Talenta ſine fervore. 9. 1 auro, ſericéôque. 177. 2
Talenta lateant. 19. I. & 23. 2. & 287. I. & 354.2 Templorum ornatus. 59. 2. & 267. I
U & 367. I. & 371. I. & 375: 2 Templorum ornatus Sacer. 177. 2
I 1 Talenta latent. 93. 2 Templorum ornatus verior Pati pro Chriſto. 339. 2
an⸗ Talenta latere norint. 102. 2 Templorum profanatores. 373. 1
e Talenta latere doceantur. 133. 1 Temporalia noxia. 34. 1. & 160. I. & 267. I
4 Talenta latere non recuſent. 175. 1. & 362. 2 Temporalia non plus curentur in Eccleſià & in Re-
eer! Talenta lateant ex obedientia. 297. 2 ligione, quaàm Spiritualia. 1179. 1
1 a Talenta latere ſciant. 303. 2 Temporalia non quærenda. 142. 2
on 4 Talenta diù lateant. 346. 1 Temporalia non explent. 197. 2
Talenta mediocria. 29. 2. & 33. 2. & 34. 1. & 96. Temporalium contemptus. 9. 1. & 37. 1. & 55. 2
oE I. & 101. 2. & 120. 2. & 123. I. & 135. I. & & 160. I. & 324. I
137. 2. & 149. 1. & 172. 2. & 214. I. & 219. 2 Temporalium contemptus in Joſué. 320. 2
& 238. 2. & 242: 2. & 326,2. & 342. 2 Temporalium contemptum parit Oratio. 333. 2
3 Talenta mediocria nobis non ſint inviſa. 47. 2 Temporalium jactura. 115. 2. &c 204. 2
dn Talenta mediocrias ſed ingens Spiritus. 88. 2. & Temporalium jactura plus crueiat „ quàm Gratia
6 89. I. & 90. 2. & 137. 2. & 177. 1 ſanctificantis, & Præſentiæ Dei omiſſio. 136. 2
Nnm. e Talenta mediocria à Deo permiſſa in bonum no- Temporalium fames. 207. 2
Nro. 66 ſtrum. . . 96. 2 Vide Contemptus. .
NN Talenta mediocria tutiora. . 102. 1 Tentatio non timenda. 8. 2. & 12. 2. & 20. 2. 8&
4 Jalent mediocria toleranda alacriter. 110. 1 35. 1. & 56. I. & 282. I. & 330. 2
ul lenta Mediocria & Religionis Munia viliora cur- Tentatio quando non timenda. So. 2
e den non tardent. 139. 2 Tentatio non tam fignum neſtræ imbecillitatis;
A n alenta mediocria, ſed cum Spiritu. 181. 2. & quam impudentiæ & temeritatis Diaboli. 9. 1.
oM 4 . . 184. 1 Tentatio neceflaria. 12. 2
64 Talenta mediocria ſine Spiritu. . 182. 2 Tentatio & Tribulatio à Deo lunt, & utiles ſunt.
, 8 Talenta mediocria, & Religionis munia viliora non 13. 1

Oo 4 Tentatio

Tentatio & Tribulatio ducit ad ?Deum. pag. 30. 2
Tentatio apeſtatandi ex memoriâ Mundi. 45. 1
Tentatio, Tribulatio, Opprobrium pro Chriſto.

7.2
Tentatio, Tribulatio, & Mortificatio Sedes Chriſti.
106. 1
Tentatio & Tribulatio Deum habent. 337. I. &
344. 2. & 354. 2. & 367. 1
Tentatio utilis. 49. 2. & 344. 1
Tentatio & Tribulatio utiles. 363. 1
Tentatio invadit perfectos. 174. I
Tentatio ſignum perfectionis. 193. I. & 2
Tentatio non nocet. 194. 2. & 383. 1

Tentatio non nocet, nec nocet Occaſio mala, Fer-
vori vero, imò illi coronam duplicat. 323. 2
Tentatio Chriſti in Deſerto. 378. 2
Tentationis remedium. 2.2. & 40.I. & 56.2. & 66. 1
& 81. I. & 120. 2. & 121.1. & 138. 2. & 207. 2
& 213.2. & 220. I. & 243. 2. & 267. 2. & 282. 1
& 318. 1. & 335. I. & 35I. 1

Tentationum remedium Lætitia. 4”. 2
Tentationum remedium eas timere. 121. 1
Tentationum remedium, & Arma alleg. 138. 2

Tentationum remedium eſt Oratio mentalis. 140. 2
Tentationum, Lapſuum, & Tepiditatis fons. 161. 2
Tentationum remedium, & Tribulationum antido-
tum. 193. 2
Tentationum remedium, Principiis obſtare. 343. 2
Tentationum fons. 74. I. & 80. 2. & 81. 2. & 140.
2. & 220. 1. & 249. 1. & 359. I. & 2. & 361. 1
Tepiditas. 9. I. & 14. 2. & 43. 1. & 55. 2. S 126.
1. & 152. 1. & 176. 2. & 179. 2. & 187. I. &
222. 2. & 230. 2. & 274. I. & 290. I. & 295. 1
& 317. 2. & 330. I. & 332. I. & 378. 2
Vide Fervor. Propoſita retinenda.
Tepiditas poſt lacrymas. 19. 1
Tepiditas ubi Oratio deeſt. 20. 2
Tepiditas ob minima. 50. 1
Tepiditas poſt Fervorem. Ibid. & 94. 1. & I11. I
& 141. 2. & 176. I. & 232. 1. & 247. 2. & 265.
2. & 286. I. & 297. I. & 342. 1. 8& 346. I. &
349. I. & 370. 1
Tepiditas poſt Fervorem, & Deum derelinquentes,
& Recidivi, Reproborum charactere ſignantur.

207. 1
Tepiditas fons malorum omnium. 136. 2
Tepiditas fons Apoſtaſiæ. 329. 2

Tepiditas Perſecutionum fons.

. . 152. I. & 370. 1

Tepiditas minus diſphicet, quàm Congratulationum

carentia. 136. 2
Tepiditas in Religione. 138. I.
Tepiditas cum audacia. 186. 1
T'epiditas inviſa maximè Deo. 187. 2
Tepiditas valde noxia. 200. 1
Tepiditas nocentiſſima- 222. 2
Tepiditas vera. 253. 2
Tepiditas vix ſine iniquitate. 264. 1
Tepiditas miſera. 337. 2

Tepiditas Perſecutorum cauſam juſtiorem facit.

370. 1
Tepiditas vix recaleſcit. 372. 1
T'epiditatis fons. 248. 1

Tepiditatis fons, Familiaritas cum Conſiliariis ma-
lis. 21. 1

Tepiditatis fons, Sermo Vanus. Ibid.
Tepiditatis damna. 20. 2. & 249. I. & 368. 1
Tepiditatis Pharmacum. 32. 1
Tepiditatis atque Apoſtaſiæ fons. 120. 1
Tepiditatis & Deſolationum fons. 136. 1

Tepiditatis & Omiſſionis damna- 136. 2
Tepidi & Lapfſi optimi fient. 24. 2

Tepidi & Lapii non deſperent, ſi tamen Beatiſſimam

Index

Virginem colunt. 100. 1I
Tepidi, & Peccatores corruent ſerius ocins. 157. 1.
Tepidi & Religioſi rarò convertuntur, ſi degene-

rent. 319.2
Tepidorum Protectores. 109. 2. &ũ 128. 2. & 241. 1
& 269. 1

Tepidorum & Superbientium Protecétores ob Ta-
lenta. 120. 2
Tepidorum pietas. 136. 1
Tepidis noſmet accommodemus, ut eos lucremur.

118. 1
Teſtes falſi. 217. 1
Theatra. 217. 2
Theologia ſit Sancta. 307. 1
Theologi Adulatores non aſſentietur. 170. 1
Thus poſt epulas. 78. 1
Tiberis. 186. 1

Timor Dei. 20. 2. & 40. 1. & 105. 1I. &
138. 1. & 150. 1. & 155. I. & 170. 1. & 207. 2
& 215. 2. & 219. I. & 220. I. & 240. 2. & 252.
2. & 305. 1. & 307. 1. & 2. & 320. 1. 346. 2. &

. & 352. 1
Timor Dei Circumſpectio. 30.2
Timor Dei facilè perditur. 147. 1

Timor Dei Peccaturo, & Peccanti incutiatur. 314.1
Timor Dei Regum & Regnorum felicitas. 316. 1
Timor Kilialis. 44. 2
Timores humani. 41. 2. & 180. 2. & 181. 2. &
191. 1. & 192. 1. & 326. 2. & 338. 2. & 341. 1.
&

2
Tiro verus. 2. I. & 129. 2. & 166. I. & 168. 2. &
176. 1. & 179. 2. & 188. 2. & 227. 1. & 347. 2

& 352. 1
Tiro verus illicò optimus. 151. 1
Tiro verus is, qui ruminare novit. 183. 2

Tiro verus exactaà probatione;, ſit Sanctior. 192. 1
Tiro verus & perſeveraturus. 230. 2
Tiro verus nullum obſervet, niſi Regularum Ob-
ſervantiam. 304. 1
Tiro tolerandus. 4. 1. & 66. 1. & 95. 2. & 118.
& 126. 1. & 130. 1. & 283.
Tiro & Peccator blandè pelliciendi. 12. 2
Tiro pertæſus Tirocinium. 13. 2
Tiro valdè ſeriò exercendus. 14. 2. & 66. I. & 140.
I. & 141. 1. & 180. 1. & 189. 2. & 227. 1. &
229. 2
Tiro degenerat Vanitate Sermonum. 21. 1
Tiro diligenter probandus eſt. 21. 2
Tiro degener. 24. 2. & 41. 2. & 100. I. & 102. 2
& 104. & 1III. I. & 116. 1. & 120. I. & 129.2
& 138. I. & 141. 2. & 156. 1. & 176. I. & 186.
I. & 232. I. & 264. I. & 297. I. & 342. 1. &
4 & 349. 1. & 359. 2
Tiro ſerius propoſita retinebit. 44. 1
In Tirone non profectus, ſed indoles attendi debet,
ut ſciamus an Propoſita ſervaturus ſit. 92. 1
Tiro quomodò Chriſtum concipiat. 102.2

Tiro fervens ſit & perfectus. Ibid.
Tiro ſeriò probandus, mon blanditiis. 115. 2
Tiro nimis fervens degenerabit. 121. 1
Tiro erudiendus ad infima. " 133. 1

Tiro imperectior tolerandus, ſimitioris rarug ſe
Tiro non ſuperbiat. 92. I. & 2. & 119. 2. & 121. 2
& 144. 2. & 156. 1. & 226. 2. & 237. 1 & 327.1
Tiro non ſuperbiat ſui præpropero profectu. 25. 2
Tiro non ſuperbiat, quia caret Tentationum illi⸗
cio. .. 223. 3
Tiro non ſuperbiat Deſideriorum ſublimitate. 376. 2
Tiro imitetur pauciores, nullum audiat, ſe paret

Tentationibus, & Mortificationi. 1 35 .
Tiro vanus. 136 1
Tiro

Ti
i.
io
Tuo
Tvo⸗
Tio
Luo
lo
e⸗
ſion
Tiun
roi

Iwoni
oes
ucun

Tvon
Tnn

Tmeni
Tenmit
EI
Inapiu

liocnn
Tmunn

.

Vid
Ihnnn
Tinhnun
Thhli
Iibuuto
ER.l.
Iibohzi
Cr
li
Ihltio
Iilto
Ihlldo

lthlr

lblt,
ehlt,

1N

L
e
utel .
e

vän⸗
pi.
Nſcitos?
Gbo 6

,
1

Oyel⸗ 7

et

wit,

—– Rerum Notabilium.

Tiro compoſitus ad oculum. pag. 152. 1
Tiro ferveat. 165. 2
Tiro quò dignior, eò magis ſeriò probandus. 172. 2

Tiro indolis facilioris vix conteritur. 179. 2
Tiro tantùm imitandos optimos ſibi ſciat. 187. 2
Tiro diù explorandus. 188.2
Tiro non verus. 189. I. & 232.2. & 248. 1
Tiro probandus. 189. I. & 227. 2
Tiro tepidus. 222. 2
Tiro qui optimus? 277. I
Tiro erudiendus ſine ſpe ullà humana. 279. I
Tiro non deſerendus. 330. 2
Tironis laus. 352. 1
Tironi non fidendum. 25. I. & 52. 2. & 67. I. &

141. 2. & 227. I. & 295. 2. & 31I. I

Tironi Perſeverantia necefſaria. 207. 1
Tirones Societatis JIESW. 296. 2
Tironum diſpar extus. 1I4. I. & 92. 1. & 301. 2
& 327. 1
Tironum virtus ſeriò exploranda. 85. 1

Tirocinium. 66. I. & 173. I. & 226. 2. & 232. I.
& 261. I. & 274. I

Tirocinium coactum. 100. 1
Tirocinium ſtrenuum ſit. 65. 1
Tirocinium ſub quovis & ubique. 133. 1
In Tirocinio Mortificatio Paſſionum. 144. 1

Tirocinium non ſeriò, ſed tantum ad pompam.

159. 1
Tirocinium verum. 179. 2. & 249. 2
Tirocinium fervens. 215. 1
Tirocinium proludit reliquæ ætati. 240. 2
Tirocimum non cordatum. 247. 2
Tirocinii forma. 230. 2
Tirocini Propoſita & Fervor ubique ſervanda. 3. 2
FTirocinii propoſita lervanda. 52. 2
Tituli & Superbia. 369. 2
Titulorum vanitas. 5. 2

Vide Dignitas.

Titulorum faſtus. 152. 1. & 342. 2
Jiralrun non ferenda Superbia. 364. 2
Tribulatio. 172. 2

Tribulatio ferenda. 5. 1. & 30. 1. & 70. 2. & 72.
& 88. 1. & 126. 1. & 169. 2. & 23 5. 1. & 256. I
& 263. 1. & 270. I. & 322. 2. & 373. I

—

Tribulatio utilis. 25. 2. & 96. 2. & 115. 2. & 255.2

& 276. I. & 279. I. & 31I. 2. & 313. I. G 324. I
& 330. 2. & 344. I. & 3 54. I. 368. 2

Tribulatio à Deo. 220. 2
Tribulatio ducit ad Deum. 37. 1I. & 347. 2
Tribulatio & Tentatio utiles. 363. 1
Tribulatio & Tentatio a Deo ſunt, & utiles ſunt.
Tribulatio & Tentatio ducit ad Deum. 36. 2
Tribulatio & Tentatio Deum habent. 337. I. &

344. 2. & 354. 2. & 367. 1

Tribulatio, Tentatio, Opprobrium pro Chriſto. 47.2

Tribulatio, Deſolatio; & Tentationes à Deo. 56. 1

Tribulatio, Tentatio & Mortificatio ſedes Chriſti.

106. 1
FTribulatio vera. 155. I. & 168. 1
Tribulatio verior. 101. 2
Tribulatio omnes invadit. 220. 1
Tribulatio invadit meliores. 193. 1
Tribulatio & Status mediocris ſigillum Prædeſtina-
tionis. 207. 2
Tribulatio non impediat Pacem cordis. 217. I

Tribulatio wetat Voluptates & Bacchanalia. 286. 2

Tribulatio toleranda. 293. 1
Tribulatio ſerit Inſpirationes Dei. 350. 2
Fribulatio dulcis ſi non fugiatur. 359. 1
Tribulatione creſcat fervor. 168. 2
Tribulationis fons. 240. 1

Tribulationis remedium. 254. I. & 267.2. & 276. 1
Tribulationis, & moœroris remedium Oratio, &

Dei Præſentia Lætitiæ reparatio. 115. 2
Tribulationis condimentum. 169. 2
Tribulationis condimentum Dei Præſentia. 86.2

Tribulationes & Ariditates utiliores ad Dei amo-
rem roborandum, quàm Conſolationes, II5. 2
Tribulationum fons. 76. I. & 107. 2. & 249. I. &
. 44. 1
Tribulationum fons à Vocatione abducti Filii. 173. 2
Tribulationum remedium. 112. 1
Tribulationum antidotum, & Tentationum reme-

dium. 193.2
V
Anitas. Vide Titulus.
V Vectigalia. 336. 2
Venialia. 201. 2

Verbum Dei.

147. 1. & 204. 2. & 278. 2
Vide Vocatio.

Verbum Dei Renovationem parit. 67. I
Verbum Dei quiſque ad ſe trahat. 148. 1
Verbum Dei humiliter audiendum. 174. 2
Verbum Dei adimplendum. 27. 1. & 89. 1
Verbum Dei audire. 205. I

Verbum Dei & Eternorum oblivio pauciſfimis ſa-
piunt. 219. 2
Verbi Dei contemptus. 66.2
Verbi Dei contemptores, quod Manna ſignificat,
vel Sanctiſſimæ Euchariſtiæ nauſeantes delicias.

140. 2
Verbi Dei Auditores. 174. 2
Verbi Dei neglectus. 207. 2
Verbo Dei qui aptus. 27. I. & 278. 2. & 350. 2
Verbo Dei apta Pœnitentia. 350. 1I

Verecundia. 2I. 1. & 3:2 & 90. 1. & 3.2. & 117. 1. &
192. I. & 198. 2. & 215. I. & 217. 2. & 340. 2
Verecundia Recreationem ſanctificet. 111.2
Veſtis allegor. 26. 1
Via arcta ſalutis. 105. I. & 106. 2. & 138.1. & 170. 1I
& 240. 2. & 275. 2. & 309. 2

Via Dei arcta. 274. I
Vide Eccleſiaſticus. Religioſus.
Victima alleg. 356. 2
Victoria alleg. 67. 1
Villæ. 194. 1
Villæ Societatis. 169. 2
Villarum exſtructio. 130. 1
Vincula. 1I. 2
Vinum. . 218. I
Virgo Beatiſſima coli debet. 81. 2
Sanctiſſimæ Virginis Nativitas. 141. 2

Vide Beata. Maria.
Virtus ſolida. 102. 2. & 1I10. I. & 118. 2. & 159. 1
& 176. 1. & 188. 1. & 209. 2. & 232. 1. & 252.2
& 282. 2. & 330. 2. & 335. 2. & 340. I. & 352. 1
& 356. I. & 358. I. & 371. 2. & 372. 1. & 3774. 1
Virtus ſolida Conſolationibus Spiritualibus melior.
B 100. 1I
Virtus Solida, & Oratio, non Singularitas Mor-
tificationum. 159. 2
Virtus Solida Hypocriſim odit, eam verò amat Mo-
deſtia ſine ſpiritu. 186. 2
Virtus Solida & Fervor. 230. 2

Virtus non ſolida. 96. 1. & 98. 2. & 116. I. & 152.
I. & 176. 2. G& I81. 2. & 222. 2. & 232. I. &
239. 1
196.2. & 221. 2. 6& 338. I. & 346. 1
194. 1
193. 1
Viſita-

Viſitationes.
Viſitationes neceſſariæ.
Viſitationes maximè ſalutares.

Viſitationes, & Familiaritas cum Sæcularibus Fa-
mam minuunt. Pag. 214. 2
Viſitationes otioſæ. 339. 2
Vita mixta. 26. I. & 27. 2. & 157. 2. & 178. 2. &&
179. I. & 181. I. & 182. 1. & 263. 1. & 361. 1
& 374. 1
Vita mixta & Zelus animarum egent Fervore ma-
gno & Mortificatione Paſſionum ſerià, quibus
ex parte carere poſſent Contemplatio, & Eremus
ſibi vacantium. 92. 2
Vita mixta glorioſior. . 323. 2
Vita mixta & Zelus animarum Orationem pariunt.
. 339. 1
Vita mixta & Zelus Orationem nutriunt. 342. I
Vita mixta & Zelus animarum Orationis donum

promerentur. . 347. 1
Vita mixta Tentationum remedium non rard eſt.
361. 1

Vitæ religioſæ perfectio. 7. I. & 341. I. & 2. &
& 352. 2. & 374. 1
Vide Religioſi.
Vitia palliata. 116. I. & 127. 2. & 136. I. & 201. 1
& 202. I. & 206. I. & 232. 2. & 241. 2

Uniformitas. 98. 2. & 123, 2. & 175. I. & 176. 1

& 226. 2. & 244. 2. & 269. 1
Unio. 7. I. & 36. 2. & 37. 2. & 104. I1. & 213. 2
& 284. 1. & 328. 2. & 350. I. & 379. 2
Unio perſecutionum remedium. . 31.2
Unionem lædentes Suſurrones, Suſpicioſi. 187. 1
Unio inter advenas. 254. 1
Unio non læditur Scientiarum & Opinionum di-
verſitate. 296. 1
Umo violata. 336. 1
Unio vera. 364. 2
Unio vera Invidiam calcat. 364. 1
Unio vera inter Primores. 3665 2
bid.

Unio in Republica.
Umio læſa. I4. I. & 19. I. & 55. 2. & 152. I. &
202. I. & 206. I. & 262. 1. & 333. I. & 357. I

& 365. 2. & 369. I. & 371. 1
Unio læſa, & Invidia inter Emulos. 136. 1I
Unio læſa Deum deſerit. 136. 2
Unio fraterna. 89. 2
Vocatio non ſpernenda. 11. 2
Vocatio implenda. 34. 1

Vocatio ſpreta. 34. I. & 158. 1. & 173. 2. & 257.2
Vocatio ſerenda. 40. 2. & 220. 1

Vocatio quanti facienda. 53.2
Vocatio in juventute. 56. 2
Vocatio diùà examinanda, & difficultates præviden-
*i. 156. 1
Vocationis & Inſpirationum fons. 34. I
Vocationis beneficium. 44. 2. & 148. 2. & 149. 1
& 207. 2. & 240. 2. & 257. I. & 2. & 263. 2
& 26 5. 2. & 266. 2. & 276. 2. & 328. 1
Vocationis beneſicium & Fides. 4. 2
Vocationis beneficium non magni æſtimatum. 120. 1
Vocationis beneficio ingrati. 140. 1
Vocationis oblivio. 45. I
Vocationis ſemen non blanditiæ, ſed rigor. 212. 1
Vocationi rebellis. 204. 2

Vocationi rebellis non dicat, vivam cautéè, & na-
turæ ſum mitioris: Nam infortunium tuum ex

nihilo creabitur. . 220. 1
Vocationi rebelles. 56. 2. & 208. 2. & 337. 1
Vocationi rebelles aliquantiſper proſperati. 152. 2
Vocationi rebelles & Apoſtatæ. 158. 1
Vocationi obluctans. 187. 1

Vocationi obluctantes. 134. 1
Vocationmi, Inſpirationibus, & Obedientiæ relu-

Index

Ctans.
A Vocatione abducens.

107. 2
200. 1
A Vocatione abducentes. 94. I. & 113. 1. & 202. 2

Vocationes diverſæ.
Vocati dià explorandi. 189. 2. & 223. 1
Vocati exactè explorandi. 212. I
Vocati diù explorandi, & purgandi à Confeſſariis.
188.
Vocati parens. 94. I. & 113. I. & 114. I. & 214. 2
“ 217. 1. & 373. I
Vocati Parens filium abdicare hæreditatem com-
pellens. .2
Vocatorum exploranda Pietas, non Nobilitas. 137.2
Voluntaria. 120. 1. & 173. 2. & 176. 1. & 225. 1
& 356. 1. & 358. 2. & 302. I. & 372. I

213. 1

Voluntaria pati pro Chriſto. 5. 1
Voluntas. Vide Deus.
Voluptas. 245. 1
Voluptas vera. III. 2
Voluptas noxia. 317. 1
Voluptas fallax. Ibid.
Voluptas & Lætitia vVera. 72. 2
Voluptas divitum inexplebilis. 86. 2

Voluptas & felicitas vera vel inter dumos ſi Chriſtus

adſit. 88. 2
Voluptas ſit innocens. 325. 2
Voluptatis & Gulæ potentia. 73. 2

Voluptates & Deliciæ ſpernantur. 78. 1
Voluptates & Bacchanalia vetat Tribulatio. 286. 2

Vox Dei. 187. 1
Vox Dei audienda. 204.2
Voci Dei rebelles. 147. 1

Vox exemplorum. 118. 1. & 124. 2. & 141. 2. &

182. 1. & 326. 1I. & 367. 2. & 374. 2

Vox operum. 219. 1. & 239. 2. & 254. I. & 287. 1
& 317. I. & 33 I. 2. & 347. I. & 349. 2. & 380. 1
Urias. 78. 1

XEsdochiurn.

X

261. 2

z.

Z. Achæus. . 300. 1
Zelus indiſcretus. 4. I. & 117. 2. & 188. I. &
229. 2. & 210. 2
Zelus indiſcretus Reformatorum atque Cenſorum.
99. 2
Zelus indiſcretus indicat non ſanos eos, qui puſtu-
las exhorrent. 153. 1
Zelus indiſcretus ſi Eccleſiaſtici avari eſſent, non
zelantes. 176. 2
Zelus pericula ſpernat. 12. 2
Zelus ſibi vacet. 19. 1. & 29. I. & 362. 2
Zelus obſervantiæ. 5I. 2. & 109. 2. & 139. 2. &
168. I. & 179. 1. & 197. 2. & 199. 2. & 200. 2
& 202. I. & 2. & 215.2. & 217. 2. & 228. 1. &
240. I. & 247. 2. & 257. 2. & 382. 1

Zelus obſervantiæ nihil timeat. 229. 2
Zelus obſervantiæ verus. 241. 1
Zelus obſervantiæ indiſcretus non ſit. 252. 1

Zelus indifferens. 67. I. & 99: 2. & 157. 2. & 167.
I1. & 196. I. & 199. I. & 276. I. & 306. 2

Zelus erga inopes promior ſit. 125. 1
Zelus erga perſecutores- . 199.2
Zelus in impios. 215. 2. & 6¹
2 .*

Zelus Gloriæ Dei.
Zelus Gloriæ Dei, & Correctio. 217. 2
Zelus exemplo ſit. 331. 1
Zelus nihil quærens. 339. 2

Zelus Caſtitate roboretur. 330.2
Zelus:

peteu
elu ni
Cyet
Ularin
Uin ani
in auu
in an
Uln anin
denti,
Ans auin

AAu anin
uA,
HMrmin
UArenin
MAaim
Cnun i
lnanm.
Al.
Uain.
Uluenire
Elu anin
Ul duin
Anan
ltinen
ganinn
ne
ennn
Dinar

n

uine

Ain

Zelus animarum.

Zelus animarum indifferens ad inopes.

—Rerum Notabilium.

Zelus, ſed Regularum tenax. pag. 340. 2
Zelus & Vita mixta Orationem nutriunt. 342. 1
Zelus pericula non reformidet. 361. 1
70. I. & 130. 1. & 168. 1. &
195. 2. & 215. 1. & 217. 2. & 268. 2. & 282. 1I
& 347. 1. & 353. I. & 370. 1
Vide Concio. Concionator. Epiſcopi.
Zelus animarum verus. 125. I. & 142. I. & 168.2

& 274. 2
Zelus animarum verus neſcit Invidiam inter æqua-
les. 167. 1
Zelus animarum ſine fructu. 33. 2
Zelus animarum ſine oratione. 47. 1

Zelus animarum erga impios.
Zelus animarum ſit blandus. 61. 2. & 67. 1
Zelus animarum inter incommoda. 62. 2
Zelus animarum nihil quærat. 71. I. & 115. 2. &
119. I. & 167. I. & 175. 2. & 185. 1. & 195. 2
& 216.2. & 23 1I. I. & 283. I. & 305. 1. & 314.1
& 351. 2. & 364. 1. & 380. 2
Zelus nihil quærat in pœnitentibus mii ſolam ſalu-

61. 2. & 243. 1

tetn eorum. . 55. 1
Zelus animarum nihil quærat, & Gloriam vanam
ſpernat. 217. 1

Zelus animarum nihil quærat niſi timorem Dei in

converſis. 230. 1
Zelus animarum nihil quærat præter ipſas. 300. 1
Zelus animarum nulli adhæreat. 71. 1
Zelus animarum indiſcretus. 74. 2
Zelus animarum commoda ſpernat. 77. 2

Zelus animarum non periclitatur in miniſteriis Obe-
dientiæ. 80.2
Zelus animarum Regularum obſervantiam tueatur.

93. 2
Zelus animarum ſine Obedientia & ſine Indifferen-

tia ad pauperes, ex quo magna patravit. Ibid.
Zelus animarum difficilis. 109. 2
Zelus animarum Mortificationis avidus. 113. 2

Zelus animarum nimis cautus, & nimis incommo-
dorum impatiens. 1I1I. 1
Zelus animarum, & Concio abdicare nos cogunt
noſtros. 114. 1
Zelus animarum inter Perſecutiones. 115.2
Zelus animarum erga impios & contumaces. I18. 1
Zelus animarum cum Regularum obſervantia. 118.2
Zelus animarum nihil velit ſingularitatam. Ilbid.
Zelus animarum condeſcendat & de rigore remit-
tat. 118. 1
Zelum animarum etiam inter adverſa quærendus.
115. 2
Zelo animarum, ſed Obedientiæ ſuſpectus. 122. 2
Zelus animarum Orationis memor. 123. 1
Zelus animarum blandus. 130. 1. & 240. 1
Zelus animarum etiam ſibi vacet. 13 1. 2
Zelus animarum nec Concionem inflet, nec Obſer-
vantiam turbet. 133. 2
Zelus animarum erga inopes. 1 37. I. & 175. 2. &£
219. 2. & 283. I. & 306. 1
Zelus ammarum poſt fructum cum Obſervantia.
141. 1
Zelus animarum ex Oratione. 141. 2
Zelus ammarum neglectus. 144. I. & 1 52. 2. & 199.
2. & 361. I. & 370. 1
Zelus animarum neglectus ob Orationem. 134. 1
elus animarum neglectus prætextu ſenecétutis.
195. 1
219. 2
Zelus animarum indifferens ad Gentes & Loca. 367.2
elus animarum, & Concio ex corde fluant. 145. 1

Zelus animarum voce, & opere fulciatur. 146. 1
Zelus animarum, & Concionator vacent ſibi prius.
142. 1
Zelus animarum, Obedientia, & Sancti Angeli ad
omnia quemvis paratum eſſe docent. 157. 1
elus animarum non devitet incommoda. 157. 2
Zelus animarum Orationem juvat, & Dei Conſola-

tiones promeretur. Ibid.
Zelus animarum ſibi vacet. 167. 2. & 340. 2. &
. 349. 2
Zelus animarum cum Regulis. 175. 1
Zelus animarum verior eſt Pœnitentia. 1738. 2

Zelus animarum, ſeu Operarius Societatis verus.
V 181. 1
Zelus animarum ſerius. 181. 2. & 218. 2. & 219. 1
& 227. 2. & 346. 2
Zelus animarum cum Mortificatione Paſſionum.
181. 2
Zelus animarum prius ſibi vacet, ne ſit Pruritus,
non Zelus. 182. 1
Zelus animarum blandus ſit cum aliis. 186. 2
Zelus animarum mihil agat præter Spiritualia. 198. 2
Zelus animarum cautus. Ibid. & 218. 1
Zelus animarum etiam Orationi vacet.

215. 3
Zelus animarum patiens ſit. 217. 1
Zelus animarum priùs evadat Angelus. 217. 2

Zelus animarum priùs ſibi vacet. 218. I. & 238. 2
Zelus animarum eget Oratione. 218. 2
Zelus animarum nos optimos eſſe cogit. 219. 1
Zelus animarum, & Superior amari non curent.
229. 2
Zelus animarum etiam ſine fructu exercendus. 231.2
Zelus animarum erga Perſecutores. 234. 2
Zelus animarum ſine fructu ſummi eſt pretii. Ibid.

Zelus animarum Morti nos parat. 222. a
Zelus amimarum ex Spiritu. 239. 2
Zelus animarum erga Domeſticos. 240. 1
Zelus animarum cum Obſervantia. 244. 2
Zelus animarum Fervore animatur. 305. 1
Zelus animarum Orationi prodeſt. Ibid.
Zelus animarum nihil timeat. 310. 2
Zelus animarum inter Perſecutiones. 311. I
Zelus animarum inter pericula fortior. 323. 2

Zelus animarum & Eccleſiaſtica Juriſdictio omnia
poterunt, ſi nihil appetant. 320. 2
Zelus animarum & Vita mixta Orationem pariunt.
. 339. I. & 342. I
Zelus animarum Orationis fons. 342. 1. & 360. 2
Zelus animarum & Obedientia Locorum indifferen-
tiam imperant. 344. 1
Zelus animarum & ubi nulla fruges cordium. 345. 2
Zelus animarum & Vita mixta Orationis donum
promerentur. 347. I
Zelus animarum diſcretus inchoet ab Humanis, ut
deſinat in Divina.

357. 2
Zelus animarum Conſolationes Dei promeretur.
374. k
Zelus animarum erga ingratos. 380. 2
Zelus animarum vel Chriſtum deſerat. 282. 1
Zelus animarum ſine Obedientia. 383. 2
Zelus animarum pericula ſpernat. 384. 1
Zelo animarum aptus. 13. 1

Zelantes indiſcreti. 59. 2. & 75. 2. & 98. 2. & 118.
I. & 134. 2. & 241. I. & 2
Zelantes indiſcreti, Judicantes temerè, & Compati
neſcientes, rei ut plurimùm ſunt graviſſimorum

ſcelerum. 83. 2
Zelantes indiſcretos Gula placat. 152. 1
Zelantes indiſcreti Obedientiam ſpernunt. 187. 1

F I NIK«.

—
* £☛ ☛
„

—

W
6
õ

IOANNIS PAULI

I.

—

IICARU M*
NTFATIONUM

XSCRIPTUR X LOCA,
S QUINTUS.
DMATUM
IS SCRIPTURIS

S S E CU NLDUSZ.
CURATIOR ET EMENDATIO R.

R

VierFarbSelector Standard*-Euroskala Offset

20

O Balance Q

Focus

N

15

1.

K

—
—
W

J

G

E

H¶

W .

5

CUM DE TOURNES.

DCCXLIV.

Copyright 4/1999 VXVMaster Gmbä wwW.yxymaster. com